ⵡⵉⴽⵉⴱⵉⴷⵢⴰ zghwiki https://zgh.wikipedia.org/wiki/%E2%B5%9C%E2%B4%B0%E2%B5%99%E2%B5%8F%E2%B4%B0_%E2%B5%8F_%E2%B5%93%E2%B5%99%E2%B5%8F%E2%B5%93%E2%B4%B1%E2%B4%B3 MediaWiki 1.48.0-wmf.1 first-letter ⵎⵉⴷⵢⴰ ⴰⵎⵥⵍⵉ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵎⵔⵙ ⵡⵉⴽⵉⴱⵉⴷⵢⴰ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵏ ⵡⵉⴽⵉⴱⵉⴷⵢⴰ ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵏ ⵓⴼⴰⵢⵍⵓ ⵎⵉⴷⵢⴰⵡⵉⴽⵉ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵏ ⵎⵉⴷⵢⴰⵡⵉⴽⵉ ⴰⵍⴱⵓⴹ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵏ ⵓⵍⴱⵓⴹ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵏ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⴰⵙⵎⵉⵍ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵏ ⵓⵙⵎⵉⵍ TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ 0 1489 197966 197954 2026-10-28T15:06:41Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 197966 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴽⴰⵜⴱ''', ⵏⵖ ⴷ ⵎⴽⵍⵍⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ '''ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Kateb Yacine) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ, ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 2 [[ⵖⵓⵛⵜ]] [[1929]] ⴳ [[ⵣⵖⴷⵓⴷ ⵢⵓⵙⴼ]], ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ [[ⵇⵙⵏⵟⵉⵏⴰ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 28 [[ⴽⵟⵓⴱⵕ]] [[1989]] ⴳ [[ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵏⴳⴰⵍ, ⴷ ⵓⵎⴷⵢⴰⵣ, ⴷ ⵓⵎⴳⴳⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴰⴳⵔⴰⴷⵏ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵓⵏⵖⵎⴰⵙ - ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵉ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜ ⵏ ⵓⵖⵎⵉⵙ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⵙⴳ 1949 ⴰⵔ 1951 - ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏ. == ⵜⴰⵙⴽⵏⵓⴷⵔⵜ == [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Kateb Yacine family, Souk Ahras 1940s.jpg|thumb|left|184x184px|ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴰⴽⴷ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴷⴳ [[1940]]]] ⵉⵍⵓⵍ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⴳ 25 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 1929 (ⵏⵖ ⴳ 2 ⵖⵓⵛⵜ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵏⵏⴰⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵙⵓⴳⴰⵎ ⵏⵏⵉⴹⵏ) ⴳ ⵇⵙⵏⵟⵉⵏⴰ, ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⴷⴷⴰⵡ [[ⴰⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ|ⵓⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ]]. ⴷ ⵉⴷⴷⴰ ⴷ ⵙⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ [[ⵜⴰⵛⴰⵡⵉⵜ]] <ref>Document généalogique familial indiquant l’origine de la famille Kateb à Bir Bou Haouch, wilaya de Souk Ahras (voir arbre généalogique conservé par la famille, 2024).</ref>,<ref>« Voir sur dna.fr. »(Archive.org • Wikiwix • Que faire ?).</ref>,<ref>« Voir sur tamusni.tripod.com. », sur tripod.com via Internet Archive.</ref> - ⴰⵥⵓⵕ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ [[ⴰⵡⵔⴰⵙ]], ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴰⴹⵜ ⴳ ⵢⵉⵥⵥⵍⵎⴹ ⴰⴳⵎⵓⴹⴰⵏ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ <ref>Kateb Yacine, Nedjma (lire en ligne [ⵉⵜⵜⵓⵃⴹⴰ])</ref> -, ⴷ ⵜⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ ⵉⵖⵔⴰⵏ ⵙⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⵙⴼⴰⵀⵍⵉ, ⵜⴰⴳⵔⴰⵡⵜ ⵏ ⵃⵎⵎⴰⵎ ⵏⴱⴰⵢⵍ (ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵜⵓⵔⴰ ⴷⴳ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⴳⴰⵍⵎⴰ ⴰⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵇⴱⵉⵍⵜ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵎⴰⵏ ⴽⴱⵍⵜⵉⵢⴰ ⵏⵖ ⴱⵏ ⴽⴱⵍⵓⵜ) <ref>La tribu des Beni Keblout fut l’objet de la part de l’armée française en 1852, notamment après la découverte des corps d’un couple français gisant dans une grotte, à Aïn Ghrour, pénates de la tribu. Cette tribu a une place centrale dans Nedjma.</ref>. ⵉⵍⵓⵍ ⵊⴷⴷⵉⵙ ⵙⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, [[ⵚⴰⵍⵃ ⴱⵏ ⴱⵍⵇⴰⵙⵎ]], ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1874, ⵉⵎⴰ ⵊⴷⴷⵉⵙ ⵙⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ "[[ⴱⴰⵛ ⵄⴷⵍ]]" (ⴰⵏⴱⴹⵓ ⵉⵜⵜⴰⵡⵙⵏ ⵉ ⵓⵏⴱⴹⵓ) ⴳ ⴽⵓⵏⴷⵉ ⵙⵎⵏⴷⵓ (ⵖⵔⵉⵖⵓⵔ ⵡⴰⵙⴰ). ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵏ ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕ ⴳ ⵉⵎⵓⴷⴷⵓⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ. ⵉⴽⵛⵎ ⵓⵄⵔⵔⵉⵎ ⴽⴰⵜⴱ (ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵎⴽ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⴽⴰⵜⴱ "ⴰⵎⴰⵔⴰ" ⵏⵖ ⴰⴷⵉⴱ ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ|ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ]]) ⴳ 1934 ⵖⵔ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵓⵇⵓⵔⴰⵏ ⴳ [[ⵙⴷⵕⵡⴰⵜ]], ⴷ ⴳ 1935 ⵖⵔ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⴳ ⵍⴰⴼⴰⵢⵉⵜ (ⴱⵓⵇⴰⵄⴰ ⵏ ⵖⵉⵍⴰⴷ ⴳ ⵜⵇⴱⴰⵢⵍⵉⵜ ⵜⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏⵜ, ⵜⵉⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵙⵟⵉⴼ ⵏ ⵔⵓⵅⵅⴰ), ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵣⴷⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴳ 1941, ⴰⵎ ⵓⵎⵣⵔⴰⵡ ⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏ, ⴳ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ [[ⵙⵟⵉⴼ]]: ⴰⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ ⴰⵍⴱⵉⵕⵟⵉⵏⵉ, ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵉⵏⴰⴳ ⵏ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴽⵔⵡⴰⵏⵉ]] ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ. == ⵜⵉⵄⵄⵓⵔⵎⴰ == ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙ ⵓⵎⵉ ⵏⴽⵔⵏⵜ ⵜⵔⵡⴰⴽⵉⵏ ⵏ 8 ⵎⴰⵢⵢⵓ [[1945]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⴷⵔⴰ ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵏⵖⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵏ ⵖⴼ ⵓⴼⵓⵙ ⵏ ⵜⵎⵙⵓⵍⵜⴰ, ⴷ ⵉⵙⵔⴷⴰⵙⵏ ⵉⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵏ, ⴷ ⵜⵎⵉⵍⵉⵛⵢⴰⵜⵉⵏ. ⴷ ⵎⵎⵓⵜⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵖⵉⵡⵉⵏ ⴰⵏⵏ <ref>« Kateb Yacine, le poète errant (1929-1989) [archive] », sur France Culture, 31 juillet 2016</ref>. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⵕⴰⴹ ⵡⵓⵙⵙⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⴷ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⴰⴼ ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵢⵢⵉⵔⵏ. ⴷ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⴰⵙ ⴷ ⵜⵍⵓⵍ ⵜⴳⵯⵎⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ, ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵥⵕⴰ ⵉⵎⵎⴰⵙ «ⵢⵓⵎⵥ ⵜⵜ ⵉⵚⵉⴹ» <ref>« Je suis né d'une mère folle très géniale. Elle était généreuse, simple, et des perles coulaient de ses lèvres. Je les ai recueillies sans savoir leur valeur. Après le massacre (8 mai 1945), je l'ai vue devenir folle. Elle, la source de tout. Elle se jetait dans le feu, partout où il y avait du feu. Ses jambes, ses bras, sa tête, n'étaient que brûlures. J'ai vécu ça, et je me suis lancé tout droit dans la folie d'un amour, impossible pour une cousine déjà mariée. » — Kateb Yacine dans Ghania Khelifi, 1990, p. 13</ref>. ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵖⴼ ⵓⵢⴰ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵏⵏⴰ: «ⵀⴰⵜ ⵍⵓⵍⵖ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵖⵓⵔⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵉⵏⵓ, ⴳ 8 ⵎⴰⵢⵢⵓ 1945. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⵓⵏⵖⴰⵖ ⵙ ⵡⵓⴷⵎ ⴰⵎⵓⵍⴰⴼ ⴷ ⴰⵍⵍⵏ ⵉⵏⵓ ⵕⵥⵎⵏⵜ ⵓⴽⴰⵏ, ⵜⴰⵎⴰ ⵏ ⵜⴼⴽⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵎⵉⵏ ⵉⵎⵎⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⵔⵡⵍⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⵏⵜⵍ, ⵎⵉⵏ ⴷ ⵙⴰⵔ ⵙⵓⵍ ⵜⵓⵔⵔⵉ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⵃⴰⵏⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵉⵏⴰⴼⴰⵍⵏ. ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⴻⵜⵜⴷⴷⵔ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵏⵓ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵔⴰⴷ ⵙⴰⵔ ⵉⵥⵕ ⵜⵉⴼⴰⵡⵜ. ⵉⵎⵎⴰ, ⴰⵙⵉⴷⴷ ⵉⵏⵙⴰⵏ, ⵜⵣⵍⴰ ⴳ ⵓⴳⵍⴰⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵙⵓⵙⵎ ⵏⵏⵙ» <ref>Benamar Médiène, Kateb Yacine : le coeur entre les dents : biographie hétérodoxe, R. Laffont, 2006 (ISBN 2-221-10733-0 et 978-2-221-10733-1, OCLC 72758351, lire en ligne [archive])</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:KatebYacinePassport.jpg|thumb|left|210x210px|[[ⴰⵎⵣⵣⵔⵉ ⵏ ⵉⵡⵜⵜⴰ|ⴰⴱⴰⵙⴱⵓⵔ/ⴰⵎⵣⵣⵔⵉ ⵏ ⵉⵡⵜⵜⴰ]] ⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ.]] ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜ ⵟⵟⴰⵢⵏ ⵙⴳ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ - ⴷ ⵎⴰ ⵉⵣⵣⵔⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⵀⵔⵛⵏ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵏⵏ ⵉⵏⴳⴹ ⴳ ⵜⵖⵔⵉ ⵏ [[ⴱⵓⴷⵍⵉⵔ]] ⴷ [[ⵍⵓⵜⵔⵢⴰⵎⵓⵏ]] - ⵢⵓⵣⵏ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ [[ⴱⵓⵏⴰ (ⵄⵏⵏⴰⴱⴰ)|ⴱⵓⵏⴰ]] (ⵄⵏⵏⴰⴱⴰ). ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴰⴽⴷ "ⵏⵊⵎⴰ" (ⵜⵉⵜⵔⵉⵜ), «ⵉⵍⵍⵉⵙ ⵏ ⵄⵎⵎⵜⵉⵙ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴷ ⵉⵜⴰⵀⵍⵏ», ⴷ ⵏⵏⵉ ⴰⴽⴷ ⵉⴷⴷⵔ «ⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⴽⵕⴰⴹ ⵉⵢⵢⵉⵔⵏ», ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ, ⴷ ⵉⴼⵙⵔ ⴷⵉⴳⵙ ⴳ 1946 ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ. ⵉⴽⵛⵎ ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ ⴷ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵔ ⵉⵙⴽⴰⵔ ⵜⵉⵏⴰⵡⵉⵏ ⴷⴷⴰⵡ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵏ [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ|ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ]], [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⴰⵏⵏ. == ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ == ⴷⴳ 1947, ⵢⵓⵡⴹ ⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ [[ⴱⴰⵔⵉⵣ]], «ⴳ ⵢⵉⵎⵉ ⵏ ⵡⵓⵛⵛⵏ». ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴳ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]], ⴳ ⵜⵣⵇⵇⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵉⵏ, ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵖⴼ [[ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵄⴱⴷ ⵍⵇⴰⴷⵔ|ⵓⴳⵍⴷⵓⵏ ⵄⴱⴷ ⵍⵇⴰⴷⵔ]] <ref>Kateb Yacine, « Abdelkader et l'indépendance algérienne [archive] », sur altair.imarabe.org (consulté le 17 septembre 2026)</ref> ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵙ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⵊⵎⴰⵡ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵖⵔ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ ⵜⴰⵎⵉⵟⵕⵓⴱⵓⵍⵉⵜ, ⵉⴼⵙⵔ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ "ⵏⵊⵎⴰ ⵏⵖ ⵜⴰⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵖ ⴰⵊⵏⵡⵉ" («ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵢⵏⵏⵉ ⴷ ⵙⵓⵍ ⵢⵓⵙⴰⵏ») ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵍⵓ ⵎⵉⵔⴽⵓⵕ ⴷⵓ ⴼⵕⴰⵏⵙ" (Le Mercure de France). ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵖⵎⴰⵙ ⴳ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⴳⵔ 1949 ⴷ 1951, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵔⵣⵣⵓ ⵏⵏⵙ ⴰⵏⵖⵎⴰⵙ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴳ ⵜⴳⵍⴷⵉⵜ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⵙⴰⵄⵓⴷⵉⵜ ⴷ ⵙⵙⵓⴷⴰⵏ (ⵍⵅⵕⵟⵓⵎ). ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⴷ ⵉⴷⵡⵍ, ⵉⴼⵙⵔ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ, ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵉⵏⵜⵍⵏ "ⵙⴰⵄⵉⴷ ⵍⴰⵎⵔⵉ", ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⴳⵔⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⴽⴽⴹ «ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⴷⴰⵢ» ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⵉⴷⴰ ⵉⴼⴼⵓⵥⵕⵏ ⴳ [[ⵎⴰⴽⴽⴰ|ⵎⴽⴽⴰ]]. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ 1950, ⵉⴳⴰ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵙⴰⵢ ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⴳ 1952. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴰⵔ 1959, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⴽⴷ [[ⵎⴰⵍⴽ ⵃⴷⴷⴰⴷ]], ⴷ ⵜⴷⵓⵙ ⵜⵣⴷⴰⵢⵜ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵉⵙⵢⴰⵅⵎ]], ⴷ [[ⵓⵕⵎⴰⵏ ⴳⴰⵜⵉ]], ⴷ ⴳ 1954, ⵉⵙⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⵇⵇⴰⵔ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴰⴽⴷ [[ⴱⵉⵕⵜⵓⵍⵜ ⴱⵔⵉⵛⵜ]]. ⴷ ⴳ 1954, ⵜⴼⵙⵔ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵉⵙⴱⵔⵉ" ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ «ⵜⴰⴼⴽⴽⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵇⵇⴰⵏⵏ» ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ [[ⵊⴰⵏ ⵎⴰⵔⵉ ⵙⵉⵕⵓ]], ⵎⴰⵛⴰ ⵜⴻⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍ ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ. ⵉⴼⴼⵖ ⴷ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ "ⵏⵊⵎⴰ" ⴳ 1956 (ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵎⴽⵜⵉ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵖⴼⴰⵡⴰⵍ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵖⵔⵉ: «ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵎⵎⵓⴽⵔⵙ ⵡⴰⵍⴰ ⴰ ⵎⴰⵏ. ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵖⵓⵔⵓⵏ ⵓⵍⵍⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⵙ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ, ⵎⴰⵖ ⴰⵍⵍⵉⴳ ⵓⵔ ⴷⴰ ⵖⵉⴼⵙⵏ ⵜⵙⴰⵡⴰⵍⵎ?»). ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ, ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵜⴹⴼⵕⵉ ⵏ ⵜⵎⵀⵍⴰ ⵏ ⵜⵉⴹⴰⴼ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ, ⵉⴷⴷⵔ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ, ⴰⵏⴱⴳⵉ ⴰⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏⵖ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴷⴷⵔ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵥⵥⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴽⴽⴰⵍ, ⴳ [[ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ]], [[ⴱⵍⵊⵉⴽⴰ|ⴱⵉⵍⵊⵉⴽⴰ]], [[ⴰⵍⵉⵎⴰⵏ]], [[ⵟⴰⵍⵢⴰⵏ]], [[ⵢⵓⴳⵓⵙⵍⴰⴼⵢⴰ]], ⴷ [[ⵜⴰⵎⵓⵏⵜ ⵜⴰⵙⵓⴼⵢⴰⵜⵉⵜ|ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵙⵓⴼⵢⴰⵜⵉⵜ]]. ⴳ 1962, ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ ⵇⴰⵀⵉⵔⴰ, ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⴽⴰⵜⵉⴱ ⵖⵔ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⴼⵓⴳⵍⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵉⵎⵉⴽⴽ. ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴷⴰⵖ ⵜⴰⵎⵢⴰⵡⴰⵙⵜ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ ⵓⵖⵎⵉⵙ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ", ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵔ 1963 ⴷ 1967 ⵉⵔⵣⴰⴼⵏ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ ⵖⵔ ⵎⵓⵙⴽⵓ ⴷ ⵓⵍⵉⵎⴰⵏ ⴷ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ, ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵏⵏⵙ "ⵜⴰⵎⵟⵟⵓⴹⵜ ⵜⴰⵔⵎⵢⴰⵔⵜ", ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⴳⵔ 1954 ⴷ 1959 <ref>(en) Sbouai, Taïeb (1949-....). Auteur du texte, « "La femme sauvage" de Kateb Yacine : essai de lecture active suivi d'inédits / Taïeb Sbouaï ; préface de Kateb Yacine » [archive du 8 juin 2025], sur Gallica, 1985 (consulté le 27 septembre 2026)</ref>, ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴳ 1963. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷⵏⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ "ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⴷⴰ ⵙⵙⵉⴳⵉⵜⵏ ⵜⵉⵎⵏⵖⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏ" <ref>POIROT-DELPECH, « " Les ancêtres redoublent de férocité", DE KATEB YACINE " La Grande Imprécation devant les murs de la ville " DE TANKRED DORST », Le Monde,‎ 28 janvier 1967 (ISSN 1950-6244, lire en ligne [archive], consulté le 27 septembre 2026)</ref> ⴷ "ⵜⴰⵏⵖⴷⴰ ⵏ ⵜⵖⵉⵙⵜ" ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴳ 1967 (ⴷ ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⴰⵔⵉⵊⵜ ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴳ 1969). ⴷ ⵉⴼⵙⵔ ⴳ 1964 ⴳ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⵚⴹⵉⵚ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵖⴼ "ⴰⵢⵜⵎⴰⵜⵏ ⵏⵏⵖ ⵉⵀⵉⵏⴷⵉⵢⵏ" <ref>Publié en 1964, Nos frères les Indiens témoigne de l’élargissement des préoccupations de l’auteur à l’ensemble des opprimés du monde et de l’histoire.</ref> ⴷ ⵉⵎⵍⴰ ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵊⵓⵏ ⴰⴼⵔⵉⴽ" ⴰⵎⵏⵉⴷ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ [[ⵊⴰⵏ ⴱⵓⵍ ⵚⴰⵕⵟⵕ|ⵊⴰⵏ ⴱⵓⵍ ⵙⴰⵕⵜⵕ]], ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵢⵉⵎⵎⴰⵙ ⵜⵓⴹⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵉⵏⴰⴼⴰⵍⵏ ⴳ [[ⵍⴱⵍⵉⴷⴰ]] («ⵜⴰⵊⴷⴷⵉⴳⵜ ⵏ ⵍⴱⵍⵉⴷⴰ», ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵜⴰⴳⵔⴰⵡⵍⴰ ⵜⴰⴼⵔⵉⵇⵉⵜ", ⵢⵓⵍⵢⵓⵣ 1965). ⴷ ⴳ 1967, ⵉⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ [[ⴼⵢⵉⵜⵏⴰⵎ|ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ]], ⴷ ⵉⴼⵍ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵜⴰⵍⵖⴰ ⵜⴰⵡⵏⴳⴰⵍⵜ ⴷ ⵢⵓⵔⴰ ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ "ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵓⵕⵥⵉⵢⵉⵏ ⵜⵓⴼⴼⴰⵔⵉⵏ", ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵓⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍ ⵖⵔ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⴳ [[1970]]. == ⴰⵙⴷⵔⵎ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ == ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴳⵉⴳ ⵉⵣⴷⵉⵏ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵙ ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ, ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴽⴰⵜⴱ - ⴳ ⵢⴰⵏ "ⵓⵙⴷⵔⵎ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ" - ⴰⵙⵡⵓⵔⵉ ⵖⴼ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⴹⴰⵍⵓⵚ, ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴷ ⵓⵎⵙⴹⵚⴰⵢ, ⵉⵜⵜⵓⵔⴰⵔⵏ ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⴰⵔⵉⵊⵜ. ⴷ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⴰⴽⴷ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ "ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ ⵢⵉⵍⵍ" <ref>« Kateb Yacine et le Théâtre de la mer à Alger [archive] », sur Le Matin d'Algérie (consulté le 1er octobre 2025)</ref>, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ ⴷ ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ [[ⵇⴷⴷⵓⵕ ⵏⵄⵉⵎⵉ]] ⴳ [[ⵍⵇⴱⴱⴰ]] ⴳ 1971, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵜⵙⵙⴳⵎⴰ ⵜⵎⴰⵡⴰⵙⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴷ ⵜⵖⴰⵡⵙⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴰⵎⵓⵏⵉⵏ, ⵉⵣⵔⵉ ⵙⵉⵙ ⴽⴰⵜⴱ ⵉ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵉⵎⴷⵏ ⴳ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⵙⴳⴳⵯⵉⵏ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⴷ ⵉⵎⴽⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵉⵎⵣⵔⴰⵡⵏ. ⴷ ⴽⴽⴰⵏⵜ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏⵉⵏ ⵍⴰⵏⵜ ⵉⵣⵡⵍⵏ ⴰⴷ: "ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴰⵙⵉ ⴰⵇⵔⴰⴱ ⵏⵏⴽ" (1971), "ⴰⵡⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵖⴰⵔⵉⵏ" (1972), "ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ" <ref>Guy Bruit, « Kateb Yacine, La Guerre de 2000 ans », Raison présente, vol. 147, no 1,‎ 2003, p. 144–147 (lire en ligne [archive], consulté le 1er octobre 2025)</ref> (ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⴷ ⴷⴰⵖ ⵜⴼⴼⵖ ⵜⵏⴱⵔⴰⵣⵜ ⵜⵓⵎⵉⵢⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⴳⵜ) ([[1974]]), "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ ⵏ ⵓⵜⴰⵔⴰⵎ" (1975) [ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵃⴰⵙⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ], ⴷ "ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⵔⴰⵙⵏ" ([[1977]]). ⴷ ⴳⵔ 1972 ⴷ 1975, ⵉⴹⴼⵕ ⴽⴰⵜⴱ ⵉⵎⵓⴷⴷⵓⵜⵏ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ "ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴰⵙⵉ ⴰⵇⵔⴰⴱ ⵏⵏⴽ" ⴷ "ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ" ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ ⴷ ⵓⵍⵉⵎⴰⵏ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ (GDR). ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⴷ ⵢⵓⴹⴰ ⵙⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ, ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵙⴳ ⵍⵇⴱⴱⴰ ⵖⵔ [[ⴱⴰⴱ ⵍⵡⴰⴷⵉ]]. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵜⵜⵓⵣⵡⴰⴳ ⴽⴰⵜⴱ ⴳ 1978 ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ ⵖⵔ [[ⵙⵉⴷⵉ ⴱⵍⵄⴱⴱⴰⵙ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⵏⵎⵏⴰⴹ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵉⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵎⵔⵙⴰⵍ ⵏ ⵓⵙⵍⵎⴷ ⵏⵖ ⵜⵉⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵙⵎⴽⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵓⵥⵓⵕ [[ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ|ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ]] ⴷ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ]], ⴷ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵎⵙⴷⵔⴼⵉⵢⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⴳⴰⴷⴷⴰ/ⵢⵉⵙⴽⵉⵍ ⴳⵔ ⵜⵎⵟⵟⵓⴹⵜ ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ <ref>« Éternelle sacrifiée, la femme dès sa naissance est accueillie sans joie. Quand les filles se succèdent (…), cette naissance devient une malédiction. Jusqu'à son mariage, c'est une bombe à retardement qui met en danger l'honneur patriarcal. Elle sera donc recluse et vivra une vie secrête dans le monde souterrain des femmes. On n'entend pas la voix des femmes. C'est à peine un murmure. Le plus souvent c'est le silence. Un silence orageux. Car ce silence engendre le don de la parole. » — Kateb Yacine, J'ai vu mourir l'étoile qui n'a brillé qu'une fois, dans Le Monde, Paris, 4 avril 1984</ref> ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⴰⴷ ⴷ ⴷⴰⵖ ⵍⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⵎⵟⵟⵓⴹⵉⵏ ⴰⴱⵔⴱⵓⵔ, ⵢⵓⵡⵉ ⴰⵙ ⴷ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵓⵏⴰⴽⴰ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⵉⴱ ⵉⵙⵜⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ ⵓⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ. ⴷ ⵙⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ, ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵏ ⴳ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵜⴳⴰ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⵎⵖⴰⵔⵉⴱⵉⵜ. ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵢⴰ ⵓⵔ ⴰⵙ ⵉⴳⵓⵎ; ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵡⴰⵔⴳⴰ ⴰⴷ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵉⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵏⵜⴰⵍⴰ ⵜⴰⵇⴱⴰⵢⵍⵉⵜ ⴳ ⵜⵎⵏⴰⴹⵉⵏ ⵏⵉⵏ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍⵏ <ref>« On croirait aujourd'hui, en Algérie et dans le monde, que les Algériens parlent l'arabe. Moi-même, je le croyais, jusqu'au jour où je me suis perdu en Kabylie. Pour retrouver mon chemin, je me suis adressé à un paysan sur la route. Je lui ai parlé en arabe. Il m'a répondu en tamazight. Impossible de se comprendre. Ce dialogue de sourds m'a donné à réfléchir. Je me suis demandé si le paysan kabyle aurait dû parler arabe, ou si, au contraire, j'aurais dû parler tamazight, la première langue du pays depuis les temps préhistoriques... » — Kateb Yacine, Les Ancêtres redoublent de férocité, Bouchène/Awal, Alger, 1990</ref>. ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵎⵚⵟⴰⴼⴰ ⴱⵏⵅⵎⵎⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴰⴽⵉⴷⵙ ⵉⵎⵢⴰⵡⴰⴹⵏ ⵙ [[ⴱⵏ ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ]] (ⴰⵎⴰⵔⵉⵔ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴰⵥⵓⵕ [[ⵉⴷⵉⵔ]] ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵜⵉⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⴳ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵉ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵜⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏⵜ. ⴷ ⵖⴰⵙ ⵉⵏⵏ ⴰⵓⵢⴰⵏⵏ ⵉⵙⴽⵔ ⵜ ⵏⵉⵜ: ⴳ ⵎⴰⴷ ⵏⵏ ⵓⵔ ⵢⴰⴳⴳⵓⴳⵏ ⵉⵜⵜⵓⵛⵏⴰ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏ "ⵜⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵜ" ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⴽⵓ ⴰⵙⵎⵏⵉⴷ ⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏ. ⴷ ⴳ 1986, ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⵣⵣⵓⵎ ⵙⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍⵏ ⵖⴼ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ ⵏ ⵏⵉⵍⵙⵓⵏ ⵎⴰⵏⴷⵉⵍⴰ, ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⴳ [[1987]] ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ [[ⵜⴰⵙⵎⵖⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⵉⵡⵉⵏ]]. ⴷ ⴳ [[1988]], ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⵏⵎⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴰⴼⵉⵏⵢⵓⵏ ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ "ⴰⴱⵓⵕⵊⵡⴰⵣⵉ ⵎⵉⵏ ⴰⴽⵔⴱⴰⵢ ⵏⵖ ⴰⵥⵓⵍⴳ ⵏ ⴱⴰⵕⴽ ⵎⵓⵏⵚⵓ" ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⵖⴼ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⴰⴷⵍⵙⴰⵏ ⵏ ⴰⵕⴰⵙ ⵙ ⵓⵣⵎⵣⵣⵓ ⵏ ⵓⴽⵜⵜⵓⵢ ⵉⵏⵎⵉⴹⵉ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵔⴰⵡⵍⴰ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ (ⵖⴼ ⵕⵓⴱⵉⵚⴱⵉⵔ). ⵉⵣⴷⵖ ⴽⴰⵜⴱ ⴳ [[ⴼⵉⵔⵛⵉⵏⵉ]] (ⴷⵕⵓⵎ) ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]], ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⵉⵔⵣⴰⴼⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ ⵖⵔ ⴷⵣⴰⵢⵔ. ⴷ ⵜⴳⵓⵍⴰ ⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⵍ ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵏⵏⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵓⵔ ⵉⵎⵉⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵔⵉⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ ⴳ ⴽⵟⵓⴱⵕ 1988. ⴷ ⴳ [[2003]], ⵜⵜⵓⵙⵉⴷⴼⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⴰⴽⵓⵎⵉⴷⵉⵜ-ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵥⵜ. == ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ == ⵙ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵖⵔⴰ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]] ⴰⵎ «ⴰⴱⵔⴰⵣ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ» ⵉ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵏ <ref>F Y N, « COLLOQUE à GUELMA DU 24 AU 27 FÉVRIER (2012) : Kateb Yacine et le Mouvement national », Liberté / liberte-algerie.com,‎ 19 février 2013 (ISSN 1111-4290, lire en ligne).</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ: «ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⴽⵓⴼⵓⵏⵉⵜ ⴷ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵉⵙ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵏⵢⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵉⵔⵏⵏⵓⵏ ⴰⵢⵙⵍⵉⴷ ⴰⵙⴷⵓⵙ ⵏ ⵜⵣⵡⴰⴳⵜ ⵏⵏⵖ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵙⵎⵔⵙ ⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⵓⵔ ⵉⵙⵏⵓⵎⴽ ⵉⵙ ⵉⴳⴰ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵢ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵜⴰⵣⵖⴰⵔⴰⵏⵜ, ⴷ ⵏⴽⴽ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵔⴰⵖ ⵙ ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵉⵖ ⵉ ⵉⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵏ ⵉⵙ ⵓⵔ ⴳⵉⵖ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ», ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵢⴰ ⴳ 1966. ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⵙⵏⴼⵍⵓⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ [[ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ]] ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵔⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⴷⴰ ⵉⵙⴽⵔ ⵉ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ <ref>Charles Bonn, Naget Khadda et Abdallah Mdarhri Alaoui, Littérature maghrébine d'expression française, EDICEF, 1996 (ISBN 2-85069-759-1 et 978-2-85069-759-3, OCLC 35862366, lire en ligne [archive])</ref>. ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ: «ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵜⴻⵜⵜⴷⴷⵓ ⵖⵓⵔ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵙⵔⴼⵓⴼⵓⵏⵏ, ⵓⵔ ⴷ ⵖⵓⵔ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⵃⵍⵍⵉⵍⵏ» <ref>Amazigh Kateb et Bibliothèque municipale de Grenoble, Kateb Yacine, un théâtre et trois langues, Seuil, 2003 (ISBN 2-02-057414-4, 978-2-02-057414-3 et 2-02-059100-6, OCLC 51665963, lire en ligne [archive])</ref>. == ⵜⵉⵣⵡⴰⵔ ⵢⵓⵔⴰ ⵉ ⵡⵉⵢⵢⴰⴹ == [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Kateb Yacine, Pierre Bernard, et Habib Tengour.jpg|thumb|229x229px|ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴷ [[ⴱⵢⵉⵔ ⴱⵉⵔⵏⴰⵔⴷ]] ⴷ [[ⵃⴰⴱⵉⴱ ⵜⵏⴳⵓⵔ]].]] * ''Les Fruits de la colère'', préface à Aît Djaffar, ''Complainte de la petite Yasmina'' * ''Les mille et une nuit de la révolution'', préface à Abdelhamid Benzine, ''La Plaine et la montagne'' * ''Les Ancêtres redoublent de férocité'', préface à Tassadit Yacine, "[[Lounis Ait Menguellet]] chante…", textes berbères et français, Paris, La Découverte, 1989; Alger Bouchène/Awal, 1990 [dernier texte de Kateb Yacine, adressé à Tassadit Yacine le 29 septembre 1989, un mois avant sa mort]. * Kateb Yacine a également écrit plusieurs préfaces pour ses amis peintres, M'hamed Issiakhem (''Œil-de-lynx et les américains, trente-cinq années de l'enfer d'un peintre'') et [[Mohammed Khadda]]. == ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ == * Jacqueline Arnaud, ''La Littérature maghrébine de langue française'', Paris, Publisud, 1986. * Isidro Romero, ''Kateb Yacine, écrivain public'', entretien filmé, coll. "Un certain Regard", Service de la recherche de l'ORTF / INA, 1971, 54 min, couleur. * Jean Déjeux, ''Bibliographie méthodique et critique de la littérature algérienne de langue française 1945-1977'', SNED, Alger, 1979. * Jean Déjeux, « Hommage Kateb Yacine écrivain de l'Algérie profonde », ''Hommes et Migrations'', nᵒ 1127, 1989, pp. 57-60. [https://www.persee.fr/doc/homig_1142-852x_1989_num_1127_1_1387 Lire en ligne]. * Jean Déjeux, ''Dictionnaire des auteurs maghrébins de langue française'', Paris, Éditions Karthala, 1984 (ISBN 2-86537-085-2). * ''Hommage à Kateb Yacine'' [avec une bibliographie détaillée de Jacqueline Arnaud], Kalim nᵒ 7, Alger, Office des Publications Universitaires, 1987, 264 p. * Hassima Ould Amar, ''L’Exil dans « Le Polygone Étoilé » De KATEB Yacine'', mémoire de magister, Université Hadj Lakhdar. * Ghania Khelifi, ''Kateb Yacine, Éclats et poèmes'', [chronologie et très nombreux documents], Alger, Enag Éditions, 1990, 136 p. * Naget Khadda, ''Kateb Yacine - Une vie, Une œuvre'', Casablanca, Centre Culturel du Livre Édition/Distribution, 2020, 128 p. * ''Kateb Yacine'', Actes du colloque international de l'Université d'Alger en 1990, Alger, OPU, 1991. * ''Kateb Yacine, Éclats de mémoire'', documents réunis par Olivier Corpet, Albert Dichy et Mireille Djaider, Éditions de l'IMEC, 1994, 80 p. (ISBN 2908295202). * Joseph Le Coq, ''Kateb Yacine, le rebelle amoureux'', CBA, 1989. * Saïd Tamba, ''Kateb Yacine'', coll. Poètes d'Aujourd'hui, Seghers, Paris, 1992. * ''Anthologie de la littérature algérienne (1950-1987)'', introduction, choix, notices et commentaires de Charles Bonn, Le Livre de Poche, Paris, 1990 (ISBN 2-253-05309-0). * Beïda Chikhi, ''L'Édifice métaphorique katébien'', dans ''Littérature algérienne, désir d'histoire et esthétique'', Paris, L'Harmattan, 1997.[[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Rue d'Alger, 1978.jpg|thumb|210x210px|ⵜⴰⵙⵎⵎⴰⵍⵜ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴷⴳ [[ⴷⵣⴰⵢⵔ]], ⵙ ⵓⵙⵎⵓⵜⵜⴳ ⵏⵖ ⴷ ⵙ ⵓⵙⵓⵏⵖ ⵏ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵉⵙⵢⴰⵅⵎ]]]] * Stéphane Gatti, ''Kateb Yacine, poète en trois langues'', documentaire, France, 2001. Production, La Parole errante. * Sarah Baron, Swann Dubus, ''Le Cadavre encerclé de Kateb Yacine lu par Armand Gatti'', captation vidéo, France, 2003. Production: le Volcan/scène nationale du Havre. © La Parole errante. * Benamar Mediene, ''Kateb Yacine, le cœur entre les dents'', Robert Laffont, Paris, 2006 (Préface de Gilles Perrault). * Olivier Neveux, ''Théâtres en lutte. Le théâtre militant en France des années 1960 à aujourd'hui'', Paris, La Découverte, 2007. * Beïda Chikhi et Anne Douaire-Banny, ''Kateb Yacine au cœur d'une histoire polygonale'', Rennes, PUR, 2014. * Patrick Autréaux, « Kateb Yacine, la révolution dans la révolution », dans ''Les Lettres françaises'', nᵒ 169, 2019. * ''Kateb Yacine'', Collection « Classiques du monde », présentation Ismaël Abdoun, Fernand Nathan, Paris / SNED, Alger, 1986. * ''Awal'', nᵒ 9, ''Hommage à Kateb Yacine'', 1992. == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ]] ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴹⴰⵕ ⵏ ⵡⴰⵡⵡⵓⵔ|ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ |ⵜⴰⴷⵍⵙⴰ |ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ |ⴷⵣⴰⵢⵔ|ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵏ|ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ|ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} rwyo1e8pbxe7kp5f6dttzd3le8wohfo 197967 197966 2026-10-28T15:33:13Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 197967 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴽⴰⵜⴱ''', ⵏⵖ ⴷ ⵎⴽⵍⵍⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ '''ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Kateb Yacine) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ, ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 2 [[ⵖⵓⵛⵜ]] [[1929]] ⴳ [[ⵣⵖⴷⵓⴷ ⵢⵓⵙⴼ]], ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ [[ⵇⵙⵏⵟⵉⵏⴰ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 28 [[ⴽⵟⵓⴱⵕ]] [[1989]] ⴳ [[ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵏⴳⴰⵍ, ⴷ ⵓⵎⴷⵢⴰⵣ, ⴷ ⵓⵎⴳⴳⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴰⴳⵔⴰⴷⵏ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵓⵏⵖⵎⴰⵙ - ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵉ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜ ⵏ ⵓⵖⵎⵉⵙ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⵙⴳ 1949 ⴰⵔ 1951 - ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏ. == ⵜⴰⵙⴽⵏⵓⴷⵔⵜ == [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Kateb Yacine family, Souk Ahras 1940s.jpg|thumb|left|184x184px|ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴰⴽⴷ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴷⴳ [[1940]]]] ⵉⵍⵓⵍ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⴳ 25 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 1929 (ⵏⵖ ⴳ 2 ⵖⵓⵛⵜ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵏⵏⴰⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵙⵓⴳⴰⵎ ⵏⵏⵉⴹⵏ) ⴳ ⵇⵙⵏⵟⵉⵏⴰ, ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⴷⴷⴰⵡ [[ⴰⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ|ⵓⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ]]. ⴷ ⵉⴷⴷⴰ ⴷ ⵙⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ [[ⵜⴰⵛⴰⵡⵉⵜ]] <ref>Document généalogique familial indiquant l’origine de la famille Kateb à Bir Bou Haouch, wilaya de Souk Ahras (voir arbre généalogique conservé par la famille, 2024).</ref>,<ref>« Voir sur dna.fr. »(Archive.org • Wikiwix • Que faire ?).</ref>,<ref>« Voir sur tamusni.tripod.com. », sur tripod.com via Internet Archive.</ref> - ⴰⵥⵓⵕ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ [[ⴰⵡⵔⴰⵙ]], ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴰⴹⵜ ⴳ ⵢⵉⵥⵥⵍⵎⴹ ⴰⴳⵎⵓⴹⴰⵏ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ <ref>Kateb Yacine, Nedjma (lire en ligne [ⵉⵜⵜⵓⵃⴹⴰ])</ref> -, ⴷ ⵜⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ ⵉⵖⵔⴰⵏ ⵙⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⵙⴼⴰⵀⵍⵉ, ⵜⴰⴳⵔⴰⵡⵜ ⵏ ⵃⵎⵎⴰⵎ ⵏⴱⴰⵢⵍ (ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵜⵓⵔⴰ ⴷⴳ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⴳⴰⵍⵎⴰ ⴰⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵇⴱⵉⵍⵜ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵎⴰⵏ ⴽⴱⵍⵜⵉⵢⴰ ⵏⵖ ⴱⵏ ⴽⴱⵍⵓⵜ) <ref>La tribu des Beni Keblout fut l’objet de la part de l’armée française en 1852, notamment après la découverte des corps d’un couple français gisant dans une grotte, à Aïn Ghrour, pénates de la tribu. Cette tribu a une place centrale dans Nedjma.</ref>. ⵉⵍⵓⵍ ⵊⴷⴷⵉⵙ ⵙⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, [[ⵚⴰⵍⵃ ⴱⵏ ⴱⵍⵇⴰⵙⵎ]], ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1874, ⵉⵎⴰ ⵊⴷⴷⵉⵙ ⵙⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ "[[ⴱⴰⵛ ⵄⴷⵍ]]" (ⴰⵏⴱⴹⵓ ⵉⵜⵜⴰⵡⵙⵏ ⵉ ⵓⵏⴱⴹⵓ) ⴳ ⴽⵓⵏⴷⵉ ⵙⵎⵏⴷⵓ (ⵖⵔⵉⵖⵓⵔ ⵡⴰⵙⴰ). ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵏ ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕ ⴳ ⵉⵎⵓⴷⴷⵓⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ. ⵉⴽⵛⵎ ⵓⵄⵔⵔⵉⵎ ⴽⴰⵜⴱ (ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵎⴽ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⴽⴰⵜⴱ "ⴰⵎⴰⵔⴰ" ⵏⵖ ⴰⴷⵉⴱ ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ|ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ]]) ⴳ 1934 ⵖⵔ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵓⵇⵓⵔⴰⵏ ⴳ [[ⵙⴷⵕⵡⴰⵜ]], ⴷ ⴳ 1935 ⵖⵔ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⴳ ⵍⴰⴼⴰⵢⵉⵜ (ⴱⵓⵇⴰⵄⴰ ⵏ ⵖⵉⵍⴰⴷ ⴳ ⵜⵇⴱⴰⵢⵍⵉⵜ ⵜⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏⵜ, ⵜⵉⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵙⵟⵉⴼ ⵏ ⵔⵓⵅⵅⴰ), ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵣⴷⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴳ 1941, ⴰⵎ ⵓⵎⵣⵔⴰⵡ ⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏ, ⴳ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ [[ⵙⵟⵉⴼ]]: ⴰⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ ⴰⵍⴱⵉⵕⵟⵉⵏⵉ, ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵉⵏⴰⴳ ⵏ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴽⵔⵡⴰⵏⵉ]] ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ. == ⵜⵉⵄⵄⵓⵔⵎⴰ == ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙ ⵓⵎⵉ ⵏⴽⵔⵏⵜ ⵜⵔⵡⴰⴽⵉⵏ ⵏ 8 ⵎⴰⵢⵢⵓ [[1945]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⴷⵔⴰ ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵏⵖⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵏ ⵖⴼ ⵓⴼⵓⵙ ⵏ ⵜⵎⵙⵓⵍⵜⴰ, ⴷ ⵉⵙⵔⴷⴰⵙⵏ ⵉⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵏ, ⴷ ⵜⵎⵉⵍⵉⵛⵢⴰⵜⵉⵏ. ⴷ ⵎⵎⵓⵜⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵖⵉⵡⵉⵏ ⴰⵏⵏ <ref>« Kateb Yacine, le poète errant (1929-1989) [archive] », sur France Culture, 31 juillet 2016</ref>. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⵕⴰⴹ ⵡⵓⵙⵙⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⴷ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⴰⴼ ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵢⵢⵉⵔⵏ. ⴷ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⴰⵙ ⴷ ⵜⵍⵓⵍ ⵜⴳⵯⵎⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ, ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵥⵕⴰ ⵉⵎⵎⴰⵙ «ⵢⵓⵎⵥ ⵜⵜ ⵉⵚⵉⴹ» <ref>« Je suis né d'une mère folle très géniale. Elle était généreuse, simple, et des perles coulaient de ses lèvres. Je les ai recueillies sans savoir leur valeur. Après le massacre (8 mai 1945), je l'ai vue devenir folle. Elle, la source de tout. Elle se jetait dans le feu, partout où il y avait du feu. Ses jambes, ses bras, sa tête, n'étaient que brûlures. J'ai vécu ça, et je me suis lancé tout droit dans la folie d'un amour, impossible pour une cousine déjà mariée. » — Kateb Yacine dans Ghania Khelifi, 1990, p. 13</ref>. ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵖⴼ ⵓⵢⴰ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵏⵏⴰ: «ⵀⴰⵜ ⵍⵓⵍⵖ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵖⵓⵔⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵉⵏⵓ, ⴳ 8 ⵎⴰⵢⵢⵓ 1945. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⵓⵏⵖⴰⵖ ⵙ ⵡⵓⴷⵎ ⴰⵎⵓⵍⴰⴼ ⴷ ⴰⵍⵍⵏ ⵉⵏⵓ ⵕⵥⵎⵏⵜ ⵓⴽⴰⵏ, ⵜⴰⵎⴰ ⵏ ⵜⴼⴽⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵎⵉⵏ ⵉⵎⵎⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⵔⵡⵍⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⵏⵜⵍ, ⵎⵉⵏ ⴷ ⵙⴰⵔ ⵙⵓⵍ ⵜⵓⵔⵔⵉ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⵃⴰⵏⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵉⵏⴰⴼⴰⵍⵏ. ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⴻⵜⵜⴷⴷⵔ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵏⵓ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵔⴰⴷ ⵙⴰⵔ ⵉⵥⵕ ⵜⵉⴼⴰⵡⵜ. ⵉⵎⵎⴰ, ⴰⵙⵉⴷⴷ ⵉⵏⵙⴰⵏ, ⵜⵣⵍⴰ ⴳ ⵓⴳⵍⴰⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵙⵓⵙⵎ ⵏⵏⵙ» <ref>Benamar Médiène, Kateb Yacine : le coeur entre les dents : biographie hétérodoxe, R. Laffont, 2006 (ISBN 2-221-10733-0 et 978-2-221-10733-1, OCLC 72758351, lire en ligne [archive])</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:KatebYacinePassport.jpg|thumb|left|210x210px|[[ⴰⵎⵣⵣⵔⵉ ⵏ ⵉⵡⵜⵜⴰ|ⴰⴱⴰⵙⴱⵓⵔ/ⴰⵎⵣⵣⵔⵉ ⵏ ⵉⵡⵜⵜⴰ]] ⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ.]] ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜ ⵟⵟⴰⵢⵏ ⵙⴳ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ - ⴷ ⵎⴰ ⵉⵣⵣⵔⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⵀⵔⵛⵏ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵏⵏ ⵉⵏⴳⴹ ⴳ ⵜⵖⵔⵉ ⵏ [[ⴱⵓⴷⵍⵉⵔ]] ⴷ [[ⵍⵓⵜⵔⵢⴰⵎⵓⵏ]] - ⵢⵓⵣⵏ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ [[ⴱⵓⵏⴰ (ⵄⵏⵏⴰⴱⴰ)|ⴱⵓⵏⴰ]] (ⵄⵏⵏⴰⴱⴰ). ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴰⴽⴷ "ⵏⵊⵎⴰ" (ⵜⵉⵜⵔⵉⵜ), «ⵉⵍⵍⵉⵙ ⵏ ⵄⵎⵎⵜⵉⵙ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴷ ⵉⵜⴰⵀⵍⵏ», ⴷ ⵏⵏⵉ ⴰⴽⴷ ⵉⴷⴷⵔ «ⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⴽⵕⴰⴹ ⵉⵢⵢⵉⵔⵏ», ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ, ⴷ ⵉⴼⵙⵔ ⴷⵉⴳⵙ ⴳ 1946 ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ. ⵉⴽⵛⵎ ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ ⴷ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵔ ⵉⵙⴽⴰⵔ ⵜⵉⵏⴰⵡⵉⵏ ⴷⴷⴰⵡ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵏ [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ|ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ]], [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⴰⵏⵏ. == ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ == ⴷⴳ 1947, ⵢⵓⵡⴹ ⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ [[ⴱⴰⵔⵉⵣ]], «ⴳ ⵢⵉⵎⵉ ⵏ ⵡⵓⵛⵛⵏ». ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴳ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]], ⴳ ⵜⵣⵇⵇⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵉⵏ, ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵖⴼ [[ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵄⴱⴷ ⵍⵇⴰⴷⵔ|ⵓⴳⵍⴷⵓⵏ ⵄⴱⴷ ⵍⵇⴰⴷⵔ]] <ref>Kateb Yacine, « Abdelkader et l'indépendance algérienne [archive] », sur altair.imarabe.org (consulté le 17 septembre 2026)</ref> ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵙ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⵊⵎⴰⵡ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵖⵔ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ ⵜⴰⵎⵉⵟⵕⵓⴱⵓⵍⵉⵜ, ⵉⴼⵙⵔ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ "ⵏⵊⵎⴰ ⵏⵖ ⵜⴰⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵖ ⴰⵊⵏⵡⵉ" («ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵢⵏⵏⵉ ⴷ ⵙⵓⵍ ⵢⵓⵙⴰⵏ») ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵍⵓ ⵎⵉⵔⴽⵓⵕ ⴷⵓ ⴼⵕⴰⵏⵙ" (Le Mercure de France). ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵖⵎⴰⵙ ⴳ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⴳⵔ 1949 ⴷ 1951, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵔⵣⵣⵓ ⵏⵏⵙ ⴰⵏⵖⵎⴰⵙ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴳ ⵜⴳⵍⴷⵉⵜ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⵙⴰⵄⵓⴷⵉⵜ ⴷ ⵙⵙⵓⴷⴰⵏ (ⵍⵅⵕⵟⵓⵎ). ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⴷ ⵉⴷⵡⵍ, ⵉⴼⵙⵔ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ, ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵉⵏⵜⵍⵏ "ⵙⴰⵄⵉⴷ ⵍⴰⵎⵔⵉ", ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⴳⵔⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⴽⴽⴹ «ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⴷⴰⵢ» ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⵉⴷⴰ ⵉⴼⴼⵓⵥⵕⵏ ⴳ [[ⵎⴰⴽⴽⴰ|ⵎⴽⴽⴰ]]. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ 1950, ⵉⴳⴰ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵙⴰⵢ ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⴳ 1952. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴰⵔ 1959, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⴽⴷ [[ⵎⴰⵍⴽ ⵃⴷⴷⴰⴷ]], ⴷ ⵜⴷⵓⵙ ⵜⵣⴷⴰⵢⵜ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵉⵙⵢⴰⵅⵎ]], ⴷ [[ⵓⵕⵎⴰⵏ ⴳⴰⵜⵉ]], ⴷ ⴳ 1954, ⵉⵙⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⵇⵇⴰⵔ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴰⴽⴷ [[ⴱⵉⵕⵜⵓⵍⵜ ⴱⵔⵉⵛⵜ]]. ⴷ ⴳ 1954, ⵜⴼⵙⵔ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵉⵙⴱⵔⵉ" ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ «ⵜⴰⴼⴽⴽⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵇⵇⴰⵏⵏ» ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ [[ⵊⴰⵏ ⵎⴰⵔⵉ ⵙⵉⵕⵓ]], ⵎⴰⵛⴰ ⵜⴻⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍ ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ. ⵉⴼⴼⵖ ⴷ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ "ⵏⵊⵎⴰ" ⴳ 1956 (ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵎⴽⵜⵉ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵖⴼⴰⵡⴰⵍ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵖⵔⵉ: «ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵎⵎⵓⴽⵔⵙ ⵡⴰⵍⴰ ⴰ ⵎⴰⵏ. ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵖⵓⵔⵓⵏ ⵓⵍⵍⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⵙ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ, ⵎⴰⵖ ⴰⵍⵍⵉⴳ ⵓⵔ ⴷⴰ ⵖⵉⴼⵙⵏ ⵜⵙⴰⵡⴰⵍⵎ?»). ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ, ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵜⴹⴼⵕⵉ ⵏ ⵜⵎⵀⵍⴰ ⵏ ⵜⵉⴹⴰⴼ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ, ⵉⴷⴷⵔ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ, ⴰⵏⴱⴳⵉ ⴰⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏⵖ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴷⴷⵔ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵥⵥⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴽⴽⴰⵍ, ⴳ [[ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ]], [[ⴱⵍⵊⵉⴽⴰ|ⴱⵉⵍⵊⵉⴽⴰ]], [[ⴰⵍⵉⵎⴰⵏ]], [[ⵟⴰⵍⵢⴰⵏ]], [[ⵢⵓⴳⵓⵙⵍⴰⴼⵢⴰ]], ⴷ [[ⵜⴰⵎⵓⵏⵜ ⵜⴰⵙⵓⴼⵢⴰⵜⵉⵜ|ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵙⵓⴼⵢⴰⵜⵉⵜ]]. ⴳ 1962, ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ ⵇⴰⵀⵉⵔⴰ, ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⴽⴰⵜⵉⴱ ⵖⵔ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⴼⵓⴳⵍⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵉⵎⵉⴽⴽ. ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴷⴰⵖ ⵜⴰⵎⵢⴰⵡⴰⵙⵜ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ ⵓⵖⵎⵉⵙ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ", ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵔ 1963 ⴷ 1967 ⵉⵔⵣⴰⴼⵏ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ ⵖⵔ ⵎⵓⵙⴽⵓ ⴷ ⵓⵍⵉⵎⴰⵏ ⴷ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ, ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵏⵏⵙ "ⵜⴰⵎⵟⵟⵓⴹⵜ ⵜⴰⵔⵎⵢⴰⵔⵜ", ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⴳⵔ 1954 ⴷ 1959 <ref>(en) Sbouai, Taïeb (1949-....). Auteur du texte, « "La femme sauvage" de Kateb Yacine : essai de lecture active suivi d'inédits / Taïeb Sbouaï ; préface de Kateb Yacine » [archive du 8 juin 2025], sur Gallica, 1985 (consulté le 27 septembre 2026)</ref>, ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴳ 1963. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷⵏⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ "ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⴷⴰ ⵙⵙⵉⴳⵉⵜⵏ ⵜⵉⵎⵏⵖⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏ" <ref>POIROT-DELPECH, « " Les ancêtres redoublent de férocité", DE KATEB YACINE " La Grande Imprécation devant les murs de la ville " DE TANKRED DORST », Le Monde,‎ 28 janvier 1967 (ISSN 1950-6244, lire en ligne [archive], consulté le 27 septembre 2026)</ref> ⴷ "ⵜⴰⵏⵖⴷⴰ ⵏ ⵜⵖⵉⵙⵜ" ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴳ 1967 (ⴷ ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⴰⵔⵉⵊⵜ ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴳ 1969). ⴷ ⵉⴼⵙⵔ ⴳ 1964 ⴳ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⵚⴹⵉⵚ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵖⴼ "ⴰⵢⵜⵎⴰⵜⵏ ⵏⵏⵖ ⵉⵀⵉⵏⴷⵉⵢⵏ" <ref>Publié en 1964, Nos frères les Indiens témoigne de l’élargissement des préoccupations de l’auteur à l’ensemble des opprimés du monde et de l’histoire.</ref> ⴷ ⵉⵎⵍⴰ ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵊⵓⵏ ⴰⴼⵔⵉⴽ" ⴰⵎⵏⵉⴷ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ [[ⵊⴰⵏ ⴱⵓⵍ ⵚⴰⵕⵟⵕ|ⵊⴰⵏ ⴱⵓⵍ ⵙⴰⵕⵜⵕ]], ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵢⵉⵎⵎⴰⵙ ⵜⵓⴹⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵉⵏⴰⴼⴰⵍⵏ ⴳ [[ⵍⴱⵍⵉⴷⴰ]] («ⵜⴰⵊⴷⴷⵉⴳⵜ ⵏ ⵍⴱⵍⵉⴷⴰ», ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵜⴰⴳⵔⴰⵡⵍⴰ ⵜⴰⴼⵔⵉⵇⵉⵜ", ⵢⵓⵍⵢⵓⵣ 1965). ⴷ ⴳ 1967, ⵉⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ [[ⴼⵢⵉⵜⵏⴰⵎ|ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ]], ⴷ ⵉⴼⵍ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵜⴰⵍⵖⴰ ⵜⴰⵡⵏⴳⴰⵍⵜ ⴷ ⵢⵓⵔⴰ ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ "ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵓⵕⵥⵉⵢⵉⵏ ⵜⵓⴼⴼⴰⵔⵉⵏ", ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵓⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍ ⵖⵔ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⴳ [[1970]]. == ⴰⵙⴷⵔⵎ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ == ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴳⵉⴳ ⵉⵣⴷⵉⵏ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵙ ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ, ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴽⴰⵜⴱ - ⴳ ⵢⴰⵏ "ⵓⵙⴷⵔⵎ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ" - ⴰⵙⵡⵓⵔⵉ ⵖⴼ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⴹⴰⵍⵓⵚ, ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴷ ⵓⵎⵙⴹⵚⴰⵢ, ⵉⵜⵜⵓⵔⴰⵔⵏ ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⴰⵔⵉⵊⵜ. ⴷ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⴰⴽⴷ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ "ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ ⵢⵉⵍⵍ" <ref>« Kateb Yacine et le Théâtre de la mer à Alger [archive] », sur Le Matin d'Algérie (consulté le 1er octobre 2025)</ref>, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ ⴷ ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ [[ⵇⴷⴷⵓⵕ ⵏⵄⵉⵎⵉ]] ⴳ [[ⵍⵇⴱⴱⴰ]] ⴳ 1971, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵜⵙⵙⴳⵎⴰ ⵜⵎⴰⵡⴰⵙⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴷ ⵜⵖⴰⵡⵙⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴰⵎⵓⵏⵉⵏ, ⵉⵣⵔⵉ ⵙⵉⵙ ⴽⴰⵜⴱ ⵉ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵉⵎⴷⵏ ⴳ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⵙⴳⴳⵯⵉⵏ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⴷ ⵉⵎⴽⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵉⵎⵣⵔⴰⵡⵏ. ⴷ ⴽⴽⴰⵏⵜ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏⵉⵏ ⵍⴰⵏⵜ ⵉⵣⵡⵍⵏ ⴰⴷ: "ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴰⵙⵉ ⴰⵇⵔⴰⴱ ⵏⵏⴽ" (1971), "ⴰⵡⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵖⴰⵔⵉⵏ" (1972), "ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ" <ref>Guy Bruit, « Kateb Yacine, La Guerre de 2000 ans », Raison présente, vol. 147, no 1,‎ 2003, p. 144–147 (lire en ligne [archive], consulté le 1er octobre 2025)</ref> (ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⴷ ⴷⴰⵖ ⵜⴼⴼⵖ ⵜⵏⴱⵔⴰⵣⵜ ⵜⵓⵎⵉⵢⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⴳⵜ) ([[1974]]), "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ ⵏ ⵓⵜⴰⵔⴰⵎ" (1975) [ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵃⴰⵙⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ], ⴷ "ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⵔⴰⵙⵏ" ([[1977]]). ⴷ ⴳⵔ 1972 ⴷ 1975, ⵉⴹⴼⵕ ⴽⴰⵜⴱ ⵉⵎⵓⴷⴷⵓⵜⵏ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ "ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴰⵙⵉ ⴰⵇⵔⴰⴱ ⵏⵏⴽ" ⴷ "ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ" ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ ⴷ ⵓⵍⵉⵎⴰⵏ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ (GDR). ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⴷ ⵢⵓⴹⴰ ⵙⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ, ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵙⴳ ⵍⵇⴱⴱⴰ ⵖⵔ [[ⴱⴰⴱ ⵍⵡⴰⴷⵉ]]. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵜⵜⵓⵣⵡⴰⴳ ⴽⴰⵜⴱ ⴳ 1978 ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ ⵖⵔ [[ⵙⵉⴷⵉ ⴱⵍⵄⴱⴱⴰⵙ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⵏⵎⵏⴰⴹ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵉⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵎⵔⵙⴰⵍ ⵏ ⵓⵙⵍⵎⴷ ⵏⵖ ⵜⵉⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵙⵎⴽⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵓⵥⵓⵕ [[ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ|ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ]] ⴷ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ]], ⴷ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵎⵙⴷⵔⴼⵉⵢⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⴳⴰⴷⴷⴰ/ⵢⵉⵙⴽⵉⵍ ⴳⵔ ⵜⵎⵟⵟⵓⴹⵜ ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ <ref>« Éternelle sacrifiée, la femme dès sa naissance est accueillie sans joie. Quand les filles se succèdent (…), cette naissance devient une malédiction. Jusqu'à son mariage, c'est une bombe à retardement qui met en danger l'honneur patriarcal. Elle sera donc recluse et vivra une vie secrête dans le monde souterrain des femmes. On n'entend pas la voix des femmes. C'est à peine un murmure. Le plus souvent c'est le silence. Un silence orageux. Car ce silence engendre le don de la parole. » — Kateb Yacine, J'ai vu mourir l'étoile qui n'a brillé qu'une fois, dans Le Monde, Paris, 4 avril 1984</ref> ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⴰⴷ ⴷ ⴷⴰⵖ ⵍⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⵎⵟⵟⵓⴹⵉⵏ ⴰⴱⵔⴱⵓⵔ, ⵢⵓⵡⵉ ⴰⵙ ⴷ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵓⵏⴰⴽⴰ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⵉⴱ ⵉⵙⵜⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ ⵓⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ. ⴷ ⵙⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ, ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵏ ⴳ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵜⴳⴰ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⵎⵖⴰⵔⵉⴱⵉⵜ. ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵢⴰ ⵓⵔ ⴰⵙ ⵉⴳⵓⵎ; ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵡⴰⵔⴳⴰ ⴰⴷ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵉⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵏⵜⴰⵍⴰ ⵜⴰⵇⴱⴰⵢⵍⵉⵜ ⴳ ⵜⵎⵏⴰⴹⵉⵏ ⵏⵉⵏ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍⵏ <ref>« On croirait aujourd'hui, en Algérie et dans le monde, que les Algériens parlent l'arabe. Moi-même, je le croyais, jusqu'au jour où je me suis perdu en Kabylie. Pour retrouver mon chemin, je me suis adressé à un paysan sur la route. Je lui ai parlé en arabe. Il m'a répondu en tamazight. Impossible de se comprendre. Ce dialogue de sourds m'a donné à réfléchir. Je me suis demandé si le paysan kabyle aurait dû parler arabe, ou si, au contraire, j'aurais dû parler tamazight, la première langue du pays depuis les temps préhistoriques... » — Kateb Yacine, Les Ancêtres redoublent de férocité, Bouchène/Awal, Alger, 1990</ref>. ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵎⵚⵟⴰⴼⴰ ⴱⵏⵅⵎⵎⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴰⴽⵉⴷⵙ ⵉⵎⵢⴰⵡⴰⴹⵏ ⵙ [[ⴱⵏ ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ]] (ⴰⵎⴰⵔⵉⵔ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴰⵥⵓⵕ [[ⵉⴷⵉⵔ]] ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵜⵉⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⴳ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵉ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵜⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏⵜ. ⴷ ⵖⴰⵙ ⵉⵏⵏ ⴰⵓⵢⴰⵏⵏ ⵉⵙⴽⵔ ⵜ ⵏⵉⵜ: ⴳ ⵎⴰⴷ ⵏⵏ ⵓⵔ ⵢⴰⴳⴳⵓⴳⵏ ⵉⵜⵜⵓⵛⵏⴰ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏ "ⵜⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵜ" ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⴽⵓ ⴰⵙⵎⵏⵉⴷ ⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏ. ⴷ ⴳ 1986, ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⵣⵣⵓⵎ ⵙⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍⵏ ⵖⴼ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ ⵏ ⵏⵉⵍⵙⵓⵏ ⵎⴰⵏⴷⵉⵍⴰ, ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⴳ [[1987]] ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ [[ⵜⴰⵙⵎⵖⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⵉⵡⵉⵏ]]. ⴷ ⴳ [[1988]], ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⵏⵎⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴰⴼⵉⵏⵢⵓⵏ ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ "ⴰⴱⵓⵕⵊⵡⴰⵣⵉ ⵎⵉⵏ ⴰⴽⵔⴱⴰⵢ ⵏⵖ ⴰⵥⵓⵍⴳ ⵏ ⴱⴰⵕⴽ ⵎⵓⵏⵚⵓ" ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⵖⴼ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⴰⴷⵍⵙⴰⵏ ⵏ ⴰⵕⴰⵙ ⵙ ⵓⵣⵎⵣⵣⵓ ⵏ ⵓⴽⵜⵜⵓⵢ ⵉⵏⵎⵉⴹⵉ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵔⴰⵡⵍⴰ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ (ⵖⴼ ⵕⵓⴱⵉⵚⴱⵉⵔ). ⵉⵣⴷⵖ ⴽⴰⵜⴱ ⴳ [[ⴼⵉⵔⵛⵉⵏⵉ]] (ⴷⵕⵓⵎ) ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]], ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⵉⵔⵣⴰⴼⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ ⵖⵔ ⴷⵣⴰⵢⵔ. ⴷ ⵜⴳⵓⵍⴰ ⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⵍ ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵏⵏⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵓⵔ ⵉⵎⵉⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵔⵉⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ ⴳ ⴽⵟⵓⴱⵕ 1988. ⴷ ⴳ [[2003]], ⵜⵜⵓⵙⵉⴷⴼⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⴰⴽⵓⵎⵉⴷⵉⵜ-ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵥⵜ. == ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ == ⵙ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵖⵔⴰ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]] ⴰⵎ «ⴰⴱⵔⴰⵣ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ» ⵉ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵏ <ref>F Y N, « COLLOQUE à GUELMA DU 24 AU 27 FÉVRIER (2012) : Kateb Yacine et le Mouvement national », Liberté / liberte-algerie.com,‎ 19 février 2013 (ISSN 1111-4290, lire en ligne).</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ: «ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⴽⵓⴼⵓⵏⵉⵜ ⴷ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵉⵙ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵏⵢⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵉⵔⵏⵏⵓⵏ ⴰⵢⵙⵍⵉⴷ ⴰⵙⴷⵓⵙ ⵏ ⵜⵣⵡⴰⴳⵜ ⵏⵏⵖ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵙⵎⵔⵙ ⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⵓⵔ ⵉⵙⵏⵓⵎⴽ ⵉⵙ ⵉⴳⴰ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵢ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵜⴰⵣⵖⴰⵔⴰⵏⵜ, ⴷ ⵏⴽⴽ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵔⴰⵖ ⵙ ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵉⵖ ⵉ ⵉⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵏ ⵉⵙ ⵓⵔ ⴳⵉⵖ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ», ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵢⴰ ⴳ 1966. ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⵙⵏⴼⵍⵓⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ [[ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ]] ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵔⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⴷⴰ ⵉⵙⴽⵔ ⵉ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ <ref>Charles Bonn, Naget Khadda et Abdallah Mdarhri Alaoui, Littérature maghrébine d'expression française, EDICEF, 1996 (ISBN 2-85069-759-1 et 978-2-85069-759-3, OCLC 35862366, lire en ligne [archive])</ref>. ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ: «ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵜⴻⵜⵜⴷⴷⵓ ⵖⵓⵔ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵙⵔⴼⵓⴼⵓⵏⵏ, ⵓⵔ ⴷ ⵖⵓⵔ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⵃⵍⵍⵉⵍⵏ» <ref>Amazigh Kateb et Bibliothèque municipale de Grenoble, Kateb Yacine, un théâtre et trois langues, Seuil, 2003 (ISBN 2-02-057414-4, 978-2-02-057414-3 et 2-02-059100-6, OCLC 51665963, lire en ligne [archive])</ref>. ⴷ ⴰⵎ ⵓⵎⵙⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵉⵏ, ⵉⵙⴽⵔ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵡⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵓⵜⵉ ⵖⴼ ⵓⵙⵓⵖⵍ ⵏ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵏⵏⵙ ⵖⵔ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ. ⴷ ⴰⵔ ⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⴰⵙⵉⴳⴳⵍ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵓⵔⵜ ⵎⴰⴳⵜ ⵜⴷⵍⵙⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⴰⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵉⵏⴰⵔⵓⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵏⵏⵙ. == ⵜⴰⵎⴹⵍⵜ ⵉⵖⵡⵡⵊⵏ == ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 28 ⴽⵟⵓⴱⵕ 1989 ⴳ [[ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ]], ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵏ 60 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⵜⵍⵓⵙⵉⵎⵉⵜ|ⵡⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⵜⵍⵓⵙⵉⵎⵉⵜ]] (ⴰⴽⴰⵏⵚⵉⵕ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ), ⴳ ⵡⴰⵙⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵏⵉⵜ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵄⵎⵎⵉⵙ [[ⵎⵚⵟⴰⴼⴰ ⴽⴰⵜⴱ]]. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵎⴹⴰⵍ ⴳ [[ⵜⴰⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ|ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ]] ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ. ⴷ ⵜⵙⴽⵔ ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵎⵔⵙⵉ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵉⵏⵖⴷⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⵊⵄⴼⵕ ⴱⵏ ⵎⵚⴱⴰⵃ. ⴷ ⵜⵙⵙⵏⴽⵔ ⵜⵉⵍⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴷⵜ ⵏ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵉⵎⴰⴷⴷⵓⴷⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵉⵎⴰⵡⵙⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵙⵙⵍⵓⴽⵜ ⴰⵏⵏ ⵙ ⵓⵖⴰⵡⵍ. «ⴳ ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ, ⴼⴼⵉⵏⵜ ⵜⴼⴰⴷⴷⵉⵏ ⵏ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵎⵙⴰⵄⴷⵉⵢⴰ, ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵇⴱⵓⵔ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵡⴰⵎⵓⵍ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ, ⵍⵍⵉⴳ ⴷ ⵉⵡⴹⵏⵜ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵇⵇⵓⵔ ⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰⵏ ⴷⴰ ⵜⵜⴰⵥⵥⴼⵏⵜ ⵙ ⵎⴰⴷ ⴷⴰⵔⵙⵏ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵙ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏ ⵜⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵜ... ⴱⴹⴰⵏ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⴰⵎ ⵉⵥⵓⵍⴰⴳ ⵏ ⵜⵡⵙⵔⵉ, ⵀⵔⵓⴽⴽⵎⵏ ⴷ ⵓⴹⵏⵏ ⵙ ⵓⵎⵔⵡⵉ ⵏ ⴼⴰⵕⴰⴼⴰⵣⵢⴰ» <ref>Djaffar Benmesbah, « L'enterrement de Kateb Yacine, ce jour-là... [archive] », sur DzVID, 21 août 2019 (consulté le 2 avril 2022)</ref>. == ⵜⵉⵣⵡⴰⵔ ⵢⵓⵔⴰ ⵉ ⵡⵉⵢⵢⴰⴹ == [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Kateb Yacine, Pierre Bernard, et Habib Tengour.jpg|thumb|229x229px|ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴷ [[ⴱⵢⵉⵔ ⴱⵉⵔⵏⴰⵔⴷ]] ⴷ [[ⵃⴰⴱⵉⴱ ⵜⵏⴳⵓⵔ]].]] * ''Les Fruits de la colère'', préface à Aît Djaffar, ''Complainte de la petite Yasmina'' * ''Les mille et une nuit de la révolution'', préface à Abdelhamid Benzine, ''La Plaine et la montagne'' * ''Les Ancêtres redoublent de férocité'', préface à Tassadit Yacine, "[[Lounis Ait Menguellet]] chante…", textes berbères et français, Paris, La Découverte, 1989; Alger Bouchène/Awal, 1990 [dernier texte de Kateb Yacine, adressé à Tassadit Yacine le 29 septembre 1989, un mois avant sa mort]. * Kateb Yacine a également écrit plusieurs préfaces pour ses amis peintres, M'hamed Issiakhem (''Œil-de-lynx et les américains, trente-cinq années de l'enfer d'un peintre'') et [[Mohammed Khadda]]. == ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ == * Jacqueline Arnaud, ''La Littérature maghrébine de langue française'', Paris, Publisud, 1986. * Isidro Romero, ''Kateb Yacine, écrivain public'', entretien filmé, coll. "Un certain Regard", Service de la recherche de l'ORTF / INA, 1971, 54 min, couleur. * Jean Déjeux, ''Bibliographie méthodique et critique de la littérature algérienne de langue française 1945-1977'', SNED, Alger, 1979. * Jean Déjeux, « Hommage Kateb Yacine écrivain de l'Algérie profonde », ''Hommes et Migrations'', nᵒ 1127, 1989, pp. 57-60. [https://www.persee.fr/doc/homig_1142-852x_1989_num_1127_1_1387 Lire en ligne]. * Jean Déjeux, ''Dictionnaire des auteurs maghrébins de langue française'', Paris, Éditions Karthala, 1984 (ISBN 2-86537-085-2). * ''Hommage à Kateb Yacine'' [avec une bibliographie détaillée de Jacqueline Arnaud], Kalim nᵒ 7, Alger, Office des Publications Universitaires, 1987, 264 p. * Hassima Ould Amar, ''L’Exil dans « Le Polygone Étoilé » De KATEB Yacine'', mémoire de magister, Université Hadj Lakhdar. * Ghania Khelifi, ''Kateb Yacine, Éclats et poèmes'', [chronologie et très nombreux documents], Alger, Enag Éditions, 1990, 136 p. * Naget Khadda, ''Kateb Yacine - Une vie, Une œuvre'', Casablanca, Centre Culturel du Livre Édition/Distribution, 2020, 128 p. * ''Kateb Yacine'', Actes du colloque international de l'Université d'Alger en 1990, Alger, OPU, 1991. * ''Kateb Yacine, Éclats de mémoire'', documents réunis par Olivier Corpet, Albert Dichy et Mireille Djaider, Éditions de l'IMEC, 1994, 80 p. (ISBN 2908295202). * Joseph Le Coq, ''Kateb Yacine, le rebelle amoureux'', CBA, 1989. * Saïd Tamba, ''Kateb Yacine'', coll. Poètes d'Aujourd'hui, Seghers, Paris, 1992. * ''Anthologie de la littérature algérienne (1950-1987)'', introduction, choix, notices et commentaires de Charles Bonn, Le Livre de Poche, Paris, 1990 (ISBN 2-253-05309-0). * Beïda Chikhi, ''L'Édifice métaphorique katébien'', dans ''Littérature algérienne, désir d'histoire et esthétique'', Paris, L'Harmattan, 1997.[[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Rue d'Alger, 1978.jpg|thumb|210x210px|ⵜⴰⵙⵎⵎⴰⵍⵜ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴷⴳ [[ⴷⵣⴰⵢⵔ]], ⵙ ⵓⵙⵎⵓⵜⵜⴳ ⵏⵖ ⴷ ⵙ ⵓⵙⵓⵏⵖ ⵏ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵉⵙⵢⴰⵅⵎ]]]] * Stéphane Gatti, ''Kateb Yacine, poète en trois langues'', documentaire, France, 2001. Production, La Parole errante. * Sarah Baron, Swann Dubus, ''Le Cadavre encerclé de Kateb Yacine lu par Armand Gatti'', captation vidéo, France, 2003. Production: le Volcan/scène nationale du Havre. © La Parole errante. * Benamar Mediene, ''Kateb Yacine, le cœur entre les dents'', Robert Laffont, Paris, 2006 (Préface de Gilles Perrault). * Olivier Neveux, ''Théâtres en lutte. Le théâtre militant en France des années 1960 à aujourd'hui'', Paris, La Découverte, 2007. * Beïda Chikhi et Anne Douaire-Banny, ''Kateb Yacine au cœur d'une histoire polygonale'', Rennes, PUR, 2014. * Patrick Autréaux, « Kateb Yacine, la révolution dans la révolution », dans ''Les Lettres françaises'', nᵒ 169, 2019. * ''Kateb Yacine'', Collection « Classiques du monde », présentation Ismaël Abdoun, Fernand Nathan, Paris / SNED, Alger, 1986. * ''Awal'', nᵒ 9, ''Hommage à Kateb Yacine'', 1992. == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ]] ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴹⴰⵕ ⵏ ⵡⴰⵡⵡⵓⵔ|ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ |ⵜⴰⴷⵍⵙⴰ |ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ |ⴷⵣⴰⵢⵔ|ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵏ|ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ|ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} rve3ciyu9swv43osbtd3q9hu3f0hbac 197968 197967 2026-10-28T15:34:35Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 /* ⵜⴰⵎⴹⵍⵜ ⵉⵖⵡⵡⵊⵏ */ 197968 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴽⴰⵜⴱ''', ⵏⵖ ⴷ ⵎⴽⵍⵍⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ '''ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Kateb Yacine) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ, ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 2 [[ⵖⵓⵛⵜ]] [[1929]] ⴳ [[ⵣⵖⴷⵓⴷ ⵢⵓⵙⴼ]], ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ [[ⵇⵙⵏⵟⵉⵏⴰ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 28 [[ⴽⵟⵓⴱⵕ]] [[1989]] ⴳ [[ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵏⴳⴰⵍ, ⴷ ⵓⵎⴷⵢⴰⵣ, ⴷ ⵓⵎⴳⴳⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴰⴳⵔⴰⴷⵏ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵓⵏⵖⵎⴰⵙ - ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵉ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜ ⵏ ⵓⵖⵎⵉⵙ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⵙⴳ 1949 ⴰⵔ 1951 - ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏ. == ⵜⴰⵙⴽⵏⵓⴷⵔⵜ == [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Kateb Yacine family, Souk Ahras 1940s.jpg|thumb|left|184x184px|ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴰⴽⴷ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴷⴳ [[1940]]]] ⵉⵍⵓⵍ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⴳ 25 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 1929 (ⵏⵖ ⴳ 2 ⵖⵓⵛⵜ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵏⵏⴰⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵙⵓⴳⴰⵎ ⵏⵏⵉⴹⵏ) ⴳ ⵇⵙⵏⵟⵉⵏⴰ, ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⴷⴷⴰⵡ [[ⴰⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ|ⵓⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ]]. ⴷ ⵉⴷⴷⴰ ⴷ ⵙⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ [[ⵜⴰⵛⴰⵡⵉⵜ]] <ref>Document généalogique familial indiquant l’origine de la famille Kateb à Bir Bou Haouch, wilaya de Souk Ahras (voir arbre généalogique conservé par la famille, 2024).</ref>,<ref>« Voir sur dna.fr. »(Archive.org • Wikiwix • Que faire ?).</ref>,<ref>« Voir sur tamusni.tripod.com. », sur tripod.com via Internet Archive.</ref> - ⴰⵥⵓⵕ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ [[ⴰⵡⵔⴰⵙ]], ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴰⴹⵜ ⴳ ⵢⵉⵥⵥⵍⵎⴹ ⴰⴳⵎⵓⴹⴰⵏ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ <ref>Kateb Yacine, Nedjma (lire en ligne [ⵉⵜⵜⵓⵃⴹⴰ])</ref> -, ⴷ ⵜⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ ⵉⵖⵔⴰⵏ ⵙⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⵙⴼⴰⵀⵍⵉ, ⵜⴰⴳⵔⴰⵡⵜ ⵏ ⵃⵎⵎⴰⵎ ⵏⴱⴰⵢⵍ (ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵜⵓⵔⴰ ⴷⴳ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⴳⴰⵍⵎⴰ ⴰⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵇⴱⵉⵍⵜ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵎⴰⵏ ⴽⴱⵍⵜⵉⵢⴰ ⵏⵖ ⴱⵏ ⴽⴱⵍⵓⵜ) <ref>La tribu des Beni Keblout fut l’objet de la part de l’armée française en 1852, notamment après la découverte des corps d’un couple français gisant dans une grotte, à Aïn Ghrour, pénates de la tribu. Cette tribu a une place centrale dans Nedjma.</ref>. ⵉⵍⵓⵍ ⵊⴷⴷⵉⵙ ⵙⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, [[ⵚⴰⵍⵃ ⴱⵏ ⴱⵍⵇⴰⵙⵎ]], ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1874, ⵉⵎⴰ ⵊⴷⴷⵉⵙ ⵙⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ "[[ⴱⴰⵛ ⵄⴷⵍ]]" (ⴰⵏⴱⴹⵓ ⵉⵜⵜⴰⵡⵙⵏ ⵉ ⵓⵏⴱⴹⵓ) ⴳ ⴽⵓⵏⴷⵉ ⵙⵎⵏⴷⵓ (ⵖⵔⵉⵖⵓⵔ ⵡⴰⵙⴰ). ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵏ ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕ ⴳ ⵉⵎⵓⴷⴷⵓⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ. ⵉⴽⵛⵎ ⵓⵄⵔⵔⵉⵎ ⴽⴰⵜⴱ (ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵎⴽ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⴽⴰⵜⴱ "ⴰⵎⴰⵔⴰ" ⵏⵖ ⴰⴷⵉⴱ ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ|ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ]]) ⴳ 1934 ⵖⵔ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵓⵇⵓⵔⴰⵏ ⴳ [[ⵙⴷⵕⵡⴰⵜ]], ⴷ ⴳ 1935 ⵖⵔ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⴳ ⵍⴰⴼⴰⵢⵉⵜ (ⴱⵓⵇⴰⵄⴰ ⵏ ⵖⵉⵍⴰⴷ ⴳ ⵜⵇⴱⴰⵢⵍⵉⵜ ⵜⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏⵜ, ⵜⵉⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵙⵟⵉⴼ ⵏ ⵔⵓⵅⵅⴰ), ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵣⴷⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴳ 1941, ⴰⵎ ⵓⵎⵣⵔⴰⵡ ⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏ, ⴳ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ [[ⵙⵟⵉⴼ]]: ⴰⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ ⴰⵍⴱⵉⵕⵟⵉⵏⵉ, ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵉⵏⴰⴳ ⵏ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴽⵔⵡⴰⵏⵉ]] ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ. == ⵜⵉⵄⵄⵓⵔⵎⴰ == ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙ ⵓⵎⵉ ⵏⴽⵔⵏⵜ ⵜⵔⵡⴰⴽⵉⵏ ⵏ 8 ⵎⴰⵢⵢⵓ [[1945]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⴷⵔⴰ ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵏⵖⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵏ ⵖⴼ ⵓⴼⵓⵙ ⵏ ⵜⵎⵙⵓⵍⵜⴰ, ⴷ ⵉⵙⵔⴷⴰⵙⵏ ⵉⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵏ, ⴷ ⵜⵎⵉⵍⵉⵛⵢⴰⵜⵉⵏ. ⴷ ⵎⵎⵓⵜⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵖⵉⵡⵉⵏ ⴰⵏⵏ <ref>« Kateb Yacine, le poète errant (1929-1989) [archive] », sur France Culture, 31 juillet 2016</ref>. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⵕⴰⴹ ⵡⵓⵙⵙⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⴷ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⴰⴼ ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵢⵢⵉⵔⵏ. ⴷ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⴰⵙ ⴷ ⵜⵍⵓⵍ ⵜⴳⵯⵎⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ, ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵥⵕⴰ ⵉⵎⵎⴰⵙ «ⵢⵓⵎⵥ ⵜⵜ ⵉⵚⵉⴹ» <ref>« Je suis né d'une mère folle très géniale. Elle était généreuse, simple, et des perles coulaient de ses lèvres. Je les ai recueillies sans savoir leur valeur. Après le massacre (8 mai 1945), je l'ai vue devenir folle. Elle, la source de tout. Elle se jetait dans le feu, partout où il y avait du feu. Ses jambes, ses bras, sa tête, n'étaient que brûlures. J'ai vécu ça, et je me suis lancé tout droit dans la folie d'un amour, impossible pour une cousine déjà mariée. » — Kateb Yacine dans Ghania Khelifi, 1990, p. 13</ref>. ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵖⴼ ⵓⵢⴰ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵏⵏⴰ: «ⵀⴰⵜ ⵍⵓⵍⵖ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵖⵓⵔⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵉⵏⵓ, ⴳ 8 ⵎⴰⵢⵢⵓ 1945. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⵓⵏⵖⴰⵖ ⵙ ⵡⵓⴷⵎ ⴰⵎⵓⵍⴰⴼ ⴷ ⴰⵍⵍⵏ ⵉⵏⵓ ⵕⵥⵎⵏⵜ ⵓⴽⴰⵏ, ⵜⴰⵎⴰ ⵏ ⵜⴼⴽⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵎⵉⵏ ⵉⵎⵎⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⵔⵡⵍⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⵏⵜⵍ, ⵎⵉⵏ ⴷ ⵙⴰⵔ ⵙⵓⵍ ⵜⵓⵔⵔⵉ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⵃⴰⵏⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵉⵏⴰⴼⴰⵍⵏ. ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⴻⵜⵜⴷⴷⵔ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵏⵓ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵔⴰⴷ ⵙⴰⵔ ⵉⵥⵕ ⵜⵉⴼⴰⵡⵜ. ⵉⵎⵎⴰ, ⴰⵙⵉⴷⴷ ⵉⵏⵙⴰⵏ, ⵜⵣⵍⴰ ⴳ ⵓⴳⵍⴰⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵙⵓⵙⵎ ⵏⵏⵙ» <ref>Benamar Médiène, Kateb Yacine : le coeur entre les dents : biographie hétérodoxe, R. Laffont, 2006 (ISBN 2-221-10733-0 et 978-2-221-10733-1, OCLC 72758351, lire en ligne [archive])</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:KatebYacinePassport.jpg|thumb|left|210x210px|[[ⴰⵎⵣⵣⵔⵉ ⵏ ⵉⵡⵜⵜⴰ|ⴰⴱⴰⵙⴱⵓⵔ/ⴰⵎⵣⵣⵔⵉ ⵏ ⵉⵡⵜⵜⴰ]] ⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ.]] ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜ ⵟⵟⴰⵢⵏ ⵙⴳ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ - ⴷ ⵎⴰ ⵉⵣⵣⵔⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⵀⵔⵛⵏ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵏⵏ ⵉⵏⴳⴹ ⴳ ⵜⵖⵔⵉ ⵏ [[ⴱⵓⴷⵍⵉⵔ]] ⴷ [[ⵍⵓⵜⵔⵢⴰⵎⵓⵏ]] - ⵢⵓⵣⵏ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ [[ⴱⵓⵏⴰ (ⵄⵏⵏⴰⴱⴰ)|ⴱⵓⵏⴰ]] (ⵄⵏⵏⴰⴱⴰ). ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴰⴽⴷ "ⵏⵊⵎⴰ" (ⵜⵉⵜⵔⵉⵜ), «ⵉⵍⵍⵉⵙ ⵏ ⵄⵎⵎⵜⵉⵙ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴷ ⵉⵜⴰⵀⵍⵏ», ⴷ ⵏⵏⵉ ⴰⴽⴷ ⵉⴷⴷⵔ «ⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⴽⵕⴰⴹ ⵉⵢⵢⵉⵔⵏ», ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ, ⴷ ⵉⴼⵙⵔ ⴷⵉⴳⵙ ⴳ 1946 ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ. ⵉⴽⵛⵎ ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ ⴷ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵔ ⵉⵙⴽⴰⵔ ⵜⵉⵏⴰⵡⵉⵏ ⴷⴷⴰⵡ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵏ [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ|ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ]], [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⴰⵏⵏ. == ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ == ⴷⴳ 1947, ⵢⵓⵡⴹ ⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ [[ⴱⴰⵔⵉⵣ]], «ⴳ ⵢⵉⵎⵉ ⵏ ⵡⵓⵛⵛⵏ». ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴳ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]], ⴳ ⵜⵣⵇⵇⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵉⵏ, ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵖⴼ [[ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵄⴱⴷ ⵍⵇⴰⴷⵔ|ⵓⴳⵍⴷⵓⵏ ⵄⴱⴷ ⵍⵇⴰⴷⵔ]] <ref>Kateb Yacine, « Abdelkader et l'indépendance algérienne [archive] », sur altair.imarabe.org (consulté le 17 septembre 2026)</ref> ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵙ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⵊⵎⴰⵡ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵖⵔ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ ⵜⴰⵎⵉⵟⵕⵓⴱⵓⵍⵉⵜ, ⵉⴼⵙⵔ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ "ⵏⵊⵎⴰ ⵏⵖ ⵜⴰⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵖ ⴰⵊⵏⵡⵉ" («ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵢⵏⵏⵉ ⴷ ⵙⵓⵍ ⵢⵓⵙⴰⵏ») ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵍⵓ ⵎⵉⵔⴽⵓⵕ ⴷⵓ ⴼⵕⴰⵏⵙ" (Le Mercure de France). ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵖⵎⴰⵙ ⴳ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⴳⵔ 1949 ⴷ 1951, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵔⵣⵣⵓ ⵏⵏⵙ ⴰⵏⵖⵎⴰⵙ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴳ ⵜⴳⵍⴷⵉⵜ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⵙⴰⵄⵓⴷⵉⵜ ⴷ ⵙⵙⵓⴷⴰⵏ (ⵍⵅⵕⵟⵓⵎ). ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⴷ ⵉⴷⵡⵍ, ⵉⴼⵙⵔ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ, ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵉⵏⵜⵍⵏ "ⵙⴰⵄⵉⴷ ⵍⴰⵎⵔⵉ", ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⴳⵔⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⴽⴽⴹ «ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⴷⴰⵢ» ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⵉⴷⴰ ⵉⴼⴼⵓⵥⵕⵏ ⴳ [[ⵎⴰⴽⴽⴰ|ⵎⴽⴽⴰ]]. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ 1950, ⵉⴳⴰ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵙⴰⵢ ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⴳ 1952. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴰⵔ 1959, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⴽⴷ [[ⵎⴰⵍⴽ ⵃⴷⴷⴰⴷ]], ⴷ ⵜⴷⵓⵙ ⵜⵣⴷⴰⵢⵜ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵉⵙⵢⴰⵅⵎ]], ⴷ [[ⵓⵕⵎⴰⵏ ⴳⴰⵜⵉ]], ⴷ ⴳ 1954, ⵉⵙⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⵇⵇⴰⵔ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴰⴽⴷ [[ⴱⵉⵕⵜⵓⵍⵜ ⴱⵔⵉⵛⵜ]]. ⴷ ⴳ 1954, ⵜⴼⵙⵔ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵉⵙⴱⵔⵉ" ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ «ⵜⴰⴼⴽⴽⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵇⵇⴰⵏⵏ» ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ [[ⵊⴰⵏ ⵎⴰⵔⵉ ⵙⵉⵕⵓ]], ⵎⴰⵛⴰ ⵜⴻⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍ ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ. ⵉⴼⴼⵖ ⴷ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ "ⵏⵊⵎⴰ" ⴳ 1956 (ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵎⴽⵜⵉ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵖⴼⴰⵡⴰⵍ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵖⵔⵉ: «ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵎⵎⵓⴽⵔⵙ ⵡⴰⵍⴰ ⴰ ⵎⴰⵏ. ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵖⵓⵔⵓⵏ ⵓⵍⵍⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⵙ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ, ⵎⴰⵖ ⴰⵍⵍⵉⴳ ⵓⵔ ⴷⴰ ⵖⵉⴼⵙⵏ ⵜⵙⴰⵡⴰⵍⵎ?»). ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ, ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵜⴹⴼⵕⵉ ⵏ ⵜⵎⵀⵍⴰ ⵏ ⵜⵉⴹⴰⴼ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ, ⵉⴷⴷⵔ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ, ⴰⵏⴱⴳⵉ ⴰⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏⵖ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴷⴷⵔ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵥⵥⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴽⴽⴰⵍ, ⴳ [[ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ]], [[ⴱⵍⵊⵉⴽⴰ|ⴱⵉⵍⵊⵉⴽⴰ]], [[ⴰⵍⵉⵎⴰⵏ]], [[ⵟⴰⵍⵢⴰⵏ]], [[ⵢⵓⴳⵓⵙⵍⴰⴼⵢⴰ]], ⴷ [[ⵜⴰⵎⵓⵏⵜ ⵜⴰⵙⵓⴼⵢⴰⵜⵉⵜ|ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵙⵓⴼⵢⴰⵜⵉⵜ]]. ⴳ 1962, ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ ⵇⴰⵀⵉⵔⴰ, ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⴽⴰⵜⵉⴱ ⵖⵔ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⴼⵓⴳⵍⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵉⵎⵉⴽⴽ. ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴷⴰⵖ ⵜⴰⵎⵢⴰⵡⴰⵙⵜ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ ⵓⵖⵎⵉⵙ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ", ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵔ 1963 ⴷ 1967 ⵉⵔⵣⴰⴼⵏ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ ⵖⵔ ⵎⵓⵙⴽⵓ ⴷ ⵓⵍⵉⵎⴰⵏ ⴷ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ, ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵏⵏⵙ "ⵜⴰⵎⵟⵟⵓⴹⵜ ⵜⴰⵔⵎⵢⴰⵔⵜ", ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⴳⵔ 1954 ⴷ 1959 <ref>(en) Sbouai, Taïeb (1949-....). Auteur du texte, « "La femme sauvage" de Kateb Yacine : essai de lecture active suivi d'inédits / Taïeb Sbouaï ; préface de Kateb Yacine » [archive du 8 juin 2025], sur Gallica, 1985 (consulté le 27 septembre 2026)</ref>, ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴳ 1963. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷⵏⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ "ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⴷⴰ ⵙⵙⵉⴳⵉⵜⵏ ⵜⵉⵎⵏⵖⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏ" <ref>POIROT-DELPECH, « " Les ancêtres redoublent de férocité", DE KATEB YACINE " La Grande Imprécation devant les murs de la ville " DE TANKRED DORST », Le Monde,‎ 28 janvier 1967 (ISSN 1950-6244, lire en ligne [archive], consulté le 27 septembre 2026)</ref> ⴷ "ⵜⴰⵏⵖⴷⴰ ⵏ ⵜⵖⵉⵙⵜ" ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴳ 1967 (ⴷ ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⴰⵔⵉⵊⵜ ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴳ 1969). ⴷ ⵉⴼⵙⵔ ⴳ 1964 ⴳ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⵚⴹⵉⵚ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵖⴼ "ⴰⵢⵜⵎⴰⵜⵏ ⵏⵏⵖ ⵉⵀⵉⵏⴷⵉⵢⵏ" <ref>Publié en 1964, Nos frères les Indiens témoigne de l’élargissement des préoccupations de l’auteur à l’ensemble des opprimés du monde et de l’histoire.</ref> ⴷ ⵉⵎⵍⴰ ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵊⵓⵏ ⴰⴼⵔⵉⴽ" ⴰⵎⵏⵉⴷ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ [[ⵊⴰⵏ ⴱⵓⵍ ⵚⴰⵕⵟⵕ|ⵊⴰⵏ ⴱⵓⵍ ⵙⴰⵕⵜⵕ]], ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵢⵉⵎⵎⴰⵙ ⵜⵓⴹⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵉⵏⴰⴼⴰⵍⵏ ⴳ [[ⵍⴱⵍⵉⴷⴰ]] («ⵜⴰⵊⴷⴷⵉⴳⵜ ⵏ ⵍⴱⵍⵉⴷⴰ», ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵜⴰⴳⵔⴰⵡⵍⴰ ⵜⴰⴼⵔⵉⵇⵉⵜ", ⵢⵓⵍⵢⵓⵣ 1965). ⴷ ⴳ 1967, ⵉⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ [[ⴼⵢⵉⵜⵏⴰⵎ|ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ]], ⴷ ⵉⴼⵍ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵜⴰⵍⵖⴰ ⵜⴰⵡⵏⴳⴰⵍⵜ ⴷ ⵢⵓⵔⴰ ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ "ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵓⵕⵥⵉⵢⵉⵏ ⵜⵓⴼⴼⴰⵔⵉⵏ", ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵓⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍ ⵖⵔ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⴳ [[1970]]. == ⴰⵙⴷⵔⵎ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ == ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴳⵉⴳ ⵉⵣⴷⵉⵏ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵙ ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ, ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴽⴰⵜⴱ - ⴳ ⵢⴰⵏ "ⵓⵙⴷⵔⵎ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ" - ⴰⵙⵡⵓⵔⵉ ⵖⴼ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⴹⴰⵍⵓⵚ, ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴷ ⵓⵎⵙⴹⵚⴰⵢ, ⵉⵜⵜⵓⵔⴰⵔⵏ ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⴰⵔⵉⵊⵜ. ⴷ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⴰⴽⴷ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ "ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ ⵢⵉⵍⵍ" <ref>« Kateb Yacine et le Théâtre de la mer à Alger [archive] », sur Le Matin d'Algérie (consulté le 1er octobre 2025)</ref>, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ ⴷ ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ [[ⵇⴷⴷⵓⵕ ⵏⵄⵉⵎⵉ]] ⴳ [[ⵍⵇⴱⴱⴰ]] ⴳ 1971, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵜⵙⵙⴳⵎⴰ ⵜⵎⴰⵡⴰⵙⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴷ ⵜⵖⴰⵡⵙⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴰⵎⵓⵏⵉⵏ, ⵉⵣⵔⵉ ⵙⵉⵙ ⴽⴰⵜⴱ ⵉ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵉⵎⴷⵏ ⴳ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⵙⴳⴳⵯⵉⵏ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⴷ ⵉⵎⴽⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵉⵎⵣⵔⴰⵡⵏ. ⴷ ⴽⴽⴰⵏⵜ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏⵉⵏ ⵍⴰⵏⵜ ⵉⵣⵡⵍⵏ ⴰⴷ: "ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴰⵙⵉ ⴰⵇⵔⴰⴱ ⵏⵏⴽ" (1971), "ⴰⵡⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵖⴰⵔⵉⵏ" (1972), "ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ" <ref>Guy Bruit, « Kateb Yacine, La Guerre de 2000 ans », Raison présente, vol. 147, no 1,‎ 2003, p. 144–147 (lire en ligne [archive], consulté le 1er octobre 2025)</ref> (ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⴷ ⴷⴰⵖ ⵜⴼⴼⵖ ⵜⵏⴱⵔⴰⵣⵜ ⵜⵓⵎⵉⵢⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⴳⵜ) ([[1974]]), "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ ⵏ ⵓⵜⴰⵔⴰⵎ" (1975) [ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵃⴰⵙⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ], ⴷ "ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⵔⴰⵙⵏ" ([[1977]]). ⴷ ⴳⵔ 1972 ⴷ 1975, ⵉⴹⴼⵕ ⴽⴰⵜⴱ ⵉⵎⵓⴷⴷⵓⵜⵏ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ "ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴰⵙⵉ ⴰⵇⵔⴰⴱ ⵏⵏⴽ" ⴷ "ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ" ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ ⴷ ⵓⵍⵉⵎⴰⵏ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ (GDR). ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⴷ ⵢⵓⴹⴰ ⵙⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ, ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵙⴳ ⵍⵇⴱⴱⴰ ⵖⵔ [[ⴱⴰⴱ ⵍⵡⴰⴷⵉ]]. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵜⵜⵓⵣⵡⴰⴳ ⴽⴰⵜⴱ ⴳ 1978 ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ ⵖⵔ [[ⵙⵉⴷⵉ ⴱⵍⵄⴱⴱⴰⵙ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⵏⵎⵏⴰⴹ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵉⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵎⵔⵙⴰⵍ ⵏ ⵓⵙⵍⵎⴷ ⵏⵖ ⵜⵉⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵙⵎⴽⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵓⵥⵓⵕ [[ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ|ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ]] ⴷ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ]], ⴷ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵎⵙⴷⵔⴼⵉⵢⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⴳⴰⴷⴷⴰ/ⵢⵉⵙⴽⵉⵍ ⴳⵔ ⵜⵎⵟⵟⵓⴹⵜ ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ <ref>« Éternelle sacrifiée, la femme dès sa naissance est accueillie sans joie. Quand les filles se succèdent (…), cette naissance devient une malédiction. Jusqu'à son mariage, c'est une bombe à retardement qui met en danger l'honneur patriarcal. Elle sera donc recluse et vivra une vie secrête dans le monde souterrain des femmes. On n'entend pas la voix des femmes. C'est à peine un murmure. Le plus souvent c'est le silence. Un silence orageux. Car ce silence engendre le don de la parole. » — Kateb Yacine, J'ai vu mourir l'étoile qui n'a brillé qu'une fois, dans Le Monde, Paris, 4 avril 1984</ref> ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⴰⴷ ⴷ ⴷⴰⵖ ⵍⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⵎⵟⵟⵓⴹⵉⵏ ⴰⴱⵔⴱⵓⵔ, ⵢⵓⵡⵉ ⴰⵙ ⴷ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵓⵏⴰⴽⴰ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⵉⴱ ⵉⵙⵜⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ ⵓⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ. ⴷ ⵙⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ, ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵏ ⴳ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵜⴳⴰ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⵎⵖⴰⵔⵉⴱⵉⵜ. ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵢⴰ ⵓⵔ ⴰⵙ ⵉⴳⵓⵎ; ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵡⴰⵔⴳⴰ ⴰⴷ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵉⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵏⵜⴰⵍⴰ ⵜⴰⵇⴱⴰⵢⵍⵉⵜ ⴳ ⵜⵎⵏⴰⴹⵉⵏ ⵏⵉⵏ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍⵏ <ref>« On croirait aujourd'hui, en Algérie et dans le monde, que les Algériens parlent l'arabe. Moi-même, je le croyais, jusqu'au jour où je me suis perdu en Kabylie. Pour retrouver mon chemin, je me suis adressé à un paysan sur la route. Je lui ai parlé en arabe. Il m'a répondu en tamazight. Impossible de se comprendre. Ce dialogue de sourds m'a donné à réfléchir. Je me suis demandé si le paysan kabyle aurait dû parler arabe, ou si, au contraire, j'aurais dû parler tamazight, la première langue du pays depuis les temps préhistoriques... » — Kateb Yacine, Les Ancêtres redoublent de férocité, Bouchène/Awal, Alger, 1990</ref>. ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵎⵚⵟⴰⴼⴰ ⴱⵏⵅⵎⵎⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴰⴽⵉⴷⵙ ⵉⵎⵢⴰⵡⴰⴹⵏ ⵙ [[ⴱⵏ ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ]] (ⴰⵎⴰⵔⵉⵔ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴰⵥⵓⵕ [[ⵉⴷⵉⵔ]] ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵜⵉⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⴳ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵉ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵜⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏⵜ. ⴷ ⵖⴰⵙ ⵉⵏⵏ ⴰⵓⵢⴰⵏⵏ ⵉⵙⴽⵔ ⵜ ⵏⵉⵜ: ⴳ ⵎⴰⴷ ⵏⵏ ⵓⵔ ⵢⴰⴳⴳⵓⴳⵏ ⵉⵜⵜⵓⵛⵏⴰ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏ "ⵜⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵜ" ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⴽⵓ ⴰⵙⵎⵏⵉⴷ ⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏ. ⴷ ⴳ 1986, ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⵣⵣⵓⵎ ⵙⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍⵏ ⵖⴼ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ ⵏ ⵏⵉⵍⵙⵓⵏ ⵎⴰⵏⴷⵉⵍⴰ, ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⴳ [[1987]] ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ [[ⵜⴰⵙⵎⵖⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⵉⵡⵉⵏ]]. ⴷ ⴳ [[1988]], ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⵏⵎⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴰⴼⵉⵏⵢⵓⵏ ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ "ⴰⴱⵓⵕⵊⵡⴰⵣⵉ ⵎⵉⵏ ⴰⴽⵔⴱⴰⵢ ⵏⵖ ⴰⵥⵓⵍⴳ ⵏ ⴱⴰⵕⴽ ⵎⵓⵏⵚⵓ" ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⵖⴼ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⴰⴷⵍⵙⴰⵏ ⵏ ⴰⵕⴰⵙ ⵙ ⵓⵣⵎⵣⵣⵓ ⵏ ⵓⴽⵜⵜⵓⵢ ⵉⵏⵎⵉⴹⵉ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵔⴰⵡⵍⴰ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ (ⵖⴼ ⵕⵓⴱⵉⵚⴱⵉⵔ). ⵉⵣⴷⵖ ⴽⴰⵜⴱ ⴳ [[ⴼⵉⵔⵛⵉⵏⵉ]] (ⴷⵕⵓⵎ) ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]], ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⵉⵔⵣⴰⴼⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ ⵖⵔ ⴷⵣⴰⵢⵔ. ⴷ ⵜⴳⵓⵍⴰ ⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⵍ ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵏⵏⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵓⵔ ⵉⵎⵉⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵔⵉⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ ⴳ ⴽⵟⵓⴱⵕ 1988. ⴷ ⴳ [[2003]], ⵜⵜⵓⵙⵉⴷⴼⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⴰⴽⵓⵎⵉⴷⵉⵜ-ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵥⵜ. == ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ == ⵙ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵖⵔⴰ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]] ⴰⵎ «ⴰⴱⵔⴰⵣ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ» ⵉ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵏ <ref>F Y N, « COLLOQUE à GUELMA DU 24 AU 27 FÉVRIER (2012) : Kateb Yacine et le Mouvement national », Liberté / liberte-algerie.com,‎ 19 février 2013 (ISSN 1111-4290, lire en ligne).</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ: «ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⴽⵓⴼⵓⵏⵉⵜ ⴷ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵉⵙ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵏⵢⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵉⵔⵏⵏⵓⵏ ⴰⵢⵙⵍⵉⴷ ⴰⵙⴷⵓⵙ ⵏ ⵜⵣⵡⴰⴳⵜ ⵏⵏⵖ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵙⵎⵔⵙ ⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⵓⵔ ⵉⵙⵏⵓⵎⴽ ⵉⵙ ⵉⴳⴰ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵢ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵜⴰⵣⵖⴰⵔⴰⵏⵜ, ⴷ ⵏⴽⴽ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵔⴰⵖ ⵙ ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵉⵖ ⵉ ⵉⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵏ ⵉⵙ ⵓⵔ ⴳⵉⵖ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ», ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵢⴰ ⴳ 1966. ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⵙⵏⴼⵍⵓⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ [[ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ]] ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵔⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⴷⴰ ⵉⵙⴽⵔ ⵉ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ <ref>Charles Bonn, Naget Khadda et Abdallah Mdarhri Alaoui, Littérature maghrébine d'expression française, EDICEF, 1996 (ISBN 2-85069-759-1 et 978-2-85069-759-3, OCLC 35862366, lire en ligne [archive])</ref>. ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ: «ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵜⴻⵜⵜⴷⴷⵓ ⵖⵓⵔ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵙⵔⴼⵓⴼⵓⵏⵏ, ⵓⵔ ⴷ ⵖⵓⵔ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⵃⵍⵍⵉⵍⵏ» <ref>Amazigh Kateb et Bibliothèque municipale de Grenoble, Kateb Yacine, un théâtre et trois langues, Seuil, 2003 (ISBN 2-02-057414-4, 978-2-02-057414-3 et 2-02-059100-6, OCLC 51665963, lire en ligne [archive])</ref>. ⴷ ⴰⵎ ⵓⵎⵙⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵉⵏ, ⵉⵙⴽⵔ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵡⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵓⵜⵉ ⵖⴼ ⵓⵙⵓⵖⵍ ⵏ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵏⵏⵙ ⵖⵔ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ. ⴷ ⴰⵔ ⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⴰⵙⵉⴳⴳⵍ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵓⵔⵜ ⵎⴰⴳⵜ ⵜⴷⵍⵙⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⴰⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵉⵏⴰⵔⵓⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵏⵏⵙ. == ⵜⴰⵎⴹⵍⵜ ⵉⵖⵡⵡⵊⵏ == ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 28 ⴽⵟⵓⴱⵕ 1989 ⴳ [[ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ]], ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵏ 60 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⵜⵍⵓⵙⵉⵎⵉⵜ|ⵡⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⵜⵍⵓⵙⵉⵎⵉⵜ]] (ⴰⴽⴰⵏⵚⵉⵕ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ), ⴳ ⵡⴰⵙⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵏⵉⵜ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵄⵎⵎⵉⵙ [[ⵎⵚⵟⴰⴼⴰ ⴽⴰⵜⴱ]]. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵎⴹⴰⵍ ⴳ [[ⵜⴰⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ|ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ]] ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ. ⴷ ⵜⵙⴽⵔ ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵎⵔⵙⵉ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵉⵏⵖⴷⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⵊⵄⴼⵕ ⴱⵏ ⵎⵚⴱⴰⵃ. ⴷ ⵜⵙⵙⵏⴽⵔ ⵜⵉⵍⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴷⵜ ⵏ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵉⵎⴰⴷⴷⵓⴷⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵉⵎⴰⵡⵙⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵙⵙⵍⵓⴽⵜ ⴰⵏⵏ ⵙ ⵓⵖⴰⵡⵍ. «ⴳ ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ, ⴼⴼⵉⵏⵜ ⵜⴼⴰⴷⴷⵉⵏ ⵏ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵎⵙⴰⵄⴷⵉⵢⴰ, ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵇⴱⵓⵔ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵡⴰⵎⵓⵍ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ, ⵍⵍⵉⴳ ⴷ ⵉⵡⴹⵏⵜ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵇⵇⵓⵔ ⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰⵏ ⴷⴰ ⵜⵜⴰⵥⵥⴼⵏⵜ ⵙ ⵎⴰⴷ ⴷⴰⵔⵙⵏ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵙ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏ ⵜⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵜ... ⴱⴹⴰⵏ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⴰⵎ ⵉⵥⵓⵍⴰⴳ ⵏ ⵜⵡⵙⵔⵉ, ⵀⵔⵓⴽⴽⵎⵏ ⴷ ⵓⴹⵏⵏ ⵙ ⵓⵎⵔⵡⵉ ⵏ ⴼⴰⵕⴰⴼⴰⵣⵢⴰ» <ref>Djaffar Benmesbah, « L'enterrement de Kateb Yacine, ce jour-là... [archive] », sur DzVID, 21 août 2019 (consulté le 2 avril 2022)</ref>. == ⵜⵉⵣⵡⴰⵔ ⵢⵓⵔⴰ ⵉ ⵡⵉⵢⵢⴰⴹ == [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Kateb Yacine, Pierre Bernard, et Habib Tengour.jpg|thumb|229x229px|ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴷ [[ⴱⵢⵉⵔ ⴱⵉⵔⵏⴰⵔⴷ]] ⴷ [[ⵃⴰⴱⵉⴱ ⵜⵏⴳⵓⵔ]].]] * ''Les Fruits de la colère'', préface à Aît Djaffar, ''Complainte de la petite Yasmina'' * ''Les mille et une nuit de la révolution'', préface à Abdelhamid Benzine, ''La Plaine et la montagne'' * ''Les Ancêtres redoublent de férocité'', préface à Tassadit Yacine, "[[Lounis Ait Menguellet]] chante…", textes berbères et français, Paris, La Découverte, 1989; Alger Bouchène/Awal, 1990 [dernier texte de Kateb Yacine, adressé à Tassadit Yacine le 29 septembre 1989, un mois avant sa mort]. * Kateb Yacine a également écrit plusieurs préfaces pour ses amis peintres, M'hamed Issiakhem (''Œil-de-lynx et les américains, trente-cinq années de l'enfer d'un peintre'') et [[Mohammed Khadda]]. == ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ == * Jacqueline Arnaud, ''La Littérature maghrébine de langue française'', Paris, Publisud, 1986. * Isidro Romero, ''Kateb Yacine, écrivain public'', entretien filmé, coll. "Un certain Regard", Service de la recherche de l'ORTF / INA, 1971, 54 min, couleur. * Jean Déjeux, ''Bibliographie méthodique et critique de la littérature algérienne de langue française 1945-1977'', SNED, Alger, 1979. * Jean Déjeux, « Hommage Kateb Yacine écrivain de l'Algérie profonde », ''Hommes et Migrations'', nᵒ 1127, 1989, pp. 57-60. [https://www.persee.fr/doc/homig_1142-852x_1989_num_1127_1_1387 Lire en ligne]. * Jean Déjeux, ''Dictionnaire des auteurs maghrébins de langue française'', Paris, Éditions Karthala, 1984 (ISBN 2-86537-085-2). * ''Hommage à Kateb Yacine'' [avec une bibliographie détaillée de Jacqueline Arnaud], Kalim nᵒ 7, Alger, Office des Publications Universitaires, 1987, 264 p. * Hassima Ould Amar, ''L’Exil dans « Le Polygone Étoilé » De KATEB Yacine'', mémoire de magister, Université Hadj Lakhdar. * Ghania Khelifi, ''Kateb Yacine, Éclats et poèmes'', [chronologie et très nombreux documents], Alger, Enag Éditions, 1990, 136 p. * Naget Khadda, ''Kateb Yacine - Une vie, Une œuvre'', Casablanca, Centre Culturel du Livre Édition/Distribution, 2020, 128 p. * ''Kateb Yacine'', Actes du colloque international de l'Université d'Alger en 1990, Alger, OPU, 1991. * ''Kateb Yacine, Éclats de mémoire'', documents réunis par Olivier Corpet, Albert Dichy et Mireille Djaider, Éditions de l'IMEC, 1994, 80 p. (ISBN 2908295202). * Joseph Le Coq, ''Kateb Yacine, le rebelle amoureux'', CBA, 1989. * Saïd Tamba, ''Kateb Yacine'', coll. Poètes d'Aujourd'hui, Seghers, Paris, 1992. * ''Anthologie de la littérature algérienne (1950-1987)'', introduction, choix, notices et commentaires de Charles Bonn, Le Livre de Poche, Paris, 1990 (ISBN 2-253-05309-0). * Beïda Chikhi, ''L'Édifice métaphorique katébien'', dans ''Littérature algérienne, désir d'histoire et esthétique'', Paris, L'Harmattan, 1997.[[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Rue d'Alger, 1978.jpg|thumb|210x210px|ⵜⴰⵙⵎⵎⴰⵍⵜ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴷⴳ [[ⴷⵣⴰⵢⵔ]], ⵙ ⵓⵙⵎⵓⵜⵜⴳ ⵏⵖ ⴷ ⵙ ⵓⵙⵓⵏⵖ ⵏ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵉⵙⵢⴰⵅⵎ]]]] * Stéphane Gatti, ''Kateb Yacine, poète en trois langues'', documentaire, France, 2001. Production, La Parole errante. * Sarah Baron, Swann Dubus, ''Le Cadavre encerclé de Kateb Yacine lu par Armand Gatti'', captation vidéo, France, 2003. Production: le Volcan/scène nationale du Havre. © La Parole errante. * Benamar Mediene, ''Kateb Yacine, le cœur entre les dents'', Robert Laffont, Paris, 2006 (Préface de Gilles Perrault). * Olivier Neveux, ''Théâtres en lutte. Le théâtre militant en France des années 1960 à aujourd'hui'', Paris, La Découverte, 2007. * Beïda Chikhi et Anne Douaire-Banny, ''Kateb Yacine au cœur d'une histoire polygonale'', Rennes, PUR, 2014. * Patrick Autréaux, « Kateb Yacine, la révolution dans la révolution », dans ''Les Lettres françaises'', nᵒ 169, 2019. * ''Kateb Yacine'', Collection « Classiques du monde », présentation Ismaël Abdoun, Fernand Nathan, Paris / SNED, Alger, 1986. * ''Awal'', nᵒ 9, ''Hommage à Kateb Yacine'', 1992. == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ]] ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴹⴰⵕ ⵏ ⵡⴰⵡⵡⵓⵔ|ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ |ⵜⴰⴷⵍⵙⴰ |ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ |ⴷⵣⴰⵢⵔ|ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵏ|ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ|ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} jur8i0t0bw7hlwqtdiw7ph4btta6hp9 197969 197968 2026-10-28T15:40:46Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 /* ⵜⴰⵎⴹⵍⵜ ⵉⵖⵡⵡⵊⵏ */ 197969 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴽⴰⵜⴱ''', ⵏⵖ ⴷ ⵎⴽⵍⵍⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ '''ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Kateb Yacine) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ, ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 2 [[ⵖⵓⵛⵜ]] [[1929]] ⴳ [[ⵣⵖⴷⵓⴷ ⵢⵓⵙⴼ]], ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ [[ⵇⵙⵏⵟⵉⵏⴰ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 28 [[ⴽⵟⵓⴱⵕ]] [[1989]] ⴳ [[ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵏⴳⴰⵍ, ⴷ ⵓⵎⴷⵢⴰⵣ, ⴷ ⵓⵎⴳⴳⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴰⴳⵔⴰⴷⵏ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵓⵏⵖⵎⴰⵙ - ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵉ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜ ⵏ ⵓⵖⵎⵉⵙ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⵙⴳ 1949 ⴰⵔ 1951 - ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏ. == ⵜⴰⵙⴽⵏⵓⴷⵔⵜ == [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Kateb Yacine family, Souk Ahras 1940s.jpg|thumb|left|184x184px|ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴰⴽⴷ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴷⴳ [[1940]]]] ⵉⵍⵓⵍ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⴳ 25 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 1929 (ⵏⵖ ⴳ 2 ⵖⵓⵛⵜ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵏⵏⴰⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵙⵓⴳⴰⵎ ⵏⵏⵉⴹⵏ) ⴳ ⵇⵙⵏⵟⵉⵏⴰ, ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⴷⴷⴰⵡ [[ⴰⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ|ⵓⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ]]. ⴷ ⵉⴷⴷⴰ ⴷ ⵙⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ [[ⵜⴰⵛⴰⵡⵉⵜ]] <ref>Document généalogique familial indiquant l’origine de la famille Kateb à Bir Bou Haouch, wilaya de Souk Ahras (voir arbre généalogique conservé par la famille, 2024).</ref>,<ref>« Voir sur dna.fr. »(Archive.org • Wikiwix • Que faire ?).</ref>,<ref>« Voir sur tamusni.tripod.com. », sur tripod.com via Internet Archive.</ref> - ⴰⵥⵓⵕ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ [[ⴰⵡⵔⴰⵙ]], ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴰⴹⵜ ⴳ ⵢⵉⵥⵥⵍⵎⴹ ⴰⴳⵎⵓⴹⴰⵏ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ <ref>Kateb Yacine, Nedjma (lire en ligne [ⵉⵜⵜⵓⵃⴹⴰ])</ref> -, ⴷ ⵜⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ ⵉⵖⵔⴰⵏ ⵙⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⵙⴼⴰⵀⵍⵉ, ⵜⴰⴳⵔⴰⵡⵜ ⵏ ⵃⵎⵎⴰⵎ ⵏⴱⴰⵢⵍ (ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵜⵓⵔⴰ ⴷⴳ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⴳⴰⵍⵎⴰ ⴰⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵇⴱⵉⵍⵜ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵎⴰⵏ ⴽⴱⵍⵜⵉⵢⴰ ⵏⵖ ⴱⵏ ⴽⴱⵍⵓⵜ) <ref>La tribu des Beni Keblout fut l’objet de la part de l’armée française en 1852, notamment après la découverte des corps d’un couple français gisant dans une grotte, à Aïn Ghrour, pénates de la tribu. Cette tribu a une place centrale dans Nedjma.</ref>. ⵉⵍⵓⵍ ⵊⴷⴷⵉⵙ ⵙⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, [[ⵚⴰⵍⵃ ⴱⵏ ⴱⵍⵇⴰⵙⵎ]], ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1874, ⵉⵎⴰ ⵊⴷⴷⵉⵙ ⵙⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ "[[ⴱⴰⵛ ⵄⴷⵍ]]" (ⴰⵏⴱⴹⵓ ⵉⵜⵜⴰⵡⵙⵏ ⵉ ⵓⵏⴱⴹⵓ) ⴳ ⴽⵓⵏⴷⵉ ⵙⵎⵏⴷⵓ (ⵖⵔⵉⵖⵓⵔ ⵡⴰⵙⴰ). ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵏ ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕ ⴳ ⵉⵎⵓⴷⴷⵓⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ. ⵉⴽⵛⵎ ⵓⵄⵔⵔⵉⵎ ⴽⴰⵜⴱ (ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵎⴽ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⴽⴰⵜⴱ "ⴰⵎⴰⵔⴰ" ⵏⵖ ⴰⴷⵉⴱ ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ|ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ]]) ⴳ 1934 ⵖⵔ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵓⵇⵓⵔⴰⵏ ⴳ [[ⵙⴷⵕⵡⴰⵜ]], ⴷ ⴳ 1935 ⵖⵔ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⴳ ⵍⴰⴼⴰⵢⵉⵜ (ⴱⵓⵇⴰⵄⴰ ⵏ ⵖⵉⵍⴰⴷ ⴳ ⵜⵇⴱⴰⵢⵍⵉⵜ ⵜⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏⵜ, ⵜⵉⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵙⵟⵉⴼ ⵏ ⵔⵓⵅⵅⴰ), ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵣⴷⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴳ 1941, ⴰⵎ ⵓⵎⵣⵔⴰⵡ ⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏ, ⴳ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ [[ⵙⵟⵉⴼ]]: ⴰⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ ⴰⵍⴱⵉⵕⵟⵉⵏⵉ, ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵉⵏⴰⴳ ⵏ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴽⵔⵡⴰⵏⵉ]] ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ. == ⵜⵉⵄⵄⵓⵔⵎⴰ == ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙ ⵓⵎⵉ ⵏⴽⵔⵏⵜ ⵜⵔⵡⴰⴽⵉⵏ ⵏ 8 ⵎⴰⵢⵢⵓ [[1945]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⴷⵔⴰ ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵏⵖⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵏ ⵖⴼ ⵓⴼⵓⵙ ⵏ ⵜⵎⵙⵓⵍⵜⴰ, ⴷ ⵉⵙⵔⴷⴰⵙⵏ ⵉⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵏ, ⴷ ⵜⵎⵉⵍⵉⵛⵢⴰⵜⵉⵏ. ⴷ ⵎⵎⵓⵜⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵖⵉⵡⵉⵏ ⴰⵏⵏ <ref>« Kateb Yacine, le poète errant (1929-1989) [archive] », sur France Culture, 31 juillet 2016</ref>. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⵕⴰⴹ ⵡⵓⵙⵙⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⴷ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⴰⴼ ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵢⵢⵉⵔⵏ. ⴷ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⴰⵙ ⴷ ⵜⵍⵓⵍ ⵜⴳⵯⵎⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ, ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵥⵕⴰ ⵉⵎⵎⴰⵙ «ⵢⵓⵎⵥ ⵜⵜ ⵉⵚⵉⴹ» <ref>« Je suis né d'une mère folle très géniale. Elle était généreuse, simple, et des perles coulaient de ses lèvres. Je les ai recueillies sans savoir leur valeur. Après le massacre (8 mai 1945), je l'ai vue devenir folle. Elle, la source de tout. Elle se jetait dans le feu, partout où il y avait du feu. Ses jambes, ses bras, sa tête, n'étaient que brûlures. J'ai vécu ça, et je me suis lancé tout droit dans la folie d'un amour, impossible pour une cousine déjà mariée. » — Kateb Yacine dans Ghania Khelifi, 1990, p. 13</ref>. ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵖⴼ ⵓⵢⴰ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵏⵏⴰ: «ⵀⴰⵜ ⵍⵓⵍⵖ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵖⵓⵔⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵉⵏⵓ, ⴳ 8 ⵎⴰⵢⵢⵓ 1945. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⵓⵏⵖⴰⵖ ⵙ ⵡⵓⴷⵎ ⴰⵎⵓⵍⴰⴼ ⴷ ⴰⵍⵍⵏ ⵉⵏⵓ ⵕⵥⵎⵏⵜ ⵓⴽⴰⵏ, ⵜⴰⵎⴰ ⵏ ⵜⴼⴽⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵎⵉⵏ ⵉⵎⵎⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⵔⵡⵍⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⵏⵜⵍ, ⵎⵉⵏ ⴷ ⵙⴰⵔ ⵙⵓⵍ ⵜⵓⵔⵔⵉ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⵃⴰⵏⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵉⵏⴰⴼⴰⵍⵏ. ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⴻⵜⵜⴷⴷⵔ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵏⵓ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵔⴰⴷ ⵙⴰⵔ ⵉⵥⵕ ⵜⵉⴼⴰⵡⵜ. ⵉⵎⵎⴰ, ⴰⵙⵉⴷⴷ ⵉⵏⵙⴰⵏ, ⵜⵣⵍⴰ ⴳ ⵓⴳⵍⴰⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵙⵓⵙⵎ ⵏⵏⵙ» <ref>Benamar Médiène, Kateb Yacine : le coeur entre les dents : biographie hétérodoxe, R. Laffont, 2006 (ISBN 2-221-10733-0 et 978-2-221-10733-1, OCLC 72758351, lire en ligne [archive])</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:KatebYacinePassport.jpg|thumb|left|210x210px|[[ⴰⵎⵣⵣⵔⵉ ⵏ ⵉⵡⵜⵜⴰ|ⴰⴱⴰⵙⴱⵓⵔ/ⴰⵎⵣⵣⵔⵉ ⵏ ⵉⵡⵜⵜⴰ]] ⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ.]] ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜ ⵟⵟⴰⵢⵏ ⵙⴳ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ - ⴷ ⵎⴰ ⵉⵣⵣⵔⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⵀⵔⵛⵏ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵏⵏ ⵉⵏⴳⴹ ⴳ ⵜⵖⵔⵉ ⵏ [[ⴱⵓⴷⵍⵉⵔ]] ⴷ [[ⵍⵓⵜⵔⵢⴰⵎⵓⵏ]] - ⵢⵓⵣⵏ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ [[ⴱⵓⵏⴰ (ⵄⵏⵏⴰⴱⴰ)|ⴱⵓⵏⴰ]] (ⵄⵏⵏⴰⴱⴰ). ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴰⴽⴷ "ⵏⵊⵎⴰ" (ⵜⵉⵜⵔⵉⵜ), «ⵉⵍⵍⵉⵙ ⵏ ⵄⵎⵎⵜⵉⵙ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴷ ⵉⵜⴰⵀⵍⵏ», ⴷ ⵏⵏⵉ ⴰⴽⴷ ⵉⴷⴷⵔ «ⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⴽⵕⴰⴹ ⵉⵢⵢⵉⵔⵏ», ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ, ⴷ ⵉⴼⵙⵔ ⴷⵉⴳⵙ ⴳ 1946 ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ. ⵉⴽⵛⵎ ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ ⴷ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵔ ⵉⵙⴽⴰⵔ ⵜⵉⵏⴰⵡⵉⵏ ⴷⴷⴰⵡ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵏ [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ|ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ]], [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⴰⵏⵏ. == ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ == ⴷⴳ 1947, ⵢⵓⵡⴹ ⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ [[ⴱⴰⵔⵉⵣ]], «ⴳ ⵢⵉⵎⵉ ⵏ ⵡⵓⵛⵛⵏ». ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴳ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]], ⴳ ⵜⵣⵇⵇⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵉⵏ, ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵖⴼ [[ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵄⴱⴷ ⵍⵇⴰⴷⵔ|ⵓⴳⵍⴷⵓⵏ ⵄⴱⴷ ⵍⵇⴰⴷⵔ]] <ref>Kateb Yacine, « Abdelkader et l'indépendance algérienne [archive] », sur altair.imarabe.org (consulté le 17 septembre 2026)</ref> ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵙ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⵊⵎⴰⵡ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵖⵔ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ ⵜⴰⵎⵉⵟⵕⵓⴱⵓⵍⵉⵜ, ⵉⴼⵙⵔ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ "ⵏⵊⵎⴰ ⵏⵖ ⵜⴰⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵖ ⴰⵊⵏⵡⵉ" («ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵢⵏⵏⵉ ⴷ ⵙⵓⵍ ⵢⵓⵙⴰⵏ») ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵍⵓ ⵎⵉⵔⴽⵓⵕ ⴷⵓ ⴼⵕⴰⵏⵙ" (Le Mercure de France). ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵖⵎⴰⵙ ⴳ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⴳⵔ 1949 ⴷ 1951, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵔⵣⵣⵓ ⵏⵏⵙ ⴰⵏⵖⵎⴰⵙ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴳ ⵜⴳⵍⴷⵉⵜ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⵙⴰⵄⵓⴷⵉⵜ ⴷ ⵙⵙⵓⴷⴰⵏ (ⵍⵅⵕⵟⵓⵎ). ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⴷ ⵉⴷⵡⵍ, ⵉⴼⵙⵔ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ, ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵉⵏⵜⵍⵏ "ⵙⴰⵄⵉⴷ ⵍⴰⵎⵔⵉ", ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⴳⵔⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⴽⴽⴹ «ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⴷⴰⵢ» ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⵉⴷⴰ ⵉⴼⴼⵓⵥⵕⵏ ⴳ [[ⵎⴰⴽⴽⴰ|ⵎⴽⴽⴰ]]. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ 1950, ⵉⴳⴰ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵙⴰⵢ ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⴳ 1952. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴰⵔ 1959, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⴽⴷ [[ⵎⴰⵍⴽ ⵃⴷⴷⴰⴷ]], ⴷ ⵜⴷⵓⵙ ⵜⵣⴷⴰⵢⵜ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵉⵙⵢⴰⵅⵎ]], ⴷ [[ⵓⵕⵎⴰⵏ ⴳⴰⵜⵉ]], ⴷ ⴳ 1954, ⵉⵙⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⵇⵇⴰⵔ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴰⴽⴷ [[ⴱⵉⵕⵜⵓⵍⵜ ⴱⵔⵉⵛⵜ]]. ⴷ ⴳ 1954, ⵜⴼⵙⵔ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵉⵙⴱⵔⵉ" ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ «ⵜⴰⴼⴽⴽⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵇⵇⴰⵏⵏ» ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ [[ⵊⴰⵏ ⵎⴰⵔⵉ ⵙⵉⵕⵓ]], ⵎⴰⵛⴰ ⵜⴻⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍ ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ. ⵉⴼⴼⵖ ⴷ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ "ⵏⵊⵎⴰ" ⴳ 1956 (ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵎⴽⵜⵉ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵖⴼⴰⵡⴰⵍ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵖⵔⵉ: «ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵎⵎⵓⴽⵔⵙ ⵡⴰⵍⴰ ⴰ ⵎⴰⵏ. ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵖⵓⵔⵓⵏ ⵓⵍⵍⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⵙ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ, ⵎⴰⵖ ⴰⵍⵍⵉⴳ ⵓⵔ ⴷⴰ ⵖⵉⴼⵙⵏ ⵜⵙⴰⵡⴰⵍⵎ?»). ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ, ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵜⴹⴼⵕⵉ ⵏ ⵜⵎⵀⵍⴰ ⵏ ⵜⵉⴹⴰⴼ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ, ⵉⴷⴷⵔ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ, ⴰⵏⴱⴳⵉ ⴰⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏⵖ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴷⴷⵔ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵥⵥⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴽⴽⴰⵍ, ⴳ [[ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ]], [[ⴱⵍⵊⵉⴽⴰ|ⴱⵉⵍⵊⵉⴽⴰ]], [[ⴰⵍⵉⵎⴰⵏ]], [[ⵟⴰⵍⵢⴰⵏ]], [[ⵢⵓⴳⵓⵙⵍⴰⴼⵢⴰ]], ⴷ [[ⵜⴰⵎⵓⵏⵜ ⵜⴰⵙⵓⴼⵢⴰⵜⵉⵜ|ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵙⵓⴼⵢⴰⵜⵉⵜ]]. ⴳ 1962, ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ ⵇⴰⵀⵉⵔⴰ, ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⴽⴰⵜⵉⴱ ⵖⵔ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⴼⵓⴳⵍⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵉⵎⵉⴽⴽ. ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴷⴰⵖ ⵜⴰⵎⵢⴰⵡⴰⵙⵜ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ ⵓⵖⵎⵉⵙ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ", ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵔ 1963 ⴷ 1967 ⵉⵔⵣⴰⴼⵏ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ ⵖⵔ ⵎⵓⵙⴽⵓ ⴷ ⵓⵍⵉⵎⴰⵏ ⴷ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ, ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵏⵏⵙ "ⵜⴰⵎⵟⵟⵓⴹⵜ ⵜⴰⵔⵎⵢⴰⵔⵜ", ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⴳⵔ 1954 ⴷ 1959 <ref>(en) Sbouai, Taïeb (1949-....). Auteur du texte, « "La femme sauvage" de Kateb Yacine : essai de lecture active suivi d'inédits / Taïeb Sbouaï ; préface de Kateb Yacine » [archive du 8 juin 2025], sur Gallica, 1985 (consulté le 27 septembre 2026)</ref>, ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴳ 1963. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷⵏⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ "ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⴷⴰ ⵙⵙⵉⴳⵉⵜⵏ ⵜⵉⵎⵏⵖⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏ" <ref>POIROT-DELPECH, « " Les ancêtres redoublent de férocité", DE KATEB YACINE " La Grande Imprécation devant les murs de la ville " DE TANKRED DORST », Le Monde,‎ 28 janvier 1967 (ISSN 1950-6244, lire en ligne [archive], consulté le 27 septembre 2026)</ref> ⴷ "ⵜⴰⵏⵖⴷⴰ ⵏ ⵜⵖⵉⵙⵜ" ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴳ 1967 (ⴷ ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⴰⵔⵉⵊⵜ ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴳ 1969). ⴷ ⵉⴼⵙⵔ ⴳ 1964 ⴳ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⵚⴹⵉⵚ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵖⴼ "ⴰⵢⵜⵎⴰⵜⵏ ⵏⵏⵖ ⵉⵀⵉⵏⴷⵉⵢⵏ" <ref>Publié en 1964, Nos frères les Indiens témoigne de l’élargissement des préoccupations de l’auteur à l’ensemble des opprimés du monde et de l’histoire.</ref> ⴷ ⵉⵎⵍⴰ ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵊⵓⵏ ⴰⴼⵔⵉⴽ" ⴰⵎⵏⵉⴷ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ [[ⵊⴰⵏ ⴱⵓⵍ ⵚⴰⵕⵟⵕ|ⵊⴰⵏ ⴱⵓⵍ ⵙⴰⵕⵜⵕ]], ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵢⵉⵎⵎⴰⵙ ⵜⵓⴹⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵉⵏⴰⴼⴰⵍⵏ ⴳ [[ⵍⴱⵍⵉⴷⴰ]] («ⵜⴰⵊⴷⴷⵉⴳⵜ ⵏ ⵍⴱⵍⵉⴷⴰ», ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵜⴰⴳⵔⴰⵡⵍⴰ ⵜⴰⴼⵔⵉⵇⵉⵜ", ⵢⵓⵍⵢⵓⵣ 1965). ⴷ ⴳ 1967, ⵉⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ [[ⴼⵢⵉⵜⵏⴰⵎ|ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ]], ⴷ ⵉⴼⵍ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵜⴰⵍⵖⴰ ⵜⴰⵡⵏⴳⴰⵍⵜ ⴷ ⵢⵓⵔⴰ ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ "ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵓⵕⵥⵉⵢⵉⵏ ⵜⵓⴼⴼⴰⵔⵉⵏ", ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵓⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍ ⵖⵔ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⴳ [[1970]]. == ⴰⵙⴷⵔⵎ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ == ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴳⵉⴳ ⵉⵣⴷⵉⵏ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵙ ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ, ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴽⴰⵜⴱ - ⴳ ⵢⴰⵏ "ⵓⵙⴷⵔⵎ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ" - ⴰⵙⵡⵓⵔⵉ ⵖⴼ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⴹⴰⵍⵓⵚ, ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴷ ⵓⵎⵙⴹⵚⴰⵢ, ⵉⵜⵜⵓⵔⴰⵔⵏ ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⴰⵔⵉⵊⵜ. ⴷ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⴰⴽⴷ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ "ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ ⵢⵉⵍⵍ" <ref>« Kateb Yacine et le Théâtre de la mer à Alger [archive] », sur Le Matin d'Algérie (consulté le 1er octobre 2025)</ref>, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ ⴷ ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ [[ⵇⴷⴷⵓⵕ ⵏⵄⵉⵎⵉ]] ⴳ [[ⵍⵇⴱⴱⴰ]] ⴳ 1971, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵜⵙⵙⴳⵎⴰ ⵜⵎⴰⵡⴰⵙⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴷ ⵜⵖⴰⵡⵙⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴰⵎⵓⵏⵉⵏ, ⵉⵣⵔⵉ ⵙⵉⵙ ⴽⴰⵜⴱ ⵉ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵉⵎⴷⵏ ⴳ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⵙⴳⴳⵯⵉⵏ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⴷ ⵉⵎⴽⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵉⵎⵣⵔⴰⵡⵏ. ⴷ ⴽⴽⴰⵏⵜ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏⵉⵏ ⵍⴰⵏⵜ ⵉⵣⵡⵍⵏ ⴰⴷ: "ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴰⵙⵉ ⴰⵇⵔⴰⴱ ⵏⵏⴽ" (1971), "ⴰⵡⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵖⴰⵔⵉⵏ" (1972), "ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ" <ref>Guy Bruit, « Kateb Yacine, La Guerre de 2000 ans », Raison présente, vol. 147, no 1,‎ 2003, p. 144–147 (lire en ligne [archive], consulté le 1er octobre 2025)</ref> (ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⴷ ⴷⴰⵖ ⵜⴼⴼⵖ ⵜⵏⴱⵔⴰⵣⵜ ⵜⵓⵎⵉⵢⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⴳⵜ) ([[1974]]), "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ ⵏ ⵓⵜⴰⵔⴰⵎ" (1975) [ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵃⴰⵙⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ], ⴷ "ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⵔⴰⵙⵏ" ([[1977]]). ⴷ ⴳⵔ 1972 ⴷ 1975, ⵉⴹⴼⵕ ⴽⴰⵜⴱ ⵉⵎⵓⴷⴷⵓⵜⵏ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ "ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴰⵙⵉ ⴰⵇⵔⴰⴱ ⵏⵏⴽ" ⴷ "ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ" ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ ⴷ ⵓⵍⵉⵎⴰⵏ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ (GDR). ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⴷ ⵢⵓⴹⴰ ⵙⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ, ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵙⴳ ⵍⵇⴱⴱⴰ ⵖⵔ [[ⴱⴰⴱ ⵍⵡⴰⴷⵉ]]. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵜⵜⵓⵣⵡⴰⴳ ⴽⴰⵜⴱ ⴳ 1978 ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ ⵖⵔ [[ⵙⵉⴷⵉ ⴱⵍⵄⴱⴱⴰⵙ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⵏⵎⵏⴰⴹ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵉⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵎⵔⵙⴰⵍ ⵏ ⵓⵙⵍⵎⴷ ⵏⵖ ⵜⵉⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵙⵎⴽⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵓⵥⵓⵕ [[ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ|ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ]] ⴷ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ]], ⴷ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵎⵙⴷⵔⴼⵉⵢⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⴳⴰⴷⴷⴰ/ⵢⵉⵙⴽⵉⵍ ⴳⵔ ⵜⵎⵟⵟⵓⴹⵜ ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ <ref>« Éternelle sacrifiée, la femme dès sa naissance est accueillie sans joie. Quand les filles se succèdent (…), cette naissance devient une malédiction. Jusqu'à son mariage, c'est une bombe à retardement qui met en danger l'honneur patriarcal. Elle sera donc recluse et vivra une vie secrête dans le monde souterrain des femmes. On n'entend pas la voix des femmes. C'est à peine un murmure. Le plus souvent c'est le silence. Un silence orageux. Car ce silence engendre le don de la parole. » — Kateb Yacine, J'ai vu mourir l'étoile qui n'a brillé qu'une fois, dans Le Monde, Paris, 4 avril 1984</ref> ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⴰⴷ ⴷ ⴷⴰⵖ ⵍⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⵎⵟⵟⵓⴹⵉⵏ ⴰⴱⵔⴱⵓⵔ, ⵢⵓⵡⵉ ⴰⵙ ⴷ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵓⵏⴰⴽⴰ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⵉⴱ ⵉⵙⵜⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ ⵓⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ. ⴷ ⵙⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ, ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵏ ⴳ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵜⴳⴰ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⵎⵖⴰⵔⵉⴱⵉⵜ. ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵢⴰ ⵓⵔ ⴰⵙ ⵉⴳⵓⵎ; ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵡⴰⵔⴳⴰ ⴰⴷ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵉⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵏⵜⴰⵍⴰ ⵜⴰⵇⴱⴰⵢⵍⵉⵜ ⴳ ⵜⵎⵏⴰⴹⵉⵏ ⵏⵉⵏ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍⵏ <ref>« On croirait aujourd'hui, en Algérie et dans le monde, que les Algériens parlent l'arabe. Moi-même, je le croyais, jusqu'au jour où je me suis perdu en Kabylie. Pour retrouver mon chemin, je me suis adressé à un paysan sur la route. Je lui ai parlé en arabe. Il m'a répondu en tamazight. Impossible de se comprendre. Ce dialogue de sourds m'a donné à réfléchir. Je me suis demandé si le paysan kabyle aurait dû parler arabe, ou si, au contraire, j'aurais dû parler tamazight, la première langue du pays depuis les temps préhistoriques... » — Kateb Yacine, Les Ancêtres redoublent de férocité, Bouchène/Awal, Alger, 1990</ref>. ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵎⵚⵟⴰⴼⴰ ⴱⵏⵅⵎⵎⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴰⴽⵉⴷⵙ ⵉⵎⵢⴰⵡⴰⴹⵏ ⵙ [[ⴱⵏ ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ]] (ⴰⵎⴰⵔⵉⵔ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴰⵥⵓⵕ [[ⵉⴷⵉⵔ]] ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵜⵉⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⴳ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵉ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵜⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏⵜ. ⴷ ⵖⴰⵙ ⵉⵏⵏ ⴰⵓⵢⴰⵏⵏ ⵉⵙⴽⵔ ⵜ ⵏⵉⵜ: ⴳ ⵎⴰⴷ ⵏⵏ ⵓⵔ ⵢⴰⴳⴳⵓⴳⵏ ⵉⵜⵜⵓⵛⵏⴰ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏ "ⵜⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵜ" ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⴽⵓ ⴰⵙⵎⵏⵉⴷ ⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏ. ⴷ ⴳ 1986, ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⵣⵣⵓⵎ ⵙⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍⵏ ⵖⴼ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ ⵏ ⵏⵉⵍⵙⵓⵏ ⵎⴰⵏⴷⵉⵍⴰ, ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⴳ [[1987]] ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ [[ⵜⴰⵙⵎⵖⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⵉⵡⵉⵏ]]. ⴷ ⴳ [[1988]], ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⵏⵎⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴰⴼⵉⵏⵢⵓⵏ ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ "ⴰⴱⵓⵕⵊⵡⴰⵣⵉ ⵎⵉⵏ ⴰⴽⵔⴱⴰⵢ ⵏⵖ ⴰⵥⵓⵍⴳ ⵏ ⴱⴰⵕⴽ ⵎⵓⵏⵚⵓ" ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⵖⴼ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⴰⴷⵍⵙⴰⵏ ⵏ ⴰⵕⴰⵙ ⵙ ⵓⵣⵎⵣⵣⵓ ⵏ ⵓⴽⵜⵜⵓⵢ ⵉⵏⵎⵉⴹⵉ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵔⴰⵡⵍⴰ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ (ⵖⴼ ⵕⵓⴱⵉⵚⴱⵉⵔ). ⵉⵣⴷⵖ ⴽⴰⵜⴱ ⴳ [[ⴼⵉⵔⵛⵉⵏⵉ]] (ⴷⵕⵓⵎ) ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]], ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⵉⵔⵣⴰⴼⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ ⵖⵔ ⴷⵣⴰⵢⵔ. ⴷ ⵜⴳⵓⵍⴰ ⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⵍ ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵏⵏⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵓⵔ ⵉⵎⵉⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵔⵉⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ ⴳ ⴽⵟⵓⴱⵕ 1988. ⴷ ⴳ [[2003]], ⵜⵜⵓⵙⵉⴷⴼⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⴰⴽⵓⵎⵉⴷⵉⵜ-ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵥⵜ. == ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ == ⵙ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵖⵔⴰ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]] ⴰⵎ «ⴰⴱⵔⴰⵣ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ» ⵉ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵏ <ref>F Y N, « COLLOQUE à GUELMA DU 24 AU 27 FÉVRIER (2012) : Kateb Yacine et le Mouvement national », Liberté / liberte-algerie.com,‎ 19 février 2013 (ISSN 1111-4290, lire en ligne).</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ: «ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⴽⵓⴼⵓⵏⵉⵜ ⴷ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵉⵙ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵏⵢⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵉⵔⵏⵏⵓⵏ ⴰⵢⵙⵍⵉⴷ ⴰⵙⴷⵓⵙ ⵏ ⵜⵣⵡⴰⴳⵜ ⵏⵏⵖ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵙⵎⵔⵙ ⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⵓⵔ ⵉⵙⵏⵓⵎⴽ ⵉⵙ ⵉⴳⴰ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵢ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵜⴰⵣⵖⴰⵔⴰⵏⵜ, ⴷ ⵏⴽⴽ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵔⴰⵖ ⵙ ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵉⵖ ⵉ ⵉⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵏ ⵉⵙ ⵓⵔ ⴳⵉⵖ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ», ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵢⴰ ⴳ 1966. ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⵙⵏⴼⵍⵓⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ [[ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ]] ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵔⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⴷⴰ ⵉⵙⴽⵔ ⵉ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ <ref>Charles Bonn, Naget Khadda et Abdallah Mdarhri Alaoui, Littérature maghrébine d'expression française, EDICEF, 1996 (ISBN 2-85069-759-1 et 978-2-85069-759-3, OCLC 35862366, lire en ligne [archive])</ref>. ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ: «ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵜⴻⵜⵜⴷⴷⵓ ⵖⵓⵔ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵙⵔⴼⵓⴼⵓⵏⵏ, ⵓⵔ ⴷ ⵖⵓⵔ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⵃⵍⵍⵉⵍⵏ» <ref>Amazigh Kateb et Bibliothèque municipale de Grenoble, Kateb Yacine, un théâtre et trois langues, Seuil, 2003 (ISBN 2-02-057414-4, 978-2-02-057414-3 et 2-02-059100-6, OCLC 51665963, lire en ligne [archive])</ref>. ⴷ ⴰⵎ ⵓⵎⵙⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵉⵏ, ⵉⵙⴽⵔ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵡⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵓⵜⵉ ⵖⴼ ⵓⵙⵓⵖⵍ ⵏ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵏⵏⵙ ⵖⵔ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ. ⴷ ⴰⵔ ⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⴰⵙⵉⴳⴳⵍ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵓⵔⵜ ⵎⴰⴳⵜ ⵜⴷⵍⵙⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⴰⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵉⵏⴰⵔⵓⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵏⵏⵙ. == ⵜⴰⵎⴹⵍⵜ ⵉⵖⵡⵡⵊⵏ == ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 28 ⴽⵟⵓⴱⵕ 1989 ⴳ [[ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ]], ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵏ 60 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⵜⵍⵓⵙⵉⵎⵉⵜ|ⵡⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⵜⵍⵓⵙⵉⵎⵉⵜ]] (ⴰⴽⴰⵏⵚⵉⵕ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ), ⴳ ⵡⴰⵙⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵏⵉⵜ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵄⵎⵎⵉⵙ [[ⵎⵚⵟⴰⴼⴰ ⴽⴰⵜⴱ]]. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵎⴹⴰⵍ ⴳ [[ⵜⴰⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ|ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ]] ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ. ⴷ ⵜⵙⴽⵔ ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵎⵔⵙⵉ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵉⵏⵖⴷⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⵊⵄⴼⵕ ⴱⵏ ⵎⵚⴱⴰⵃ. ⴷ ⵜⵙⵙⵏⴽⵔ ⵜⵉⵍⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴷⵜ ⵏ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵉⵎⴰⴷⴷⵓⴷⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵉⵎⴰⵡⵙⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵙⵙⵍⵓⴽⵜ ⴰⵏⵏ ⵙ ⵓⵖⴰⵡⵍ. «ⴳ ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ, ⴼⴼⵉⵏⵜ ⵜⴼⴰⴷⴷⵉⵏ ⵏ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵎⵙⴰⵄⴷⵉⵢⴰ, ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵇⴱⵓⵔ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵡⴰⵎⵓⵍ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ, ⵍⵍⵉⴳ ⴷ ⵉⵡⴹⵏⵜ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵇⵇⵓⵔ ⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰⵏ ⴷⴰ ⵜⵜⴰⵥⵥⴼⵏⵜ ⵙ ⵎⴰⴷ ⴷⴰⵔⵙⵏ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵙ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏ ⵜⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵜ... ⴱⴹⴰⵏ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⴰⵎ ⵉⵥⵓⵍⴰⴳ ⵏ ⵜⵡⵙⵔⵉ, ⵀⵔⵓⴽⴽⵎⵏ ⴷ ⵓⴹⵏⵏ ⵙ ⵓⵎⵔⵡⵉ ⵏ ⴼⴰⵕⴰⴼⴰⵣⵢⴰ» <ref>Djaffar Benmesbah, « L'enterrement de Kateb Yacine, ce jour-là... [archive] », sur DzVID, 21 août 2019 (consulté le 2 avril 2022)</ref>. === ⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ === # ''Soliloques'', poèmes, Bône, Ancienne imprimerie Thomas, [[1946]]. Réédition (avec une introduction de Yacine Kateb), Alger, Bouchène, [[1991]], 64 p. # ''Abdelkader et l'indépendance algérienne'', Alger, En Nahda, [[1948]], 47 p. # [[Nedjma (roman)|''Nedjma'']], roman, Paris, [[Éditions du Seuil]], [[1956 en littérature|1956]], 256 p. # ''Le Cercle des représailles'', théâtre, Paris, Éditions du Seuil, [[1959]], 169p [contient ''Le Cadavre encerclé'', ''La Poudre d'intelligence'', ''Les Ancêtres redoublent de férocité'', ''Le Vautour'', introduction d'[[Edouard Glissant]] : ''Le Chant profond de Kateb Yacine'']. # ''[[Le Polygone étoilé]]'', roman, Paris, Éditions du Seuil, [[1966]], 182 p. # ''Les Ancêtres redoublent de férocité'', [avec la fin modifiée], Paris, collection TNP, 1967. # ''L'Homme aux sandales de caoutchouc'' [hommages au Vietnam et à [[Ho Chi Minh]]], théâtre, Paris, Éditions du Seuil, [[1970]], 288 p. # ''Mohamed, prends ta valise'' (1971) # ''L'Œuvre en fragments'', Inédits littéraires et textes retrouvés, rassemblés et présentés par Jacqueline Arnaud, Paris, Sindbad [[1986]], 448p. # ''Le Poète comme un boxeur'', entretiens 1958-1989, Paris, Éditions du Seuil, [[1994]]. # ''Boucherie de l'espérance'', œuvres théâtrales, [quatre pièces, contient notamment ''Mohammed prends ta valise'', ''Boucherie de l'espérance'', ''La Guerre de deux mille ans'', et ''Le Bourgeois sans culotte'', œuvres écrites entre [[1972]] et [[1988]]], Paris, Éditions du Seuil, [[1999]], 570 p. Textes réunis et traduits par Zebeïda Chergui. # ''Minuit passée de douze heures'', écrits journalistiques 1947-1989, textes réunis par Amazigh Kateb, Paris, Éditions du Seuil, [[1999]], 360 p. # ''Kateb Yacine, un théâtre et trois langues'', Catalogue de l'exposition littéraire du même nom, Éditions du Seuil, [[2003]], 75 p. # ''Parce que c'est une femme'', textes réunis par Zebeïda Chergui, théâtre, [contient un entretien de Yacine Kateb avec El Hanar Benali, [[1972]], ''La Kahina ou Dihya''; ''Saout Ennissa'', [[1972]] ; ''La Voix des femmes'' et ''Louise Michel et la Nouvelle Calédonie''], Paris, Éditions des Femmes - Antoinette Fouque, [[2004]], 174 p. == ⵜⵉⵣⵡⴰⵔ ⵢⵓⵔⴰ ⵉ ⵡⵉⵢⵢⴰⴹ == [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Kateb Yacine, Pierre Bernard, et Habib Tengour.jpg|thumb|229x229px|ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴷ [[ⴱⵢⵉⵔ ⴱⵉⵔⵏⴰⵔⴷ]] ⴷ [[ⵃⴰⴱⵉⴱ ⵜⵏⴳⵓⵔ]].]] * ''Les Fruits de la colère'', préface à Aît Djaffar, ''Complainte de la petite Yasmina'' * ''Les mille et une nuit de la révolution'', préface à Abdelhamid Benzine, ''La Plaine et la montagne'' * ''Les Ancêtres redoublent de férocité'', préface à Tassadit Yacine, "[[Lounis Ait Menguellet]] chante…", textes berbères et français, Paris, La Découverte, 1989; Alger Bouchène/Awal, 1990 [dernier texte de Kateb Yacine, adressé à Tassadit Yacine le 29 septembre 1989, un mois avant sa mort]. * Kateb Yacine a également écrit plusieurs préfaces pour ses amis peintres, M'hamed Issiakhem (''Œil-de-lynx et les américains, trente-cinq années de l'enfer d'un peintre'') et [[Mohammed Khadda]]. == ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ == * Jacqueline Arnaud, ''La Littérature maghrébine de langue française'', Paris, Publisud, 1986. * Isidro Romero, ''Kateb Yacine, écrivain public'', entretien filmé, coll. "Un certain Regard", Service de la recherche de l'ORTF / INA, 1971, 54 min, couleur. * Jean Déjeux, ''Bibliographie méthodique et critique de la littérature algérienne de langue française 1945-1977'', SNED, Alger, 1979. * Jean Déjeux, « Hommage Kateb Yacine écrivain de l'Algérie profonde », ''Hommes et Migrations'', nᵒ 1127, 1989, pp. 57-60. [https://www.persee.fr/doc/homig_1142-852x_1989_num_1127_1_1387 Lire en ligne]. * Jean Déjeux, ''Dictionnaire des auteurs maghrébins de langue française'', Paris, Éditions Karthala, 1984 (ISBN 2-86537-085-2). * ''Hommage à Kateb Yacine'' [avec une bibliographie détaillée de Jacqueline Arnaud], Kalim nᵒ 7, Alger, Office des Publications Universitaires, 1987, 264 p. * Hassima Ould Amar, ''L’Exil dans « Le Polygone Étoilé » De KATEB Yacine'', mémoire de magister, Université Hadj Lakhdar. * Ghania Khelifi, ''Kateb Yacine, Éclats et poèmes'', [chronologie et très nombreux documents], Alger, Enag Éditions, 1990, 136 p. * Naget Khadda, ''Kateb Yacine - Une vie, Une œuvre'', Casablanca, Centre Culturel du Livre Édition/Distribution, 2020, 128 p. * ''Kateb Yacine'', Actes du colloque international de l'Université d'Alger en 1990, Alger, OPU, 1991. * ''Kateb Yacine, Éclats de mémoire'', documents réunis par Olivier Corpet, Albert Dichy et Mireille Djaider, Éditions de l'IMEC, 1994, 80 p. (ISBN 2908295202). * Joseph Le Coq, ''Kateb Yacine, le rebelle amoureux'', CBA, 1989. * Saïd Tamba, ''Kateb Yacine'', coll. Poètes d'Aujourd'hui, Seghers, Paris, 1992. * ''Anthologie de la littérature algérienne (1950-1987)'', introduction, choix, notices et commentaires de Charles Bonn, Le Livre de Poche, Paris, 1990 (ISBN 2-253-05309-0). * Beïda Chikhi, ''L'Édifice métaphorique katébien'', dans ''Littérature algérienne, désir d'histoire et esthétique'', Paris, L'Harmattan, 1997.[[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Rue d'Alger, 1978.jpg|thumb|210x210px|ⵜⴰⵙⵎⵎⴰⵍⵜ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴷⴳ [[ⴷⵣⴰⵢⵔ]], ⵙ ⵓⵙⵎⵓⵜⵜⴳ ⵏⵖ ⴷ ⵙ ⵓⵙⵓⵏⵖ ⵏ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵉⵙⵢⴰⵅⵎ]]]] * Stéphane Gatti, ''Kateb Yacine, poète en trois langues'', documentaire, France, 2001. Production, La Parole errante. * Sarah Baron, Swann Dubus, ''Le Cadavre encerclé de Kateb Yacine lu par Armand Gatti'', captation vidéo, France, 2003. Production: le Volcan/scène nationale du Havre. © La Parole errante. * Benamar Mediene, ''Kateb Yacine, le cœur entre les dents'', Robert Laffont, Paris, 2006 (Préface de Gilles Perrault). * Olivier Neveux, ''Théâtres en lutte. Le théâtre militant en France des années 1960 à aujourd'hui'', Paris, La Découverte, 2007. * Beïda Chikhi et Anne Douaire-Banny, ''Kateb Yacine au cœur d'une histoire polygonale'', Rennes, PUR, 2014. * Patrick Autréaux, « Kateb Yacine, la révolution dans la révolution », dans ''Les Lettres françaises'', nᵒ 169, 2019. * ''Kateb Yacine'', Collection « Classiques du monde », présentation Ismaël Abdoun, Fernand Nathan, Paris / SNED, Alger, 1986. * ''Awal'', nᵒ 9, ''Hommage à Kateb Yacine'', 1992. == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ]] ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴹⴰⵕ ⵏ ⵡⴰⵡⵡⵓⵔ|ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ |ⵜⴰⴷⵍⵙⴰ |ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ |ⴷⵣⴰⵢⵔ|ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵏ|ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ|ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} nnp0lxcstrzfhekjm38oyg6qbv7bcdt 197970 197969 2026-10-28T15:41:54Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 /* ⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ */ 197970 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴽⴰⵜⴱ''', ⵏⵖ ⴷ ⵎⴽⵍⵍⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ '''ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Kateb Yacine) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ, ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 2 [[ⵖⵓⵛⵜ]] [[1929]] ⴳ [[ⵣⵖⴷⵓⴷ ⵢⵓⵙⴼ]], ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ [[ⵇⵙⵏⵟⵉⵏⴰ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 28 [[ⴽⵟⵓⴱⵕ]] [[1989]] ⴳ [[ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵏⴳⴰⵍ, ⴷ ⵓⵎⴷⵢⴰⵣ, ⴷ ⵓⵎⴳⴳⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴰⴳⵔⴰⴷⵏ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵓⵏⵖⵎⴰⵙ - ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵉ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜ ⵏ ⵓⵖⵎⵉⵙ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⵙⴳ 1949 ⴰⵔ 1951 - ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏ. == ⵜⴰⵙⴽⵏⵓⴷⵔⵜ == [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Kateb Yacine family, Souk Ahras 1940s.jpg|thumb|left|184x184px|ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴰⴽⴷ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴷⴳ [[1940]]]] ⵉⵍⵓⵍ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⴳ 25 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 1929 (ⵏⵖ ⴳ 2 ⵖⵓⵛⵜ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵏⵏⴰⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵙⵓⴳⴰⵎ ⵏⵏⵉⴹⵏ) ⴳ ⵇⵙⵏⵟⵉⵏⴰ, ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⴷⴷⴰⵡ [[ⴰⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ|ⵓⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ]]. ⴷ ⵉⴷⴷⴰ ⴷ ⵙⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ [[ⵜⴰⵛⴰⵡⵉⵜ]] <ref>Document généalogique familial indiquant l’origine de la famille Kateb à Bir Bou Haouch, wilaya de Souk Ahras (voir arbre généalogique conservé par la famille, 2024).</ref>,<ref>« Voir sur dna.fr. »(Archive.org • Wikiwix • Que faire ?).</ref>,<ref>« Voir sur tamusni.tripod.com. », sur tripod.com via Internet Archive.</ref> - ⴰⵥⵓⵕ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ [[ⴰⵡⵔⴰⵙ]], ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴰⴹⵜ ⴳ ⵢⵉⵥⵥⵍⵎⴹ ⴰⴳⵎⵓⴹⴰⵏ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ <ref>Kateb Yacine, Nedjma (lire en ligne [ⵉⵜⵜⵓⵃⴹⴰ])</ref> -, ⴷ ⵜⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ ⵉⵖⵔⴰⵏ ⵙⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⵙⴼⴰⵀⵍⵉ, ⵜⴰⴳⵔⴰⵡⵜ ⵏ ⵃⵎⵎⴰⵎ ⵏⴱⴰⵢⵍ (ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵜⵓⵔⴰ ⴷⴳ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⴳⴰⵍⵎⴰ ⴰⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵇⴱⵉⵍⵜ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵎⴰⵏ ⴽⴱⵍⵜⵉⵢⴰ ⵏⵖ ⴱⵏ ⴽⴱⵍⵓⵜ) <ref>La tribu des Beni Keblout fut l’objet de la part de l’armée française en 1852, notamment après la découverte des corps d’un couple français gisant dans une grotte, à Aïn Ghrour, pénates de la tribu. Cette tribu a une place centrale dans Nedjma.</ref>. ⵉⵍⵓⵍ ⵊⴷⴷⵉⵙ ⵙⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, [[ⵚⴰⵍⵃ ⴱⵏ ⴱⵍⵇⴰⵙⵎ]], ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1874, ⵉⵎⴰ ⵊⴷⴷⵉⵙ ⵙⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ "[[ⴱⴰⵛ ⵄⴷⵍ]]" (ⴰⵏⴱⴹⵓ ⵉⵜⵜⴰⵡⵙⵏ ⵉ ⵓⵏⴱⴹⵓ) ⴳ ⴽⵓⵏⴷⵉ ⵙⵎⵏⴷⵓ (ⵖⵔⵉⵖⵓⵔ ⵡⴰⵙⴰ). ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵏ ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕ ⴳ ⵉⵎⵓⴷⴷⵓⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ. ⵉⴽⵛⵎ ⵓⵄⵔⵔⵉⵎ ⴽⴰⵜⴱ (ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵎⴽ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⴽⴰⵜⴱ "ⴰⵎⴰⵔⴰ" ⵏⵖ ⴰⴷⵉⴱ ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ|ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ]]) ⴳ 1934 ⵖⵔ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵓⵇⵓⵔⴰⵏ ⴳ [[ⵙⴷⵕⵡⴰⵜ]], ⴷ ⴳ 1935 ⵖⵔ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⴳ ⵍⴰⴼⴰⵢⵉⵜ (ⴱⵓⵇⴰⵄⴰ ⵏ ⵖⵉⵍⴰⴷ ⴳ ⵜⵇⴱⴰⵢⵍⵉⵜ ⵜⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏⵜ, ⵜⵉⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵙⵟⵉⴼ ⵏ ⵔⵓⵅⵅⴰ), ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵣⴷⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴳ 1941, ⴰⵎ ⵓⵎⵣⵔⴰⵡ ⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏ, ⴳ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ [[ⵙⵟⵉⴼ]]: ⴰⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ ⴰⵍⴱⵉⵕⵟⵉⵏⵉ, ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵉⵏⴰⴳ ⵏ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴽⵔⵡⴰⵏⵉ]] ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ. == ⵜⵉⵄⵄⵓⵔⵎⴰ == ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙ ⵓⵎⵉ ⵏⴽⵔⵏⵜ ⵜⵔⵡⴰⴽⵉⵏ ⵏ 8 ⵎⴰⵢⵢⵓ [[1945]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⴷⵔⴰ ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵏⵖⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵏ ⵖⴼ ⵓⴼⵓⵙ ⵏ ⵜⵎⵙⵓⵍⵜⴰ, ⴷ ⵉⵙⵔⴷⴰⵙⵏ ⵉⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵏ, ⴷ ⵜⵎⵉⵍⵉⵛⵢⴰⵜⵉⵏ. ⴷ ⵎⵎⵓⵜⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵖⵉⵡⵉⵏ ⴰⵏⵏ <ref>« Kateb Yacine, le poète errant (1929-1989) [archive] », sur France Culture, 31 juillet 2016</ref>. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⵕⴰⴹ ⵡⵓⵙⵙⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⴷ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⴰⴼ ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵢⵢⵉⵔⵏ. ⴷ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⴰⵙ ⴷ ⵜⵍⵓⵍ ⵜⴳⵯⵎⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ, ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵥⵕⴰ ⵉⵎⵎⴰⵙ «ⵢⵓⵎⵥ ⵜⵜ ⵉⵚⵉⴹ» <ref>« Je suis né d'une mère folle très géniale. Elle était généreuse, simple, et des perles coulaient de ses lèvres. Je les ai recueillies sans savoir leur valeur. Après le massacre (8 mai 1945), je l'ai vue devenir folle. Elle, la source de tout. Elle se jetait dans le feu, partout où il y avait du feu. Ses jambes, ses bras, sa tête, n'étaient que brûlures. J'ai vécu ça, et je me suis lancé tout droit dans la folie d'un amour, impossible pour une cousine déjà mariée. » — Kateb Yacine dans Ghania Khelifi, 1990, p. 13</ref>. ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵖⴼ ⵓⵢⴰ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵏⵏⴰ: «ⵀⴰⵜ ⵍⵓⵍⵖ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵖⵓⵔⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵉⵏⵓ, ⴳ 8 ⵎⴰⵢⵢⵓ 1945. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⵓⵏⵖⴰⵖ ⵙ ⵡⵓⴷⵎ ⴰⵎⵓⵍⴰⴼ ⴷ ⴰⵍⵍⵏ ⵉⵏⵓ ⵕⵥⵎⵏⵜ ⵓⴽⴰⵏ, ⵜⴰⵎⴰ ⵏ ⵜⴼⴽⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵎⵉⵏ ⵉⵎⵎⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⵔⵡⵍⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⵏⵜⵍ, ⵎⵉⵏ ⴷ ⵙⴰⵔ ⵙⵓⵍ ⵜⵓⵔⵔⵉ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⵃⴰⵏⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵉⵏⴰⴼⴰⵍⵏ. ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⴻⵜⵜⴷⴷⵔ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵏⵓ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵔⴰⴷ ⵙⴰⵔ ⵉⵥⵕ ⵜⵉⴼⴰⵡⵜ. ⵉⵎⵎⴰ, ⴰⵙⵉⴷⴷ ⵉⵏⵙⴰⵏ, ⵜⵣⵍⴰ ⴳ ⵓⴳⵍⴰⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵙⵓⵙⵎ ⵏⵏⵙ» <ref>Benamar Médiène, Kateb Yacine : le coeur entre les dents : biographie hétérodoxe, R. Laffont, 2006 (ISBN 2-221-10733-0 et 978-2-221-10733-1, OCLC 72758351, lire en ligne [archive])</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:KatebYacinePassport.jpg|thumb|left|210x210px|[[ⴰⵎⵣⵣⵔⵉ ⵏ ⵉⵡⵜⵜⴰ|ⴰⴱⴰⵙⴱⵓⵔ/ⴰⵎⵣⵣⵔⵉ ⵏ ⵉⵡⵜⵜⴰ]] ⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ.]] ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜ ⵟⵟⴰⵢⵏ ⵙⴳ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ - ⴷ ⵎⴰ ⵉⵣⵣⵔⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⵀⵔⵛⵏ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵏⵏ ⵉⵏⴳⴹ ⴳ ⵜⵖⵔⵉ ⵏ [[ⴱⵓⴷⵍⵉⵔ]] ⴷ [[ⵍⵓⵜⵔⵢⴰⵎⵓⵏ]] - ⵢⵓⵣⵏ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ [[ⴱⵓⵏⴰ (ⵄⵏⵏⴰⴱⴰ)|ⴱⵓⵏⴰ]] (ⵄⵏⵏⴰⴱⴰ). ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴰⴽⴷ "ⵏⵊⵎⴰ" (ⵜⵉⵜⵔⵉⵜ), «ⵉⵍⵍⵉⵙ ⵏ ⵄⵎⵎⵜⵉⵙ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴷ ⵉⵜⴰⵀⵍⵏ», ⴷ ⵏⵏⵉ ⴰⴽⴷ ⵉⴷⴷⵔ «ⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⴽⵕⴰⴹ ⵉⵢⵢⵉⵔⵏ», ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ, ⴷ ⵉⴼⵙⵔ ⴷⵉⴳⵙ ⴳ 1946 ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ. ⵉⴽⵛⵎ ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ ⴷ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵔ ⵉⵙⴽⴰⵔ ⵜⵉⵏⴰⵡⵉⵏ ⴷⴷⴰⵡ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵏ [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ|ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ]], [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⴰⵏⵏ. == ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ == ⴷⴳ 1947, ⵢⵓⵡⴹ ⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ [[ⴱⴰⵔⵉⵣ]], «ⴳ ⵢⵉⵎⵉ ⵏ ⵡⵓⵛⵛⵏ». ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴳ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]], ⴳ ⵜⵣⵇⵇⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵉⵏ, ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵖⴼ [[ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵄⴱⴷ ⵍⵇⴰⴷⵔ|ⵓⴳⵍⴷⵓⵏ ⵄⴱⴷ ⵍⵇⴰⴷⵔ]] <ref>Kateb Yacine, « Abdelkader et l'indépendance algérienne [archive] », sur altair.imarabe.org (consulté le 17 septembre 2026)</ref> ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵙ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⵊⵎⴰⵡ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵖⵔ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ ⵜⴰⵎⵉⵟⵕⵓⴱⵓⵍⵉⵜ, ⵉⴼⵙⵔ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ "ⵏⵊⵎⴰ ⵏⵖ ⵜⴰⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵖ ⴰⵊⵏⵡⵉ" («ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵢⵏⵏⵉ ⴷ ⵙⵓⵍ ⵢⵓⵙⴰⵏ») ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵍⵓ ⵎⵉⵔⴽⵓⵕ ⴷⵓ ⴼⵕⴰⵏⵙ" (Le Mercure de France). ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵖⵎⴰⵙ ⴳ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⴳⵔ 1949 ⴷ 1951, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵔⵣⵣⵓ ⵏⵏⵙ ⴰⵏⵖⵎⴰⵙ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴳ ⵜⴳⵍⴷⵉⵜ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⵙⴰⵄⵓⴷⵉⵜ ⴷ ⵙⵙⵓⴷⴰⵏ (ⵍⵅⵕⵟⵓⵎ). ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⴷ ⵉⴷⵡⵍ, ⵉⴼⵙⵔ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ, ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵉⵏⵜⵍⵏ "ⵙⴰⵄⵉⴷ ⵍⴰⵎⵔⵉ", ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⴳⵔⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⴽⴽⴹ «ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⴷⴰⵢ» ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⵉⴷⴰ ⵉⴼⴼⵓⵥⵕⵏ ⴳ [[ⵎⴰⴽⴽⴰ|ⵎⴽⴽⴰ]]. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ 1950, ⵉⴳⴰ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵙⴰⵢ ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⴳ 1952. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴰⵔ 1959, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⴽⴷ [[ⵎⴰⵍⴽ ⵃⴷⴷⴰⴷ]], ⴷ ⵜⴷⵓⵙ ⵜⵣⴷⴰⵢⵜ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵉⵙⵢⴰⵅⵎ]], ⴷ [[ⵓⵕⵎⴰⵏ ⴳⴰⵜⵉ]], ⴷ ⴳ 1954, ⵉⵙⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⵇⵇⴰⵔ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴰⴽⴷ [[ⴱⵉⵕⵜⵓⵍⵜ ⴱⵔⵉⵛⵜ]]. ⴷ ⴳ 1954, ⵜⴼⵙⵔ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵉⵙⴱⵔⵉ" ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ «ⵜⴰⴼⴽⴽⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵇⵇⴰⵏⵏ» ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ [[ⵊⴰⵏ ⵎⴰⵔⵉ ⵙⵉⵕⵓ]], ⵎⴰⵛⴰ ⵜⴻⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍ ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ. ⵉⴼⴼⵖ ⴷ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ "ⵏⵊⵎⴰ" ⴳ 1956 (ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵎⴽⵜⵉ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵖⴼⴰⵡⴰⵍ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵖⵔⵉ: «ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵎⵎⵓⴽⵔⵙ ⵡⴰⵍⴰ ⴰ ⵎⴰⵏ. ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵖⵓⵔⵓⵏ ⵓⵍⵍⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⵙ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ, ⵎⴰⵖ ⴰⵍⵍⵉⴳ ⵓⵔ ⴷⴰ ⵖⵉⴼⵙⵏ ⵜⵙⴰⵡⴰⵍⵎ?»). ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ, ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵜⴹⴼⵕⵉ ⵏ ⵜⵎⵀⵍⴰ ⵏ ⵜⵉⴹⴰⴼ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ, ⵉⴷⴷⵔ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ, ⴰⵏⴱⴳⵉ ⴰⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏⵖ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴷⴷⵔ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵥⵥⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴽⴽⴰⵍ, ⴳ [[ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ]], [[ⴱⵍⵊⵉⴽⴰ|ⴱⵉⵍⵊⵉⴽⴰ]], [[ⴰⵍⵉⵎⴰⵏ]], [[ⵟⴰⵍⵢⴰⵏ]], [[ⵢⵓⴳⵓⵙⵍⴰⴼⵢⴰ]], ⴷ [[ⵜⴰⵎⵓⵏⵜ ⵜⴰⵙⵓⴼⵢⴰⵜⵉⵜ|ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵙⵓⴼⵢⴰⵜⵉⵜ]]. ⴳ 1962, ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ ⵇⴰⵀⵉⵔⴰ, ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⴽⴰⵜⵉⴱ ⵖⵔ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⴼⵓⴳⵍⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵉⵎⵉⴽⴽ. ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴷⴰⵖ ⵜⴰⵎⵢⴰⵡⴰⵙⵜ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ ⵓⵖⵎⵉⵙ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ", ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵔ 1963 ⴷ 1967 ⵉⵔⵣⴰⴼⵏ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ ⵖⵔ ⵎⵓⵙⴽⵓ ⴷ ⵓⵍⵉⵎⴰⵏ ⴷ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ, ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵏⵏⵙ "ⵜⴰⵎⵟⵟⵓⴹⵜ ⵜⴰⵔⵎⵢⴰⵔⵜ", ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⴳⵔ 1954 ⴷ 1959 <ref>(en) Sbouai, Taïeb (1949-....). Auteur du texte, « "La femme sauvage" de Kateb Yacine : essai de lecture active suivi d'inédits / Taïeb Sbouaï ; préface de Kateb Yacine » [archive du 8 juin 2025], sur Gallica, 1985 (consulté le 27 septembre 2026)</ref>, ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴳ 1963. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷⵏⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ "ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⴷⴰ ⵙⵙⵉⴳⵉⵜⵏ ⵜⵉⵎⵏⵖⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏ" <ref>POIROT-DELPECH, « " Les ancêtres redoublent de férocité", DE KATEB YACINE " La Grande Imprécation devant les murs de la ville " DE TANKRED DORST », Le Monde,‎ 28 janvier 1967 (ISSN 1950-6244, lire en ligne [archive], consulté le 27 septembre 2026)</ref> ⴷ "ⵜⴰⵏⵖⴷⴰ ⵏ ⵜⵖⵉⵙⵜ" ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴳ 1967 (ⴷ ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⴰⵔⵉⵊⵜ ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴳ 1969). ⴷ ⵉⴼⵙⵔ ⴳ 1964 ⴳ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⵚⴹⵉⵚ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵖⴼ "ⴰⵢⵜⵎⴰⵜⵏ ⵏⵏⵖ ⵉⵀⵉⵏⴷⵉⵢⵏ" <ref>Publié en 1964, Nos frères les Indiens témoigne de l’élargissement des préoccupations de l’auteur à l’ensemble des opprimés du monde et de l’histoire.</ref> ⴷ ⵉⵎⵍⴰ ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵊⵓⵏ ⴰⴼⵔⵉⴽ" ⴰⵎⵏⵉⴷ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ [[ⵊⴰⵏ ⴱⵓⵍ ⵚⴰⵕⵟⵕ|ⵊⴰⵏ ⴱⵓⵍ ⵙⴰⵕⵜⵕ]], ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵢⵉⵎⵎⴰⵙ ⵜⵓⴹⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵉⵏⴰⴼⴰⵍⵏ ⴳ [[ⵍⴱⵍⵉⴷⴰ]] («ⵜⴰⵊⴷⴷⵉⴳⵜ ⵏ ⵍⴱⵍⵉⴷⴰ», ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵜⴰⴳⵔⴰⵡⵍⴰ ⵜⴰⴼⵔⵉⵇⵉⵜ", ⵢⵓⵍⵢⵓⵣ 1965). ⴷ ⴳ 1967, ⵉⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ [[ⴼⵢⵉⵜⵏⴰⵎ|ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ]], ⴷ ⵉⴼⵍ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵜⴰⵍⵖⴰ ⵜⴰⵡⵏⴳⴰⵍⵜ ⴷ ⵢⵓⵔⴰ ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ "ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵓⵕⵥⵉⵢⵉⵏ ⵜⵓⴼⴼⴰⵔⵉⵏ", ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵓⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍ ⵖⵔ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⴳ [[1970]]. == ⴰⵙⴷⵔⵎ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ == ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴳⵉⴳ ⵉⵣⴷⵉⵏ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵙ ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ, ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴽⴰⵜⴱ - ⴳ ⵢⴰⵏ "ⵓⵙⴷⵔⵎ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ" - ⴰⵙⵡⵓⵔⵉ ⵖⴼ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⴹⴰⵍⵓⵚ, ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴷ ⵓⵎⵙⴹⵚⴰⵢ, ⵉⵜⵜⵓⵔⴰⵔⵏ ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⴰⵔⵉⵊⵜ. ⴷ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⴰⴽⴷ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ "ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ ⵢⵉⵍⵍ" <ref>« Kateb Yacine et le Théâtre de la mer à Alger [archive] », sur Le Matin d'Algérie (consulté le 1er octobre 2025)</ref>, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ ⴷ ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ [[ⵇⴷⴷⵓⵕ ⵏⵄⵉⵎⵉ]] ⴳ [[ⵍⵇⴱⴱⴰ]] ⴳ 1971, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵜⵙⵙⴳⵎⴰ ⵜⵎⴰⵡⴰⵙⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴷ ⵜⵖⴰⵡⵙⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴰⵎⵓⵏⵉⵏ, ⵉⵣⵔⵉ ⵙⵉⵙ ⴽⴰⵜⴱ ⵉ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵉⵎⴷⵏ ⴳ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⵙⴳⴳⵯⵉⵏ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⴷ ⵉⵎⴽⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵉⵎⵣⵔⴰⵡⵏ. ⴷ ⴽⴽⴰⵏⵜ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏⵉⵏ ⵍⴰⵏⵜ ⵉⵣⵡⵍⵏ ⴰⴷ: "ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴰⵙⵉ ⴰⵇⵔⴰⴱ ⵏⵏⴽ" (1971), "ⴰⵡⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵖⴰⵔⵉⵏ" (1972), "ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ" <ref>Guy Bruit, « Kateb Yacine, La Guerre de 2000 ans », Raison présente, vol. 147, no 1,‎ 2003, p. 144–147 (lire en ligne [archive], consulté le 1er octobre 2025)</ref> (ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⴷ ⴷⴰⵖ ⵜⴼⴼⵖ ⵜⵏⴱⵔⴰⵣⵜ ⵜⵓⵎⵉⵢⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⴳⵜ) ([[1974]]), "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ ⵏ ⵓⵜⴰⵔⴰⵎ" (1975) [ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵃⴰⵙⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ], ⴷ "ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⵔⴰⵙⵏ" ([[1977]]). ⴷ ⴳⵔ 1972 ⴷ 1975, ⵉⴹⴼⵕ ⴽⴰⵜⴱ ⵉⵎⵓⴷⴷⵓⵜⵏ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ "ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴰⵙⵉ ⴰⵇⵔⴰⴱ ⵏⵏⴽ" ⴷ "ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ" ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ ⴷ ⵓⵍⵉⵎⴰⵏ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ (GDR). ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⴷ ⵢⵓⴹⴰ ⵙⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ, ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵙⴳ ⵍⵇⴱⴱⴰ ⵖⵔ [[ⴱⴰⴱ ⵍⵡⴰⴷⵉ]]. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵜⵜⵓⵣⵡⴰⴳ ⴽⴰⵜⴱ ⴳ 1978 ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ ⵖⵔ [[ⵙⵉⴷⵉ ⴱⵍⵄⴱⴱⴰⵙ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⵏⵎⵏⴰⴹ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵉⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵎⵔⵙⴰⵍ ⵏ ⵓⵙⵍⵎⴷ ⵏⵖ ⵜⵉⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵙⵎⴽⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵓⵥⵓⵕ [[ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ|ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ]] ⴷ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ]], ⴷ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵎⵙⴷⵔⴼⵉⵢⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⴳⴰⴷⴷⴰ/ⵢⵉⵙⴽⵉⵍ ⴳⵔ ⵜⵎⵟⵟⵓⴹⵜ ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ <ref>« Éternelle sacrifiée, la femme dès sa naissance est accueillie sans joie. Quand les filles se succèdent (…), cette naissance devient une malédiction. Jusqu'à son mariage, c'est une bombe à retardement qui met en danger l'honneur patriarcal. Elle sera donc recluse et vivra une vie secrête dans le monde souterrain des femmes. On n'entend pas la voix des femmes. C'est à peine un murmure. Le plus souvent c'est le silence. Un silence orageux. Car ce silence engendre le don de la parole. » — Kateb Yacine, J'ai vu mourir l'étoile qui n'a brillé qu'une fois, dans Le Monde, Paris, 4 avril 1984</ref> ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⴰⴷ ⴷ ⴷⴰⵖ ⵍⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⵎⵟⵟⵓⴹⵉⵏ ⴰⴱⵔⴱⵓⵔ, ⵢⵓⵡⵉ ⴰⵙ ⴷ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵓⵏⴰⴽⴰ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⵉⴱ ⵉⵙⵜⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ ⵓⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ. ⴷ ⵙⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ, ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵏ ⴳ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵜⴳⴰ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⵎⵖⴰⵔⵉⴱⵉⵜ. ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵢⴰ ⵓⵔ ⴰⵙ ⵉⴳⵓⵎ; ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵡⴰⵔⴳⴰ ⴰⴷ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵉⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵏⵜⴰⵍⴰ ⵜⴰⵇⴱⴰⵢⵍⵉⵜ ⴳ ⵜⵎⵏⴰⴹⵉⵏ ⵏⵉⵏ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍⵏ <ref>« On croirait aujourd'hui, en Algérie et dans le monde, que les Algériens parlent l'arabe. Moi-même, je le croyais, jusqu'au jour où je me suis perdu en Kabylie. Pour retrouver mon chemin, je me suis adressé à un paysan sur la route. Je lui ai parlé en arabe. Il m'a répondu en tamazight. Impossible de se comprendre. Ce dialogue de sourds m'a donné à réfléchir. Je me suis demandé si le paysan kabyle aurait dû parler arabe, ou si, au contraire, j'aurais dû parler tamazight, la première langue du pays depuis les temps préhistoriques... » — Kateb Yacine, Les Ancêtres redoublent de férocité, Bouchène/Awal, Alger, 1990</ref>. ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵎⵚⵟⴰⴼⴰ ⴱⵏⵅⵎⵎⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴰⴽⵉⴷⵙ ⵉⵎⵢⴰⵡⴰⴹⵏ ⵙ [[ⴱⵏ ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ]] (ⴰⵎⴰⵔⵉⵔ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴰⵥⵓⵕ [[ⵉⴷⵉⵔ]] ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵜⵉⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⴳ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵉ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵜⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏⵜ. ⴷ ⵖⴰⵙ ⵉⵏⵏ ⴰⵓⵢⴰⵏⵏ ⵉⵙⴽⵔ ⵜ ⵏⵉⵜ: ⴳ ⵎⴰⴷ ⵏⵏ ⵓⵔ ⵢⴰⴳⴳⵓⴳⵏ ⵉⵜⵜⵓⵛⵏⴰ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏ "ⵜⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵜ" ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⴽⵓ ⴰⵙⵎⵏⵉⴷ ⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏ. ⴷ ⴳ 1986, ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⵣⵣⵓⵎ ⵙⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍⵏ ⵖⴼ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ ⵏ ⵏⵉⵍⵙⵓⵏ ⵎⴰⵏⴷⵉⵍⴰ, ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⴳ [[1987]] ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ [[ⵜⴰⵙⵎⵖⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⵉⵡⵉⵏ]]. ⴷ ⴳ [[1988]], ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⵏⵎⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴰⴼⵉⵏⵢⵓⵏ ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ "ⴰⴱⵓⵕⵊⵡⴰⵣⵉ ⵎⵉⵏ ⴰⴽⵔⴱⴰⵢ ⵏⵖ ⴰⵥⵓⵍⴳ ⵏ ⴱⴰⵕⴽ ⵎⵓⵏⵚⵓ" ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⵖⴼ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⴰⴷⵍⵙⴰⵏ ⵏ ⴰⵕⴰⵙ ⵙ ⵓⵣⵎⵣⵣⵓ ⵏ ⵓⴽⵜⵜⵓⵢ ⵉⵏⵎⵉⴹⵉ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵔⴰⵡⵍⴰ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ (ⵖⴼ ⵕⵓⴱⵉⵚⴱⵉⵔ). ⵉⵣⴷⵖ ⴽⴰⵜⴱ ⴳ [[ⴼⵉⵔⵛⵉⵏⵉ]] (ⴷⵕⵓⵎ) ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]], ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⵉⵔⵣⴰⴼⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ ⵖⵔ ⴷⵣⴰⵢⵔ. ⴷ ⵜⴳⵓⵍⴰ ⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⵍ ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵏⵏⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵓⵔ ⵉⵎⵉⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵔⵉⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ ⴳ ⴽⵟⵓⴱⵕ 1988. ⴷ ⴳ [[2003]], ⵜⵜⵓⵙⵉⴷⴼⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⴰⴽⵓⵎⵉⴷⵉⵜ-ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵥⵜ. == ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ == ⵙ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵖⵔⴰ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]] ⴰⵎ «ⴰⴱⵔⴰⵣ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ» ⵉ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵏ <ref>F Y N, « COLLOQUE à GUELMA DU 24 AU 27 FÉVRIER (2012) : Kateb Yacine et le Mouvement national », Liberté / liberte-algerie.com,‎ 19 février 2013 (ISSN 1111-4290, lire en ligne).</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ: «ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⴽⵓⴼⵓⵏⵉⵜ ⴷ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵉⵙ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵏⵢⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵉⵔⵏⵏⵓⵏ ⴰⵢⵙⵍⵉⴷ ⴰⵙⴷⵓⵙ ⵏ ⵜⵣⵡⴰⴳⵜ ⵏⵏⵖ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵙⵎⵔⵙ ⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⵓⵔ ⵉⵙⵏⵓⵎⴽ ⵉⵙ ⵉⴳⴰ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵢ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵜⴰⵣⵖⴰⵔⴰⵏⵜ, ⴷ ⵏⴽⴽ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵔⴰⵖ ⵙ ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵉⵖ ⵉ ⵉⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵏ ⵉⵙ ⵓⵔ ⴳⵉⵖ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ», ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵢⴰ ⴳ 1966. ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⵙⵏⴼⵍⵓⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ [[ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ]] ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵔⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⴷⴰ ⵉⵙⴽⵔ ⵉ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ <ref>Charles Bonn, Naget Khadda et Abdallah Mdarhri Alaoui, Littérature maghrébine d'expression française, EDICEF, 1996 (ISBN 2-85069-759-1 et 978-2-85069-759-3, OCLC 35862366, lire en ligne [archive])</ref>. ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ: «ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵜⴻⵜⵜⴷⴷⵓ ⵖⵓⵔ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵙⵔⴼⵓⴼⵓⵏⵏ, ⵓⵔ ⴷ ⵖⵓⵔ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⵃⵍⵍⵉⵍⵏ» <ref>Amazigh Kateb et Bibliothèque municipale de Grenoble, Kateb Yacine, un théâtre et trois langues, Seuil, 2003 (ISBN 2-02-057414-4, 978-2-02-057414-3 et 2-02-059100-6, OCLC 51665963, lire en ligne [archive])</ref>. ⴷ ⴰⵎ ⵓⵎⵙⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵉⵏ, ⵉⵙⴽⵔ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵡⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵓⵜⵉ ⵖⴼ ⵓⵙⵓⵖⵍ ⵏ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵏⵏⵙ ⵖⵔ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ. ⴷ ⴰⵔ ⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⴰⵙⵉⴳⴳⵍ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵓⵔⵜ ⵎⴰⴳⵜ ⵜⴷⵍⵙⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⴰⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵉⵏⴰⵔⵓⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵏⵏⵙ. == ⵜⴰⵎⴹⵍⵜ ⵉⵖⵡⵡⵊⵏ == ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 28 ⴽⵟⵓⴱⵕ 1989 ⴳ [[ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ]], ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵏ 60 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⵜⵍⵓⵙⵉⵎⵉⵜ|ⵡⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⵜⵍⵓⵙⵉⵎⵉⵜ]] (ⴰⴽⴰⵏⵚⵉⵕ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ), ⴳ ⵡⴰⵙⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵏⵉⵜ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵄⵎⵎⵉⵙ [[ⵎⵚⵟⴰⴼⴰ ⴽⴰⵜⴱ]]. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵎⴹⴰⵍ ⴳ [[ⵜⴰⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ|ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ]] ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ. ⴷ ⵜⵙⴽⵔ ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵎⵔⵙⵉ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵉⵏⵖⴷⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⵊⵄⴼⵕ ⴱⵏ ⵎⵚⴱⴰⵃ. ⴷ ⵜⵙⵙⵏⴽⵔ ⵜⵉⵍⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴷⵜ ⵏ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵉⵎⴰⴷⴷⵓⴷⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵉⵎⴰⵡⵙⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵙⵙⵍⵓⴽⵜ ⴰⵏⵏ ⵙ ⵓⵖⴰⵡⵍ. «ⴳ ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ, ⴼⴼⵉⵏⵜ ⵜⴼⴰⴷⴷⵉⵏ ⵏ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵎⵙⴰⵄⴷⵉⵢⴰ, ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵇⴱⵓⵔ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵡⴰⵎⵓⵍ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ, ⵍⵍⵉⴳ ⴷ ⵉⵡⴹⵏⵜ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵇⵇⵓⵔ ⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰⵏ ⴷⴰ ⵜⵜⴰⵥⵥⴼⵏⵜ ⵙ ⵎⴰⴷ ⴷⴰⵔⵙⵏ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵙ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏ ⵜⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵜ... ⴱⴹⴰⵏ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⴰⵎ ⵉⵥⵓⵍⴰⴳ ⵏ ⵜⵡⵙⵔⵉ, ⵀⵔⵓⴽⴽⵎⵏ ⴷ ⵓⴹⵏⵏ ⵙ ⵓⵎⵔⵡⵉ ⵏ ⴼⴰⵕⴰⴼⴰⵣⵢⴰ» <ref>Djaffar Benmesbah, « L'enterrement de Kateb Yacine, ce jour-là... [archive] », sur DzVID, 21 août 2019 (consulté le 2 avril 2022)</ref>. == ⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ == # ''Soliloques'', poèmes, Bône, Ancienne imprimerie Thomas, [[1946]]. Réédition (avec une introduction de Yacine Kateb), Alger, Bouchène, [[1991]], 64 p. # ''Abdelkader et l'indépendance algérienne'', Alger, En Nahda, [[1948]], 47 p. # [[Nedjma (roman)|''Nedjma'']], roman, Paris, [[Éditions du Seuil]], [[1956 en littérature|1956]], 256 p. # ''Le Cercle des représailles'', théâtre, Paris, Éditions du Seuil, [[1959]], 169p [contient ''Le Cadavre encerclé'', ''La Poudre d'intelligence'', ''Les Ancêtres redoublent de férocité'', ''Le Vautour'', introduction d'[[Edouard Glissant]] : ''Le Chant profond de Kateb Yacine'']. # ''[[Le Polygone étoilé]]'', roman, Paris, Éditions du Seuil, [[1966]], 182 p. # ''Les Ancêtres redoublent de férocité'', [avec la fin modifiée], Paris, collection TNP, 1967. # ''L'Homme aux sandales de caoutchouc'' [hommages au Vietnam et à [[Ho Chi Minh]]], théâtre, Paris, Éditions du Seuil, [[1970]], 288 p. # ''Mohamed, prends ta valise'' (1971) # ''L'Œuvre en fragments'', Inédits littéraires et textes retrouvés, rassemblés et présentés par Jacqueline Arnaud, Paris, Sindbad [[1986]], 448p. # ''Le Poète comme un boxeur'', entretiens 1958-1989, Paris, Éditions du Seuil, [[1994]]. # ''Boucherie de l'espérance'', œuvres théâtrales, [quatre pièces, contient notamment ''Mohammed prends ta valise'', ''Boucherie de l'espérance'', ''La Guerre de deux mille ans'', et ''Le Bourgeois sans culotte'', œuvres écrites entre [[1972]] et [[1988]]], Paris, Éditions du Seuil, [[1999]], 570 p. Textes réunis et traduits par Zebeïda Chergui. # ''Minuit passée de douze heures'', écrits journalistiques 1947-1989, textes réunis par Amazigh Kateb, Paris, Éditions du Seuil, [[1999]], 360 p. # ''Kateb Yacine, un théâtre et trois langues'', Catalogue de l'exposition littéraire du même nom, Éditions du Seuil, [[2003]], 75 p. # ''Parce que c'est une femme'', textes réunis par Zebeïda Chergui, théâtre, [contient un entretien de Yacine Kateb avec El Hanar Benali, [[1972]], ''La Kahina ou Dihya''; ''Saout Ennissa'', [[1972]] ; ''La Voix des femmes'' et ''Louise Michel et la Nouvelle Calédonie''], Paris, Éditions des Femmes - Antoinette Fouque, [[2004]], 174 p. == ⵜⵉⵣⵡⴰⵔ ⵢⵓⵔⴰ ⵉ ⵡⵉⵢⵢⴰⴹ == [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Kateb Yacine, Pierre Bernard, et Habib Tengour.jpg|thumb|229x229px|ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴷ [[ⴱⵢⵉⵔ ⴱⵉⵔⵏⴰⵔⴷ]] ⴷ [[ⵃⴰⴱⵉⴱ ⵜⵏⴳⵓⵔ]].]] * ''Les Fruits de la colère'', préface à Aît Djaffar, ''Complainte de la petite Yasmina'' * ''Les mille et une nuit de la révolution'', préface à Abdelhamid Benzine, ''La Plaine et la montagne'' * ''Les Ancêtres redoublent de férocité'', préface à Tassadit Yacine, "[[Lounis Ait Menguellet]] chante…", textes berbères et français, Paris, La Découverte, 1989; Alger Bouchène/Awal, 1990 [dernier texte de Kateb Yacine, adressé à Tassadit Yacine le 29 septembre 1989, un mois avant sa mort]. * Kateb Yacine a également écrit plusieurs préfaces pour ses amis peintres, M'hamed Issiakhem (''Œil-de-lynx et les américains, trente-cinq années de l'enfer d'un peintre'') et [[Mohammed Khadda]]. == ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ == * Jacqueline Arnaud, ''La Littérature maghrébine de langue française'', Paris, Publisud, 1986. * Isidro Romero, ''Kateb Yacine, écrivain public'', entretien filmé, coll. "Un certain Regard", Service de la recherche de l'ORTF / INA, 1971, 54 min, couleur. * Jean Déjeux, ''Bibliographie méthodique et critique de la littérature algérienne de langue française 1945-1977'', SNED, Alger, 1979. * Jean Déjeux, « Hommage Kateb Yacine écrivain de l'Algérie profonde », ''Hommes et Migrations'', nᵒ 1127, 1989, pp. 57-60. [https://www.persee.fr/doc/homig_1142-852x_1989_num_1127_1_1387 Lire en ligne]. * Jean Déjeux, ''Dictionnaire des auteurs maghrébins de langue française'', Paris, Éditions Karthala, 1984 (ISBN 2-86537-085-2). * ''Hommage à Kateb Yacine'' [avec une bibliographie détaillée de Jacqueline Arnaud], Kalim nᵒ 7, Alger, Office des Publications Universitaires, 1987, 264 p. * Hassima Ould Amar, ''L’Exil dans « Le Polygone Étoilé » De KATEB Yacine'', mémoire de magister, Université Hadj Lakhdar. * Ghania Khelifi, ''Kateb Yacine, Éclats et poèmes'', [chronologie et très nombreux documents], Alger, Enag Éditions, 1990, 136 p. * Naget Khadda, ''Kateb Yacine - Une vie, Une œuvre'', Casablanca, Centre Culturel du Livre Édition/Distribution, 2020, 128 p. * ''Kateb Yacine'', Actes du colloque international de l'Université d'Alger en 1990, Alger, OPU, 1991. * ''Kateb Yacine, Éclats de mémoire'', documents réunis par Olivier Corpet, Albert Dichy et Mireille Djaider, Éditions de l'IMEC, 1994, 80 p. (ISBN 2908295202). * Joseph Le Coq, ''Kateb Yacine, le rebelle amoureux'', CBA, 1989. * Saïd Tamba, ''Kateb Yacine'', coll. Poètes d'Aujourd'hui, Seghers, Paris, 1992. * ''Anthologie de la littérature algérienne (1950-1987)'', introduction, choix, notices et commentaires de Charles Bonn, Le Livre de Poche, Paris, 1990 (ISBN 2-253-05309-0). * Beïda Chikhi, ''L'Édifice métaphorique katébien'', dans ''Littérature algérienne, désir d'histoire et esthétique'', Paris, L'Harmattan, 1997.[[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Rue d'Alger, 1978.jpg|thumb|210x210px|ⵜⴰⵙⵎⵎⴰⵍⵜ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴷⴳ [[ⴷⵣⴰⵢⵔ]], ⵙ ⵓⵙⵎⵓⵜⵜⴳ ⵏⵖ ⴷ ⵙ ⵓⵙⵓⵏⵖ ⵏ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵉⵙⵢⴰⵅⵎ]]]] * Stéphane Gatti, ''Kateb Yacine, poète en trois langues'', documentaire, France, 2001. Production, La Parole errante. * Sarah Baron, Swann Dubus, ''Le Cadavre encerclé de Kateb Yacine lu par Armand Gatti'', captation vidéo, France, 2003. Production: le Volcan/scène nationale du Havre. © La Parole errante. * Benamar Mediene, ''Kateb Yacine, le cœur entre les dents'', Robert Laffont, Paris, 2006 (Préface de Gilles Perrault). * Olivier Neveux, ''Théâtres en lutte. Le théâtre militant en France des années 1960 à aujourd'hui'', Paris, La Découverte, 2007. * Beïda Chikhi et Anne Douaire-Banny, ''Kateb Yacine au cœur d'une histoire polygonale'', Rennes, PUR, 2014. * Patrick Autréaux, « Kateb Yacine, la révolution dans la révolution », dans ''Les Lettres françaises'', nᵒ 169, 2019. * ''Kateb Yacine'', Collection « Classiques du monde », présentation Ismaël Abdoun, Fernand Nathan, Paris / SNED, Alger, 1986. * ''Awal'', nᵒ 9, ''Hommage à Kateb Yacine'', 1992. == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ]] ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴹⴰⵕ ⵏ ⵡⴰⵡⵡⵓⵔ|ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ |ⵜⴰⴷⵍⵙⴰ |ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ |ⴷⵣⴰⵢⵔ|ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵏ|ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ|ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} dom9gkimyxhjv2873fcgm61k1hvit3l 197971 197970 2026-10-28T15:55:14Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 197971 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴽⴰⵜⴱ''', ⵏⵖ ⴷ ⵎⴽⵍⵍⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ '''ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Kateb Yacine) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ, ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 2 [[ⵖⵓⵛⵜ]] [[1929]] ⴳ [[ⵣⵖⴷⵓⴷ ⵢⵓⵙⴼ]], ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ [[ⵇⵙⵏⵟⵉⵏⴰ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 28 [[ⴽⵟⵓⴱⵕ]] [[1989]] ⴳ [[ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵏⴳⴰⵍ, ⴷ ⵓⵎⴷⵢⴰⵣ, ⴷ ⵓⵎⴳⴳⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴰⴳⵔⴰⴷⵏ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵓⵏⵖⵎⴰⵙ - ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵉ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜ ⵏ ⵓⵖⵎⵉⵙ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⵙⴳ 1949 ⴰⵔ 1951 - ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏ. == ⵜⴰⵙⴽⵏⵓⴷⵔⵜ == [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Kateb Yacine family, Souk Ahras 1940s.jpg|thumb|left|184x184px|ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴰⴽⴷ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴷⴳ [[1940]]]] ⵉⵍⵓⵍ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⴳ 25 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 1929 (ⵏⵖ ⴳ 2 ⵖⵓⵛⵜ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵏⵏⴰⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵙⵓⴳⴰⵎ ⵏⵏⵉⴹⵏ) ⴳ ⵇⵙⵏⵟⵉⵏⴰ, ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⴷⴷⴰⵡ [[ⴰⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ|ⵓⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ]]. ⴷ ⵉⴷⴷⴰ ⴷ ⵙⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ [[ⵜⴰⵛⴰⵡⵉⵜ]] <ref>Document généalogique familial indiquant l’origine de la famille Kateb à Bir Bou Haouch, wilaya de Souk Ahras (voir arbre généalogique conservé par la famille, 2024).</ref>,<ref>« Voir sur dna.fr. »(Archive.org • Wikiwix • Que faire ?).</ref>,<ref>« Voir sur tamusni.tripod.com. », sur tripod.com via Internet Archive.</ref> - ⴰⵥⵓⵕ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ [[ⴰⵡⵔⴰⵙ]], ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴰⴹⵜ ⴳ ⵢⵉⵥⵥⵍⵎⴹ ⴰⴳⵎⵓⴹⴰⵏ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ <ref>Kateb Yacine, Nedjma (lire en ligne [ⵉⵜⵜⵓⵃⴹⴰ])</ref> -, ⴷ ⵜⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ ⵉⵖⵔⴰⵏ ⵙⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⵙⴼⴰⵀⵍⵉ, ⵜⴰⴳⵔⴰⵡⵜ ⵏ ⵃⵎⵎⴰⵎ ⵏⴱⴰⵢⵍ (ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵜⵓⵔⴰ ⴷⴳ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⴳⴰⵍⵎⴰ ⴰⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵇⴱⵉⵍⵜ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵎⴰⵏ ⴽⴱⵍⵜⵉⵢⴰ ⵏⵖ ⴱⵏ ⴽⴱⵍⵓⵜ) <ref>La tribu des Beni Keblout fut l’objet de la part de l’armée française en 1852, notamment après la découverte des corps d’un couple français gisant dans une grotte, à Aïn Ghrour, pénates de la tribu. Cette tribu a une place centrale dans Nedjma.</ref>. ⵉⵍⵓⵍ ⵊⴷⴷⵉⵙ ⵙⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, [[ⵚⴰⵍⵃ ⴱⵏ ⴱⵍⵇⴰⵙⵎ]], ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1874, ⵉⵎⴰ ⵊⴷⴷⵉⵙ ⵙⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ "[[ⴱⴰⵛ ⵄⴷⵍ]]" (ⴰⵏⴱⴹⵓ ⵉⵜⵜⴰⵡⵙⵏ ⵉ ⵓⵏⴱⴹⵓ) ⴳ ⴽⵓⵏⴷⵉ ⵙⵎⵏⴷⵓ (ⵖⵔⵉⵖⵓⵔ ⵡⴰⵙⴰ). ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵏ ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕ ⴳ ⵉⵎⵓⴷⴷⵓⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ. ⵉⴽⵛⵎ ⵓⵄⵔⵔⵉⵎ ⴽⴰⵜⴱ (ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵎⴽ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⴽⴰⵜⴱ "ⴰⵎⴰⵔⴰ" ⵏⵖ ⴰⴷⵉⴱ ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ|ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ]]) ⴳ 1934 ⵖⵔ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵓⵇⵓⵔⴰⵏ ⴳ [[ⵙⴷⵕⵡⴰⵜ]], ⴷ ⴳ 1935 ⵖⵔ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⴳ ⵍⴰⴼⴰⵢⵉⵜ (ⴱⵓⵇⴰⵄⴰ ⵏ ⵖⵉⵍⴰⴷ ⴳ ⵜⵇⴱⴰⵢⵍⵉⵜ ⵜⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏⵜ, ⵜⵉⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵙⵟⵉⴼ ⵏ ⵔⵓⵅⵅⴰ), ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵣⴷⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴳ 1941, ⴰⵎ ⵓⵎⵣⵔⴰⵡ ⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏ, ⴳ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ [[ⵙⵟⵉⴼ]]: ⴰⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ ⴰⵍⴱⵉⵕⵟⵉⵏⵉ, ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵉⵏⴰⴳ ⵏ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴽⵔⵡⴰⵏⵉ]] ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ. == ⵜⵉⵄⵄⵓⵔⵎⴰ == ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙ ⵓⵎⵉ ⵏⴽⵔⵏⵜ ⵜⵔⵡⴰⴽⵉⵏ ⵏ 8 ⵎⴰⵢⵢⵓ [[1945]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⴷⵔⴰ ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵏⵖⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵏ ⵖⴼ ⵓⴼⵓⵙ ⵏ ⵜⵎⵙⵓⵍⵜⴰ, ⴷ ⵉⵙⵔⴷⴰⵙⵏ ⵉⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵏ, ⴷ ⵜⵎⵉⵍⵉⵛⵢⴰⵜⵉⵏ. ⴷ ⵎⵎⵓⵜⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵖⵉⵡⵉⵏ ⴰⵏⵏ <ref>« Kateb Yacine, le poète errant (1929-1989) [archive] », sur France Culture, 31 juillet 2016</ref>. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⵕⴰⴹ ⵡⵓⵙⵙⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⴷ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⴰⴼ ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵢⵢⵉⵔⵏ. ⴷ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⴰⵙ ⴷ ⵜⵍⵓⵍ ⵜⴳⵯⵎⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ, ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵥⵕⴰ ⵉⵎⵎⴰⵙ «ⵢⵓⵎⵥ ⵜⵜ ⵉⵚⵉⴹ» <ref>« Je suis né d'une mère folle très géniale. Elle était généreuse, simple, et des perles coulaient de ses lèvres. Je les ai recueillies sans savoir leur valeur. Après le massacre (8 mai 1945), je l'ai vue devenir folle. Elle, la source de tout. Elle se jetait dans le feu, partout où il y avait du feu. Ses jambes, ses bras, sa tête, n'étaient que brûlures. J'ai vécu ça, et je me suis lancé tout droit dans la folie d'un amour, impossible pour une cousine déjà mariée. » — Kateb Yacine dans Ghania Khelifi, 1990, p. 13</ref>. ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵖⴼ ⵓⵢⴰ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵏⵏⴰ: «ⵀⴰⵜ ⵍⵓⵍⵖ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵖⵓⵔⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵉⵏⵓ, ⴳ 8 ⵎⴰⵢⵢⵓ 1945. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⵓⵏⵖⴰⵖ ⵙ ⵡⵓⴷⵎ ⴰⵎⵓⵍⴰⴼ ⴷ ⴰⵍⵍⵏ ⵉⵏⵓ ⵕⵥⵎⵏⵜ ⵓⴽⴰⵏ, ⵜⴰⵎⴰ ⵏ ⵜⴼⴽⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵎⵉⵏ ⵉⵎⵎⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⵔⵡⵍⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⵏⵜⵍ, ⵎⵉⵏ ⴷ ⵙⴰⵔ ⵙⵓⵍ ⵜⵓⵔⵔⵉ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⵃⴰⵏⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵉⵏⴰⴼⴰⵍⵏ. ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⴻⵜⵜⴷⴷⵔ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵏⵓ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵔⴰⴷ ⵙⴰⵔ ⵉⵥⵕ ⵜⵉⴼⴰⵡⵜ. ⵉⵎⵎⴰ, ⴰⵙⵉⴷⴷ ⵉⵏⵙⴰⵏ, ⵜⵣⵍⴰ ⴳ ⵓⴳⵍⴰⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵙⵓⵙⵎ ⵏⵏⵙ» <ref>Benamar Médiène, Kateb Yacine : le coeur entre les dents : biographie hétérodoxe, R. Laffont, 2006 (ISBN 2-221-10733-0 et 978-2-221-10733-1, OCLC 72758351, lire en ligne [archive])</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:KatebYacinePassport.jpg|thumb|left|210x210px|[[ⴰⵎⵣⵣⵔⵉ ⵏ ⵉⵡⵜⵜⴰ|ⴰⴱⴰⵙⴱⵓⵔ/ⴰⵎⵣⵣⵔⵉ ⵏ ⵉⵡⵜⵜⴰ]] ⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ.]] ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜ ⵟⵟⴰⵢⵏ ⵙⴳ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ - ⴷ ⵎⴰ ⵉⵣⵣⵔⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⵀⵔⵛⵏ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵏⵏ ⵉⵏⴳⴹ ⴳ ⵜⵖⵔⵉ ⵏ [[ⴱⵓⴷⵍⵉⵔ]] ⴷ [[ⵍⵓⵜⵔⵢⴰⵎⵓⵏ]] - ⵢⵓⵣⵏ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ [[ⴱⵓⵏⴰ (ⵄⵏⵏⴰⴱⴰ)|ⴱⵓⵏⴰ]] (ⵄⵏⵏⴰⴱⴰ). ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴰⴽⴷ "ⵏⵊⵎⴰ" (ⵜⵉⵜⵔⵉⵜ), «ⵉⵍⵍⵉⵙ ⵏ ⵄⵎⵎⵜⵉⵙ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴷ ⵉⵜⴰⵀⵍⵏ», ⴷ ⵏⵏⵉ ⴰⴽⴷ ⵉⴷⴷⵔ «ⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⴽⵕⴰⴹ ⵉⵢⵢⵉⵔⵏ», ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ, ⴷ ⵉⴼⵙⵔ ⴷⵉⴳⵙ ⴳ 1946 ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ. ⵉⴽⵛⵎ ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ ⴷ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵔ ⵉⵙⴽⴰⵔ ⵜⵉⵏⴰⵡⵉⵏ ⴷⴷⴰⵡ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵏ [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ|ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ]], [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⴰⵏⵏ. == ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ == ⴷⴳ 1947, ⵢⵓⵡⴹ ⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ [[ⴱⴰⵔⵉⵣ]], «ⴳ ⵢⵉⵎⵉ ⵏ ⵡⵓⵛⵛⵏ». ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴳ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]], ⴳ ⵜⵣⵇⵇⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵉⵏ, ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵖⴼ [[ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵄⴱⴷ ⵍⵇⴰⴷⵔ|ⵓⴳⵍⴷⵓⵏ ⵄⴱⴷ ⵍⵇⴰⴷⵔ]] <ref>Kateb Yacine, « Abdelkader et l'indépendance algérienne [archive] », sur altair.imarabe.org (consulté le 17 septembre 2026)</ref> ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵙ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⵊⵎⴰⵡ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵖⵔ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ ⵜⴰⵎⵉⵟⵕⵓⴱⵓⵍⵉⵜ, ⵉⴼⵙⵔ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ "ⵏⵊⵎⴰ ⵏⵖ ⵜⴰⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵖ ⴰⵊⵏⵡⵉ" («ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵢⵏⵏⵉ ⴷ ⵙⵓⵍ ⵢⵓⵙⴰⵏ») ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵍⵓ ⵎⵉⵔⴽⵓⵕ ⴷⵓ ⴼⵕⴰⵏⵙ" (Le Mercure de France). ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵖⵎⴰⵙ ⴳ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⴳⵔ 1949 ⴷ 1951, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵔⵣⵣⵓ ⵏⵏⵙ ⴰⵏⵖⵎⴰⵙ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴳ ⵜⴳⵍⴷⵉⵜ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⵙⴰⵄⵓⴷⵉⵜ ⴷ ⵙⵙⵓⴷⴰⵏ (ⵍⵅⵕⵟⵓⵎ). ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⴷ ⵉⴷⵡⵍ, ⵉⴼⵙⵔ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ, ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵉⵏⵜⵍⵏ "ⵙⴰⵄⵉⴷ ⵍⴰⵎⵔⵉ", ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⴳⵔⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⴽⴽⴹ «ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⴷⴰⵢ» ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⵉⴷⴰ ⵉⴼⴼⵓⵥⵕⵏ ⴳ [[ⵎⴰⴽⴽⴰ|ⵎⴽⴽⴰ]]. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ 1950, ⵉⴳⴰ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵙⴰⵢ ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⴳ 1952. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴰⵔ 1959, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⴽⴷ [[ⵎⴰⵍⴽ ⵃⴷⴷⴰⴷ]], ⴷ ⵜⴷⵓⵙ ⵜⵣⴷⴰⵢⵜ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵉⵙⵢⴰⵅⵎ]], ⴷ [[ⵓⵕⵎⴰⵏ ⴳⴰⵜⵉ]], ⴷ ⴳ 1954, ⵉⵙⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⵇⵇⴰⵔ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴰⴽⴷ [[ⴱⵉⵕⵜⵓⵍⵜ ⴱⵔⵉⵛⵜ]]. ⴷ ⴳ 1954, ⵜⴼⵙⵔ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵉⵙⴱⵔⵉ" ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ «ⵜⴰⴼⴽⴽⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵇⵇⴰⵏⵏ» ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ [[ⵊⴰⵏ ⵎⴰⵔⵉ ⵙⵉⵕⵓ]], ⵎⴰⵛⴰ ⵜⴻⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍ ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ. ⵉⴼⴼⵖ ⴷ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ "ⵏⵊⵎⴰ" ⴳ 1956 (ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵎⴽⵜⵉ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵖⴼⴰⵡⴰⵍ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵖⵔⵉ: «ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵎⵎⵓⴽⵔⵙ ⵡⴰⵍⴰ ⴰ ⵎⴰⵏ. ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵖⵓⵔⵓⵏ ⵓⵍⵍⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⵙ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ, ⵎⴰⵖ ⴰⵍⵍⵉⴳ ⵓⵔ ⴷⴰ ⵖⵉⴼⵙⵏ ⵜⵙⴰⵡⴰⵍⵎ?»). ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ, ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵜⴹⴼⵕⵉ ⵏ ⵜⵎⵀⵍⴰ ⵏ ⵜⵉⴹⴰⴼ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ, ⵉⴷⴷⵔ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ, ⴰⵏⴱⴳⵉ ⴰⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏⵖ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴷⴷⵔ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵥⵥⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴽⴽⴰⵍ, ⴳ [[ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ]], [[ⴱⵍⵊⵉⴽⴰ|ⴱⵉⵍⵊⵉⴽⴰ]], [[ⴰⵍⵉⵎⴰⵏ]], [[ⵟⴰⵍⵢⴰⵏ]], [[ⵢⵓⴳⵓⵙⵍⴰⴼⵢⴰ]], ⴷ [[ⵜⴰⵎⵓⵏⵜ ⵜⴰⵙⵓⴼⵢⴰⵜⵉⵜ|ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵙⵓⴼⵢⴰⵜⵉⵜ]]. ⴳ 1962, ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ ⵇⴰⵀⵉⵔⴰ, ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⴽⴰⵜⵉⴱ ⵖⵔ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⴼⵓⴳⵍⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵉⵎⵉⴽⴽ. ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴷⴰⵖ ⵜⴰⵎⵢⴰⵡⴰⵙⵜ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ ⵓⵖⵎⵉⵙ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ", ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵔ 1963 ⴷ 1967 ⵉⵔⵣⴰⴼⵏ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ ⵖⵔ ⵎⵓⵙⴽⵓ ⴷ ⵓⵍⵉⵎⴰⵏ ⴷ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ, ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵏⵏⵙ "ⵜⴰⵎⵟⵟⵓⴹⵜ ⵜⴰⵔⵎⵢⴰⵔⵜ", ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⴳⵔ 1954 ⴷ 1959 <ref>(en) Sbouai, Taïeb (1949-....). Auteur du texte, « "La femme sauvage" de Kateb Yacine : essai de lecture active suivi d'inédits / Taïeb Sbouaï ; préface de Kateb Yacine » [archive du 8 juin 2025], sur Gallica, 1985 (consulté le 27 septembre 2026)</ref>, ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴳ 1963. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷⵏⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ "ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⴷⴰ ⵙⵙⵉⴳⵉⵜⵏ ⵜⵉⵎⵏⵖⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏ" <ref>POIROT-DELPECH, « " Les ancêtres redoublent de férocité", DE KATEB YACINE " La Grande Imprécation devant les murs de la ville " DE TANKRED DORST », Le Monde,‎ 28 janvier 1967 (ISSN 1950-6244, lire en ligne [archive], consulté le 27 septembre 2026)</ref> ⴷ "ⵜⴰⵏⵖⴷⴰ ⵏ ⵜⵖⵉⵙⵜ" ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴳ 1967 (ⴷ ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⴰⵔⵉⵊⵜ ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴳ 1969). ⴷ ⵉⴼⵙⵔ ⴳ 1964 ⴳ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⵚⴹⵉⵚ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵖⴼ "ⴰⵢⵜⵎⴰⵜⵏ ⵏⵏⵖ ⵉⵀⵉⵏⴷⵉⵢⵏ" <ref>Publié en 1964, Nos frères les Indiens témoigne de l’élargissement des préoccupations de l’auteur à l’ensemble des opprimés du monde et de l’histoire.</ref> ⴷ ⵉⵎⵍⴰ ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵊⵓⵏ ⴰⴼⵔⵉⴽ" ⴰⵎⵏⵉⴷ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ [[ⵊⴰⵏ ⴱⵓⵍ ⵚⴰⵕⵟⵕ|ⵊⴰⵏ ⴱⵓⵍ ⵙⴰⵕⵜⵕ]], ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵢⵉⵎⵎⴰⵙ ⵜⵓⴹⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵉⵏⴰⴼⴰⵍⵏ ⴳ [[ⵍⴱⵍⵉⴷⴰ]] («ⵜⴰⵊⴷⴷⵉⴳⵜ ⵏ ⵍⴱⵍⵉⴷⴰ», ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵜⴰⴳⵔⴰⵡⵍⴰ ⵜⴰⴼⵔⵉⵇⵉⵜ", ⵢⵓⵍⵢⵓⵣ 1965). ⴷ ⴳ 1967, ⵉⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ [[ⴼⵢⵉⵜⵏⴰⵎ|ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ]], ⴷ ⵉⴼⵍ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵜⴰⵍⵖⴰ ⵜⴰⵡⵏⴳⴰⵍⵜ ⴷ ⵢⵓⵔⴰ ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ "ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵓⵕⵥⵉⵢⵉⵏ ⵜⵓⴼⴼⴰⵔⵉⵏ", ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵓⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍ ⵖⵔ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⴳ [[1970]]. == ⴰⵙⴷⵔⵎ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ == ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴳⵉⴳ ⵉⵣⴷⵉⵏ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵙ ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ, ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴽⴰⵜⴱ - ⴳ ⵢⴰⵏ "ⵓⵙⴷⵔⵎ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ" - ⴰⵙⵡⵓⵔⵉ ⵖⴼ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⴹⴰⵍⵓⵚ, ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴷ ⵓⵎⵙⴹⵚⴰⵢ, ⵉⵜⵜⵓⵔⴰⵔⵏ ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⴰⵔⵉⵊⵜ. ⴷ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⴰⴽⴷ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ "ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ ⵢⵉⵍⵍ" <ref>« Kateb Yacine et le Théâtre de la mer à Alger [archive] », sur Le Matin d'Algérie (consulté le 1er octobre 2025)</ref>, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ ⴷ ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ [[ⵇⴷⴷⵓⵕ ⵏⵄⵉⵎⵉ]] ⴳ [[ⵍⵇⴱⴱⴰ]] ⴳ 1971, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵜⵙⵙⴳⵎⴰ ⵜⵎⴰⵡⴰⵙⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴷ ⵜⵖⴰⵡⵙⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴰⵎⵓⵏⵉⵏ, ⵉⵣⵔⵉ ⵙⵉⵙ ⴽⴰⵜⴱ ⵉ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵉⵎⴷⵏ ⴳ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⵙⴳⴳⵯⵉⵏ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⴷ ⵉⵎⴽⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵉⵎⵣⵔⴰⵡⵏ. ⴷ ⴽⴽⴰⵏⵜ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏⵉⵏ ⵍⴰⵏⵜ ⵉⵣⵡⵍⵏ ⴰⴷ: "ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴰⵙⵉ ⴰⵇⵔⴰⴱ ⵏⵏⴽ" (1971), "ⴰⵡⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵖⴰⵔⵉⵏ" (1972), "ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ" <ref>Guy Bruit, « Kateb Yacine, La Guerre de 2000 ans », Raison présente, vol. 147, no 1,‎ 2003, p. 144–147 (lire en ligne [archive], consulté le 1er octobre 2025)</ref> (ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⴷ ⴷⴰⵖ ⵜⴼⴼⵖ ⵜⵏⴱⵔⴰⵣⵜ ⵜⵓⵎⵉⵢⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⴳⵜ) ([[1974]]), "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ ⵏ ⵓⵜⴰⵔⴰⵎ" (1975) [ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵃⴰⵙⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ], ⴷ "ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⵔⴰⵙⵏ" ([[1977]]). ⴷ ⴳⵔ 1972 ⴷ 1975, ⵉⴹⴼⵕ ⴽⴰⵜⴱ ⵉⵎⵓⴷⴷⵓⵜⵏ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ "ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴰⵙⵉ ⴰⵇⵔⴰⴱ ⵏⵏⴽ" ⴷ "ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ" ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ ⴷ ⵓⵍⵉⵎⴰⵏ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ (GDR). ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⴷ ⵢⵓⴹⴰ ⵙⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ, ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵙⴳ ⵍⵇⴱⴱⴰ ⵖⵔ [[ⴱⴰⴱ ⵍⵡⴰⴷⵉ]]. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵜⵜⵓⵣⵡⴰⴳ ⴽⴰⵜⴱ ⴳ 1978 ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ ⵖⵔ [[ⵙⵉⴷⵉ ⴱⵍⵄⴱⴱⴰⵙ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⵏⵎⵏⴰⴹ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵉⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵎⵔⵙⴰⵍ ⵏ ⵓⵙⵍⵎⴷ ⵏⵖ ⵜⵉⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵙⵎⴽⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵓⵥⵓⵕ [[ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ|ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ]] ⴷ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ]], ⴷ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵎⵙⴷⵔⴼⵉⵢⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⴳⴰⴷⴷⴰ/ⵢⵉⵙⴽⵉⵍ ⴳⵔ ⵜⵎⵟⵟⵓⴹⵜ ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ <ref>« Éternelle sacrifiée, la femme dès sa naissance est accueillie sans joie. Quand les filles se succèdent (…), cette naissance devient une malédiction. Jusqu'à son mariage, c'est une bombe à retardement qui met en danger l'honneur patriarcal. Elle sera donc recluse et vivra une vie secrête dans le monde souterrain des femmes. On n'entend pas la voix des femmes. C'est à peine un murmure. Le plus souvent c'est le silence. Un silence orageux. Car ce silence engendre le don de la parole. » — Kateb Yacine, J'ai vu mourir l'étoile qui n'a brillé qu'une fois, dans Le Monde, Paris, 4 avril 1984</ref> ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⴰⴷ ⴷ ⴷⴰⵖ ⵍⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⵎⵟⵟⵓⴹⵉⵏ ⴰⴱⵔⴱⵓⵔ, ⵢⵓⵡⵉ ⴰⵙ ⴷ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵓⵏⴰⴽⴰ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⵉⴱ ⵉⵙⵜⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ ⵓⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ. ⴷ ⵙⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ, ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵏ ⴳ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵜⴳⴰ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⵎⵖⴰⵔⵉⴱⵉⵜ. ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵢⴰ ⵓⵔ ⴰⵙ ⵉⴳⵓⵎ; ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵡⴰⵔⴳⴰ ⴰⴷ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵉⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵏⵜⴰⵍⴰ ⵜⴰⵇⴱⴰⵢⵍⵉⵜ ⴳ ⵜⵎⵏⴰⴹⵉⵏ ⵏⵉⵏ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍⵏ <ref>« On croirait aujourd'hui, en Algérie et dans le monde, que les Algériens parlent l'arabe. Moi-même, je le croyais, jusqu'au jour où je me suis perdu en Kabylie. Pour retrouver mon chemin, je me suis adressé à un paysan sur la route. Je lui ai parlé en arabe. Il m'a répondu en tamazight. Impossible de se comprendre. Ce dialogue de sourds m'a donné à réfléchir. Je me suis demandé si le paysan kabyle aurait dû parler arabe, ou si, au contraire, j'aurais dû parler tamazight, la première langue du pays depuis les temps préhistoriques... » — Kateb Yacine, Les Ancêtres redoublent de férocité, Bouchène/Awal, Alger, 1990</ref>. ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵎⵚⵟⴰⴼⴰ ⴱⵏⵅⵎⵎⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴰⴽⵉⴷⵙ ⵉⵎⵢⴰⵡⴰⴹⵏ ⵙ [[ⴱⵏ ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ]] (ⴰⵎⴰⵔⵉⵔ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴰⵥⵓⵕ [[ⵉⴷⵉⵔ]] ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵜⵉⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⴳ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵉ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵜⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏⵜ. ⴷ ⵖⴰⵙ ⵉⵏⵏ ⴰⵓⵢⴰⵏⵏ ⵉⵙⴽⵔ ⵜ ⵏⵉⵜ: ⴳ ⵎⴰⴷ ⵏⵏ ⵓⵔ ⵢⴰⴳⴳⵓⴳⵏ ⵉⵜⵜⵓⵛⵏⴰ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏ "ⵜⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵜ" ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⴽⵓ ⴰⵙⵎⵏⵉⴷ ⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏ. ⴷ ⴳ 1986, ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⵣⵣⵓⵎ ⵙⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍⵏ ⵖⴼ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ ⵏ ⵏⵉⵍⵙⵓⵏ ⵎⴰⵏⴷⵉⵍⴰ, ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⴳ [[1987]] ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ [[ⵜⴰⵙⵎⵖⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⵉⵡⵉⵏ]]. ⴷ ⴳ [[1988]], ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⵏⵎⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴰⴼⵉⵏⵢⵓⵏ ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ "ⴰⴱⵓⵕⵊⵡⴰⵣⵉ ⵎⵉⵏ ⴰⴽⵔⴱⴰⵢ ⵏⵖ ⴰⵥⵓⵍⴳ ⵏ ⴱⴰⵕⴽ ⵎⵓⵏⵚⵓ" ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⵖⴼ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⴰⴷⵍⵙⴰⵏ ⵏ ⴰⵕⴰⵙ ⵙ ⵓⵣⵎⵣⵣⵓ ⵏ ⵓⴽⵜⵜⵓⵢ ⵉⵏⵎⵉⴹⵉ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵔⴰⵡⵍⴰ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ (ⵖⴼ ⵕⵓⴱⵉⵚⴱⵉⵔ). ⵉⵣⴷⵖ ⴽⴰⵜⴱ ⴳ [[ⴼⵉⵔⵛⵉⵏⵉ]] (ⴷⵕⵓⵎ) ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]], ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⵉⵔⵣⴰⴼⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ ⵖⵔ ⴷⵣⴰⵢⵔ. ⴷ ⵜⴳⵓⵍⴰ ⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⵍ ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵏⵏⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵓⵔ ⵉⵎⵉⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵔⵉⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ ⴳ ⴽⵟⵓⴱⵕ 1988. ⴷ ⴳ [[2003]], ⵜⵜⵓⵙⵉⴷⴼⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⴰⴽⵓⵎⵉⴷⵉⵜ-ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵥⵜ. == ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ == ⵙ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵖⵔⴰ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]] ⴰⵎ «ⴰⴱⵔⴰⵣ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ» ⵉ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵏ <ref>F Y N, « COLLOQUE à GUELMA DU 24 AU 27 FÉVRIER (2012) : Kateb Yacine et le Mouvement national », Liberté / liberte-algerie.com,‎ 19 février 2013 (ISSN 1111-4290, lire en ligne).</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ: «ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⴽⵓⴼⵓⵏⵉⵜ ⴷ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵉⵙ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵏⵢⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵉⵔⵏⵏⵓⵏ ⴰⵢⵙⵍⵉⴷ ⴰⵙⴷⵓⵙ ⵏ ⵜⵣⵡⴰⴳⵜ ⵏⵏⵖ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵙⵎⵔⵙ ⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⵓⵔ ⵉⵙⵏⵓⵎⴽ ⵉⵙ ⵉⴳⴰ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵢ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵜⴰⵣⵖⴰⵔⴰⵏⵜ, ⴷ ⵏⴽⴽ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵔⴰⵖ ⵙ ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵉⵖ ⵉ ⵉⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵏ ⵉⵙ ⵓⵔ ⴳⵉⵖ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ», ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵢⴰ ⴳ 1966. ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⵙⵏⴼⵍⵓⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ [[ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ]] ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵔⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⴷⴰ ⵉⵙⴽⵔ ⵉ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ <ref>Charles Bonn, Naget Khadda et Abdallah Mdarhri Alaoui, Littérature maghrébine d'expression française, EDICEF, 1996 (ISBN 2-85069-759-1 et 978-2-85069-759-3, OCLC 35862366, lire en ligne [archive])</ref>. ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ: «ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵜⴻⵜⵜⴷⴷⵓ ⵖⵓⵔ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵙⵔⴼⵓⴼⵓⵏⵏ, ⵓⵔ ⴷ ⵖⵓⵔ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⵃⵍⵍⵉⵍⵏ» <ref>Amazigh Kateb et Bibliothèque municipale de Grenoble, Kateb Yacine, un théâtre et trois langues, Seuil, 2003 (ISBN 2-02-057414-4, 978-2-02-057414-3 et 2-02-059100-6, OCLC 51665963, lire en ligne [archive])</ref>. ⴷ ⴰⵎ ⵓⵎⵙⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵉⵏ, ⵉⵙⴽⵔ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵡⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵓⵜⵉ ⵖⴼ ⵓⵙⵓⵖⵍ ⵏ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵏⵏⵙ ⵖⵔ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ. ⴷ ⴰⵔ ⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⴰⵙⵉⴳⴳⵍ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵓⵔⵜ ⵎⴰⴳⵜ ⵜⴷⵍⵙⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⴰⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵉⵏⴰⵔⵓⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵏⵏⵙ. == ⵜⴰⵎⴹⵍⵜ ⵉⵖⵡⵡⵊⵏ == ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 28 ⴽⵟⵓⴱⵕ 1989 ⴳ [[ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ]], ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵏ 60 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⵜⵍⵓⵙⵉⵎⵉⵜ|ⵡⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⵜⵍⵓⵙⵉⵎⵉⵜ]] (ⴰⴽⴰⵏⵚⵉⵕ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ), ⴳ ⵡⴰⵙⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵏⵉⵜ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵄⵎⵎⵉⵙ [[ⵎⵚⵟⴰⴼⴰ ⴽⴰⵜⴱ]]. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵎⴹⴰⵍ ⴳ [[ⵜⴰⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ|ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ]] ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ. ⴷ ⵜⵙⴽⵔ ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵎⵔⵙⵉ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵉⵏⵖⴷⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⵊⵄⴼⵕ ⴱⵏ ⵎⵚⴱⴰⵃ. ⴷ ⵜⵙⵙⵏⴽⵔ ⵜⵉⵍⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴷⵜ ⵏ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵉⵎⴰⴷⴷⵓⴷⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵉⵎⴰⵡⵙⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵙⵙⵍⵓⴽⵜ ⴰⵏⵏ ⵙ ⵓⵖⴰⵡⵍ. «ⴳ ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ, ⴼⴼⵉⵏⵜ ⵜⴼⴰⴷⴷⵉⵏ ⵏ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵎⵙⴰⵄⴷⵉⵢⴰ, ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵇⴱⵓⵔ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵡⴰⵎⵓⵍ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ, ⵍⵍⵉⴳ ⴷ ⵉⵡⴹⵏⵜ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵇⵇⵓⵔ ⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰⵏ ⴷⴰ ⵜⵜⴰⵥⵥⴼⵏⵜ ⵙ ⵎⴰⴷ ⴷⴰⵔⵙⵏ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵙ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏ ⵜⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵜ... ⴱⴹⴰⵏ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⴰⵎ ⵉⵥⵓⵍⴰⴳ ⵏ ⵜⵡⵙⵔⵉ, ⵀⵔⵓⴽⴽⵎⵏ ⴷ ⵓⴹⵏⵏ ⵙ ⵓⵎⵔⵡⵉ ⵏ ⴼⴰⵕⴰⴼⴰⵣⵢⴰ» <ref>Djaffar Benmesbah, « L'enterrement de Kateb Yacine, ce jour-là... [archive] », sur DzVID, 21 août 2019 (consulté le 2 avril 2022)</ref>. == ⵜⵉⴱⵔⴰⵜⵉⵏ ⴰⴽⴷ ⴰⵍⴱⵉⵕ ⴽⴰⵎⵓ == ⵢⵓⵣⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⴱⵔⴰⵜ ⵉ [[ⴰⵍⴱⵉⵔ ⴽⴰⵎⵓ|ⵡⴰⵍⴱⵉⵕ ⴽⴰⵎⵓ]] ⴷ ⵉⵏⵏⵓⵕⵥⵎ ⵙⵉⵙ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ <ref>Anne Simonin, Les Éditions de Minuit, 1942-1955 : le devoir d'insoumission, IMEC Editions, 1994 (ISBN 2-908295-20-2, 978-2-908295-20-7 et 2-908295-21-0, OCLC 32094914, lire en ligne [archive])</ref>. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⵡⵉⵍⵢⴰⵎ ⴼⵓⴽⵏⵉⵕ]] ⴳ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⵓⵙⵉⴽⵉ ⵏ ⵡⵓⴷⵎⴰⵡⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵏ ⴷⴳ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⵏⵏⵙ. ⴷ ⴳ ⵓⵎⵏⵉⴷ ⴰⴷ, ⵉⵣⴰⵡⵔ ⴰⵍⴱⵉⵕ ⴽⴰⵎⵓ ⵍⵍⵉⴳ ⴷⴰ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍ ⵖⴰⵙ ⵖⴼ ⵜⵎⵓⵖⵍⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⴳⴰⵎⴰⵏⵉⵏ ⵜⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵉⵏ <ref>« Kateb Yacine sur Albert Camus et l'Algérie [archive] » (consulté le 14 mars 2022)</ref>. == ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵜⵓⴷⵎⴰⵡⴰⵏⵜ == ⵉⴳⴰ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵏ ⵏⴰⴷⵢⴰ, ⵀⴰⵏⵙ <ref>https://news.imperium.plus/article_GFPPL_QWSP_SGSGLSXQQFG?lang=fr [archive] Entretien avec Hans Kateb évoquant sa sœur Nadia et son père, HuffPost Algérie</ref>, ⴷ [[ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ|ⵓⵎⴰⵣⵉⵖ ⴽⴰⵜⴱ]], ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⵉⵔ ⵏ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ "ⴳⵏⴰⵡⴰ ⴷⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ" <ref>Florence AUBENAS, « Amazigh Kateb, 25 ans, chanteur de Gnawa Diffusion, fils du Rimbaud algérien mort à Grenoble, vit en France et compose en arabe. Bled runner [archive] », sur Libération (consulté le 11 février 2023).</ref>. ⴷ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴷ ⵅⴰⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵏⴰⵥⵓⵕ ⴰⵎⵙⴽⵉⵍ [[ⵢⴰⵣⵉⴷ ⵓⵍⴰⴱ]], ⴷ ⵄⵎⵎⵉⵙ ⵉⵎⵇⵇⵓⵔⵏ ⵏ ⵓⵙⵎⴷⴰⵢ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ [[ⵕⵉⴹⴰ ⴽⴰⵜⴱ]] <ref>Aurélien Ferenczi, « Reda Kateb : “Je fais ce travail pour découvrir des mondes” [archive] », sur www.telerama.fr, 16 novembre 2014 (consulté le 11 février 2023).</ref>. == ⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ == # ''Soliloques'', poèmes, Bône, Ancienne imprimerie Thomas, [[1946]]. Réédition (avec une introduction de Yacine Kateb), Alger, Bouchène, [[1991]], 64 p. # ''Abdelkader et l'indépendance algérienne'', Alger, En Nahda, [[1948]], 47 p. # [[Nedjma (roman)|''Nedjma'']], roman, Paris, [[Éditions du Seuil]], [[1956 en littérature|1956]], 256 p. # ''Le Cercle des représailles'', théâtre, Paris, Éditions du Seuil, [[1959]], 169p [contient ''Le Cadavre encerclé'', ''La Poudre d'intelligence'', ''Les Ancêtres redoublent de férocité'', ''Le Vautour'', introduction d'[[Edouard Glissant]] : ''Le Chant profond de Kateb Yacine'']. # ''[[Le Polygone étoilé]]'', roman, Paris, Éditions du Seuil, [[1966]], 182 p. # ''Les Ancêtres redoublent de férocité'', [avec la fin modifiée], Paris, collection TNP, 1967. # ''L'Homme aux sandales de caoutchouc'' [hommages au Vietnam et à [[Ho Chi Minh]]], théâtre, Paris, Éditions du Seuil, [[1970]], 288 p. # ''Mohamed, prends ta valise'' (1971) # ''L'Œuvre en fragments'', Inédits littéraires et textes retrouvés, rassemblés et présentés par Jacqueline Arnaud, Paris, Sindbad [[1986]], 448p. # ''Le Poète comme un boxeur'', entretiens 1958-1989, Paris, Éditions du Seuil, [[1994]]. # ''Boucherie de l'espérance'', œuvres théâtrales, [quatre pièces, contient notamment ''Mohammed prends ta valise'', ''Boucherie de l'espérance'', ''La Guerre de deux mille ans'', et ''Le Bourgeois sans culotte'', œuvres écrites entre [[1972]] et [[1988]]], Paris, Éditions du Seuil, [[1999]], 570 p. Textes réunis et traduits par Zebeïda Chergui. # ''Minuit passée de douze heures'', écrits journalistiques 1947-1989, textes réunis par Amazigh Kateb, Paris, Éditions du Seuil, [[1999]], 360 p. # ''Kateb Yacine, un théâtre et trois langues'', Catalogue de l'exposition littéraire du même nom, Éditions du Seuil, [[2003]], 75 p. # ''Parce que c'est une femme'', textes réunis par Zebeïda Chergui, théâtre, [contient un entretien de Yacine Kateb avec El Hanar Benali, [[1972]], ''La Kahina ou Dihya''; ''Saout Ennissa'', [[1972]] ; ''La Voix des femmes'' et ''Louise Michel et la Nouvelle Calédonie''], Paris, Éditions des Femmes - Antoinette Fouque, [[2004]], 174 p. == ⵜⵉⵣⵡⴰⵔ ⵢⵓⵔⴰ ⵉ ⵡⵉⵢⵢⴰⴹ == [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Kateb Yacine, Pierre Bernard, et Habib Tengour.jpg|thumb|229x229px|ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴷ [[ⴱⵢⵉⵔ ⴱⵉⵔⵏⴰⵔⴷ]] ⴷ [[ⵃⴰⴱⵉⴱ ⵜⵏⴳⵓⵔ]].]] * ''Les Fruits de la colère'', préface à Aît Djaffar, ''Complainte de la petite Yasmina'' * ''Les mille et une nuit de la révolution'', préface à Abdelhamid Benzine, ''La Plaine et la montagne'' * ''Les Ancêtres redoublent de férocité'', préface à Tassadit Yacine, "[[Lounis Ait Menguellet]] chante…", textes berbères et français, Paris, La Découverte, 1989; Alger Bouchène/Awal, 1990 [dernier texte de Kateb Yacine, adressé à Tassadit Yacine le 29 septembre 1989, un mois avant sa mort]. * Kateb Yacine a également écrit plusieurs préfaces pour ses amis peintres, M'hamed Issiakhem (''Œil-de-lynx et les américains, trente-cinq années de l'enfer d'un peintre'') et [[Mohammed Khadda]]. == ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ == * Jacqueline Arnaud, ''La Littérature maghrébine de langue française'', Paris, Publisud, 1986. * Isidro Romero, ''Kateb Yacine, écrivain public'', entretien filmé, coll. "Un certain Regard", Service de la recherche de l'ORTF / INA, 1971, 54 min, couleur. * Jean Déjeux, ''Bibliographie méthodique et critique de la littérature algérienne de langue française 1945-1977'', SNED, Alger, 1979. * Jean Déjeux, « Hommage Kateb Yacine écrivain de l'Algérie profonde », ''Hommes et Migrations'', nᵒ 1127, 1989, pp. 57-60. [https://www.persee.fr/doc/homig_1142-852x_1989_num_1127_1_1387 Lire en ligne]. * Jean Déjeux, ''Dictionnaire des auteurs maghrébins de langue française'', Paris, Éditions Karthala, 1984 (ISBN 2-86537-085-2). * ''Hommage à Kateb Yacine'' [avec une bibliographie détaillée de Jacqueline Arnaud], Kalim nᵒ 7, Alger, Office des Publications Universitaires, 1987, 264 p. * Hassima Ould Amar, ''L’Exil dans « Le Polygone Étoilé » De KATEB Yacine'', mémoire de magister, Université Hadj Lakhdar. * Ghania Khelifi, ''Kateb Yacine, Éclats et poèmes'', [chronologie et très nombreux documents], Alger, Enag Éditions, 1990, 136 p. * Naget Khadda, ''Kateb Yacine - Une vie, Une œuvre'', Casablanca, Centre Culturel du Livre Édition/Distribution, 2020, 128 p. * ''Kateb Yacine'', Actes du colloque international de l'Université d'Alger en 1990, Alger, OPU, 1991. * ''Kateb Yacine, Éclats de mémoire'', documents réunis par Olivier Corpet, Albert Dichy et Mireille Djaider, Éditions de l'IMEC, 1994, 80 p. (ISBN 2908295202). * Joseph Le Coq, ''Kateb Yacine, le rebelle amoureux'', CBA, 1989. * Saïd Tamba, ''Kateb Yacine'', coll. Poètes d'Aujourd'hui, Seghers, Paris, 1992. * ''Anthologie de la littérature algérienne (1950-1987)'', introduction, choix, notices et commentaires de Charles Bonn, Le Livre de Poche, Paris, 1990 (ISBN 2-253-05309-0). * Beïda Chikhi, ''L'Édifice métaphorique katébien'', dans ''Littérature algérienne, désir d'histoire et esthétique'', Paris, L'Harmattan, 1997.[[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Rue d'Alger, 1978.jpg|thumb|210x210px|ⵜⴰⵙⵎⵎⴰⵍⵜ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴷⴳ [[ⴷⵣⴰⵢⵔ]], ⵙ ⵓⵙⵎⵓⵜⵜⴳ ⵏⵖ ⴷ ⵙ ⵓⵙⵓⵏⵖ ⵏ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵉⵙⵢⴰⵅⵎ]]]] * Stéphane Gatti, ''Kateb Yacine, poète en trois langues'', documentaire, France, 2001. Production, La Parole errante. * Sarah Baron, Swann Dubus, ''Le Cadavre encerclé de Kateb Yacine lu par Armand Gatti'', captation vidéo, France, 2003. Production: le Volcan/scène nationale du Havre. © La Parole errante. * Benamar Mediene, ''Kateb Yacine, le cœur entre les dents'', Robert Laffont, Paris, 2006 (Préface de Gilles Perrault). * Olivier Neveux, ''Théâtres en lutte. Le théâtre militant en France des années 1960 à aujourd'hui'', Paris, La Découverte, 2007. * Beïda Chikhi et Anne Douaire-Banny, ''Kateb Yacine au cœur d'une histoire polygonale'', Rennes, PUR, 2014. * Patrick Autréaux, « Kateb Yacine, la révolution dans la révolution », dans ''Les Lettres françaises'', nᵒ 169, 2019. * ''Kateb Yacine'', Collection « Classiques du monde », présentation Ismaël Abdoun, Fernand Nathan, Paris / SNED, Alger, 1986. * ''Awal'', nᵒ 9, ''Hommage à Kateb Yacine'', 1992. == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ]] ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴹⴰⵕ ⵏ ⵡⴰⵡⵡⵓⵔ|ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ |ⵜⴰⴷⵍⵙⴰ |ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ |ⴷⵣⴰⵢⵔ|ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵏ|ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ|ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} 89plli1hg6p0q9abse0eoh1l41dcq10 197972 197971 2026-10-28T16:17:23Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 197972 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴽⴰⵜⴱ''', ⵏⵖ ⴷ ⵎⴽⵍⵍⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ '''ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Kateb Yacine) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ, ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 2 [[ⵖⵓⵛⵜ]] [[1929]] ⴳ [[ⵣⵖⴷⵓⴷ ⵢⵓⵙⴼ]], ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ [[ⵇⵙⵏⵟⵉⵏⴰ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 28 [[ⴽⵟⵓⴱⵕ]] [[1989]] ⴳ [[ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵏⴳⴰⵍ, ⴷ ⵓⵎⴷⵢⴰⵣ, ⴷ ⵓⵎⴳⴳⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴰⴳⵔⴰⴷⵏ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵓⵏⵖⵎⴰⵙ - ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵉ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜ ⵏ ⵓⵖⵎⵉⵙ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⵙⴳ 1949 ⴰⵔ 1951 - ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏ. == ⵜⴰⵙⴽⵏⵓⴷⵔⵜ == [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Kateb Yacine family, Souk Ahras 1940s.jpg|thumb|left|184x184px|ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴰⴽⴷ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴷⴳ [[1940]]]] ⵉⵍⵓⵍ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⴳ 25 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 1929 (ⵏⵖ ⴳ 2 ⵖⵓⵛⵜ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵏⵏⴰⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵙⵓⴳⴰⵎ ⵏⵏⵉⴹⵏ) ⴳ ⵇⵙⵏⵟⵉⵏⴰ, ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⴷⴷⴰⵡ [[ⴰⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ|ⵓⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ]]. ⴷ ⵉⴷⴷⴰ ⴷ ⵙⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ [[ⵜⴰⵛⴰⵡⵉⵜ]] <ref>Document généalogique familial indiquant l’origine de la famille Kateb à Bir Bou Haouch, wilaya de Souk Ahras (voir arbre généalogique conservé par la famille, 2024).</ref>,<ref>« Voir sur dna.fr. »(Archive.org • Wikiwix • Que faire ?).</ref>,<ref>« Voir sur tamusni.tripod.com. », sur tripod.com via Internet Archive.</ref> - ⴰⵥⵓⵕ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ [[ⴰⵡⵔⴰⵙ]], ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴰⴹⵜ ⴳ ⵢⵉⵥⵥⵍⵎⴹ ⴰⴳⵎⵓⴹⴰⵏ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ <ref>Kateb Yacine, Nedjma (lire en ligne [ⵉⵜⵜⵓⵃⴹⴰ])</ref> -, ⴷ ⵜⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ ⵉⵖⵔⴰⵏ ⵙⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⵙⴼⴰⵀⵍⵉ, ⵜⴰⴳⵔⴰⵡⵜ ⵏ ⵃⵎⵎⴰⵎ ⵏⴱⴰⵢⵍ (ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵜⵓⵔⴰ ⴷⴳ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⴳⴰⵍⵎⴰ ⴰⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵇⴱⵉⵍⵜ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵎⴰⵏ ⴽⴱⵍⵜⵉⵢⴰ ⵏⵖ ⴱⵏ ⴽⴱⵍⵓⵜ) <ref>La tribu des Beni Keblout fut l’objet de la part de l’armée française en 1852, notamment après la découverte des corps d’un couple français gisant dans une grotte, à Aïn Ghrour, pénates de la tribu. Cette tribu a une place centrale dans Nedjma.</ref>. ⵉⵍⵓⵍ ⵊⴷⴷⵉⵙ ⵙⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, [[ⵚⴰⵍⵃ ⴱⵏ ⴱⵍⵇⴰⵙⵎ]], ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1874, ⵉⵎⴰ ⵊⴷⴷⵉⵙ ⵙⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ "[[ⴱⴰⵛ ⵄⴷⵍ]]" (ⴰⵏⴱⴹⵓ ⵉⵜⵜⴰⵡⵙⵏ ⵉ ⵓⵏⴱⴹⵓ) ⴳ ⴽⵓⵏⴷⵉ ⵙⵎⵏⴷⵓ (ⵖⵔⵉⵖⵓⵔ ⵡⴰⵙⴰ). ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵏ ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕ ⴳ ⵉⵎⵓⴷⴷⵓⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ. ⵉⴽⵛⵎ ⵓⵄⵔⵔⵉⵎ ⴽⴰⵜⴱ (ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵎⴽ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⴽⴰⵜⴱ "ⴰⵎⴰⵔⴰ" ⵏⵖ ⴰⴷⵉⴱ ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ|ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ]]) ⴳ 1934 ⵖⵔ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵓⵇⵓⵔⴰⵏ ⴳ [[ⵙⴷⵕⵡⴰⵜ]], ⴷ ⴳ 1935 ⵖⵔ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⴳ ⵍⴰⴼⴰⵢⵉⵜ (ⴱⵓⵇⴰⵄⴰ ⵏ ⵖⵉⵍⴰⴷ ⴳ ⵜⵇⴱⴰⵢⵍⵉⵜ ⵜⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏⵜ, ⵜⵉⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵙⵟⵉⴼ ⵏ ⵔⵓⵅⵅⴰ), ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵣⴷⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴳ 1941, ⴰⵎ ⵓⵎⵣⵔⴰⵡ ⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏ, ⴳ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ [[ⵙⵟⵉⴼ]]: ⴰⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ ⴰⵍⴱⵉⵕⵟⵉⵏⵉ, ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵉⵏⴰⴳ ⵏ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴽⵔⵡⴰⵏⵉ]] ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ. == ⵜⵉⵄⵄⵓⵔⵎⴰ == ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙ ⵓⵎⵉ ⵏⴽⵔⵏⵜ ⵜⵔⵡⴰⴽⵉⵏ ⵏ 8 ⵎⴰⵢⵢⵓ [[1945]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⴷⵔⴰ ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵏⵖⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵏ ⵖⴼ ⵓⴼⵓⵙ ⵏ ⵜⵎⵙⵓⵍⵜⴰ, ⴷ ⵉⵙⵔⴷⴰⵙⵏ ⵉⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵏ, ⴷ ⵜⵎⵉⵍⵉⵛⵢⴰⵜⵉⵏ. ⴷ ⵎⵎⵓⵜⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵖⵉⵡⵉⵏ ⴰⵏⵏ <ref>« Kateb Yacine, le poète errant (1929-1989) [archive] », sur France Culture, 31 juillet 2016</ref>. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⵕⴰⴹ ⵡⵓⵙⵙⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⴷ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⴰⴼ ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵢⵢⵉⵔⵏ. ⴷ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⴰⵙ ⴷ ⵜⵍⵓⵍ ⵜⴳⵯⵎⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ, ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵥⵕⴰ ⵉⵎⵎⴰⵙ «ⵢⵓⵎⵥ ⵜⵜ ⵉⵚⵉⴹ» <ref>« Je suis né d'une mère folle très géniale. Elle était généreuse, simple, et des perles coulaient de ses lèvres. Je les ai recueillies sans savoir leur valeur. Après le massacre (8 mai 1945), je l'ai vue devenir folle. Elle, la source de tout. Elle se jetait dans le feu, partout où il y avait du feu. Ses jambes, ses bras, sa tête, n'étaient que brûlures. J'ai vécu ça, et je me suis lancé tout droit dans la folie d'un amour, impossible pour une cousine déjà mariée. » — Kateb Yacine dans Ghania Khelifi, 1990, p. 13</ref>. ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵖⴼ ⵓⵢⴰ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵏⵏⴰ: «ⵀⴰⵜ ⵍⵓⵍⵖ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵖⵓⵔⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵉⵏⵓ, ⴳ 8 ⵎⴰⵢⵢⵓ 1945. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⵓⵏⵖⴰⵖ ⵙ ⵡⵓⴷⵎ ⴰⵎⵓⵍⴰⴼ ⴷ ⴰⵍⵍⵏ ⵉⵏⵓ ⵕⵥⵎⵏⵜ ⵓⴽⴰⵏ, ⵜⴰⵎⴰ ⵏ ⵜⴼⴽⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵎⵉⵏ ⵉⵎⵎⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⵔⵡⵍⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⵏⵜⵍ, ⵎⵉⵏ ⴷ ⵙⴰⵔ ⵙⵓⵍ ⵜⵓⵔⵔⵉ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⵃⴰⵏⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵉⵏⴰⴼⴰⵍⵏ. ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⴻⵜⵜⴷⴷⵔ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵏⵓ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵔⴰⴷ ⵙⴰⵔ ⵉⵥⵕ ⵜⵉⴼⴰⵡⵜ. ⵉⵎⵎⴰ, ⴰⵙⵉⴷⴷ ⵉⵏⵙⴰⵏ, ⵜⵣⵍⴰ ⴳ ⵓⴳⵍⴰⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵙⵓⵙⵎ ⵏⵏⵙ» <ref>Benamar Médiène, Kateb Yacine : le coeur entre les dents : biographie hétérodoxe, R. Laffont, 2006 (ISBN 2-221-10733-0 et 978-2-221-10733-1, OCLC 72758351, lire en ligne [archive])</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:KatebYacinePassport.jpg|thumb|left|210x210px|[[ⴰⵎⵣⵣⵔⵉ ⵏ ⵉⵡⵜⵜⴰ|ⴰⴱⴰⵙⴱⵓⵔ/ⴰⵎⵣⵣⵔⵉ ⵏ ⵉⵡⵜⵜⴰ]] ⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ.]] ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜ ⵟⵟⴰⵢⵏ ⵙⴳ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ - ⴷ ⵎⴰ ⵉⵣⵣⵔⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⵀⵔⵛⵏ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵏⵏ ⵉⵏⴳⴹ ⴳ ⵜⵖⵔⵉ ⵏ [[ⴱⵓⴷⵍⵉⵔ]] ⴷ [[ⵍⵓⵜⵔⵢⴰⵎⵓⵏ]] - ⵢⵓⵣⵏ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ [[ⴱⵓⵏⴰ (ⵄⵏⵏⴰⴱⴰ)|ⴱⵓⵏⴰ]] (ⵄⵏⵏⴰⴱⴰ). ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴰⴽⴷ "ⵏⵊⵎⴰ" (ⵜⵉⵜⵔⵉⵜ), «ⵉⵍⵍⵉⵙ ⵏ ⵄⵎⵎⵜⵉⵙ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴷ ⵉⵜⴰⵀⵍⵏ», ⴷ ⵏⵏⵉ ⴰⴽⴷ ⵉⴷⴷⵔ «ⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⴽⵕⴰⴹ ⵉⵢⵢⵉⵔⵏ», ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ, ⴷ ⵉⴼⵙⵔ ⴷⵉⴳⵙ ⴳ 1946 ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ. ⵉⴽⵛⵎ ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ ⴷ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵔ ⵉⵙⴽⴰⵔ ⵜⵉⵏⴰⵡⵉⵏ ⴷⴷⴰⵡ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵏ [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ|ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ]], [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⴰⵏⵏ. == ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ == ⴷⴳ 1947, ⵢⵓⵡⴹ ⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ [[ⴱⴰⵔⵉⵣ]], «ⴳ ⵢⵉⵎⵉ ⵏ ⵡⵓⵛⵛⵏ». ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴳ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]], ⴳ ⵜⵣⵇⵇⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵉⵏ, ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵖⴼ [[ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵄⴱⴷ ⵍⵇⴰⴷⵔ|ⵓⴳⵍⴷⵓⵏ ⵄⴱⴷ ⵍⵇⴰⴷⵔ]] <ref>Kateb Yacine, « Abdelkader et l'indépendance algérienne [archive] », sur altair.imarabe.org (consulté le 17 septembre 2026)</ref> ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵙ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⵊⵎⴰⵡ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵖⵔ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ ⵜⴰⵎⵉⵟⵕⵓⴱⵓⵍⵉⵜ, ⵉⴼⵙⵔ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ "ⵏⵊⵎⴰ ⵏⵖ ⵜⴰⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵖ ⴰⵊⵏⵡⵉ" («ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵢⵏⵏⵉ ⴷ ⵙⵓⵍ ⵢⵓⵙⴰⵏ») ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵍⵓ ⵎⵉⵔⴽⵓⵕ ⴷⵓ ⴼⵕⴰⵏⵙ" (Le Mercure de France). ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵖⵎⴰⵙ ⴳ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⴳⵔ 1949 ⴷ 1951, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵔⵣⵣⵓ ⵏⵏⵙ ⴰⵏⵖⵎⴰⵙ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴳ ⵜⴳⵍⴷⵉⵜ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⵙⴰⵄⵓⴷⵉⵜ ⴷ ⵙⵙⵓⴷⴰⵏ (ⵍⵅⵕⵟⵓⵎ). ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⴷ ⵉⴷⵡⵍ, ⵉⴼⵙⵔ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ, ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵉⵏⵜⵍⵏ "ⵙⴰⵄⵉⴷ ⵍⴰⵎⵔⵉ", ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⴳⵔⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⴽⴽⴹ «ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⴷⴰⵢ» ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⵉⴷⴰ ⵉⴼⴼⵓⵥⵕⵏ ⴳ [[ⵎⴰⴽⴽⴰ|ⵎⴽⴽⴰ]]. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ 1950, ⵉⴳⴰ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵙⴰⵢ ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⴳ 1952. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴰⵔ 1959, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⴽⴷ [[ⵎⴰⵍⴽ ⵃⴷⴷⴰⴷ]], ⴷ ⵜⴷⵓⵙ ⵜⵣⴷⴰⵢⵜ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵉⵙⵢⴰⵅⵎ]], ⴷ [[ⵓⵕⵎⴰⵏ ⴳⴰⵜⵉ]], ⴷ ⴳ 1954, ⵉⵙⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⵇⵇⴰⵔ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴰⴽⴷ [[ⴱⵉⵕⵜⵓⵍⵜ ⴱⵔⵉⵛⵜ]]. ⴷ ⴳ 1954, ⵜⴼⵙⵔ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵉⵙⴱⵔⵉ" ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ «ⵜⴰⴼⴽⴽⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵇⵇⴰⵏⵏ» ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ [[ⵊⴰⵏ ⵎⴰⵔⵉ ⵙⵉⵕⵓ]], ⵎⴰⵛⴰ ⵜⴻⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍ ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ. ⵉⴼⴼⵖ ⴷ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ "ⵏⵊⵎⴰ" ⴳ 1956 (ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵎⴽⵜⵉ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵖⴼⴰⵡⴰⵍ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵖⵔⵉ: «ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵎⵎⵓⴽⵔⵙ ⵡⴰⵍⴰ ⴰ ⵎⴰⵏ. ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵖⵓⵔⵓⵏ ⵓⵍⵍⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⵙ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ, ⵎⴰⵖ ⴰⵍⵍⵉⴳ ⵓⵔ ⴷⴰ ⵖⵉⴼⵙⵏ ⵜⵙⴰⵡⴰⵍⵎ?»). ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ, ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵜⴹⴼⵕⵉ ⵏ ⵜⵎⵀⵍⴰ ⵏ ⵜⵉⴹⴰⴼ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ, ⵉⴷⴷⵔ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ, ⴰⵏⴱⴳⵉ ⴰⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏⵖ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴷⴷⵔ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵥⵥⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴽⴽⴰⵍ, ⴳ [[ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ]], [[ⴱⵍⵊⵉⴽⴰ|ⴱⵉⵍⵊⵉⴽⴰ]], [[ⴰⵍⵉⵎⴰⵏ]], [[ⵟⴰⵍⵢⴰⵏ]], [[ⵢⵓⴳⵓⵙⵍⴰⴼⵢⴰ]], ⴷ [[ⵜⴰⵎⵓⵏⵜ ⵜⴰⵙⵓⴼⵢⴰⵜⵉⵜ|ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵙⵓⴼⵢⴰⵜⵉⵜ]]. ⴳ 1962, ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ ⵇⴰⵀⵉⵔⴰ, ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⴽⴰⵜⵉⴱ ⵖⵔ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⴼⵓⴳⵍⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵉⵎⵉⴽⴽ. ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴷⴰⵖ ⵜⴰⵎⵢⴰⵡⴰⵙⵜ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ ⵓⵖⵎⵉⵙ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ", ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵔ 1963 ⴷ 1967 ⵉⵔⵣⴰⴼⵏ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ ⵖⵔ ⵎⵓⵙⴽⵓ ⴷ ⵓⵍⵉⵎⴰⵏ ⴷ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ, ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵏⵏⵙ "ⵜⴰⵎⵟⵟⵓⴹⵜ ⵜⴰⵔⵎⵢⴰⵔⵜ", ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⴳⵔ 1954 ⴷ 1959 <ref>(en) Sbouai, Taïeb (1949-....). Auteur du texte, « "La femme sauvage" de Kateb Yacine : essai de lecture active suivi d'inédits / Taïeb Sbouaï ; préface de Kateb Yacine » [archive du 8 juin 2025], sur Gallica, 1985 (consulté le 27 septembre 2026)</ref>, ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴳ 1963. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷⵏⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ "ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⴷⴰ ⵙⵙⵉⴳⵉⵜⵏ ⵜⵉⵎⵏⵖⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏ" <ref>POIROT-DELPECH, « " Les ancêtres redoublent de férocité", DE KATEB YACINE " La Grande Imprécation devant les murs de la ville " DE TANKRED DORST », Le Monde,‎ 28 janvier 1967 (ISSN 1950-6244, lire en ligne [archive], consulté le 27 septembre 2026)</ref> ⴷ "ⵜⴰⵏⵖⴷⴰ ⵏ ⵜⵖⵉⵙⵜ" ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴳ 1967 (ⴷ ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⴰⵔⵉⵊⵜ ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴳ 1969). ⴷ ⵉⴼⵙⵔ ⴳ 1964 ⴳ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⵚⴹⵉⵚ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵖⴼ "ⴰⵢⵜⵎⴰⵜⵏ ⵏⵏⵖ ⵉⵀⵉⵏⴷⵉⵢⵏ" <ref>Publié en 1964, Nos frères les Indiens témoigne de l’élargissement des préoccupations de l’auteur à l’ensemble des opprimés du monde et de l’histoire.</ref> ⴷ ⵉⵎⵍⴰ ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵊⵓⵏ ⴰⴼⵔⵉⴽ" ⴰⵎⵏⵉⴷ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ [[ⵊⴰⵏ ⴱⵓⵍ ⵚⴰⵕⵟⵕ|ⵊⴰⵏ ⴱⵓⵍ ⵙⴰⵕⵜⵕ]], ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵢⵉⵎⵎⴰⵙ ⵜⵓⴹⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵉⵏⴰⴼⴰⵍⵏ ⴳ [[ⵍⴱⵍⵉⴷⴰ]] («ⵜⴰⵊⴷⴷⵉⴳⵜ ⵏ ⵍⴱⵍⵉⴷⴰ», ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵜⴰⴳⵔⴰⵡⵍⴰ ⵜⴰⴼⵔⵉⵇⵉⵜ", ⵢⵓⵍⵢⵓⵣ 1965). ⴷ ⴳ 1967, ⵉⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ [[ⴼⵢⵉⵜⵏⴰⵎ|ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ]], ⴷ ⵉⴼⵍ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵜⴰⵍⵖⴰ ⵜⴰⵡⵏⴳⴰⵍⵜ ⴷ ⵢⵓⵔⴰ ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ "ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵓⵕⵥⵉⵢⵉⵏ ⵜⵓⴼⴼⴰⵔⵉⵏ", ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵓⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍ ⵖⵔ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⴳ [[1970]]. == ⴰⵙⴷⵔⵎ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ == ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴳⵉⴳ ⵉⵣⴷⵉⵏ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵙ ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ, ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴽⴰⵜⴱ - ⴳ ⵢⴰⵏ "ⵓⵙⴷⵔⵎ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ" - ⴰⵙⵡⵓⵔⵉ ⵖⴼ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⴹⴰⵍⵓⵚ, ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴷ ⵓⵎⵙⴹⵚⴰⵢ, ⵉⵜⵜⵓⵔⴰⵔⵏ ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⴰⵔⵉⵊⵜ. ⴷ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⴰⴽⴷ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ "ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ ⵢⵉⵍⵍ" <ref>« Kateb Yacine et le Théâtre de la mer à Alger [archive] », sur Le Matin d'Algérie (consulté le 1er octobre 2025)</ref>, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ ⴷ ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ [[ⵇⴷⴷⵓⵕ ⵏⵄⵉⵎⵉ]] ⴳ [[ⵍⵇⴱⴱⴰ]] ⴳ 1971, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵜⵙⵙⴳⵎⴰ ⵜⵎⴰⵡⴰⵙⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴷ ⵜⵖⴰⵡⵙⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴰⵎⵓⵏⵉⵏ, ⵉⵣⵔⵉ ⵙⵉⵙ ⴽⴰⵜⴱ ⵉ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵉⵎⴷⵏ ⴳ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⵙⴳⴳⵯⵉⵏ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⴷ ⵉⵎⴽⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵉⵎⵣⵔⴰⵡⵏ. ⴷ ⴽⴽⴰⵏⵜ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏⵉⵏ ⵍⴰⵏⵜ ⵉⵣⵡⵍⵏ ⴰⴷ: "ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴰⵙⵉ ⴰⵇⵔⴰⴱ ⵏⵏⴽ" (1971), "ⴰⵡⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵖⴰⵔⵉⵏ" (1972), "ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ" <ref>Guy Bruit, « Kateb Yacine, La Guerre de 2000 ans », Raison présente, vol. 147, no 1,‎ 2003, p. 144–147 (lire en ligne [archive], consulté le 1er octobre 2025)</ref> (ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⴷ ⴷⴰⵖ ⵜⴼⴼⵖ ⵜⵏⴱⵔⴰⵣⵜ ⵜⵓⵎⵉⵢⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⴳⵜ) ([[1974]]), "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ ⵏ ⵓⵜⴰⵔⴰⵎ" (1975) [ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵃⴰⵙⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ], ⴷ "ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⵔⴰⵙⵏ" ([[1977]]). ⴷ ⴳⵔ 1972 ⴷ 1975, ⵉⴹⴼⵕ ⴽⴰⵜⴱ ⵉⵎⵓⴷⴷⵓⵜⵏ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ "ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴰⵙⵉ ⴰⵇⵔⴰⴱ ⵏⵏⴽ" ⴷ "ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ" ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ ⴷ ⵓⵍⵉⵎⴰⵏ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ (GDR). ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⴷ ⵢⵓⴹⴰ ⵙⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ, ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵙⴳ ⵍⵇⴱⴱⴰ ⵖⵔ [[ⴱⴰⴱ ⵍⵡⴰⴷⵉ]]. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵜⵜⵓⵣⵡⴰⴳ ⴽⴰⵜⴱ ⴳ 1978 ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ ⵖⵔ [[ⵙⵉⴷⵉ ⴱⵍⵄⴱⴱⴰⵙ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⵏⵎⵏⴰⴹ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵉⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵎⵔⵙⴰⵍ ⵏ ⵓⵙⵍⵎⴷ ⵏⵖ ⵜⵉⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵙⵎⴽⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵓⵥⵓⵕ [[ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ|ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ]] ⴷ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ]], ⴷ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵎⵙⴷⵔⴼⵉⵢⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⴳⴰⴷⴷⴰ/ⵢⵉⵙⴽⵉⵍ ⴳⵔ ⵜⵎⵟⵟⵓⴹⵜ ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ <ref>« Éternelle sacrifiée, la femme dès sa naissance est accueillie sans joie. Quand les filles se succèdent (…), cette naissance devient une malédiction. Jusqu'à son mariage, c'est une bombe à retardement qui met en danger l'honneur patriarcal. Elle sera donc recluse et vivra une vie secrête dans le monde souterrain des femmes. On n'entend pas la voix des femmes. C'est à peine un murmure. Le plus souvent c'est le silence. Un silence orageux. Car ce silence engendre le don de la parole. » — Kateb Yacine, J'ai vu mourir l'étoile qui n'a brillé qu'une fois, dans Le Monde, Paris, 4 avril 1984</ref> ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⴰⴷ ⴷ ⴷⴰⵖ ⵍⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⵎⵟⵟⵓⴹⵉⵏ ⴰⴱⵔⴱⵓⵔ, ⵢⵓⵡⵉ ⴰⵙ ⴷ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵓⵏⴰⴽⴰ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⵉⴱ ⵉⵙⵜⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ ⵓⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ. ⴷ ⵙⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ, ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵏ ⴳ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵜⴳⴰ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⵎⵖⴰⵔⵉⴱⵉⵜ. ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵢⴰ ⵓⵔ ⴰⵙ ⵉⴳⵓⵎ; ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵡⴰⵔⴳⴰ ⴰⴷ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵉⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵏⵜⴰⵍⴰ ⵜⴰⵇⴱⴰⵢⵍⵉⵜ ⴳ ⵜⵎⵏⴰⴹⵉⵏ ⵏⵉⵏ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍⵏ <ref>« On croirait aujourd'hui, en Algérie et dans le monde, que les Algériens parlent l'arabe. Moi-même, je le croyais, jusqu'au jour où je me suis perdu en Kabylie. Pour retrouver mon chemin, je me suis adressé à un paysan sur la route. Je lui ai parlé en arabe. Il m'a répondu en tamazight. Impossible de se comprendre. Ce dialogue de sourds m'a donné à réfléchir. Je me suis demandé si le paysan kabyle aurait dû parler arabe, ou si, au contraire, j'aurais dû parler tamazight, la première langue du pays depuis les temps préhistoriques... » — Kateb Yacine, Les Ancêtres redoublent de férocité, Bouchène/Awal, Alger, 1990</ref>. ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵎⵚⵟⴰⴼⴰ ⴱⵏⵅⵎⵎⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴰⴽⵉⴷⵙ ⵉⵎⵢⴰⵡⴰⴹⵏ ⵙ [[ⴱⵏ ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ]] (ⴰⵎⴰⵔⵉⵔ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴰⵥⵓⵕ [[ⵉⴷⵉⵔ]] ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵜⵉⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⴳ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵉ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵜⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏⵜ. ⴷ ⵖⴰⵙ ⵉⵏⵏ ⴰⵓⵢⴰⵏⵏ ⵉⵙⴽⵔ ⵜ ⵏⵉⵜ: ⴳ ⵎⴰⴷ ⵏⵏ ⵓⵔ ⵢⴰⴳⴳⵓⴳⵏ ⵉⵜⵜⵓⵛⵏⴰ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏ "ⵜⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵜ" ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⴽⵓ ⴰⵙⵎⵏⵉⴷ ⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏ. ⴷ ⴳ 1986, ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⵣⵣⵓⵎ ⵙⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍⵏ ⵖⴼ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ ⵏ ⵏⵉⵍⵙⵓⵏ ⵎⴰⵏⴷⵉⵍⴰ, ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⴳ [[1987]] ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ [[ⵜⴰⵙⵎⵖⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⵉⵡⵉⵏ]]. ⴷ ⴳ [[1988]], ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⵏⵎⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴰⴼⵉⵏⵢⵓⵏ ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ "ⴰⴱⵓⵕⵊⵡⴰⵣⵉ ⵎⵉⵏ ⴰⴽⵔⴱⴰⵢ ⵏⵖ ⴰⵥⵓⵍⴳ ⵏ ⴱⴰⵕⴽ ⵎⵓⵏⵚⵓ" ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⵖⴼ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⴰⴷⵍⵙⴰⵏ ⵏ ⴰⵕⴰⵙ ⵙ ⵓⵣⵎⵣⵣⵓ ⵏ ⵓⴽⵜⵜⵓⵢ ⵉⵏⵎⵉⴹⵉ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵔⴰⵡⵍⴰ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ (ⵖⴼ ⵕⵓⴱⵉⵚⴱⵉⵔ). ⵉⵣⴷⵖ ⴽⴰⵜⴱ ⴳ [[ⴼⵉⵔⵛⵉⵏⵉ]] (ⴷⵕⵓⵎ) ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]], ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⵉⵔⵣⴰⴼⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ ⵖⵔ ⴷⵣⴰⵢⵔ. ⴷ ⵜⴳⵓⵍⴰ ⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⵍ ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵏⵏⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵓⵔ ⵉⵎⵉⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵔⵉⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ ⴳ ⴽⵟⵓⴱⵕ 1988. ⴷ ⴳ [[2003]], ⵜⵜⵓⵙⵉⴷⴼⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⴰⴽⵓⵎⵉⴷⵉⵜ-ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵥⵜ. == ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ == ⵙ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵖⵔⴰ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]] ⴰⵎ «ⴰⴱⵔⴰⵣ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ» ⵉ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵏ <ref>F Y N, « COLLOQUE à GUELMA DU 24 AU 27 FÉVRIER (2012) : Kateb Yacine et le Mouvement national », Liberté / liberte-algerie.com,‎ 19 février 2013 (ISSN 1111-4290, lire en ligne).</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ: «ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⴽⵓⴼⵓⵏⵉⵜ ⴷ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵉⵙ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵏⵢⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵉⵔⵏⵏⵓⵏ ⴰⵢⵙⵍⵉⴷ ⴰⵙⴷⵓⵙ ⵏ ⵜⵣⵡⴰⴳⵜ ⵏⵏⵖ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵙⵎⵔⵙ ⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⵓⵔ ⵉⵙⵏⵓⵎⴽ ⵉⵙ ⵉⴳⴰ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵢ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵜⴰⵣⵖⴰⵔⴰⵏⵜ, ⴷ ⵏⴽⴽ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵔⴰⵖ ⵙ ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵉⵖ ⵉ ⵉⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵏ ⵉⵙ ⵓⵔ ⴳⵉⵖ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ», ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵢⴰ ⴳ 1966. ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⵙⵏⴼⵍⵓⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ [[ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ]] ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵔⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⴷⴰ ⵉⵙⴽⵔ ⵉ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ <ref>Charles Bonn, Naget Khadda et Abdallah Mdarhri Alaoui, Littérature maghrébine d'expression française, EDICEF, 1996 (ISBN 2-85069-759-1 et 978-2-85069-759-3, OCLC 35862366, lire en ligne [archive])</ref>. ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ: «ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵜⴻⵜⵜⴷⴷⵓ ⵖⵓⵔ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵙⵔⴼⵓⴼⵓⵏⵏ, ⵓⵔ ⴷ ⵖⵓⵔ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⵃⵍⵍⵉⵍⵏ» <ref>Amazigh Kateb et Bibliothèque municipale de Grenoble, Kateb Yacine, un théâtre et trois langues, Seuil, 2003 (ISBN 2-02-057414-4, 978-2-02-057414-3 et 2-02-059100-6, OCLC 51665963, lire en ligne [archive])</ref>. ⴷ ⴰⵎ ⵓⵎⵙⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵉⵏ, ⵉⵙⴽⵔ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵡⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵓⵜⵉ ⵖⴼ ⵓⵙⵓⵖⵍ ⵏ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵏⵏⵙ ⵖⵔ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ. ⴷ ⴰⵔ ⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⴰⵙⵉⴳⴳⵍ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵓⵔⵜ ⵎⴰⴳⵜ ⵜⴷⵍⵙⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⴰⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵉⵏⴰⵔⵓⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵏⵏⵙ. == ⵜⴰⵎⴹⵍⵜ ⵉⵖⵡⵡⵊⵏ == ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 28 ⴽⵟⵓⴱⵕ 1989 ⴳ [[ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ]], ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵏ 60 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⵜⵍⵓⵙⵉⵎⵉⵜ|ⵡⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⵜⵍⵓⵙⵉⵎⵉⵜ]] (ⴰⴽⴰⵏⵚⵉⵕ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ), ⴳ ⵡⴰⵙⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵏⵉⵜ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵄⵎⵎⵉⵙ [[ⵎⵚⵟⴰⴼⴰ ⴽⴰⵜⴱ]]. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵎⴹⴰⵍ ⴳ [[ⵜⴰⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ|ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ]] ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ. ⴷ ⵜⵙⴽⵔ ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵎⵔⵙⵉ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵉⵏⵖⴷⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⵊⵄⴼⵕ ⴱⵏ ⵎⵚⴱⴰⵃ. ⴷ ⵜⵙⵙⵏⴽⵔ ⵜⵉⵍⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴷⵜ ⵏ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵉⵎⴰⴷⴷⵓⴷⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵉⵎⴰⵡⵙⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵙⵙⵍⵓⴽⵜ ⴰⵏⵏ ⵙ ⵓⵖⴰⵡⵍ. «ⴳ ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ, ⴼⴼⵉⵏⵜ ⵜⴼⴰⴷⴷⵉⵏ ⵏ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵎⵙⴰⵄⴷⵉⵢⴰ, ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵇⴱⵓⵔ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵡⴰⵎⵓⵍ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ, ⵍⵍⵉⴳ ⴷ ⵉⵡⴹⵏⵜ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵇⵇⵓⵔ ⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰⵏ ⴷⴰ ⵜⵜⴰⵥⵥⴼⵏⵜ ⵙ ⵎⴰⴷ ⴷⴰⵔⵙⵏ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵙ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏ ⵜⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵜ... ⴱⴹⴰⵏ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⴰⵎ ⵉⵥⵓⵍⴰⴳ ⵏ ⵜⵡⵙⵔⵉ, ⵀⵔⵓⴽⴽⵎⵏ ⴷ ⵓⴹⵏⵏ ⵙ ⵓⵎⵔⵡⵉ ⵏ ⴼⴰⵕⴰⴼⴰⵣⵢⴰ» <ref>Djaffar Benmesbah, « L'enterrement de Kateb Yacine, ce jour-là... [archive] », sur DzVID, 21 août 2019 (consulté le 2 avril 2022)</ref>. == ⵜⵉⴱⵔⴰⵜⵉⵏ ⴰⴽⴷ ⴰⵍⴱⵉⵕ ⴽⴰⵎⵓ == ⵢⵓⵣⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⴱⵔⴰⵜ ⵉ [[ⴰⵍⴱⵉⵔ ⴽⴰⵎⵓ|ⵡⴰⵍⴱⵉⵕ ⴽⴰⵎⵓ]] ⴷ ⵉⵏⵏⵓⵕⵥⵎ ⵙⵉⵙ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ <ref>Anne Simonin, Les Éditions de Minuit, 1942-1955 : le devoir d'insoumission, IMEC Editions, 1994 (ISBN 2-908295-20-2, 978-2-908295-20-7 et 2-908295-21-0, OCLC 32094914, lire en ligne [archive])</ref>. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⵡⵉⵍⵢⴰⵎ ⴼⵓⴽⵏⵉⵕ]] ⴳ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⵓⵙⵉⴽⵉ ⵏ ⵡⵓⴷⵎⴰⵡⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵏ ⴷⴳ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⵏⵏⵙ. ⴷ ⴳ ⵓⵎⵏⵉⴷ ⴰⴷ, ⵉⵣⴰⵡⵔ ⴰⵍⴱⵉⵕ ⴽⴰⵎⵓ ⵍⵍⵉⴳ ⴷⴰ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍ ⵖⴰⵙ ⵖⴼ ⵜⵎⵓⵖⵍⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⴳⴰⵎⴰⵏⵉⵏ ⵜⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵉⵏ <ref>« Kateb Yacine sur Albert Camus et l'Algérie [archive] » (consulté le 14 mars 2022)</ref>. == ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵜⵓⴷⵎⴰⵡⴰⵏⵜ == ⵉⴳⴰ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵏ ⵏⴰⴷⵢⴰ, ⵀⴰⵏⵙ <ref>https://news.imperium.plus/article_GFPPL_QWSP_SGSGLSXQQFG?lang=fr [archive] Entretien avec Hans Kateb évoquant sa sœur Nadia et son père, HuffPost Algérie</ref>, ⴷ [[ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ|ⵓⵎⴰⵣⵉⵖ ⴽⴰⵜⴱ]], ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⵉⵔ ⵏ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ "ⴳⵏⴰⵡⴰ ⴷⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ" <ref>Florence AUBENAS, « Amazigh Kateb, 25 ans, chanteur de Gnawa Diffusion, fils du Rimbaud algérien mort à Grenoble, vit en France et compose en arabe. Bled runner [archive] », sur Libération (consulté le 11 février 2023).</ref>. ⴷ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴷ ⵅⴰⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵏⴰⵥⵓⵕ ⴰⵎⵙⴽⵉⵍ [[ⵢⴰⵣⵉⴷ ⵓⵍⴰⴱ]], ⴷ ⵄⵎⵎⵉⵙ ⵉⵎⵇⵇⵓⵔⵏ ⵏ ⵓⵙⵎⴷⴰⵢ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ [[ⵕⵉⴹⴰ ⴽⴰⵜⴱ]] <ref>Aurélien Ferenczi, « Reda Kateb : “Je fais ce travail pour découvrir des mondes” [archive] », sur www.telerama.fr, 16 novembre 2014 (consulté le 11 février 2023).</ref>. == ⵉⵙⵎⵖⵔⵏ == * ⵢⵓⵙⵉ "[[ⵜⵓⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴽⴰⵜⴱ]]" ⴳ [[ⴱⴰⵔⵉⵣ]] (ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⵙ "[[ⵜⵓⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵉⵥⴽⵡⴰⵏ ⴳ ⵓⵙⵓⴽ ⵏ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ]]") <ref>Vœu relatif à l’attribution de la dénomination « Yacine Kateb » au jardin d’immeubles du boulevard de l’Hôpital [archive] [lien mort], Conseil de Paris des 29, 30 septembre et 1er octobre 2014</ref> ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵓⵙⵎⵖⵔ ⵙⵉⵙ ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ [[2016]] <ref>« Jardin Yacine-Kateb (ex-d'immeubles du boulevard de l'Hôpital) - Paris.fr », sur paris.fr via Wikiwix (consulté le 9 février 2017).</ref>, ⴷ ⴰⵡⴷ ⵜⴰⵙⴷⵍⵉⵙⵜ ⵜⴰⵖⵔⵎⴰⵏⵜ "ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ" ⴳ [[ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ]] ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2005 <ref>EOLAS, « Kateb Yacine - Bibliothèque », sur bm-grenoble.fr via Internet Archive (consulté le 1er novembre 2017).</ref> ⵙ ⵓⵙⵉⵜⴳ ⴷ ⵓⵙⵎⵖⵔ ⵉ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ. * ⵢⵓⵙⵉ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⵏⵎⵏⴰⴹ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ [[ⵜⵉⵣⵉ ⵓⵣⵣⵓ|ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵡⵓⵣⵣⵓ]] ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ <ref>« Théâtre régional Kateb Yacine [archive] », sur Théâtre régional Kateb Yacine (consulté le 19 septembre 2017).</ref>. * ⵢⵓⵙⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⴽ ⴳ ⵜⴳⵔⴰⵡⵜ ⵏ [[ⵙⴰⵏⵜ ⵓⵡⴰⵏ ⵙⵓⵕ ⵙⵉⵏ]] (Saint-Ouen-sur-Seine) ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⴰⵡⴷ ⵏⵜⵜⴰ <ref>(fr) « Rue Kateb Yacine [archive] », sur Rue Kateb Yacine (consulté le 9 février 2020)</ref>. * ⵉⵏⵎⵓⵇⵇⴰⵔⵏ ⵏ ⵉⴱⵏ ⵔⵓⵛⴷ [[2019]] - ⴰⵙⵎⵖⵔ ⵉ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ - ⵜⵉⵖⵔⵉ ⵜⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵙ ⵓⴳⵕⴹ ⵏ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵇⴰⵙⵉⵎⵉ]]. * ⵜⵓⵙⵉ ⵜⴰⴷⴷⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⴳ [[ⵙⵉⴷⵉ ⴱⵍⵄⴱⴱⴰⵙ (ⵜⴰⵎⴷⵉⵏⵜ)|ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵙⵉⴷⵉ ⴱⵍⵄⴱⴱⴰⵙ]] (ⴷⵣⴰⵢⵔ) ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵖⵔ ⵙⵔⵙ ⵙ ⵜⴷⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⴷⵖⴰⵔⴰⵏ ⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⴷⵔ ⴷⴳ ⵓⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ. * ⵢⵓⵙⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⴽ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ [[ⴷⵉ (ⵜⴰⵎⴷⵉⵏⵜ)|ⴷⵉ]] (ⴷⵕⵓⵎ / Die) - ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⵖⵔ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ - ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ. * ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2003, ⵜⵜⵓⵙⵉⴷⴼⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⴽⵓⵎⵉⴷⵉⵜ-ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵥⵜ (Comédie-Française). * ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴷⵍⵉⵙⵜ ⴳ ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ ⵜⵓⵙⵉ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ <ref>« Bibliothèque Kateb Yacine [archive] », sur bm-grenoble.fr (consulté le 1er octobre 2025)</ref>. * ⵉⵍⵍⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⴽ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⵢⵓⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ [[ⵜⵕⵓⵎⴱⵍⵉ ⵓⵏ ⴼⵕⴰⵏⵙ (ⵜⴰⵎⴷⵉⵏⵜ)|ⵜⵕⵓⵎⴱⵍⵉ ⵓⵏ ⴼⵕⴰⵏⵙ]]. == ⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ == # ''Soliloques'', poèmes, Bône, Ancienne imprimerie Thomas, [[1946]]. Réédition (avec une introduction de Yacine Kateb), Alger, Bouchène, [[1991]], 64 p. # ''Abdelkader et l'indépendance algérienne'', Alger, En Nahda, [[1948]], 47 p. # [[Nedjma (roman)|''Nedjma'']], roman, Paris, [[Éditions du Seuil]], [[1956 en littérature|1956]], 256 p. # ''Le Cercle des représailles'', théâtre, Paris, Éditions du Seuil, [[1959]], 169p [contient ''Le Cadavre encerclé'', ''La Poudre d'intelligence'', ''Les Ancêtres redoublent de férocité'', ''Le Vautour'', introduction d'[[Edouard Glissant]] : ''Le Chant profond de Kateb Yacine'']. # ''[[Le Polygone étoilé]]'', roman, Paris, Éditions du Seuil, [[1966]], 182 p. # ''Les Ancêtres redoublent de férocité'', [avec la fin modifiée], Paris, collection TNP, 1967. # ''L'Homme aux sandales de caoutchouc'' [hommages au Vietnam et à [[Ho Chi Minh]]], théâtre, Paris, Éditions du Seuil, [[1970]], 288 p. # ''Mohamed, prends ta valise'' (1971) # ''L'Œuvre en fragments'', Inédits littéraires et textes retrouvés, rassemblés et présentés par Jacqueline Arnaud, Paris, Sindbad [[1986]], 448p. # ''Le Poète comme un boxeur'', entretiens 1958-1989, Paris, Éditions du Seuil, [[1994]]. # ''Boucherie de l'espérance'', œuvres théâtrales, [quatre pièces, contient notamment ''Mohammed prends ta valise'', ''Boucherie de l'espérance'', ''La Guerre de deux mille ans'', et ''Le Bourgeois sans culotte'', œuvres écrites entre [[1972]] et [[1988]]], Paris, Éditions du Seuil, [[1999]], 570 p. Textes réunis et traduits par Zebeïda Chergui. # ''Minuit passée de douze heures'', écrits journalistiques 1947-1989, textes réunis par Amazigh Kateb, Paris, Éditions du Seuil, [[1999]], 360 p. # ''Kateb Yacine, un théâtre et trois langues'', Catalogue de l'exposition littéraire du même nom, Éditions du Seuil, [[2003]], 75 p. # ''Parce que c'est une femme'', textes réunis par Zebeïda Chergui, théâtre, [contient un entretien de Yacine Kateb avec El Hanar Benali, [[1972]], ''La Kahina ou Dihya''; ''Saout Ennissa'', [[1972]] ; ''La Voix des femmes'' et ''Louise Michel et la Nouvelle Calédonie''], Paris, Éditions des Femmes - Antoinette Fouque, [[2004]], 174 p. == ⵜⵉⵣⵡⴰⵔ ⵢⵓⵔⴰ ⵉ ⵡⵉⵢⵢⴰⴹ == [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Kateb Yacine, Pierre Bernard, et Habib Tengour.jpg|thumb|229x229px|ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴷ [[ⴱⵢⵉⵔ ⴱⵉⵔⵏⴰⵔⴷ]] ⴷ [[ⵃⴰⴱⵉⴱ ⵜⵏⴳⵓⵔ]].]] * ''Les Fruits de la colère'', préface à Aît Djaffar, ''Complainte de la petite Yasmina'' * ''Les mille et une nuit de la révolution'', préface à Abdelhamid Benzine, ''La Plaine et la montagne'' * ''Les Ancêtres redoublent de férocité'', préface à Tassadit Yacine, "[[Lounis Ait Menguellet]] chante…", textes berbères et français, Paris, La Découverte, 1989; Alger Bouchène/Awal, 1990 [dernier texte de Kateb Yacine, adressé à Tassadit Yacine le 29 septembre 1989, un mois avant sa mort]. * Kateb Yacine a également écrit plusieurs préfaces pour ses amis peintres, M'hamed Issiakhem (''Œil-de-lynx et les américains, trente-cinq années de l'enfer d'un peintre'') et [[Mohammed Khadda]]. == ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ == * Jacqueline Arnaud, ''La Littérature maghrébine de langue française'', Paris, Publisud, 1986. * Isidro Romero, ''Kateb Yacine, écrivain public'', entretien filmé, coll. "Un certain Regard", Service de la recherche de l'ORTF / INA, 1971, 54 min, couleur. * Jean Déjeux, ''Bibliographie méthodique et critique de la littérature algérienne de langue française 1945-1977'', SNED, Alger, 1979. * Jean Déjeux, « Hommage Kateb Yacine écrivain de l'Algérie profonde », ''Hommes et Migrations'', nᵒ 1127, 1989, pp. 57-60. [https://www.persee.fr/doc/homig_1142-852x_1989_num_1127_1_1387 Lire en ligne]. * Jean Déjeux, ''Dictionnaire des auteurs maghrébins de langue française'', Paris, Éditions Karthala, 1984 (ISBN 2-86537-085-2). * ''Hommage à Kateb Yacine'' [avec une bibliographie détaillée de Jacqueline Arnaud], Kalim nᵒ 7, Alger, Office des Publications Universitaires, 1987, 264 p. * Hassima Ould Amar, ''L’Exil dans « Le Polygone Étoilé » De KATEB Yacine'', mémoire de magister, Université Hadj Lakhdar. * Ghania Khelifi, ''Kateb Yacine, Éclats et poèmes'', [chronologie et très nombreux documents], Alger, Enag Éditions, 1990, 136 p. * Naget Khadda, ''Kateb Yacine - Une vie, Une œuvre'', Casablanca, Centre Culturel du Livre Édition/Distribution, 2020, 128 p. * ''Kateb Yacine'', Actes du colloque international de l'Université d'Alger en 1990, Alger, OPU, 1991. * ''Kateb Yacine, Éclats de mémoire'', documents réunis par Olivier Corpet, Albert Dichy et Mireille Djaider, Éditions de l'IMEC, 1994, 80 p. (ISBN 2908295202). * Joseph Le Coq, ''Kateb Yacine, le rebelle amoureux'', CBA, 1989. * Saïd Tamba, ''Kateb Yacine'', coll. Poètes d'Aujourd'hui, Seghers, Paris, 1992. * ''Anthologie de la littérature algérienne (1950-1987)'', introduction, choix, notices et commentaires de Charles Bonn, Le Livre de Poche, Paris, 1990 (ISBN 2-253-05309-0). * Beïda Chikhi, ''L'Édifice métaphorique katébien'', dans ''Littérature algérienne, désir d'histoire et esthétique'', Paris, L'Harmattan, 1997.[[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Rue d'Alger, 1978.jpg|thumb|210x210px|ⵜⴰⵙⵎⵎⴰⵍⵜ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴷⴳ [[ⴷⵣⴰⵢⵔ]], ⵙ ⵓⵙⵎⵓⵜⵜⴳ ⵏⵖ ⴷ ⵙ ⵓⵙⵓⵏⵖ ⵏ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵉⵙⵢⴰⵅⵎ]]]] * Stéphane Gatti, ''Kateb Yacine, poète en trois langues'', documentaire, France, 2001. Production, La Parole errante. * Sarah Baron, Swann Dubus, ''Le Cadavre encerclé de Kateb Yacine lu par Armand Gatti'', captation vidéo, France, 2003. Production: le Volcan/scène nationale du Havre. © La Parole errante. * Benamar Mediene, ''Kateb Yacine, le cœur entre les dents'', Robert Laffont, Paris, 2006 (Préface de Gilles Perrault). * Olivier Neveux, ''Théâtres en lutte. Le théâtre militant en France des années 1960 à aujourd'hui'', Paris, La Découverte, 2007. * Beïda Chikhi et Anne Douaire-Banny, ''Kateb Yacine au cœur d'une histoire polygonale'', Rennes, PUR, 2014. * Patrick Autréaux, « Kateb Yacine, la révolution dans la révolution », dans ''Les Lettres françaises'', nᵒ 169, 2019. * ''Kateb Yacine'', Collection « Classiques du monde », présentation Ismaël Abdoun, Fernand Nathan, Paris / SNED, Alger, 1986. * ''Awal'', nᵒ 9, ''Hommage à Kateb Yacine'', 1992. == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ]] ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴹⴰⵕ ⵏ ⵡⴰⵡⵡⵓⵔ|ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ |ⵜⴰⴷⵍⵙⴰ |ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ |ⴷⵣⴰⵢⵔ|ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵏ|ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ|ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} llwjrphoaeofyu31df99s7qtc5dh8fb 197973 197972 2026-10-28T16:19:12Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 197973 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴽⴰⵜⴱ''', ⵏⵖ ⴷ ⵎⴽⵍⵍⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ '''ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Kateb Yacine) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ, ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 2 [[ⵖⵓⵛⵜ]] [[1929]] ⴳ [[ⵣⵖⴷⵓⴷ ⵢⵓⵙⴼ]], ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ [[ⵇⵙⵏⵟⵉⵏⴰ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 28 [[ⴽⵟⵓⴱⵕ]] [[1989]] ⴳ [[ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵏⴳⴰⵍ, ⴷ ⵓⵎⴷⵢⴰⵣ, ⴷ ⵓⵎⴳⴳⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴰⴳⵔⴰⴷⵏ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵓⵏⵖⵎⴰⵙ - ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵉ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜ ⵏ ⵓⵖⵎⵉⵙ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⵙⴳ 1949 ⴰⵔ 1951 - ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏ. == ⵜⴰⵙⴽⵏⵓⴷⵔⵜ == [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Kateb Yacine family, Souk Ahras 1940s.jpg|thumb|left|184x184px|ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴰⴽⴷ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴷⴳ [[1940]]]] ⵉⵍⵓⵍ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⴳ 25 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 1929 (ⵏⵖ ⴳ 2 ⵖⵓⵛⵜ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵏⵏⴰⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵙⵓⴳⴰⵎ ⵏⵏⵉⴹⵏ) ⴳ ⵇⵙⵏⵟⵉⵏⴰ, ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⴷⴷⴰⵡ [[ⴰⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ|ⵓⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ]]. ⴷ ⵉⴷⴷⴰ ⴷ ⵙⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ [[ⵜⴰⵛⴰⵡⵉⵜ]] <ref>Document généalogique familial indiquant l’origine de la famille Kateb à Bir Bou Haouch, wilaya de Souk Ahras (voir arbre généalogique conservé par la famille, 2024).</ref>,<ref>« Voir sur dna.fr. »(Archive.org • Wikiwix • Que faire ?).</ref>,<ref>« Voir sur tamusni.tripod.com. », sur tripod.com via Internet Archive.</ref> - ⴰⵥⵓⵕ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ [[ⴰⵡⵔⴰⵙ]], ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴰⴹⵜ ⴳ ⵢⵉⵥⵥⵍⵎⴹ ⴰⴳⵎⵓⴹⴰⵏ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ <ref>Kateb Yacine, Nedjma (lire en ligne [ⵉⵜⵜⵓⵃⴹⴰ])</ref> -, ⴷ ⵜⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ ⵉⵖⵔⴰⵏ ⵙⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⵙⴼⴰⵀⵍⵉ, ⵜⴰⴳⵔⴰⵡⵜ ⵏ ⵃⵎⵎⴰⵎ ⵏⴱⴰⵢⵍ (ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵜⵓⵔⴰ ⴷⴳ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⴳⴰⵍⵎⴰ ⴰⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵇⴱⵉⵍⵜ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵎⴰⵏ ⴽⴱⵍⵜⵉⵢⴰ ⵏⵖ ⴱⵏ ⴽⴱⵍⵓⵜ) <ref>La tribu des Beni Keblout fut l’objet de la part de l’armée française en 1852, notamment après la découverte des corps d’un couple français gisant dans une grotte, à Aïn Ghrour, pénates de la tribu. Cette tribu a une place centrale dans Nedjma.</ref>. ⵉⵍⵓⵍ ⵊⴷⴷⵉⵙ ⵙⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, [[ⵚⴰⵍⵃ ⴱⵏ ⴱⵍⵇⴰⵙⵎ]], ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1874, ⵉⵎⴰ ⵊⴷⴷⵉⵙ ⵙⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ "[[ⴱⴰⵛ ⵄⴷⵍ]]" (ⴰⵏⴱⴹⵓ ⵉⵜⵜⴰⵡⵙⵏ ⵉ ⵓⵏⴱⴹⵓ) ⴳ ⴽⵓⵏⴷⵉ ⵙⵎⵏⴷⵓ (ⵖⵔⵉⵖⵓⵔ ⵡⴰⵙⴰ). ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵏ ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕ ⴳ ⵉⵎⵓⴷⴷⵓⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ. ⵉⴽⵛⵎ ⵓⵄⵔⵔⵉⵎ ⴽⴰⵜⴱ (ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵎⴽ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⴽⴰⵜⴱ "ⴰⵎⴰⵔⴰ" ⵏⵖ ⴰⴷⵉⴱ ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ|ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ]]) ⴳ 1934 ⵖⵔ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵓⵇⵓⵔⴰⵏ ⴳ [[ⵙⴷⵕⵡⴰⵜ]], ⴷ ⴳ 1935 ⵖⵔ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⴳ ⵍⴰⴼⴰⵢⵉⵜ (ⴱⵓⵇⴰⵄⴰ ⵏ ⵖⵉⵍⴰⴷ ⴳ ⵜⵇⴱⴰⵢⵍⵉⵜ ⵜⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏⵜ, ⵜⵉⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵙⵟⵉⴼ ⵏ ⵔⵓⵅⵅⴰ), ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵣⴷⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴳ 1941, ⴰⵎ ⵓⵎⵣⵔⴰⵡ ⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏ, ⴳ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ [[ⵙⵟⵉⴼ]]: ⴰⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ ⴰⵍⴱⵉⵕⵟⵉⵏⵉ, ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵉⵏⴰⴳ ⵏ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴽⵔⵡⴰⵏⵉ]] ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ. == ⵜⵉⵄⵄⵓⵔⵎⴰ == ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙ ⵓⵎⵉ ⵏⴽⵔⵏⵜ ⵜⵔⵡⴰⴽⵉⵏ ⵏ 8 ⵎⴰⵢⵢⵓ [[1945]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⴷⵔⴰ ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵏⵖⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵏ ⵖⴼ ⵓⴼⵓⵙ ⵏ ⵜⵎⵙⵓⵍⵜⴰ, ⴷ ⵉⵙⵔⴷⴰⵙⵏ ⵉⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵏ, ⴷ ⵜⵎⵉⵍⵉⵛⵢⴰⵜⵉⵏ. ⴷ ⵎⵎⵓⵜⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵖⵉⵡⵉⵏ ⴰⵏⵏ <ref>« Kateb Yacine, le poète errant (1929-1989) [archive] », sur France Culture, 31 juillet 2016</ref>. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⵕⴰⴹ ⵡⵓⵙⵙⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⴷ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⴰⴼ ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵢⵢⵉⵔⵏ. ⴷ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⴰⵙ ⴷ ⵜⵍⵓⵍ ⵜⴳⵯⵎⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ, ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵥⵕⴰ ⵉⵎⵎⴰⵙ «ⵢⵓⵎⵥ ⵜⵜ ⵉⵚⵉⴹ» <ref>« Je suis né d'une mère folle très géniale. Elle était généreuse, simple, et des perles coulaient de ses lèvres. Je les ai recueillies sans savoir leur valeur. Après le massacre (8 mai 1945), je l'ai vue devenir folle. Elle, la source de tout. Elle se jetait dans le feu, partout où il y avait du feu. Ses jambes, ses bras, sa tête, n'étaient que brûlures. J'ai vécu ça, et je me suis lancé tout droit dans la folie d'un amour, impossible pour une cousine déjà mariée. » — Kateb Yacine dans Ghania Khelifi, 1990, p. 13</ref>. ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵖⴼ ⵓⵢⴰ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵏⵏⴰ: «ⵀⴰⵜ ⵍⵓⵍⵖ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵖⵓⵔⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵉⵏⵓ, ⴳ 8 ⵎⴰⵢⵢⵓ 1945. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⵓⵏⵖⴰⵖ ⵙ ⵡⵓⴷⵎ ⴰⵎⵓⵍⴰⴼ ⴷ ⴰⵍⵍⵏ ⵉⵏⵓ ⵕⵥⵎⵏⵜ ⵓⴽⴰⵏ, ⵜⴰⵎⴰ ⵏ ⵜⴼⴽⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵎⵉⵏ ⵉⵎⵎⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⵔⵡⵍⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⵏⵜⵍ, ⵎⵉⵏ ⴷ ⵙⴰⵔ ⵙⵓⵍ ⵜⵓⵔⵔⵉ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⵃⴰⵏⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵉⵏⴰⴼⴰⵍⵏ. ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⴻⵜⵜⴷⴷⵔ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵏⵓ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵔⴰⴷ ⵙⴰⵔ ⵉⵥⵕ ⵜⵉⴼⴰⵡⵜ. ⵉⵎⵎⴰ, ⴰⵙⵉⴷⴷ ⵉⵏⵙⴰⵏ, ⵜⵣⵍⴰ ⴳ ⵓⴳⵍⴰⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵙⵓⵙⵎ ⵏⵏⵙ» <ref>Benamar Médiène, Kateb Yacine : le coeur entre les dents : biographie hétérodoxe, R. Laffont, 2006 (ISBN 2-221-10733-0 et 978-2-221-10733-1, OCLC 72758351, lire en ligne [archive])</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:KatebYacinePassport.jpg|thumb|left|210x210px|[[ⴰⵎⵣⵣⵔⵉ ⵏ ⵉⵡⵜⵜⴰ|ⴰⴱⴰⵙⴱⵓⵔ/ⴰⵎⵣⵣⵔⵉ ⵏ ⵉⵡⵜⵜⴰ]] ⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ.]] ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜ ⵟⵟⴰⵢⵏ ⵙⴳ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ - ⴷ ⵎⴰ ⵉⵣⵣⵔⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⵀⵔⵛⵏ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵏⵏ ⵉⵏⴳⴹ ⴳ ⵜⵖⵔⵉ ⵏ [[ⴱⵓⴷⵍⵉⵔ]] ⴷ [[ⵍⵓⵜⵔⵢⴰⵎⵓⵏ]] - ⵢⵓⵣⵏ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵏⴰⵏ ⵏ [[ⴱⵓⵏⴰ (ⵄⵏⵏⴰⴱⴰ)|ⴱⵓⵏⴰ]] (ⵄⵏⵏⴰⴱⴰ). ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴰⴽⴷ "ⵏⵊⵎⴰ" (ⵜⵉⵜⵔⵉⵜ), «ⵉⵍⵍⵉⵙ ⵏ ⵄⵎⵎⵜⵉⵙ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴷ ⵉⵜⴰⵀⵍⵏ», ⴷ ⵏⵏⵉ ⴰⴽⴷ ⵉⴷⴷⵔ «ⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⴽⵕⴰⴹ ⵉⵢⵢⵉⵔⵏ», ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ, ⴷ ⵉⴼⵙⵔ ⴷⵉⴳⵙ ⴳ 1946 ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ. ⵉⴽⵛⵎ ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ ⴷ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵔ ⵉⵙⴽⴰⵔ ⵜⵉⵏⴰⵡⵉⵏ ⴷⴷⴰⵡ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵏ [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ|ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ]], [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⴰⵏⵏ. == ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ == ⴷⴳ 1947, ⵢⵓⵡⴹ ⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ [[ⴱⴰⵔⵉⵣ]], «ⴳ ⵢⵉⵎⵉ ⵏ ⵡⵓⵛⵛⵏ». ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴳ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]], ⴳ ⵜⵣⵇⵇⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵉⵏ, ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵖⴼ [[ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵄⴱⴷ ⵍⵇⴰⴷⵔ|ⵓⴳⵍⴷⵓⵏ ⵄⴱⴷ ⵍⵇⴰⴷⵔ]] <ref>Kateb Yacine, « Abdelkader et l'indépendance algérienne [archive] », sur altair.imarabe.org (consulté le 17 septembre 2026)</ref> ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵙ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⵊⵎⴰⵡ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵖⵔ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ ⵜⴰⵎⵉⵟⵕⵓⴱⵓⵍⵉⵜ, ⵉⴼⵙⵔ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ "ⵏⵊⵎⴰ ⵏⵖ ⵜⴰⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵖ ⴰⵊⵏⵡⵉ" («ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵢⵏⵏⵉ ⴷ ⵙⵓⵍ ⵢⵓⵙⴰⵏ») ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵍⵓ ⵎⵉⵔⴽⵓⵕ ⴷⵓ ⴼⵕⴰⵏⵙ" (Le Mercure de France). ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵖⵎⴰⵙ ⴳ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⴳⵔ 1949 ⴷ 1951, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵔⵣⵣⵓ ⵏⵏⵙ ⴰⵏⵖⵎⴰⵙ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴳ ⵜⴳⵍⴷⵉⵜ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⵙⴰⵄⵓⴷⵉⵜ ⴷ ⵙⵙⵓⴷⴰⵏ (ⵍⵅⵕⵟⵓⵎ). ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⴷ ⵉⴷⵡⵍ, ⵉⴼⵙⵔ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ, ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵉⵏⵜⵍⵏ "ⵙⴰⵄⵉⴷ ⵍⴰⵎⵔⵉ", ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⴳⵔⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⴽⴽⴹ «ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⴷⴰⵢ» ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⵉⴷⴰ ⵉⴼⴼⵓⵥⵕⵏ ⴳ [[ⵎⴰⴽⴽⴰ|ⵎⴽⴽⴰ]]. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ 1950, ⵉⴳⴰ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵙⴰⵢ ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⴳ 1952. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴰⵔ 1959, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⴽⴷ [[ⵎⴰⵍⴽ ⵃⴷⴷⴰⴷ]], ⴷ ⵜⴷⵓⵙ ⵜⵣⴷⴰⵢⵜ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵉⵙⵢⴰⵅⵎ]], ⴷ [[ⵓⵕⵎⴰⵏ ⴳⴰⵜⵉ]], ⴷ ⴳ 1954, ⵉⵙⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⵇⵇⴰⵔ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴰⴽⴷ [[ⴱⵉⵕⵜⵓⵍⵜ ⴱⵔⵉⵛⵜ]]. ⴷ ⴳ 1954, ⵜⴼⵙⵔ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵉⵙⴱⵔⵉ" ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ «ⵜⴰⴼⴽⴽⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵇⵇⴰⵏⵏ» ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ [[ⵊⴰⵏ ⵎⴰⵔⵉ ⵙⵉⵕⵓ]], ⵎⴰⵛⴰ ⵜⴻⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍ ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ. ⵉⴼⴼⵖ ⴷ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ "ⵏⵊⵎⴰ" ⴳ 1956 (ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵎⴽⵜⵉ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵖⴼⴰⵡⴰⵍ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵖⵔⵉ: «ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵎⵎⵓⴽⵔⵙ ⵡⴰⵍⴰ ⴰ ⵎⴰⵏ. ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵖⵓⵔⵓⵏ ⵓⵍⵍⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⵙ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ, ⵎⴰⵖ ⴰⵍⵍⵉⴳ ⵓⵔ ⴷⴰ ⵖⵉⴼⵙⵏ ⵜⵙⴰⵡⴰⵍⵎ?»). ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ, ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵜⴹⴼⵕⵉ ⵏ ⵜⵎⵀⵍⴰ ⵏ ⵜⵉⴹⴰⴼ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ, ⵉⴷⴷⵔ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ, ⴰⵏⴱⴳⵉ ⴰⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏⵖ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴷⴷⵔ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵥⵥⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴽⴽⴰⵍ, ⴳ [[ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ]], [[ⴱⵍⵊⵉⴽⴰ|ⴱⵉⵍⵊⵉⴽⴰ]], [[ⴰⵍⵉⵎⴰⵏ]], [[ⵟⴰⵍⵢⴰⵏ]], [[ⵢⵓⴳⵓⵙⵍⴰⴼⵢⴰ]], ⴷ [[ⵜⴰⵎⵓⵏⵜ ⵜⴰⵙⵓⴼⵢⴰⵜⵉⵜ|ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵙⵓⴼⵢⴰⵜⵉⵜ]]. ⴳ 1962, ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ ⵇⴰⵀⵉⵔⴰ, ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⴽⴰⵜⵉⴱ ⵖⵔ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⴼⵓⴳⵍⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵉⵎⵉⴽⴽ. ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴷⴰⵖ ⵜⴰⵎⵢⴰⵡⴰⵙⵜ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ ⵓⵖⵎⵉⵙ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ", ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵔ 1963 ⴷ 1967 ⵉⵔⵣⴰⴼⵏ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ ⵖⵔ ⵎⵓⵙⴽⵓ ⴷ ⵓⵍⵉⵎⴰⵏ ⴷ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ, ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵏⵏⵙ "ⵜⴰⵎⵟⵟⵓⴹⵜ ⵜⴰⵔⵎⵢⴰⵔⵜ", ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⴳⵔ 1954 ⴷ 1959 <ref>(en) Sbouai, Taïeb (1949-....). Auteur du texte, « "La femme sauvage" de Kateb Yacine : essai de lecture active suivi d'inédits / Taïeb Sbouaï ; préface de Kateb Yacine » [archive du 8 juin 2025], sur Gallica, 1985 (consulté le 27 septembre 2026)</ref>, ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴳ 1963. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷⵏⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ "ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⴷⴰ ⵙⵙⵉⴳⵉⵜⵏ ⵜⵉⵎⵏⵖⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏ" <ref>POIROT-DELPECH, « " Les ancêtres redoublent de férocité", DE KATEB YACINE " La Grande Imprécation devant les murs de la ville " DE TANKRED DORST », Le Monde,‎ 28 janvier 1967 (ISSN 1950-6244, lire en ligne [archive], consulté le 27 septembre 2026)</ref> ⴷ "ⵜⴰⵏⵖⴷⴰ ⵏ ⵜⵖⵉⵙⵜ" ⴳ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⴳ 1967 (ⴷ ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⴰⵔⵉⵊⵜ ⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴳ 1969). ⴷ ⵉⴼⵙⵔ ⴳ 1964 ⴳ "ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ" ⵚⴹⵉⵚ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵖⴼ "ⴰⵢⵜⵎⴰⵜⵏ ⵏⵏⵖ ⵉⵀⵉⵏⴷⵉⵢⵏ" <ref>Publié en 1964, Nos frères les Indiens témoigne de l’élargissement des préoccupations de l’auteur à l’ensemble des opprimés du monde et de l’histoire.</ref> ⴷ ⵉⵎⵍⴰ ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵊⵓⵏ ⴰⴼⵔⵉⴽ" ⴰⵎⵏⵉⴷ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴷ [[ⵊⴰⵏ ⴱⵓⵍ ⵚⴰⵕⵟⵕ|ⵊⴰⵏ ⴱⵓⵍ ⵙⴰⵕⵜⵕ]], ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵢⵉⵎⵎⴰⵙ ⵜⵓⴹⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵉⵏⴰⴼⴰⵍⵏ ⴳ [[ⵍⴱⵍⵉⴷⴰ]] («ⵜⴰⵊⴷⴷⵉⴳⵜ ⵏ ⵍⴱⵍⵉⴷⴰ», ⴳ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵜⴰⴳⵔⴰⵡⵍⴰ ⵜⴰⴼⵔⵉⵇⵉⵜ", ⵢⵓⵍⵢⵓⵣ 1965). ⴷ ⴳ 1967, ⵉⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ [[ⴼⵢⵉⵜⵏⴰⵎ|ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ]], ⴷ ⵉⴼⵍ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵜⴰⵍⵖⴰ ⵜⴰⵡⵏⴳⴰⵍⵜ ⴷ ⵢⵓⵔⴰ ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ "ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵓⵕⵥⵉⵢⵉⵏ ⵜⵓⴼⴼⴰⵔⵉⵏ", ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵓⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍ ⵖⵔ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⴳ [[1970]]. == ⴰⵙⴷⵔⵎ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ == ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴳⵉⴳ ⵉⵣⴷⵉⵏ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵙ ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ, ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴽⴰⵜⴱ - ⴳ ⵢⴰⵏ "ⵓⵙⴷⵔⵎ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ" - ⴰⵙⵡⵓⵔⵉ ⵖⴼ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⴹⴰⵍⵓⵚ, ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴷ ⵓⵎⵙⴹⵚⴰⵢ, ⵉⵜⵜⵓⵔⴰⵔⵏ ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⴰⵔⵉⵊⵜ. ⴷ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⴰⴽⴷ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ "ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ ⵢⵉⵍⵍ" <ref>« Kateb Yacine et le Théâtre de la mer à Alger [archive] », sur Le Matin d'Algérie (consulté le 1er octobre 2025)</ref>, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ ⴷ ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ [[ⵇⴷⴷⵓⵕ ⵏⵄⵉⵎⵉ]] ⴳ [[ⵍⵇⴱⴱⴰ]] ⴳ 1971, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵜⵙⵙⴳⵎⴰ ⵜⵎⴰⵡⴰⵙⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴷ ⵜⵖⴰⵡⵙⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴰⵎⵓⵏⵉⵏ, ⵉⵣⵔⵉ ⵙⵉⵙ ⴽⴰⵜⴱ ⵉ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵉⵎⴷⵏ ⴳ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⵙⴳⴳⵯⵉⵏ ⵏ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⴷ ⵉⵎⴽⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵉⵎⵣⵔⴰⵡⵏ. ⴷ ⴽⴽⴰⵏⵜ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏⵉⵏ ⵍⴰⵏⵜ ⵉⵣⵡⵍⵏ ⴰⴷ: "ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴰⵙⵉ ⴰⵇⵔⴰⴱ ⵏⵏⴽ" (1971), "ⴰⵡⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵖⴰⵔⵉⵏ" (1972), "ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ" <ref>Guy Bruit, « Kateb Yacine, La Guerre de 2000 ans », Raison présente, vol. 147, no 1,‎ 2003, p. 144–147 (lire en ligne [archive], consulté le 1er octobre 2025)</ref> (ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⴷ ⴷⴰⵖ ⵜⴼⴼⵖ ⵜⵏⴱⵔⴰⵣⵜ ⵜⵓⵎⵉⵢⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⴳⵜ) ([[1974]]), "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ ⵏ ⵓⵜⴰⵔⴰⵎ" (1975) [ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵃⴰⵙⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ], ⴷ "ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⵔⴰⵙⵏ" ([[1977]]). ⴷ ⴳⵔ 1972 ⴷ 1975, ⵉⴹⴼⵕ ⴽⴰⵜⴱ ⵉⵎⵓⴷⴷⵓⵜⵏ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ "ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴰⵙⵉ ⴰⵇⵔⴰⴱ ⵏⵏⴽ" ⴷ "ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ" ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ ⴷ ⵓⵍⵉⵎⴰⵏ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ (GDR). ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⴷ ⵢⵓⴹⴰ ⵙⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ, ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵙⴳ ⵍⵇⴱⴱⴰ ⵖⵔ [[ⴱⴰⴱ ⵍⵡⴰⴷⵉ]]. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵜⵜⵓⵣⵡⴰⴳ ⴽⴰⵜⴱ ⴳ 1978 ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ ⵖⵔ [[ⵙⵉⴷⵉ ⴱⵍⵄⴱⴱⴰⵙ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⵏⵎⵏⴰⴹ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵉⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵎⵔⵙⴰⵍ ⵏ ⵓⵙⵍⵎⴷ ⵏⵖ ⵜⵉⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵙⵎⴽⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵓⵥⵓⵕ [[ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ|ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ]] ⴷ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ]], ⴷ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵎⵙⴷⵔⴼⵉⵢⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⴳⴰⴷⴷⴰ/ⵢⵉⵙⴽⵉⵍ ⴳⵔ ⵜⵎⵟⵟⵓⴹⵜ ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ <ref>« Éternelle sacrifiée, la femme dès sa naissance est accueillie sans joie. Quand les filles se succèdent (…), cette naissance devient une malédiction. Jusqu'à son mariage, c'est une bombe à retardement qui met en danger l'honneur patriarcal. Elle sera donc recluse et vivra une vie secrête dans le monde souterrain des femmes. On n'entend pas la voix des femmes. C'est à peine un murmure. Le plus souvent c'est le silence. Un silence orageux. Car ce silence engendre le don de la parole. » — Kateb Yacine, J'ai vu mourir l'étoile qui n'a brillé qu'une fois, dans Le Monde, Paris, 4 avril 1984</ref> ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⴰⴷ ⴷ ⴷⴰⵖ ⵍⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⵎⵟⵟⵓⴹⵉⵏ ⴰⴱⵔⴱⵓⵔ, ⵢⵓⵡⵉ ⴰⵙ ⴷ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵓⵏⴰⴽⴰ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⵉⴱ ⵉⵙⵜⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴰⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ ⵓⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ. ⴷ ⵙⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ, ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵏ ⴳ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵜⴳⴰ ⵜⴰⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⵎⵖⴰⵔⵉⴱⵉⵜ. ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵢⴰ ⵓⵔ ⴰⵙ ⵉⴳⵓⵎ; ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵡⴰⵔⴳⴰ ⴰⴷ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵜⵉⵎⵣⴳⵓⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵏⵜⴰⵍⴰ ⵜⴰⵇⴱⴰⵢⵍⵉⵜ ⴳ ⵜⵎⵏⴰⴹⵉⵏ ⵏⵉⵏ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍⵏ <ref>« On croirait aujourd'hui, en Algérie et dans le monde, que les Algériens parlent l'arabe. Moi-même, je le croyais, jusqu'au jour où je me suis perdu en Kabylie. Pour retrouver mon chemin, je me suis adressé à un paysan sur la route. Je lui ai parlé en arabe. Il m'a répondu en tamazight. Impossible de se comprendre. Ce dialogue de sourds m'a donné à réfléchir. Je me suis demandé si le paysan kabyle aurait dû parler arabe, ou si, au contraire, j'aurais dû parler tamazight, la première langue du pays depuis les temps préhistoriques... » — Kateb Yacine, Les Ancêtres redoublent de férocité, Bouchène/Awal, Alger, 1990</ref>. ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵎⵚⵟⴰⴼⴰ ⴱⵏⵅⵎⵎⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴰⴽⵉⴷⵙ ⵉⵎⵢⴰⵡⴰⴹⵏ ⵙ [[ⴱⵏ ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ]] (ⴰⵎⴰⵔⵉⵔ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴰⵥⵓⵕ [[ⵉⴷⵉⵔ]] ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵜⵉⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⴳ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵉ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵜⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏⵜ. ⴷ ⵖⴰⵙ ⵉⵏⵏ ⴰⵓⵢⴰⵏⵏ ⵉⵙⴽⵔ ⵜ ⵏⵉⵜ: ⴳ ⵎⴰⴷ ⵏⵏ ⵓⵔ ⵢⴰⴳⴳⵓⴳⵏ ⵉⵜⵜⵓⵛⵏⴰ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏ "ⵜⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵜ" ⵙ ⵜⵄⵕⴰⴱⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⴽⵓ ⴰⵙⵎⵏⵉⴷ ⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏ. ⴷ ⴳ 1986, ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⵣⵣⵓⵎ ⵙⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍⵏ ⵖⴼ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ ⵏ ⵏⵉⵍⵙⵓⵏ ⵎⴰⵏⴷⵉⵍⴰ, ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⴳ [[1987]] ⴳ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ [[ⵜⴰⵙⵎⵖⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⵉⵡⵉⵏ]]. ⴷ ⴳ [[1988]], ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⵏⵎⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴰⴼⵉⵏⵢⵓⵏ ⵜⴰⵎⵣⴳⵓⵏⵜ "ⴰⴱⵓⵕⵊⵡⴰⵣⵉ ⵎⵉⵏ ⴰⴽⵔⴱⴰⵢ ⵏⵖ ⴰⵥⵓⵍⴳ ⵏ ⴱⴰⵕⴽ ⵎⵓⵏⵚⵓ" ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⵖⴼ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⴰⴷⵍⵙⴰⵏ ⵏ ⴰⵕⴰⵙ ⵙ ⵓⵣⵎⵣⵣⵓ ⵏ ⵓⴽⵜⵜⵓⵢ ⵉⵏⵎⵉⴹⵉ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵔⴰⵡⵍⴰ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ (ⵖⴼ ⵕⵓⴱⵉⵚⴱⵉⵔ). ⵉⵣⴷⵖ ⴽⴰⵜⴱ ⴳ [[ⴼⵉⵔⵛⵉⵏⵉ]] (ⴷⵕⵓⵎ) ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]], ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⵉⵔⵣⴰⴼⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⴳⴳⵓⵜⵏ ⵖⵔ ⴷⵣⴰⵢⵔ. ⴷ ⵜⴳⵓⵍⴰ ⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⵍ ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵏⵏⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵓⵔ ⵉⵎⵉⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵔⵉⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ ⴳ ⴽⵟⵓⴱⵕ 1988. ⴷ ⴳ [[2003]], ⵜⵜⵓⵙⵉⴷⴼⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⴰⴽⵓⵎⵉⴷⵉⵜ-ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵥⵜ. == ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ == ⵙ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵖⵔⴰ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]] ⴰⵎ «ⴰⴱⵔⴰⵣ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ» ⵉ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵏ <ref>F Y N, « COLLOQUE à GUELMA DU 24 AU 27 FÉVRIER (2012) : Kateb Yacine et le Mouvement national », Liberté / liberte-algerie.com,‎ 19 février 2013 (ISSN 1111-4290, lire en ligne).</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ: «ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⴽⵓⴼⵓⵏⵉⵜ ⴷ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵉⵙ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵏⵢⵓⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵉⵔⵏⵏⵓⵏ ⴰⵢⵙⵍⵉⴷ ⴰⵙⴷⵓⵙ ⵏ ⵜⵣⵡⴰⴳⵜ ⵏⵏⵖ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵙⵎⵔⵙ ⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⵓⵔ ⵉⵙⵏⵓⵎⴽ ⵉⵙ ⵉⴳⴰ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵢ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵜⴰⵣⵖⴰⵔⴰⵏⵜ, ⴷ ⵏⴽⴽ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵔⴰⵖ ⵙ ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵉⵖ ⵉ ⵉⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵏ ⵉⵙ ⵓⵔ ⴳⵉⵖ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚ», ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵢⴰ ⴳ 1966. ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⵙⵏⴼⵍⵓⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ [[ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ]] ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵔⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⴷⴰ ⵉⵙⴽⵔ ⵉ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ <ref>Charles Bonn, Naget Khadda et Abdallah Mdarhri Alaoui, Littérature maghrébine d'expression française, EDICEF, 1996 (ISBN 2-85069-759-1 et 978-2-85069-759-3, OCLC 35862366, lire en ligne [archive])</ref>. ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ: «ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵜⴻⵜⵜⴷⴷⵓ ⵖⵓⵔ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵙⵔⴼⵓⴼⵓⵏⵏ, ⵓⵔ ⴷ ⵖⵓⵔ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⵃⵍⵍⵉⵍⵏ» <ref>Amazigh Kateb et Bibliothèque municipale de Grenoble, Kateb Yacine, un théâtre et trois langues, Seuil, 2003 (ISBN 2-02-057414-4, 978-2-02-057414-3 et 2-02-059100-6, OCLC 51665963, lire en ligne [archive])</ref>. ⴷ ⴰⵎ ⵓⵎⵙⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵉⵏ, ⵉⵙⴽⵔ ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵡⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵓⵜⵉ ⵖⴼ ⵓⵙⵓⵖⵍ ⵏ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵏⵏⵙ ⵖⵔ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ. ⴷ ⴰⵔ ⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⴰⵙⵉⴳⴳⵍ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵓⵔⵜ ⵎⴰⴳⵜ ⵜⴷⵍⵙⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⴰⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵉⵏⴰⵔⵓⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵏⵏⵙ. == ⵜⴰⵎⴹⵍⵜ ⵉⵖⵡⵡⵊⵏ == ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 28 ⴽⵟⵓⴱⵕ 1989 ⴳ [[ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ]], ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵏ 60 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⵜⵍⵓⵙⵉⵎⵉⵜ|ⵡⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⵜⵍⵓⵙⵉⵎⵉⵜ]] (ⴰⴽⴰⵏⵚⵉⵕ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ), ⴳ ⵡⴰⵙⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵏⵉⵜ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵄⵎⵎⵉⵙ [[ⵎⵚⵟⴰⴼⴰ ⴽⴰⵜⴱ]]. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵎⴹⴰⵍ ⴳ [[ⵜⴰⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ|ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ]] ⴷⴳ ⴷⵣⴰⵢⵔ ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ. ⴷ ⵜⵙⴽⵔ ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵎⵔⵙⵉ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵉⵏⵖⴷⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵔⴰ ⵊⵄⴼⵕ ⴱⵏ ⵎⵚⴱⴰⵃ. ⴷ ⵜⵙⵙⵏⴽⵔ ⵜⵉⵍⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴷⵜ ⵏ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵉⵎⴰⴷⴷⵓⴷⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵉⵎⴰⵡⵙⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵙⵙⵍⵓⴽⵜ ⴰⵏⵏ ⵙ ⵓⵖⴰⵡⵍ. «ⴳ ⵜⵎⴹⵍⵜ ⵏ ⵍⵄⴰⵍⵢⴰ, ⴼⴼⵉⵏⵜ ⵜⴼⴰⴷⴷⵉⵏ ⵏ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵎⵙⴰⵄⴷⵉⵢⴰ, ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵇⴱⵓⵔ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵡⴰⵎⵓⵍ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ, ⵍⵍⵉⴳ ⴷ ⵉⵡⴹⵏⵜ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵇⵇⵓⵔ ⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰⵏ ⴷⴰ ⵜⵜⴰⵥⵥⴼⵏⵜ ⵙ ⵎⴰⴷ ⴷⴰⵔⵙⵏ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵙ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏ ⵜⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵜ... ⴱⴹⴰⵏ ⵉⴳⵎⴰⵎⵏ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⴰⵎ ⵉⵥⵓⵍⴰⴳ ⵏ ⵜⵡⵙⵔⵉ, ⵀⵔⵓⴽⴽⵎⵏ ⴷ ⵓⴹⵏⵏ ⵙ ⵓⵎⵔⵡⵉ ⵏ ⴼⴰⵕⴰⴼⴰⵣⵢⴰ» <ref>Djaffar Benmesbah, « L'enterrement de Kateb Yacine, ce jour-là... [archive] », sur DzVID, 21 août 2019 (consulté le 2 avril 2022)</ref>. == ⵜⵉⴱⵔⴰⵜⵉⵏ ⴰⴽⴷ ⴰⵍⴱⵉⵕ ⴽⴰⵎⵓ == ⵢⵓⵣⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⴱⵔⴰⵜ ⵉ [[ⴰⵍⴱⵉⵔ ⴽⴰⵎⵓ|ⵡⴰⵍⴱⵉⵕ ⴽⴰⵎⵓ]] ⴷ ⵉⵏⵏⵓⵕⵥⵎ ⵙⵉⵙ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ <ref>Anne Simonin, Les Éditions de Minuit, 1942-1955 : le devoir d'insoumission, IMEC Editions, 1994 (ISBN 2-908295-20-2, 978-2-908295-20-7 et 2-908295-21-0, OCLC 32094914, lire en ligne [archive])</ref>. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⵡⵉⵍⵢⴰⵎ ⴼⵓⴽⵏⵉⵕ]] ⴳ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⵓⵙⵉⴽⵉ ⵏ ⵡⵓⴷⵎⴰⵡⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵏ ⴷⴳ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⵏⵏⵙ. ⴷ ⴳ ⵓⵎⵏⵉⴷ ⴰⴷ, ⵉⵣⴰⵡⵔ ⴰⵍⴱⵉⵕ ⴽⴰⵎⵓ ⵍⵍⵉⴳ ⴷⴰ ⵉⵙⴰⵡⴰⵍ ⵖⴰⵙ ⵖⴼ ⵜⵎⵓⵖⵍⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⴳⴰⵎⴰⵏⵉⵏ ⵜⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵢⵉⵏ <ref>« Kateb Yacine sur Albert Camus et l'Algérie [archive] » (consulté le 14 mars 2022)</ref>. == ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵜⵓⴷⵎⴰⵡⴰⵏⵜ == ⵉⴳⴰ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵏ ⵏⴰⴷⵢⴰ, ⵀⴰⵏⵙ <ref>https://news.imperium.plus/article_GFPPL_QWSP_SGSGLSXQQFG?lang=fr [archive] Entretien avec Hans Kateb évoquant sa sœur Nadia et son père, HuffPost Algérie</ref>, ⴷ [[ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ|ⵓⵎⴰⵣⵉⵖ ⴽⴰⵜⴱ]], ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⵉⵔ ⵏ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ "ⴳⵏⴰⵡⴰ ⴷⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ" <ref>Florence AUBENAS, « Amazigh Kateb, 25 ans, chanteur de Gnawa Diffusion, fils du Rimbaud algérien mort à Grenoble, vit en France et compose en arabe. Bled runner [archive] », sur Libération (consulté le 11 février 2023).</ref>. ⴷ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴷ ⵅⴰⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵏⴰⵥⵓⵕ ⴰⵎⵙⴽⵉⵍ [[ⵢⴰⵣⵉⴷ ⵓⵍⴰⴱ]], ⴷ ⵄⵎⵎⵉⵙ ⵉⵎⵇⵇⵓⵔⵏ ⵏ ⵓⵙⵎⴷⴰⵢ ⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉ [[ⵕⵉⴹⴰ ⴽⴰⵜⴱ]] <ref>Aurélien Ferenczi, « Reda Kateb : “Je fais ce travail pour découvrir des mondes” [archive] », sur www.telerama.fr, 16 novembre 2014 (consulté le 11 février 2023).</ref>. == ⵉⵙⵎⵖⵔⵏ == * ⵢⵓⵙⵉ "[[ⵜⵓⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴽⴰⵜⴱ]]" ⴳ [[ⴱⴰⵔⵉⵣ]] (ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⵙ "[[ⵜⵓⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵉⵥⴽⵡⴰⵏ ⴳ ⵓⵙⵓⴽ ⵏ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ]]") <ref>Vœu relatif à l’attribution de la dénomination « Yacine Kateb » au jardin d’immeubles du boulevard de l’Hôpital [archive] [lien mort], Conseil de Paris des 29, 30 septembre et 1er octobre 2014</ref> ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵓⵙⵎⵖⵔ ⵙⵉⵙ ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ [[2016]] <ref>« Jardin Yacine-Kateb (ex-d'immeubles du boulevard de l'Hôpital) - Paris.fr », sur paris.fr via Wikiwix (consulté le 9 février 2017).</ref>, ⴷ ⴰⵡⴷ ⵜⴰⵙⴷⵍⵉⵙⵜ ⵜⴰⵖⵔⵎⴰⵏⵜ "ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ" ⴳ [[ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ]] ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2005 <ref>EOLAS, « Kateb Yacine - Bibliothèque », sur bm-grenoble.fr via Internet Archive (consulté le 1er novembre 2017).</ref> ⵙ ⵓⵙⵉⵜⴳ ⴷ ⵓⵙⵎⵖⵔ ⵉ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ. * ⵢⵓⵙⵉ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⵏⵎⵏⴰⴹ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ [[ⵜⵉⵣⵉ ⵓⵣⵣⵓ|ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵡⵓⵣⵣⵓ]] ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ <ref>« Théâtre régional Kateb Yacine [archive] », sur Théâtre régional Kateb Yacine (consulté le 19 septembre 2017).</ref>. * ⵢⵓⵙⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⴽ ⴳ ⵜⴳⵔⴰⵡⵜ ⵏ [[ⵙⴰⵏⵜ ⵓⵡⴰⵏ ⵙⵓⵕ ⵙⵉⵏ]] (Saint-Ouen-sur-Seine) ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⴰⵡⴷ ⵏⵜⵜⴰ <ref>(fr) « Rue Kateb Yacine [archive] », sur Rue Kateb Yacine (consulté le 9 février 2020)</ref>. * ⵉⵏⵎⵓⵇⵇⴰⵔⵏ ⵏ ⵉⴱⵏ ⵔⵓⵛⴷ [[2019]] - ⴰⵙⵎⵖⵔ ⵉ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ - ⵜⵉⵖⵔⵉ ⵜⴰⵏⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵙ ⵓⴳⵕⴹ ⵏ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵇⴰⵙⵉⵎⵉ]]. * ⵜⵓⵙⵉ ⵜⴰⴷⴷⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⴳ [[ⵙⵉⴷⵉ ⴱⵍⵄⴱⴱⴰⵙ (ⵜⴰⵎⴷⵉⵏⵜ)|ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵙⵉⴷⵉ ⴱⵍⵄⴱⴱⴰⵙ]] (ⴷⵣⴰⵢⵔ) ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵖⵔ ⵙⵔⵙ ⵙ ⵜⴷⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⴰⴷⵖⴰⵔⴰⵏ ⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⴷⵔ ⴷⴳ ⵓⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ. * ⵢⵓⵙⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⴽ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ [[ⴷⵉ (ⵜⴰⵎⴷⵉⵏⵜ)|ⴷⵉ]] (ⴷⵕⵓⵎ / Die) - ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⵖⵔ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ - ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ. * ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2003, ⵜⵜⵓⵙⵉⴷⴼⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⴽⵓⵎⵉⴷⵉⵜ-ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵥⵜ (Comédie-Française). * ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴷⵍⵉⵙⵜ ⴳ ⴳⵕⵓⵏⵓⴱⵍ ⵜⵓⵙⵉ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ <ref>« Bibliothèque Kateb Yacine [archive] », sur bm-grenoble.fr (consulté le 1er octobre 2025)</ref>. * ⵉⵍⵍⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⴽ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⵢⵓⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ [[ⵜⵕⵓⵎⴱⵍⵉ ⵓⵏ ⴼⵕⴰⵏⵙ (ⵜⴰⵎⴷⵉⵏⵜ)|ⵜⵕⵓⵎⴱⵍⵉ ⵓⵏ ⴼⵕⴰⵏⵙ]]. == ⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ == # ''Soliloques'', poèmes, Bône, Ancienne imprimerie Thomas, [[1946]]. Réédition (avec une introduction de Yacine Kateb), Alger, Bouchène, [[1991]], 64 p. # ''Abdelkader et l'indépendance algérienne'', Alger, En Nahda, [[1948]], 47 p. # [[Nedjma (roman)|''Nedjma'']], roman, Paris, [[Éditions du Seuil]], [[1956 en littérature|1956]], 256 p. # ''Le Cercle des représailles'', théâtre, Paris, Éditions du Seuil, [[1959]], 169p [contient ''Le Cadavre encerclé'', ''La Poudre d'intelligence'', ''Les Ancêtres redoublent de férocité'', ''Le Vautour'', introduction d'[[Edouard Glissant]] : ''Le Chant profond de Kateb Yacine'']. # ''[[Le Polygone étoilé]]'', roman, Paris, Éditions du Seuil, [[1966]], 182 p. # ''Les Ancêtres redoublent de férocité'', [avec la fin modifiée], Paris, collection TNP, 1967. # ''L'Homme aux sandales de caoutchouc'' [hommages au Vietnam et à [[Ho Chi Minh]]], théâtre, Paris, Éditions du Seuil, [[1970]], 288 p. # ''Mohamed, prends ta valise'' (1971) # ''L'Œuvre en fragments'', Inédits littéraires et textes retrouvés, rassemblés et présentés par Jacqueline Arnaud, Paris, Sindbad [[1986]], 448p. # ''Le Poète comme un boxeur'', entretiens 1958-1989, Paris, Éditions du Seuil, [[1994]]. # ''Boucherie de l'espérance'', œuvres théâtrales, [quatre pièces, contient notamment ''Mohammed prends ta valise'', ''Boucherie de l'espérance'', ''La Guerre de deux mille ans'', et ''Le Bourgeois sans culotte'', œuvres écrites entre [[1972]] et [[1988]]], Paris, Éditions du Seuil, [[1999]], 570 p. Textes réunis et traduits par Zebeïda Chergui. # ''Minuit passée de douze heures'', écrits journalistiques 1947-1989, textes réunis par Amazigh Kateb, Paris, Éditions du Seuil, [[1999]], 360 p. # ''Kateb Yacine, un théâtre et trois langues'', Catalogue de l'exposition littéraire du même nom, Éditions du Seuil, [[2003]], 75 p. # ''Parce que c'est une femme'', textes réunis par Zebeïda Chergui, théâtre, [contient un entretien de Yacine Kateb avec El Hanar Benali, [[1972]], ''La Kahina ou Dihya''; ''Saout Ennissa'', [[1972]] ; ''La Voix des femmes'' et ''Louise Michel et la Nouvelle Calédonie''], Paris, Éditions des Femmes - Antoinette Fouque, [[2004]], 174 p. == ⵜⵉⵣⵡⴰⵔ ⵢⵓⵔⴰ ⵉ ⵡⵉⵢⵢⴰⴹ == [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Kateb Yacine, Pierre Bernard, et Habib Tengour.jpg|thumb|229x229px|ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴷ [[ⴱⵢⵉⵔ ⴱⵉⵔⵏⴰⵔⴷ]] ⴷ [[ⵃⴰⴱⵉⴱ ⵜⵏⴳⵓⵔ]].]] * ''Les Fruits de la colère'', préface à Aît Djaffar, ''Complainte de la petite Yasmina.'' * ''Les mille et une nuit de la révolution'', préface à Abdelhamid Benzine, ''La Plaine et la montagne.'' * ''Les Ancêtres redoublent de férocité'', préface à Tassadit Yacine, "[[Lounis Ait Menguellet]] chante…", textes berbères et français, Paris, La Découverte, 1989; Alger Bouchène/Awal, 1990 [dernier texte de Kateb Yacine, adressé à Tassadit Yacine le 29 septembre 1989, un mois avant sa mort]. * Kateb Yacine a également écrit plusieurs préfaces pour ses amis peintres, M'hamed Issiakhem (''Œil-de-lynx et les américains, trente-cinq années de l'enfer d'un peintre'') et [[Mohammed Khadda]]. == ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ == * Jacqueline Arnaud, ''La Littérature maghrébine de langue française'', Paris, Publisud, 1986. * Isidro Romero, ''Kateb Yacine, écrivain public'', entretien filmé, coll. "Un certain Regard", Service de la recherche de l'ORTF / INA, 1971, 54 min, couleur. * Jean Déjeux, ''Bibliographie méthodique et critique de la littérature algérienne de langue française 1945-1977'', SNED, Alger, 1979. * Jean Déjeux, « Hommage Kateb Yacine écrivain de l'Algérie profonde », ''Hommes et Migrations'', nᵒ 1127, 1989, pp. 57-60. [https://www.persee.fr/doc/homig_1142-852x_1989_num_1127_1_1387 Lire en ligne]. * Jean Déjeux, ''Dictionnaire des auteurs maghrébins de langue française'', Paris, Éditions Karthala, 1984 (ISBN 2-86537-085-2). * ''Hommage à Kateb Yacine'' [avec une bibliographie détaillée de Jacqueline Arnaud], Kalim nᵒ 7, Alger, Office des Publications Universitaires, 1987, 264 p. * Hassima Ould Amar, ''L’Exil dans « Le Polygone Étoilé » De KATEB Yacine'', mémoire de magister, Université Hadj Lakhdar. * Ghania Khelifi, ''Kateb Yacine, Éclats et poèmes'', [chronologie et très nombreux documents], Alger, Enag Éditions, 1990, 136 p. * Naget Khadda, ''Kateb Yacine - Une vie, Une œuvre'', Casablanca, Centre Culturel du Livre Édition/Distribution, 2020, 128 p. * ''Kateb Yacine'', Actes du colloque international de l'Université d'Alger en 1990, Alger, OPU, 1991. * ''Kateb Yacine, Éclats de mémoire'', documents réunis par Olivier Corpet, Albert Dichy et Mireille Djaider, Éditions de l'IMEC, 1994, 80 p. (ISBN 2908295202). * Joseph Le Coq, ''Kateb Yacine, le rebelle amoureux'', CBA, 1989. * Saïd Tamba, ''Kateb Yacine'', coll. Poètes d'Aujourd'hui, Seghers, Paris, 1992. * ''Anthologie de la littérature algérienne (1950-1987)'', introduction, choix, notices et commentaires de Charles Bonn, Le Livre de Poche, Paris, 1990 (ISBN 2-253-05309-0). * Beïda Chikhi, ''L'Édifice métaphorique katébien'', dans ''Littérature algérienne, désir d'histoire et esthétique'', Paris, L'Harmattan, 1997.[[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Rue d'Alger, 1978.jpg|thumb|210x210px|ⵜⴰⵙⵎⵎⴰⵍⵜ ⵏ ⵜⵎⵣⴳⵓⵏⵜ ⵏ ⴽⴰⵜⴱ ⵢⴰⵙⵉⵏ ⴷⴳ [[ⴷⵣⴰⵢⵔ]], ⵙ ⵓⵙⵎⵓⵜⵜⴳ ⵏⵖ ⴷ ⵙ ⵓⵙⵓⵏⵖ ⵏ [[ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵉⵙⵢⴰⵅⵎ]]]] * Stéphane Gatti, ''Kateb Yacine, poète en trois langues'', documentaire, France, 2001. Production, La Parole errante. * Sarah Baron, Swann Dubus, ''Le Cadavre encerclé de Kateb Yacine lu par Armand Gatti'', captation vidéo, France, 2003. Production: le Volcan/scène nationale du Havre. © La Parole errante. * Benamar Mediene, ''Kateb Yacine, le cœur entre les dents'', Robert Laffont, Paris, 2006 (Préface de Gilles Perrault). * Olivier Neveux, ''Théâtres en lutte. Le théâtre militant en France des années 1960 à aujourd'hui'', Paris, La Découverte, 2007. * Beïda Chikhi et Anne Douaire-Banny, ''Kateb Yacine au cœur d'une histoire polygonale'', Rennes, PUR, 2014. * Patrick Autréaux, « Kateb Yacine, la révolution dans la révolution », dans ''Les Lettres françaises'', nᵒ 169, 2019. * ''Kateb Yacine'', Collection « Classiques du monde », présentation Ismaël Abdoun, Fernand Nathan, Paris / SNED, Alger, 1986. * ''Awal'', nᵒ 9, ''Hommage à Kateb Yacine'', 1992. == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴽⴰⵜⴱ ⴰⵎⴰⵣⵉⵖ]] ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴹⴰⵕ ⵏ ⵡⴰⵡⵡⵓⵔ|ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ |ⵜⴰⴷⵍⵙⴰ |ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ |ⴷⵣⴰⵢⵔ|ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵏ|ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ|ⵉⵎⴰⵣⵉⵖⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} s1pk5hirmf9dabzf0ip8yfeowhg0eyk ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵜⵕⴰⵎⴱ 0 5885 197975 197839 2026-10-28T16:52:48Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 197975 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ|ⵜⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]]: Donald John Trump) (ⴰⴼⵔⵉⵙⵎ: The Donald <ref>{{Lien web |langue=en |titre=Why does everyone call Donald Trump ‘The Donald’? It’s an interesting story |url=https://www.washingtonpost.com/news/arts-and-entertainment/wp/2015/09/01/why-does-everyone-call-donald-trump-the-donald-its-an-interesting-story |site=The Washington Post |date=1 septembre 2015}}.</ref>) (ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ]], ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⵎⵉⵍⵢⴰⵕⴹⵉⵕ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵢⴰⴼⵓ ⴰⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏⵉ, ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵜⵉⵙ 45 ⴷ ⵜⵉⵙ 47 ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵓⵎⵉ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵙⴳ 20 [[ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ]] [[2017]] ⴰⵔ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2021]], ⴷ ⵜⴽⴽⵍⵉⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵙⴳ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2025]]. ⵉⴳⴰ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ [[ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ]], ⵢⴰⵎⵥ ⵜⴰⵏⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971 ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵙⵏⴼⵍ ⵉⵙⵎ ⵙ "ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵉⵙⴽⵔ ⵙⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵜⴰⴷⵎⵙⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴱⴰⵔⴰⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⵍⴼ. ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵡⵓⴷⵎⴰ ⵜⴰⵙⵏⵖⵎⴰⵙⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ, ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ; ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳⵔ 2004 ⴷ 2015 ⴰⵎ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵡⵜ (The Apprentice). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump NYMA.jpg|thumb|left|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1964]] ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ, ⵉⴽⵛⵎ ⴳ 1987 ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵜⵙⵎⵎⵙⴽⵍⵜ ⴷⴳ 1999 ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵏⵣⴰⵖ ⵉ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵊⵓⵕⵊ ⴱⵓⵛ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ — ⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ — ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ 2009. ⵉⵣⵣⵖⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵏⵏⴰ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⵜⵎⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵓⵔ ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⵏⵥⴰ, ⵉⵎⵓⵔⵙ ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2016 ⵙ ⵓⵙⴽⵜⵔ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ "ⵙⴽⵔ ⴷⴰⵖ ⴳ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ ⵜⴰⵏⵓⴼⵍⴰⵢⵜ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵏⵏⵉⴹⵏ". ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⴹⵍⵉⴱ ⵉ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵉⵏⴱⴹⵏ ⴷ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵉⵏⵎⵏ, ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴷ ⵉⵖⵜⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⴰⵣⵡⴰⴳ. ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⴳⵍⴰⵎ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ ⴷ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵔⴷⵓ ⴳ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵏ ⵓⵏⵣⵡⵉ. ⴷ ⵉⴳⵔ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵀⵉⵍⴰⵔⵉ ⴽⵍⵉⵏⵟⵓⵏ ⵇⴰⵃ ⵜⵓⵔⴷⴰⵡⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump with model of Television City.jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1985 ⴰⴽⴷ ⵓⵣⵓⵔⵜ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏ ⴷⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]].<ref>{{cite magazine |last=Handy |first=Bruce |date=April 1, 2019 |title=Trump Once Proposed Building a Castle on Madison Avenue |url=https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2019/04/trump-tower-real-estate-projects/583243/ |access-date=July 28, 2024 |magazine=[[The Atlantic]]}}</ref>]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵙⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⵉ ⵓⵏⵣⵡⵉ ⴷ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵖⵢⴰⵢⵜ ⵏ ⵢⵉⵕⴰⵏ ⴷⴳ ⴼⵢⵉⵏⵏⴰ, ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵓⵇⵓⴷⵙ ⴰⵎ ⵜⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⵏ ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵉⵏ ⵜⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⵖⴰⵏⵉⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ "ⵜⵉⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵉⴱⵔⴰⵀⵉⵎ", ⴷ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ "ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵜ ⵏ ⵓⵙⴰⵢⵔⴰⵔ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ" (United States Space Force). ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ, ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⵜⵓⵛⵛⵉⵍⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⴷ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵢⵓⵍⵙ ⵉ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵏⴰⴼⵜⴰ" (ALENA) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⴳ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵓⵙⵎⵉⴽⴰ" (ACEUM), ⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵛⵛⵉⵏⵡⴰ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ. ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵏ ⵓⵙⵖⴰⵏ ⴷ ⵜⴳⵎⵉ ⴰⵔ ⵜⵉⵣⵉ ⵍⵍⵉⴳ ⵜⵏⴽⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵜⴰⴷⵓⵙⴰⵏⵜ ⵏ 2020. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵥⵥⵕⵉⴳ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⵉ ⵓⴼⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⵔⵉⵙⵜ ⵜⴰⵎⵃⴹⴰⵡⵜ ⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵡⴰⵍⴰⵏⵜ ⵖⵉⴼⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵓⵎⵎⵍⵉⵏ ⵙ ⵓⵃⵟⵟⵓ ⵖⴼ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⴷⴷⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵅⵛⵏⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ "ⵙⵎⵓⵏⴰⵜ ⴰⴼⴰⵙⵉ" ⴳ ⵛⴰⵕⵍⵓⵜⵙⴼⵉⵍ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ 2020, ⴷ ⵖⴼ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ [[ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ|ⴰⵡⴽⵔⴰⵏⵉ]] [[ⴼⵓⵍⵓⴷⵉⵎⵉⵔ ⵣⵉⵍⵉⵏⵙⴽⵉ]], ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔ ⵖⵉⴼⵙ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵣⵣⵉⴷⴳⴰ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵉⵎⵖⴰⵔⵏ. ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵓⵢⴰ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⴳⵣⵣⵓⵍⵏ, ⴷ ⵓⵎⵢⴰⴳⴳⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵓⴱⴰⵢⵢⵓⵕ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⴽⵓⵔⵓⵏⴰⴼⵉⵔⵓⵙ 2019|ⴽⵓⴼⵉⴷ-19]] ⵙ ⵓⵏⴰⴽⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⵙⴳ [[ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ|ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ]]. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 2020, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⵊⵓ ⴱⴰⵢⴷⵏ. ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵢⵉⵜⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵓⵢⴰⵏⵏ — ⵏⵏⵉ ⵓⴳⵉⵏ ⵙ ⵎⴰⵕⵕⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ — ⴷ ⵉⴳⴰ ⴱⴰⵢⵟⵟⴰⵕ ⵉ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ. ⴳ 6 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2021, ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⴹⵏ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵖⵔ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵡⵡⵖ ⵏⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵔⵎⵉⵜ ⵏ ⵓⴽⴽⵛⵜⵓ. ⴷ ⵕⵥⵎⵏ ⴷ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⴷⴰⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ, ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵔ ⵎⵓⵔⵙⵏ ⴳ ⵎⴰⵢⵏⵏⴰ. ⴷ ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⵉⵍⵉ ⴷⴳ ⵜⴼⵓⴳⵍⴰ ⵏ ⵓⵙⵙⵔⵙⵓ ⵏ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵢⵓⵎⵥⵏ ⴰⴷⵖⴰⵔ ⵏⵏⵙ. ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙⴳ ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 2022 ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵎⴰⵕⵚ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ. ⴳ ⵓⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴷ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⴹ ⵜⵉⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2020 ⴷ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ, ⵓⵍⴰ ⵉⵙⵓⴳⵉⵜⵏ ⵉⵔⵉⵙⴰⵏⵏ. ⴳ 30 [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]] [[2024]], ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⵙ 34 ⵏ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ "ⵙⵜⵓⵕⵎⵉ ⴷⴰⵏⵢⴰⵍⵣ", ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙⵏ ⵙ ⵜⵉⴳⴰⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴽⴰⴹⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump swearing in ceremony.jpg|thumb|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 2017]] ⴹⴰⵕⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵖⵉ ⴷ ⵙ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ [[ⵉⵍⵓⵏ ⵎⴰⵙⴽ]], ⵉⵎⵓⵔⵙ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024 ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵜⴰⵢⵜ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ [[ⴽⴰⵎⴰⵍⴰ ⵀⴰⵔⵉⵙ]]. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏⵜ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⴹⴼⵕⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵉⴹⵕⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵖⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ, ⵉⴼⴽⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵓⵔⴼ ⵉ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ 1500 ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵉⵏ. ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵉⵙⵡⴰⵍⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ, ⵉⵙⴽⵔ ⵎⴰⵙⴽ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴰⴹⵉⵏ, ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵎⴳⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵉⴼⵉⴷⵉⵕⴰⵍⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵙⴷⵓⵙ ⵉⴹⵉⵚ ⵏ ⵜⵙⵏⵓⵔⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵙⵎⵀⵍ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴷⵉⵡⴰⵏⵜ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⵓⵔ ⵉⵍⵉⵏ ⴰⵣⵔⴼ, ⴷ ⵓⵢⴰⵏⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔⵏ ⵜⵉⵔⵡⴰⴽⵉⵏ, ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ ⴰⵃⵟⵟⴰⵡ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵇⵔⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵉⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵙ ⵓⵃⵍⵍⵓⵜⴼ ⵖⵔ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⴷ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ. ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵀⴰⵜ ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵜⴰⵏⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⵎⴰⵙ ⵜⵔⵉⵡ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⴷ ⵜⴽⵛⵎ ⵏⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵖⴼ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴱⵣⵣⴻⵣ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⴳ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵉⴷⵉⵡⴰⵏⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⵓⵜ ⵉⴷⵖⴰⵔⵏ ⵉⵎⵖⵢⴰⵢⵏ ⵉⵢⵕⴰⵏⵉⵢⵏ, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴼⵙⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵉ [[ⵓⴽⵔⴰⵏⵢⴰ|ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ]] ⴳ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏⵏⵙ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ [[ⵔⵓⵙⵢⴰ]], ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵓⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵖⴰⵣⵣⴰ]]. ⴷ ⴳ ⵢⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2026, ⵉⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵢ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴼⵉⵏⵉⵣⵡⵉⵍⵉ [[ⵏⵉⴽⵓⵍⴰⵙ ⵎⴰⴹⵓⵕⵓ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵓⵎⵚⵉⵕⵉⴹ. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵍⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵎⴰⵙ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⴳⵔⵉⵏⵍⴰⵏⴷ, ⵏⵖ ⴰⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴰⵙⵓⴳⵉ ⵖⴼ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵜⵎⵏⵥⴰⵡⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ. ⴷ ⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ 2026, ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵖⴼ ⵉⵕⴰⵏ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵖⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵏ [[ⴰⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ|ⵓⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ]]. == ⵜⴰⵏⴽⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵍⵎⴷ == ⵉⵍⵓⵍ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵊⵓⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵉⴳⴰ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵖⵓⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵎⴰⵔⵉ ⴰⵏ ⵎⴰⴽⵍⵢⵓⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;30, 37.</ref>. ⵉⵍⴰ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⵉⵍⵉⵎⴰⵏⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⵓⵜⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;v.</ref>. ⵉⵎⵇⵇⵓⵔ ⴷ ⴰⴽⴷ ⵡⴰⵢⵜⵎⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⴳⵔⵏ: ⵎⴰⵔⵢⴰⵏ, ⴷ ⴼⵔⵉⴷ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ, ⴷ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ, ⴷ ⴳⵎⴰⵙ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵖⵔⵎ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 23 ⵏ ⵜⵅⵅⴰⵎⵜ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ "ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⵉⵙⵜⵉⵜⵙ" ⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2015/09/23/us/politics/donald-trumps-old-queens-neighborhood-now-a-melting-pot-was-seen-as-a-cloister.html |title=Donald Trump's Old Queens Neighborhood Contrasts With the Diverse Area Around It |first=Jason |last=Horowitz |work=[[The New York Times]] |date=September 22, 2015 |access-date=December 15, 2025 |url-access=limited}}</ref>. ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⵉⵎⵙ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵡⴰⵍⴰ ⵃⵎⵍⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. p.&#x20;302.</ref>, ⵉⵎⵣⵉⵣⵡⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;49.</ref> ⴰⴽⴷ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⵎⵎⵔⴰⵏ ⴷ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⴷⵏⴰⴽ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵎⴽⴰⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵓⴼⴰⵢ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;272.</ref>. ⵉⵙⵙⵉⵡⴹ ⴼⵔⵉⴷ ⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵜⵉⵖⴰⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>.</ref> ⴷ ⵓⵎⵏⵣⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ "ⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵜⴰⵢⵏ ⴷ ⵙ ⵜⴽⵓⵍⵉ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵜ".<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;47.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⴰⵙ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⴰⵀⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⵡⴰⴷ ⵉⵏⵇⵇⴰⵏ" ⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ".<ref>Hurt III, Harry (1993). ''Lost Tycoon''. W. W. Norton & Company. [[ISBN 0-393-03029-6|ISBN&#x20;<bdi>0-393-03029-6</bdi>]]. p.&#x20;13.</ref> ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵓⵙⵢⴰⴼⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. p.&#x20;13.</ref> ⴷ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵥⵕⴼⴰⵏ ⵉ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⴷ ⵉⴷⴷⴰⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;51.</ref> ⴷ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵉ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴼⵔⵉⴷ ⴷⴰ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵉ ⴽⵓ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⴷ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰⵏ 20,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 265,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵉⵙⵉⴹⵏⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵎⵉⵍⵢⵓⵏⵉⵔ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⴰⵖⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵙⴰⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ, ⴷ ⵏⵜⵜⴰ ⵢⴰⵍⵍⴰⵀ ⴷⴰⵔⵙ ⵜⵍⵍⴰ ⵜⴰⵎ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. pp.&#x20;30–31.</ref> ⵉⵖⵔⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ "ⴽⵢⵓ ⴼⵓⵔⵉⵙⵜ" ⴰⵔ ⴰⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ, ⵙⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵜⴰⵎ ⴰⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;33, 38, 45.</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⴰⵔ ⵜⵙⵙⴱⵖⴰⵙ ⵉⵏⵍⵎⴰⴷⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵏⵏⵓⵏⵜ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;66.</ref> ⴷ ⴰⵔ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵜⵥⵥⵓ ⵜⴰⴹⵓⵍⵍⵉⵜ ⴷ ⵡⴰⵣⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;42.</ref>. ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⴰⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴳ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵕⵏⵢⴰ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⴳ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴼⵓⵕⴷⵀⴰⵎ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1964 ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵥ ⵉ ⵜⴳⵎⵎⵉ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6. pp.&#x20;45.</bdi></ref>. ⵉⴷⵔⴰ ⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⵉⵍⵖ ⵏ ⵉⴼⵙⵢⴰⵏⵏ ⵏ ⵓⴼⵔⴼⵓⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⴷⴰ ⵏⵏ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉ ⴳ ⵜⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⵙ ⵜⵎⵍⵙⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵏ ⵡⴰⴽⵕⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴼⵍ ⴰⵙⵉⵍⵖ ⴰⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;99.</ref>. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⴷⴰⵡⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴱⵉⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵣⵣⵔⴰⵢ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵏⵓⵕⵥⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⴰⵍⴰⵙⵙ ⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⴳ ⵎⴰⵢⵢⵓ 1968 ⵍⵍⵉⴳ ⵢⵓⵎⵥ ⴱⴰⴽⴰⵍⵓⵔⵢⵓⵙ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⴳ ⵜⴷⵎⵙⴰ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;47–50.</ref>. ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⴳ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵙⴽⵯⴼⴰⵍ ⵜⵉⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵀⴰⵜ ⵜⵉⵍⴳⴰⵎⵉⵏ ⵏ ⵡⴰⴷⴷⵓⵔ ⴰⴽⴰⴷⵉⵎⵉ ⴷ ⵜⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴱⴷⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵓⵔ ⴳⵉⵙⵏⵜ ⵉⵍⵍⵉ ⵢⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;47.</ref><ref>{{cite news |last=Selk |first=Avi |date=May 20, 2018 |title=It's the 50th anniversary of the day Trump left college and nearly had to go to war |url=https://www.washingtonpost.com/news/retropolis/wp/2018/05/20/its-the-50th-anniversary-of-the-day-trump-left-college-and-nearly-had-to-go-to-war/ |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵢⵓⴷⴼ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⴰⴷ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵅⵎⵎⵉⵎ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵜⴰⵣⵣⵓⵍⴰⵏⵜ ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;75.</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵉⵏⵣⵣⴰ/ⵉⵜⵜⵓⵄⴼⴰ ⴳ ⵓⵙⵔⴷⴰⵙ ⵓⵛⵛⵉⵍ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ ⵖⴼ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⵏⵏⴰ ⵉⵙ ⵢⵓⴹⵏ ⵙ ⵉⵙⵏⵏⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵖⵙⴰⵏ ⴳ ⵉⵡⵔⵣⴰⵏ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;48.</ref>. == ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ == ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1968, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵢⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵉⵜⵜⵓⵥⵍⴰⵢⵏ ⵉ ⵜⵙⵔⴽⵎⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ ⴳ ⵉⵙⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵥⴽⴰ ⴼⵔⵉⴷ ⴳ [[ⴽⵡⵉⵏⵣ]], ⴷ [[ⵙⵜⴰⵜⵏ ⴰⵢⵍⴰⵏⴷ]], ⴷ [[ⴱⵔⵓⴽⵍⵉⵏ]].<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;51–53.</ref> ⴷ ⴳ ⵡⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ,<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>.</ref> ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵎⵙⴽⴰⵍⵜ, ⴷ ⵉⵙⵎⵓⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;76.</ref> ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵙⵙⵉⵔⵉⵡⵏ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵖⵍⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵎ ⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴳ ⵓⵙⵓⵏⵏ ⵉⵣⵖⵔⴰⵏⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. [[ISBN 978-0-446-69617-3|ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>]]. ⵜ. 51.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⴰⴷ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⴰⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;79.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵎⵓⴷⴷⵓ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;59.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴳ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. </ref> ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵉⵙⵎ ⵏ "[[ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ]]" ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵉⵙⵎⴰⵡⵏ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Blair, Gwenda (2015) [2001]. ''The Trumps: Three Generations That Built an Empire''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-3936-9</bdi>. ⵜ. 250.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵕⵓⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ  ⵉⴹⵉⵚ ⴰⵅⴰⵜⴰⵔ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ,<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 81.</ref> ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴼⵓⴽⴽⵓⵏ ⵜⵉⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵡⴰⵍⴰ/ⵓⵎⴰⵏⴰⵔ ⵏⵏⵙ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⵉ 13 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵙⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ.<ref><ref name="Mahler2016Cohn">{{cite news |last1=Mahler |first1=Jonathan |last2=Flegenheimer |first2=Matt |date=June 20, 2016 |title=What Donald Trump Learned From Joseph McCarthy's Right-Hand Man |url=https://www.nytimes.com/2016/06/21/us/politics/donald-trump-roy-cohn.html |url-access=limited |access-date=May 26, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵍⵎⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵜⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⵎⵙⵏⵉⴼⵉⵍⵉⵏ,<ref>Haberman, Maggie (2022). ''Confidence Man: The Making of Donald Trump and the Breaking of America''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29734-6</bdi>. ⵜ. 33.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵙⵓⴳⵔ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖⴼ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵣⵔⴼⴰⵏⵜ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 265.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⴼⵙⴰ ⴷ ⵓⵔⵊⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜⵉⵏ ⵉⵖⵢ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 266.</ref> ⴷ ⵉⵙⵖⵍⴼ ⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰ ⴰⵡⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⵣⴰ ⴰⴼⵔⴽⵓⴽ ⵉ ⵉⵎⵢⴰⴳⴳⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 272.</ref> ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵔⵔⴱ ⵉ ⵜⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 273-274.</ref> ⵉⵎⵍⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵓⵥⴹ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⴱⴹⵓ ⴷ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴹⴰⵢⵉⵏ ⵎⵉⵏ ⵏⵥⵕⴰ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ ⵏⵖ ⴰⵜⵉⴳ; ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵏⵏ ⵉⵎⵉⵍ ⵉⵙⵙⴰⴽⵯⴰⵢ ⵜⴰⵎⵙⴰⵔⵜ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⴳⵍⴰⵎ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⴳ ⴷⵉⴳⵙ ⵉⵎⵓⵔⵙ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. [[ISBN 978-0-593-29864-0|ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1973, ⵢⵓⵡⵙ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵚⵕⴹ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 100 ⵎⵍⵢⵓⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ (ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 725 ⵎⵍⵢⵓⵏ [[ⴷⵓⵍⴰⵔ|ⴹⵓⵍⴰⵕ]] ⴳ [[2025]]) ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵔⴰⵔ ⵖⴼ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵙⵓⵜⴰⵔ ⴷ ⵉⵏⵖⴼⴰⵔⵏ ⵉⵙⴳⴳⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⴼⵔⴰ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴹⴰⵀⵉⵕ ⵏ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⴽⴰⵏ ⴰⵡⴰⵍ ⴰⴷ ⵉⴽⴽⵙ ⴰⵙⵏⵓⵃⵢⵓ ⴷ ⵓⵥⵍⴰⵢ ⴰⵥⵓⵕⴰⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴰⵖⵓⵍ ⴷⴰⵖ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.82-84.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⴼⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⴹⴼⵕ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ 273-270.</ref> ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⵖⴼ ⵉⵏⵎⵓⵍⵍⴰ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ.<ref>Johnston, David Cay (2016). ''The Making of Donald Trump''. Melville House Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-1-61219-658-9</bdi>. ⵜ. 45-46.</ref> ⴳⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1991]] ⴷ [[2009]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵓⵜⵔⵉⵡⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⴳ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵎⵏⵏⵉ 11 ⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ: [[ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ]] ⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]], ⴷ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴳ [[ⴰⵜⵍⴰⵏⵜⵉⴽ ⵙⵉⵜⵉ]] ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵊⵉⵔⵙⵉ]], ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴳⴰⴷⵉⵔⵏ ⵏ ⵓⴽⴰⵣⵉⵏⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ".<ref>{{cite news |last=Qiu |first=Linda |date=June 21, 2016 |title=Yep, Donald Trump's companies have declared bankruptcy...more than four times |url=https://www.politifact.com/factchecks/2016/jun/21/hillary-clinton/yep-donald-trumps-companies-have-declared-bankrupt/ |access-date=May 25, 2023 |work=[[PolitiFact]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Winter |first=Tom |date=June 24, 2016 |title=Trump Bankruptcy Math Doesn't Add Up |url=https://www.nbcnews.com/news/us-news/trump-bankruptcy-math-doesn-t-add-n598376 |access-date=February 26, 2020 |work=[[NBC News]]}}</ref> ⴷ ⴷⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1992]] ⴷ [[1994]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵙ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⴽⵔⴰ ⵙⴳ ⵜⴻⵜⴰⵔⵉⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵜⴰⵔⵉⵍⴰⵡⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵙⵉⵡⴹⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴽⴽⴰⵏ ⵜⵉⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⵉ ⵜⵉⴳⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⴽⵔⴰⵢⵉⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴷⴰ ⴷⴰⵖ ⵙⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⵜⵉⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⴰⵏⵏ ⵖⵔ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ" ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵡⴰⵔⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ; ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵜ ⵜⵎⵇⵕⴰⴹ ⴰⴷ ⴳⴳⵓⵜⵏⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⴰⵎⵥⵏ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ ⵖⴼ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵏ ⵓⵖⴰⴼⵉⵔ. ⴷ ⵖⴼ ⵓⴼⵜⴰⵢ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ, ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⵖⴰⵡⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴷⴰ ⵜⵜⵡⴰⵜⴰⵙⵏⵜ  ⴰⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⴷ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵖⵔ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⴳⵎⴰⵙ ⴷ ⵓⵣⵉⵣⴷⵔ ⵏ ⵜⴰⵥⴰⵢⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ.<ref name="Tax_Schemes">{{cite news |last1=Barstow |first1=David |author-link1=David Barstow |last2=Craig |first2=Susanne |author-link2=Susanne Craig |last3=Buettner |first3=Russ |author-link3=Russ Buettner |date=October 2, 2018 |title=Trump Engaged in Suspect Tax Schemes as He Reaped Riches From His Father |url=https://www.nytimes.com/interactive/2018/10/02/us/politics/donald-trump-tax-schemes-fred-trump.html |url-access=limited |access-date=October 2, 2018 |work=[[The New York Times]]}}</ref> == ⵎⴰⵔⵉⵛⴰⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⴷ ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ == ⵉⵍⴷⵉ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵢⵏⵉⵜ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵉ ⵜⴽⴽⵍⵜ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1978 ⵓⵎⵉ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ: ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓⵎⵓⴹⵓⵕ" ⵉⵅⵓⴼⵙⵏ, ⵏⵏⵉ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⵜⴰⵎⵏⴰⵢⵜ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵙⵏⵜⵕⴰⵍ"<ref>{{cite news |last=Nevius |first=James |date=April 3, 2019 |title=The winding history of Donald Trump's first major Manhattan real estate project |url=https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-url=https://web.archive.org/web/20190406124720/https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-date=April 6, 2019 |access-date=February 6, 2026 |work=[[Curbed]]}}</ref>. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵓⵔ ⵖⵓⵔⵙ ⵍⵍⵉⵏⵜ ⵜⵣⵎⵔⵉⵏ ⵜⵉⵥⵕⴼⴰⵏⵉⵏ ⵉⴳⵓⵎⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵥⵕⴼ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⴷ, ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ "ⵀⴰⵢⴰⵜ" ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴹⴽⵍ ⴰⵕⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⴹⵏ 70 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref name="Rich NYMag">{{cite magazine |last=Rich |first=Frank |author-link=Frank Rich |date=April 30, 2018 |title=The Original Donald Trump |url=https://nymag.com/daily/intelligencer/2018/04/frank-rich-roy-cohn-the-original-donald-trump.html |access-date=May 8, 2018 |magazine=[[New York (magazine)|New York]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Kessler |first=Glenn |author-link=Glenn Kessler (journalist) |date=March 3, 2016 |title=Trump's false claim he built his empire with a 'small loan' from his father |url=https://www.washingtonpost.com/news/fact-checker/wp/2016/03/03/trumps-false-claim-he-built-his-empire-with-a-small-loan-from-his-father |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ [[ⵕⵡⴰⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ]] ⴷ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵉⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵔⴼ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵉ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ 40 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ — ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵙⵓⵍ, ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2016, ⴰⵣⵉⵣⴷⵔ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ<ref>{{cite news |last=Bagli |first=Charles V. |date=September 17, 2016 |title=A Trump Empire Built on Inside Connections and $885 Million in Tax Breaks |url=https://www.nytimes.com/2016/09/18/nyregion/donald-trump-tax-breaks-real-estate.html |access-date=September 5, 2026 |work=[[The New York Times]]}}</ref> — ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵉⵣⵔⵉⵏ 410 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref>{{cite news |last=Bernstein |first=Andrea |date=January 22, 2020 |title=Trump Pushed for a Sweetheart Tax Deal on His First Hotel. It's Cost New York City $410,068,399 and Counting. |url=https://www.propublica.org/article/trump-pushed-for-a-sweetheart-tax-deal-on-his-first-hotel-its-cost-new-york-city-410-068-399-and-counting |access-date=September 6, 2025 |work=[[ProPublica]]}}</ref><ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 269-271.</ref>. ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰⵎ ⴷⴰⵖ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1980 ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵀⴰⵢⴰⵜ" (Grand Hyatt Hotel)<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]].</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:President Trump Delivers Remarks (49498772251).jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ [[2020]].]] ⴷ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵢⵓⵎⵥ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ "ⴰⵔⴳⴳⵓⴱ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴼⴳⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ.<ref>{{cite magazine |last=Geist |first=William E. |author-link=Bill Geist |date=April 8, 1984 |title=The Expanding Empire of Donald Trump |url=https://www.nytimes.com/1984/04/08/magazine/the-expanding-empire-of-donald-trump.html |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |magazine=[[The New York Times Magazine]]}}</ref> ⴷ ⵜⵓⵎⴰ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴰⴷ  ⴰⵙⵉⵔⴰ ⴰⵎⴰⵜⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⵜⴰⵣⴷⴷⵉⵖⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2019.<ref name="moved">{{cite news |last=Haberman |first=Maggie |author-link=Maggie Haberman |date=October 31, 2019 |title=Trump, Lifelong New Yorker, Declares Himself a Resident of Florida |url=https://www.nytimes.com/2019/10/31/us/politics/trump-new-york-florida-primary-residence.html |url-access=limited |access-date=January 24, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵢⵓⵎⵥ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵜⵉⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⴱⵟⵟ ⴰⵥⴽⴰⵡⴰⵏ ⴷ ⵜⵓⵥⴽⴰ, ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⵙⵏⴳⵉⵏ ⴰⴱⵖⵍⵉ, ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵣ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴰⴷⴰⵣ ⵉ ⵉⴳⵓⵍⵉⴼⵏ ⵉⵎⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. 280.</ref> ⴷ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ, ⴷ ⵉⵙⵙⴼⵍⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⵢⵓⵎⵓ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 20 ⵏ ⵎⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⵓⴷⵓⵍⴰⵕ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 281.</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1988, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ "[[ⴱⵍⴰⵣⴰ (ⴰⵙⵏⵙⵓ)|ⴱⵍⴰⵣⴰ]]"ⴳⵔ ⵉⴼⴰⵙⵙⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙⴳ ⵢⴰⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⴳ ⵉⵍⵍⴰ ⵏ 16 ⵏ ⵓⴱⴰⵏⴽ.<ref>{{cite news |date=November 4, 1992 |title=Trump Revises Plaza Loan |url=https://www.nytimes.com/1992/11/04/business/company-news-trump-revises-plaza-loan.html |url-access=limited |access-date=May 23, 2023 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵙ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1992, ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵣⵔⵉ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ ⵡⴰⴹⴰⵏ ⵎⴽⴰⵏⵏ, ⵉⵜⵜⵓⴷⴳⴰ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ, ⵉⴷⴰ ⴳ ⵟⵟⴼⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵖⴼ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ.<ref>{{cite news |date=December 12, 1992 |title=Trump's Plaza Hotel Bankruptcy Plan Approved |url=https://www.nytimes.com/1992/12/12/business/company-news-trump-s-plaza-hotel-bankruptcy-plan-approved.html |url-access=limited |access-date=May 24, 2023 |work=[[The New York Times]] |agency=[[Reuters]]}}</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1995, ⵓⵔ ⴷⴰ ⵙⵓⵍ ⵉⴼⵔⵔⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵕⵟⵟⴰⵍⵏ ⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏⵏⵙⵏ 3 ⵏ ⵉⴷ ⵎⵍⵢⴰⵕ ⴷⵓⵍⴰⵕ, ⴷ ⵓⵎⵥⵏ ⴰⵙ ⵉⴷ ⴱⵓ ⵓⵕⵟⵟⴰⵍ ⴰⵏⵏ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ ⴰⴽⴷ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ "ⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ ⵉⵔⵉⵡⵏ ⴷ ⵉⵎⵇⵥⵥⵕⵏ" ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⵢⴰⵏⴼ ⵉ ⵜⵕⵥⵉ ⵜⵓⴷⵎⴰⵡⴰⵏⵜ<ref name="plaza">{{cite news |last=Segal |first=David |author-link=David Segal (journalist) |date=January 16, 2016 |title=What Donald Trump's Plaza Deal Reveals About His White House Bid |url=https://www.nytimes.com/2016/01/17/business/what-donald-trumps-plaza-deal-reveals-about-his-white-house-bid.html |url-access=limited |access-date=May 3, 2022 |work=[[The New York Times]]}}</ref><ref>{{cite news |last1=Stout |first1=David |author-link1=David Stout |last2=Gilpin |first2=Kenneth N. |date=April 12, 1995 |title=Trump Is Selling Plaza Hotel To Saudi and Asian Investors |url=https://www.nytimes.com/1995/04/12/business/trump-is-selling-plaza-hotel-to-saudi-and-asian-investors.html |url-access=limited |access-date=July 18, 2019 |work=[[The New York Times]]}}</ref>. ⴷ ⵓⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⵜ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴷ ⵓⵔⴳⴳⵓⴱ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⴳ [[ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 92 ⵏ ⵜⴰⵔⴰⵢⵜ ⴷ ⵜⴰⴳⵜⴰⵙⵎⵔⵙⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵏⵓⵕⵥⵓⵎⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2008. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024, ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ ⵜⴰⵢⵎⵙ" ⴷ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ "ⴱⵕⵓ ⴱⵓⴱⵍⵉⴽⴰ" ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵏⴰⴼⵓⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵙⴽⴰⵔ ⴰⵔⵣⵣⵓ ⵖⴼ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⵙ ⵉⴽⴽⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵜⵉⵎⵕⵥⵉⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵓⵣⵔⴰⵢ ⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴷ ⵜⵎⴷⴼⴼⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵏⵣⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ ⴷⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵖⴼ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⴰⵡⴷ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⴳ ⵓⵙⵖⵜⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ [[2008]].<ref>{{cite news |last1=Kiel |first1=Paul |last2=Buettner |first2=Russ |author-link2=Russ Buettner |date=May 11, 2024 |title=IRS Audit of Trump Could Cost Former President More Than $100 Million |url=https://www.propublica.org/article/trump-irs-audit-chicago-hotel-taxes |access-date=August 26, 2024 |work=[[ProPublica]]}}</ref> == ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵏ == ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵙ «ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵎⵃⴹⵉ» <ref>(en-US) Megyn Kelly, Kelly File, « Donald Trump: 'I want to make the country great again' », www.foxnews.com,‎ 21 mai 2015 (lire en ligne [archive du 15 mars 2016] Accès libre, consulté le 3 février 2023).</ref>, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵖⴼⴰⵡⴰⵍⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵎⵎⴰⵍⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵃⴹⵉ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵙⴳⴷⴰⵏ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴽⵯⴼⵍⵜ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵎⴽ ⵜⵜ ⵏⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵡⵓⴷⵎⴰⵡⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ <ref>(en) « In G.O.P. image race, “strong” tops “conservative” [archive] », sur YouGov, 12 janvier 2016 (consulté le 26 juillet 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⴷⴰⵖ ⵉⵛⵇⵇⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵉⵏ», ⴷ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵓⵜⵓⵔ ⵜⴰⵖⴰⵎⵜ ⵏⵏⵙ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ ⵡⴰⵏⵏⵉ «ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⴰⵀⴰ ⵉⵙⵙⵏⴼⴰⵍ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⴽⵓ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ <ref>Gilles Paris, « Donald Trump, Monsieur « flexible » [archive] », sur lemonde.fr, 15 mai 2016 (consulté le 17 mai 2016).</ref>. === ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ === * Sébastien Boussois, ''Donald Trump, retour vers le futur'', éd. Mareuil, 2025. * David Da Silva, ''Trump et Hollywood, t. 2 : Le cinéma trumpien'', La Madeleine, LettMotif, 2023, 228 p. {{ISBN|978-2-36716-376-5}}. * {{Article |auteur1=Maya Kandel |titre=La doctrine Trump |périodique=Le Grand Continent |date=23 octobre 2020 |lire en ligne=https://legrandcontinent.eu/fr/2020/10/23/la-doctrine-trump-1/}} == ⵜⵉⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵖⵓⵍⵉⵏ == * {{cite journal |last1=Adams |first1=Kenneth Alan |date=Spring 2021 |title=The Trump Death Cult |url=https://www.proquest.com/openview/c5d4601ebe8dcb232f9ab2965e900d70/1?pq-origsite=gscholar&cbl=35407 |journal=[[Journal of Psychohistory]] |volume=48 |issue=4 |access-date=February 22, 2026 |pages=256–276 |issn=0145-3378}} * {{cite journal |last1=Johnson |first1=Kevin R. |author-link1=Kevin Johnson (lawyer) |last2=Cuison-Villazor |first2=Rose |title=The Trump Administration and the War on Immigration Diversity |journal=[[Wake Forest Law Review]] |date=May 2, 2019 |url=https://www.wakeforestlawreview.com/wp-content/uploads/2024/04/w10_VillazorJohnson.pdf |pages=575–616 |volume=54 |issue=2}} * {{cite journal |last1=Kaufman |first1=Robert R. |last2=Haggard |first2=Stephan |author-link2=Stephan Haggard |title=Democratic Decline in the United States: What Can We Learn from Middle-Income Backsliding? |journal=[[Perspectives on Politics]] |date=2019 |volume=17 |issue=2 |pages=417–432 |doi=10.1017/S1537592718003377 |s2cid=149457724 |doi-access=free}} * {{cite journal |last1=Lajevardi |first1=Nazita |last2=Oskooii |first2=Kassra A. R. |year=2018 |title=Old-Fashioned Racism, Contemporary Islamophobia, and the Isolation of Muslim Americans in the Age of Trump |journal=Journal of Race, Ethnicity, and Politics |volume=3 |issue=1 |pages=112–152 |doi=10.1017/rep.2017.37}} * {{cite journal |last=McGurk |first=Brett |author-link=Brett McGurk |url=https://www.foreignaffairs.com/articles/iran/2020-01-22/cost-incoherent-foreign-policy |title=The Cost of an Incoherent Foreign Policy: Trump's Iran Imbroglio Undermines U.S. Priorities Everywhere Else |journal=[[Foreign Affairs]] |date=January 22, 2020}} * {{cite journal |last1=Nacos |first1=Brigitte L. |author-link1=Brigitte L. Nacos |last2=Shapiro |first2=Robert Y. |author-link2=Robert Y. Shapiro |last3=Bloch-Elkon |first3=Yaeli |date=2020 |title=Donald Trump: Aggressive Rhetoric and Political Violence |url=https://www.jstor.org/stable/26940036 |journal=[[Perspectives on Terrorism]] |volume=14 |issue=5 |pages=2–25 |issn=2334-3745 |jstor=26940036 |access-date=January 20, 2025}} * {{cite journal |last1=Sundahl |first1=Anne-Mette Holmgård |title=Personality Cult or a Mere Matter of Popularity? |journal=[[International Journal of Politics, Culture, and Society]] |volume=36 |issue=4 |date=May 4, 2022 |pages=431–458 |doi=10.1007/s10767-022-09423-0 |pmid=35528318 |pmc=9066393}} * {{cite journal |last=Urbinati |first=Nadia |author-link=Nadia Urbinati |date=May 2019 |title=Political Theory of Populism |url=https://www.annualreviews.org/content/journals/10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |journal=[[Annual Review of Political Science]] |volume=22 |access-date=December 20, 2024 |pages=111–127 |issn=1094-2939 |doi=10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |url-access=subscription}} == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] * [[ⴽⴰⵏⴰⴷⴰ|ⴽⴰⵏⴰⴹⴰ]] * [[ⵎⵉⴽⵙⵉⴽ]] * [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] == ⵉⵙⵍⴽⵎⵏ ⵏ ⴱⵕⵕⴰ == {{ⵉⵙⵉⵜⵏ ⵏ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵓⵏ}} ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ|ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ}} 0juhd599jqft0qzuh15qehy4p05zecq 197976 197975 2026-10-28T17:27:31Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 197976 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ|ⵜⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]]: Donald John Trump) (ⴰⴼⵔⵉⵙⵎ: The Donald <ref>{{Lien web |langue=en |titre=Why does everyone call Donald Trump ‘The Donald’? It’s an interesting story |url=https://www.washingtonpost.com/news/arts-and-entertainment/wp/2015/09/01/why-does-everyone-call-donald-trump-the-donald-its-an-interesting-story |site=The Washington Post |date=1 septembre 2015}}.</ref>) (ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ]], ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⵎⵉⵍⵢⴰⵕⴹⵉⵕ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵢⴰⴼⵓ ⴰⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏⵉ, ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵜⵉⵙ 45 ⴷ ⵜⵉⵙ 47 ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵓⵎⵉ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵙⴳ 20 [[ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ]] [[2017]] ⴰⵔ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2021]], ⴷ ⵜⴽⴽⵍⵉⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵙⴳ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2025]]. ⵉⴳⴰ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ [[ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ]], ⵢⴰⵎⵥ ⵜⴰⵏⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971 ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵙⵏⴼⵍ ⵉⵙⵎ ⵙ "ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵉⵙⴽⵔ ⵙⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵜⴰⴷⵎⵙⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴱⴰⵔⴰⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⵍⴼ. ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵡⵓⴷⵎⴰ ⵜⴰⵙⵏⵖⵎⴰⵙⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ, ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ; ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳⵔ 2004 ⴷ 2015 ⴰⵎ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵡⵜ (The Apprentice). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump NYMA.jpg|thumb|left|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1964]] ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ, ⵉⴽⵛⵎ ⴳ 1987 ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵜⵙⵎⵎⵙⴽⵍⵜ ⴷⴳ 1999 ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵏⵣⴰⵖ ⵉ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵊⵓⵕⵊ ⴱⵓⵛ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ — ⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ — ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ 2009. ⵉⵣⵣⵖⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵏⵏⴰ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⵜⵎⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵓⵔ ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⵏⵥⴰ, ⵉⵎⵓⵔⵙ ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2016 ⵙ ⵓⵙⴽⵜⵔ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ "ⵙⴽⵔ ⴷⴰⵖ ⴳ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ ⵜⴰⵏⵓⴼⵍⴰⵢⵜ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵏⵏⵉⴹⵏ". ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⴹⵍⵉⴱ ⵉ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵉⵏⴱⴹⵏ ⴷ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵉⵏⵎⵏ, ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴷ ⵉⵖⵜⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⴰⵣⵡⴰⴳ. ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⴳⵍⴰⵎ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ ⴷ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵔⴷⵓ ⴳ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵏ ⵓⵏⵣⵡⵉ. ⴷ ⵉⴳⵔ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵀⵉⵍⴰⵔⵉ ⴽⵍⵉⵏⵟⵓⵏ ⵇⴰⵃ ⵜⵓⵔⴷⴰⵡⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump with model of Television City.jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1985 ⴰⴽⴷ ⵓⵣⵓⵔⵜ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏ ⴷⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]].<ref>{{cite magazine |last=Handy |first=Bruce |date=April 1, 2019 |title=Trump Once Proposed Building a Castle on Madison Avenue |url=https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2019/04/trump-tower-real-estate-projects/583243/ |access-date=July 28, 2024 |magazine=[[The Atlantic]]}}</ref>]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵙⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⵉ ⵓⵏⵣⵡⵉ ⴷ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵖⵢⴰⵢⵜ ⵏ ⵢⵉⵕⴰⵏ ⴷⴳ ⴼⵢⵉⵏⵏⴰ, ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵓⵇⵓⴷⵙ ⴰⵎ ⵜⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⵏ ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵉⵏ ⵜⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⵖⴰⵏⵉⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ "ⵜⵉⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵉⴱⵔⴰⵀⵉⵎ", ⴷ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ "ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵜ ⵏ ⵓⵙⴰⵢⵔⴰⵔ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ" (United States Space Force). ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ, ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⵜⵓⵛⵛⵉⵍⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⴷ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵢⵓⵍⵙ ⵉ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵏⴰⴼⵜⴰ" (ALENA) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⴳ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵓⵙⵎⵉⴽⴰ" (ACEUM), ⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵛⵛⵉⵏⵡⴰ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ. ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵏ ⵓⵙⵖⴰⵏ ⴷ ⵜⴳⵎⵉ ⴰⵔ ⵜⵉⵣⵉ ⵍⵍⵉⴳ ⵜⵏⴽⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵜⴰⴷⵓⵙⴰⵏⵜ ⵏ 2020. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵥⵥⵕⵉⴳ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⵉ ⵓⴼⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⵔⵉⵙⵜ ⵜⴰⵎⵃⴹⴰⵡⵜ ⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵡⴰⵍⴰⵏⵜ ⵖⵉⴼⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵓⵎⵎⵍⵉⵏ ⵙ ⵓⵃⵟⵟⵓ ⵖⴼ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⴷⴷⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵅⵛⵏⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ "ⵙⵎⵓⵏⴰⵜ ⴰⴼⴰⵙⵉ" ⴳ ⵛⴰⵕⵍⵓⵜⵙⴼⵉⵍ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ 2020, ⴷ ⵖⴼ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ [[ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ|ⴰⵡⴽⵔⴰⵏⵉ]] [[ⴼⵓⵍⵓⴷⵉⵎⵉⵔ ⵣⵉⵍⵉⵏⵙⴽⵉ]], ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔ ⵖⵉⴼⵙ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵣⵣⵉⴷⴳⴰ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵉⵎⵖⴰⵔⵏ. ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵓⵢⴰ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⴳⵣⵣⵓⵍⵏ, ⴷ ⵓⵎⵢⴰⴳⴳⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵓⴱⴰⵢⵢⵓⵕ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⴽⵓⵔⵓⵏⴰⴼⵉⵔⵓⵙ 2019|ⴽⵓⴼⵉⴷ-19]] ⵙ ⵓⵏⴰⴽⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⵙⴳ [[ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ|ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ]]. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 2020, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⵊⵓ ⴱⴰⵢⴷⵏ. ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵢⵉⵜⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵓⵢⴰⵏⵏ — ⵏⵏⵉ ⵓⴳⵉⵏ ⵙ ⵎⴰⵕⵕⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ — ⴷ ⵉⴳⴰ ⴱⴰⵢⵟⵟⴰⵕ ⵉ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ. ⴳ 6 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2021, ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⴹⵏ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵖⵔ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵡⵡⵖ ⵏⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵔⵎⵉⵜ ⵏ ⵓⴽⴽⵛⵜⵓ. ⴷ ⵕⵥⵎⵏ ⴷ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⴷⴰⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ, ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵔ ⵎⵓⵔⵙⵏ ⴳ ⵎⴰⵢⵏⵏⴰ. ⴷ ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⵉⵍⵉ ⴷⴳ ⵜⴼⵓⴳⵍⴰ ⵏ ⵓⵙⵙⵔⵙⵓ ⵏ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵢⵓⵎⵥⵏ ⴰⴷⵖⴰⵔ ⵏⵏⵙ. ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙⴳ ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 2022 ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵎⴰⵕⵚ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ. ⴳ ⵓⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴷ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⴹ ⵜⵉⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2020 ⴷ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ, ⵓⵍⴰ ⵉⵙⵓⴳⵉⵜⵏ ⵉⵔⵉⵙⴰⵏⵏ. ⴳ 30 [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]] [[2024]], ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⵙ 34 ⵏ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ "ⵙⵜⵓⵕⵎⵉ ⴷⴰⵏⵢⴰⵍⵣ", ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙⵏ ⵙ ⵜⵉⴳⴰⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴽⴰⴹⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump swearing in ceremony.jpg|thumb|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 2017]] ⴹⴰⵕⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵖⵉ ⴷ ⵙ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ [[ⵉⵍⵓⵏ ⵎⴰⵙⴽ]], ⵉⵎⵓⵔⵙ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024 ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵜⴰⵢⵜ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ [[ⴽⴰⵎⴰⵍⴰ ⵀⴰⵔⵉⵙ]]. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏⵜ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⴹⴼⵕⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵉⴹⵕⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵖⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ, ⵉⴼⴽⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵓⵔⴼ ⵉ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ 1500 ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵉⵏ. ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵉⵙⵡⴰⵍⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ, ⵉⵙⴽⵔ ⵎⴰⵙⴽ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴰⴹⵉⵏ, ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵎⴳⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵉⴼⵉⴷⵉⵕⴰⵍⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵙⴷⵓⵙ ⵉⴹⵉⵚ ⵏ ⵜⵙⵏⵓⵔⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵙⵎⵀⵍ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴷⵉⵡⴰⵏⵜ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⵓⵔ ⵉⵍⵉⵏ ⴰⵣⵔⴼ, ⴷ ⵓⵢⴰⵏⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔⵏ ⵜⵉⵔⵡⴰⴽⵉⵏ, ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ ⴰⵃⵟⵟⴰⵡ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵇⵔⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵉⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵙ ⵓⵃⵍⵍⵓⵜⴼ ⵖⵔ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⴷ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ. ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵀⴰⵜ ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵜⴰⵏⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⵎⴰⵙ ⵜⵔⵉⵡ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⴷ ⵜⴽⵛⵎ ⵏⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵖⴼ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴱⵣⵣⴻⵣ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⴳ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵉⴷⵉⵡⴰⵏⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⵓⵜ ⵉⴷⵖⴰⵔⵏ ⵉⵎⵖⵢⴰⵢⵏ ⵉⵢⵕⴰⵏⵉⵢⵏ, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴼⵙⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵉ [[ⵓⴽⵔⴰⵏⵢⴰ|ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ]] ⴳ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏⵏⵙ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ [[ⵔⵓⵙⵢⴰ]], ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵓⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵖⴰⵣⵣⴰ]]. ⴷ ⴳ ⵢⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2026, ⵉⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵢ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴼⵉⵏⵉⵣⵡⵉⵍⵉ [[ⵏⵉⴽⵓⵍⴰⵙ ⵎⴰⴹⵓⵕⵓ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵓⵎⵚⵉⵕⵉⴹ. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵍⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵎⴰⵙ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⴳⵔⵉⵏⵍⴰⵏⴷ, ⵏⵖ ⴰⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴰⵙⵓⴳⵉ ⵖⴼ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵜⵎⵏⵥⴰⵡⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ. ⴷ ⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ 2026, ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵖⴼ ⵉⵕⴰⵏ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵖⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵏ [[ⴰⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ|ⵓⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ]]. == ⵜⴰⵏⴽⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵍⵎⴷ == ⵉⵍⵓⵍ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵊⵓⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵉⴳⴰ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵖⵓⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵎⴰⵔⵉ ⴰⵏ ⵎⴰⴽⵍⵢⵓⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;30, 37.</ref>. ⵉⵍⴰ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⵉⵍⵉⵎⴰⵏⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⵓⵜⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;v.</ref>. ⵉⵎⵇⵇⵓⵔ ⴷ ⴰⴽⴷ ⵡⴰⵢⵜⵎⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⴳⵔⵏ: ⵎⴰⵔⵢⴰⵏ, ⴷ ⴼⵔⵉⴷ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ, ⴷ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ, ⴷ ⴳⵎⴰⵙ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵖⵔⵎ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 23 ⵏ ⵜⵅⵅⴰⵎⵜ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ "ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⵉⵙⵜⵉⵜⵙ" ⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2015/09/23/us/politics/donald-trumps-old-queens-neighborhood-now-a-melting-pot-was-seen-as-a-cloister.html |title=Donald Trump's Old Queens Neighborhood Contrasts With the Diverse Area Around It |first=Jason |last=Horowitz |work=[[The New York Times]] |date=September 22, 2015 |access-date=December 15, 2025 |url-access=limited}}</ref>. ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⵉⵎⵙ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵡⴰⵍⴰ ⵃⵎⵍⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. p.&#x20;302.</ref>, ⵉⵎⵣⵉⵣⵡⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;49.</ref> ⴰⴽⴷ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⵎⵎⵔⴰⵏ ⴷ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⴷⵏⴰⴽ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵎⴽⴰⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵓⴼⴰⵢ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;272.</ref>. ⵉⵙⵙⵉⵡⴹ ⴼⵔⵉⴷ ⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵜⵉⵖⴰⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>.</ref> ⴷ ⵓⵎⵏⵣⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ "ⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵜⴰⵢⵏ ⴷ ⵙ ⵜⴽⵓⵍⵉ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵜ".<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;47.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⴰⵙ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⴰⵀⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⵡⴰⴷ ⵉⵏⵇⵇⴰⵏ" ⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ".<ref>Hurt III, Harry (1993). ''Lost Tycoon''. W. W. Norton & Company. [[ISBN 0-393-03029-6|ISBN&#x20;<bdi>0-393-03029-6</bdi>]]. p.&#x20;13.</ref> ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵓⵙⵢⴰⴼⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. p.&#x20;13.</ref> ⴷ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵥⵕⴼⴰⵏ ⵉ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⴷ ⵉⴷⴷⴰⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;51.</ref> ⴷ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵉ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴼⵔⵉⴷ ⴷⴰ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵉ ⴽⵓ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⴷ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰⵏ 20,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 265,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵉⵙⵉⴹⵏⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵎⵉⵍⵢⵓⵏⵉⵔ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⴰⵖⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵙⴰⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ, ⴷ ⵏⵜⵜⴰ ⵢⴰⵍⵍⴰⵀ ⴷⴰⵔⵙ ⵜⵍⵍⴰ ⵜⴰⵎ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. pp.&#x20;30–31.</ref> ⵉⵖⵔⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ "ⴽⵢⵓ ⴼⵓⵔⵉⵙⵜ" ⴰⵔ ⴰⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ, ⵙⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵜⴰⵎ ⴰⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;33, 38, 45.</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⴰⵔ ⵜⵙⵙⴱⵖⴰⵙ ⵉⵏⵍⵎⴰⴷⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵏⵏⵓⵏⵜ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;66.</ref> ⴷ ⴰⵔ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵜⵥⵥⵓ ⵜⴰⴹⵓⵍⵍⵉⵜ ⴷ ⵡⴰⵣⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;42.</ref>. ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⴰⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴳ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵕⵏⵢⴰ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⴳ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴼⵓⵕⴷⵀⴰⵎ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1964 ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵥ ⵉ ⵜⴳⵎⵎⵉ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6. pp.&#x20;45.</bdi></ref>. ⵉⴷⵔⴰ ⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⵉⵍⵖ ⵏ ⵉⴼⵙⵢⴰⵏⵏ ⵏ ⵓⴼⵔⴼⵓⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⴷⴰ ⵏⵏ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉ ⴳ ⵜⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⵙ ⵜⵎⵍⵙⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵏ ⵡⴰⴽⵕⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴼⵍ ⴰⵙⵉⵍⵖ ⴰⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;99.</ref>. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⴷⴰⵡⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴱⵉⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵣⵣⵔⴰⵢ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵏⵓⵕⵥⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⴰⵍⴰⵙⵙ ⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⴳ ⵎⴰⵢⵢⵓ 1968 ⵍⵍⵉⴳ ⵢⵓⵎⵥ ⴱⴰⴽⴰⵍⵓⵔⵢⵓⵙ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⴳ ⵜⴷⵎⵙⴰ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;47–50.</ref>. ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⴳ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵙⴽⵯⴼⴰⵍ ⵜⵉⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵀⴰⵜ ⵜⵉⵍⴳⴰⵎⵉⵏ ⵏ ⵡⴰⴷⴷⵓⵔ ⴰⴽⴰⴷⵉⵎⵉ ⴷ ⵜⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴱⴷⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵓⵔ ⴳⵉⵙⵏⵜ ⵉⵍⵍⵉ ⵢⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;47.</ref><ref>{{cite news |last=Selk |first=Avi |date=May 20, 2018 |title=It's the 50th anniversary of the day Trump left college and nearly had to go to war |url=https://www.washingtonpost.com/news/retropolis/wp/2018/05/20/its-the-50th-anniversary-of-the-day-trump-left-college-and-nearly-had-to-go-to-war/ |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵢⵓⴷⴼ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⴰⴷ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵅⵎⵎⵉⵎ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵜⴰⵣⵣⵓⵍⴰⵏⵜ ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;75.</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵉⵏⵣⵣⴰ/ⵉⵜⵜⵓⵄⴼⴰ ⴳ ⵓⵙⵔⴷⴰⵙ ⵓⵛⵛⵉⵍ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ ⵖⴼ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⵏⵏⴰ ⵉⵙ ⵢⵓⴹⵏ ⵙ ⵉⵙⵏⵏⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵖⵙⴰⵏ ⴳ ⵉⵡⵔⵣⴰⵏ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;48.</ref>. == ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ == ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1968, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵢⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵉⵜⵜⵓⵥⵍⴰⵢⵏ ⵉ ⵜⵙⵔⴽⵎⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ ⴳ ⵉⵙⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵥⴽⴰ ⴼⵔⵉⴷ ⴳ [[ⴽⵡⵉⵏⵣ]], ⴷ [[ⵙⵜⴰⵜⵏ ⴰⵢⵍⴰⵏⴷ]], ⴷ [[ⴱⵔⵓⴽⵍⵉⵏ]].<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;51–53.</ref> ⴷ ⴳ ⵡⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ,<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>.</ref> ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵎⵙⴽⴰⵍⵜ, ⴷ ⵉⵙⵎⵓⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;76.</ref> ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵙⵙⵉⵔⵉⵡⵏ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵖⵍⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵎ ⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴳ ⵓⵙⵓⵏⵏ ⵉⵣⵖⵔⴰⵏⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. [[ISBN 978-0-446-69617-3|ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>]]. ⵜ. 51.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⴰⴷ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⴰⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;79.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵎⵓⴷⴷⵓ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;59.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴳ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. </ref> ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵉⵙⵎ ⵏ "[[ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ]]" ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵉⵙⵎⴰⵡⵏ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Blair, Gwenda (2015) [2001]. ''The Trumps: Three Generations That Built an Empire''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-3936-9</bdi>. ⵜ. 250.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵕⵓⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ  ⵉⴹⵉⵚ ⴰⵅⴰⵜⴰⵔ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ,<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 81.</ref> ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴼⵓⴽⴽⵓⵏ ⵜⵉⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵡⴰⵍⴰ/ⵓⵎⴰⵏⴰⵔ ⵏⵏⵙ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⵉ 13 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵙⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ.<ref><ref name="Mahler2016Cohn">{{cite news |last1=Mahler |first1=Jonathan |last2=Flegenheimer |first2=Matt |date=June 20, 2016 |title=What Donald Trump Learned From Joseph McCarthy's Right-Hand Man |url=https://www.nytimes.com/2016/06/21/us/politics/donald-trump-roy-cohn.html |url-access=limited |access-date=May 26, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵍⵎⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵜⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⵎⵙⵏⵉⴼⵉⵍⵉⵏ,<ref>Haberman, Maggie (2022). ''Confidence Man: The Making of Donald Trump and the Breaking of America''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29734-6</bdi>. ⵜ. 33.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵙⵓⴳⵔ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖⴼ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵣⵔⴼⴰⵏⵜ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 265.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⴼⵙⴰ ⴷ ⵓⵔⵊⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜⵉⵏ ⵉⵖⵢ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 266.</ref> ⴷ ⵉⵙⵖⵍⴼ ⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰ ⴰⵡⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⵣⴰ ⴰⴼⵔⴽⵓⴽ ⵉ ⵉⵎⵢⴰⴳⴳⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 272.</ref> ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵔⵔⴱ ⵉ ⵜⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 273-274.</ref> ⵉⵎⵍⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵓⵥⴹ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⴱⴹⵓ ⴷ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴹⴰⵢⵉⵏ ⵎⵉⵏ ⵏⵥⵕⴰ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ ⵏⵖ ⴰⵜⵉⴳ; ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵏⵏ ⵉⵎⵉⵍ ⵉⵙⵙⴰⴽⵯⴰⵢ ⵜⴰⵎⵙⴰⵔⵜ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⴳⵍⴰⵎ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⴳ ⴷⵉⴳⵙ ⵉⵎⵓⵔⵙ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. [[ISBN 978-0-593-29864-0|ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1973, ⵢⵓⵡⵙ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵚⵕⴹ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 100 ⵎⵍⵢⵓⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ (ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 725 ⵎⵍⵢⵓⵏ [[ⴷⵓⵍⴰⵔ|ⴹⵓⵍⴰⵕ]] ⴳ [[2025]]) ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵔⴰⵔ ⵖⴼ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵙⵓⵜⴰⵔ ⴷ ⵉⵏⵖⴼⴰⵔⵏ ⵉⵙⴳⴳⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⴼⵔⴰ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴹⴰⵀⵉⵕ ⵏ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⴽⴰⵏ ⴰⵡⴰⵍ ⴰⴷ ⵉⴽⴽⵙ ⴰⵙⵏⵓⵃⵢⵓ ⴷ ⵓⵥⵍⴰⵢ ⴰⵥⵓⵕⴰⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴰⵖⵓⵍ ⴷⴰⵖ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.82-84.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⴼⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⴹⴼⵕ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ 273-270.</ref> ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⵖⴼ ⵉⵏⵎⵓⵍⵍⴰ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ.<ref>Johnston, David Cay (2016). ''The Making of Donald Trump''. Melville House Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-1-61219-658-9</bdi>. ⵜ. 45-46.</ref> ⴳⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1991]] ⴷ [[2009]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵓⵜⵔⵉⵡⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⴳ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵎⵏⵏⵉ 11 ⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ: [[ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ]] ⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]], ⴷ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴳ [[ⴰⵜⵍⴰⵏⵜⵉⴽ ⵙⵉⵜⵉ]] ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵊⵉⵔⵙⵉ]], ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴳⴰⴷⵉⵔⵏ ⵏ ⵓⴽⴰⵣⵉⵏⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ".<ref>{{cite news |last=Qiu |first=Linda |date=June 21, 2016 |title=Yep, Donald Trump's companies have declared bankruptcy...more than four times |url=https://www.politifact.com/factchecks/2016/jun/21/hillary-clinton/yep-donald-trumps-companies-have-declared-bankrupt/ |access-date=May 25, 2023 |work=[[PolitiFact]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Winter |first=Tom |date=June 24, 2016 |title=Trump Bankruptcy Math Doesn't Add Up |url=https://www.nbcnews.com/news/us-news/trump-bankruptcy-math-doesn-t-add-n598376 |access-date=February 26, 2020 |work=[[NBC News]]}}</ref> ⴷ ⴷⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1992]] ⴷ [[1994]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵙ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⴽⵔⴰ ⵙⴳ ⵜⴻⵜⴰⵔⵉⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵜⴰⵔⵉⵍⴰⵡⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵙⵉⵡⴹⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴽⴽⴰⵏ ⵜⵉⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⵉ ⵜⵉⴳⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⴽⵔⴰⵢⵉⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴷⴰ ⴷⴰⵖ ⵙⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⵜⵉⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⴰⵏⵏ ⵖⵔ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ" ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵡⴰⵔⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ; ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵜ ⵜⵎⵇⵕⴰⴹ ⴰⴷ ⴳⴳⵓⵜⵏⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⴰⵎⵥⵏ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ ⵖⴼ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵏ ⵓⵖⴰⴼⵉⵔ. ⴷ ⵖⴼ ⵓⴼⵜⴰⵢ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ, ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⵖⴰⵡⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴷⴰ ⵜⵜⵡⴰⵜⴰⵙⵏⵜ  ⴰⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⴷ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵖⵔ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⴳⵎⴰⵙ ⴷ ⵓⵣⵉⵣⴷⵔ ⵏ ⵜⴰⵥⴰⵢⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ.<ref name="Tax_Schemes">{{cite news |last1=Barstow |first1=David |author-link1=David Barstow |last2=Craig |first2=Susanne |author-link2=Susanne Craig |last3=Buettner |first3=Russ |author-link3=Russ Buettner |date=October 2, 2018 |title=Trump Engaged in Suspect Tax Schemes as He Reaped Riches From His Father |url=https://www.nytimes.com/interactive/2018/10/02/us/politics/donald-trump-tax-schemes-fred-trump.html |url-access=limited |access-date=October 2, 2018 |work=[[The New York Times]]}}</ref> == ⵎⴰⵔⵉⵛⴰⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⴷ ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ == ⵉⵍⴷⵉ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵢⵏⵉⵜ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵉ ⵜⴽⴽⵍⵜ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1978 ⵓⵎⵉ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ: ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓⵎⵓⴹⵓⵕ" ⵉⵅⵓⴼⵙⵏ, ⵏⵏⵉ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⵜⴰⵎⵏⴰⵢⵜ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵙⵏⵜⵕⴰⵍ"<ref>{{cite news |last=Nevius |first=James |date=April 3, 2019 |title=The winding history of Donald Trump's first major Manhattan real estate project |url=https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-url=https://web.archive.org/web/20190406124720/https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-date=April 6, 2019 |access-date=February 6, 2026 |work=[[Curbed]]}}</ref>. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵓⵔ ⵖⵓⵔⵙ ⵍⵍⵉⵏⵜ ⵜⵣⵎⵔⵉⵏ ⵜⵉⵥⵕⴼⴰⵏⵉⵏ ⵉⴳⵓⵎⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵥⵕⴼ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⴷ, ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ "ⵀⴰⵢⴰⵜ" ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴹⴽⵍ ⴰⵕⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⴹⵏ 70 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref name="Rich NYMag">{{cite magazine |last=Rich |first=Frank |author-link=Frank Rich |date=April 30, 2018 |title=The Original Donald Trump |url=https://nymag.com/daily/intelligencer/2018/04/frank-rich-roy-cohn-the-original-donald-trump.html |access-date=May 8, 2018 |magazine=[[New York (magazine)|New York]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Kessler |first=Glenn |author-link=Glenn Kessler (journalist) |date=March 3, 2016 |title=Trump's false claim he built his empire with a 'small loan' from his father |url=https://www.washingtonpost.com/news/fact-checker/wp/2016/03/03/trumps-false-claim-he-built-his-empire-with-a-small-loan-from-his-father |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ [[ⵕⵡⴰⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ]] ⴷ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵉⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵔⴼ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵉ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ 40 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ — ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵙⵓⵍ, ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2016, ⴰⵣⵉⵣⴷⵔ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ<ref>{{cite news |last=Bagli |first=Charles V. |date=September 17, 2016 |title=A Trump Empire Built on Inside Connections and $885 Million in Tax Breaks |url=https://www.nytimes.com/2016/09/18/nyregion/donald-trump-tax-breaks-real-estate.html |access-date=September 5, 2026 |work=[[The New York Times]]}}</ref> — ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵉⵣⵔⵉⵏ 410 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref>{{cite news |last=Bernstein |first=Andrea |date=January 22, 2020 |title=Trump Pushed for a Sweetheart Tax Deal on His First Hotel. It's Cost New York City $410,068,399 and Counting. |url=https://www.propublica.org/article/trump-pushed-for-a-sweetheart-tax-deal-on-his-first-hotel-its-cost-new-york-city-410-068-399-and-counting |access-date=September 6, 2025 |work=[[ProPublica]]}}</ref><ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 269-271.</ref>. ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰⵎ ⴷⴰⵖ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1980 ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵀⴰⵢⴰⵜ" (Grand Hyatt Hotel)<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]].</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:President Trump Delivers Remarks (49498772251).jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ [[2020]].]] ⴷ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵢⵓⵎⵥ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ "ⴰⵔⴳⴳⵓⴱ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴼⴳⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ.<ref>{{cite magazine |last=Geist |first=William E. |author-link=Bill Geist |date=April 8, 1984 |title=The Expanding Empire of Donald Trump |url=https://www.nytimes.com/1984/04/08/magazine/the-expanding-empire-of-donald-trump.html |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |magazine=[[The New York Times Magazine]]}}</ref> ⴷ ⵜⵓⵎⴰ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴰⴷ  ⴰⵙⵉⵔⴰ ⴰⵎⴰⵜⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⵜⴰⵣⴷⴷⵉⵖⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2019.<ref name="moved">{{cite news |last=Haberman |first=Maggie |author-link=Maggie Haberman |date=October 31, 2019 |title=Trump, Lifelong New Yorker, Declares Himself a Resident of Florida |url=https://www.nytimes.com/2019/10/31/us/politics/trump-new-york-florida-primary-residence.html |url-access=limited |access-date=January 24, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵢⵓⵎⵥ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵜⵉⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⴱⵟⵟ ⴰⵥⴽⴰⵡⴰⵏ ⴷ ⵜⵓⵥⴽⴰ, ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⵙⵏⴳⵉⵏ ⴰⴱⵖⵍⵉ, ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵣ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴰⴷⴰⵣ ⵉ ⵉⴳⵓⵍⵉⴼⵏ ⵉⵎⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. 280.</ref> ⴷ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ, ⴷ ⵉⵙⵙⴼⵍⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⵢⵓⵎⵓ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 20 ⵏ ⵎⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⵓⴷⵓⵍⴰⵕ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 281.</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1988, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ "[[ⴱⵍⴰⵣⴰ (ⴰⵙⵏⵙⵓ)|ⴱⵍⴰⵣⴰ]]"ⴳⵔ ⵉⴼⴰⵙⵙⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙⴳ ⵢⴰⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⴳ ⵉⵍⵍⴰ ⵏ 16 ⵏ ⵓⴱⴰⵏⴽ.<ref>{{cite news |date=November 4, 1992 |title=Trump Revises Plaza Loan |url=https://www.nytimes.com/1992/11/04/business/company-news-trump-revises-plaza-loan.html |url-access=limited |access-date=May 23, 2023 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵙ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1992, ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵣⵔⵉ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ ⵡⴰⴹⴰⵏ ⵎⴽⴰⵏⵏ, ⵉⵜⵜⵓⴷⴳⴰ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ, ⵉⴷⴰ ⴳ ⵟⵟⴼⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵖⴼ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ.<ref>{{cite news |date=December 12, 1992 |title=Trump's Plaza Hotel Bankruptcy Plan Approved |url=https://www.nytimes.com/1992/12/12/business/company-news-trump-s-plaza-hotel-bankruptcy-plan-approved.html |url-access=limited |access-date=May 24, 2023 |work=[[The New York Times]] |agency=[[Reuters]]}}</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1995, ⵓⵔ ⴷⴰ ⵙⵓⵍ ⵉⴼⵔⵔⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵕⵟⵟⴰⵍⵏ ⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏⵏⵙⵏ 3 ⵏ ⵉⴷ ⵎⵍⵢⴰⵕ ⴷⵓⵍⴰⵕ, ⴷ ⵓⵎⵥⵏ ⴰⵙ ⵉⴷ ⴱⵓ ⵓⵕⵟⵟⴰⵍ ⴰⵏⵏ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ ⴰⴽⴷ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ "ⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ ⵉⵔⵉⵡⵏ ⴷ ⵉⵎⵇⵥⵥⵕⵏ" ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⵢⴰⵏⴼ ⵉ ⵜⵕⵥⵉ ⵜⵓⴷⵎⴰⵡⴰⵏⵜ<ref name="plaza">{{cite news |last=Segal |first=David |author-link=David Segal (journalist) |date=January 16, 2016 |title=What Donald Trump's Plaza Deal Reveals About His White House Bid |url=https://www.nytimes.com/2016/01/17/business/what-donald-trumps-plaza-deal-reveals-about-his-white-house-bid.html |url-access=limited |access-date=May 3, 2022 |work=[[The New York Times]]}}</ref><ref>{{cite news |last1=Stout |first1=David |author-link1=David Stout |last2=Gilpin |first2=Kenneth N. |date=April 12, 1995 |title=Trump Is Selling Plaza Hotel To Saudi and Asian Investors |url=https://www.nytimes.com/1995/04/12/business/trump-is-selling-plaza-hotel-to-saudi-and-asian-investors.html |url-access=limited |access-date=July 18, 2019 |work=[[The New York Times]]}}</ref>. ⴷ ⵓⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⵜ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴷ ⵓⵔⴳⴳⵓⴱ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⴳ [[ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 92 ⵏ ⵜⴰⵔⴰⵢⵜ ⴷ ⵜⴰⴳⵜⴰⵙⵎⵔⵙⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵏⵓⵕⵥⵓⵎⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2008. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024, ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ ⵜⴰⵢⵎⵙ" ⴷ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ "ⴱⵕⵓ ⴱⵓⴱⵍⵉⴽⴰ" ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵏⴰⴼⵓⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵙⴽⴰⵔ ⴰⵔⵣⵣⵓ ⵖⴼ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⵙ ⵉⴽⴽⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵜⵉⵎⵕⵥⵉⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵓⵣⵔⴰⵢ ⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴷ ⵜⵎⴷⴼⴼⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵏⵣⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ ⴷⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵖⴼ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⴰⵡⴷ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⴳ ⵓⵙⵖⵜⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ [[2008]].<ref>{{cite news |last1=Kiel |first1=Paul |last2=Buettner |first2=Russ |author-link2=Russ Buettner |date=May 11, 2024 |title=IRS Audit of Trump Could Cost Former President More Than $100 Million |url=https://www.propublica.org/article/trump-irs-audit-chicago-hotel-taxes |access-date=August 26, 2024 |work=[[ProPublica]]}}</ref> == ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵏ == ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵙ «ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵎⵃⴹⵉ» <ref>(en-US) Megyn Kelly, Kelly File, « Donald Trump: 'I want to make the country great again' », www.foxnews.com,‎ 21 mai 2015 (lire en ligne [archive du 15 mars 2016] Accès libre, consulté le 3 février 2023).</ref>, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵖⴼⴰⵡⴰⵍⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵎⵎⴰⵍⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵃⴹⵉ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵙⴳⴷⴰⵏ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴽⵯⴼⵍⵜ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵎⴽ ⵜⵜ ⵏⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵡⵓⴷⵎⴰⵡⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ <ref>(en) « In G.O.P. image race, “strong” tops “conservative” [archive] », sur YouGov, 12 janvier 2016 (consulté le 26 juillet 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⴷⴰⵖ ⵉⵛⵇⵇⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵉⵏ», ⴷ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵓⵜⵓⵔ ⵜⴰⵖⴰⵎⵜ ⵏⵏⵙ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ ⵡⴰⵏⵏⵉ «ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⴰⵀⴰ ⵉⵙⵙⵏⴼⴰⵍ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⴽⵓ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ <ref>Gilles Paris, « Donald Trump, Monsieur « flexible » [archive] », sur lemonde.fr, 15 mai 2016 (consulté le 17 mai 2016).</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⵎⴳⴳⵓ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ» <ref>Lucie Robequain, « L'Affolant Donald Trump », www.lesechos.fr,‎ 2 mars 2016 (lire en ligne [archive du 29 janvier 2017] Accès libre, consulté le 14 mars 2016).</ref>, <ref>Iris Deroeux, « Mark Danner: «Avec Trump, nous explorons les nouveaux territoires de la politique» [archive] », sur Mediapart, 29 juin 2016 (consulté le 29 juin 2016).</ref>, <ref>« Election américaine en direct : que faut-il retenir de la campagne ? [archive] », sur lemonde.fr, 8 novembre 2016 (consulté le 8 novembre 2016).</ref> ⵏⵖ «ⵓⵔ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵙⵎⵍ» <ref>Vincent Tournier, « Et maintenant Donald Trump traité de faux homme de droite ? L'attaque de Ted Cruz moins fausse qu'il n'y paraît » [archive du 5 février 2019], sur Atlantico, 25 avril 2016 (consulté le 3 février 2023).</ref>. ⴷ ⵙⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ ⴳ 2021, ⴷ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵏ 2024, ⴰⵔ ⵜ ⵣⴷⴰⵢⵏ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵖⵏ ⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⵡⵔⵖⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵖⴰⵙ ⵜⴰⵡⵔⴳⵉⵜ ⵉⵊⵍⴰⵏ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵡⵓⴽⴽⵓⵙ ⵏ ⵜⴼⴳⴰⵏⵉⵜ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵜ <ref>(en) « We watched 20 Trump rallies. His racist, anti-immigrant messaging is getting darker. [archive] », sur POLITICO, 12 octobre 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵙⵙⵓⵎⴷ ⵏ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ <ref>(en) « Mussolini, Trump and What Assassination Attempts Really Do [archive] », sur POLITICO, 3 août 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵜⴽⵕⴹⵉ ⵜⴰⵏⵎⴳⴰⵍⵜ ⵉ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ [838], ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ <ref>[vidéo] « We’re Experts in Fascism. We’re Leaving the U.S. [archive] », New York Times Opinion, 18 mai 2025, 6:54 min (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵍⴰ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵜⵜⴼⵙⴰⵔ; ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴱⴰⵡⵏ ⵉⵡⵏⵏⴰⵏ ⴰⴷ, ⵎⵉⵏ ⵙⵙⵓⵔⴷⴰⵏ ⴳ ⵢⵉⵎⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰ ⵖⴼ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, <ref>(en) [vidéo] « This House Believes Trump is a 21st Century Fascist [archive] », Roger Griffin, 16 février 2025.</ref>. === ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ === * Sébastien Boussois, ''Donald Trump, retour vers le futur'', éd. Mareuil, 2025. * David Da Silva, ''Trump et Hollywood, t. 2 : Le cinéma trumpien'', La Madeleine, LettMotif, 2023, 228 p. {{ISBN|978-2-36716-376-5}}. * {{Article |auteur1=Maya Kandel |titre=La doctrine Trump |périodique=Le Grand Continent |date=23 octobre 2020 |lire en ligne=https://legrandcontinent.eu/fr/2020/10/23/la-doctrine-trump-1/}} == ⵜⵉⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵖⵓⵍⵉⵏ == * {{cite journal |last1=Adams |first1=Kenneth Alan |date=Spring 2021 |title=The Trump Death Cult |url=https://www.proquest.com/openview/c5d4601ebe8dcb232f9ab2965e900d70/1?pq-origsite=gscholar&cbl=35407 |journal=[[Journal of Psychohistory]] |volume=48 |issue=4 |access-date=February 22, 2026 |pages=256–276 |issn=0145-3378}} * {{cite journal |last1=Johnson |first1=Kevin R. |author-link1=Kevin Johnson (lawyer) |last2=Cuison-Villazor |first2=Rose |title=The Trump Administration and the War on Immigration Diversity |journal=[[Wake Forest Law Review]] |date=May 2, 2019 |url=https://www.wakeforestlawreview.com/wp-content/uploads/2024/04/w10_VillazorJohnson.pdf |pages=575–616 |volume=54 |issue=2}} * {{cite journal |last1=Kaufman |first1=Robert R. |last2=Haggard |first2=Stephan |author-link2=Stephan Haggard |title=Democratic Decline in the United States: What Can We Learn from Middle-Income Backsliding? |journal=[[Perspectives on Politics]] |date=2019 |volume=17 |issue=2 |pages=417–432 |doi=10.1017/S1537592718003377 |s2cid=149457724 |doi-access=free}} * {{cite journal |last1=Lajevardi |first1=Nazita |last2=Oskooii |first2=Kassra A. R. |year=2018 |title=Old-Fashioned Racism, Contemporary Islamophobia, and the Isolation of Muslim Americans in the Age of Trump |journal=Journal of Race, Ethnicity, and Politics |volume=3 |issue=1 |pages=112–152 |doi=10.1017/rep.2017.37}} * {{cite journal |last=McGurk |first=Brett |author-link=Brett McGurk |url=https://www.foreignaffairs.com/articles/iran/2020-01-22/cost-incoherent-foreign-policy |title=The Cost of an Incoherent Foreign Policy: Trump's Iran Imbroglio Undermines U.S. Priorities Everywhere Else |journal=[[Foreign Affairs]] |date=January 22, 2020}} * {{cite journal |last1=Nacos |first1=Brigitte L. |author-link1=Brigitte L. Nacos |last2=Shapiro |first2=Robert Y. |author-link2=Robert Y. Shapiro |last3=Bloch-Elkon |first3=Yaeli |date=2020 |title=Donald Trump: Aggressive Rhetoric and Political Violence |url=https://www.jstor.org/stable/26940036 |journal=[[Perspectives on Terrorism]] |volume=14 |issue=5 |pages=2–25 |issn=2334-3745 |jstor=26940036 |access-date=January 20, 2025}} * {{cite journal |last1=Sundahl |first1=Anne-Mette Holmgård |title=Personality Cult or a Mere Matter of Popularity? |journal=[[International Journal of Politics, Culture, and Society]] |volume=36 |issue=4 |date=May 4, 2022 |pages=431–458 |doi=10.1007/s10767-022-09423-0 |pmid=35528318 |pmc=9066393}} * {{cite journal |last=Urbinati |first=Nadia |author-link=Nadia Urbinati |date=May 2019 |title=Political Theory of Populism |url=https://www.annualreviews.org/content/journals/10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |journal=[[Annual Review of Political Science]] |volume=22 |access-date=December 20, 2024 |pages=111–127 |issn=1094-2939 |doi=10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |url-access=subscription}} == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] * [[ⴽⴰⵏⴰⴷⴰ|ⴽⴰⵏⴰⴹⴰ]] * [[ⵎⵉⴽⵙⵉⴽ]] * [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] == ⵉⵙⵍⴽⵎⵏ ⵏ ⴱⵕⵕⴰ == {{ⵉⵙⵉⵜⵏ ⵏ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵓⵏ}} ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ|ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ}} bmtyrgra23vy2sf7jmnvvyjgk8acw6i 197977 197976 2026-10-28T17:28:54Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 /* ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵏ */ 197977 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ|ⵜⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]]: Donald John Trump) (ⴰⴼⵔⵉⵙⵎ: The Donald <ref>{{Lien web |langue=en |titre=Why does everyone call Donald Trump ‘The Donald’? It’s an interesting story |url=https://www.washingtonpost.com/news/arts-and-entertainment/wp/2015/09/01/why-does-everyone-call-donald-trump-the-donald-its-an-interesting-story |site=The Washington Post |date=1 septembre 2015}}.</ref>) (ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ]], ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⵎⵉⵍⵢⴰⵕⴹⵉⵕ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵢⴰⴼⵓ ⴰⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏⵉ, ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵜⵉⵙ 45 ⴷ ⵜⵉⵙ 47 ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵓⵎⵉ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵙⴳ 20 [[ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ]] [[2017]] ⴰⵔ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2021]], ⴷ ⵜⴽⴽⵍⵉⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵙⴳ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2025]]. ⵉⴳⴰ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ [[ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ]], ⵢⴰⵎⵥ ⵜⴰⵏⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971 ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵙⵏⴼⵍ ⵉⵙⵎ ⵙ "ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵉⵙⴽⵔ ⵙⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵜⴰⴷⵎⵙⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴱⴰⵔⴰⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⵍⴼ. ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵡⵓⴷⵎⴰ ⵜⴰⵙⵏⵖⵎⴰⵙⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ, ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ; ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳⵔ 2004 ⴷ 2015 ⴰⵎ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵡⵜ (The Apprentice). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump NYMA.jpg|thumb|left|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1964]] ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ, ⵉⴽⵛⵎ ⴳ 1987 ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵜⵙⵎⵎⵙⴽⵍⵜ ⴷⴳ 1999 ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵏⵣⴰⵖ ⵉ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵊⵓⵕⵊ ⴱⵓⵛ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ — ⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ — ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ 2009. ⵉⵣⵣⵖⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵏⵏⴰ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⵜⵎⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵓⵔ ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⵏⵥⴰ, ⵉⵎⵓⵔⵙ ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2016 ⵙ ⵓⵙⴽⵜⵔ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ "ⵙⴽⵔ ⴷⴰⵖ ⴳ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ ⵜⴰⵏⵓⴼⵍⴰⵢⵜ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵏⵏⵉⴹⵏ". ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⴹⵍⵉⴱ ⵉ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵉⵏⴱⴹⵏ ⴷ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵉⵏⵎⵏ, ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴷ ⵉⵖⵜⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⴰⵣⵡⴰⴳ. ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⴳⵍⴰⵎ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ ⴷ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵔⴷⵓ ⴳ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵏ ⵓⵏⵣⵡⵉ. ⴷ ⵉⴳⵔ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵀⵉⵍⴰⵔⵉ ⴽⵍⵉⵏⵟⵓⵏ ⵇⴰⵃ ⵜⵓⵔⴷⴰⵡⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump with model of Television City.jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1985 ⴰⴽⴷ ⵓⵣⵓⵔⵜ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏ ⴷⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]].<ref>{{cite magazine |last=Handy |first=Bruce |date=April 1, 2019 |title=Trump Once Proposed Building a Castle on Madison Avenue |url=https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2019/04/trump-tower-real-estate-projects/583243/ |access-date=July 28, 2024 |magazine=[[The Atlantic]]}}</ref>]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵙⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⵉ ⵓⵏⵣⵡⵉ ⴷ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵖⵢⴰⵢⵜ ⵏ ⵢⵉⵕⴰⵏ ⴷⴳ ⴼⵢⵉⵏⵏⴰ, ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵓⵇⵓⴷⵙ ⴰⵎ ⵜⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⵏ ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵉⵏ ⵜⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⵖⴰⵏⵉⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ "ⵜⵉⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵉⴱⵔⴰⵀⵉⵎ", ⴷ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ "ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵜ ⵏ ⵓⵙⴰⵢⵔⴰⵔ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ" (United States Space Force). ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ, ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⵜⵓⵛⵛⵉⵍⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⴷ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵢⵓⵍⵙ ⵉ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵏⴰⴼⵜⴰ" (ALENA) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⴳ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵓⵙⵎⵉⴽⴰ" (ACEUM), ⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵛⵛⵉⵏⵡⴰ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ. ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵏ ⵓⵙⵖⴰⵏ ⴷ ⵜⴳⵎⵉ ⴰⵔ ⵜⵉⵣⵉ ⵍⵍⵉⴳ ⵜⵏⴽⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵜⴰⴷⵓⵙⴰⵏⵜ ⵏ 2020. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵥⵥⵕⵉⴳ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⵉ ⵓⴼⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⵔⵉⵙⵜ ⵜⴰⵎⵃⴹⴰⵡⵜ ⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵡⴰⵍⴰⵏⵜ ⵖⵉⴼⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵓⵎⵎⵍⵉⵏ ⵙ ⵓⵃⵟⵟⵓ ⵖⴼ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⴷⴷⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵅⵛⵏⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ "ⵙⵎⵓⵏⴰⵜ ⴰⴼⴰⵙⵉ" ⴳ ⵛⴰⵕⵍⵓⵜⵙⴼⵉⵍ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ 2020, ⴷ ⵖⴼ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ [[ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ|ⴰⵡⴽⵔⴰⵏⵉ]] [[ⴼⵓⵍⵓⴷⵉⵎⵉⵔ ⵣⵉⵍⵉⵏⵙⴽⵉ]], ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔ ⵖⵉⴼⵙ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵣⵣⵉⴷⴳⴰ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵉⵎⵖⴰⵔⵏ. ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵓⵢⴰ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⴳⵣⵣⵓⵍⵏ, ⴷ ⵓⵎⵢⴰⴳⴳⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵓⴱⴰⵢⵢⵓⵕ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⴽⵓⵔⵓⵏⴰⴼⵉⵔⵓⵙ 2019|ⴽⵓⴼⵉⴷ-19]] ⵙ ⵓⵏⴰⴽⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⵙⴳ [[ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ|ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ]]. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 2020, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⵊⵓ ⴱⴰⵢⴷⵏ. ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵢⵉⵜⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵓⵢⴰⵏⵏ — ⵏⵏⵉ ⵓⴳⵉⵏ ⵙ ⵎⴰⵕⵕⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ — ⴷ ⵉⴳⴰ ⴱⴰⵢⵟⵟⴰⵕ ⵉ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ. ⴳ 6 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2021, ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⴹⵏ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵖⵔ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵡⵡⵖ ⵏⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵔⵎⵉⵜ ⵏ ⵓⴽⴽⵛⵜⵓ. ⴷ ⵕⵥⵎⵏ ⴷ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⴷⴰⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ, ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵔ ⵎⵓⵔⵙⵏ ⴳ ⵎⴰⵢⵏⵏⴰ. ⴷ ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⵉⵍⵉ ⴷⴳ ⵜⴼⵓⴳⵍⴰ ⵏ ⵓⵙⵙⵔⵙⵓ ⵏ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵢⵓⵎⵥⵏ ⴰⴷⵖⴰⵔ ⵏⵏⵙ. ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙⴳ ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 2022 ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵎⴰⵕⵚ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ. ⴳ ⵓⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴷ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⴹ ⵜⵉⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2020 ⴷ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ, ⵓⵍⴰ ⵉⵙⵓⴳⵉⵜⵏ ⵉⵔⵉⵙⴰⵏⵏ. ⴳ 30 [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]] [[2024]], ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⵙ 34 ⵏ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ "ⵙⵜⵓⵕⵎⵉ ⴷⴰⵏⵢⴰⵍⵣ", ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙⵏ ⵙ ⵜⵉⴳⴰⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴽⴰⴹⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump swearing in ceremony.jpg|thumb|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 2017]] ⴹⴰⵕⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵖⵉ ⴷ ⵙ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ [[ⵉⵍⵓⵏ ⵎⴰⵙⴽ]], ⵉⵎⵓⵔⵙ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024 ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵜⴰⵢⵜ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ [[ⴽⴰⵎⴰⵍⴰ ⵀⴰⵔⵉⵙ]]. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏⵜ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⴹⴼⵕⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵉⴹⵕⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵖⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ, ⵉⴼⴽⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵓⵔⴼ ⵉ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ 1500 ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵉⵏ. ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵉⵙⵡⴰⵍⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ, ⵉⵙⴽⵔ ⵎⴰⵙⴽ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴰⴹⵉⵏ, ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵎⴳⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵉⴼⵉⴷⵉⵕⴰⵍⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵙⴷⵓⵙ ⵉⴹⵉⵚ ⵏ ⵜⵙⵏⵓⵔⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵙⵎⵀⵍ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴷⵉⵡⴰⵏⵜ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⵓⵔ ⵉⵍⵉⵏ ⴰⵣⵔⴼ, ⴷ ⵓⵢⴰⵏⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔⵏ ⵜⵉⵔⵡⴰⴽⵉⵏ, ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ ⴰⵃⵟⵟⴰⵡ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵇⵔⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵉⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵙ ⵓⵃⵍⵍⵓⵜⴼ ⵖⵔ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⴷ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ. ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵀⴰⵜ ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵜⴰⵏⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⵎⴰⵙ ⵜⵔⵉⵡ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⴷ ⵜⴽⵛⵎ ⵏⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵖⴼ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴱⵣⵣⴻⵣ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⴳ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵉⴷⵉⵡⴰⵏⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⵓⵜ ⵉⴷⵖⴰⵔⵏ ⵉⵎⵖⵢⴰⵢⵏ ⵉⵢⵕⴰⵏⵉⵢⵏ, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴼⵙⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵉ [[ⵓⴽⵔⴰⵏⵢⴰ|ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ]] ⴳ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏⵏⵙ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ [[ⵔⵓⵙⵢⴰ]], ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵓⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵖⴰⵣⵣⴰ]]. ⴷ ⴳ ⵢⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2026, ⵉⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵢ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴼⵉⵏⵉⵣⵡⵉⵍⵉ [[ⵏⵉⴽⵓⵍⴰⵙ ⵎⴰⴹⵓⵕⵓ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵓⵎⵚⵉⵕⵉⴹ. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵍⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵎⴰⵙ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⴳⵔⵉⵏⵍⴰⵏⴷ, ⵏⵖ ⴰⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴰⵙⵓⴳⵉ ⵖⴼ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵜⵎⵏⵥⴰⵡⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ. ⴷ ⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ 2026, ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵖⴼ ⵉⵕⴰⵏ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵖⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵏ [[ⴰⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ|ⵓⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ]]. == ⵜⴰⵏⴽⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵍⵎⴷ == ⵉⵍⵓⵍ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵊⵓⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵉⴳⴰ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵖⵓⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵎⴰⵔⵉ ⴰⵏ ⵎⴰⴽⵍⵢⵓⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;30, 37.</ref>. ⵉⵍⴰ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⵉⵍⵉⵎⴰⵏⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⵓⵜⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;v.</ref>. ⵉⵎⵇⵇⵓⵔ ⴷ ⴰⴽⴷ ⵡⴰⵢⵜⵎⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⴳⵔⵏ: ⵎⴰⵔⵢⴰⵏ, ⴷ ⴼⵔⵉⴷ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ, ⴷ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ, ⴷ ⴳⵎⴰⵙ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵖⵔⵎ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 23 ⵏ ⵜⵅⵅⴰⵎⵜ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ "ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⵉⵙⵜⵉⵜⵙ" ⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2015/09/23/us/politics/donald-trumps-old-queens-neighborhood-now-a-melting-pot-was-seen-as-a-cloister.html |title=Donald Trump's Old Queens Neighborhood Contrasts With the Diverse Area Around It |first=Jason |last=Horowitz |work=[[The New York Times]] |date=September 22, 2015 |access-date=December 15, 2025 |url-access=limited}}</ref>. ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⵉⵎⵙ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵡⴰⵍⴰ ⵃⵎⵍⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. p.&#x20;302.</ref>, ⵉⵎⵣⵉⵣⵡⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;49.</ref> ⴰⴽⴷ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⵎⵎⵔⴰⵏ ⴷ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⴷⵏⴰⴽ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵎⴽⴰⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵓⴼⴰⵢ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;272.</ref>. ⵉⵙⵙⵉⵡⴹ ⴼⵔⵉⴷ ⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵜⵉⵖⴰⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>.</ref> ⴷ ⵓⵎⵏⵣⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ "ⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵜⴰⵢⵏ ⴷ ⵙ ⵜⴽⵓⵍⵉ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵜ".<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;47.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⴰⵙ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⴰⵀⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⵡⴰⴷ ⵉⵏⵇⵇⴰⵏ" ⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ".<ref>Hurt III, Harry (1993). ''Lost Tycoon''. W. W. Norton & Company. [[ISBN 0-393-03029-6|ISBN&#x20;<bdi>0-393-03029-6</bdi>]]. p.&#x20;13.</ref> ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵓⵙⵢⴰⴼⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. p.&#x20;13.</ref> ⴷ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵥⵕⴼⴰⵏ ⵉ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⴷ ⵉⴷⴷⴰⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;51.</ref> ⴷ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵉ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴼⵔⵉⴷ ⴷⴰ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵉ ⴽⵓ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⴷ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰⵏ 20,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 265,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵉⵙⵉⴹⵏⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵎⵉⵍⵢⵓⵏⵉⵔ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⴰⵖⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵙⴰⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ, ⴷ ⵏⵜⵜⴰ ⵢⴰⵍⵍⴰⵀ ⴷⴰⵔⵙ ⵜⵍⵍⴰ ⵜⴰⵎ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. pp.&#x20;30–31.</ref> ⵉⵖⵔⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ "ⴽⵢⵓ ⴼⵓⵔⵉⵙⵜ" ⴰⵔ ⴰⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ, ⵙⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵜⴰⵎ ⴰⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;33, 38, 45.</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⴰⵔ ⵜⵙⵙⴱⵖⴰⵙ ⵉⵏⵍⵎⴰⴷⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵏⵏⵓⵏⵜ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;66.</ref> ⴷ ⴰⵔ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵜⵥⵥⵓ ⵜⴰⴹⵓⵍⵍⵉⵜ ⴷ ⵡⴰⵣⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;42.</ref>. ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⴰⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴳ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵕⵏⵢⴰ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⴳ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴼⵓⵕⴷⵀⴰⵎ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1964 ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵥ ⵉ ⵜⴳⵎⵎⵉ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6. pp.&#x20;45.</bdi></ref>. ⵉⴷⵔⴰ ⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⵉⵍⵖ ⵏ ⵉⴼⵙⵢⴰⵏⵏ ⵏ ⵓⴼⵔⴼⵓⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⴷⴰ ⵏⵏ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉ ⴳ ⵜⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⵙ ⵜⵎⵍⵙⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵏ ⵡⴰⴽⵕⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴼⵍ ⴰⵙⵉⵍⵖ ⴰⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;99.</ref>. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⴷⴰⵡⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴱⵉⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵣⵣⵔⴰⵢ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵏⵓⵕⵥⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⴰⵍⴰⵙⵙ ⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⴳ ⵎⴰⵢⵢⵓ 1968 ⵍⵍⵉⴳ ⵢⵓⵎⵥ ⴱⴰⴽⴰⵍⵓⵔⵢⵓⵙ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⴳ ⵜⴷⵎⵙⴰ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;47–50.</ref>. ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⴳ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵙⴽⵯⴼⴰⵍ ⵜⵉⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵀⴰⵜ ⵜⵉⵍⴳⴰⵎⵉⵏ ⵏ ⵡⴰⴷⴷⵓⵔ ⴰⴽⴰⴷⵉⵎⵉ ⴷ ⵜⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴱⴷⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵓⵔ ⴳⵉⵙⵏⵜ ⵉⵍⵍⵉ ⵢⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;47.</ref><ref>{{cite news |last=Selk |first=Avi |date=May 20, 2018 |title=It's the 50th anniversary of the day Trump left college and nearly had to go to war |url=https://www.washingtonpost.com/news/retropolis/wp/2018/05/20/its-the-50th-anniversary-of-the-day-trump-left-college-and-nearly-had-to-go-to-war/ |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵢⵓⴷⴼ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⴰⴷ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵅⵎⵎⵉⵎ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵜⴰⵣⵣⵓⵍⴰⵏⵜ ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;75.</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵉⵏⵣⵣⴰ/ⵉⵜⵜⵓⵄⴼⴰ ⴳ ⵓⵙⵔⴷⴰⵙ ⵓⵛⵛⵉⵍ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ ⵖⴼ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⵏⵏⴰ ⵉⵙ ⵢⵓⴹⵏ ⵙ ⵉⵙⵏⵏⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵖⵙⴰⵏ ⴳ ⵉⵡⵔⵣⴰⵏ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;48.</ref>. == ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ == ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1968, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵢⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵉⵜⵜⵓⵥⵍⴰⵢⵏ ⵉ ⵜⵙⵔⴽⵎⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ ⴳ ⵉⵙⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵥⴽⴰ ⴼⵔⵉⴷ ⴳ [[ⴽⵡⵉⵏⵣ]], ⴷ [[ⵙⵜⴰⵜⵏ ⴰⵢⵍⴰⵏⴷ]], ⴷ [[ⴱⵔⵓⴽⵍⵉⵏ]].<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;51–53.</ref> ⴷ ⴳ ⵡⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ,<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>.</ref> ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵎⵙⴽⴰⵍⵜ, ⴷ ⵉⵙⵎⵓⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;76.</ref> ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵙⵙⵉⵔⵉⵡⵏ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵖⵍⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵎ ⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴳ ⵓⵙⵓⵏⵏ ⵉⵣⵖⵔⴰⵏⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. [[ISBN 978-0-446-69617-3|ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>]]. ⵜ. 51.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⴰⴷ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⴰⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;79.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵎⵓⴷⴷⵓ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;59.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴳ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. </ref> ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵉⵙⵎ ⵏ "[[ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ]]" ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵉⵙⵎⴰⵡⵏ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Blair, Gwenda (2015) [2001]. ''The Trumps: Three Generations That Built an Empire''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-3936-9</bdi>. ⵜ. 250.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵕⵓⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ  ⵉⴹⵉⵚ ⴰⵅⴰⵜⴰⵔ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ,<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 81.</ref> ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴼⵓⴽⴽⵓⵏ ⵜⵉⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵡⴰⵍⴰ/ⵓⵎⴰⵏⴰⵔ ⵏⵏⵙ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⵉ 13 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵙⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ.<ref><ref name="Mahler2016Cohn">{{cite news |last1=Mahler |first1=Jonathan |last2=Flegenheimer |first2=Matt |date=June 20, 2016 |title=What Donald Trump Learned From Joseph McCarthy's Right-Hand Man |url=https://www.nytimes.com/2016/06/21/us/politics/donald-trump-roy-cohn.html |url-access=limited |access-date=May 26, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵍⵎⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵜⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⵎⵙⵏⵉⴼⵉⵍⵉⵏ,<ref>Haberman, Maggie (2022). ''Confidence Man: The Making of Donald Trump and the Breaking of America''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29734-6</bdi>. ⵜ. 33.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵙⵓⴳⵔ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖⴼ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵣⵔⴼⴰⵏⵜ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 265.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⴼⵙⴰ ⴷ ⵓⵔⵊⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜⵉⵏ ⵉⵖⵢ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 266.</ref> ⴷ ⵉⵙⵖⵍⴼ ⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰ ⴰⵡⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⵣⴰ ⴰⴼⵔⴽⵓⴽ ⵉ ⵉⵎⵢⴰⴳⴳⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 272.</ref> ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵔⵔⴱ ⵉ ⵜⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 273-274.</ref> ⵉⵎⵍⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵓⵥⴹ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⴱⴹⵓ ⴷ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴹⴰⵢⵉⵏ ⵎⵉⵏ ⵏⵥⵕⴰ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ ⵏⵖ ⴰⵜⵉⴳ; ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵏⵏ ⵉⵎⵉⵍ ⵉⵙⵙⴰⴽⵯⴰⵢ ⵜⴰⵎⵙⴰⵔⵜ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⴳⵍⴰⵎ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⴳ ⴷⵉⴳⵙ ⵉⵎⵓⵔⵙ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. [[ISBN 978-0-593-29864-0|ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1973, ⵢⵓⵡⵙ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵚⵕⴹ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 100 ⵎⵍⵢⵓⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ (ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 725 ⵎⵍⵢⵓⵏ [[ⴷⵓⵍⴰⵔ|ⴹⵓⵍⴰⵕ]] ⴳ [[2025]]) ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵔⴰⵔ ⵖⴼ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵙⵓⵜⴰⵔ ⴷ ⵉⵏⵖⴼⴰⵔⵏ ⵉⵙⴳⴳⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⴼⵔⴰ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴹⴰⵀⵉⵕ ⵏ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⴽⴰⵏ ⴰⵡⴰⵍ ⴰⴷ ⵉⴽⴽⵙ ⴰⵙⵏⵓⵃⵢⵓ ⴷ ⵓⵥⵍⴰⵢ ⴰⵥⵓⵕⴰⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴰⵖⵓⵍ ⴷⴰⵖ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.82-84.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⴼⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⴹⴼⵕ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ 273-270.</ref> ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⵖⴼ ⵉⵏⵎⵓⵍⵍⴰ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ.<ref>Johnston, David Cay (2016). ''The Making of Donald Trump''. Melville House Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-1-61219-658-9</bdi>. ⵜ. 45-46.</ref> ⴳⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1991]] ⴷ [[2009]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵓⵜⵔⵉⵡⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⴳ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵎⵏⵏⵉ 11 ⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ: [[ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ]] ⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]], ⴷ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴳ [[ⴰⵜⵍⴰⵏⵜⵉⴽ ⵙⵉⵜⵉ]] ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵊⵉⵔⵙⵉ]], ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴳⴰⴷⵉⵔⵏ ⵏ ⵓⴽⴰⵣⵉⵏⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ".<ref>{{cite news |last=Qiu |first=Linda |date=June 21, 2016 |title=Yep, Donald Trump's companies have declared bankruptcy...more than four times |url=https://www.politifact.com/factchecks/2016/jun/21/hillary-clinton/yep-donald-trumps-companies-have-declared-bankrupt/ |access-date=May 25, 2023 |work=[[PolitiFact]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Winter |first=Tom |date=June 24, 2016 |title=Trump Bankruptcy Math Doesn't Add Up |url=https://www.nbcnews.com/news/us-news/trump-bankruptcy-math-doesn-t-add-n598376 |access-date=February 26, 2020 |work=[[NBC News]]}}</ref> ⴷ ⴷⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1992]] ⴷ [[1994]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵙ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⴽⵔⴰ ⵙⴳ ⵜⴻⵜⴰⵔⵉⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵜⴰⵔⵉⵍⴰⵡⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵙⵉⵡⴹⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴽⴽⴰⵏ ⵜⵉⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⵉ ⵜⵉⴳⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⴽⵔⴰⵢⵉⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴷⴰ ⴷⴰⵖ ⵙⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⵜⵉⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⴰⵏⵏ ⵖⵔ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ" ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵡⴰⵔⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ; ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵜ ⵜⵎⵇⵕⴰⴹ ⴰⴷ ⴳⴳⵓⵜⵏⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⴰⵎⵥⵏ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ ⵖⴼ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵏ ⵓⵖⴰⴼⵉⵔ. ⴷ ⵖⴼ ⵓⴼⵜⴰⵢ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ, ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⵖⴰⵡⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴷⴰ ⵜⵜⵡⴰⵜⴰⵙⵏⵜ  ⴰⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⴷ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵖⵔ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⴳⵎⴰⵙ ⴷ ⵓⵣⵉⵣⴷⵔ ⵏ ⵜⴰⵥⴰⵢⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ.<ref name="Tax_Schemes">{{cite news |last1=Barstow |first1=David |author-link1=David Barstow |last2=Craig |first2=Susanne |author-link2=Susanne Craig |last3=Buettner |first3=Russ |author-link3=Russ Buettner |date=October 2, 2018 |title=Trump Engaged in Suspect Tax Schemes as He Reaped Riches From His Father |url=https://www.nytimes.com/interactive/2018/10/02/us/politics/donald-trump-tax-schemes-fred-trump.html |url-access=limited |access-date=October 2, 2018 |work=[[The New York Times]]}}</ref> == ⵎⴰⵔⵉⵛⴰⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⴷ ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ == ⵉⵍⴷⵉ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵢⵏⵉⵜ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵉ ⵜⴽⴽⵍⵜ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1978 ⵓⵎⵉ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ: ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓⵎⵓⴹⵓⵕ" ⵉⵅⵓⴼⵙⵏ, ⵏⵏⵉ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⵜⴰⵎⵏⴰⵢⵜ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵙⵏⵜⵕⴰⵍ"<ref>{{cite news |last=Nevius |first=James |date=April 3, 2019 |title=The winding history of Donald Trump's first major Manhattan real estate project |url=https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-url=https://web.archive.org/web/20190406124720/https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-date=April 6, 2019 |access-date=February 6, 2026 |work=[[Curbed]]}}</ref>. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵓⵔ ⵖⵓⵔⵙ ⵍⵍⵉⵏⵜ ⵜⵣⵎⵔⵉⵏ ⵜⵉⵥⵕⴼⴰⵏⵉⵏ ⵉⴳⵓⵎⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵥⵕⴼ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⴷ, ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ "ⵀⴰⵢⴰⵜ" ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴹⴽⵍ ⴰⵕⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⴹⵏ 70 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref name="Rich NYMag">{{cite magazine |last=Rich |first=Frank |author-link=Frank Rich |date=April 30, 2018 |title=The Original Donald Trump |url=https://nymag.com/daily/intelligencer/2018/04/frank-rich-roy-cohn-the-original-donald-trump.html |access-date=May 8, 2018 |magazine=[[New York (magazine)|New York]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Kessler |first=Glenn |author-link=Glenn Kessler (journalist) |date=March 3, 2016 |title=Trump's false claim he built his empire with a 'small loan' from his father |url=https://www.washingtonpost.com/news/fact-checker/wp/2016/03/03/trumps-false-claim-he-built-his-empire-with-a-small-loan-from-his-father |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ [[ⵕⵡⴰⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ]] ⴷ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵉⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵔⴼ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵉ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ 40 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ — ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵙⵓⵍ, ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2016, ⴰⵣⵉⵣⴷⵔ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ<ref>{{cite news |last=Bagli |first=Charles V. |date=September 17, 2016 |title=A Trump Empire Built on Inside Connections and $885 Million in Tax Breaks |url=https://www.nytimes.com/2016/09/18/nyregion/donald-trump-tax-breaks-real-estate.html |access-date=September 5, 2026 |work=[[The New York Times]]}}</ref> — ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵉⵣⵔⵉⵏ 410 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref>{{cite news |last=Bernstein |first=Andrea |date=January 22, 2020 |title=Trump Pushed for a Sweetheart Tax Deal on His First Hotel. It's Cost New York City $410,068,399 and Counting. |url=https://www.propublica.org/article/trump-pushed-for-a-sweetheart-tax-deal-on-his-first-hotel-its-cost-new-york-city-410-068-399-and-counting |access-date=September 6, 2025 |work=[[ProPublica]]}}</ref><ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 269-271.</ref>. ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰⵎ ⴷⴰⵖ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1980 ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵀⴰⵢⴰⵜ" (Grand Hyatt Hotel)<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]].</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:President Trump Delivers Remarks (49498772251).jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ [[2020]].]] ⴷ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵢⵓⵎⵥ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ "ⴰⵔⴳⴳⵓⴱ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴼⴳⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ.<ref>{{cite magazine |last=Geist |first=William E. |author-link=Bill Geist |date=April 8, 1984 |title=The Expanding Empire of Donald Trump |url=https://www.nytimes.com/1984/04/08/magazine/the-expanding-empire-of-donald-trump.html |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |magazine=[[The New York Times Magazine]]}}</ref> ⴷ ⵜⵓⵎⴰ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴰⴷ  ⴰⵙⵉⵔⴰ ⴰⵎⴰⵜⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⵜⴰⵣⴷⴷⵉⵖⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2019.<ref name="moved">{{cite news |last=Haberman |first=Maggie |author-link=Maggie Haberman |date=October 31, 2019 |title=Trump, Lifelong New Yorker, Declares Himself a Resident of Florida |url=https://www.nytimes.com/2019/10/31/us/politics/trump-new-york-florida-primary-residence.html |url-access=limited |access-date=January 24, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵢⵓⵎⵥ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵜⵉⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⴱⵟⵟ ⴰⵥⴽⴰⵡⴰⵏ ⴷ ⵜⵓⵥⴽⴰ, ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⵙⵏⴳⵉⵏ ⴰⴱⵖⵍⵉ, ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵣ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴰⴷⴰⵣ ⵉ ⵉⴳⵓⵍⵉⴼⵏ ⵉⵎⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. 280.</ref> ⴷ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ, ⴷ ⵉⵙⵙⴼⵍⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⵢⵓⵎⵓ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 20 ⵏ ⵎⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⵓⴷⵓⵍⴰⵕ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 281.</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1988, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ "[[ⴱⵍⴰⵣⴰ (ⴰⵙⵏⵙⵓ)|ⴱⵍⴰⵣⴰ]]"ⴳⵔ ⵉⴼⴰⵙⵙⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙⴳ ⵢⴰⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⴳ ⵉⵍⵍⴰ ⵏ 16 ⵏ ⵓⴱⴰⵏⴽ.<ref>{{cite news |date=November 4, 1992 |title=Trump Revises Plaza Loan |url=https://www.nytimes.com/1992/11/04/business/company-news-trump-revises-plaza-loan.html |url-access=limited |access-date=May 23, 2023 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵙ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1992, ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵣⵔⵉ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ ⵡⴰⴹⴰⵏ ⵎⴽⴰⵏⵏ, ⵉⵜⵜⵓⴷⴳⴰ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ, ⵉⴷⴰ ⴳ ⵟⵟⴼⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵖⴼ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ.<ref>{{cite news |date=December 12, 1992 |title=Trump's Plaza Hotel Bankruptcy Plan Approved |url=https://www.nytimes.com/1992/12/12/business/company-news-trump-s-plaza-hotel-bankruptcy-plan-approved.html |url-access=limited |access-date=May 24, 2023 |work=[[The New York Times]] |agency=[[Reuters]]}}</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1995, ⵓⵔ ⴷⴰ ⵙⵓⵍ ⵉⴼⵔⵔⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵕⵟⵟⴰⵍⵏ ⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏⵏⵙⵏ 3 ⵏ ⵉⴷ ⵎⵍⵢⴰⵕ ⴷⵓⵍⴰⵕ, ⴷ ⵓⵎⵥⵏ ⴰⵙ ⵉⴷ ⴱⵓ ⵓⵕⵟⵟⴰⵍ ⴰⵏⵏ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ ⴰⴽⴷ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ "ⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ ⵉⵔⵉⵡⵏ ⴷ ⵉⵎⵇⵥⵥⵕⵏ" ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⵢⴰⵏⴼ ⵉ ⵜⵕⵥⵉ ⵜⵓⴷⵎⴰⵡⴰⵏⵜ<ref name="plaza">{{cite news |last=Segal |first=David |author-link=David Segal (journalist) |date=January 16, 2016 |title=What Donald Trump's Plaza Deal Reveals About His White House Bid |url=https://www.nytimes.com/2016/01/17/business/what-donald-trumps-plaza-deal-reveals-about-his-white-house-bid.html |url-access=limited |access-date=May 3, 2022 |work=[[The New York Times]]}}</ref><ref>{{cite news |last1=Stout |first1=David |author-link1=David Stout |last2=Gilpin |first2=Kenneth N. |date=April 12, 1995 |title=Trump Is Selling Plaza Hotel To Saudi and Asian Investors |url=https://www.nytimes.com/1995/04/12/business/trump-is-selling-plaza-hotel-to-saudi-and-asian-investors.html |url-access=limited |access-date=July 18, 2019 |work=[[The New York Times]]}}</ref>. ⴷ ⵓⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⵜ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴷ ⵓⵔⴳⴳⵓⴱ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⴳ [[ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 92 ⵏ ⵜⴰⵔⴰⵢⵜ ⴷ ⵜⴰⴳⵜⴰⵙⵎⵔⵙⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵏⵓⵕⵥⵓⵎⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2008. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024, ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ ⵜⴰⵢⵎⵙ" ⴷ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ "ⴱⵕⵓ ⴱⵓⴱⵍⵉⴽⴰ" ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵏⴰⴼⵓⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵙⴽⴰⵔ ⴰⵔⵣⵣⵓ ⵖⴼ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⵙ ⵉⴽⴽⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵜⵉⵎⵕⵥⵉⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵓⵣⵔⴰⵢ ⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴷ ⵜⵎⴷⴼⴼⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵏⵣⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ ⴷⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵖⴼ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⴰⵡⴷ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⴳ ⵓⵙⵖⵜⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ [[2008]].<ref>{{cite news |last1=Kiel |first1=Paul |last2=Buettner |first2=Russ |author-link2=Russ Buettner |date=May 11, 2024 |title=IRS Audit of Trump Could Cost Former President More Than $100 Million |url=https://www.propublica.org/article/trump-irs-audit-chicago-hotel-taxes |access-date=August 26, 2024 |work=[[ProPublica]]}}</ref> == ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵏ == ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵙ «ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵎⵃⴹⵉ» <ref>(en-US) Megyn Kelly, Kelly File, « Donald Trump: 'I want to make the country great again' », www.foxnews.com,‎ 21 mai 2015 (lire en ligne [archive du 15 mars 2016] Accès libre, consulté le 3 février 2023).</ref>, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵖⴼⴰⵡⴰⵍⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵎⵎⴰⵍⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵃⴹⵉ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵙⴳⴷⴰⵏ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴽⵯⴼⵍⵜ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵎⴽ ⵜⵜ ⵏⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵡⵓⴷⵎⴰⵡⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ <ref>(en) « In G.O.P. image race, “strong” tops “conservative” [archive] », sur YouGov, 12 janvier 2016 (consulté le 26 juillet 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⴷⴰⵖ ⵉⵛⵇⵇⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵉⵏ», ⴷ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵓⵜⵓⵔ ⵜⴰⵖⴰⵎⵜ ⵏⵏⵙ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ ⵡⴰⵏⵏⵉ «ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⴰⵀⴰ ⵉⵙⵙⵏⴼⴰⵍ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⴽⵓ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ <ref>Gilles Paris, « Donald Trump, Monsieur « flexible » [archive] », sur lemonde.fr, 15 mai 2016 (consulté le 17 mai 2016).</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⵎⴳⴳⵓ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ» <ref>Lucie Robequain, « L'Affolant Donald Trump », www.lesechos.fr,‎ 2 mars 2016 (lire en ligne [archive du 29 janvier 2017] Accès libre, consulté le 14 mars 2016).</ref>, <ref>Iris Deroeux, « Mark Danner: «Avec Trump, nous explorons les nouveaux territoires de la politique» [archive] », sur Mediapart, 29 juin 2016 (consulté le 29 juin 2016).</ref>, <ref>« Election américaine en direct : que faut-il retenir de la campagne ? [archive] », sur lemonde.fr, 8 novembre 2016 (consulté le 8 novembre 2016).</ref> ⵏⵖ «ⵓⵔ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵙⵎⵍ» <ref>Vincent Tournier, « Et maintenant Donald Trump traité de faux homme de droite ? L'attaque de Ted Cruz moins fausse qu'il n'y paraît » [archive du 5 février 2019], sur Atlantico, 25 avril 2016 (consulté le 3 février 2023).</ref>. ⴷ ⵙⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ ⴳ 2021, ⴷ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵏ 2024, ⴰⵔ ⵜ ⵣⴷⴰⵢⵏ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵖⵏ ⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⵡⵔⵖⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵖⴰⵙ ⵜⴰⵡⵔⴳⵉⵜ ⵉⵊⵍⴰⵏ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵡⵓⴽⴽⵓⵙ ⵏ ⵜⴼⴳⴰⵏⵉⵜ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵜ <ref>(en) « We watched 20 Trump rallies. His racist, anti-immigrant messaging is getting darker. [archive] », sur POLITICO, 12 octobre 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵙⵙⵓⵎⴷ ⵏ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ <ref>(en) « Mussolini, Trump and What Assassination Attempts Really Do [archive] », sur POLITICO, 3 août 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵜⴽⵕⴹⵉ ⵜⴰⵏⵎⴳⴰⵍⵜ ⵉ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ <ref>{{Lien web|titre="Le fil rouge, c'est la remise en cause de la démocratie" : pourquoi historiens et politologues sont de plus en plus nombreux à qualifier Donald Trump de "fasciste"|url=https://www.franceinfo.fr/monde/usa/presidentielle/donald-trump/le-fil-rouge-c-est-la-remise-en-cause-de-la-democratie-pourquoi-historiens-et-politologues-sont-de-plus-en-plus-nombreux-a-qualifier-donald-trump-de-fasciste_7016093.html|site=Franceinfo|date=2025-01-20|consulté le=2025-10-07}}.</ref>, ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ <ref>[vidéo] « We’re Experts in Fascism. We’re Leaving the U.S. [archive] », New York Times Opinion, 18 mai 2025, 6:54 min (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵍⴰ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵜⵜⴼⵙⴰⵔ; ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴱⴰⵡⵏ ⵉⵡⵏⵏⴰⵏ ⴰⴷ, ⵎⵉⵏ ⵙⵙⵓⵔⴷⴰⵏ ⴳ ⵢⵉⵎⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰ ⵖⴼ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, <ref>(en) [vidéo] « This House Believes Trump is a 21st Century Fascist [archive] », Roger Griffin, 16 février 2025.</ref>. === ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ === * Sébastien Boussois, ''Donald Trump, retour vers le futur'', éd. Mareuil, 2025. * David Da Silva, ''Trump et Hollywood, t. 2 : Le cinéma trumpien'', La Madeleine, LettMotif, 2023, 228 p. {{ISBN|978-2-36716-376-5}}. * {{Article |auteur1=Maya Kandel |titre=La doctrine Trump |périodique=Le Grand Continent |date=23 octobre 2020 |lire en ligne=https://legrandcontinent.eu/fr/2020/10/23/la-doctrine-trump-1/}} == ⵜⵉⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵖⵓⵍⵉⵏ == * {{cite journal |last1=Adams |first1=Kenneth Alan |date=Spring 2021 |title=The Trump Death Cult |url=https://www.proquest.com/openview/c5d4601ebe8dcb232f9ab2965e900d70/1?pq-origsite=gscholar&cbl=35407 |journal=[[Journal of Psychohistory]] |volume=48 |issue=4 |access-date=February 22, 2026 |pages=256–276 |issn=0145-3378}} * {{cite journal |last1=Johnson |first1=Kevin R. |author-link1=Kevin Johnson (lawyer) |last2=Cuison-Villazor |first2=Rose |title=The Trump Administration and the War on Immigration Diversity |journal=[[Wake Forest Law Review]] |date=May 2, 2019 |url=https://www.wakeforestlawreview.com/wp-content/uploads/2024/04/w10_VillazorJohnson.pdf |pages=575–616 |volume=54 |issue=2}} * {{cite journal |last1=Kaufman |first1=Robert R. |last2=Haggard |first2=Stephan |author-link2=Stephan Haggard |title=Democratic Decline in the United States: What Can We Learn from Middle-Income Backsliding? |journal=[[Perspectives on Politics]] |date=2019 |volume=17 |issue=2 |pages=417–432 |doi=10.1017/S1537592718003377 |s2cid=149457724 |doi-access=free}} * {{cite journal |last1=Lajevardi |first1=Nazita |last2=Oskooii |first2=Kassra A. R. |year=2018 |title=Old-Fashioned Racism, Contemporary Islamophobia, and the Isolation of Muslim Americans in the Age of Trump |journal=Journal of Race, Ethnicity, and Politics |volume=3 |issue=1 |pages=112–152 |doi=10.1017/rep.2017.37}} * {{cite journal |last=McGurk |first=Brett |author-link=Brett McGurk |url=https://www.foreignaffairs.com/articles/iran/2020-01-22/cost-incoherent-foreign-policy |title=The Cost of an Incoherent Foreign Policy: Trump's Iran Imbroglio Undermines U.S. Priorities Everywhere Else |journal=[[Foreign Affairs]] |date=January 22, 2020}} * {{cite journal |last1=Nacos |first1=Brigitte L. |author-link1=Brigitte L. Nacos |last2=Shapiro |first2=Robert Y. |author-link2=Robert Y. Shapiro |last3=Bloch-Elkon |first3=Yaeli |date=2020 |title=Donald Trump: Aggressive Rhetoric and Political Violence |url=https://www.jstor.org/stable/26940036 |journal=[[Perspectives on Terrorism]] |volume=14 |issue=5 |pages=2–25 |issn=2334-3745 |jstor=26940036 |access-date=January 20, 2025}} * {{cite journal |last1=Sundahl |first1=Anne-Mette Holmgård |title=Personality Cult or a Mere Matter of Popularity? |journal=[[International Journal of Politics, Culture, and Society]] |volume=36 |issue=4 |date=May 4, 2022 |pages=431–458 |doi=10.1007/s10767-022-09423-0 |pmid=35528318 |pmc=9066393}} * {{cite journal |last=Urbinati |first=Nadia |author-link=Nadia Urbinati |date=May 2019 |title=Political Theory of Populism |url=https://www.annualreviews.org/content/journals/10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |journal=[[Annual Review of Political Science]] |volume=22 |access-date=December 20, 2024 |pages=111–127 |issn=1094-2939 |doi=10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |url-access=subscription}} == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] * [[ⴽⴰⵏⴰⴷⴰ|ⴽⴰⵏⴰⴹⴰ]] * [[ⵎⵉⴽⵙⵉⴽ]] * [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] == ⵉⵙⵍⴽⵎⵏ ⵏ ⴱⵕⵕⴰ == {{ⵉⵙⵉⵜⵏ ⵏ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵓⵏ}} ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ|ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ}} dxsydveollecm0p9fvdyk3pt74jk16b 197978 197977 2026-10-28T18:22:03Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 197978 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ|ⵜⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]]: Donald John Trump) (ⴰⴼⵔⵉⵙⵎ: The Donald <ref>{{Lien web |langue=en |titre=Why does everyone call Donald Trump ‘The Donald’? It’s an interesting story |url=https://www.washingtonpost.com/news/arts-and-entertainment/wp/2015/09/01/why-does-everyone-call-donald-trump-the-donald-its-an-interesting-story |site=The Washington Post |date=1 septembre 2015}}.</ref>) (ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ]], ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⵎⵉⵍⵢⴰⵕⴹⵉⵕ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵢⴰⴼⵓ ⴰⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏⵉ, ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵜⵉⵙ 45 ⴷ ⵜⵉⵙ 47 ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵓⵎⵉ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵙⴳ 20 [[ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ]] [[2017]] ⴰⵔ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2021]], ⴷ ⵜⴽⴽⵍⵉⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵙⴳ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2025]]. ⵉⴳⴰ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ [[ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ]], ⵢⴰⵎⵥ ⵜⴰⵏⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971 ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵙⵏⴼⵍ ⵉⵙⵎ ⵙ "ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵉⵙⴽⵔ ⵙⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵜⴰⴷⵎⵙⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴱⴰⵔⴰⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⵍⴼ. ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵡⵓⴷⵎⴰ ⵜⴰⵙⵏⵖⵎⴰⵙⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ, ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ; ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳⵔ 2004 ⴷ 2015 ⴰⵎ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵡⵜ (The Apprentice). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump NYMA.jpg|thumb|left|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1964]] ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ, ⵉⴽⵛⵎ ⴳ 1987 ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵜⵙⵎⵎⵙⴽⵍⵜ ⴷⴳ 1999 ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵏⵣⴰⵖ ⵉ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵊⵓⵕⵊ ⴱⵓⵛ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ — ⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ — ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ 2009. ⵉⵣⵣⵖⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵏⵏⴰ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⵜⵎⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵓⵔ ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⵏⵥⴰ, ⵉⵎⵓⵔⵙ ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2016 ⵙ ⵓⵙⴽⵜⵔ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ "ⵙⴽⵔ ⴷⴰⵖ ⴳ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ ⵜⴰⵏⵓⴼⵍⴰⵢⵜ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵏⵏⵉⴹⵏ". ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⴹⵍⵉⴱ ⵉ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵉⵏⴱⴹⵏ ⴷ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵉⵏⵎⵏ, ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴷ ⵉⵖⵜⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⴰⵣⵡⴰⴳ. ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⴳⵍⴰⵎ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ ⴷ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵔⴷⵓ ⴳ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵏ ⵓⵏⵣⵡⵉ. ⴷ ⵉⴳⵔ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵀⵉⵍⴰⵔⵉ ⴽⵍⵉⵏⵟⵓⵏ ⵇⴰⵃ ⵜⵓⵔⴷⴰⵡⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump with model of Television City.jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1985 ⴰⴽⴷ ⵓⵣⵓⵔⵜ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏ ⴷⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]].<ref>{{cite magazine |last=Handy |first=Bruce |date=April 1, 2019 |title=Trump Once Proposed Building a Castle on Madison Avenue |url=https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2019/04/trump-tower-real-estate-projects/583243/ |access-date=July 28, 2024 |magazine=[[The Atlantic]]}}</ref>]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵙⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⵉ ⵓⵏⵣⵡⵉ ⴷ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵖⵢⴰⵢⵜ ⵏ ⵢⵉⵕⴰⵏ ⴷⴳ ⴼⵢⵉⵏⵏⴰ, ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵓⵇⵓⴷⵙ ⴰⵎ ⵜⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⵏ ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵉⵏ ⵜⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⵖⴰⵏⵉⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ "ⵜⵉⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵉⴱⵔⴰⵀⵉⵎ", ⴷ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ "ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵜ ⵏ ⵓⵙⴰⵢⵔⴰⵔ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ" (United States Space Force). ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ, ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⵜⵓⵛⵛⵉⵍⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⴷ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵢⵓⵍⵙ ⵉ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵏⴰⴼⵜⴰ" (ALENA) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⴳ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵓⵙⵎⵉⴽⴰ" (ACEUM), ⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵛⵛⵉⵏⵡⴰ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ. ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵏ ⵓⵙⵖⴰⵏ ⴷ ⵜⴳⵎⵉ ⴰⵔ ⵜⵉⵣⵉ ⵍⵍⵉⴳ ⵜⵏⴽⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵜⴰⴷⵓⵙⴰⵏⵜ ⵏ 2020. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵥⵥⵕⵉⴳ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⵉ ⵓⴼⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⵔⵉⵙⵜ ⵜⴰⵎⵃⴹⴰⵡⵜ ⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵡⴰⵍⴰⵏⵜ ⵖⵉⴼⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵓⵎⵎⵍⵉⵏ ⵙ ⵓⵃⵟⵟⵓ ⵖⴼ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⴷⴷⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵅⵛⵏⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ "ⵙⵎⵓⵏⴰⵜ ⴰⴼⴰⵙⵉ" ⴳ ⵛⴰⵕⵍⵓⵜⵙⴼⵉⵍ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ 2020, ⴷ ⵖⴼ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ [[ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ|ⴰⵡⴽⵔⴰⵏⵉ]] [[ⴼⵓⵍⵓⴷⵉⵎⵉⵔ ⵣⵉⵍⵉⵏⵙⴽⵉ]], ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔ ⵖⵉⴼⵙ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵣⵣⵉⴷⴳⴰ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵉⵎⵖⴰⵔⵏ. ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵓⵢⴰ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⴳⵣⵣⵓⵍⵏ, ⴷ ⵓⵎⵢⴰⴳⴳⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵓⴱⴰⵢⵢⵓⵕ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⴽⵓⵔⵓⵏⴰⴼⵉⵔⵓⵙ 2019|ⴽⵓⴼⵉⴷ-19]] ⵙ ⵓⵏⴰⴽⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⵙⴳ [[ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ|ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ]]. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 2020, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⵊⵓ ⴱⴰⵢⴷⵏ. ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵢⵉⵜⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵓⵢⴰⵏⵏ — ⵏⵏⵉ ⵓⴳⵉⵏ ⵙ ⵎⴰⵕⵕⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ — ⴷ ⵉⴳⴰ ⴱⴰⵢⵟⵟⴰⵕ ⵉ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ. ⴳ 6 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2021, ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⴹⵏ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵖⵔ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵡⵡⵖ ⵏⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵔⵎⵉⵜ ⵏ ⵓⴽⴽⵛⵜⵓ. ⴷ ⵕⵥⵎⵏ ⴷ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⴷⴰⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ, ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵔ ⵎⵓⵔⵙⵏ ⴳ ⵎⴰⵢⵏⵏⴰ. ⴷ ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⵉⵍⵉ ⴷⴳ ⵜⴼⵓⴳⵍⴰ ⵏ ⵓⵙⵙⵔⵙⵓ ⵏ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵢⵓⵎⵥⵏ ⴰⴷⵖⴰⵔ ⵏⵏⵙ. ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙⴳ ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 2022 ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵎⴰⵕⵚ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ. ⴳ ⵓⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴷ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⴹ ⵜⵉⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2020 ⴷ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ, ⵓⵍⴰ ⵉⵙⵓⴳⵉⵜⵏ ⵉⵔⵉⵙⴰⵏⵏ. ⴳ 30 [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]] [[2024]], ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⵙ 34 ⵏ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ "ⵙⵜⵓⵕⵎⵉ ⴷⴰⵏⵢⴰⵍⵣ", ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙⵏ ⵙ ⵜⵉⴳⴰⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴽⴰⴹⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump swearing in ceremony.jpg|thumb|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 2017]] ⴹⴰⵕⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵖⵉ ⴷ ⵙ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ [[ⵉⵍⵓⵏ ⵎⴰⵙⴽ]], ⵉⵎⵓⵔⵙ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024 ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵜⴰⵢⵜ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ [[ⴽⴰⵎⴰⵍⴰ ⵀⴰⵔⵉⵙ]]. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏⵜ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⴹⴼⵕⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵉⴹⵕⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵖⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ, ⵉⴼⴽⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵓⵔⴼ ⵉ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ 1500 ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵉⵏ. ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵉⵙⵡⴰⵍⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ, ⵉⵙⴽⵔ ⵎⴰⵙⴽ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴰⴹⵉⵏ, ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵎⴳⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵉⴼⵉⴷⵉⵕⴰⵍⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵙⴷⵓⵙ ⵉⴹⵉⵚ ⵏ ⵜⵙⵏⵓⵔⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵙⵎⵀⵍ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴷⵉⵡⴰⵏⵜ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⵓⵔ ⵉⵍⵉⵏ ⴰⵣⵔⴼ, ⴷ ⵓⵢⴰⵏⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔⵏ ⵜⵉⵔⵡⴰⴽⵉⵏ, ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ ⴰⵃⵟⵟⴰⵡ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵇⵔⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵉⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵙ ⵓⵃⵍⵍⵓⵜⴼ ⵖⵔ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⴷ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ. ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵀⴰⵜ ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵜⴰⵏⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⵎⴰⵙ ⵜⵔⵉⵡ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⴷ ⵜⴽⵛⵎ ⵏⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵖⴼ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴱⵣⵣⴻⵣ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⴳ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵉⴷⵉⵡⴰⵏⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⵓⵜ ⵉⴷⵖⴰⵔⵏ ⵉⵎⵖⵢⴰⵢⵏ ⵉⵢⵕⴰⵏⵉⵢⵏ, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴼⵙⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵉ [[ⵓⴽⵔⴰⵏⵢⴰ|ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ]] ⴳ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏⵏⵙ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ [[ⵔⵓⵙⵢⴰ]], ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵓⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵖⴰⵣⵣⴰ]]. ⴷ ⴳ ⵢⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2026, ⵉⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵢ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴼⵉⵏⵉⵣⵡⵉⵍⵉ [[ⵏⵉⴽⵓⵍⴰⵙ ⵎⴰⴹⵓⵕⵓ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵓⵎⵚⵉⵕⵉⴹ. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵍⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵎⴰⵙ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⴳⵔⵉⵏⵍⴰⵏⴷ, ⵏⵖ ⴰⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴰⵙⵓⴳⵉ ⵖⴼ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵜⵎⵏⵥⴰⵡⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ. ⴷ ⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ 2026, ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵖⴼ ⵉⵕⴰⵏ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵖⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵏ [[ⴰⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ|ⵓⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ]]. == ⵜⴰⵏⴽⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵍⵎⴷ == ⵉⵍⵓⵍ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵊⵓⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵉⴳⴰ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵖⵓⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵎⴰⵔⵉ ⴰⵏ ⵎⴰⴽⵍⵢⵓⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;30, 37.</ref>. ⵉⵍⴰ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⵉⵍⵉⵎⴰⵏⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⵓⵜⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;v.</ref>. ⵉⵎⵇⵇⵓⵔ ⴷ ⴰⴽⴷ ⵡⴰⵢⵜⵎⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⴳⵔⵏ: ⵎⴰⵔⵢⴰⵏ, ⴷ ⴼⵔⵉⴷ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ, ⴷ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ, ⴷ ⴳⵎⴰⵙ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵖⵔⵎ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 23 ⵏ ⵜⵅⵅⴰⵎⵜ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ "ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⵉⵙⵜⵉⵜⵙ" ⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2015/09/23/us/politics/donald-trumps-old-queens-neighborhood-now-a-melting-pot-was-seen-as-a-cloister.html |title=Donald Trump's Old Queens Neighborhood Contrasts With the Diverse Area Around It |first=Jason |last=Horowitz |work=[[The New York Times]] |date=September 22, 2015 |access-date=December 15, 2025 |url-access=limited}}</ref>. ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⵉⵎⵙ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵡⴰⵍⴰ ⵃⵎⵍⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. p.&#x20;302.</ref>, ⵉⵎⵣⵉⵣⵡⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;49.</ref> ⴰⴽⴷ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⵎⵎⵔⴰⵏ ⴷ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⴷⵏⴰⴽ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵎⴽⴰⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵓⴼⴰⵢ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;272.</ref>. ⵉⵙⵙⵉⵡⴹ ⴼⵔⵉⴷ ⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵜⵉⵖⴰⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>.</ref> ⴷ ⵓⵎⵏⵣⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ "ⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵜⴰⵢⵏ ⴷ ⵙ ⵜⴽⵓⵍⵉ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵜ".<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;47.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⴰⵙ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⴰⵀⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⵡⴰⴷ ⵉⵏⵇⵇⴰⵏ" ⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ".<ref>Hurt III, Harry (1993). ''Lost Tycoon''. W. W. Norton & Company. [[ISBN 0-393-03029-6|ISBN&#x20;<bdi>0-393-03029-6</bdi>]]. p.&#x20;13.</ref> ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵓⵙⵢⴰⴼⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. p.&#x20;13.</ref> ⴷ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵥⵕⴼⴰⵏ ⵉ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⴷ ⵉⴷⴷⴰⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;51.</ref> ⴷ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵉ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴼⵔⵉⴷ ⴷⴰ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵉ ⴽⵓ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⴷ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰⵏ 20,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 265,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵉⵙⵉⴹⵏⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵎⵉⵍⵢⵓⵏⵉⵔ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⴰⵖⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵙⴰⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ, ⴷ ⵏⵜⵜⴰ ⵢⴰⵍⵍⴰⵀ ⴷⴰⵔⵙ ⵜⵍⵍⴰ ⵜⴰⵎ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. pp.&#x20;30–31.</ref> ⵉⵖⵔⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ "ⴽⵢⵓ ⴼⵓⵔⵉⵙⵜ" ⴰⵔ ⴰⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ, ⵙⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵜⴰⵎ ⴰⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;33, 38, 45.</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⴰⵔ ⵜⵙⵙⴱⵖⴰⵙ ⵉⵏⵍⵎⴰⴷⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵏⵏⵓⵏⵜ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;66.</ref> ⴷ ⴰⵔ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵜⵥⵥⵓ ⵜⴰⴹⵓⵍⵍⵉⵜ ⴷ ⵡⴰⵣⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;42.</ref>. ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⴰⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴳ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵕⵏⵢⴰ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⴳ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴼⵓⵕⴷⵀⴰⵎ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1964 ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵥ ⵉ ⵜⴳⵎⵎⵉ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6. pp.&#x20;45.</bdi></ref>. ⵉⴷⵔⴰ ⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⵉⵍⵖ ⵏ ⵉⴼⵙⵢⴰⵏⵏ ⵏ ⵓⴼⵔⴼⵓⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⴷⴰ ⵏⵏ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉ ⴳ ⵜⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⵙ ⵜⵎⵍⵙⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵏ ⵡⴰⴽⵕⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴼⵍ ⴰⵙⵉⵍⵖ ⴰⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;99.</ref>. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⴷⴰⵡⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴱⵉⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵣⵣⵔⴰⵢ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵏⵓⵕⵥⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⴰⵍⴰⵙⵙ ⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⴳ ⵎⴰⵢⵢⵓ 1968 ⵍⵍⵉⴳ ⵢⵓⵎⵥ ⴱⴰⴽⴰⵍⵓⵔⵢⵓⵙ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⴳ ⵜⴷⵎⵙⴰ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;47–50.</ref>. ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⴳ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵙⴽⵯⴼⴰⵍ ⵜⵉⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵀⴰⵜ ⵜⵉⵍⴳⴰⵎⵉⵏ ⵏ ⵡⴰⴷⴷⵓⵔ ⴰⴽⴰⴷⵉⵎⵉ ⴷ ⵜⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴱⴷⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵓⵔ ⴳⵉⵙⵏⵜ ⵉⵍⵍⵉ ⵢⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;47.</ref><ref>{{cite news |last=Selk |first=Avi |date=May 20, 2018 |title=It's the 50th anniversary of the day Trump left college and nearly had to go to war |url=https://www.washingtonpost.com/news/retropolis/wp/2018/05/20/its-the-50th-anniversary-of-the-day-trump-left-college-and-nearly-had-to-go-to-war/ |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵢⵓⴷⴼ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⴰⴷ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵅⵎⵎⵉⵎ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵜⴰⵣⵣⵓⵍⴰⵏⵜ ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;75.</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵉⵏⵣⵣⴰ/ⵉⵜⵜⵓⵄⴼⴰ ⴳ ⵓⵙⵔⴷⴰⵙ ⵓⵛⵛⵉⵍ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ ⵖⴼ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⵏⵏⴰ ⵉⵙ ⵢⵓⴹⵏ ⵙ ⵉⵙⵏⵏⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵖⵙⴰⵏ ⴳ ⵉⵡⵔⵣⴰⵏ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;48.</ref>. == ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ == ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1968, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵢⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵉⵜⵜⵓⵥⵍⴰⵢⵏ ⵉ ⵜⵙⵔⴽⵎⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ ⴳ ⵉⵙⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵥⴽⴰ ⴼⵔⵉⴷ ⴳ [[ⴽⵡⵉⵏⵣ]], ⴷ [[ⵙⵜⴰⵜⵏ ⴰⵢⵍⴰⵏⴷ]], ⴷ [[ⴱⵔⵓⴽⵍⵉⵏ]].<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;51–53.</ref> ⴷ ⴳ ⵡⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ,<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>.</ref> ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵎⵙⴽⴰⵍⵜ, ⴷ ⵉⵙⵎⵓⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;76.</ref> ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵙⵙⵉⵔⵉⵡⵏ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵖⵍⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵎ ⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴳ ⵓⵙⵓⵏⵏ ⵉⵣⵖⵔⴰⵏⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. [[ISBN 978-0-446-69617-3|ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>]]. ⵜ. 51.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⴰⴷ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⴰⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;79.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵎⵓⴷⴷⵓ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;59.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴳ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. </ref> ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵉⵙⵎ ⵏ "[[ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ]]" ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵉⵙⵎⴰⵡⵏ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Blair, Gwenda (2015) [2001]. ''The Trumps: Three Generations That Built an Empire''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-3936-9</bdi>. ⵜ. 250.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵕⵓⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ  ⵉⴹⵉⵚ ⴰⵅⴰⵜⴰⵔ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ,<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 81.</ref> ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴼⵓⴽⴽⵓⵏ ⵜⵉⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵡⴰⵍⴰ/ⵓⵎⴰⵏⴰⵔ ⵏⵏⵙ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⵉ 13 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵙⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ.<ref><ref name="Mahler2016Cohn">{{cite news |last1=Mahler |first1=Jonathan |last2=Flegenheimer |first2=Matt |date=June 20, 2016 |title=What Donald Trump Learned From Joseph McCarthy's Right-Hand Man |url=https://www.nytimes.com/2016/06/21/us/politics/donald-trump-roy-cohn.html |url-access=limited |access-date=May 26, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵍⵎⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵜⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⵎⵙⵏⵉⴼⵉⵍⵉⵏ,<ref>Haberman, Maggie (2022). ''Confidence Man: The Making of Donald Trump and the Breaking of America''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29734-6</bdi>. ⵜ. 33.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵙⵓⴳⵔ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖⴼ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵣⵔⴼⴰⵏⵜ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 265.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⴼⵙⴰ ⴷ ⵓⵔⵊⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜⵉⵏ ⵉⵖⵢ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 266.</ref> ⴷ ⵉⵙⵖⵍⴼ ⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰ ⴰⵡⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⵣⴰ ⴰⴼⵔⴽⵓⴽ ⵉ ⵉⵎⵢⴰⴳⴳⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 272.</ref> ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵔⵔⴱ ⵉ ⵜⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 273-274.</ref> ⵉⵎⵍⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵓⵥⴹ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⴱⴹⵓ ⴷ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴹⴰⵢⵉⵏ ⵎⵉⵏ ⵏⵥⵕⴰ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ ⵏⵖ ⴰⵜⵉⴳ; ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵏⵏ ⵉⵎⵉⵍ ⵉⵙⵙⴰⴽⵯⴰⵢ ⵜⴰⵎⵙⴰⵔⵜ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⴳⵍⴰⵎ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⴳ ⴷⵉⴳⵙ ⵉⵎⵓⵔⵙ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. [[ISBN 978-0-593-29864-0|ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1973, ⵢⵓⵡⵙ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵚⵕⴹ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 100 ⵎⵍⵢⵓⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ (ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 725 ⵎⵍⵢⵓⵏ [[ⴷⵓⵍⴰⵔ|ⴹⵓⵍⴰⵕ]] ⴳ [[2025]]) ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵔⴰⵔ ⵖⴼ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵙⵓⵜⴰⵔ ⴷ ⵉⵏⵖⴼⴰⵔⵏ ⵉⵙⴳⴳⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⴼⵔⴰ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴹⴰⵀⵉⵕ ⵏ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⴽⴰⵏ ⴰⵡⴰⵍ ⴰⴷ ⵉⴽⴽⵙ ⴰⵙⵏⵓⵃⵢⵓ ⴷ ⵓⵥⵍⴰⵢ ⴰⵥⵓⵕⴰⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴰⵖⵓⵍ ⴷⴰⵖ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.82-84.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⴼⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⴹⴼⵕ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ 273-270.</ref> ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⵖⴼ ⵉⵏⵎⵓⵍⵍⴰ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ.<ref>Johnston, David Cay (2016). ''The Making of Donald Trump''. Melville House Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-1-61219-658-9</bdi>. ⵜ. 45-46.</ref> ⴳⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1991]] ⴷ [[2009]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵓⵜⵔⵉⵡⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⴳ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵎⵏⵏⵉ 11 ⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ: [[ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ]] ⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]], ⴷ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴳ [[ⴰⵜⵍⴰⵏⵜⵉⴽ ⵙⵉⵜⵉ]] ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵊⵉⵔⵙⵉ]], ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴳⴰⴷⵉⵔⵏ ⵏ ⵓⴽⴰⵣⵉⵏⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ".<ref>{{cite news |last=Qiu |first=Linda |date=June 21, 2016 |title=Yep, Donald Trump's companies have declared bankruptcy...more than four times |url=https://www.politifact.com/factchecks/2016/jun/21/hillary-clinton/yep-donald-trumps-companies-have-declared-bankrupt/ |access-date=May 25, 2023 |work=[[PolitiFact]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Winter |first=Tom |date=June 24, 2016 |title=Trump Bankruptcy Math Doesn't Add Up |url=https://www.nbcnews.com/news/us-news/trump-bankruptcy-math-doesn-t-add-n598376 |access-date=February 26, 2020 |work=[[NBC News]]}}</ref> ⴷ ⴷⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1992]] ⴷ [[1994]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵙ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⴽⵔⴰ ⵙⴳ ⵜⴻⵜⴰⵔⵉⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵜⴰⵔⵉⵍⴰⵡⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵙⵉⵡⴹⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴽⴽⴰⵏ ⵜⵉⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⵉ ⵜⵉⴳⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⴽⵔⴰⵢⵉⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴷⴰ ⴷⴰⵖ ⵙⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⵜⵉⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⴰⵏⵏ ⵖⵔ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ" ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵡⴰⵔⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ; ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵜ ⵜⵎⵇⵕⴰⴹ ⴰⴷ ⴳⴳⵓⵜⵏⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⴰⵎⵥⵏ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ ⵖⴼ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵏ ⵓⵖⴰⴼⵉⵔ. ⴷ ⵖⴼ ⵓⴼⵜⴰⵢ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ, ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⵖⴰⵡⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴷⴰ ⵜⵜⵡⴰⵜⴰⵙⵏⵜ  ⴰⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⴷ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵖⵔ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⴳⵎⴰⵙ ⴷ ⵓⵣⵉⵣⴷⵔ ⵏ ⵜⴰⵥⴰⵢⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ.<ref name="Tax_Schemes">{{cite news |last1=Barstow |first1=David |author-link1=David Barstow |last2=Craig |first2=Susanne |author-link2=Susanne Craig |last3=Buettner |first3=Russ |author-link3=Russ Buettner |date=October 2, 2018 |title=Trump Engaged in Suspect Tax Schemes as He Reaped Riches From His Father |url=https://www.nytimes.com/interactive/2018/10/02/us/politics/donald-trump-tax-schemes-fred-trump.html |url-access=limited |access-date=October 2, 2018 |work=[[The New York Times]]}}</ref> == ⵎⴰⵔⵉⵛⴰⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⴷ ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ == ⵉⵍⴷⵉ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵢⵏⵉⵜ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵉ ⵜⴽⴽⵍⵜ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1978 ⵓⵎⵉ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ: ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓⵎⵓⴹⵓⵕ" ⵉⵅⵓⴼⵙⵏ, ⵏⵏⵉ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⵜⴰⵎⵏⴰⵢⵜ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵙⵏⵜⵕⴰⵍ"<ref>{{cite news |last=Nevius |first=James |date=April 3, 2019 |title=The winding history of Donald Trump's first major Manhattan real estate project |url=https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-url=https://web.archive.org/web/20190406124720/https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-date=April 6, 2019 |access-date=February 6, 2026 |work=[[Curbed]]}}</ref>. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵓⵔ ⵖⵓⵔⵙ ⵍⵍⵉⵏⵜ ⵜⵣⵎⵔⵉⵏ ⵜⵉⵥⵕⴼⴰⵏⵉⵏ ⵉⴳⵓⵎⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵥⵕⴼ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⴷ, ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ "ⵀⴰⵢⴰⵜ" ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴹⴽⵍ ⴰⵕⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⴹⵏ 70 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref name="Rich NYMag">{{cite magazine |last=Rich |first=Frank |author-link=Frank Rich |date=April 30, 2018 |title=The Original Donald Trump |url=https://nymag.com/daily/intelligencer/2018/04/frank-rich-roy-cohn-the-original-donald-trump.html |access-date=May 8, 2018 |magazine=[[New York (magazine)|New York]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Kessler |first=Glenn |author-link=Glenn Kessler (journalist) |date=March 3, 2016 |title=Trump's false claim he built his empire with a 'small loan' from his father |url=https://www.washingtonpost.com/news/fact-checker/wp/2016/03/03/trumps-false-claim-he-built-his-empire-with-a-small-loan-from-his-father |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ [[ⵕⵡⴰⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ]] ⴷ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵉⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵔⴼ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵉ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ 40 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ — ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵙⵓⵍ, ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2016, ⴰⵣⵉⵣⴷⵔ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ<ref>{{cite news |last=Bagli |first=Charles V. |date=September 17, 2016 |title=A Trump Empire Built on Inside Connections and $885 Million in Tax Breaks |url=https://www.nytimes.com/2016/09/18/nyregion/donald-trump-tax-breaks-real-estate.html |access-date=September 5, 2026 |work=[[The New York Times]]}}</ref> — ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵉⵣⵔⵉⵏ 410 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref>{{cite news |last=Bernstein |first=Andrea |date=January 22, 2020 |title=Trump Pushed for a Sweetheart Tax Deal on His First Hotel. It's Cost New York City $410,068,399 and Counting. |url=https://www.propublica.org/article/trump-pushed-for-a-sweetheart-tax-deal-on-his-first-hotel-its-cost-new-york-city-410-068-399-and-counting |access-date=September 6, 2025 |work=[[ProPublica]]}}</ref><ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 269-271.</ref>. ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰⵎ ⴷⴰⵖ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1980 ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵀⴰⵢⴰⵜ" (Grand Hyatt Hotel)<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]].</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:President Trump Delivers Remarks (49498772251).jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ [[2020]].]] ⴷ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵢⵓⵎⵥ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ "ⴰⵔⴳⴳⵓⴱ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴼⴳⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ.<ref>{{cite magazine |last=Geist |first=William E. |author-link=Bill Geist |date=April 8, 1984 |title=The Expanding Empire of Donald Trump |url=https://www.nytimes.com/1984/04/08/magazine/the-expanding-empire-of-donald-trump.html |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |magazine=[[The New York Times Magazine]]}}</ref> ⴷ ⵜⵓⵎⴰ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴰⴷ  ⴰⵙⵉⵔⴰ ⴰⵎⴰⵜⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⵜⴰⵣⴷⴷⵉⵖⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2019.<ref name="moved">{{cite news |last=Haberman |first=Maggie |author-link=Maggie Haberman |date=October 31, 2019 |title=Trump, Lifelong New Yorker, Declares Himself a Resident of Florida |url=https://www.nytimes.com/2019/10/31/us/politics/trump-new-york-florida-primary-residence.html |url-access=limited |access-date=January 24, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵢⵓⵎⵥ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵜⵉⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⴱⵟⵟ ⴰⵥⴽⴰⵡⴰⵏ ⴷ ⵜⵓⵥⴽⴰ, ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⵙⵏⴳⵉⵏ ⴰⴱⵖⵍⵉ, ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵣ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴰⴷⴰⵣ ⵉ ⵉⴳⵓⵍⵉⴼⵏ ⵉⵎⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. 280.</ref> ⴷ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ, ⴷ ⵉⵙⵙⴼⵍⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⵢⵓⵎⵓ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 20 ⵏ ⵎⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⵓⴷⵓⵍⴰⵕ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 281.</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1988, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ "[[ⴱⵍⴰⵣⴰ (ⴰⵙⵏⵙⵓ)|ⴱⵍⴰⵣⴰ]]"ⴳⵔ ⵉⴼⴰⵙⵙⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙⴳ ⵢⴰⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⴳ ⵉⵍⵍⴰ ⵏ 16 ⵏ ⵓⴱⴰⵏⴽ.<ref>{{cite news |date=November 4, 1992 |title=Trump Revises Plaza Loan |url=https://www.nytimes.com/1992/11/04/business/company-news-trump-revises-plaza-loan.html |url-access=limited |access-date=May 23, 2023 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵙ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1992, ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵣⵔⵉ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ ⵡⴰⴹⴰⵏ ⵎⴽⴰⵏⵏ, ⵉⵜⵜⵓⴷⴳⴰ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ, ⵉⴷⴰ ⴳ ⵟⵟⴼⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵖⴼ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ.<ref>{{cite news |date=December 12, 1992 |title=Trump's Plaza Hotel Bankruptcy Plan Approved |url=https://www.nytimes.com/1992/12/12/business/company-news-trump-s-plaza-hotel-bankruptcy-plan-approved.html |url-access=limited |access-date=May 24, 2023 |work=[[The New York Times]] |agency=[[Reuters]]}}</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1995, ⵓⵔ ⴷⴰ ⵙⵓⵍ ⵉⴼⵔⵔⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵕⵟⵟⴰⵍⵏ ⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏⵏⵙⵏ 3 ⵏ ⵉⴷ ⵎⵍⵢⴰⵕ ⴷⵓⵍⴰⵕ, ⴷ ⵓⵎⵥⵏ ⴰⵙ ⵉⴷ ⴱⵓ ⵓⵕⵟⵟⴰⵍ ⴰⵏⵏ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ ⴰⴽⴷ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ "ⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ ⵉⵔⵉⵡⵏ ⴷ ⵉⵎⵇⵥⵥⵕⵏ" ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⵢⴰⵏⴼ ⵉ ⵜⵕⵥⵉ ⵜⵓⴷⵎⴰⵡⴰⵏⵜ<ref name="plaza">{{cite news |last=Segal |first=David |author-link=David Segal (journalist) |date=January 16, 2016 |title=What Donald Trump's Plaza Deal Reveals About His White House Bid |url=https://www.nytimes.com/2016/01/17/business/what-donald-trumps-plaza-deal-reveals-about-his-white-house-bid.html |url-access=limited |access-date=May 3, 2022 |work=[[The New York Times]]}}</ref><ref>{{cite news |last1=Stout |first1=David |author-link1=David Stout |last2=Gilpin |first2=Kenneth N. |date=April 12, 1995 |title=Trump Is Selling Plaza Hotel To Saudi and Asian Investors |url=https://www.nytimes.com/1995/04/12/business/trump-is-selling-plaza-hotel-to-saudi-and-asian-investors.html |url-access=limited |access-date=July 18, 2019 |work=[[The New York Times]]}}</ref>. ⴷ ⵓⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⵜ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴷ ⵓⵔⴳⴳⵓⴱ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⴳ [[ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 92 ⵏ ⵜⴰⵔⴰⵢⵜ ⴷ ⵜⴰⴳⵜⴰⵙⵎⵔⵙⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵏⵓⵕⵥⵓⵎⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2008. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024, ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ ⵜⴰⵢⵎⵙ" ⴷ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ "ⴱⵕⵓ ⴱⵓⴱⵍⵉⴽⴰ" ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵏⴰⴼⵓⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵙⴽⴰⵔ ⴰⵔⵣⵣⵓ ⵖⴼ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⵙ ⵉⴽⴽⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵜⵉⵎⵕⵥⵉⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵓⵣⵔⴰⵢ ⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴷ ⵜⵎⴷⴼⴼⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵏⵣⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ ⴷⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵖⴼ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⴰⵡⴷ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⴳ ⵓⵙⵖⵜⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ [[2008]].<ref>{{cite news |last1=Kiel |first1=Paul |last2=Buettner |first2=Russ |author-link2=Russ Buettner |date=May 11, 2024 |title=IRS Audit of Trump Could Cost Former President More Than $100 Million |url=https://www.propublica.org/article/trump-irs-audit-chicago-hotel-taxes |access-date=August 26, 2024 |work=[[ProPublica]]}}</ref> == ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵏ == ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵙ «ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵎⵃⴹⵉ» <ref>(en-US) Megyn Kelly, Kelly File, « Donald Trump: 'I want to make the country great again' », www.foxnews.com,‎ 21 mai 2015 (lire en ligne [archive du 15 mars 2016] Accès libre, consulté le 3 février 2023).</ref>, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵖⴼⴰⵡⴰⵍⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵎⵎⴰⵍⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵃⴹⵉ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵙⴳⴷⴰⵏ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴽⵯⴼⵍⵜ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵎⴽ ⵜⵜ ⵏⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵡⵓⴷⵎⴰⵡⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ <ref>(en) « In G.O.P. image race, “strong” tops “conservative” [archive] », sur YouGov, 12 janvier 2016 (consulté le 26 juillet 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⴷⴰⵖ ⵉⵛⵇⵇⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵉⵏ», ⴷ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵓⵜⵓⵔ ⵜⴰⵖⴰⵎⵜ ⵏⵏⵙ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ ⵡⴰⵏⵏⵉ «ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⴰⵀⴰ ⵉⵙⵙⵏⴼⴰⵍ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⴽⵓ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ <ref>Gilles Paris, « Donald Trump, Monsieur « flexible » [archive] », sur lemonde.fr, 15 mai 2016 (consulté le 17 mai 2016).</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⵎⴳⴳⵓ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ» <ref>Lucie Robequain, « L'Affolant Donald Trump », www.lesechos.fr,‎ 2 mars 2016 (lire en ligne [archive du 29 janvier 2017] Accès libre, consulté le 14 mars 2016).</ref>, <ref>Iris Deroeux, « Mark Danner: «Avec Trump, nous explorons les nouveaux territoires de la politique» [archive] », sur Mediapart, 29 juin 2016 (consulté le 29 juin 2016).</ref>, <ref>« Election américaine en direct : que faut-il retenir de la campagne ? [archive] », sur lemonde.fr, 8 novembre 2016 (consulté le 8 novembre 2016).</ref> ⵏⵖ «ⵓⵔ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵙⵎⵍ» <ref>Vincent Tournier, « Et maintenant Donald Trump traité de faux homme de droite ? L'attaque de Ted Cruz moins fausse qu'il n'y paraît » [archive du 5 février 2019], sur Atlantico, 25 avril 2016 (consulté le 3 février 2023).</ref>. ⴷ ⵙⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ ⴳ 2021, ⴷ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵏ 2024, ⴰⵔ ⵜ ⵣⴷⴰⵢⵏ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵖⵏ ⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⵡⵔⵖⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵖⴰⵙ ⵜⴰⵡⵔⴳⵉⵜ ⵉⵊⵍⴰⵏ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵡⵓⴽⴽⵓⵙ ⵏ ⵜⴼⴳⴰⵏⵉⵜ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵜ <ref>(en) « We watched 20 Trump rallies. His racist, anti-immigrant messaging is getting darker. [archive] », sur POLITICO, 12 octobre 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵙⵙⵓⵎⴷ ⵏ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ <ref>(en) « Mussolini, Trump and What Assassination Attempts Really Do [archive] », sur POLITICO, 3 août 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵜⴽⵕⴹⵉ ⵜⴰⵏⵎⴳⴰⵍⵜ ⵉ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ <ref>{{Lien web|titre="Le fil rouge, c'est la remise en cause de la démocratie" : pourquoi historiens et politologues sont de plus en plus nombreux à qualifier Donald Trump de "fasciste"|url=https://www.franceinfo.fr/monde/usa/presidentielle/donald-trump/le-fil-rouge-c-est-la-remise-en-cause-de-la-democratie-pourquoi-historiens-et-politologues-sont-de-plus-en-plus-nombreux-a-qualifier-donald-trump-de-fasciste_7016093.html|site=Franceinfo|date=2025-01-20|consulté le=2025-10-07}}.</ref>, ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ <ref>[vidéo] « We’re Experts in Fascism. We’re Leaving the U.S. [archive] », New York Times Opinion, 18 mai 2025, 6:54 min (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵍⴰ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵜⵜⴼⵙⴰⵔ; ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴱⴰⵡⵏ ⵉⵡⵏⵏⴰⵏ ⴰⴷ, ⵎⵉⵏ ⵙⵙⵓⵔⴷⴰⵏ ⴳ ⵢⵉⵎⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰ ⵖⴼ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, <ref>(en) [vidéo] « This House Believes Trump is a 21st Century Fascist [archive] », Roger Griffin, 16 février 2025.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ [[ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ]] ⴰⵎ «ⵓⵎⵙⵜⴰⵢ ⴰⵏⴰⵜⵉⴼⵉ (ⴰⵏⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵣⵡⴰⴳⵏ) ⴷ ⵓⵏⴰⵎⵓⵔ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵓⵎⵙⵏⵎⵣⵔⵓⵢ [[ⵙⵉⵔⵊ ⴱⵉⵔⵛⵜⴰⵢⵏ]] ⵎⴰⵙ «ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵎⵔⴰⵙ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵎⴰⵎⴽⵜ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵉⴽⴰⴱⴰⵕⵏ ⵉⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵏ ⵉⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵢⵏ» <ref>« Non, Donald Trump n'est pas fasciste mais… [archive] », sur tempsreel.nouvelobs.com, 1er mars 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>; ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵉⵙⴼⴰⵡ ⵉⵎⵣⴰⵔⴰⵢⵏ ⴳⵔ ⴰⵙ ⴷ ⵓⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⴰⵏⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵙⵉⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵙⵜⵉⵢⵜ ⴷⴰ ⵜⴷⵔⵔⵓ ⴰⴽⴷ ⵜⵙⵉⵍⴰⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ «ⵉⵎⵏⵜⵉⵍⵏ ⵖⴱⴰⵏⵉⵏ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵙⵜⴰⵢⴰⵏⵜ ⵏ [[2016]], ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵏⵏⴰⵍ ⴷ ⵓⵎⵣⴰⵖ ⵏ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵙⴳ ⵉⵎⵓⵔⴰⵏⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵏ ⴷ ⴰⵢⵜ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵉⵎⵍⵍⴰⵍⵏ, ⴷⵉⴳⵙⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓ ⴽⵍⵓⴽⵙ ⴽⵍⴰⵏ" [842], ⵏⵏⵉ ⵢⵓⴼⴰⵏ ⵉⵖⴼⴰⵡⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⴳ ⵢⵉⵏⴰⵡ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵙⵉⵜⴳⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵖⴼ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ <ref>Julie Conan, « Comment Trump rallie les «suprémacistes blancs» », Le Soir,‎ 16 octobre 2016 (lire en ligne [archive], consulté le 17 octobre 2016).</ref>, ⴷ ⴰⵡⴷ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⴰⵣⵉ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ <ref>(en) Peter Holly, « Top Nazi leader: Trump will be a ‘real opportunity’ for white nationalists [archive] », Washington Post, 7 août 2016.</ref>. ⴷ ⵖⵓⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵢⵏ ⴰⵎ [[ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ ⴽⴰⴳⴰⵏ]] ⵏⵖ [[ⴱⵢⵉⵕ ⴷⵉ ⵙⵉⵏⴰⵕⴽⵍⵉⵏⵙ]], ⴰⵜⵉ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵎⴷⵢⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵢⵏⵓⵜ <ref>« Donald Trump, le retour du fascisme? [archive] », sur letemps.ch, 30 juin 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜ ⵉⴳⵍⵎ ⴰⵍⴰⵏ ⵜⵓⵔⵉⵏⵉ ⴳ ⵓⵙⵉⵜ ⵏ lenouvelliste.ca ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵖⴰⵔ ⵏ ⵓⵎⵜⵉⵡⴳ» ⵏⵏⵉ ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵎⵉⵣⵉⵢⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵖⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ <ref>« Donald Trump, futur maître de la planète? [archive] », sur lenouvelliste.ca, 21 janvier 2017 (consulté le 28 novembre 2018).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜⵙⵉⵜⵉⴳ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ "ⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵔ ⴰⵏⵥⵓⵍⴰⵏ" (SPLC), ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵜⵉⴹⴰⴼ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ «ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⴱⵔⴰⵣ ⵖⵓⵔ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵙⵏⴼⵍ», ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵜⵉⵙⵔⴽⵎⵉⵏ ⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵎⵃⴹⴰⵢ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⵔⵓⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴷⵢⵓⵍⵓⵊⵉⵢⵉⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵉⵏ ⵏⵖ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⵏ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ ⵏⵖ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉⵏ ⵇⴰⵃ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴳⵜⴷⵍⵙⴰ ⴷ «ⵜⵓⵖⵥⴰⵏⵜ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵉⵙⴳⵓⵎⵏ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ <ref>(en) Alternative Right [archive].</ref>. === ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ === * Sébastien Boussois, ''Donald Trump, retour vers le futur'', éd. Mareuil, 2025. * David Da Silva, ''Trump et Hollywood, t. 2 : Le cinéma trumpien'', La Madeleine, LettMotif, 2023, 228 p. {{ISBN|978-2-36716-376-5}}. * {{Article |auteur1=Maya Kandel |titre=La doctrine Trump |périodique=Le Grand Continent |date=23 octobre 2020 |lire en ligne=https://legrandcontinent.eu/fr/2020/10/23/la-doctrine-trump-1/}} == ⵜⵉⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵖⵓⵍⵉⵏ == * {{cite journal |last1=Adams |first1=Kenneth Alan |date=Spring 2021 |title=The Trump Death Cult |url=https://www.proquest.com/openview/c5d4601ebe8dcb232f9ab2965e900d70/1?pq-origsite=gscholar&cbl=35407 |journal=[[Journal of Psychohistory]] |volume=48 |issue=4 |access-date=February 22, 2026 |pages=256–276 |issn=0145-3378}} * {{cite journal |last1=Johnson |first1=Kevin R. |author-link1=Kevin Johnson (lawyer) |last2=Cuison-Villazor |first2=Rose |title=The Trump Administration and the War on Immigration Diversity |journal=[[Wake Forest Law Review]] |date=May 2, 2019 |url=https://www.wakeforestlawreview.com/wp-content/uploads/2024/04/w10_VillazorJohnson.pdf |pages=575–616 |volume=54 |issue=2}} * {{cite journal |last1=Kaufman |first1=Robert R. |last2=Haggard |first2=Stephan |author-link2=Stephan Haggard |title=Democratic Decline in the United States: What Can We Learn from Middle-Income Backsliding? |journal=[[Perspectives on Politics]] |date=2019 |volume=17 |issue=2 |pages=417–432 |doi=10.1017/S1537592718003377 |s2cid=149457724 |doi-access=free}} * {{cite journal |last1=Lajevardi |first1=Nazita |last2=Oskooii |first2=Kassra A. R. |year=2018 |title=Old-Fashioned Racism, Contemporary Islamophobia, and the Isolation of Muslim Americans in the Age of Trump |journal=Journal of Race, Ethnicity, and Politics |volume=3 |issue=1 |pages=112–152 |doi=10.1017/rep.2017.37}} * {{cite journal |last=McGurk |first=Brett |author-link=Brett McGurk |url=https://www.foreignaffairs.com/articles/iran/2020-01-22/cost-incoherent-foreign-policy |title=The Cost of an Incoherent Foreign Policy: Trump's Iran Imbroglio Undermines U.S. Priorities Everywhere Else |journal=[[Foreign Affairs]] |date=January 22, 2020}} * {{cite journal |last1=Nacos |first1=Brigitte L. |author-link1=Brigitte L. Nacos |last2=Shapiro |first2=Robert Y. |author-link2=Robert Y. Shapiro |last3=Bloch-Elkon |first3=Yaeli |date=2020 |title=Donald Trump: Aggressive Rhetoric and Political Violence |url=https://www.jstor.org/stable/26940036 |journal=[[Perspectives on Terrorism]] |volume=14 |issue=5 |pages=2–25 |issn=2334-3745 |jstor=26940036 |access-date=January 20, 2025}} * {{cite journal |last1=Sundahl |first1=Anne-Mette Holmgård |title=Personality Cult or a Mere Matter of Popularity? |journal=[[International Journal of Politics, Culture, and Society]] |volume=36 |issue=4 |date=May 4, 2022 |pages=431–458 |doi=10.1007/s10767-022-09423-0 |pmid=35528318 |pmc=9066393}} * {{cite journal |last=Urbinati |first=Nadia |author-link=Nadia Urbinati |date=May 2019 |title=Political Theory of Populism |url=https://www.annualreviews.org/content/journals/10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |journal=[[Annual Review of Political Science]] |volume=22 |access-date=December 20, 2024 |pages=111–127 |issn=1094-2939 |doi=10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |url-access=subscription}} == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] * [[ⴽⴰⵏⴰⴷⴰ|ⴽⴰⵏⴰⴹⴰ]] * [[ⵎⵉⴽⵙⵉⴽ]] * [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] == ⵉⵙⵍⴽⵎⵏ ⵏ ⴱⵕⵕⴰ == {{ⵉⵙⵉⵜⵏ ⵏ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵓⵏ}} ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ|ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ}} apnulxsghh6kucevej6o139w601wpsy 197979 197978 2026-10-28T18:23:09Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 197979 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ|ⵜⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]]: Donald John Trump) (ⴰⴼⵔⵉⵙⵎ: The Donald <ref>{{Lien web |langue=en |titre=Why does everyone call Donald Trump ‘The Donald’? It’s an interesting story |url=https://www.washingtonpost.com/news/arts-and-entertainment/wp/2015/09/01/why-does-everyone-call-donald-trump-the-donald-its-an-interesting-story |site=The Washington Post |date=1 septembre 2015}}.</ref>) (ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ]], ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⵎⵉⵍⵢⴰⵕⴹⵉⵕ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵢⴰⴼⵓ ⴰⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏⵉ, ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵜⵉⵙ 45 ⴷ ⵜⵉⵙ 47 ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵓⵎⵉ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵙⴳ 20 [[ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ]] [[2017]] ⴰⵔ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2021]], ⴷ ⵜⴽⴽⵍⵉⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵙⴳ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2025]]. ⵉⴳⴰ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ [[ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ]], ⵢⴰⵎⵥ ⵜⴰⵏⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971 ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵙⵏⴼⵍ ⵉⵙⵎ ⵙ "ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵉⵙⴽⵔ ⵙⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵜⴰⴷⵎⵙⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴱⴰⵔⴰⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⵍⴼ. ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵡⵓⴷⵎⴰ ⵜⴰⵙⵏⵖⵎⴰⵙⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ, ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ; ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳⵔ 2004 ⴷ 2015 ⴰⵎ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵡⵜ (The Apprentice). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump NYMA.jpg|thumb|left|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1964]] ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ, ⵉⴽⵛⵎ ⴳ 1987 ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵜⵙⵎⵎⵙⴽⵍⵜ ⴷⴳ 1999 ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵏⵣⴰⵖ ⵉ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵊⵓⵕⵊ ⴱⵓⵛ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ — ⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ — ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ 2009. ⵉⵣⵣⵖⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵏⵏⴰ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⵜⵎⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵓⵔ ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⵏⵥⴰ, ⵉⵎⵓⵔⵙ ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2016 ⵙ ⵓⵙⴽⵜⵔ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ "ⵙⴽⵔ ⴷⴰⵖ ⴳ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ ⵜⴰⵏⵓⴼⵍⴰⵢⵜ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵏⵏⵉⴹⵏ". ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⴹⵍⵉⴱ ⵉ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵉⵏⴱⴹⵏ ⴷ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵉⵏⵎⵏ, ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴷ ⵉⵖⵜⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⴰⵣⵡⴰⴳ. ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⴳⵍⴰⵎ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ ⴷ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵔⴷⵓ ⴳ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵏ ⵓⵏⵣⵡⵉ. ⴷ ⵉⴳⵔ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵀⵉⵍⴰⵔⵉ ⴽⵍⵉⵏⵟⵓⵏ ⵇⴰⵃ ⵜⵓⵔⴷⴰⵡⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump with model of Television City.jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1985 ⴰⴽⴷ ⵓⵣⵓⵔⵜ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏ ⴷⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]].<ref>{{cite magazine |last=Handy |first=Bruce |date=April 1, 2019 |title=Trump Once Proposed Building a Castle on Madison Avenue |url=https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2019/04/trump-tower-real-estate-projects/583243/ |access-date=July 28, 2024 |magazine=[[The Atlantic]]}}</ref>]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵙⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⵉ ⵓⵏⵣⵡⵉ ⴷ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵖⵢⴰⵢⵜ ⵏ ⵢⵉⵕⴰⵏ ⴷⴳ ⴼⵢⵉⵏⵏⴰ, ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵓⵇⵓⴷⵙ ⴰⵎ ⵜⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⵏ ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵉⵏ ⵜⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⵖⴰⵏⵉⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ "ⵜⵉⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵉⴱⵔⴰⵀⵉⵎ", ⴷ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ "ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵜ ⵏ ⵓⵙⴰⵢⵔⴰⵔ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ" (United States Space Force). ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ, ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⵜⵓⵛⵛⵉⵍⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⴷ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵢⵓⵍⵙ ⵉ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵏⴰⴼⵜⴰ" (ALENA) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⴳ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵓⵙⵎⵉⴽⴰ" (ACEUM), ⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵛⵛⵉⵏⵡⴰ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ. ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵏ ⵓⵙⵖⴰⵏ ⴷ ⵜⴳⵎⵉ ⴰⵔ ⵜⵉⵣⵉ ⵍⵍⵉⴳ ⵜⵏⴽⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵜⴰⴷⵓⵙⴰⵏⵜ ⵏ 2020. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵥⵥⵕⵉⴳ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⵉ ⵓⴼⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⵔⵉⵙⵜ ⵜⴰⵎⵃⴹⴰⵡⵜ ⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵡⴰⵍⴰⵏⵜ ⵖⵉⴼⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵓⵎⵎⵍⵉⵏ ⵙ ⵓⵃⵟⵟⵓ ⵖⴼ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⴷⴷⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵅⵛⵏⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ "ⵙⵎⵓⵏⴰⵜ ⴰⴼⴰⵙⵉ" ⴳ ⵛⴰⵕⵍⵓⵜⵙⴼⵉⵍ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ 2020, ⴷ ⵖⴼ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ [[ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ|ⴰⵡⴽⵔⴰⵏⵉ]] [[ⴼⵓⵍⵓⴷⵉⵎⵉⵔ ⵣⵉⵍⵉⵏⵙⴽⵉ]], ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔ ⵖⵉⴼⵙ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵣⵣⵉⴷⴳⴰ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵉⵎⵖⴰⵔⵏ. ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵓⵢⴰ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⴳⵣⵣⵓⵍⵏ, ⴷ ⵓⵎⵢⴰⴳⴳⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵓⴱⴰⵢⵢⵓⵕ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⴽⵓⵔⵓⵏⴰⴼⵉⵔⵓⵙ 2019|ⴽⵓⴼⵉⴷ-19]] ⵙ ⵓⵏⴰⴽⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⵙⴳ [[ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ|ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ]]. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 2020, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⵊⵓ ⴱⴰⵢⴷⵏ. ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵢⵉⵜⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵓⵢⴰⵏⵏ — ⵏⵏⵉ ⵓⴳⵉⵏ ⵙ ⵎⴰⵕⵕⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ — ⴷ ⵉⴳⴰ ⴱⴰⵢⵟⵟⴰⵕ ⵉ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ. ⴳ 6 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2021, ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⴹⵏ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵖⵔ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵡⵡⵖ ⵏⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵔⵎⵉⵜ ⵏ ⵓⴽⴽⵛⵜⵓ. ⴷ ⵕⵥⵎⵏ ⴷ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⴷⴰⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ, ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵔ ⵎⵓⵔⵙⵏ ⴳ ⵎⴰⵢⵏⵏⴰ. ⴷ ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⵉⵍⵉ ⴷⴳ ⵜⴼⵓⴳⵍⴰ ⵏ ⵓⵙⵙⵔⵙⵓ ⵏ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵢⵓⵎⵥⵏ ⴰⴷⵖⴰⵔ ⵏⵏⵙ. ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙⴳ ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 2022 ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵎⴰⵕⵚ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ. ⴳ ⵓⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴷ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⴹ ⵜⵉⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2020 ⴷ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ, ⵓⵍⴰ ⵉⵙⵓⴳⵉⵜⵏ ⵉⵔⵉⵙⴰⵏⵏ. ⴳ 30 [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]] [[2024]], ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⵙ 34 ⵏ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ "ⵙⵜⵓⵕⵎⵉ ⴷⴰⵏⵢⴰⵍⵣ", ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙⵏ ⵙ ⵜⵉⴳⴰⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴽⴰⴹⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump swearing in ceremony.jpg|thumb|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 2017]] ⴹⴰⵕⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵖⵉ ⴷ ⵙ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ [[ⵉⵍⵓⵏ ⵎⴰⵙⴽ]], ⵉⵎⵓⵔⵙ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024 ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵜⴰⵢⵜ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ [[ⴽⴰⵎⴰⵍⴰ ⵀⴰⵔⵉⵙ]]. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏⵜ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⴹⴼⵕⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵉⴹⵕⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵖⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ, ⵉⴼⴽⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵓⵔⴼ ⵉ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ 1500 ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵉⵏ. ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵉⵙⵡⴰⵍⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ, ⵉⵙⴽⵔ ⵎⴰⵙⴽ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴰⴹⵉⵏ, ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵎⴳⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵉⴼⵉⴷⵉⵕⴰⵍⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵙⴷⵓⵙ ⵉⴹⵉⵚ ⵏ ⵜⵙⵏⵓⵔⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵙⵎⵀⵍ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴷⵉⵡⴰⵏⵜ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⵓⵔ ⵉⵍⵉⵏ ⴰⵣⵔⴼ, ⴷ ⵓⵢⴰⵏⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔⵏ ⵜⵉⵔⵡⴰⴽⵉⵏ, ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ ⴰⵃⵟⵟⴰⵡ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵇⵔⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵉⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵙ ⵓⵃⵍⵍⵓⵜⴼ ⵖⵔ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⴷ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ. ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵀⴰⵜ ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵜⴰⵏⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⵎⴰⵙ ⵜⵔⵉⵡ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⴷ ⵜⴽⵛⵎ ⵏⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵖⴼ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴱⵣⵣⴻⵣ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⴳ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵉⴷⵉⵡⴰⵏⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⵓⵜ ⵉⴷⵖⴰⵔⵏ ⵉⵎⵖⵢⴰⵢⵏ ⵉⵢⵕⴰⵏⵉⵢⵏ, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴼⵙⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵉ [[ⵓⴽⵔⴰⵏⵢⴰ|ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ]] ⴳ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏⵏⵙ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ [[ⵔⵓⵙⵢⴰ]], ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵓⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵖⴰⵣⵣⴰ]]. ⴷ ⴳ ⵢⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2026, ⵉⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵢ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴼⵉⵏⵉⵣⵡⵉⵍⵉ [[ⵏⵉⴽⵓⵍⴰⵙ ⵎⴰⴹⵓⵕⵓ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵓⵎⵚⵉⵕⵉⴹ. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵍⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵎⴰⵙ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⴳⵔⵉⵏⵍⴰⵏⴷ, ⵏⵖ ⴰⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴰⵙⵓⴳⵉ ⵖⴼ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵜⵎⵏⵥⴰⵡⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ. ⴷ ⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ 2026, ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵖⴼ ⵉⵕⴰⵏ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵖⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵏ [[ⴰⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ|ⵓⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ]]. == ⵜⴰⵏⴽⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵍⵎⴷ == ⵉⵍⵓⵍ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵊⵓⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵉⴳⴰ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵖⵓⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵎⴰⵔⵉ ⴰⵏ ⵎⴰⴽⵍⵢⵓⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;30, 37.</ref>. ⵉⵍⴰ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⵉⵍⵉⵎⴰⵏⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⵓⵜⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;v.</ref>. ⵉⵎⵇⵇⵓⵔ ⴷ ⴰⴽⴷ ⵡⴰⵢⵜⵎⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⴳⵔⵏ: ⵎⴰⵔⵢⴰⵏ, ⴷ ⴼⵔⵉⴷ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ, ⴷ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ, ⴷ ⴳⵎⴰⵙ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵖⵔⵎ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 23 ⵏ ⵜⵅⵅⴰⵎⵜ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ "ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⵉⵙⵜⵉⵜⵙ" ⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2015/09/23/us/politics/donald-trumps-old-queens-neighborhood-now-a-melting-pot-was-seen-as-a-cloister.html |title=Donald Trump's Old Queens Neighborhood Contrasts With the Diverse Area Around It |first=Jason |last=Horowitz |work=[[The New York Times]] |date=September 22, 2015 |access-date=December 15, 2025 |url-access=limited}}</ref>. ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⵉⵎⵙ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵡⴰⵍⴰ ⵃⵎⵍⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. p.&#x20;302.</ref>, ⵉⵎⵣⵉⵣⵡⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;49.</ref> ⴰⴽⴷ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⵎⵎⵔⴰⵏ ⴷ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⴷⵏⴰⴽ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵎⴽⴰⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵓⴼⴰⵢ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;272.</ref>. ⵉⵙⵙⵉⵡⴹ ⴼⵔⵉⴷ ⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵜⵉⵖⴰⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>.</ref> ⴷ ⵓⵎⵏⵣⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ "ⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵜⴰⵢⵏ ⴷ ⵙ ⵜⴽⵓⵍⵉ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵜ".<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;47.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⴰⵙ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⴰⵀⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⵡⴰⴷ ⵉⵏⵇⵇⴰⵏ" ⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ".<ref>Hurt III, Harry (1993). ''Lost Tycoon''. W. W. Norton & Company. [[ISBN 0-393-03029-6|ISBN&#x20;<bdi>0-393-03029-6</bdi>]]. p.&#x20;13.</ref> ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵓⵙⵢⴰⴼⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. p.&#x20;13.</ref> ⴷ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵥⵕⴼⴰⵏ ⵉ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⴷ ⵉⴷⴷⴰⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;51.</ref> ⴷ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵉ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴼⵔⵉⴷ ⴷⴰ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵉ ⴽⵓ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⴷ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰⵏ 20,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 265,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵉⵙⵉⴹⵏⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵎⵉⵍⵢⵓⵏⵉⵔ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⴰⵖⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵙⴰⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ, ⴷ ⵏⵜⵜⴰ ⵢⴰⵍⵍⴰⵀ ⴷⴰⵔⵙ ⵜⵍⵍⴰ ⵜⴰⵎ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. pp.&#x20;30–31.</ref> ⵉⵖⵔⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ "ⴽⵢⵓ ⴼⵓⵔⵉⵙⵜ" ⴰⵔ ⴰⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ, ⵙⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵜⴰⵎ ⴰⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;33, 38, 45.</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⴰⵔ ⵜⵙⵙⴱⵖⴰⵙ ⵉⵏⵍⵎⴰⴷⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵏⵏⵓⵏⵜ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;66.</ref> ⴷ ⴰⵔ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵜⵥⵥⵓ ⵜⴰⴹⵓⵍⵍⵉⵜ ⴷ ⵡⴰⵣⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;42.</ref>. ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⴰⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴳ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵕⵏⵢⴰ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⴳ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴼⵓⵕⴷⵀⴰⵎ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1964 ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵥ ⵉ ⵜⴳⵎⵎⵉ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6. pp.&#x20;45.</bdi></ref>. ⵉⴷⵔⴰ ⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⵉⵍⵖ ⵏ ⵉⴼⵙⵢⴰⵏⵏ ⵏ ⵓⴼⵔⴼⵓⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⴷⴰ ⵏⵏ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉ ⴳ ⵜⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⵙ ⵜⵎⵍⵙⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵏ ⵡⴰⴽⵕⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴼⵍ ⴰⵙⵉⵍⵖ ⴰⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;99.</ref>. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⴷⴰⵡⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴱⵉⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵣⵣⵔⴰⵢ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵏⵓⵕⵥⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⴰⵍⴰⵙⵙ ⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⴳ ⵎⴰⵢⵢⵓ 1968 ⵍⵍⵉⴳ ⵢⵓⵎⵥ ⴱⴰⴽⴰⵍⵓⵔⵢⵓⵙ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⴳ ⵜⴷⵎⵙⴰ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;47–50.</ref>. ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⴳ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵙⴽⵯⴼⴰⵍ ⵜⵉⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵀⴰⵜ ⵜⵉⵍⴳⴰⵎⵉⵏ ⵏ ⵡⴰⴷⴷⵓⵔ ⴰⴽⴰⴷⵉⵎⵉ ⴷ ⵜⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴱⴷⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵓⵔ ⴳⵉⵙⵏⵜ ⵉⵍⵍⵉ ⵢⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;47.</ref><ref>{{cite news |last=Selk |first=Avi |date=May 20, 2018 |title=It's the 50th anniversary of the day Trump left college and nearly had to go to war |url=https://www.washingtonpost.com/news/retropolis/wp/2018/05/20/its-the-50th-anniversary-of-the-day-trump-left-college-and-nearly-had-to-go-to-war/ |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵢⵓⴷⴼ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⴰⴷ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵅⵎⵎⵉⵎ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵜⴰⵣⵣⵓⵍⴰⵏⵜ ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;75.</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵉⵏⵣⵣⴰ/ⵉⵜⵜⵓⵄⴼⴰ ⴳ ⵓⵙⵔⴷⴰⵙ ⵓⵛⵛⵉⵍ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ ⵖⴼ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⵏⵏⴰ ⵉⵙ ⵢⵓⴹⵏ ⵙ ⵉⵙⵏⵏⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵖⵙⴰⵏ ⴳ ⵉⵡⵔⵣⴰⵏ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;48.</ref>. == ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ == ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1968, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵢⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵉⵜⵜⵓⵥⵍⴰⵢⵏ ⵉ ⵜⵙⵔⴽⵎⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ ⴳ ⵉⵙⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵥⴽⴰ ⴼⵔⵉⴷ ⴳ [[ⴽⵡⵉⵏⵣ]], ⴷ [[ⵙⵜⴰⵜⵏ ⴰⵢⵍⴰⵏⴷ]], ⴷ [[ⴱⵔⵓⴽⵍⵉⵏ]].<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;51–53.</ref> ⴷ ⴳ ⵡⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ,<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>.</ref> ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵎⵙⴽⴰⵍⵜ, ⴷ ⵉⵙⵎⵓⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;76.</ref> ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵙⵙⵉⵔⵉⵡⵏ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵖⵍⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵎ ⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴳ ⵓⵙⵓⵏⵏ ⵉⵣⵖⵔⴰⵏⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. [[ISBN 978-0-446-69617-3|ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>]]. ⵜ. 51.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⴰⴷ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⴰⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;79.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵎⵓⴷⴷⵓ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;59.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴳ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. </ref> ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵉⵙⵎ ⵏ "[[ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ]]" ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵉⵙⵎⴰⵡⵏ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Blair, Gwenda (2015) [2001]. ''The Trumps: Three Generations That Built an Empire''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-3936-9</bdi>. ⵜ. 250.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵕⵓⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ  ⵉⴹⵉⵚ ⴰⵅⴰⵜⴰⵔ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ,<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 81.</ref> ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴼⵓⴽⴽⵓⵏ ⵜⵉⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵡⴰⵍⴰ/ⵓⵎⴰⵏⴰⵔ ⵏⵏⵙ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⵉ 13 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵙⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ.<ref><ref name="Mahler2016Cohn">{{cite news |last1=Mahler |first1=Jonathan |last2=Flegenheimer |first2=Matt |date=June 20, 2016 |title=What Donald Trump Learned From Joseph McCarthy's Right-Hand Man |url=https://www.nytimes.com/2016/06/21/us/politics/donald-trump-roy-cohn.html |url-access=limited |access-date=May 26, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵍⵎⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵜⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⵎⵙⵏⵉⴼⵉⵍⵉⵏ,<ref>Haberman, Maggie (2022). ''Confidence Man: The Making of Donald Trump and the Breaking of America''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29734-6</bdi>. ⵜ. 33.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵙⵓⴳⵔ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖⴼ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵣⵔⴼⴰⵏⵜ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 265.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⴼⵙⴰ ⴷ ⵓⵔⵊⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜⵉⵏ ⵉⵖⵢ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 266.</ref> ⴷ ⵉⵙⵖⵍⴼ ⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰ ⴰⵡⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⵣⴰ ⴰⴼⵔⴽⵓⴽ ⵉ ⵉⵎⵢⴰⴳⴳⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 272.</ref> ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵔⵔⴱ ⵉ ⵜⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 273-274.</ref> ⵉⵎⵍⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵓⵥⴹ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⴱⴹⵓ ⴷ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴹⴰⵢⵉⵏ ⵎⵉⵏ ⵏⵥⵕⴰ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ ⵏⵖ ⴰⵜⵉⴳ; ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵏⵏ ⵉⵎⵉⵍ ⵉⵙⵙⴰⴽⵯⴰⵢ ⵜⴰⵎⵙⴰⵔⵜ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⴳⵍⴰⵎ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⴳ ⴷⵉⴳⵙ ⵉⵎⵓⵔⵙ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. [[ISBN 978-0-593-29864-0|ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1973, ⵢⵓⵡⵙ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵚⵕⴹ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 100 ⵎⵍⵢⵓⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ (ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 725 ⵎⵍⵢⵓⵏ [[ⴷⵓⵍⴰⵔ|ⴹⵓⵍⴰⵕ]] ⴳ [[2025]]) ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵔⴰⵔ ⵖⴼ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵙⵓⵜⴰⵔ ⴷ ⵉⵏⵖⴼⴰⵔⵏ ⵉⵙⴳⴳⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⴼⵔⴰ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴹⴰⵀⵉⵕ ⵏ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⴽⴰⵏ ⴰⵡⴰⵍ ⴰⴷ ⵉⴽⴽⵙ ⴰⵙⵏⵓⵃⵢⵓ ⴷ ⵓⵥⵍⴰⵢ ⴰⵥⵓⵕⴰⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴰⵖⵓⵍ ⴷⴰⵖ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.82-84.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⴼⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⴹⴼⵕ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ 273-270.</ref> ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⵖⴼ ⵉⵏⵎⵓⵍⵍⴰ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ.<ref>Johnston, David Cay (2016). ''The Making of Donald Trump''. Melville House Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-1-61219-658-9</bdi>. ⵜ. 45-46.</ref> ⴳⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1991]] ⴷ [[2009]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵓⵜⵔⵉⵡⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⴳ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵎⵏⵏⵉ 11 ⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ: [[ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ]] ⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]], ⴷ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴳ [[ⴰⵜⵍⴰⵏⵜⵉⴽ ⵙⵉⵜⵉ]] ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵊⵉⵔⵙⵉ]], ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴳⴰⴷⵉⵔⵏ ⵏ ⵓⴽⴰⵣⵉⵏⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ".<ref>{{cite news |last=Qiu |first=Linda |date=June 21, 2016 |title=Yep, Donald Trump's companies have declared bankruptcy...more than four times |url=https://www.politifact.com/factchecks/2016/jun/21/hillary-clinton/yep-donald-trumps-companies-have-declared-bankrupt/ |access-date=May 25, 2023 |work=[[PolitiFact]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Winter |first=Tom |date=June 24, 2016 |title=Trump Bankruptcy Math Doesn't Add Up |url=https://www.nbcnews.com/news/us-news/trump-bankruptcy-math-doesn-t-add-n598376 |access-date=February 26, 2020 |work=[[NBC News]]}}</ref> ⴷ ⴷⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1992]] ⴷ [[1994]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵙ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⴽⵔⴰ ⵙⴳ ⵜⴻⵜⴰⵔⵉⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵜⴰⵔⵉⵍⴰⵡⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵙⵉⵡⴹⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴽⴽⴰⵏ ⵜⵉⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⵉ ⵜⵉⴳⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⴽⵔⴰⵢⵉⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴷⴰ ⴷⴰⵖ ⵙⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⵜⵉⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⴰⵏⵏ ⵖⵔ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ" ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵡⴰⵔⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ; ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵜ ⵜⵎⵇⵕⴰⴹ ⴰⴷ ⴳⴳⵓⵜⵏⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⴰⵎⵥⵏ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ ⵖⴼ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵏ ⵓⵖⴰⴼⵉⵔ. ⴷ ⵖⴼ ⵓⴼⵜⴰⵢ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ, ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⵖⴰⵡⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴷⴰ ⵜⵜⵡⴰⵜⴰⵙⵏⵜ  ⴰⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⴷ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵖⵔ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⴳⵎⴰⵙ ⴷ ⵓⵣⵉⵣⴷⵔ ⵏ ⵜⴰⵥⴰⵢⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ.<ref name="Tax_Schemes">{{cite news |last1=Barstow |first1=David |author-link1=David Barstow |last2=Craig |first2=Susanne |author-link2=Susanne Craig |last3=Buettner |first3=Russ |author-link3=Russ Buettner |date=October 2, 2018 |title=Trump Engaged in Suspect Tax Schemes as He Reaped Riches From His Father |url=https://www.nytimes.com/interactive/2018/10/02/us/politics/donald-trump-tax-schemes-fred-trump.html |url-access=limited |access-date=October 2, 2018 |work=[[The New York Times]]}}</ref> == ⵎⴰⵔⵉⵛⴰⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⴷ ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ == ⵉⵍⴷⵉ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵢⵏⵉⵜ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵉ ⵜⴽⴽⵍⵜ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1978 ⵓⵎⵉ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ: ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓⵎⵓⴹⵓⵕ" ⵉⵅⵓⴼⵙⵏ, ⵏⵏⵉ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⵜⴰⵎⵏⴰⵢⵜ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵙⵏⵜⵕⴰⵍ"<ref>{{cite news |last=Nevius |first=James |date=April 3, 2019 |title=The winding history of Donald Trump's first major Manhattan real estate project |url=https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-url=https://web.archive.org/web/20190406124720/https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-date=April 6, 2019 |access-date=February 6, 2026 |work=[[Curbed]]}}</ref>. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵓⵔ ⵖⵓⵔⵙ ⵍⵍⵉⵏⵜ ⵜⵣⵎⵔⵉⵏ ⵜⵉⵥⵕⴼⴰⵏⵉⵏ ⵉⴳⵓⵎⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵥⵕⴼ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⴷ, ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ "ⵀⴰⵢⴰⵜ" ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴹⴽⵍ ⴰⵕⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⴹⵏ 70 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref name="Rich NYMag">{{cite magazine |last=Rich |first=Frank |author-link=Frank Rich |date=April 30, 2018 |title=The Original Donald Trump |url=https://nymag.com/daily/intelligencer/2018/04/frank-rich-roy-cohn-the-original-donald-trump.html |access-date=May 8, 2018 |magazine=[[New York (magazine)|New York]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Kessler |first=Glenn |author-link=Glenn Kessler (journalist) |date=March 3, 2016 |title=Trump's false claim he built his empire with a 'small loan' from his father |url=https://www.washingtonpost.com/news/fact-checker/wp/2016/03/03/trumps-false-claim-he-built-his-empire-with-a-small-loan-from-his-father |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ [[ⵕⵡⴰⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ]] ⴷ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵉⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵔⴼ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵉ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ 40 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ — ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵙⵓⵍ, ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2016, ⴰⵣⵉⵣⴷⵔ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ<ref>{{cite news |last=Bagli |first=Charles V. |date=September 17, 2016 |title=A Trump Empire Built on Inside Connections and $885 Million in Tax Breaks |url=https://www.nytimes.com/2016/09/18/nyregion/donald-trump-tax-breaks-real-estate.html |access-date=September 5, 2026 |work=[[The New York Times]]}}</ref> — ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵉⵣⵔⵉⵏ 410 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref>{{cite news |last=Bernstein |first=Andrea |date=January 22, 2020 |title=Trump Pushed for a Sweetheart Tax Deal on His First Hotel. It's Cost New York City $410,068,399 and Counting. |url=https://www.propublica.org/article/trump-pushed-for-a-sweetheart-tax-deal-on-his-first-hotel-its-cost-new-york-city-410-068-399-and-counting |access-date=September 6, 2025 |work=[[ProPublica]]}}</ref><ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 269-271.</ref>. ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰⵎ ⴷⴰⵖ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1980 ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵀⴰⵢⴰⵜ" (Grand Hyatt Hotel)<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]].</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:President Trump Delivers Remarks (49498772251).jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ [[2020]].]] ⴷ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵢⵓⵎⵥ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ "ⴰⵔⴳⴳⵓⴱ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴼⴳⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ.<ref>{{cite magazine |last=Geist |first=William E. |author-link=Bill Geist |date=April 8, 1984 |title=The Expanding Empire of Donald Trump |url=https://www.nytimes.com/1984/04/08/magazine/the-expanding-empire-of-donald-trump.html |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |magazine=[[The New York Times Magazine]]}}</ref> ⴷ ⵜⵓⵎⴰ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴰⴷ  ⴰⵙⵉⵔⴰ ⴰⵎⴰⵜⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⵜⴰⵣⴷⴷⵉⵖⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2019.<ref name="moved">{{cite news |last=Haberman |first=Maggie |author-link=Maggie Haberman |date=October 31, 2019 |title=Trump, Lifelong New Yorker, Declares Himself a Resident of Florida |url=https://www.nytimes.com/2019/10/31/us/politics/trump-new-york-florida-primary-residence.html |url-access=limited |access-date=January 24, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵢⵓⵎⵥ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵜⵉⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⴱⵟⵟ ⴰⵥⴽⴰⵡⴰⵏ ⴷ ⵜⵓⵥⴽⴰ, ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⵙⵏⴳⵉⵏ ⴰⴱⵖⵍⵉ, ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵣ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴰⴷⴰⵣ ⵉ ⵉⴳⵓⵍⵉⴼⵏ ⵉⵎⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. 280.</ref> ⴷ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ, ⴷ ⵉⵙⵙⴼⵍⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⵢⵓⵎⵓ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 20 ⵏ ⵎⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⵓⴷⵓⵍⴰⵕ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 281.</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1988, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ "[[ⴱⵍⴰⵣⴰ (ⴰⵙⵏⵙⵓ)|ⴱⵍⴰⵣⴰ]]"ⴳⵔ ⵉⴼⴰⵙⵙⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙⴳ ⵢⴰⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⴳ ⵉⵍⵍⴰ ⵏ 16 ⵏ ⵓⴱⴰⵏⴽ.<ref>{{cite news |date=November 4, 1992 |title=Trump Revises Plaza Loan |url=https://www.nytimes.com/1992/11/04/business/company-news-trump-revises-plaza-loan.html |url-access=limited |access-date=May 23, 2023 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵙ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1992, ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵣⵔⵉ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ ⵡⴰⴹⴰⵏ ⵎⴽⴰⵏⵏ, ⵉⵜⵜⵓⴷⴳⴰ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ, ⵉⴷⴰ ⴳ ⵟⵟⴼⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵖⴼ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ.<ref>{{cite news |date=December 12, 1992 |title=Trump's Plaza Hotel Bankruptcy Plan Approved |url=https://www.nytimes.com/1992/12/12/business/company-news-trump-s-plaza-hotel-bankruptcy-plan-approved.html |url-access=limited |access-date=May 24, 2023 |work=[[The New York Times]] |agency=[[Reuters]]}}</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1995, ⵓⵔ ⴷⴰ ⵙⵓⵍ ⵉⴼⵔⵔⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵕⵟⵟⴰⵍⵏ ⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏⵏⵙⵏ 3 ⵏ ⵉⴷ ⵎⵍⵢⴰⵕ ⴷⵓⵍⴰⵕ, ⴷ ⵓⵎⵥⵏ ⴰⵙ ⵉⴷ ⴱⵓ ⵓⵕⵟⵟⴰⵍ ⴰⵏⵏ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ ⴰⴽⴷ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ "ⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ ⵉⵔⵉⵡⵏ ⴷ ⵉⵎⵇⵥⵥⵕⵏ" ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⵢⴰⵏⴼ ⵉ ⵜⵕⵥⵉ ⵜⵓⴷⵎⴰⵡⴰⵏⵜ<ref name="plaza">{{cite news |last=Segal |first=David |author-link=David Segal (journalist) |date=January 16, 2016 |title=What Donald Trump's Plaza Deal Reveals About His White House Bid |url=https://www.nytimes.com/2016/01/17/business/what-donald-trumps-plaza-deal-reveals-about-his-white-house-bid.html |url-access=limited |access-date=May 3, 2022 |work=[[The New York Times]]}}</ref><ref>{{cite news |last1=Stout |first1=David |author-link1=David Stout |last2=Gilpin |first2=Kenneth N. |date=April 12, 1995 |title=Trump Is Selling Plaza Hotel To Saudi and Asian Investors |url=https://www.nytimes.com/1995/04/12/business/trump-is-selling-plaza-hotel-to-saudi-and-asian-investors.html |url-access=limited |access-date=July 18, 2019 |work=[[The New York Times]]}}</ref>. ⴷ ⵓⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⵜ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴷ ⵓⵔⴳⴳⵓⴱ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⴳ [[ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 92 ⵏ ⵜⴰⵔⴰⵢⵜ ⴷ ⵜⴰⴳⵜⴰⵙⵎⵔⵙⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵏⵓⵕⵥⵓⵎⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2008. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024, ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ ⵜⴰⵢⵎⵙ" ⴷ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ "ⴱⵕⵓ ⴱⵓⴱⵍⵉⴽⴰ" ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵏⴰⴼⵓⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵙⴽⴰⵔ ⴰⵔⵣⵣⵓ ⵖⴼ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⵙ ⵉⴽⴽⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵜⵉⵎⵕⵥⵉⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵓⵣⵔⴰⵢ ⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴷ ⵜⵎⴷⴼⴼⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵏⵣⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ ⴷⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵖⴼ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⴰⵡⴷ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⴳ ⵓⵙⵖⵜⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ [[2008]].<ref>{{cite news |last1=Kiel |first1=Paul |last2=Buettner |first2=Russ |author-link2=Russ Buettner |date=May 11, 2024 |title=IRS Audit of Trump Could Cost Former President More Than $100 Million |url=https://www.propublica.org/article/trump-irs-audit-chicago-hotel-taxes |access-date=August 26, 2024 |work=[[ProPublica]]}}</ref> == ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵏ == ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵙ «ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵎⵃⴹⵉ» <ref>(en-US) Megyn Kelly, Kelly File, « Donald Trump: 'I want to make the country great again' », www.foxnews.com,‎ 21 mai 2015 (lire en ligne [archive du 15 mars 2016] Accès libre, consulté le 3 février 2023).</ref>, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵖⴼⴰⵡⴰⵍⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵎⵎⴰⵍⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵃⴹⵉ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵙⴳⴷⴰⵏ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴽⵯⴼⵍⵜ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵎⴽ ⵜⵜ ⵏⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵡⵓⴷⵎⴰⵡⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ <ref>(en) « In G.O.P. image race, “strong” tops “conservative” [archive] », sur YouGov, 12 janvier 2016 (consulté le 26 juillet 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⴷⴰⵖ ⵉⵛⵇⵇⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵉⵏ», ⴷ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵓⵜⵓⵔ ⵜⴰⵖⴰⵎⵜ ⵏⵏⵙ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ ⵡⴰⵏⵏⵉ «ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⴰⵀⴰ ⵉⵙⵙⵏⴼⴰⵍ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⴽⵓ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ <ref>Gilles Paris, « Donald Trump, Monsieur « flexible » [archive] », sur lemonde.fr, 15 mai 2016 (consulté le 17 mai 2016).</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⵎⴳⴳⵓ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ» <ref>Lucie Robequain, « L'Affolant Donald Trump », www.lesechos.fr,‎ 2 mars 2016 (lire en ligne [archive du 29 janvier 2017] Accès libre, consulté le 14 mars 2016).</ref>, <ref>Iris Deroeux, « Mark Danner: «Avec Trump, nous explorons les nouveaux territoires de la politique» [archive] », sur Mediapart, 29 juin 2016 (consulté le 29 juin 2016).</ref>, <ref>« Election américaine en direct : que faut-il retenir de la campagne ? [archive] », sur lemonde.fr, 8 novembre 2016 (consulté le 8 novembre 2016).</ref> ⵏⵖ «ⵓⵔ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵙⵎⵍ» <ref>Vincent Tournier, « Et maintenant Donald Trump traité de faux homme de droite ? L'attaque de Ted Cruz moins fausse qu'il n'y paraît » [archive du 5 février 2019], sur Atlantico, 25 avril 2016 (consulté le 3 février 2023).</ref>. ⴷ ⵙⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ ⴳ 2021, ⴷ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵏ 2024, ⴰⵔ ⵜ ⵣⴷⴰⵢⵏ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵖⵏ ⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⵡⵔⵖⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵖⴰⵙ ⵜⴰⵡⵔⴳⵉⵜ ⵉⵊⵍⴰⵏ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵡⵓⴽⴽⵓⵙ ⵏ ⵜⴼⴳⴰⵏⵉⵜ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵜ <ref>(en) « We watched 20 Trump rallies. His racist, anti-immigrant messaging is getting darker. [archive] », sur POLITICO, 12 octobre 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵙⵙⵓⵎⴷ ⵏ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ <ref>(en) « Mussolini, Trump and What Assassination Attempts Really Do [archive] », sur POLITICO, 3 août 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵜⴽⵕⴹⵉ ⵜⴰⵏⵎⴳⴰⵍⵜ ⵉ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ <ref>{{Lien web|titre="Le fil rouge, c'est la remise en cause de la démocratie" : pourquoi historiens et politologues sont de plus en plus nombreux à qualifier Donald Trump de "fasciste"|url=https://www.franceinfo.fr/monde/usa/presidentielle/donald-trump/le-fil-rouge-c-est-la-remise-en-cause-de-la-democratie-pourquoi-historiens-et-politologues-sont-de-plus-en-plus-nombreux-a-qualifier-donald-trump-de-fasciste_7016093.html|site=Franceinfo|date=2025-01-20|consulté le=2025-10-07}}.</ref>, ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ <ref>[vidéo] « We’re Experts in Fascism. We’re Leaving the U.S. [archive] », New York Times Opinion, 18 mai 2025, 6:54 min (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵍⴰ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵜⵜⴼⵙⴰⵔ; ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴱⴰⵡⵏ ⵉⵡⵏⵏⴰⵏ ⴰⴷ, ⵎⵉⵏ ⵙⵙⵓⵔⴷⴰⵏ ⴳ ⵢⵉⵎⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰ ⵖⴼ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, <ref>(en) [vidéo] « This House Believes Trump is a 21st Century Fascist [archive] », Roger Griffin, 16 février 2025.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ [[ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ]] ⴰⵎ «ⵓⵎⵙⵜⴰⵢ ⴰⵏⴰⵜⵉⴼⵉ (ⴰⵏⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵣⵡⴰⴳⵏ) ⴷ ⵓⵏⴰⵎⵓⵔ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵓⵎⵙⵏⵎⵣⵔⵓⵢ [[ⵙⵉⵔⵊ ⴱⵉⵔⵛⵜⴰⵢⵏ]] ⵎⴰⵙ «ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵎⵔⴰⵙ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵎⴰⵎⴽⵜ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵉⴽⴰⴱⴰⵕⵏ ⵉⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵏ ⵉⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵢⵏ» <ref>« Non, Donald Trump n'est pas fasciste mais… [archive] », sur tempsreel.nouvelobs.com, 1er mars 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>; ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵉⵙⴼⴰⵡ ⵉⵎⵣⴰⵔⴰⵢⵏ ⴳⵔ ⴰⵙ ⴷ ⵓⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⴰⵏⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵙⵉⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵙⵜⵉⵢⵜ ⴷⴰ ⵜⴷⵔⵔⵓ ⴰⴽⴷ ⵜⵙⵉⵍⴰⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ «ⵉⵎⵏⵜⵉⵍⵏ ⵖⴱⴰⵏⵉⵏ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵙⵜⴰⵢⴰⵏⵜ ⵏ [[2016]], ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵏⵏⴰⵍ ⴷ ⵓⵎⵣⴰⵖ ⵏ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵙⴳ ⵉⵎⵓⵔⴰⵏⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵏ ⴷ ⴰⵢⵜ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵉⵎⵍⵍⴰⵍⵏ, ⴷⵉⴳⵙⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓ ⴽⵍⵓⴽⵙ ⴽⵍⴰⵏ" [842], ⵏⵏⵉ ⵢⵓⴼⴰⵏ ⵉⵖⴼⴰⵡⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⴳ ⵢⵉⵏⴰⵡ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵙⵉⵜⴳⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵖⴼ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ <ref>Julie Conan, « Comment Trump rallie les «suprémacistes blancs» », Le Soir,‎ 16 octobre 2016 (lire en ligne [archive], consulté le 17 octobre 2016).</ref>, ⴷ ⴰⵡⴷ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⴰⵣⵉ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ <ref>(en) Peter Holly, « Top Nazi leader: Trump will be a ‘real opportunity’ for white nationalists [archive] », Washington Post, 7 août 2016.</ref>. ⴷ ⵖⵓⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵢⵏ ⴰⵎ [[ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ ⴽⴰⴳⴰⵏ]] ⵏⵖ [[ⴱⵢⵉⵕ ⴷⵉ ⵙⵉⵏⴰⵕⴽⵍⵉⵏⵙ]], ⴰⵜⵉ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵎⴷⵢⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵢⵏⵓⵜ <ref>« Donald Trump, le retour du fascisme? [archive] », sur letemps.ch, 30 juin 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜ ⵉⴳⵍⵎ ⴰⵍⴰⵏ ⵜⵓⵔⵉⵏⵉ ⴳ ⵓⵙⵉⵜ ⵏ lenouvelliste.ca ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵖⴰⵔ ⵏ ⵓⵎⵜⵉⵡⴳ» ⵏⵏⵉ ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵎⵉⵣⵉⵢⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵖⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ <ref>« Donald Trump, futur maître de la planète? [archive] », sur lenouvelliste.ca, 21 janvier 2017 (consulté le 28 novembre 2018).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜⵙⵉⵜⵉⴳ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ "ⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵔ ⴰⵏⵥⵓⵍⴰⵏ" (SPLC), ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵜⵉⴹⴰⴼ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ «ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⴱⵔⴰⵣ ⵖⵓⵔ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵙⵏⴼⵍ», ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵜⵉⵙⵔⴽⵎⵉⵏ ⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵎⵃⴹⴰⵢ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⵔⵓⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴷⵢⵓⵍⵓⵊⵉⵢⵉⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵉⵏ ⵏⵖ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⵏ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ ⵏⵖ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉⵏ ⵇⴰⵃ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴳⵜⴷⵍⵙⴰ ⴷ «ⵜⵓⵖⵥⴰⵏⵜ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵉⵙⴳⵓⵎⵏ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ <ref>(en) Alternative Right [archive].</ref>. === ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ === * Sébastien Boussois, ''Donald Trump, retour vers le futur'', éd. Mareuil, 2025. * David Da Silva, ''Trump et Hollywood, t. 2 : Le cinéma trumpien'', La Madeleine, LettMotif, 2023, 228 p. {{ISBN|978-2-36716-376-5}}. * {{Article |auteur1=Maya Kandel |titre=La doctrine Trump |périodique=Le Grand Continent |date=23 octobre 2020 |lire en ligne=https://legrandcontinent.eu/fr/2020/10/23/la-doctrine-trump-1/}} == ⵜⵉⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵖⵓⵍⵉⵏ == * {{cite journal |last1=Adams |first1=Kenneth Alan |date=Spring 2021 |title=The Trump Death Cult |url=https://www.proquest.com/openview/c5d4601ebe8dcb232f9ab2965e900d70/1?pq-origsite=gscholar&cbl=35407 |journal=[[Journal of Psychohistory]] |volume=48 |issue=4 |access-date=February 22, 2026 |pages=256–276 |issn=0145-3378}} * {{cite journal |last1=Johnson |first1=Kevin R. |author-link1=Kevin Johnson (lawyer) |last2=Cuison-Villazor |first2=Rose |title=The Trump Administration and the War on Immigration Diversity |journal=[[Wake Forest Law Review]] |date=May 2, 2019 |url=https://www.wakeforestlawreview.com/wp-content/uploads/2024/04/w10_VillazorJohnson.pdf |pages=575–616 |volume=54 |issue=2}} * {{cite journal |last1=Kaufman |first1=Robert R. |last2=Haggard |first2=Stephan |author-link2=Stephan Haggard |title=Democratic Decline in the United States: What Can We Learn from Middle-Income Backsliding? |journal=[[Perspectives on Politics]] |date=2019 |volume=17 |issue=2 |pages=417–432 |doi=10.1017/S1537592718003377 |s2cid=149457724 |doi-access=free}} * {{cite journal |last1=Lajevardi |first1=Nazita |last2=Oskooii |first2=Kassra A. R. |year=2018 |title=Old-Fashioned Racism, Contemporary Islamophobia, and the Isolation of Muslim Americans in the Age of Trump |journal=Journal of Race, Ethnicity, and Politics |volume=3 |issue=1 |pages=112–152 |doi=10.1017/rep.2017.37}} * {{cite journal |last=McGurk |first=Brett |author-link=Brett McGurk |url=https://www.foreignaffairs.com/articles/iran/2020-01-22/cost-incoherent-foreign-policy |title=The Cost of an Incoherent Foreign Policy: Trump's Iran Imbroglio Undermines U.S. Priorities Everywhere Else |journal=[[Foreign Affairs]] |date=January 22, 2020}} * {{cite journal |last1=Nacos |first1=Brigitte L. |author-link1=Brigitte L. Nacos |last2=Shapiro |first2=Robert Y. |author-link2=Robert Y. Shapiro |last3=Bloch-Elkon |first3=Yaeli |date=2020 |title=Donald Trump: Aggressive Rhetoric and Political Violence |url=https://www.jstor.org/stable/26940036 |journal=[[Perspectives on Terrorism]] |volume=14 |issue=5 |pages=2–25 |issn=2334-3745 |jstor=26940036 |access-date=January 20, 2025}} * {{cite journal |last1=Sundahl |first1=Anne-Mette Holmgård |title=Personality Cult or a Mere Matter of Popularity? |journal=[[International Journal of Politics, Culture, and Society]] |volume=36 |issue=4 |date=May 4, 2022 |pages=431–458 |doi=10.1007/s10767-022-09423-0 |pmid=35528318 |pmc=9066393}} * {{cite journal |last=Urbinati |first=Nadia |author-link=Nadia Urbinati |date=May 2019 |title=Political Theory of Populism |url=https://www.annualreviews.org/content/journals/10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |journal=[[Annual Review of Political Science]] |volume=22 |access-date=December 20, 2024 |pages=111–127 |issn=1094-2939 |doi=10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |url-access=subscription}} == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] * [[ⴽⴰⵏⴰⴷⴰ|ⴽⴰⵏⴰⴹⴰ]] * [[ⵎⵉⴽⵙⵉⴽ]] * [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] == ⵉⵙⵍⴽⵎⵏ ⵏ ⴱⵕⵕⴰ == {{ⵉⵙⵉⵜⵏ ⵏ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵓⵏ}} ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ|ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ}} mmmvog2bbagjlop9te5bwg6ta44zdk6 197980 197979 2026-10-28T19:16:38Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 197980 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ|ⵜⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]]: Donald John Trump) (ⴰⴼⵔⵉⵙⵎ: The Donald <ref>{{Lien web |langue=en |titre=Why does everyone call Donald Trump ‘The Donald’? It’s an interesting story |url=https://www.washingtonpost.com/news/arts-and-entertainment/wp/2015/09/01/why-does-everyone-call-donald-trump-the-donald-its-an-interesting-story |site=The Washington Post |date=1 septembre 2015}}.</ref>) (ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ]], ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⵎⵉⵍⵢⴰⵕⴹⵉⵕ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵢⴰⴼⵓ ⴰⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏⵉ, ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵜⵉⵙ 45 ⴷ ⵜⵉⵙ 47 ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵓⵎⵉ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵙⴳ 20 [[ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ]] [[2017]] ⴰⵔ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2021]], ⴷ ⵜⴽⴽⵍⵉⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵙⴳ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2025]]. ⵉⴳⴰ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ [[ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ]], ⵢⴰⵎⵥ ⵜⴰⵏⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971 ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵙⵏⴼⵍ ⵉⵙⵎ ⵙ "ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵉⵙⴽⵔ ⵙⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵜⴰⴷⵎⵙⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴱⴰⵔⴰⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⵍⴼ. ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵡⵓⴷⵎⴰ ⵜⴰⵙⵏⵖⵎⴰⵙⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ, ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ; ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳⵔ 2004 ⴷ 2015 ⴰⵎ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵡⵜ (The Apprentice). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump NYMA.jpg|thumb|left|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1964]] ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ, ⵉⴽⵛⵎ ⴳ 1987 ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵜⵙⵎⵎⵙⴽⵍⵜ ⴷⴳ 1999 ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵏⵣⴰⵖ ⵉ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵊⵓⵕⵊ ⴱⵓⵛ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ — ⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ — ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ 2009. ⵉⵣⵣⵖⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵏⵏⴰ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⵜⵎⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵓⵔ ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⵏⵥⴰ, ⵉⵎⵓⵔⵙ ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2016 ⵙ ⵓⵙⴽⵜⵔ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ "ⵙⴽⵔ ⴷⴰⵖ ⴳ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ ⵜⴰⵏⵓⴼⵍⴰⵢⵜ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵏⵏⵉⴹⵏ". ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⴹⵍⵉⴱ ⵉ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵉⵏⴱⴹⵏ ⴷ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵉⵏⵎⵏ, ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴷ ⵉⵖⵜⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⴰⵣⵡⴰⴳ. ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⴳⵍⴰⵎ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ ⴷ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵔⴷⵓ ⴳ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵏ ⵓⵏⵣⵡⵉ. ⴷ ⵉⴳⵔ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵀⵉⵍⴰⵔⵉ ⴽⵍⵉⵏⵟⵓⵏ ⵇⴰⵃ ⵜⵓⵔⴷⴰⵡⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump with model of Television City.jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1985 ⴰⴽⴷ ⵓⵣⵓⵔⵜ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏ ⴷⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]].<ref>{{cite magazine |last=Handy |first=Bruce |date=April 1, 2019 |title=Trump Once Proposed Building a Castle on Madison Avenue |url=https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2019/04/trump-tower-real-estate-projects/583243/ |access-date=July 28, 2024 |magazine=[[The Atlantic]]}}</ref>]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵙⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⵉ ⵓⵏⵣⵡⵉ ⴷ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵖⵢⴰⵢⵜ ⵏ ⵢⵉⵕⴰⵏ ⴷⴳ ⴼⵢⵉⵏⵏⴰ, ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵓⵇⵓⴷⵙ ⴰⵎ ⵜⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⵏ ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵉⵏ ⵜⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⵖⴰⵏⵉⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ "ⵜⵉⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵉⴱⵔⴰⵀⵉⵎ", ⴷ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ "ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵜ ⵏ ⵓⵙⴰⵢⵔⴰⵔ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ" (United States Space Force). ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ, ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⵜⵓⵛⵛⵉⵍⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⴷ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵢⵓⵍⵙ ⵉ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵏⴰⴼⵜⴰ" (ALENA) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⴳ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵓⵙⵎⵉⴽⴰ" (ACEUM), ⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵛⵛⵉⵏⵡⴰ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ. ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵏ ⵓⵙⵖⴰⵏ ⴷ ⵜⴳⵎⵉ ⴰⵔ ⵜⵉⵣⵉ ⵍⵍⵉⴳ ⵜⵏⴽⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵜⴰⴷⵓⵙⴰⵏⵜ ⵏ 2020. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵥⵥⵕⵉⴳ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⵉ ⵓⴼⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⵔⵉⵙⵜ ⵜⴰⵎⵃⴹⴰⵡⵜ ⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵡⴰⵍⴰⵏⵜ ⵖⵉⴼⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵓⵎⵎⵍⵉⵏ ⵙ ⵓⵃⵟⵟⵓ ⵖⴼ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⴷⴷⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵅⵛⵏⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ "ⵙⵎⵓⵏⴰⵜ ⴰⴼⴰⵙⵉ" ⴳ ⵛⴰⵕⵍⵓⵜⵙⴼⵉⵍ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ 2020, ⴷ ⵖⴼ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ [[ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ|ⴰⵡⴽⵔⴰⵏⵉ]] [[ⴼⵓⵍⵓⴷⵉⵎⵉⵔ ⵣⵉⵍⵉⵏⵙⴽⵉ]], ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔ ⵖⵉⴼⵙ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵣⵣⵉⴷⴳⴰ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵉⵎⵖⴰⵔⵏ. ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵓⵢⴰ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⴳⵣⵣⵓⵍⵏ, ⴷ ⵓⵎⵢⴰⴳⴳⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵓⴱⴰⵢⵢⵓⵕ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⴽⵓⵔⵓⵏⴰⴼⵉⵔⵓⵙ 2019|ⴽⵓⴼⵉⴷ-19]] ⵙ ⵓⵏⴰⴽⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⵙⴳ [[ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ|ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ]]. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 2020, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⵊⵓ ⴱⴰⵢⴷⵏ. ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵢⵉⵜⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵓⵢⴰⵏⵏ — ⵏⵏⵉ ⵓⴳⵉⵏ ⵙ ⵎⴰⵕⵕⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ — ⴷ ⵉⴳⴰ ⴱⴰⵢⵟⵟⴰⵕ ⵉ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ. ⴳ 6 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2021, ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⴹⵏ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵖⵔ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵡⵡⵖ ⵏⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵔⵎⵉⵜ ⵏ ⵓⴽⴽⵛⵜⵓ. ⴷ ⵕⵥⵎⵏ ⴷ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⴷⴰⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ, ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵔ ⵎⵓⵔⵙⵏ ⴳ ⵎⴰⵢⵏⵏⴰ. ⴷ ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⵉⵍⵉ ⴷⴳ ⵜⴼⵓⴳⵍⴰ ⵏ ⵓⵙⵙⵔⵙⵓ ⵏ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵢⵓⵎⵥⵏ ⴰⴷⵖⴰⵔ ⵏⵏⵙ. ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙⴳ ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 2022 ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵎⴰⵕⵚ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ. ⴳ ⵓⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴷ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⴹ ⵜⵉⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2020 ⴷ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ, ⵓⵍⴰ ⵉⵙⵓⴳⵉⵜⵏ ⵉⵔⵉⵙⴰⵏⵏ. ⴳ 30 [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]] [[2024]], ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⵙ 34 ⵏ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ "ⵙⵜⵓⵕⵎⵉ ⴷⴰⵏⵢⴰⵍⵣ", ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙⵏ ⵙ ⵜⵉⴳⴰⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴽⴰⴹⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump swearing in ceremony.jpg|thumb|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 2017]] ⴹⴰⵕⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵖⵉ ⴷ ⵙ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ [[ⵉⵍⵓⵏ ⵎⴰⵙⴽ]], ⵉⵎⵓⵔⵙ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024 ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵜⴰⵢⵜ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ [[ⴽⴰⵎⴰⵍⴰ ⵀⴰⵔⵉⵙ]]. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏⵜ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⴹⴼⵕⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵉⴹⵕⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵖⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ, ⵉⴼⴽⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵓⵔⴼ ⵉ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ 1500 ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵉⵏ. ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵉⵙⵡⴰⵍⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ, ⵉⵙⴽⵔ ⵎⴰⵙⴽ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴰⴹⵉⵏ, ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵎⴳⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵉⴼⵉⴷⵉⵕⴰⵍⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵙⴷⵓⵙ ⵉⴹⵉⵚ ⵏ ⵜⵙⵏⵓⵔⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵙⵎⵀⵍ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴷⵉⵡⴰⵏⵜ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⵓⵔ ⵉⵍⵉⵏ ⴰⵣⵔⴼ, ⴷ ⵓⵢⴰⵏⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔⵏ ⵜⵉⵔⵡⴰⴽⵉⵏ, ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ ⴰⵃⵟⵟⴰⵡ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵇⵔⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵉⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵙ ⵓⵃⵍⵍⵓⵜⴼ ⵖⵔ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⴷ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ. ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵀⴰⵜ ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵜⴰⵏⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⵎⴰⵙ ⵜⵔⵉⵡ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⴷ ⵜⴽⵛⵎ ⵏⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵖⴼ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴱⵣⵣⴻⵣ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⴳ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵉⴷⵉⵡⴰⵏⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⵓⵜ ⵉⴷⵖⴰⵔⵏ ⵉⵎⵖⵢⴰⵢⵏ ⵉⵢⵕⴰⵏⵉⵢⵏ, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴼⵙⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵉ [[ⵓⴽⵔⴰⵏⵢⴰ|ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ]] ⴳ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏⵏⵙ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ [[ⵔⵓⵙⵢⴰ]], ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵓⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵖⴰⵣⵣⴰ]]. ⴷ ⴳ ⵢⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2026, ⵉⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵢ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴼⵉⵏⵉⵣⵡⵉⵍⵉ [[ⵏⵉⴽⵓⵍⴰⵙ ⵎⴰⴹⵓⵕⵓ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵓⵎⵚⵉⵕⵉⴹ. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵍⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵎⴰⵙ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⴳⵔⵉⵏⵍⴰⵏⴷ, ⵏⵖ ⴰⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴰⵙⵓⴳⵉ ⵖⴼ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵜⵎⵏⵥⴰⵡⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ. ⴷ ⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ 2026, ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵖⴼ ⵉⵕⴰⵏ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵖⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵏ [[ⴰⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ|ⵓⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ]]. == ⵜⴰⵏⴽⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵍⵎⴷ == ⵉⵍⵓⵍ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵊⵓⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵉⴳⴰ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵖⵓⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵎⴰⵔⵉ ⴰⵏ ⵎⴰⴽⵍⵢⵓⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;30, 37.</ref>. ⵉⵍⴰ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⵉⵍⵉⵎⴰⵏⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⵓⵜⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;v.</ref>. ⵉⵎⵇⵇⵓⵔ ⴷ ⴰⴽⴷ ⵡⴰⵢⵜⵎⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⴳⵔⵏ: ⵎⴰⵔⵢⴰⵏ, ⴷ ⴼⵔⵉⴷ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ, ⴷ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ, ⴷ ⴳⵎⴰⵙ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵖⵔⵎ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 23 ⵏ ⵜⵅⵅⴰⵎⵜ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ "ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⵉⵙⵜⵉⵜⵙ" ⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2015/09/23/us/politics/donald-trumps-old-queens-neighborhood-now-a-melting-pot-was-seen-as-a-cloister.html |title=Donald Trump's Old Queens Neighborhood Contrasts With the Diverse Area Around It |first=Jason |last=Horowitz |work=[[The New York Times]] |date=September 22, 2015 |access-date=December 15, 2025 |url-access=limited}}</ref>. ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⵉⵎⵙ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵡⴰⵍⴰ ⵃⵎⵍⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. p.&#x20;302.</ref>, ⵉⵎⵣⵉⵣⵡⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;49.</ref> ⴰⴽⴷ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⵎⵎⵔⴰⵏ ⴷ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⴷⵏⴰⴽ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵎⴽⴰⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵓⴼⴰⵢ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;272.</ref>. ⵉⵙⵙⵉⵡⴹ ⴼⵔⵉⴷ ⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵜⵉⵖⴰⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>.</ref> ⴷ ⵓⵎⵏⵣⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ "ⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵜⴰⵢⵏ ⴷ ⵙ ⵜⴽⵓⵍⵉ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵜ".<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;47.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⴰⵙ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⴰⵀⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⵡⴰⴷ ⵉⵏⵇⵇⴰⵏ" ⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ".<ref>Hurt III, Harry (1993). ''Lost Tycoon''. W. W. Norton & Company. [[ISBN 0-393-03029-6|ISBN&#x20;<bdi>0-393-03029-6</bdi>]]. p.&#x20;13.</ref> ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵓⵙⵢⴰⴼⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. p.&#x20;13.</ref> ⴷ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵥⵕⴼⴰⵏ ⵉ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⴷ ⵉⴷⴷⴰⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;51.</ref> ⴷ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵉ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴼⵔⵉⴷ ⴷⴰ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵉ ⴽⵓ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⴷ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰⵏ 20,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 265,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵉⵙⵉⴹⵏⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵎⵉⵍⵢⵓⵏⵉⵔ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⴰⵖⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵙⴰⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ, ⴷ ⵏⵜⵜⴰ ⵢⴰⵍⵍⴰⵀ ⴷⴰⵔⵙ ⵜⵍⵍⴰ ⵜⴰⵎ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. pp.&#x20;30–31.</ref> ⵉⵖⵔⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ "ⴽⵢⵓ ⴼⵓⵔⵉⵙⵜ" ⴰⵔ ⴰⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ, ⵙⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵜⴰⵎ ⴰⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;33, 38, 45.</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⴰⵔ ⵜⵙⵙⴱⵖⴰⵙ ⵉⵏⵍⵎⴰⴷⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵏⵏⵓⵏⵜ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;66.</ref> ⴷ ⴰⵔ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵜⵥⵥⵓ ⵜⴰⴹⵓⵍⵍⵉⵜ ⴷ ⵡⴰⵣⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;42.</ref>. ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⴰⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴳ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵕⵏⵢⴰ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⴳ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴼⵓⵕⴷⵀⴰⵎ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1964 ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵥ ⵉ ⵜⴳⵎⵎⵉ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6. pp.&#x20;45.</bdi></ref>. ⵉⴷⵔⴰ ⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⵉⵍⵖ ⵏ ⵉⴼⵙⵢⴰⵏⵏ ⵏ ⵓⴼⵔⴼⵓⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⴷⴰ ⵏⵏ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉ ⴳ ⵜⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⵙ ⵜⵎⵍⵙⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵏ ⵡⴰⴽⵕⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴼⵍ ⴰⵙⵉⵍⵖ ⴰⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;99.</ref>. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⴷⴰⵡⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴱⵉⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵣⵣⵔⴰⵢ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵏⵓⵕⵥⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⴰⵍⴰⵙⵙ ⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⴳ ⵎⴰⵢⵢⵓ 1968 ⵍⵍⵉⴳ ⵢⵓⵎⵥ ⴱⴰⴽⴰⵍⵓⵔⵢⵓⵙ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⴳ ⵜⴷⵎⵙⴰ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;47–50.</ref>. ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⴳ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵙⴽⵯⴼⴰⵍ ⵜⵉⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵀⴰⵜ ⵜⵉⵍⴳⴰⵎⵉⵏ ⵏ ⵡⴰⴷⴷⵓⵔ ⴰⴽⴰⴷⵉⵎⵉ ⴷ ⵜⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴱⴷⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵓⵔ ⴳⵉⵙⵏⵜ ⵉⵍⵍⵉ ⵢⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;47.</ref><ref>{{cite news |last=Selk |first=Avi |date=May 20, 2018 |title=It's the 50th anniversary of the day Trump left college and nearly had to go to war |url=https://www.washingtonpost.com/news/retropolis/wp/2018/05/20/its-the-50th-anniversary-of-the-day-trump-left-college-and-nearly-had-to-go-to-war/ |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵢⵓⴷⴼ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⴰⴷ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵅⵎⵎⵉⵎ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵜⴰⵣⵣⵓⵍⴰⵏⵜ ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;75.</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵉⵏⵣⵣⴰ/ⵉⵜⵜⵓⵄⴼⴰ ⴳ ⵓⵙⵔⴷⴰⵙ ⵓⵛⵛⵉⵍ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ ⵖⴼ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⵏⵏⴰ ⵉⵙ ⵢⵓⴹⵏ ⵙ ⵉⵙⵏⵏⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵖⵙⴰⵏ ⴳ ⵉⵡⵔⵣⴰⵏ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;48.</ref>. == ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ == ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1968, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵢⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵉⵜⵜⵓⵥⵍⴰⵢⵏ ⵉ ⵜⵙⵔⴽⵎⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ ⴳ ⵉⵙⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵥⴽⴰ ⴼⵔⵉⴷ ⴳ [[ⴽⵡⵉⵏⵣ]], ⴷ [[ⵙⵜⴰⵜⵏ ⴰⵢⵍⴰⵏⴷ]], ⴷ [[ⴱⵔⵓⴽⵍⵉⵏ]].<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;51–53.</ref> ⴷ ⴳ ⵡⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ,<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>.</ref> ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵎⵙⴽⴰⵍⵜ, ⴷ ⵉⵙⵎⵓⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;76.</ref> ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵙⵙⵉⵔⵉⵡⵏ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵖⵍⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵎ ⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴳ ⵓⵙⵓⵏⵏ ⵉⵣⵖⵔⴰⵏⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. [[ISBN 978-0-446-69617-3|ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>]]. ⵜ. 51.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⴰⴷ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⴰⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;79.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵎⵓⴷⴷⵓ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;59.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴳ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. </ref> ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵉⵙⵎ ⵏ "[[ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ]]" ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵉⵙⵎⴰⵡⵏ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Blair, Gwenda (2015) [2001]. ''The Trumps: Three Generations That Built an Empire''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-3936-9</bdi>. ⵜ. 250.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵕⵓⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ  ⵉⴹⵉⵚ ⴰⵅⴰⵜⴰⵔ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ,<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 81.</ref> ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴼⵓⴽⴽⵓⵏ ⵜⵉⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵡⴰⵍⴰ/ⵓⵎⴰⵏⴰⵔ ⵏⵏⵙ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⵉ 13 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵙⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ.<ref><ref name="Mahler2016Cohn">{{cite news |last1=Mahler |first1=Jonathan |last2=Flegenheimer |first2=Matt |date=June 20, 2016 |title=What Donald Trump Learned From Joseph McCarthy's Right-Hand Man |url=https://www.nytimes.com/2016/06/21/us/politics/donald-trump-roy-cohn.html |url-access=limited |access-date=May 26, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵍⵎⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵜⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⵎⵙⵏⵉⴼⵉⵍⵉⵏ,<ref>Haberman, Maggie (2022). ''Confidence Man: The Making of Donald Trump and the Breaking of America''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29734-6</bdi>. ⵜ. 33.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵙⵓⴳⵔ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖⴼ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵣⵔⴼⴰⵏⵜ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 265.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⴼⵙⴰ ⴷ ⵓⵔⵊⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜⵉⵏ ⵉⵖⵢ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 266.</ref> ⴷ ⵉⵙⵖⵍⴼ ⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰ ⴰⵡⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⵣⴰ ⴰⴼⵔⴽⵓⴽ ⵉ ⵉⵎⵢⴰⴳⴳⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 272.</ref> ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵔⵔⴱ ⵉ ⵜⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 273-274.</ref> ⵉⵎⵍⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵓⵥⴹ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⴱⴹⵓ ⴷ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴹⴰⵢⵉⵏ ⵎⵉⵏ ⵏⵥⵕⴰ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ ⵏⵖ ⴰⵜⵉⴳ; ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵏⵏ ⵉⵎⵉⵍ ⵉⵙⵙⴰⴽⵯⴰⵢ ⵜⴰⵎⵙⴰⵔⵜ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⴳⵍⴰⵎ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⴳ ⴷⵉⴳⵙ ⵉⵎⵓⵔⵙ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. [[ISBN 978-0-593-29864-0|ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1973, ⵢⵓⵡⵙ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵚⵕⴹ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 100 ⵎⵍⵢⵓⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ (ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 725 ⵎⵍⵢⵓⵏ [[ⴷⵓⵍⴰⵔ|ⴹⵓⵍⴰⵕ]] ⴳ [[2025]]) ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵔⴰⵔ ⵖⴼ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵙⵓⵜⴰⵔ ⴷ ⵉⵏⵖⴼⴰⵔⵏ ⵉⵙⴳⴳⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⴼⵔⴰ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴹⴰⵀⵉⵕ ⵏ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⴽⴰⵏ ⴰⵡⴰⵍ ⴰⴷ ⵉⴽⴽⵙ ⴰⵙⵏⵓⵃⵢⵓ ⴷ ⵓⵥⵍⴰⵢ ⴰⵥⵓⵕⴰⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴰⵖⵓⵍ ⴷⴰⵖ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.82-84.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⴼⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⴹⴼⵕ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ 273-270.</ref> ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⵖⴼ ⵉⵏⵎⵓⵍⵍⴰ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ.<ref>Johnston, David Cay (2016). ''The Making of Donald Trump''. Melville House Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-1-61219-658-9</bdi>. ⵜ. 45-46.</ref> ⴳⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1991]] ⴷ [[2009]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵓⵜⵔⵉⵡⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⴳ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵎⵏⵏⵉ 11 ⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ: [[ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ]] ⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]], ⴷ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴳ [[ⴰⵜⵍⴰⵏⵜⵉⴽ ⵙⵉⵜⵉ]] ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵊⵉⵔⵙⵉ]], ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴳⴰⴷⵉⵔⵏ ⵏ ⵓⴽⴰⵣⵉⵏⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ".<ref>{{cite news |last=Qiu |first=Linda |date=June 21, 2016 |title=Yep, Donald Trump's companies have declared bankruptcy...more than four times |url=https://www.politifact.com/factchecks/2016/jun/21/hillary-clinton/yep-donald-trumps-companies-have-declared-bankrupt/ |access-date=May 25, 2023 |work=[[PolitiFact]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Winter |first=Tom |date=June 24, 2016 |title=Trump Bankruptcy Math Doesn't Add Up |url=https://www.nbcnews.com/news/us-news/trump-bankruptcy-math-doesn-t-add-n598376 |access-date=February 26, 2020 |work=[[NBC News]]}}</ref> ⴷ ⴷⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1992]] ⴷ [[1994]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵙ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⴽⵔⴰ ⵙⴳ ⵜⴻⵜⴰⵔⵉⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵜⴰⵔⵉⵍⴰⵡⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵙⵉⵡⴹⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴽⴽⴰⵏ ⵜⵉⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⵉ ⵜⵉⴳⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⴽⵔⴰⵢⵉⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴷⴰ ⴷⴰⵖ ⵙⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⵜⵉⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⴰⵏⵏ ⵖⵔ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ" ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵡⴰⵔⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ; ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵜ ⵜⵎⵇⵕⴰⴹ ⴰⴷ ⴳⴳⵓⵜⵏⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⴰⵎⵥⵏ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ ⵖⴼ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵏ ⵓⵖⴰⴼⵉⵔ. ⴷ ⵖⴼ ⵓⴼⵜⴰⵢ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ, ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⵖⴰⵡⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴷⴰ ⵜⵜⵡⴰⵜⴰⵙⵏⵜ  ⴰⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⴷ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵖⵔ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⴳⵎⴰⵙ ⴷ ⵓⵣⵉⵣⴷⵔ ⵏ ⵜⴰⵥⴰⵢⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ.<ref name="Tax_Schemes">{{cite news |last1=Barstow |first1=David |author-link1=David Barstow |last2=Craig |first2=Susanne |author-link2=Susanne Craig |last3=Buettner |first3=Russ |author-link3=Russ Buettner |date=October 2, 2018 |title=Trump Engaged in Suspect Tax Schemes as He Reaped Riches From His Father |url=https://www.nytimes.com/interactive/2018/10/02/us/politics/donald-trump-tax-schemes-fred-trump.html |url-access=limited |access-date=October 2, 2018 |work=[[The New York Times]]}}</ref> == ⵎⴰⵔⵉⵛⴰⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⴷ ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ == ⵉⵍⴷⵉ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵢⵏⵉⵜ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵉ ⵜⴽⴽⵍⵜ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1978 ⵓⵎⵉ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ: ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓⵎⵓⴹⵓⵕ" ⵉⵅⵓⴼⵙⵏ, ⵏⵏⵉ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⵜⴰⵎⵏⴰⵢⵜ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵙⵏⵜⵕⴰⵍ"<ref>{{cite news |last=Nevius |first=James |date=April 3, 2019 |title=The winding history of Donald Trump's first major Manhattan real estate project |url=https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-url=https://web.archive.org/web/20190406124720/https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-date=April 6, 2019 |access-date=February 6, 2026 |work=[[Curbed]]}}</ref>. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵓⵔ ⵖⵓⵔⵙ ⵍⵍⵉⵏⵜ ⵜⵣⵎⵔⵉⵏ ⵜⵉⵥⵕⴼⴰⵏⵉⵏ ⵉⴳⵓⵎⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵥⵕⴼ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⴷ, ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ "ⵀⴰⵢⴰⵜ" ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴹⴽⵍ ⴰⵕⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⴹⵏ 70 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref name="Rich NYMag">{{cite magazine |last=Rich |first=Frank |author-link=Frank Rich |date=April 30, 2018 |title=The Original Donald Trump |url=https://nymag.com/daily/intelligencer/2018/04/frank-rich-roy-cohn-the-original-donald-trump.html |access-date=May 8, 2018 |magazine=[[New York (magazine)|New York]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Kessler |first=Glenn |author-link=Glenn Kessler (journalist) |date=March 3, 2016 |title=Trump's false claim he built his empire with a 'small loan' from his father |url=https://www.washingtonpost.com/news/fact-checker/wp/2016/03/03/trumps-false-claim-he-built-his-empire-with-a-small-loan-from-his-father |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ [[ⵕⵡⴰⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ]] ⴷ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵉⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵔⴼ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵉ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ 40 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ — ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵙⵓⵍ, ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2016, ⴰⵣⵉⵣⴷⵔ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ<ref>{{cite news |last=Bagli |first=Charles V. |date=September 17, 2016 |title=A Trump Empire Built on Inside Connections and $885 Million in Tax Breaks |url=https://www.nytimes.com/2016/09/18/nyregion/donald-trump-tax-breaks-real-estate.html |access-date=September 5, 2026 |work=[[The New York Times]]}}</ref> — ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵉⵣⵔⵉⵏ 410 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref>{{cite news |last=Bernstein |first=Andrea |date=January 22, 2020 |title=Trump Pushed for a Sweetheart Tax Deal on His First Hotel. It's Cost New York City $410,068,399 and Counting. |url=https://www.propublica.org/article/trump-pushed-for-a-sweetheart-tax-deal-on-his-first-hotel-its-cost-new-york-city-410-068-399-and-counting |access-date=September 6, 2025 |work=[[ProPublica]]}}</ref><ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 269-271.</ref>. ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰⵎ ⴷⴰⵖ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1980 ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵀⴰⵢⴰⵜ" (Grand Hyatt Hotel)<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]].</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:President Trump Delivers Remarks (49498772251).jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ [[2020]].]] ⴷ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵢⵓⵎⵥ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ "ⴰⵔⴳⴳⵓⴱ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴼⴳⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ.<ref>{{cite magazine |last=Geist |first=William E. |author-link=Bill Geist |date=April 8, 1984 |title=The Expanding Empire of Donald Trump |url=https://www.nytimes.com/1984/04/08/magazine/the-expanding-empire-of-donald-trump.html |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |magazine=[[The New York Times Magazine]]}}</ref> ⴷ ⵜⵓⵎⴰ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴰⴷ  ⴰⵙⵉⵔⴰ ⴰⵎⴰⵜⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⵜⴰⵣⴷⴷⵉⵖⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2019.<ref name="moved">{{cite news |last=Haberman |first=Maggie |author-link=Maggie Haberman |date=October 31, 2019 |title=Trump, Lifelong New Yorker, Declares Himself a Resident of Florida |url=https://www.nytimes.com/2019/10/31/us/politics/trump-new-york-florida-primary-residence.html |url-access=limited |access-date=January 24, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵢⵓⵎⵥ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵜⵉⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⴱⵟⵟ ⴰⵥⴽⴰⵡⴰⵏ ⴷ ⵜⵓⵥⴽⴰ, ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⵙⵏⴳⵉⵏ ⴰⴱⵖⵍⵉ, ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵣ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴰⴷⴰⵣ ⵉ ⵉⴳⵓⵍⵉⴼⵏ ⵉⵎⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. 280.</ref> ⴷ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ, ⴷ ⵉⵙⵙⴼⵍⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⵢⵓⵎⵓ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 20 ⵏ ⵎⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⵓⴷⵓⵍⴰⵕ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 281.</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1988, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ "[[ⴱⵍⴰⵣⴰ (ⴰⵙⵏⵙⵓ)|ⴱⵍⴰⵣⴰ]]"ⴳⵔ ⵉⴼⴰⵙⵙⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙⴳ ⵢⴰⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⴳ ⵉⵍⵍⴰ ⵏ 16 ⵏ ⵓⴱⴰⵏⴽ.<ref>{{cite news |date=November 4, 1992 |title=Trump Revises Plaza Loan |url=https://www.nytimes.com/1992/11/04/business/company-news-trump-revises-plaza-loan.html |url-access=limited |access-date=May 23, 2023 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵙ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1992, ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵣⵔⵉ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ ⵡⴰⴹⴰⵏ ⵎⴽⴰⵏⵏ, ⵉⵜⵜⵓⴷⴳⴰ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ, ⵉⴷⴰ ⴳ ⵟⵟⴼⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵖⴼ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ.<ref>{{cite news |date=December 12, 1992 |title=Trump's Plaza Hotel Bankruptcy Plan Approved |url=https://www.nytimes.com/1992/12/12/business/company-news-trump-s-plaza-hotel-bankruptcy-plan-approved.html |url-access=limited |access-date=May 24, 2023 |work=[[The New York Times]] |agency=[[Reuters]]}}</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1995, ⵓⵔ ⴷⴰ ⵙⵓⵍ ⵉⴼⵔⵔⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵕⵟⵟⴰⵍⵏ ⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏⵏⵙⵏ 3 ⵏ ⵉⴷ ⵎⵍⵢⴰⵕ ⴷⵓⵍⴰⵕ, ⴷ ⵓⵎⵥⵏ ⴰⵙ ⵉⴷ ⴱⵓ ⵓⵕⵟⵟⴰⵍ ⴰⵏⵏ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ ⴰⴽⴷ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ "ⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ ⵉⵔⵉⵡⵏ ⴷ ⵉⵎⵇⵥⵥⵕⵏ" ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⵢⴰⵏⴼ ⵉ ⵜⵕⵥⵉ ⵜⵓⴷⵎⴰⵡⴰⵏⵜ<ref name="plaza">{{cite news |last=Segal |first=David |author-link=David Segal (journalist) |date=January 16, 2016 |title=What Donald Trump's Plaza Deal Reveals About His White House Bid |url=https://www.nytimes.com/2016/01/17/business/what-donald-trumps-plaza-deal-reveals-about-his-white-house-bid.html |url-access=limited |access-date=May 3, 2022 |work=[[The New York Times]]}}</ref><ref>{{cite news |last1=Stout |first1=David |author-link1=David Stout |last2=Gilpin |first2=Kenneth N. |date=April 12, 1995 |title=Trump Is Selling Plaza Hotel To Saudi and Asian Investors |url=https://www.nytimes.com/1995/04/12/business/trump-is-selling-plaza-hotel-to-saudi-and-asian-investors.html |url-access=limited |access-date=July 18, 2019 |work=[[The New York Times]]}}</ref>. ⴷ ⵓⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⵜ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴷ ⵓⵔⴳⴳⵓⴱ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⴳ [[ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 92 ⵏ ⵜⴰⵔⴰⵢⵜ ⴷ ⵜⴰⴳⵜⴰⵙⵎⵔⵙⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵏⵓⵕⵥⵓⵎⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2008. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024, ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ ⵜⴰⵢⵎⵙ" ⴷ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ "ⴱⵕⵓ ⴱⵓⴱⵍⵉⴽⴰ" ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵏⴰⴼⵓⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵙⴽⴰⵔ ⴰⵔⵣⵣⵓ ⵖⴼ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⵙ ⵉⴽⴽⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵜⵉⵎⵕⵥⵉⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵓⵣⵔⴰⵢ ⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴷ ⵜⵎⴷⴼⴼⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵏⵣⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ ⴷⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵖⴼ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⴰⵡⴷ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⴳ ⵓⵙⵖⵜⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ [[2008]].<ref>{{cite news |last1=Kiel |first1=Paul |last2=Buettner |first2=Russ |author-link2=Russ Buettner |date=May 11, 2024 |title=IRS Audit of Trump Could Cost Former President More Than $100 Million |url=https://www.propublica.org/article/trump-irs-audit-chicago-hotel-taxes |access-date=August 26, 2024 |work=[[ProPublica]]}}</ref> == ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵏ == ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵙ «ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵎⵃⴹⵉ» <ref>(en-US) Megyn Kelly, Kelly File, « Donald Trump: 'I want to make the country great again' », www.foxnews.com,‎ 21 mai 2015 (lire en ligne [archive du 15 mars 2016] Accès libre, consulté le 3 février 2023).</ref>, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵖⴼⴰⵡⴰⵍⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵎⵎⴰⵍⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵃⴹⵉ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵙⴳⴷⴰⵏ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴽⵯⴼⵍⵜ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵎⴽ ⵜⵜ ⵏⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵡⵓⴷⵎⴰⵡⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ <ref>(en) « In G.O.P. image race, “strong” tops “conservative” [archive] », sur YouGov, 12 janvier 2016 (consulté le 26 juillet 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⴷⴰⵖ ⵉⵛⵇⵇⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵉⵏ», ⴷ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵓⵜⵓⵔ ⵜⴰⵖⴰⵎⵜ ⵏⵏⵙ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ ⵡⴰⵏⵏⵉ «ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⴰⵀⴰ ⵉⵙⵙⵏⴼⴰⵍ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⴽⵓ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ <ref>Gilles Paris, « Donald Trump, Monsieur « flexible » [archive] », sur lemonde.fr, 15 mai 2016 (consulté le 17 mai 2016).</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⵎⴳⴳⵓ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ» <ref>Lucie Robequain, « L'Affolant Donald Trump », www.lesechos.fr,‎ 2 mars 2016 (lire en ligne [archive du 29 janvier 2017] Accès libre, consulté le 14 mars 2016).</ref>, <ref>Iris Deroeux, « Mark Danner: «Avec Trump, nous explorons les nouveaux territoires de la politique» [archive] », sur Mediapart, 29 juin 2016 (consulté le 29 juin 2016).</ref>, <ref>« Election américaine en direct : que faut-il retenir de la campagne ? [archive] », sur lemonde.fr, 8 novembre 2016 (consulté le 8 novembre 2016).</ref> ⵏⵖ «ⵓⵔ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵙⵎⵍ» <ref>Vincent Tournier, « Et maintenant Donald Trump traité de faux homme de droite ? L'attaque de Ted Cruz moins fausse qu'il n'y paraît » [archive du 5 février 2019], sur Atlantico, 25 avril 2016 (consulté le 3 février 2023).</ref>. ⴷ ⵙⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ ⴳ 2021, ⴷ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵏ 2024, ⴰⵔ ⵜ ⵣⴷⴰⵢⵏ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵖⵏ ⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⵡⵔⵖⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵖⴰⵙ ⵜⴰⵡⵔⴳⵉⵜ ⵉⵊⵍⴰⵏ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵡⵓⴽⴽⵓⵙ ⵏ ⵜⴼⴳⴰⵏⵉⵜ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵜ <ref>(en) « We watched 20 Trump rallies. His racist, anti-immigrant messaging is getting darker. [archive] », sur POLITICO, 12 octobre 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵙⵙⵓⵎⴷ ⵏ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ <ref>(en) « Mussolini, Trump and What Assassination Attempts Really Do [archive] », sur POLITICO, 3 août 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵜⴽⵕⴹⵉ ⵜⴰⵏⵎⴳⴰⵍⵜ ⵉ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ <ref>{{Lien web|titre="Le fil rouge, c'est la remise en cause de la démocratie" : pourquoi historiens et politologues sont de plus en plus nombreux à qualifier Donald Trump de "fasciste"|url=https://www.franceinfo.fr/monde/usa/presidentielle/donald-trump/le-fil-rouge-c-est-la-remise-en-cause-de-la-democratie-pourquoi-historiens-et-politologues-sont-de-plus-en-plus-nombreux-a-qualifier-donald-trump-de-fasciste_7016093.html|site=Franceinfo|date=2025-01-20|consulté le=2025-10-07}}.</ref>, ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ <ref>[vidéo] « We’re Experts in Fascism. We’re Leaving the U.S. [archive] », New York Times Opinion, 18 mai 2025, 6:54 min (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵍⴰ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵜⵜⴼⵙⴰⵔ; ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴱⴰⵡⵏ ⵉⵡⵏⵏⴰⵏ ⴰⴷ, ⵎⵉⵏ ⵙⵙⵓⵔⴷⴰⵏ ⴳ ⵢⵉⵎⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰ ⵖⴼ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, <ref>(en) [vidéo] « This House Believes Trump is a 21st Century Fascist [archive] », Roger Griffin, 16 février 2025.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ [[ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ]] ⴰⵎ «ⵓⵎⵙⵜⴰⵢ ⴰⵏⴰⵜⵉⴼⵉ (ⴰⵏⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵣⵡⴰⴳⵏ) ⴷ ⵓⵏⴰⵎⵓⵔ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵓⵎⵙⵏⵎⵣⵔⵓⵢ [[ⵙⵉⵔⵊ ⴱⵉⵔⵛⵜⴰⵢⵏ]] ⵎⴰⵙ «ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵎⵔⴰⵙ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵎⴰⵎⴽⵜ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵉⴽⴰⴱⴰⵕⵏ ⵉⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵏ ⵉⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵢⵏ» <ref>« Non, Donald Trump n'est pas fasciste mais… [archive] », sur tempsreel.nouvelobs.com, 1er mars 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>; ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵉⵙⴼⴰⵡ ⵉⵎⵣⴰⵔⴰⵢⵏ ⴳⵔ ⴰⵙ ⴷ ⵓⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⴰⵏⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵙⵉⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵙⵜⵉⵢⵜ ⴷⴰ ⵜⴷⵔⵔⵓ ⴰⴽⴷ ⵜⵙⵉⵍⴰⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ «ⵉⵎⵏⵜⵉⵍⵏ ⵖⴱⴰⵏⵉⵏ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵙⵜⴰⵢⴰⵏⵜ ⵏ [[2016]], ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵏⵏⴰⵍ ⴷ ⵓⵎⵣⴰⵖ ⵏ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵙⴳ ⵉⵎⵓⵔⴰⵏⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵏ ⴷ ⴰⵢⵜ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵉⵎⵍⵍⴰⵍⵏ, ⴷⵉⴳⵙⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓ ⴽⵍⵓⴽⵙ ⴽⵍⴰⵏ" [842], ⵏⵏⵉ ⵢⵓⴼⴰⵏ ⵉⵖⴼⴰⵡⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⴳ ⵢⵉⵏⴰⵡ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵙⵉⵜⴳⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵖⴼ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ <ref>Julie Conan, « Comment Trump rallie les «suprémacistes blancs» », Le Soir,‎ 16 octobre 2016 (lire en ligne [archive], consulté le 17 octobre 2016).</ref>, ⴷ ⴰⵡⴷ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⴰⵣⵉ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ <ref>(en) Peter Holly, « Top Nazi leader: Trump will be a ‘real opportunity’ for white nationalists [archive] », Washington Post, 7 août 2016.</ref>. ⴷ ⵖⵓⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵢⵏ ⴰⵎ [[ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ ⴽⴰⴳⴰⵏ]] ⵏⵖ [[ⴱⵢⵉⵕ ⴷⵉ ⵙⵉⵏⴰⵕⴽⵍⵉⵏⵙ]], ⴰⵜⵉ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵎⴷⵢⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵢⵏⵓⵜ <ref>« Donald Trump, le retour du fascisme? [archive] », sur letemps.ch, 30 juin 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜ ⵉⴳⵍⵎ ⴰⵍⴰⵏ ⵜⵓⵔⵉⵏⵉ ⴳ ⵓⵙⵉⵜ ⵏ lenouvelliste.ca ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵖⴰⵔ ⵏ ⵓⵎⵜⵉⵡⴳ» ⵏⵏⵉ ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵎⵉⵣⵉⵢⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵖⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ <ref>« Donald Trump, futur maître de la planète? [archive] », sur lenouvelliste.ca, 21 janvier 2017 (consulté le 28 novembre 2018).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜⵙⵉⵜⵉⴳ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ "ⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵔ ⴰⵏⵥⵓⵍⴰⵏ" (SPLC), ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵜⵉⴹⴰⴼ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ «ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⴱⵔⴰⵣ ⵖⵓⵔ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵙⵏⴼⵍ», ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵜⵉⵙⵔⴽⵎⵉⵏ ⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵎⵃⴹⴰⵢ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⵔⵓⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴷⵢⵓⵍⵓⵊⵉⵢⵉⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵉⵏ ⵏⵖ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⵏ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ ⵏⵖ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉⵏ ⵇⴰⵃ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴳⵜⴷⵍⵙⴰ ⴷ «ⵜⵓⵖⵥⴰⵏⵜ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵉⵙⴳⵓⵎⵏ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ <ref>(en) Alternative Right [archive].</ref>. ⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍⵏ ⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵚⵍⴰⴹⵏ ⴳ 2016 ⴰⴽⴷ [[ⵊⵓⵕⵊ ⵡⴰⵍⴰⵙ]], ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⴰⵙⵉⵎⴰⵏ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 1968 <ref>(en) Jamelle Bouie, « Our George Wallace [archive] », sur Slate, 27 septembre 2015 (consulté le 14 mars 2016)</ref>, <ref>Pierre Bouvier et Jean-Christian Vinel, « Convention de Cleveland : « Le Parti républicain soutiendra Trump, quitte à perdre avec lui » [archive] », sur lemonde.fr, 18 juillet 2016 (consulté le 19 juillet 2016).</ref>, <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>, ⵏⵖ ⴰⴽⴷ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴰⵏⴷⵕⵓ ⵊⴰⴽⵙⵓⵏ]], ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ ⵏ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] ⵙⴳ 1829 ⴰⵔ 1837 <ref>Anne-Laure Delatte, « En 1829, Trump s’appelait Jackson [archive] », sur liberation.fr, 28 mars 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>, <ref>Dominique Moïsi, « Pourquoi l'Amérique de Trump rejette la mondialisation [archive] », sur lesechos.fr, 9 mai 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>, <ref>(en) Steve Inskeep, « Donald Trump’s Secret? Channeling Andrew Jackson [archive] », sur nytimes.com, 17 février 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵢⵉⵏⴰⵡ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵜ [[ⵕⵉⵜⵛⴰⵕⴷ ⵏⵉⴽⵙⵓⵏ]] ⵙ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ «ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴷ ⵓⵏⴳⵔⴰⵡ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵉⵎⵢⴰⵔⵏ ⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⵖⴼ [[ⵕⵓⵏⴰⵍⴷ ⵕⵉⴳⴰⵏ]], ⵙ ⵓⵡⵜⵜⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵏⵜⵓ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵏⴼⵔⵓⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ <ref>Nicolas Bourcier et Gilles Paris, « Donald Trump se veut le candidat anti-élites », Le Monde, no 22246,‎ 23 juillet 2016, p. 2 (lire en ligne [archive]).</ref>, <ref>Olivier Piton, « Donald Trump : du populisme au post-conservatisme [archive] », sur L'Opinion.fr, 26 septembre 2016 (consulté le 26 septembre 2016).</ref>. ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷⴰ ⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵉⵎⵣⴰⵔⴰⵢⵏ ⵙ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵕⵉⴳⴰⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵍⵍⵉⴳ ⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵓⵙⴰⵏ ⴷⴳ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⴷ ⵓⵙⵓⵔⴰⵔ, ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵓⵔ ⵓⵡⵉⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⴷ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵙⵙⴼⴰⵍⵏ ⵜⴰⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵏⵏⵙⵏ ⵖⵔ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ, ⴷ ⵎⴰⵙ ⵜⵏ ⵓⵔ ⵔⵎⵉⵙ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵓⵎⵉ ⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢⵏ <ref>Clément Daniez, « La comparaison entre Trump et Reagan est-elle vraiment sérieuse? [archive] », sur lexpress.fr, 2 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>, <ref>Romain Huret, « Trump a réussi à créer une alliance électorale entre une élite conservatrice et une Amérique pauvre et ouvrière » [archive], sur lemonde.fr, 10 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>. === ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ === * Sébastien Boussois, ''Donald Trump, retour vers le futur'', éd. Mareuil, 2025. * David Da Silva, ''Trump et Hollywood, t. 2 : Le cinéma trumpien'', La Madeleine, LettMotif, 2023, 228 p. {{ISBN|978-2-36716-376-5}}. * {{Article |auteur1=Maya Kandel |titre=La doctrine Trump |périodique=Le Grand Continent |date=23 octobre 2020 |lire en ligne=https://legrandcontinent.eu/fr/2020/10/23/la-doctrine-trump-1/}} == ⵜⵉⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵖⵓⵍⵉⵏ == * {{cite journal |last1=Adams |first1=Kenneth Alan |date=Spring 2021 |title=The Trump Death Cult |url=https://www.proquest.com/openview/c5d4601ebe8dcb232f9ab2965e900d70/1?pq-origsite=gscholar&cbl=35407 |journal=[[Journal of Psychohistory]] |volume=48 |issue=4 |access-date=February 22, 2026 |pages=256–276 |issn=0145-3378}} * {{cite journal |last1=Johnson |first1=Kevin R. |author-link1=Kevin Johnson (lawyer) |last2=Cuison-Villazor |first2=Rose |title=The Trump Administration and the War on Immigration Diversity |journal=[[Wake Forest Law Review]] |date=May 2, 2019 |url=https://www.wakeforestlawreview.com/wp-content/uploads/2024/04/w10_VillazorJohnson.pdf |pages=575–616 |volume=54 |issue=2}} * {{cite journal |last1=Kaufman |first1=Robert R. |last2=Haggard |first2=Stephan |author-link2=Stephan Haggard |title=Democratic Decline in the United States: What Can We Learn from Middle-Income Backsliding? |journal=[[Perspectives on Politics]] |date=2019 |volume=17 |issue=2 |pages=417–432 |doi=10.1017/S1537592718003377 |s2cid=149457724 |doi-access=free}} * {{cite journal |last1=Lajevardi |first1=Nazita |last2=Oskooii |first2=Kassra A. R. |year=2018 |title=Old-Fashioned Racism, Contemporary Islamophobia, and the Isolation of Muslim Americans in the Age of Trump |journal=Journal of Race, Ethnicity, and Politics |volume=3 |issue=1 |pages=112–152 |doi=10.1017/rep.2017.37}} * {{cite journal |last=McGurk |first=Brett |author-link=Brett McGurk |url=https://www.foreignaffairs.com/articles/iran/2020-01-22/cost-incoherent-foreign-policy |title=The Cost of an Incoherent Foreign Policy: Trump's Iran Imbroglio Undermines U.S. Priorities Everywhere Else |journal=[[Foreign Affairs]] |date=January 22, 2020}} * {{cite journal |last1=Nacos |first1=Brigitte L. |author-link1=Brigitte L. Nacos |last2=Shapiro |first2=Robert Y. |author-link2=Robert Y. Shapiro |last3=Bloch-Elkon |first3=Yaeli |date=2020 |title=Donald Trump: Aggressive Rhetoric and Political Violence |url=https://www.jstor.org/stable/26940036 |journal=[[Perspectives on Terrorism]] |volume=14 |issue=5 |pages=2–25 |issn=2334-3745 |jstor=26940036 |access-date=January 20, 2025}} * {{cite journal |last1=Sundahl |first1=Anne-Mette Holmgård |title=Personality Cult or a Mere Matter of Popularity? |journal=[[International Journal of Politics, Culture, and Society]] |volume=36 |issue=4 |date=May 4, 2022 |pages=431–458 |doi=10.1007/s10767-022-09423-0 |pmid=35528318 |pmc=9066393}} * {{cite journal |last=Urbinati |first=Nadia |author-link=Nadia Urbinati |date=May 2019 |title=Political Theory of Populism |url=https://www.annualreviews.org/content/journals/10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |journal=[[Annual Review of Political Science]] |volume=22 |access-date=December 20, 2024 |pages=111–127 |issn=1094-2939 |doi=10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |url-access=subscription}} == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] * [[ⴽⴰⵏⴰⴷⴰ|ⴽⴰⵏⴰⴹⴰ]] * [[ⵎⵉⴽⵙⵉⴽ]] * [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] == ⵉⵙⵍⴽⵎⵏ ⵏ ⴱⵕⵕⴰ == {{ⵉⵙⵉⵜⵏ ⵏ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵓⵏ}} ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ|ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ}} lyqzjk27104tclc9a5mwhqdrd52n6xo 197981 197980 2026-10-28T19:18:17Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 197981 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ|ⵜⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]]: Donald John Trump) (ⴰⴼⵔⵉⵙⵎ: The Donald <ref>{{Lien web |langue=en |titre=Why does everyone call Donald Trump ‘The Donald’? It’s an interesting story |url=https://www.washingtonpost.com/news/arts-and-entertainment/wp/2015/09/01/why-does-everyone-call-donald-trump-the-donald-its-an-interesting-story |site=The Washington Post |date=1 septembre 2015}}.</ref>) (ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ]], ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⵎⵉⵍⵢⴰⵕⴹⵉⵕ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵢⴰⴼⵓ ⴰⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏⵉ, ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵜⵉⵙ 45 ⴷ ⵜⵉⵙ 47 ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵓⵎⵉ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵙⴳ 20 [[ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ]] [[2017]] ⴰⵔ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2021]], ⴷ ⵜⴽⴽⵍⵉⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵙⴳ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2025]]. ⵉⴳⴰ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ [[ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ]], ⵢⴰⵎⵥ ⵜⴰⵏⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971 ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵙⵏⴼⵍ ⵉⵙⵎ ⵙ "ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵉⵙⴽⵔ ⵙⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵜⴰⴷⵎⵙⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴱⴰⵔⴰⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⵍⴼ. ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵡⵓⴷⵎⴰ ⵜⴰⵙⵏⵖⵎⴰⵙⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ, ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ; ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳⵔ 2004 ⴷ 2015 ⴰⵎ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵡⵜ (The Apprentice). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump NYMA.jpg|thumb|left|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1964]] ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ, ⵉⴽⵛⵎ ⴳ 1987 ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵜⵙⵎⵎⵙⴽⵍⵜ ⴷⴳ 1999 ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵏⵣⴰⵖ ⵉ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵊⵓⵕⵊ ⴱⵓⵛ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ — ⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ — ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ 2009. ⵉⵣⵣⵖⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵏⵏⴰ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⵜⵎⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵓⵔ ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⵏⵥⴰ, ⵉⵎⵓⵔⵙ ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2016 ⵙ ⵓⵙⴽⵜⵔ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ "ⵙⴽⵔ ⴷⴰⵖ ⴳ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ ⵜⴰⵏⵓⴼⵍⴰⵢⵜ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵏⵏⵉⴹⵏ". ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⴹⵍⵉⴱ ⵉ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵉⵏⴱⴹⵏ ⴷ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵉⵏⵎⵏ, ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴷ ⵉⵖⵜⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⴰⵣⵡⴰⴳ. ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⴳⵍⴰⵎ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ ⴷ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵔⴷⵓ ⴳ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵏ ⵓⵏⵣⵡⵉ. ⴷ ⵉⴳⵔ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵀⵉⵍⴰⵔⵉ ⴽⵍⵉⵏⵟⵓⵏ ⵇⴰⵃ ⵜⵓⵔⴷⴰⵡⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump with model of Television City.jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1985 ⴰⴽⴷ ⵓⵣⵓⵔⵜ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏ ⴷⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]].<ref>{{cite magazine |last=Handy |first=Bruce |date=April 1, 2019 |title=Trump Once Proposed Building a Castle on Madison Avenue |url=https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2019/04/trump-tower-real-estate-projects/583243/ |access-date=July 28, 2024 |magazine=[[The Atlantic]]}}</ref>]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵙⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⵉ ⵓⵏⵣⵡⵉ ⴷ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵖⵢⴰⵢⵜ ⵏ ⵢⵉⵕⴰⵏ ⴷⴳ ⴼⵢⵉⵏⵏⴰ, ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵓⵇⵓⴷⵙ ⴰⵎ ⵜⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⵏ ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵉⵏ ⵜⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⵖⴰⵏⵉⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ "ⵜⵉⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵉⴱⵔⴰⵀⵉⵎ", ⴷ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ "ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵜ ⵏ ⵓⵙⴰⵢⵔⴰⵔ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ" (United States Space Force). ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ, ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⵜⵓⵛⵛⵉⵍⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⴷ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵢⵓⵍⵙ ⵉ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵏⴰⴼⵜⴰ" (ALENA) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⴳ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵓⵙⵎⵉⴽⴰ" (ACEUM), ⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵛⵛⵉⵏⵡⴰ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ. ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵏ ⵓⵙⵖⴰⵏ ⴷ ⵜⴳⵎⵉ ⴰⵔ ⵜⵉⵣⵉ ⵍⵍⵉⴳ ⵜⵏⴽⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵜⴰⴷⵓⵙⴰⵏⵜ ⵏ 2020. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵥⵥⵕⵉⴳ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⵉ ⵓⴼⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⵔⵉⵙⵜ ⵜⴰⵎⵃⴹⴰⵡⵜ ⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵡⴰⵍⴰⵏⵜ ⵖⵉⴼⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵓⵎⵎⵍⵉⵏ ⵙ ⵓⵃⵟⵟⵓ ⵖⴼ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⴷⴷⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵅⵛⵏⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ "ⵙⵎⵓⵏⴰⵜ ⴰⴼⴰⵙⵉ" ⴳ ⵛⴰⵕⵍⵓⵜⵙⴼⵉⵍ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ 2020, ⴷ ⵖⴼ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ [[ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ|ⴰⵡⴽⵔⴰⵏⵉ]] [[ⴼⵓⵍⵓⴷⵉⵎⵉⵔ ⵣⵉⵍⵉⵏⵙⴽⵉ]], ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔ ⵖⵉⴼⵙ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵣⵣⵉⴷⴳⴰ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵉⵎⵖⴰⵔⵏ. ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵓⵢⴰ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⴳⵣⵣⵓⵍⵏ, ⴷ ⵓⵎⵢⴰⴳⴳⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵓⴱⴰⵢⵢⵓⵕ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⴽⵓⵔⵓⵏⴰⴼⵉⵔⵓⵙ 2019|ⴽⵓⴼⵉⴷ-19]] ⵙ ⵓⵏⴰⴽⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⵙⴳ [[ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ|ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ]]. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 2020, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⵊⵓ ⴱⴰⵢⴷⵏ. ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵢⵉⵜⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵓⵢⴰⵏⵏ — ⵏⵏⵉ ⵓⴳⵉⵏ ⵙ ⵎⴰⵕⵕⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ — ⴷ ⵉⴳⴰ ⴱⴰⵢⵟⵟⴰⵕ ⵉ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ. ⴳ 6 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2021, ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⴹⵏ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵖⵔ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵡⵡⵖ ⵏⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵔⵎⵉⵜ ⵏ ⵓⴽⴽⵛⵜⵓ. ⴷ ⵕⵥⵎⵏ ⴷ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⴷⴰⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ, ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵔ ⵎⵓⵔⵙⵏ ⴳ ⵎⴰⵢⵏⵏⴰ. ⴷ ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⵉⵍⵉ ⴷⴳ ⵜⴼⵓⴳⵍⴰ ⵏ ⵓⵙⵙⵔⵙⵓ ⵏ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵢⵓⵎⵥⵏ ⴰⴷⵖⴰⵔ ⵏⵏⵙ. ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙⴳ ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 2022 ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵎⴰⵕⵚ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ. ⴳ ⵓⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴷ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⴹ ⵜⵉⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2020 ⴷ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ, ⵓⵍⴰ ⵉⵙⵓⴳⵉⵜⵏ ⵉⵔⵉⵙⴰⵏⵏ. ⴳ 30 [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]] [[2024]], ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⵙ 34 ⵏ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ "ⵙⵜⵓⵕⵎⵉ ⴷⴰⵏⵢⴰⵍⵣ", ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙⵏ ⵙ ⵜⵉⴳⴰⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴽⴰⴹⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump swearing in ceremony.jpg|thumb|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 2017]] ⴹⴰⵕⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵖⵉ ⴷ ⵙ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ [[ⵉⵍⵓⵏ ⵎⴰⵙⴽ]], ⵉⵎⵓⵔⵙ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024 ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵜⴰⵢⵜ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ [[ⴽⴰⵎⴰⵍⴰ ⵀⴰⵔⵉⵙ]]. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏⵜ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⴹⴼⵕⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵉⴹⵕⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵖⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ, ⵉⴼⴽⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵓⵔⴼ ⵉ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ 1500 ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵉⵏ. ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵉⵙⵡⴰⵍⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ, ⵉⵙⴽⵔ ⵎⴰⵙⴽ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴰⴹⵉⵏ, ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵎⴳⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵉⴼⵉⴷⵉⵕⴰⵍⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵙⴷⵓⵙ ⵉⴹⵉⵚ ⵏ ⵜⵙⵏⵓⵔⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵙⵎⵀⵍ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴷⵉⵡⴰⵏⵜ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⵓⵔ ⵉⵍⵉⵏ ⴰⵣⵔⴼ, ⴷ ⵓⵢⴰⵏⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔⵏ ⵜⵉⵔⵡⴰⴽⵉⵏ, ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ ⴰⵃⵟⵟⴰⵡ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵇⵔⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵉⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵙ ⵓⵃⵍⵍⵓⵜⴼ ⵖⵔ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⴷ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ. ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵀⴰⵜ ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵜⴰⵏⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⵎⴰⵙ ⵜⵔⵉⵡ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⴷ ⵜⴽⵛⵎ ⵏⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵖⴼ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴱⵣⵣⴻⵣ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⴳ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵉⴷⵉⵡⴰⵏⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⵓⵜ ⵉⴷⵖⴰⵔⵏ ⵉⵎⵖⵢⴰⵢⵏ ⵉⵢⵕⴰⵏⵉⵢⵏ, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴼⵙⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵉ [[ⵓⴽⵔⴰⵏⵢⴰ|ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ]] ⴳ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏⵏⵙ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ [[ⵔⵓⵙⵢⴰ]], ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵓⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵖⴰⵣⵣⴰ]]. ⴷ ⴳ ⵢⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2026, ⵉⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵢ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴼⵉⵏⵉⵣⵡⵉⵍⵉ [[ⵏⵉⴽⵓⵍⴰⵙ ⵎⴰⴹⵓⵕⵓ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵓⵎⵚⵉⵕⵉⴹ. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵍⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵎⴰⵙ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⴳⵔⵉⵏⵍⴰⵏⴷ, ⵏⵖ ⴰⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴰⵙⵓⴳⵉ ⵖⴼ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵜⵎⵏⵥⴰⵡⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ. ⴷ ⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ 2026, ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵖⴼ ⵉⵕⴰⵏ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵖⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵏ [[ⴰⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ|ⵓⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ]]. == ⵜⴰⵏⴽⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵍⵎⴷ == ⵉⵍⵓⵍ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵊⵓⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵉⴳⴰ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵖⵓⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵎⴰⵔⵉ ⴰⵏ ⵎⴰⴽⵍⵢⵓⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;30, 37.</ref>. ⵉⵍⴰ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⵉⵍⵉⵎⴰⵏⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⵓⵜⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;v.</ref>. ⵉⵎⵇⵇⵓⵔ ⴷ ⴰⴽⴷ ⵡⴰⵢⵜⵎⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⴳⵔⵏ: ⵎⴰⵔⵢⴰⵏ, ⴷ ⴼⵔⵉⴷ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ, ⴷ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ, ⴷ ⴳⵎⴰⵙ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵖⵔⵎ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 23 ⵏ ⵜⵅⵅⴰⵎⵜ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ "ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⵉⵙⵜⵉⵜⵙ" ⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2015/09/23/us/politics/donald-trumps-old-queens-neighborhood-now-a-melting-pot-was-seen-as-a-cloister.html |title=Donald Trump's Old Queens Neighborhood Contrasts With the Diverse Area Around It |first=Jason |last=Horowitz |work=[[The New York Times]] |date=September 22, 2015 |access-date=December 15, 2025 |url-access=limited}}</ref>. ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⵉⵎⵙ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵡⴰⵍⴰ ⵃⵎⵍⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. p.&#x20;302.</ref>, ⵉⵎⵣⵉⵣⵡⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;49.</ref> ⴰⴽⴷ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⵎⵎⵔⴰⵏ ⴷ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⴷⵏⴰⴽ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵎⴽⴰⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵓⴼⴰⵢ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;272.</ref>. ⵉⵙⵙⵉⵡⴹ ⴼⵔⵉⴷ ⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵜⵉⵖⴰⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>.</ref> ⴷ ⵓⵎⵏⵣⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ "ⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵜⴰⵢⵏ ⴷ ⵙ ⵜⴽⵓⵍⵉ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵜ".<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;47.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⴰⵙ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⴰⵀⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⵡⴰⴷ ⵉⵏⵇⵇⴰⵏ" ⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ".<ref>Hurt III, Harry (1993). ''Lost Tycoon''. W. W. Norton & Company. [[ISBN 0-393-03029-6|ISBN&#x20;<bdi>0-393-03029-6</bdi>]]. p.&#x20;13.</ref> ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵓⵙⵢⴰⴼⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. p.&#x20;13.</ref> ⴷ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵥⵕⴼⴰⵏ ⵉ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⴷ ⵉⴷⴷⴰⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;51.</ref> ⴷ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵉ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴼⵔⵉⴷ ⴷⴰ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵉ ⴽⵓ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⴷ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰⵏ 20,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 265,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵉⵙⵉⴹⵏⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵎⵉⵍⵢⵓⵏⵉⵔ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⴰⵖⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵙⴰⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ, ⴷ ⵏⵜⵜⴰ ⵢⴰⵍⵍⴰⵀ ⴷⴰⵔⵙ ⵜⵍⵍⴰ ⵜⴰⵎ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. pp.&#x20;30–31.</ref> ⵉⵖⵔⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ "ⴽⵢⵓ ⴼⵓⵔⵉⵙⵜ" ⴰⵔ ⴰⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ, ⵙⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵜⴰⵎ ⴰⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;33, 38, 45.</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⴰⵔ ⵜⵙⵙⴱⵖⴰⵙ ⵉⵏⵍⵎⴰⴷⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵏⵏⵓⵏⵜ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;66.</ref> ⴷ ⴰⵔ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵜⵥⵥⵓ ⵜⴰⴹⵓⵍⵍⵉⵜ ⴷ ⵡⴰⵣⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;42.</ref>. ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⴰⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴳ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵕⵏⵢⴰ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⴳ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴼⵓⵕⴷⵀⴰⵎ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1964 ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵥ ⵉ ⵜⴳⵎⵎⵉ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6. pp.&#x20;45.</bdi></ref>. ⵉⴷⵔⴰ ⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⵉⵍⵖ ⵏ ⵉⴼⵙⵢⴰⵏⵏ ⵏ ⵓⴼⵔⴼⵓⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⴷⴰ ⵏⵏ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉ ⴳ ⵜⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⵙ ⵜⵎⵍⵙⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵏ ⵡⴰⴽⵕⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴼⵍ ⴰⵙⵉⵍⵖ ⴰⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;99.</ref>. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⴷⴰⵡⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴱⵉⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵣⵣⵔⴰⵢ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵏⵓⵕⵥⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⴰⵍⴰⵙⵙ ⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⴳ ⵎⴰⵢⵢⵓ 1968 ⵍⵍⵉⴳ ⵢⵓⵎⵥ ⴱⴰⴽⴰⵍⵓⵔⵢⵓⵙ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⴳ ⵜⴷⵎⵙⴰ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;47–50.</ref>. ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⴳ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵙⴽⵯⴼⴰⵍ ⵜⵉⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵀⴰⵜ ⵜⵉⵍⴳⴰⵎⵉⵏ ⵏ ⵡⴰⴷⴷⵓⵔ ⴰⴽⴰⴷⵉⵎⵉ ⴷ ⵜⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴱⴷⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵓⵔ ⴳⵉⵙⵏⵜ ⵉⵍⵍⵉ ⵢⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;47.</ref><ref>{{cite news |last=Selk |first=Avi |date=May 20, 2018 |title=It's the 50th anniversary of the day Trump left college and nearly had to go to war |url=https://www.washingtonpost.com/news/retropolis/wp/2018/05/20/its-the-50th-anniversary-of-the-day-trump-left-college-and-nearly-had-to-go-to-war/ |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵢⵓⴷⴼ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⴰⴷ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵅⵎⵎⵉⵎ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵜⴰⵣⵣⵓⵍⴰⵏⵜ ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;75.</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵉⵏⵣⵣⴰ/ⵉⵜⵜⵓⵄⴼⴰ ⴳ ⵓⵙⵔⴷⴰⵙ ⵓⵛⵛⵉⵍ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ ⵖⴼ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⵏⵏⴰ ⵉⵙ ⵢⵓⴹⵏ ⵙ ⵉⵙⵏⵏⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵖⵙⴰⵏ ⴳ ⵉⵡⵔⵣⴰⵏ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;48.</ref>. == ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ == ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1968, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵢⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵉⵜⵜⵓⵥⵍⴰⵢⵏ ⵉ ⵜⵙⵔⴽⵎⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ ⴳ ⵉⵙⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵥⴽⴰ ⴼⵔⵉⴷ ⴳ [[ⴽⵡⵉⵏⵣ]], ⴷ [[ⵙⵜⴰⵜⵏ ⴰⵢⵍⴰⵏⴷ]], ⴷ [[ⴱⵔⵓⴽⵍⵉⵏ]].<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;51–53.</ref> ⴷ ⴳ ⵡⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ,<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>.</ref> ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵎⵙⴽⴰⵍⵜ, ⴷ ⵉⵙⵎⵓⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;76.</ref> ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵙⵙⵉⵔⵉⵡⵏ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵖⵍⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵎ ⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴳ ⵓⵙⵓⵏⵏ ⵉⵣⵖⵔⴰⵏⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. [[ISBN 978-0-446-69617-3|ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>]]. ⵜ. 51.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⴰⴷ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⴰⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;79.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵎⵓⴷⴷⵓ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;59.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴳ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. </ref> ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵉⵙⵎ ⵏ "[[ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ]]" ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵉⵙⵎⴰⵡⵏ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Blair, Gwenda (2015) [2001]. ''The Trumps: Three Generations That Built an Empire''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-3936-9</bdi>. ⵜ. 250.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵕⵓⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ  ⵉⴹⵉⵚ ⴰⵅⴰⵜⴰⵔ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ,<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 81.</ref> ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴼⵓⴽⴽⵓⵏ ⵜⵉⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵡⴰⵍⴰ/ⵓⵎⴰⵏⴰⵔ ⵏⵏⵙ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⵉ 13 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵙⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ.<ref><ref name="Mahler2016Cohn">{{cite news |last1=Mahler |first1=Jonathan |last2=Flegenheimer |first2=Matt |date=June 20, 2016 |title=What Donald Trump Learned From Joseph McCarthy's Right-Hand Man |url=https://www.nytimes.com/2016/06/21/us/politics/donald-trump-roy-cohn.html |url-access=limited |access-date=May 26, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵍⵎⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵜⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⵎⵙⵏⵉⴼⵉⵍⵉⵏ,<ref>Haberman, Maggie (2022). ''Confidence Man: The Making of Donald Trump and the Breaking of America''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29734-6</bdi>. ⵜ. 33.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵙⵓⴳⵔ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖⴼ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵣⵔⴼⴰⵏⵜ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 265.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⴼⵙⴰ ⴷ ⵓⵔⵊⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜⵉⵏ ⵉⵖⵢ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 266.</ref> ⴷ ⵉⵙⵖⵍⴼ ⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰ ⴰⵡⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⵣⴰ ⴰⴼⵔⴽⵓⴽ ⵉ ⵉⵎⵢⴰⴳⴳⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 272.</ref> ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵔⵔⴱ ⵉ ⵜⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 273-274.</ref> ⵉⵎⵍⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵓⵥⴹ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⴱⴹⵓ ⴷ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴹⴰⵢⵉⵏ ⵎⵉⵏ ⵏⵥⵕⴰ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ ⵏⵖ ⴰⵜⵉⴳ; ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵏⵏ ⵉⵎⵉⵍ ⵉⵙⵙⴰⴽⵯⴰⵢ ⵜⴰⵎⵙⴰⵔⵜ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⴳⵍⴰⵎ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⴳ ⴷⵉⴳⵙ ⵉⵎⵓⵔⵙ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. [[ISBN 978-0-593-29864-0|ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1973, ⵢⵓⵡⵙ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵚⵕⴹ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 100 ⵎⵍⵢⵓⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ (ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 725 ⵎⵍⵢⵓⵏ [[ⴷⵓⵍⴰⵔ|ⴹⵓⵍⴰⵕ]] ⴳ [[2025]]) ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵔⴰⵔ ⵖⴼ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵙⵓⵜⴰⵔ ⴷ ⵉⵏⵖⴼⴰⵔⵏ ⵉⵙⴳⴳⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⴼⵔⴰ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴹⴰⵀⵉⵕ ⵏ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⴽⴰⵏ ⴰⵡⴰⵍ ⴰⴷ ⵉⴽⴽⵙ ⴰⵙⵏⵓⵃⵢⵓ ⴷ ⵓⵥⵍⴰⵢ ⴰⵥⵓⵕⴰⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴰⵖⵓⵍ ⴷⴰⵖ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.82-84.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⴼⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⴹⴼⵕ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ 273-270.</ref> ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⵖⴼ ⵉⵏⵎⵓⵍⵍⴰ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ.<ref>Johnston, David Cay (2016). ''The Making of Donald Trump''. Melville House Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-1-61219-658-9</bdi>. ⵜ. 45-46.</ref> ⴳⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1991]] ⴷ [[2009]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵓⵜⵔⵉⵡⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⴳ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵎⵏⵏⵉ 11 ⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ: [[ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ]] ⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]], ⴷ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴳ [[ⴰⵜⵍⴰⵏⵜⵉⴽ ⵙⵉⵜⵉ]] ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵊⵉⵔⵙⵉ]], ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴳⴰⴷⵉⵔⵏ ⵏ ⵓⴽⴰⵣⵉⵏⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ".<ref>{{cite news |last=Qiu |first=Linda |date=June 21, 2016 |title=Yep, Donald Trump's companies have declared bankruptcy...more than four times |url=https://www.politifact.com/factchecks/2016/jun/21/hillary-clinton/yep-donald-trumps-companies-have-declared-bankrupt/ |access-date=May 25, 2023 |work=[[PolitiFact]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Winter |first=Tom |date=June 24, 2016 |title=Trump Bankruptcy Math Doesn't Add Up |url=https://www.nbcnews.com/news/us-news/trump-bankruptcy-math-doesn-t-add-n598376 |access-date=February 26, 2020 |work=[[NBC News]]}}</ref> ⴷ ⴷⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1992]] ⴷ [[1994]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵙ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⴽⵔⴰ ⵙⴳ ⵜⴻⵜⴰⵔⵉⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵜⴰⵔⵉⵍⴰⵡⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵙⵉⵡⴹⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴽⴽⴰⵏ ⵜⵉⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⵉ ⵜⵉⴳⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⴽⵔⴰⵢⵉⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴷⴰ ⴷⴰⵖ ⵙⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⵜⵉⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⴰⵏⵏ ⵖⵔ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ" ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵡⴰⵔⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ; ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵜ ⵜⵎⵇⵕⴰⴹ ⴰⴷ ⴳⴳⵓⵜⵏⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⴰⵎⵥⵏ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ ⵖⴼ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵏ ⵓⵖⴰⴼⵉⵔ. ⴷ ⵖⴼ ⵓⴼⵜⴰⵢ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ, ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⵖⴰⵡⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴷⴰ ⵜⵜⵡⴰⵜⴰⵙⵏⵜ  ⴰⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⴷ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵖⵔ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⴳⵎⴰⵙ ⴷ ⵓⵣⵉⵣⴷⵔ ⵏ ⵜⴰⵥⴰⵢⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ.<ref name="Tax_Schemes">{{cite news |last1=Barstow |first1=David |author-link1=David Barstow |last2=Craig |first2=Susanne |author-link2=Susanne Craig |last3=Buettner |first3=Russ |author-link3=Russ Buettner |date=October 2, 2018 |title=Trump Engaged in Suspect Tax Schemes as He Reaped Riches From His Father |url=https://www.nytimes.com/interactive/2018/10/02/us/politics/donald-trump-tax-schemes-fred-trump.html |url-access=limited |access-date=October 2, 2018 |work=[[The New York Times]]}}</ref> == ⵎⴰⵔⵉⵛⴰⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⴷ ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ == ⵉⵍⴷⵉ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵢⵏⵉⵜ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵉ ⵜⴽⴽⵍⵜ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1978 ⵓⵎⵉ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ: ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓⵎⵓⴹⵓⵕ" ⵉⵅⵓⴼⵙⵏ, ⵏⵏⵉ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⵜⴰⵎⵏⴰⵢⵜ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵙⵏⵜⵕⴰⵍ"<ref>{{cite news |last=Nevius |first=James |date=April 3, 2019 |title=The winding history of Donald Trump's first major Manhattan real estate project |url=https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-url=https://web.archive.org/web/20190406124720/https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-date=April 6, 2019 |access-date=February 6, 2026 |work=[[Curbed]]}}</ref>. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵓⵔ ⵖⵓⵔⵙ ⵍⵍⵉⵏⵜ ⵜⵣⵎⵔⵉⵏ ⵜⵉⵥⵕⴼⴰⵏⵉⵏ ⵉⴳⵓⵎⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵥⵕⴼ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⴷ, ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ "ⵀⴰⵢⴰⵜ" ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴹⴽⵍ ⴰⵕⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⴹⵏ 70 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref name="Rich NYMag">{{cite magazine |last=Rich |first=Frank |author-link=Frank Rich |date=April 30, 2018 |title=The Original Donald Trump |url=https://nymag.com/daily/intelligencer/2018/04/frank-rich-roy-cohn-the-original-donald-trump.html |access-date=May 8, 2018 |magazine=[[New York (magazine)|New York]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Kessler |first=Glenn |author-link=Glenn Kessler (journalist) |date=March 3, 2016 |title=Trump's false claim he built his empire with a 'small loan' from his father |url=https://www.washingtonpost.com/news/fact-checker/wp/2016/03/03/trumps-false-claim-he-built-his-empire-with-a-small-loan-from-his-father |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ [[ⵕⵡⴰⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ]] ⴷ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵉⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵔⴼ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵉ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ 40 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ — ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵙⵓⵍ, ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2016, ⴰⵣⵉⵣⴷⵔ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ<ref>{{cite news |last=Bagli |first=Charles V. |date=September 17, 2016 |title=A Trump Empire Built on Inside Connections and $885 Million in Tax Breaks |url=https://www.nytimes.com/2016/09/18/nyregion/donald-trump-tax-breaks-real-estate.html |access-date=September 5, 2026 |work=[[The New York Times]]}}</ref> — ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵉⵣⵔⵉⵏ 410 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref>{{cite news |last=Bernstein |first=Andrea |date=January 22, 2020 |title=Trump Pushed for a Sweetheart Tax Deal on His First Hotel. It's Cost New York City $410,068,399 and Counting. |url=https://www.propublica.org/article/trump-pushed-for-a-sweetheart-tax-deal-on-his-first-hotel-its-cost-new-york-city-410-068-399-and-counting |access-date=September 6, 2025 |work=[[ProPublica]]}}</ref><ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 269-271.</ref>. ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰⵎ ⴷⴰⵖ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1980 ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵀⴰⵢⴰⵜ" (Grand Hyatt Hotel)<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]].</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:President Trump Delivers Remarks (49498772251).jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ [[2020]].]] ⴷ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵢⵓⵎⵥ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ "ⴰⵔⴳⴳⵓⴱ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴼⴳⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ.<ref>{{cite magazine |last=Geist |first=William E. |author-link=Bill Geist |date=April 8, 1984 |title=The Expanding Empire of Donald Trump |url=https://www.nytimes.com/1984/04/08/magazine/the-expanding-empire-of-donald-trump.html |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |magazine=[[The New York Times Magazine]]}}</ref> ⴷ ⵜⵓⵎⴰ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴰⴷ  ⴰⵙⵉⵔⴰ ⴰⵎⴰⵜⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⵜⴰⵣⴷⴷⵉⵖⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2019.<ref name="moved">{{cite news |last=Haberman |first=Maggie |author-link=Maggie Haberman |date=October 31, 2019 |title=Trump, Lifelong New Yorker, Declares Himself a Resident of Florida |url=https://www.nytimes.com/2019/10/31/us/politics/trump-new-york-florida-primary-residence.html |url-access=limited |access-date=January 24, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵢⵓⵎⵥ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵜⵉⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⴱⵟⵟ ⴰⵥⴽⴰⵡⴰⵏ ⴷ ⵜⵓⵥⴽⴰ, ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⵙⵏⴳⵉⵏ ⴰⴱⵖⵍⵉ, ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵣ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴰⴷⴰⵣ ⵉ ⵉⴳⵓⵍⵉⴼⵏ ⵉⵎⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. 280.</ref> ⴷ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ, ⴷ ⵉⵙⵙⴼⵍⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⵢⵓⵎⵓ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 20 ⵏ ⵎⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⵓⴷⵓⵍⴰⵕ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 281.</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1988, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ "[[ⴱⵍⴰⵣⴰ (ⴰⵙⵏⵙⵓ)|ⴱⵍⴰⵣⴰ]]"ⴳⵔ ⵉⴼⴰⵙⵙⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙⴳ ⵢⴰⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⴳ ⵉⵍⵍⴰ ⵏ 16 ⵏ ⵓⴱⴰⵏⴽ.<ref>{{cite news |date=November 4, 1992 |title=Trump Revises Plaza Loan |url=https://www.nytimes.com/1992/11/04/business/company-news-trump-revises-plaza-loan.html |url-access=limited |access-date=May 23, 2023 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵙ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1992, ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵣⵔⵉ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ ⵡⴰⴹⴰⵏ ⵎⴽⴰⵏⵏ, ⵉⵜⵜⵓⴷⴳⴰ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ, ⵉⴷⴰ ⴳ ⵟⵟⴼⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵖⴼ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ.<ref>{{cite news |date=December 12, 1992 |title=Trump's Plaza Hotel Bankruptcy Plan Approved |url=https://www.nytimes.com/1992/12/12/business/company-news-trump-s-plaza-hotel-bankruptcy-plan-approved.html |url-access=limited |access-date=May 24, 2023 |work=[[The New York Times]] |agency=[[Reuters]]}}</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1995, ⵓⵔ ⴷⴰ ⵙⵓⵍ ⵉⴼⵔⵔⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵕⵟⵟⴰⵍⵏ ⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏⵏⵙⵏ 3 ⵏ ⵉⴷ ⵎⵍⵢⴰⵕ ⴷⵓⵍⴰⵕ, ⴷ ⵓⵎⵥⵏ ⴰⵙ ⵉⴷ ⴱⵓ ⵓⵕⵟⵟⴰⵍ ⴰⵏⵏ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ ⴰⴽⴷ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ "ⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ ⵉⵔⵉⵡⵏ ⴷ ⵉⵎⵇⵥⵥⵕⵏ" ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⵢⴰⵏⴼ ⵉ ⵜⵕⵥⵉ ⵜⵓⴷⵎⴰⵡⴰⵏⵜ<ref name="plaza">{{cite news |last=Segal |first=David |author-link=David Segal (journalist) |date=January 16, 2016 |title=What Donald Trump's Plaza Deal Reveals About His White House Bid |url=https://www.nytimes.com/2016/01/17/business/what-donald-trumps-plaza-deal-reveals-about-his-white-house-bid.html |url-access=limited |access-date=May 3, 2022 |work=[[The New York Times]]}}</ref><ref>{{cite news |last1=Stout |first1=David |author-link1=David Stout |last2=Gilpin |first2=Kenneth N. |date=April 12, 1995 |title=Trump Is Selling Plaza Hotel To Saudi and Asian Investors |url=https://www.nytimes.com/1995/04/12/business/trump-is-selling-plaza-hotel-to-saudi-and-asian-investors.html |url-access=limited |access-date=July 18, 2019 |work=[[The New York Times]]}}</ref>. ⴷ ⵓⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⵜ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴷ ⵓⵔⴳⴳⵓⴱ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⴳ [[ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 92 ⵏ ⵜⴰⵔⴰⵢⵜ ⴷ ⵜⴰⴳⵜⴰⵙⵎⵔⵙⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵏⵓⵕⵥⵓⵎⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2008. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024, ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ ⵜⴰⵢⵎⵙ" ⴷ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ "ⴱⵕⵓ ⴱⵓⴱⵍⵉⴽⴰ" ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵏⴰⴼⵓⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵙⴽⴰⵔ ⴰⵔⵣⵣⵓ ⵖⴼ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⵙ ⵉⴽⴽⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵜⵉⵎⵕⵥⵉⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵓⵣⵔⴰⵢ ⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴷ ⵜⵎⴷⴼⴼⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵏⵣⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ ⴷⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵖⴼ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⴰⵡⴷ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⴳ ⵓⵙⵖⵜⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ [[2008]].<ref>{{cite news |last1=Kiel |first1=Paul |last2=Buettner |first2=Russ |author-link2=Russ Buettner |date=May 11, 2024 |title=IRS Audit of Trump Could Cost Former President More Than $100 Million |url=https://www.propublica.org/article/trump-irs-audit-chicago-hotel-taxes |access-date=August 26, 2024 |work=[[ProPublica]]}}</ref> == ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵏ == ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵙ «ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵎⵃⴹⵉ» <ref>(en-US) Megyn Kelly, Kelly File, « Donald Trump: 'I want to make the country great again' », www.foxnews.com,‎ 21 mai 2015 (lire en ligne [archive du 15 mars 2016] Accès libre, consulté le 3 février 2023).</ref>, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵖⴼⴰⵡⴰⵍⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵎⵎⴰⵍⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵃⴹⵉ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵙⴳⴷⴰⵏ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴽⵯⴼⵍⵜ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵎⴽ ⵜⵜ ⵏⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵡⵓⴷⵎⴰⵡⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ <ref>(en) « In G.O.P. image race, “strong” tops “conservative” [archive] », sur YouGov, 12 janvier 2016 (consulté le 26 juillet 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⴷⴰⵖ ⵉⵛⵇⵇⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵉⵏ», ⴷ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵓⵜⵓⵔ ⵜⴰⵖⴰⵎⵜ ⵏⵏⵙ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ ⵡⴰⵏⵏⵉ «ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⴰⵀⴰ ⵉⵙⵙⵏⴼⴰⵍ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⴽⵓ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ <ref>Gilles Paris, « Donald Trump, Monsieur « flexible » [archive] », sur lemonde.fr, 15 mai 2016 (consulté le 17 mai 2016).</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⵎⴳⴳⵓ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ» <ref>Lucie Robequain, « L'Affolant Donald Trump », www.lesechos.fr,‎ 2 mars 2016 (lire en ligne [archive du 29 janvier 2017] Accès libre, consulté le 14 mars 2016).</ref>, <ref>Iris Deroeux, « Mark Danner: «Avec Trump, nous explorons les nouveaux territoires de la politique» [archive] », sur Mediapart, 29 juin 2016 (consulté le 29 juin 2016).</ref>, <ref>« Election américaine en direct : que faut-il retenir de la campagne ? [archive] », sur lemonde.fr, 8 novembre 2016 (consulté le 8 novembre 2016).</ref> ⵏⵖ «ⵓⵔ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵙⵎⵍ» <ref>Vincent Tournier, « Et maintenant Donald Trump traité de faux homme de droite ? L'attaque de Ted Cruz moins fausse qu'il n'y paraît » [archive du 5 février 2019], sur Atlantico, 25 avril 2016 (consulté le 3 février 2023).</ref>. ⴷ ⵙⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ ⴳ 2021, ⴷ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵏ 2024, ⴰⵔ ⵜ ⵣⴷⴰⵢⵏ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵖⵏ ⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⵡⵔⵖⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵖⴰⵙ ⵜⴰⵡⵔⴳⵉⵜ ⵉⵊⵍⴰⵏ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵡⵓⴽⴽⵓⵙ ⵏ ⵜⴼⴳⴰⵏⵉⵜ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵜ <ref>(en) « We watched 20 Trump rallies. His racist, anti-immigrant messaging is getting darker. [archive] », sur POLITICO, 12 octobre 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵙⵙⵓⵎⴷ ⵏ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ <ref>(en) « Mussolini, Trump and What Assassination Attempts Really Do [archive] », sur POLITICO, 3 août 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵜⴽⵕⴹⵉ ⵜⴰⵏⵎⴳⴰⵍⵜ ⵉ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ <ref>{{Lien web|titre="Le fil rouge, c'est la remise en cause de la démocratie" : pourquoi historiens et politologues sont de plus en plus nombreux à qualifier Donald Trump de "fasciste"|url=https://www.franceinfo.fr/monde/usa/presidentielle/donald-trump/le-fil-rouge-c-est-la-remise-en-cause-de-la-democratie-pourquoi-historiens-et-politologues-sont-de-plus-en-plus-nombreux-a-qualifier-donald-trump-de-fasciste_7016093.html|site=Franceinfo|date=2025-01-20|consulté le=2025-10-07}}.</ref>, ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ <ref>[vidéo] « We’re Experts in Fascism. We’re Leaving the U.S. [archive] », New York Times Opinion, 18 mai 2025, 6:54 min (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵍⴰ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵜⵜⴼⵙⴰⵔ; ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴱⴰⵡⵏ ⵉⵡⵏⵏⴰⵏ ⴰⴷ, ⵎⵉⵏ ⵙⵙⵓⵔⴷⴰⵏ ⴳ ⵢⵉⵎⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰ ⵖⴼ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, <ref>(en) [vidéo] « This House Believes Trump is a 21st Century Fascist [archive] », Roger Griffin, 16 février 2025.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ [[ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ]] ⴰⵎ «ⵓⵎⵙⵜⴰⵢ ⴰⵏⴰⵜⵉⴼⵉ (ⴰⵏⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵣⵡⴰⴳⵏ) ⴷ ⵓⵏⴰⵎⵓⵔ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵓⵎⵙⵏⵎⵣⵔⵓⵢ [[ⵙⵉⵔⵊ ⴱⵉⵔⵛⵜⴰⵢⵏ]] ⵎⴰⵙ «ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵎⵔⴰⵙ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵎⴰⵎⴽⵜ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵉⴽⴰⴱⴰⵕⵏ ⵉⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵏ ⵉⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵢⵏ» <ref>« Non, Donald Trump n'est pas fasciste mais… [archive] », sur tempsreel.nouvelobs.com, 1er mars 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>; ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵉⵙⴼⴰⵡ ⵉⵎⵣⴰⵔⴰⵢⵏ ⴳⵔ ⴰⵙ ⴷ ⵓⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⴰⵏⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵙⵉⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵙⵜⵉⵢⵜ ⴷⴰ ⵜⴷⵔⵔⵓ ⴰⴽⴷ ⵜⵙⵉⵍⴰⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ «ⵉⵎⵏⵜⵉⵍⵏ ⵖⴱⴰⵏⵉⵏ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵙⵜⴰⵢⴰⵏⵜ ⵏ [[2016]], ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵏⵏⴰⵍ ⴷ ⵓⵎⵣⴰⵖ ⵏ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵙⴳ ⵉⵎⵓⵔⴰⵏⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵏ ⴷ ⴰⵢⵜ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵉⵎⵍⵍⴰⵍⵏ, ⴷⵉⴳⵙⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓ ⴽⵍⵓⴽⵙ ⴽⵍⴰⵏ" [842], ⵏⵏⵉ ⵢⵓⴼⴰⵏ ⵉⵖⴼⴰⵡⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⴳ ⵢⵉⵏⴰⵡ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵙⵉⵜⴳⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵖⴼ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ <ref>Julie Conan, « Comment Trump rallie les «suprémacistes blancs» », Le Soir,‎ 16 octobre 2016 (lire en ligne [archive], consulté le 17 octobre 2016).</ref>, ⴷ ⴰⵡⴷ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⴰⵣⵉ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ <ref>(en) Peter Holly, « Top Nazi leader: Trump will be a ‘real opportunity’ for white nationalists [archive] », Washington Post, 7 août 2016.</ref>. ⴷ ⵖⵓⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵢⵏ ⴰⵎ [[ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ ⴽⴰⴳⴰⵏ]] ⵏⵖ [[ⴱⵢⵉⵕ ⴷⵉ ⵙⵉⵏⴰⵕⴽⵍⵉⵏⵙ]], ⴰⵜⵉ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵎⴷⵢⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵢⵏⵓⵜ <ref>« Donald Trump, le retour du fascisme? [archive] », sur letemps.ch, 30 juin 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜ ⵉⴳⵍⵎ ⴰⵍⴰⵏ ⵜⵓⵔⵉⵏⵉ ⴳ ⵓⵙⵉⵜ ⵏ lenouvelliste.ca ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵖⴰⵔ ⵏ ⵓⵎⵜⵉⵡⴳ» ⵏⵏⵉ ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵎⵉⵣⵉⵢⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵖⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ <ref>« Donald Trump, futur maître de la planète? [archive] », sur lenouvelliste.ca, 21 janvier 2017 (consulté le 28 novembre 2018).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜⵙⵉⵜⵉⴳ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ "ⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵔ ⴰⵏⵥⵓⵍⴰⵏ" (SPLC), ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵜⵉⴹⴰⴼ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ «ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⴱⵔⴰⵣ ⵖⵓⵔ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵙⵏⴼⵍ», ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵜⵉⵙⵔⴽⵎⵉⵏ ⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵎⵃⴹⴰⵢ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⵔⵓⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴷⵢⵓⵍⵓⵊⵉⵢⵉⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵉⵏ ⵏⵖ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⵏ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ ⵏⵖ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉⵏ ⵇⴰⵃ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴳⵜⴷⵍⵙⴰ ⴷ «ⵜⵓⵖⵥⴰⵏⵜ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵉⵙⴳⵓⵎⵏ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ <ref>(en) Alternative Right [archive].</ref>. ⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍⵏ ⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵚⵍⴰⴹⵏ ⴳ 2016 ⴰⴽⴷ [[ⵊⵓⵕⵊ ⵡⴰⵍⴰⵙ]], ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⴰⵙⵉⵎⴰⵏ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 1968 <ref>(en) Jamelle Bouie, « Our George Wallace [archive] », sur Slate, 27 septembre 2015 (consulté le 14 mars 2016)</ref>, <ref>Pierre Bouvier et Jean-Christian Vinel, « Convention de Cleveland : « Le Parti républicain soutiendra Trump, quitte à perdre avec lui » [archive] », sur lemonde.fr, 18 juillet 2016 (consulté le 19 juillet 2016).</ref>, <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>, ⵏⵖ ⴰⴽⴷ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴰⵏⴷⵕⵓ ⵊⴰⴽⵙⵓⵏ]], ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ ⵏ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] ⵙⴳ 1829 ⴰⵔ 1837 <ref>Anne-Laure Delatte, « En 1829, Trump s’appelait Jackson [archive] », sur liberation.fr, 28 mars 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>, <ref>Dominique Moïsi, « Pourquoi l'Amérique de Trump rejette la mondialisation [archive] », sur lesechos.fr, 9 mai 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>, <ref>(en) Steve Inskeep, « Donald Trump’s Secret? Channeling Andrew Jackson [archive] », sur nytimes.com, 17 février 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵢⵉⵏⴰⵡ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵜ [[ⵕⵉⵜⵛⴰⵕⴷ ⵏⵉⴽⵙⵓⵏ]] ⵙ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ «ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴷ ⵓⵏⴳⵔⴰⵡ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵉⵎⵢⴰⵔⵏ ⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⵖⴼ [[ⵕⵓⵏⴰⵍⴷ ⵕⵉⴳⴰⵏ]], ⵙ ⵓⵡⵜⵜⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵏⵜⵓ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵏⴼⵔⵓⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ <ref>Nicolas Bourcier et Gilles Paris, « Donald Trump se veut le candidat anti-élites », Le Monde, no 22246,‎ 23 juillet 2016, p. 2 (lire en ligne [archive]).</ref>, <ref>Olivier Piton, « Donald Trump : du populisme au post-conservatisme [archive] », sur L'Opinion.fr, 26 septembre 2016 (consulté le 26 septembre 2016).</ref>. ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷⴰ ⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵉⵎⵣⴰⵔⴰⵢⵏ ⵙ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵕⵉⴳⴰⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵍⵍⵉⴳ ⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵓⵙⴰⵏ ⴷⴳ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⴷ ⵓⵙⵓⵔⴰⵔ, ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵓⵔ ⵓⵡⵉⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⴷ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵙⵙⴼⴰⵍⵏ ⵜⴰⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵏⵏⵙⵏ ⵖⵔ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ, ⴷ ⵎⴰⵙ ⵜⵏ ⵓⵔ ⵔⵎⵉⵙ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵓⵎⵉ ⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢⵏ <ref>Clément Daniez, « La comparaison entre Trump et Reagan est-elle vraiment sérieuse? [archive] », sur lexpress.fr, 2 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>, <ref>Romain Huret, « Trump a réussi à créer une alliance électorale entre une élite conservatrice et une Amérique pauvre et ouvrière » [archive], sur lemonde.fr, 10 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>. === ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ === * Sébastien Boussois, ''Donald Trump, retour vers le futur'', éd. Mareuil, 2025. * David Da Silva, ''Trump et Hollywood, t. 2 : Le cinéma trumpien'', La Madeleine, LettMotif, 2023, 228 p. {{ISBN|978-2-36716-376-5}}. * {{Article |auteur1=Maya Kandel |titre=La doctrine Trump |périodique=Le Grand Continent |date=23 octobre 2020 |lire en ligne=https://legrandcontinent.eu/fr/2020/10/23/la-doctrine-trump-1/}} == ⵜⵉⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵖⵓⵍⵉⵏ == * {{cite journal |last1=Adams |first1=Kenneth Alan |date=Spring 2021 |title=The Trump Death Cult |url=https://www.proquest.com/openview/c5d4601ebe8dcb232f9ab2965e900d70/1?pq-origsite=gscholar&cbl=35407 |journal=[[Journal of Psychohistory]] |volume=48 |issue=4 |access-date=February 22, 2026 |pages=256–276 |issn=0145-3378}} * {{cite journal |last1=Johnson |first1=Kevin R. |author-link1=Kevin Johnson (lawyer) |last2=Cuison-Villazor |first2=Rose |title=The Trump Administration and the War on Immigration Diversity |journal=[[Wake Forest Law Review]] |date=May 2, 2019 |url=https://www.wakeforestlawreview.com/wp-content/uploads/2024/04/w10_VillazorJohnson.pdf |pages=575–616 |volume=54 |issue=2}} * {{cite journal |last1=Kaufman |first1=Robert R. |last2=Haggard |first2=Stephan |author-link2=Stephan Haggard |title=Democratic Decline in the United States: What Can We Learn from Middle-Income Backsliding? |journal=[[Perspectives on Politics]] |date=2019 |volume=17 |issue=2 |pages=417–432 |doi=10.1017/S1537592718003377 |s2cid=149457724 |doi-access=free}} * {{cite journal |last1=Lajevardi |first1=Nazita |last2=Oskooii |first2=Kassra A. R. |year=2018 |title=Old-Fashioned Racism, Contemporary Islamophobia, and the Isolation of Muslim Americans in the Age of Trump |journal=Journal of Race, Ethnicity, and Politics |volume=3 |issue=1 |pages=112–152 |doi=10.1017/rep.2017.37}} * {{cite journal |last=McGurk |first=Brett |author-link=Brett McGurk |url=https://www.foreignaffairs.com/articles/iran/2020-01-22/cost-incoherent-foreign-policy |title=The Cost of an Incoherent Foreign Policy: Trump's Iran Imbroglio Undermines U.S. Priorities Everywhere Else |journal=[[Foreign Affairs]] |date=January 22, 2020}} * {{cite journal |last1=Nacos |first1=Brigitte L. |author-link1=Brigitte L. Nacos |last2=Shapiro |first2=Robert Y. |author-link2=Robert Y. Shapiro |last3=Bloch-Elkon |first3=Yaeli |date=2020 |title=Donald Trump: Aggressive Rhetoric and Political Violence |url=https://www.jstor.org/stable/26940036 |journal=[[Perspectives on Terrorism]] |volume=14 |issue=5 |pages=2–25 |issn=2334-3745 |jstor=26940036 |access-date=January 20, 2025}} * {{cite journal |last1=Sundahl |first1=Anne-Mette Holmgård |title=Personality Cult or a Mere Matter of Popularity? |journal=[[International Journal of Politics, Culture, and Society]] |volume=36 |issue=4 |date=May 4, 2022 |pages=431–458 |doi=10.1007/s10767-022-09423-0 |pmid=35528318 |pmc=9066393}} * {{cite journal |last=Urbinati |first=Nadia |author-link=Nadia Urbinati |date=May 2019 |title=Political Theory of Populism |url=https://www.annualreviews.org/content/journals/10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |journal=[[Annual Review of Political Science]] |volume=22 |access-date=December 20, 2024 |pages=111–127 |issn=1094-2939 |doi=10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |url-access=subscription}} == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] * [[ⴽⴰⵏⴰⴷⴰ|ⴽⴰⵏⴰⴹⴰ]] * [[ⵎⵉⴽⵙⵉⴽ]] * [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] == ⵉⵙⵍⴽⵎⵏ ⵏ ⴱⵕⵕⴰ == {{ⵉⵙⵉⵜⵏ ⵏ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵓⵏ}} ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ|ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ}} 5b0sfxxwaj0jbvlrhs7w8lzc0wtdj6w 197982 197981 2026-10-28T20:02:59Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 197982 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ|ⵜⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]]: Donald John Trump) (ⴰⴼⵔⵉⵙⵎ: The Donald <ref>{{Lien web |langue=en |titre=Why does everyone call Donald Trump ‘The Donald’? It’s an interesting story |url=https://www.washingtonpost.com/news/arts-and-entertainment/wp/2015/09/01/why-does-everyone-call-donald-trump-the-donald-its-an-interesting-story |site=The Washington Post |date=1 septembre 2015}}.</ref>) (ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ]], ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⵎⵉⵍⵢⴰⵕⴹⵉⵕ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵢⴰⴼⵓ ⴰⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏⵉ, ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵜⵉⵙ 45 ⴷ ⵜⵉⵙ 47 ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵓⵎⵉ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵙⴳ 20 [[ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ]] [[2017]] ⴰⵔ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2021]], ⴷ ⵜⴽⴽⵍⵉⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵙⴳ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2025]]. ⵉⴳⴰ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ [[ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ]], ⵢⴰⵎⵥ ⵜⴰⵏⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971 ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵙⵏⴼⵍ ⵉⵙⵎ ⵙ "ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵉⵙⴽⵔ ⵙⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵜⴰⴷⵎⵙⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴱⴰⵔⴰⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⵍⴼ. ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵡⵓⴷⵎⴰ ⵜⴰⵙⵏⵖⵎⴰⵙⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ, ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ; ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳⵔ 2004 ⴷ 2015 ⴰⵎ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵡⵜ (The Apprentice). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump NYMA.jpg|thumb|left|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1964]] ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ, ⵉⴽⵛⵎ ⴳ 1987 ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵜⵙⵎⵎⵙⴽⵍⵜ ⴷⴳ 1999 ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵏⵣⴰⵖ ⵉ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵊⵓⵕⵊ ⴱⵓⵛ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ — ⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ — ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ 2009. ⵉⵣⵣⵖⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵏⵏⴰ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⵜⵎⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵓⵔ ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⵏⵥⴰ, ⵉⵎⵓⵔⵙ ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2016 ⵙ ⵓⵙⴽⵜⵔ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ "ⵙⴽⵔ ⴷⴰⵖ ⴳ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ ⵜⴰⵏⵓⴼⵍⴰⵢⵜ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵏⵏⵉⴹⵏ". ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⴹⵍⵉⴱ ⵉ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵉⵏⴱⴹⵏ ⴷ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵉⵏⵎⵏ, ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴷ ⵉⵖⵜⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⴰⵣⵡⴰⴳ. ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⴳⵍⴰⵎ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ ⴷ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵔⴷⵓ ⴳ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵏ ⵓⵏⵣⵡⵉ. ⴷ ⵉⴳⵔ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵀⵉⵍⴰⵔⵉ ⴽⵍⵉⵏⵟⵓⵏ ⵇⴰⵃ ⵜⵓⵔⴷⴰⵡⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump with model of Television City.jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1985 ⴰⴽⴷ ⵓⵣⵓⵔⵜ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏ ⴷⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]].<ref>{{cite magazine |last=Handy |first=Bruce |date=April 1, 2019 |title=Trump Once Proposed Building a Castle on Madison Avenue |url=https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2019/04/trump-tower-real-estate-projects/583243/ |access-date=July 28, 2024 |magazine=[[The Atlantic]]}}</ref>]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵙⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⵉ ⵓⵏⵣⵡⵉ ⴷ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵖⵢⴰⵢⵜ ⵏ ⵢⵉⵕⴰⵏ ⴷⴳ ⴼⵢⵉⵏⵏⴰ, ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵓⵇⵓⴷⵙ ⴰⵎ ⵜⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⵏ ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵉⵏ ⵜⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⵖⴰⵏⵉⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ "ⵜⵉⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵉⴱⵔⴰⵀⵉⵎ", ⴷ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ "ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵜ ⵏ ⵓⵙⴰⵢⵔⴰⵔ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ" (United States Space Force). ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ, ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⵜⵓⵛⵛⵉⵍⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⴷ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵢⵓⵍⵙ ⵉ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵏⴰⴼⵜⴰ" (ALENA) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⴳ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵓⵙⵎⵉⴽⴰ" (ACEUM), ⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵛⵛⵉⵏⵡⴰ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ. ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵏ ⵓⵙⵖⴰⵏ ⴷ ⵜⴳⵎⵉ ⴰⵔ ⵜⵉⵣⵉ ⵍⵍⵉⴳ ⵜⵏⴽⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵜⴰⴷⵓⵙⴰⵏⵜ ⵏ 2020. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵥⵥⵕⵉⴳ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⵉ ⵓⴼⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⵔⵉⵙⵜ ⵜⴰⵎⵃⴹⴰⵡⵜ ⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵡⴰⵍⴰⵏⵜ ⵖⵉⴼⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵓⵎⵎⵍⵉⵏ ⵙ ⵓⵃⵟⵟⵓ ⵖⴼ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⴷⴷⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵅⵛⵏⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ "ⵙⵎⵓⵏⴰⵜ ⴰⴼⴰⵙⵉ" ⴳ ⵛⴰⵕⵍⵓⵜⵙⴼⵉⵍ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ 2020, ⴷ ⵖⴼ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ [[ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ|ⴰⵡⴽⵔⴰⵏⵉ]] [[ⴼⵓⵍⵓⴷⵉⵎⵉⵔ ⵣⵉⵍⵉⵏⵙⴽⵉ]], ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔ ⵖⵉⴼⵙ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵣⵣⵉⴷⴳⴰ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵉⵎⵖⴰⵔⵏ. ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵓⵢⴰ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⴳⵣⵣⵓⵍⵏ, ⴷ ⵓⵎⵢⴰⴳⴳⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵓⴱⴰⵢⵢⵓⵕ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⴽⵓⵔⵓⵏⴰⴼⵉⵔⵓⵙ 2019|ⴽⵓⴼⵉⴷ-19]] ⵙ ⵓⵏⴰⴽⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⵙⴳ [[ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ|ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ]]. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 2020, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⵊⵓ ⴱⴰⵢⴷⵏ. ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵢⵉⵜⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵓⵢⴰⵏⵏ — ⵏⵏⵉ ⵓⴳⵉⵏ ⵙ ⵎⴰⵕⵕⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ — ⴷ ⵉⴳⴰ ⴱⴰⵢⵟⵟⴰⵕ ⵉ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ. ⴳ 6 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2021, ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⴹⵏ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵖⵔ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵡⵡⵖ ⵏⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵔⵎⵉⵜ ⵏ ⵓⴽⴽⵛⵜⵓ. ⴷ ⵕⵥⵎⵏ ⴷ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⴷⴰⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ, ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵔ ⵎⵓⵔⵙⵏ ⴳ ⵎⴰⵢⵏⵏⴰ. ⴷ ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⵉⵍⵉ ⴷⴳ ⵜⴼⵓⴳⵍⴰ ⵏ ⵓⵙⵙⵔⵙⵓ ⵏ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵢⵓⵎⵥⵏ ⴰⴷⵖⴰⵔ ⵏⵏⵙ. ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙⴳ ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 2022 ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵎⴰⵕⵚ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ. ⴳ ⵓⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴷ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⴹ ⵜⵉⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2020 ⴷ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ, ⵓⵍⴰ ⵉⵙⵓⴳⵉⵜⵏ ⵉⵔⵉⵙⴰⵏⵏ. ⴳ 30 [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]] [[2024]], ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⵙ 34 ⵏ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ "ⵙⵜⵓⵕⵎⵉ ⴷⴰⵏⵢⴰⵍⵣ", ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙⵏ ⵙ ⵜⵉⴳⴰⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴽⴰⴹⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump swearing in ceremony.jpg|thumb|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 2017]] ⴹⴰⵕⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵖⵉ ⴷ ⵙ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ [[ⵉⵍⵓⵏ ⵎⴰⵙⴽ]], ⵉⵎⵓⵔⵙ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024 ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵜⴰⵢⵜ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ [[ⴽⴰⵎⴰⵍⴰ ⵀⴰⵔⵉⵙ]]. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏⵜ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⴹⴼⵕⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵉⴹⵕⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵖⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ, ⵉⴼⴽⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵓⵔⴼ ⵉ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ 1500 ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵉⵏ. ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵉⵙⵡⴰⵍⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ, ⵉⵙⴽⵔ ⵎⴰⵙⴽ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴰⴹⵉⵏ, ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵎⴳⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵉⴼⵉⴷⵉⵕⴰⵍⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵙⴷⵓⵙ ⵉⴹⵉⵚ ⵏ ⵜⵙⵏⵓⵔⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵙⵎⵀⵍ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴷⵉⵡⴰⵏⵜ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⵓⵔ ⵉⵍⵉⵏ ⴰⵣⵔⴼ, ⴷ ⵓⵢⴰⵏⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔⵏ ⵜⵉⵔⵡⴰⴽⵉⵏ, ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ ⴰⵃⵟⵟⴰⵡ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵇⵔⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵉⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵙ ⵓⵃⵍⵍⵓⵜⴼ ⵖⵔ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⴷ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ. ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵀⴰⵜ ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵜⴰⵏⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⵎⴰⵙ ⵜⵔⵉⵡ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⴷ ⵜⴽⵛⵎ ⵏⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵖⴼ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴱⵣⵣⴻⵣ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⴳ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵉⴷⵉⵡⴰⵏⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⵓⵜ ⵉⴷⵖⴰⵔⵏ ⵉⵎⵖⵢⴰⵢⵏ ⵉⵢⵕⴰⵏⵉⵢⵏ, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴼⵙⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵉ [[ⵓⴽⵔⴰⵏⵢⴰ|ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ]] ⴳ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏⵏⵙ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ [[ⵔⵓⵙⵢⴰ]], ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵓⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵖⴰⵣⵣⴰ]]. ⴷ ⴳ ⵢⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2026, ⵉⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵢ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴼⵉⵏⵉⵣⵡⵉⵍⵉ [[ⵏⵉⴽⵓⵍⴰⵙ ⵎⴰⴹⵓⵕⵓ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵓⵎⵚⵉⵕⵉⴹ. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵍⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵎⴰⵙ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⴳⵔⵉⵏⵍⴰⵏⴷ, ⵏⵖ ⴰⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴰⵙⵓⴳⵉ ⵖⴼ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵜⵎⵏⵥⴰⵡⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ. ⴷ ⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ 2026, ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵖⴼ ⵉⵕⴰⵏ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵖⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵏ [[ⴰⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ|ⵓⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ]]. == ⵜⴰⵏⴽⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵍⵎⴷ == ⵉⵍⵓⵍ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵊⵓⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵉⴳⴰ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵖⵓⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵎⴰⵔⵉ ⴰⵏ ⵎⴰⴽⵍⵢⵓⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;30, 37.</ref>. ⵉⵍⴰ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⵉⵍⵉⵎⴰⵏⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⵓⵜⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;v.</ref>. ⵉⵎⵇⵇⵓⵔ ⴷ ⴰⴽⴷ ⵡⴰⵢⵜⵎⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⴳⵔⵏ: ⵎⴰⵔⵢⴰⵏ, ⴷ ⴼⵔⵉⴷ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ, ⴷ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ, ⴷ ⴳⵎⴰⵙ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵖⵔⵎ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 23 ⵏ ⵜⵅⵅⴰⵎⵜ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ "ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⵉⵙⵜⵉⵜⵙ" ⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2015/09/23/us/politics/donald-trumps-old-queens-neighborhood-now-a-melting-pot-was-seen-as-a-cloister.html |title=Donald Trump's Old Queens Neighborhood Contrasts With the Diverse Area Around It |first=Jason |last=Horowitz |work=[[The New York Times]] |date=September 22, 2015 |access-date=December 15, 2025 |url-access=limited}}</ref>. ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⵉⵎⵙ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵡⴰⵍⴰ ⵃⵎⵍⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. p.&#x20;302.</ref>, ⵉⵎⵣⵉⵣⵡⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;49.</ref> ⴰⴽⴷ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⵎⵎⵔⴰⵏ ⴷ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⴷⵏⴰⴽ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵎⴽⴰⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵓⴼⴰⵢ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;272.</ref>. ⵉⵙⵙⵉⵡⴹ ⴼⵔⵉⴷ ⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵜⵉⵖⴰⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>.</ref> ⴷ ⵓⵎⵏⵣⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ "ⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵜⴰⵢⵏ ⴷ ⵙ ⵜⴽⵓⵍⵉ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵜ".<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;47.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⴰⵙ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⴰⵀⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⵡⴰⴷ ⵉⵏⵇⵇⴰⵏ" ⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ".<ref>Hurt III, Harry (1993). ''Lost Tycoon''. W. W. Norton & Company. [[ISBN 0-393-03029-6|ISBN&#x20;<bdi>0-393-03029-6</bdi>]]. p.&#x20;13.</ref> ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵓⵙⵢⴰⴼⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. p.&#x20;13.</ref> ⴷ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵥⵕⴼⴰⵏ ⵉ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⴷ ⵉⴷⴷⴰⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;51.</ref> ⴷ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵉ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴼⵔⵉⴷ ⴷⴰ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵉ ⴽⵓ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⴷ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰⵏ 20,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 265,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵉⵙⵉⴹⵏⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵎⵉⵍⵢⵓⵏⵉⵔ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⴰⵖⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵙⴰⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ, ⴷ ⵏⵜⵜⴰ ⵢⴰⵍⵍⴰⵀ ⴷⴰⵔⵙ ⵜⵍⵍⴰ ⵜⴰⵎ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. pp.&#x20;30–31.</ref> ⵉⵖⵔⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ "ⴽⵢⵓ ⴼⵓⵔⵉⵙⵜ" ⴰⵔ ⴰⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ, ⵙⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵜⴰⵎ ⴰⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;33, 38, 45.</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⴰⵔ ⵜⵙⵙⴱⵖⴰⵙ ⵉⵏⵍⵎⴰⴷⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵏⵏⵓⵏⵜ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;66.</ref> ⴷ ⴰⵔ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵜⵥⵥⵓ ⵜⴰⴹⵓⵍⵍⵉⵜ ⴷ ⵡⴰⵣⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;42.</ref>. ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⴰⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴳ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵕⵏⵢⴰ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⴳ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴼⵓⵕⴷⵀⴰⵎ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1964 ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵥ ⵉ ⵜⴳⵎⵎⵉ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6. pp.&#x20;45.</bdi></ref>. ⵉⴷⵔⴰ ⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⵉⵍⵖ ⵏ ⵉⴼⵙⵢⴰⵏⵏ ⵏ ⵓⴼⵔⴼⵓⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⴷⴰ ⵏⵏ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉ ⴳ ⵜⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⵙ ⵜⵎⵍⵙⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵏ ⵡⴰⴽⵕⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴼⵍ ⴰⵙⵉⵍⵖ ⴰⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;99.</ref>. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⴷⴰⵡⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴱⵉⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵣⵣⵔⴰⵢ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵏⵓⵕⵥⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⴰⵍⴰⵙⵙ ⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⴳ ⵎⴰⵢⵢⵓ 1968 ⵍⵍⵉⴳ ⵢⵓⵎⵥ ⴱⴰⴽⴰⵍⵓⵔⵢⵓⵙ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⴳ ⵜⴷⵎⵙⴰ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;47–50.</ref>. ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⴳ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵙⴽⵯⴼⴰⵍ ⵜⵉⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵀⴰⵜ ⵜⵉⵍⴳⴰⵎⵉⵏ ⵏ ⵡⴰⴷⴷⵓⵔ ⴰⴽⴰⴷⵉⵎⵉ ⴷ ⵜⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴱⴷⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵓⵔ ⴳⵉⵙⵏⵜ ⵉⵍⵍⵉ ⵢⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;47.</ref><ref>{{cite news |last=Selk |first=Avi |date=May 20, 2018 |title=It's the 50th anniversary of the day Trump left college and nearly had to go to war |url=https://www.washingtonpost.com/news/retropolis/wp/2018/05/20/its-the-50th-anniversary-of-the-day-trump-left-college-and-nearly-had-to-go-to-war/ |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵢⵓⴷⴼ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⴰⴷ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵅⵎⵎⵉⵎ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵜⴰⵣⵣⵓⵍⴰⵏⵜ ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;75.</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵉⵏⵣⵣⴰ/ⵉⵜⵜⵓⵄⴼⴰ ⴳ ⵓⵙⵔⴷⴰⵙ ⵓⵛⵛⵉⵍ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ ⵖⴼ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⵏⵏⴰ ⵉⵙ ⵢⵓⴹⵏ ⵙ ⵉⵙⵏⵏⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵖⵙⴰⵏ ⴳ ⵉⵡⵔⵣⴰⵏ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;48.</ref>. == ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ == ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1968, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵢⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵉⵜⵜⵓⵥⵍⴰⵢⵏ ⵉ ⵜⵙⵔⴽⵎⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ ⴳ ⵉⵙⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵥⴽⴰ ⴼⵔⵉⴷ ⴳ [[ⴽⵡⵉⵏⵣ]], ⴷ [[ⵙⵜⴰⵜⵏ ⴰⵢⵍⴰⵏⴷ]], ⴷ [[ⴱⵔⵓⴽⵍⵉⵏ]].<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;51–53.</ref> ⴷ ⴳ ⵡⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ,<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>.</ref> ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵎⵙⴽⴰⵍⵜ, ⴷ ⵉⵙⵎⵓⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;76.</ref> ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵙⵙⵉⵔⵉⵡⵏ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵖⵍⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵎ ⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴳ ⵓⵙⵓⵏⵏ ⵉⵣⵖⵔⴰⵏⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. [[ISBN 978-0-446-69617-3|ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>]]. ⵜ. 51.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⴰⴷ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⴰⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;79.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵎⵓⴷⴷⵓ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;59.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴳ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. </ref> ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵉⵙⵎ ⵏ "[[ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ]]" ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵉⵙⵎⴰⵡⵏ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Blair, Gwenda (2015) [2001]. ''The Trumps: Three Generations That Built an Empire''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-3936-9</bdi>. ⵜ. 250.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵕⵓⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ  ⵉⴹⵉⵚ ⴰⵅⴰⵜⴰⵔ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ,<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 81.</ref> ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴼⵓⴽⴽⵓⵏ ⵜⵉⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵡⴰⵍⴰ/ⵓⵎⴰⵏⴰⵔ ⵏⵏⵙ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⵉ 13 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵙⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ.<ref><ref name="Mahler2016Cohn">{{cite news |last1=Mahler |first1=Jonathan |last2=Flegenheimer |first2=Matt |date=June 20, 2016 |title=What Donald Trump Learned From Joseph McCarthy's Right-Hand Man |url=https://www.nytimes.com/2016/06/21/us/politics/donald-trump-roy-cohn.html |url-access=limited |access-date=May 26, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵍⵎⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵜⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⵎⵙⵏⵉⴼⵉⵍⵉⵏ,<ref>Haberman, Maggie (2022). ''Confidence Man: The Making of Donald Trump and the Breaking of America''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29734-6</bdi>. ⵜ. 33.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵙⵓⴳⵔ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖⴼ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵣⵔⴼⴰⵏⵜ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 265.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⴼⵙⴰ ⴷ ⵓⵔⵊⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜⵉⵏ ⵉⵖⵢ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 266.</ref> ⴷ ⵉⵙⵖⵍⴼ ⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰ ⴰⵡⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⵣⴰ ⴰⴼⵔⴽⵓⴽ ⵉ ⵉⵎⵢⴰⴳⴳⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 272.</ref> ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵔⵔⴱ ⵉ ⵜⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 273-274.</ref> ⵉⵎⵍⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵓⵥⴹ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⴱⴹⵓ ⴷ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴹⴰⵢⵉⵏ ⵎⵉⵏ ⵏⵥⵕⴰ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ ⵏⵖ ⴰⵜⵉⴳ; ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵏⵏ ⵉⵎⵉⵍ ⵉⵙⵙⴰⴽⵯⴰⵢ ⵜⴰⵎⵙⴰⵔⵜ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⴳⵍⴰⵎ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⴳ ⴷⵉⴳⵙ ⵉⵎⵓⵔⵙ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. [[ISBN 978-0-593-29864-0|ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1973, ⵢⵓⵡⵙ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵚⵕⴹ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 100 ⵎⵍⵢⵓⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ (ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 725 ⵎⵍⵢⵓⵏ [[ⴷⵓⵍⴰⵔ|ⴹⵓⵍⴰⵕ]] ⴳ [[2025]]) ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵔⴰⵔ ⵖⴼ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵙⵓⵜⴰⵔ ⴷ ⵉⵏⵖⴼⴰⵔⵏ ⵉⵙⴳⴳⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⴼⵔⴰ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴹⴰⵀⵉⵕ ⵏ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⴽⴰⵏ ⴰⵡⴰⵍ ⴰⴷ ⵉⴽⴽⵙ ⴰⵙⵏⵓⵃⵢⵓ ⴷ ⵓⵥⵍⴰⵢ ⴰⵥⵓⵕⴰⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴰⵖⵓⵍ ⴷⴰⵖ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.82-84.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⴼⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⴹⴼⵕ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ 273-270.</ref> ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⵖⴼ ⵉⵏⵎⵓⵍⵍⴰ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ.<ref>Johnston, David Cay (2016). ''The Making of Donald Trump''. Melville House Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-1-61219-658-9</bdi>. ⵜ. 45-46.</ref> ⴳⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1991]] ⴷ [[2009]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵓⵜⵔⵉⵡⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⴳ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵎⵏⵏⵉ 11 ⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ: [[ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ]] ⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]], ⴷ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴳ [[ⴰⵜⵍⴰⵏⵜⵉⴽ ⵙⵉⵜⵉ]] ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵊⵉⵔⵙⵉ]], ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴳⴰⴷⵉⵔⵏ ⵏ ⵓⴽⴰⵣⵉⵏⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ".<ref>{{cite news |last=Qiu |first=Linda |date=June 21, 2016 |title=Yep, Donald Trump's companies have declared bankruptcy...more than four times |url=https://www.politifact.com/factchecks/2016/jun/21/hillary-clinton/yep-donald-trumps-companies-have-declared-bankrupt/ |access-date=May 25, 2023 |work=[[PolitiFact]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Winter |first=Tom |date=June 24, 2016 |title=Trump Bankruptcy Math Doesn't Add Up |url=https://www.nbcnews.com/news/us-news/trump-bankruptcy-math-doesn-t-add-n598376 |access-date=February 26, 2020 |work=[[NBC News]]}}</ref> ⴷ ⴷⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1992]] ⴷ [[1994]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵙ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⴽⵔⴰ ⵙⴳ ⵜⴻⵜⴰⵔⵉⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵜⴰⵔⵉⵍⴰⵡⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵙⵉⵡⴹⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴽⴽⴰⵏ ⵜⵉⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⵉ ⵜⵉⴳⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⴽⵔⴰⵢⵉⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴷⴰ ⴷⴰⵖ ⵙⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⵜⵉⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⴰⵏⵏ ⵖⵔ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ" ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵡⴰⵔⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ; ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵜ ⵜⵎⵇⵕⴰⴹ ⴰⴷ ⴳⴳⵓⵜⵏⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⴰⵎⵥⵏ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ ⵖⴼ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵏ ⵓⵖⴰⴼⵉⵔ. ⴷ ⵖⴼ ⵓⴼⵜⴰⵢ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ, ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⵖⴰⵡⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴷⴰ ⵜⵜⵡⴰⵜⴰⵙⵏⵜ  ⴰⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⴷ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵖⵔ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⴳⵎⴰⵙ ⴷ ⵓⵣⵉⵣⴷⵔ ⵏ ⵜⴰⵥⴰⵢⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ.<ref name="Tax_Schemes">{{cite news |last1=Barstow |first1=David |author-link1=David Barstow |last2=Craig |first2=Susanne |author-link2=Susanne Craig |last3=Buettner |first3=Russ |author-link3=Russ Buettner |date=October 2, 2018 |title=Trump Engaged in Suspect Tax Schemes as He Reaped Riches From His Father |url=https://www.nytimes.com/interactive/2018/10/02/us/politics/donald-trump-tax-schemes-fred-trump.html |url-access=limited |access-date=October 2, 2018 |work=[[The New York Times]]}}</ref> == ⵎⴰⵔⵉⵛⴰⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⴷ ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ == ⵉⵍⴷⵉ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵢⵏⵉⵜ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵉ ⵜⴽⴽⵍⵜ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1978 ⵓⵎⵉ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ: ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓⵎⵓⴹⵓⵕ" ⵉⵅⵓⴼⵙⵏ, ⵏⵏⵉ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⵜⴰⵎⵏⴰⵢⵜ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵙⵏⵜⵕⴰⵍ"<ref>{{cite news |last=Nevius |first=James |date=April 3, 2019 |title=The winding history of Donald Trump's first major Manhattan real estate project |url=https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-url=https://web.archive.org/web/20190406124720/https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-date=April 6, 2019 |access-date=February 6, 2026 |work=[[Curbed]]}}</ref>. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵓⵔ ⵖⵓⵔⵙ ⵍⵍⵉⵏⵜ ⵜⵣⵎⵔⵉⵏ ⵜⵉⵥⵕⴼⴰⵏⵉⵏ ⵉⴳⵓⵎⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵥⵕⴼ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⴷ, ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ "ⵀⴰⵢⴰⵜ" ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴹⴽⵍ ⴰⵕⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⴹⵏ 70 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref name="Rich NYMag">{{cite magazine |last=Rich |first=Frank |author-link=Frank Rich |date=April 30, 2018 |title=The Original Donald Trump |url=https://nymag.com/daily/intelligencer/2018/04/frank-rich-roy-cohn-the-original-donald-trump.html |access-date=May 8, 2018 |magazine=[[New York (magazine)|New York]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Kessler |first=Glenn |author-link=Glenn Kessler (journalist) |date=March 3, 2016 |title=Trump's false claim he built his empire with a 'small loan' from his father |url=https://www.washingtonpost.com/news/fact-checker/wp/2016/03/03/trumps-false-claim-he-built-his-empire-with-a-small-loan-from-his-father |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ [[ⵕⵡⴰⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ]] ⴷ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵉⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵔⴼ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵉ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ 40 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ — ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵙⵓⵍ, ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2016, ⴰⵣⵉⵣⴷⵔ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ<ref>{{cite news |last=Bagli |first=Charles V. |date=September 17, 2016 |title=A Trump Empire Built on Inside Connections and $885 Million in Tax Breaks |url=https://www.nytimes.com/2016/09/18/nyregion/donald-trump-tax-breaks-real-estate.html |access-date=September 5, 2026 |work=[[The New York Times]]}}</ref> — ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵉⵣⵔⵉⵏ 410 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref>{{cite news |last=Bernstein |first=Andrea |date=January 22, 2020 |title=Trump Pushed for a Sweetheart Tax Deal on His First Hotel. It's Cost New York City $410,068,399 and Counting. |url=https://www.propublica.org/article/trump-pushed-for-a-sweetheart-tax-deal-on-his-first-hotel-its-cost-new-york-city-410-068-399-and-counting |access-date=September 6, 2025 |work=[[ProPublica]]}}</ref><ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 269-271.</ref>. ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰⵎ ⴷⴰⵖ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1980 ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵀⴰⵢⴰⵜ" (Grand Hyatt Hotel)<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]].</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:President Trump Delivers Remarks (49498772251).jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ [[2020]].]] ⴷ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵢⵓⵎⵥ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ "ⴰⵔⴳⴳⵓⴱ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴼⴳⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ.<ref>{{cite magazine |last=Geist |first=William E. |author-link=Bill Geist |date=April 8, 1984 |title=The Expanding Empire of Donald Trump |url=https://www.nytimes.com/1984/04/08/magazine/the-expanding-empire-of-donald-trump.html |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |magazine=[[The New York Times Magazine]]}}</ref> ⴷ ⵜⵓⵎⴰ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴰⴷ  ⴰⵙⵉⵔⴰ ⴰⵎⴰⵜⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⵜⴰⵣⴷⴷⵉⵖⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2019.<ref name="moved">{{cite news |last=Haberman |first=Maggie |author-link=Maggie Haberman |date=October 31, 2019 |title=Trump, Lifelong New Yorker, Declares Himself a Resident of Florida |url=https://www.nytimes.com/2019/10/31/us/politics/trump-new-york-florida-primary-residence.html |url-access=limited |access-date=January 24, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵢⵓⵎⵥ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵜⵉⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⴱⵟⵟ ⴰⵥⴽⴰⵡⴰⵏ ⴷ ⵜⵓⵥⴽⴰ, ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⵙⵏⴳⵉⵏ ⴰⴱⵖⵍⵉ, ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵣ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴰⴷⴰⵣ ⵉ ⵉⴳⵓⵍⵉⴼⵏ ⵉⵎⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. 280.</ref> ⴷ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ, ⴷ ⵉⵙⵙⴼⵍⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⵢⵓⵎⵓ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 20 ⵏ ⵎⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⵓⴷⵓⵍⴰⵕ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 281.</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1988, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ "[[ⴱⵍⴰⵣⴰ (ⴰⵙⵏⵙⵓ)|ⴱⵍⴰⵣⴰ]]"ⴳⵔ ⵉⴼⴰⵙⵙⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙⴳ ⵢⴰⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⴳ ⵉⵍⵍⴰ ⵏ 16 ⵏ ⵓⴱⴰⵏⴽ.<ref>{{cite news |date=November 4, 1992 |title=Trump Revises Plaza Loan |url=https://www.nytimes.com/1992/11/04/business/company-news-trump-revises-plaza-loan.html |url-access=limited |access-date=May 23, 2023 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵙ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1992, ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵣⵔⵉ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ ⵡⴰⴹⴰⵏ ⵎⴽⴰⵏⵏ, ⵉⵜⵜⵓⴷⴳⴰ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ, ⵉⴷⴰ ⴳ ⵟⵟⴼⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵖⴼ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ.<ref>{{cite news |date=December 12, 1992 |title=Trump's Plaza Hotel Bankruptcy Plan Approved |url=https://www.nytimes.com/1992/12/12/business/company-news-trump-s-plaza-hotel-bankruptcy-plan-approved.html |url-access=limited |access-date=May 24, 2023 |work=[[The New York Times]] |agency=[[Reuters]]}}</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1995, ⵓⵔ ⴷⴰ ⵙⵓⵍ ⵉⴼⵔⵔⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵕⵟⵟⴰⵍⵏ ⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏⵏⵙⵏ 3 ⵏ ⵉⴷ ⵎⵍⵢⴰⵕ ⴷⵓⵍⴰⵕ, ⴷ ⵓⵎⵥⵏ ⴰⵙ ⵉⴷ ⴱⵓ ⵓⵕⵟⵟⴰⵍ ⴰⵏⵏ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ ⴰⴽⴷ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ "ⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ ⵉⵔⵉⵡⵏ ⴷ ⵉⵎⵇⵥⵥⵕⵏ" ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⵢⴰⵏⴼ ⵉ ⵜⵕⵥⵉ ⵜⵓⴷⵎⴰⵡⴰⵏⵜ<ref name="plaza">{{cite news |last=Segal |first=David |author-link=David Segal (journalist) |date=January 16, 2016 |title=What Donald Trump's Plaza Deal Reveals About His White House Bid |url=https://www.nytimes.com/2016/01/17/business/what-donald-trumps-plaza-deal-reveals-about-his-white-house-bid.html |url-access=limited |access-date=May 3, 2022 |work=[[The New York Times]]}}</ref><ref>{{cite news |last1=Stout |first1=David |author-link1=David Stout |last2=Gilpin |first2=Kenneth N. |date=April 12, 1995 |title=Trump Is Selling Plaza Hotel To Saudi and Asian Investors |url=https://www.nytimes.com/1995/04/12/business/trump-is-selling-plaza-hotel-to-saudi-and-asian-investors.html |url-access=limited |access-date=July 18, 2019 |work=[[The New York Times]]}}</ref>. ⴷ ⵓⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⵜ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴷ ⵓⵔⴳⴳⵓⴱ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⴳ [[ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 92 ⵏ ⵜⴰⵔⴰⵢⵜ ⴷ ⵜⴰⴳⵜⴰⵙⵎⵔⵙⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵏⵓⵕⵥⵓⵎⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2008. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024, ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ ⵜⴰⵢⵎⵙ" ⴷ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ "ⴱⵕⵓ ⴱⵓⴱⵍⵉⴽⴰ" ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵏⴰⴼⵓⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵙⴽⴰⵔ ⴰⵔⵣⵣⵓ ⵖⴼ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⵙ ⵉⴽⴽⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵜⵉⵎⵕⵥⵉⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵓⵣⵔⴰⵢ ⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴷ ⵜⵎⴷⴼⴼⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵏⵣⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ ⴷⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵖⴼ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⴰⵡⴷ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⴳ ⵓⵙⵖⵜⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ [[2008]].<ref>{{cite news |last1=Kiel |first1=Paul |last2=Buettner |first2=Russ |author-link2=Russ Buettner |date=May 11, 2024 |title=IRS Audit of Trump Could Cost Former President More Than $100 Million |url=https://www.propublica.org/article/trump-irs-audit-chicago-hotel-taxes |access-date=August 26, 2024 |work=[[ProPublica]]}}</ref> == ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵏ == ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵙ «ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵎⵃⴹⵉ» <ref>(en-US) Megyn Kelly, Kelly File, « Donald Trump: 'I want to make the country great again' », www.foxnews.com,‎ 21 mai 2015 (lire en ligne [archive du 15 mars 2016] Accès libre, consulté le 3 février 2023).</ref>, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵖⴼⴰⵡⴰⵍⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵎⵎⴰⵍⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵃⴹⵉ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵙⴳⴷⴰⵏ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴽⵯⴼⵍⵜ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵎⴽ ⵜⵜ ⵏⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵡⵓⴷⵎⴰⵡⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ <ref>(en) « In G.O.P. image race, “strong” tops “conservative” [archive] », sur YouGov, 12 janvier 2016 (consulté le 26 juillet 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⴷⴰⵖ ⵉⵛⵇⵇⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵉⵏ», ⴷ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵓⵜⵓⵔ ⵜⴰⵖⴰⵎⵜ ⵏⵏⵙ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ ⵡⴰⵏⵏⵉ «ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⴰⵀⴰ ⵉⵙⵙⵏⴼⴰⵍ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⴽⵓ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ <ref>Gilles Paris, « Donald Trump, Monsieur « flexible » [archive] », sur lemonde.fr, 15 mai 2016 (consulté le 17 mai 2016).</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⵎⴳⴳⵓ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ» <ref>Lucie Robequain, « L'Affolant Donald Trump », www.lesechos.fr,‎ 2 mars 2016 (lire en ligne [archive du 29 janvier 2017] Accès libre, consulté le 14 mars 2016).</ref>, <ref>Iris Deroeux, « Mark Danner: «Avec Trump, nous explorons les nouveaux territoires de la politique» [archive] », sur Mediapart, 29 juin 2016 (consulté le 29 juin 2016).</ref>, <ref>« Election américaine en direct : que faut-il retenir de la campagne ? [archive] », sur lemonde.fr, 8 novembre 2016 (consulté le 8 novembre 2016).</ref> ⵏⵖ «ⵓⵔ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵙⵎⵍ» <ref>Vincent Tournier, « Et maintenant Donald Trump traité de faux homme de droite ? L'attaque de Ted Cruz moins fausse qu'il n'y paraît » [archive du 5 février 2019], sur Atlantico, 25 avril 2016 (consulté le 3 février 2023).</ref>. ⴷ ⵙⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ ⴳ 2021, ⴷ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵏ 2024, ⴰⵔ ⵜ ⵣⴷⴰⵢⵏ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵖⵏ ⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⵡⵔⵖⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵖⴰⵙ ⵜⴰⵡⵔⴳⵉⵜ ⵉⵊⵍⴰⵏ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵡⵓⴽⴽⵓⵙ ⵏ ⵜⴼⴳⴰⵏⵉⵜ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵜ <ref>(en) « We watched 20 Trump rallies. His racist, anti-immigrant messaging is getting darker. [archive] », sur POLITICO, 12 octobre 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵙⵙⵓⵎⴷ ⵏ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ <ref>(en) « Mussolini, Trump and What Assassination Attempts Really Do [archive] », sur POLITICO, 3 août 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵜⴽⵕⴹⵉ ⵜⴰⵏⵎⴳⴰⵍⵜ ⵉ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ <ref>{{Lien web|titre="Le fil rouge, c'est la remise en cause de la démocratie" : pourquoi historiens et politologues sont de plus en plus nombreux à qualifier Donald Trump de "fasciste"|url=https://www.franceinfo.fr/monde/usa/presidentielle/donald-trump/le-fil-rouge-c-est-la-remise-en-cause-de-la-democratie-pourquoi-historiens-et-politologues-sont-de-plus-en-plus-nombreux-a-qualifier-donald-trump-de-fasciste_7016093.html|site=Franceinfo|date=2025-01-20|consulté le=2025-10-07}}.</ref>, ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ <ref>[vidéo] « We’re Experts in Fascism. We’re Leaving the U.S. [archive] », New York Times Opinion, 18 mai 2025, 6:54 min (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵍⴰ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵜⵜⴼⵙⴰⵔ; ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴱⴰⵡⵏ ⵉⵡⵏⵏⴰⵏ ⴰⴷ, ⵎⵉⵏ ⵙⵙⵓⵔⴷⴰⵏ ⴳ ⵢⵉⵎⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰ ⵖⴼ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, <ref>(en) [vidéo] « This House Believes Trump is a 21st Century Fascist [archive] », Roger Griffin, 16 février 2025.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ [[ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ]] ⴰⵎ «ⵓⵎⵙⵜⴰⵢ ⴰⵏⴰⵜⵉⴼⵉ (ⴰⵏⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵣⵡⴰⴳⵏ) ⴷ ⵓⵏⴰⵎⵓⵔ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵓⵎⵙⵏⵎⵣⵔⵓⵢ [[ⵙⵉⵔⵊ ⴱⵉⵔⵛⵜⴰⵢⵏ]] ⵎⴰⵙ «ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵎⵔⴰⵙ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵎⴰⵎⴽⵜ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵉⴽⴰⴱⴰⵕⵏ ⵉⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵏ ⵉⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵢⵏ» <ref>« Non, Donald Trump n'est pas fasciste mais… [archive] », sur tempsreel.nouvelobs.com, 1er mars 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>; ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵉⵙⴼⴰⵡ ⵉⵎⵣⴰⵔⴰⵢⵏ ⴳⵔ ⴰⵙ ⴷ ⵓⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⴰⵏⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵙⵉⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵙⵜⵉⵢⵜ ⴷⴰ ⵜⴷⵔⵔⵓ ⴰⴽⴷ ⵜⵙⵉⵍⴰⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ «ⵉⵎⵏⵜⵉⵍⵏ ⵖⴱⴰⵏⵉⵏ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵙⵜⴰⵢⴰⵏⵜ ⵏ [[2016]], ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵏⵏⴰⵍ ⴷ ⵓⵎⵣⴰⵖ ⵏ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵙⴳ ⵉⵎⵓⵔⴰⵏⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵏ ⴷ ⴰⵢⵜ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵉⵎⵍⵍⴰⵍⵏ, ⴷⵉⴳⵙⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓ ⴽⵍⵓⴽⵙ ⴽⵍⴰⵏ" [842], ⵏⵏⵉ ⵢⵓⴼⴰⵏ ⵉⵖⴼⴰⵡⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⴳ ⵢⵉⵏⴰⵡ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵙⵉⵜⴳⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵖⴼ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ <ref>Julie Conan, « Comment Trump rallie les «suprémacistes blancs» », Le Soir,‎ 16 octobre 2016 (lire en ligne [archive], consulté le 17 octobre 2016).</ref>, ⴷ ⴰⵡⴷ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⴰⵣⵉ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ <ref>(en) Peter Holly, « Top Nazi leader: Trump will be a ‘real opportunity’ for white nationalists [archive] », Washington Post, 7 août 2016.</ref>. ⴷ ⵖⵓⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵢⵏ ⴰⵎ [[ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ ⴽⴰⴳⴰⵏ]] ⵏⵖ [[ⴱⵢⵉⵕ ⴷⵉ ⵙⵉⵏⴰⵕⴽⵍⵉⵏⵙ]], ⴰⵜⵉ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵎⴷⵢⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵢⵏⵓⵜ <ref>« Donald Trump, le retour du fascisme? [archive] », sur letemps.ch, 30 juin 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜ ⵉⴳⵍⵎ ⴰⵍⴰⵏ ⵜⵓⵔⵉⵏⵉ ⴳ ⵓⵙⵉⵜ ⵏ lenouvelliste.ca ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵖⴰⵔ ⵏ ⵓⵎⵜⵉⵡⴳ» ⵏⵏⵉ ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵎⵉⵣⵉⵢⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵖⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ <ref>« Donald Trump, futur maître de la planète? [archive] », sur lenouvelliste.ca, 21 janvier 2017 (consulté le 28 novembre 2018).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜⵙⵉⵜⵉⴳ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ "ⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵔ ⴰⵏⵥⵓⵍⴰⵏ" (SPLC), ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵜⵉⴹⴰⴼ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ «ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⴱⵔⴰⵣ ⵖⵓⵔ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵙⵏⴼⵍ», ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵜⵉⵙⵔⴽⵎⵉⵏ ⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵎⵃⴹⴰⵢ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⵔⵓⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴷⵢⵓⵍⵓⵊⵉⵢⵉⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵉⵏ ⵏⵖ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⵏ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ ⵏⵖ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉⵏ ⵇⴰⵃ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴳⵜⴷⵍⵙⴰ ⴷ «ⵜⵓⵖⵥⴰⵏⵜ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵉⵙⴳⵓⵎⵏ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ <ref>(en) Alternative Right [archive].</ref>. ⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍⵏ ⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵚⵍⴰⴹⵏ ⴳ 2016 ⴰⴽⴷ [[ⵊⵓⵕⵊ ⵡⴰⵍⴰⵙ]], ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⴰⵙⵉⵎⴰⵏ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 1968 <ref>(en) Jamelle Bouie, « Our George Wallace [archive] », sur Slate, 27 septembre 2015 (consulté le 14 mars 2016)</ref>, <ref>Pierre Bouvier et Jean-Christian Vinel, « Convention de Cleveland : « Le Parti républicain soutiendra Trump, quitte à perdre avec lui » [archive] », sur lemonde.fr, 18 juillet 2016 (consulté le 19 juillet 2016).</ref>, <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>, ⵏⵖ ⴰⴽⴷ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴰⵏⴷⵕⵓ ⵊⴰⴽⵙⵓⵏ]], ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ ⵏ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] ⵙⴳ 1829 ⴰⵔ 1837 <ref>Anne-Laure Delatte, « En 1829, Trump s’appelait Jackson [archive] », sur liberation.fr, 28 mars 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>, <ref>Dominique Moïsi, « Pourquoi l'Amérique de Trump rejette la mondialisation [archive] », sur lesechos.fr, 9 mai 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>, <ref>(en) Steve Inskeep, « Donald Trump’s Secret? Channeling Andrew Jackson [archive] », sur nytimes.com, 17 février 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵢⵉⵏⴰⵡ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵜ [[ⵕⵉⵜⵛⴰⵕⴷ ⵏⵉⴽⵙⵓⵏ]] ⵙ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ «ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴷ ⵓⵏⴳⵔⴰⵡ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵉⵎⵢⴰⵔⵏ ⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⵖⴼ [[ⵕⵓⵏⴰⵍⴷ ⵕⵉⴳⴰⵏ]], ⵙ ⵓⵡⵜⵜⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵏⵜⵓ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵏⴼⵔⵓⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ <ref>Nicolas Bourcier et Gilles Paris, « Donald Trump se veut le candidat anti-élites », Le Monde, no 22246,‎ 23 juillet 2016, p. 2 (lire en ligne [archive]).</ref>, <ref>Olivier Piton, « Donald Trump : du populisme au post-conservatisme [archive] », sur L'Opinion.fr, 26 septembre 2016 (consulté le 26 septembre 2016).</ref>. ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷⴰ ⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵉⵎⵣⴰⵔⴰⵢⵏ ⵙ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵕⵉⴳⴰⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵍⵍⵉⴳ ⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵓⵙⴰⵏ ⴷⴳ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⴷ ⵓⵙⵓⵔⴰⵔ, ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵓⵔ ⵓⵡⵉⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⴷ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵙⵙⴼⴰⵍⵏ ⵜⴰⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵏⵏⵙⵏ ⵖⵔ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ, ⴷ ⵎⴰⵙ ⵜⵏ ⵓⵔ ⵔⵎⵉⵙ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵓⵎⵉ ⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢⵏ <ref>Clément Daniez, « La comparaison entre Trump et Reagan est-elle vraiment sérieuse? [archive] », sur lexpress.fr, 2 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>, <ref>Romain Huret, « Trump a réussi à créer une alliance électorale entre une élite conservatrice et une Amérique pauvre et ouvrière » [archive], sur lemonde.fr, 10 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>. ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵖⴼ ⵓⵢⴰ, ⴷⴰ ⵉⵣⵓⵣⵣⵓⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵖⴼ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵔⵙⵉⵉⵜⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ <ref>Vincent Destouches, « Comment l’élection présidentielle est devenue celle de la théorie du complot [archive] », sur lactualite.com, 11 mai 2016 (consulté le 4 juin 2016).</ref>, <ref>Daniel Schneidermann, « Un conspirationniste nommé Donald Trump [archive] », sur liberation.fr, 13 décembre 2015 (consulté le 4 juin 2016).</ref>, <ref>Hélène Vissière, « Donald Trump, théoricien du complot [archive] », sur lepoint.fr, 11 mars 2016 (consulté le 4 juin 2016).</ref>; ⴷ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵜ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵉⵜ ⵏ Conspiracy Watch ⴰⵎ ⵓⵎⴽⴽⴰⵙⵓ ⵓⵙⵔⵉⴷ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵎⴰⵃⴹⴰⵡ ⴰⵔⵎⵉⴷⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⵚⵍⴹ ⵓⵎⵙⵏⵎⵣⵔⵓⵢ [[ⵕⵉⵜⵛⴰⵕⴷ ⵀⵓⴼⵙⵜⴰⵜⵕ]] ⴳ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⴰⵎⴽⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵓⴼⵍⵏ ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵙ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴷ ⵙⴳ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ [[ⴱⴰⵕⵉ ⴳⵓⵍⴷⵡⴰⵜⵕ]] ⴳ 1964 <ref>« Etats-Unis : l’élection qui met les conspirationnistes au pouvoir ? [archive] », sur Conspiracy Watch, 11 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴳ ⵓⴼⵔⵔⵓⵖ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⴽⵔⴽⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵎⵎⴰⵍⴰ ⵢⴰⵏ ⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⵏ "ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵏⵏ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵏⵏⵉⴳ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ", ⵖⴼ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏ ⵜⵙⴼⵔⵓⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⵖⴼ ⵜⴳⵎⴰⵎⵜ ⵏ [[ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵜⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] ⴳ [[ⵜⴰⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵜ|ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵜ]] <ref>« La vérité compte-t-elle encore en politique ? [archive] », sur France Culture, 15 septembre 2016 (consulté le 14 novembre 2016).</ref>, <ref>(en) Jane Suiter, « Post-truth Politics », Political Insight, vol. 7, no 3,‎ décembre 2016, p. 25-27 (lire en ligne [archive], consulté le 14 novembre 2016).</ref>, <ref>Pierre Haski, « Brexit, Trump : bienvenue dans l'ère "post-vérité" [archive] », sur tempsreel.nouvelobs.com, 16 septembre 2016 (consulté le 14 novembre 2016).</ref>; === ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ === * Sébastien Boussois, ''Donald Trump, retour vers le futur'', éd. Mareuil, 2025. * David Da Silva, ''Trump et Hollywood, t. 2 : Le cinéma trumpien'', La Madeleine, LettMotif, 2023, 228 p. {{ISBN|978-2-36716-376-5}}. * {{Article |auteur1=Maya Kandel |titre=La doctrine Trump |périodique=Le Grand Continent |date=23 octobre 2020 |lire en ligne=https://legrandcontinent.eu/fr/2020/10/23/la-doctrine-trump-1/}} == ⵜⵉⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵖⵓⵍⵉⵏ == * {{cite journal |last1=Adams |first1=Kenneth Alan |date=Spring 2021 |title=The Trump Death Cult |url=https://www.proquest.com/openview/c5d4601ebe8dcb232f9ab2965e900d70/1?pq-origsite=gscholar&cbl=35407 |journal=[[Journal of Psychohistory]] |volume=48 |issue=4 |access-date=February 22, 2026 |pages=256–276 |issn=0145-3378}} * {{cite journal |last1=Johnson |first1=Kevin R. |author-link1=Kevin Johnson (lawyer) |last2=Cuison-Villazor |first2=Rose |title=The Trump Administration and the War on Immigration Diversity |journal=[[Wake Forest Law Review]] |date=May 2, 2019 |url=https://www.wakeforestlawreview.com/wp-content/uploads/2024/04/w10_VillazorJohnson.pdf |pages=575–616 |volume=54 |issue=2}} * {{cite journal |last1=Kaufman |first1=Robert R. |last2=Haggard |first2=Stephan |author-link2=Stephan Haggard |title=Democratic Decline in the United States: What Can We Learn from Middle-Income Backsliding? |journal=[[Perspectives on Politics]] |date=2019 |volume=17 |issue=2 |pages=417–432 |doi=10.1017/S1537592718003377 |s2cid=149457724 |doi-access=free}} * {{cite journal |last1=Lajevardi |first1=Nazita |last2=Oskooii |first2=Kassra A. R. |year=2018 |title=Old-Fashioned Racism, Contemporary Islamophobia, and the Isolation of Muslim Americans in the Age of Trump |journal=Journal of Race, Ethnicity, and Politics |volume=3 |issue=1 |pages=112–152 |doi=10.1017/rep.2017.37}} * {{cite journal |last=McGurk |first=Brett |author-link=Brett McGurk |url=https://www.foreignaffairs.com/articles/iran/2020-01-22/cost-incoherent-foreign-policy |title=The Cost of an Incoherent Foreign Policy: Trump's Iran Imbroglio Undermines U.S. Priorities Everywhere Else |journal=[[Foreign Affairs]] |date=January 22, 2020}} * {{cite journal |last1=Nacos |first1=Brigitte L. |author-link1=Brigitte L. Nacos |last2=Shapiro |first2=Robert Y. |author-link2=Robert Y. Shapiro |last3=Bloch-Elkon |first3=Yaeli |date=2020 |title=Donald Trump: Aggressive Rhetoric and Political Violence |url=https://www.jstor.org/stable/26940036 |journal=[[Perspectives on Terrorism]] |volume=14 |issue=5 |pages=2–25 |issn=2334-3745 |jstor=26940036 |access-date=January 20, 2025}} * {{cite journal |last1=Sundahl |first1=Anne-Mette Holmgård |title=Personality Cult or a Mere Matter of Popularity? |journal=[[International Journal of Politics, Culture, and Society]] |volume=36 |issue=4 |date=May 4, 2022 |pages=431–458 |doi=10.1007/s10767-022-09423-0 |pmid=35528318 |pmc=9066393}} * {{cite journal |last=Urbinati |first=Nadia |author-link=Nadia Urbinati |date=May 2019 |title=Political Theory of Populism |url=https://www.annualreviews.org/content/journals/10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |journal=[[Annual Review of Political Science]] |volume=22 |access-date=December 20, 2024 |pages=111–127 |issn=1094-2939 |doi=10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |url-access=subscription}} == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] * [[ⴽⴰⵏⴰⴷⴰ|ⴽⴰⵏⴰⴹⴰ]] * [[ⵎⵉⴽⵙⵉⴽ]] * [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] == ⵉⵙⵍⴽⵎⵏ ⵏ ⴱⵕⵕⴰ == {{ⵉⵙⵉⵜⵏ ⵏ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵓⵏ}} ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ|ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ}} oog7ofr001718b207fhesyx60cj2cg8 197988 197982 2026-10-28T22:24:17Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 197988 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ|ⵜⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]]: Donald John Trump) (ⴰⴼⵔⵉⵙⵎ: The Donald <ref>{{Lien web |langue=en |titre=Why does everyone call Donald Trump ‘The Donald’? It’s an interesting story |url=https://www.washingtonpost.com/news/arts-and-entertainment/wp/2015/09/01/why-does-everyone-call-donald-trump-the-donald-its-an-interesting-story |site=The Washington Post |date=1 septembre 2015}}.</ref>) (ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ]], ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⵎⵉⵍⵢⴰⵕⴹⵉⵕ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵢⴰⴼⵓ ⴰⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏⵉ, ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵜⵉⵙ 45 ⴷ ⵜⵉⵙ 47 ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵓⵎⵉ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵙⴳ 20 [[ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ]] [[2017]] ⴰⵔ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2021]], ⴷ ⵜⴽⴽⵍⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵙⴳ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2025]]. ⵉⴳⴰ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ [[ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ]], ⵢⴰⵎⵥ ⵜⴰⵏⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971 ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵙⵙⵏⴼⵍ ⵉⵙⵎ ⵙ "ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵉⵙⴽⵔ ⵙⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵜⴰⴷⵎⵙⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴱⴰⵔⴰⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⵍⴼ. ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵡⵓⴷⵎⴰ ⵜⴰⵙⵏⵖⵎⴰⵙⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ, ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ; ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳⵔ 2004 ⴷ 2015 ⴰⵎ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵡⵜ (The Apprentice). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump NYMA.jpg|thumb|left|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1964]] ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ, ⵉⴽⵛⵎ ⴳ 1987 ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵜⵙⵎⵎⵙⴽⵍⵜ ⴷⴳ 1999 ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵏⵣⴰⵖ ⵉ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵊⵓⵕⵊ ⴱⵓⵛ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ — ⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ — ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ 2009. ⵉⵣⵣⵖⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵏⵏⴰ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⵜⵎⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵓⵔ ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⵏⵥⴰ, ⵉⵎⵓⵔⵙ ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2016 ⵙ ⵓⵙⴽⵜⵔ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ "ⵙⴽⵔ ⴷⴰⵖ ⴳ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ ⵜⴰⵏⵓⴼⵍⴰⵢⵜ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵏⵏⵉⴹⵏ". ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⴹⵍⵉⴱ ⵉ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵉⵏⴱⴹⵏ ⴷ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵉⵏⵎⵏ, ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴷ ⵉⵖⵜⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⴰⵣⵡⴰⴳ. ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⴳⵍⴰⵎ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ ⴷ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵔⴷⵓ ⴳ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵏ ⵓⵏⵣⵡⵉ. ⴷ ⵉⴳⵔ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵀⵉⵍⴰⵔⵉ ⴽⵍⵉⵏⵟⵓⵏ ⵇⴰⵃ ⵜⵓⵔⴷⴰⵡⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump with model of Television City.jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1985 ⴰⴽⴷ ⵓⵣⵓⵔⵜ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏ ⴷⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]].<ref>{{cite magazine |last=Handy |first=Bruce |date=April 1, 2019 |title=Trump Once Proposed Building a Castle on Madison Avenue |url=https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2019/04/trump-tower-real-estate-projects/583243/ |access-date=July 28, 2024 |magazine=[[The Atlantic]]}}</ref>]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵙⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⵉ ⵓⵏⵣⵡⵉ ⴷ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵖⵢⴰⵢⵜ ⵏ ⵢⵉⵕⴰⵏ ⴷⴳ ⴼⵢⵉⵏⵏⴰ, ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵓⵇⵓⴷⵙ ⴰⵎ ⵜⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⵏ ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵉⵏ ⵜⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⵖⴰⵏⵉⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ "ⵜⵉⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵉⴱⵔⴰⵀⵉⵎ", ⴷ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ "ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵜ ⵏ ⵓⵙⴰⵢⵔⴰⵔ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ" (United States Space Force). ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ, ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⵜⵓⵛⵛⵉⵍⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⴷ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵢⵓⵍⵙ ⵉ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵏⴰⴼⵜⴰ" (ALENA) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⴳ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵓⵙⵎⵉⴽⴰ" (ACEUM), ⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵛⵛⵉⵏⵡⴰ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ. ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵏ ⵓⵙⵖⴰⵏ ⴷ ⵜⴳⵎⵉ ⴰⵔ ⵜⵉⵣⵉ ⵍⵍⵉⴳ ⵜⵏⴽⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵜⴰⴷⵓⵙⴰⵏⵜ ⵏ 2020. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵥⵥⵕⵉⴳ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⵉ ⵓⴼⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⵔⵉⵙⵜ ⵜⴰⵎⵃⴹⴰⵡⵜ ⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵡⴰⵍⴰⵏⵜ ⵖⵉⴼⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵓⵎⵎⵍⵉⵏ ⵙ ⵓⵃⵟⵟⵓ ⵖⴼ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⴷⴷⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵅⵛⵏⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ "ⵙⵎⵓⵏⴰⵜ ⴰⴼⴰⵙⵉ" ⴳ ⵛⴰⵕⵍⵓⵜⵙⴼⵉⵍ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ 2020, ⴷ ⵖⴼ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ [[ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ|ⴰⵡⴽⵔⴰⵏⵉ]] [[ⴼⵓⵍⵓⴷⵉⵎⵉⵔ ⵣⵉⵍⵉⵏⵙⴽⵉ]], ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔ ⵖⵉⴼⵙ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵣⵣⵉⴷⴳⴰ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵉⵎⵖⴰⵔⵏ. ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵓⵢⴰ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⴳⵣⵣⵓⵍⵏ, ⴷ ⵓⵎⵢⴰⴳⴳⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵓⴱⴰⵢⵢⵓⵕ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⴽⵓⵔⵓⵏⴰⴼⵉⵔⵓⵙ 2019|ⴽⵓⴼⵉⴷ-19]] ⵙ ⵓⵏⴰⴽⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⵙⴳ [[ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ|ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ]]. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 2020, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⵊⵓ ⴱⴰⵢⴷⵏ. ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵢⵉⵜⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵓⵢⴰⵏⵏ — ⵏⵏⵉ ⵓⴳⵉⵏ ⵙ ⵎⴰⵕⵕⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ — ⴷ ⵉⴳⴰ ⴱⴰⵢⵟⵟⴰⵕ ⵉ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ. ⴳ 6 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2021, ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⴹⵏ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵖⵔ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵡⵡⵖ ⵏⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵔⵎⵉⵜ ⵏ ⵓⴽⴽⵛⵜⵓ. ⴷ ⵕⵥⵎⵏ ⴷ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⴷⴰⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ, ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵔ ⵎⵓⵔⵙⵏ ⴳ ⵎⴰⵢⵏⵏⴰ. ⴷ ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⵉⵍⵉ ⴷⴳ ⵜⴼⵓⴳⵍⴰ ⵏ ⵓⵙⵙⵔⵙⵓ ⵏ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵢⵓⵎⵥⵏ ⴰⴷⵖⴰⵔ ⵏⵏⵙ. ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙⴳ ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 2022 ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵎⴰⵕⵚ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ. ⴳ ⵓⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴷ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⴹ ⵜⵉⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2020 ⴷ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ, ⵓⵍⴰ ⵉⵙⵓⴳⵉⵜⵏ ⵉⵔⵉⵙⴰⵏⵏ. ⴳ 30 [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]] [[2024]], ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⵙ 34 ⵏ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ "ⵙⵜⵓⵕⵎⵉ ⴷⴰⵏⵢⴰⵍⵣ", ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙⵏ ⵙ ⵜⵉⴳⴰⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴽⴰⴹⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump swearing in ceremony.jpg|thumb|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 2017]] ⴹⴰⵕⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵖⵉ ⴷ ⵙ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ [[ⵉⵍⵓⵏ ⵎⴰⵙⴽ]], ⵉⵎⵓⵔⵙ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024 ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵜⴰⵢⵜ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ [[ⴽⴰⵎⴰⵍⴰ ⵀⴰⵔⵉⵙ]]. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏⵜ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⴹⴼⵕⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵉⴹⵕⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵖⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ, ⵉⴼⴽⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵓⵔⴼ ⵉ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ 1500 ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵉⵏ. ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵉⵙⵡⴰⵍⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ, ⵉⵙⴽⵔ ⵎⴰⵙⴽ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴰⴹⵉⵏ, ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵎⴳⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵉⴼⵉⴷⵉⵕⴰⵍⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵙⴷⵓⵙ ⵉⴹⵉⵚ ⵏ ⵜⵙⵏⵓⵔⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵙⵎⵀⵍ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴷⵉⵡⴰⵏⵜ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⵓⵔ ⵉⵍⵉⵏ ⴰⵣⵔⴼ, ⴷ ⵓⵢⴰⵏⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔⵏ ⵜⵉⵔⵡⴰⴽⵉⵏ, ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ ⴰⵃⵟⵟⴰⵡ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵇⵔⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵉⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵙ ⵓⵃⵍⵍⵓⵜⴼ ⵖⵔ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⴷ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ. ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵀⴰⵜ ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵜⴰⵏⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⵎⴰⵙ ⵜⵔⵉⵡ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⴷ ⵜⴽⵛⵎ ⵏⵏ ⵡⴰⵍⴰ<ref>ⵡⴰⵍⴰ: ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⴽⵉⴳⴰⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵚ (ⴷⴰ ⵜⵜ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵎⴳⵓⵏⵏ ⴷ ⴰⵢⵜ ⵎⵔⵖⴰⴷ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵏⴰⴹⵉⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ)</ref> ⵖⴼ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴱⵣⵣⴻⵣ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⴳ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵉⴷⵉⵡⴰⵏⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⵓⵜ ⵉⴷⵖⴰⵔⵏ ⵉⵎⵖⵢⴰⵢⵏ ⵉⵢⵕⴰⵏⵉⵢⵏ, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴼⵙⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵉ [[ⵓⴽⵔⴰⵏⵢⴰ|ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ]] ⴳ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏⵏⵙ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ [[ⵔⵓⵙⵢⴰ]], ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵓⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵖⴰⵣⵣⴰ]]. ⴷ ⴳ ⵢⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2026, ⵉⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵢ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴼⵉⵏⵉⵣⵡⵉⵍⵉ [[ⵏⵉⴽⵓⵍⴰⵙ ⵎⴰⴹⵓⵕⵓ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵓⵎⵚⵉⵕⵉⴹ. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵍⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵎⴰⵙ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⴳⵔⵉⵏⵍⴰⵏⴷ, ⵏⵖ ⴰⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴰⵙⵓⴳⵉ ⵖⴼ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵜⵎⵏⵥⴰⵡⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ. ⴷ ⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ 2026, ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵖⴼ [[ⵉⵔⴰⵏ|ⵉⵕⴰⵏ]], ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵖⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵏ [[ⴰⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ|ⵓⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ]]. == ⵜⴰⵏⴽⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵍⵎⴷ == ⵉⵍⵓⵍ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵊⵓⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵉⴳⴰ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵖⵓⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵎⴰⵔⵉ ⴰⵏ ⵎⴰⴽⵍⵢⵓⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;30, 37.</ref>. ⵉⵍⴰ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⵉⵍⵉⵎⴰⵏⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⵓⵜⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;v.</ref>. ⵉⵎⵇⵇⵓⵔ ⴷ ⴰⴽⴷ ⵡⴰⵢⵜⵎⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⴳⵔⵏ: ⵎⴰⵔⵢⴰⵏ, ⴷ ⴼⵔⵉⴷ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ, ⴷ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ, ⴷ ⴳⵎⴰⵙ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵖⵔⵎ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 23 ⵏ ⵜⵅⵅⴰⵎⵜ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ "ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⵉⵙⵜⵉⵜⵙ" ⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2015/09/23/us/politics/donald-trumps-old-queens-neighborhood-now-a-melting-pot-was-seen-as-a-cloister.html |title=Donald Trump's Old Queens Neighborhood Contrasts With the Diverse Area Around It |first=Jason |last=Horowitz |work=[[The New York Times]] |date=September 22, 2015 |access-date=December 15, 2025 |url-access=limited}}</ref>. ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⵉⵎⵙ<ref>"ⵎⵓⵙⴰⵏ", ⴳⴰⵏ (ⵙⵓⵙ, ⴰⵟⵍⴰⵚ ⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙ, ⵜⵡⴰⵔⴳ...).</ref> ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵡⴰⵍⴰ ⵃⵎⵍⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. p.&#x20;302.</ref>, ⵉⵎⵣⵉⵣⵡⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;49.</ref> ⴰⴽⴷ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⵎⵎⵔⴰⵏ ⴷ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⴷⵏⴰⴽ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵎⴽⴰⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵓⴼⴰⵢ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;272.</ref>. ⵉⵙⵙⵉⵡⴹ ⴼⵔⵉⴷ ⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵜⵉⵖⴰⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>.</ref> ⴷ ⵓⵎⵏⵣⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ "ⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵜⴰⵢⵏ ⴷ ⵙ ⵜⴽⵓⵍⵉ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵜ".<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;47.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⴰⵙ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⴰⵀⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⵡⴰⴷ ⵉⵏⵇⵇⴰⵏ" ⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ".<ref>Hurt III, Harry (1993). ''Lost Tycoon''. W. W. Norton & Company. [[ISBN 0-393-03029-6|ISBN&#x20;<bdi>0-393-03029-6</bdi>]]. p.&#x20;13.</ref> ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵓⵙⵢⴰⴼⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. p.&#x20;13.</ref> ⴷ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵥⵕⴼⴰⵏ ⵉ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⴷ ⵉⴷⴷⴰⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;51.</ref> ⴷ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵉ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴼⵔⵉⴷ ⴷⴰ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵉ ⴽⵓ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⴷ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰⵏ 20,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 265,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵉⵙⵉⴹⵏⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵎⵉⵍⵢⵓⵏⵉⵔ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⴰⵖⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵙⴰⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ, ⴷ ⵏⵜⵜⴰ ⵢⴰⵍⵍⴰⵀ ⴷⴰⵔⵙ ⵜⵍⵍⴰ ⵜⴰⵎ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. pp.&#x20;30–31.</ref> ⵉⵖⵔⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ "ⴽⵢⵓ ⴼⵓⵔⵉⵙⵜ" ⴰⵔ ⴰⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ, ⵙⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵜⴰⵎ ⴰⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;33, 38, 45.</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⴰⵔ ⵜⵙⵙⴱⵖⴰⵙ ⵉⵏⵍⵎⴰⴷⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵏⵏⵓⵏⵜ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;66.</ref> ⴷ ⴰⵔ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵜⵥⵥⵓ ⵜⴰⴹⵓⵍⵍⵉⵜ ⴷ ⵡⴰⵣⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;42.</ref>. ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⴰⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴳ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵕⵏⵢⴰ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⴳ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴼⵓⵕⴷⵀⴰⵎ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1964 ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵥ ⵉ ⵜⴳⵎⵎⵉ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6. pp.&#x20;45.</bdi></ref>. ⵉⴷⵔⴰ ⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⵉⵍⵖ ⵏ ⵉⴼⵙⵢⴰⵏⵏ ⵏ ⵓⴼⵔⴼⵓⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⴷⴰ ⵏⵏ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉ ⴳ ⵜⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⵙ ⵜⵎⵍⵙⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵏ ⵡⴰⴽⵕⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴼⵍ ⴰⵙⵉⵍⵖ ⴰⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;99.</ref>. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⴷⴰⵡⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴱⵉⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵣⵣⵔⴰⵢ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵏⵓⵕⵥⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⴰⵍⴰⵙⵙ ⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⴳ ⵎⴰⵢⵢⵓ 1968 ⵍⵍⵉⴳ ⵢⵓⵎⵥ ⴱⴰⴽⴰⵍⵓⵔⵢⵓⵙ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⴳ ⵜⴷⵎⵙⴰ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;47–50.</ref>. ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⴳ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵙⴽⵯⴼⴰⵍ ⵜⵉⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵀⴰⵜ ⵜⵉⵍⴳⴰⵎⵉⵏ ⵏ ⵡⴰⴷⴷⵓⵔ ⴰⴽⴰⴷⵉⵎⵉ ⴷ ⵜⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴱⴷⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵓⵔ ⴳⵉⵙⵏⵜ ⵉⵍⵍⵉ ⵢⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;47.</ref><ref>{{cite news |last=Selk |first=Avi |date=May 20, 2018 |title=It's the 50th anniversary of the day Trump left college and nearly had to go to war |url=https://www.washingtonpost.com/news/retropolis/wp/2018/05/20/its-the-50th-anniversary-of-the-day-trump-left-college-and-nearly-had-to-go-to-war/ |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵢⵓⴷⴼ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⴰⴷ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵅⵎⵎⵉⵎ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵜⴰⵣⵣⵓⵍⴰⵏⵜ ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;75.</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵉⵏⵣⵣⴰ/ⵉⵜⵜⵓⵄⴼⴰ ⴳ ⵓⵙⵔⴷⴰⵙ ⵓⵛⵛⵉⵍ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ ⵖⴼ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⵏⵏⴰ ⵉⵙ ⵢⵓⴹⵏ ⵙ ⵉⵙⵏⵏⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵖⵙⴰⵏ ⴳ ⵉⵡⵔⵣⴰⵏ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;48.</ref>. == ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ == ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1968, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵢⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵉⵜⵜⵓⵥⵍⴰⵢⵏ ⵉ ⵜⵙⵔⴽⵎⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ ⴳ ⵉⵙⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵥⴽⴰ ⴼⵔⵉⴷ ⴳ [[ⴽⵡⵉⵏⵣ]], ⴷ [[ⵙⵜⴰⵜⵏ ⴰⵢⵍⴰⵏⴷ]], ⴷ [[ⴱⵔⵓⴽⵍⵉⵏ]].<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;51–53.</ref> ⴷ ⴳ ⵡⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ,<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>.</ref> ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵎⵙⴽⴰⵍⵜ, ⴷ ⵉⵙⵎⵓⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;76.</ref> ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵙⵙⵉⵔⵉⵡⵏ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵖⵍⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵎ ⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴳ ⵓⵙⵓⵏⵏ ⵉⵣⵖⵔⴰⵏⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. [[ISBN 978-0-446-69617-3|ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>]]. ⵜ. 51.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⴰⴷ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⴰⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;79.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵎⵓⴷⴷⵓ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;59.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴳ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. </ref> ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵉⵙⵎ ⵏ "[[ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ]]" ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵉⵙⵎⴰⵡⵏ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Blair, Gwenda (2015) [2001]. ''The Trumps: Three Generations That Built an Empire''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-3936-9</bdi>. ⵜ. 250.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵕⵓⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ  ⵉⴹⵉⵚ ⴰⵅⴰⵜⴰⵔ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ,<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 81.</ref> ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴼⵓⴽⴽⵓⵏ ⵜⵉⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵡⴰⵍⴰ/ⵓⵎⴰⵏⴰⵔ ⵏⵏⵙ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⵉ 13 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵙⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ.<ref><ref name="Mahler2016Cohn">{{cite news |last1=Mahler |first1=Jonathan |last2=Flegenheimer |first2=Matt |date=June 20, 2016 |title=What Donald Trump Learned From Joseph McCarthy's Right-Hand Man |url=https://www.nytimes.com/2016/06/21/us/politics/donald-trump-roy-cohn.html |url-access=limited |access-date=May 26, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵍⵎⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵜⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⵎⵙⵏⵉⴼⵉⵍⵉⵏ,<ref>Haberman, Maggie (2022). ''Confidence Man: The Making of Donald Trump and the Breaking of America''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29734-6</bdi>. ⵜ. 33.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵙⵓⴳⵔ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖⴼ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵣⵔⴼⴰⵏⵜ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 265.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⴼⵙⴰ ⴷ ⵓⵔⵊⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜⵉⵏ ⵉⵖⵢ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 266.</ref> ⴷ ⵉⵙⵖⵍⴼ ⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰ ⴰⵡⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⵣⴰ ⴰⴼⵔⴽⵓⴽ ⵉ ⵉⵎⵢⴰⴳⴳⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 272.</ref> ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵔⵔⴱ ⵉ ⵜⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 273-274.</ref> ⵉⵎⵍⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵓⵥⴹ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⴱⴹⵓ ⴷ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴹⴰⵢⵉⵏ ⵎⵉⵏ ⵏⵥⵕⴰ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ ⵏⵖ ⴰⵜⵉⴳ; ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵏⵏ ⵉⵎⵉⵍ ⵉⵙⵙⴰⴽⵯⴰⵢ ⵜⴰⵎⵙⴰⵔⵜ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⴳⵍⴰⵎ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⴳ ⴷⵉⴳⵙ ⵉⵎⵓⵔⵙ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. [[ISBN 978-0-593-29864-0|ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1973, ⵢⵓⵡⵙ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵚⵕⴹ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 100 ⵎⵍⵢⵓⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ (ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 725 ⵎⵍⵢⵓⵏ [[ⴷⵓⵍⴰⵔ|ⴹⵓⵍⴰⵕ]] ⴳ [[2025]]) ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵔⴰⵔ ⵖⴼ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵙⵓⵜⴰⵔ ⴷ ⵉⵏⵖⴼⴰⵔⵏ ⵉⵙⴳⴳⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⴼⵔⴰ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴹⴰⵀⵉⵕ ⵏ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⴽⴰⵏ ⴰⵡⴰⵍ ⴰⴷ ⵉⴽⴽⵙ ⴰⵙⵏⵓⵃⵢⵓ ⴷ ⵓⵥⵍⴰⵢ ⴰⵥⵓⵕⴰⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴰⵖⵓⵍ ⴷⴰⵖ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.82-84.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⴼⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⴹⴼⵕ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ 273-270.</ref> ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⵖⴼ ⵉⵏⵎⵓⵍⵍⴰ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ.<ref>Johnston, David Cay (2016). ''The Making of Donald Trump''. Melville House Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-1-61219-658-9</bdi>. ⵜ. 45-46.</ref> ⴳⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1991]] ⴷ [[2009]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵓⵜⵔⵉⵡⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⴳ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵎⵏⵏⵉ 11 ⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ: [[ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ]] ⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]], ⴷ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴳ [[ⴰⵜⵍⴰⵏⵜⵉⴽ ⵙⵉⵜⵉ]] ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵊⵉⵔⵙⵉ]], ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴳⴰⴷⵉⵔⵏ ⵏ ⵓⴽⴰⵣⵉⵏⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ".<ref>{{cite news |last=Qiu |first=Linda |date=June 21, 2016 |title=Yep, Donald Trump's companies have declared bankruptcy...more than four times |url=https://www.politifact.com/factchecks/2016/jun/21/hillary-clinton/yep-donald-trumps-companies-have-declared-bankrupt/ |access-date=May 25, 2023 |work=[[PolitiFact]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Winter |first=Tom |date=June 24, 2016 |title=Trump Bankruptcy Math Doesn't Add Up |url=https://www.nbcnews.com/news/us-news/trump-bankruptcy-math-doesn-t-add-n598376 |access-date=February 26, 2020 |work=[[NBC News]]}}</ref> ⴷ ⴷⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1992]] ⴷ [[1994]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵙ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⴽⵔⴰ ⵙⴳ ⵜⴻⵜⴰⵔⵉⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵜⴰⵔⵉⵍⴰⵡⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵙⵉⵡⴹⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴽⴽⴰⵏ ⵜⵉⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⵉ ⵜⵉⴳⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⴽⵔⴰⵢⵉⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴷⴰ ⴷⴰⵖ ⵙⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⵜⵉⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⴰⵏⵏ ⵖⵔ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ" ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵡⴰⵔⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ; ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵜ ⵜⵎⵇⵕⴰⴹ ⴰⴷ ⴳⴳⵓⵜⵏⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⴰⵎⵥⵏ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ ⵖⴼ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵏ ⵓⵖⴰⴼⵉⵔ. ⴷ ⵖⴼ ⵓⴼⵜⴰⵢ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ, ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⵖⴰⵡⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴷⴰ ⵜⵜⵡⴰⵜⴰⵙⵏⵜ  ⴰⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⴷ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵖⵔ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⴳⵎⴰⵙ ⴷ ⵓⵣⵉⵣⴷⵔ ⵏ ⵜⴰⵥⴰⵢⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ.<ref name="Tax_Schemes">{{cite news |last1=Barstow |first1=David |author-link1=David Barstow |last2=Craig |first2=Susanne |author-link2=Susanne Craig |last3=Buettner |first3=Russ |author-link3=Russ Buettner |date=October 2, 2018 |title=Trump Engaged in Suspect Tax Schemes as He Reaped Riches From His Father |url=https://www.nytimes.com/interactive/2018/10/02/us/politics/donald-trump-tax-schemes-fred-trump.html |url-access=limited |access-date=October 2, 2018 |work=[[The New York Times]]}}</ref> == ⵎⴰⵔⵉⵛⴰⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⴷ ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ == ⵉⵍⴷⵉ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵢⵏⵉⵜ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵉ ⵜⴽⴽⵍⵜ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1978 ⵓⵎⵉ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ: ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓⵎⵓⴹⵓⵕ" ⵉⵅⵓⴼⵙⵏ, ⵏⵏⵉ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⵜⴰⵎⵏⴰⵢⵜ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵙⵏⵜⵕⴰⵍ"<ref>{{cite news |last=Nevius |first=James |date=April 3, 2019 |title=The winding history of Donald Trump's first major Manhattan real estate project |url=https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-url=https://web.archive.org/web/20190406124720/https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-date=April 6, 2019 |access-date=February 6, 2026 |work=[[Curbed]]}}</ref>. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵓⵔ ⵖⵓⵔⵙ ⵍⵍⵉⵏⵜ ⵜⵣⵎⵔⵉⵏ ⵜⵉⵥⵕⴼⴰⵏⵉⵏ ⵉⴳⵓⵎⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵥⵕⴼ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⴷ, ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ "ⵀⴰⵢⴰⵜ" ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴹⴽⵍ ⴰⵕⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⴹⵏ 70 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref name="Rich NYMag">{{cite magazine |last=Rich |first=Frank |author-link=Frank Rich |date=April 30, 2018 |title=The Original Donald Trump |url=https://nymag.com/daily/intelligencer/2018/04/frank-rich-roy-cohn-the-original-donald-trump.html |access-date=May 8, 2018 |magazine=[[New York (magazine)|New York]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Kessler |first=Glenn |author-link=Glenn Kessler (journalist) |date=March 3, 2016 |title=Trump's false claim he built his empire with a 'small loan' from his father |url=https://www.washingtonpost.com/news/fact-checker/wp/2016/03/03/trumps-false-claim-he-built-his-empire-with-a-small-loan-from-his-father |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ [[ⵕⵡⴰⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ]] ⴷ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵉⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵔⴼ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵉ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ 40 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ — ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵙⵓⵍ, ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2016, ⴰⵣⵉⵣⴷⵔ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ<ref>{{cite news |last=Bagli |first=Charles V. |date=September 17, 2016 |title=A Trump Empire Built on Inside Connections and $885 Million in Tax Breaks |url=https://www.nytimes.com/2016/09/18/nyregion/donald-trump-tax-breaks-real-estate.html |access-date=September 5, 2026 |work=[[The New York Times]]}}</ref> — ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵉⵣⵔⵉⵏ 410 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref>{{cite news |last=Bernstein |first=Andrea |date=January 22, 2020 |title=Trump Pushed for a Sweetheart Tax Deal on His First Hotel. It's Cost New York City $410,068,399 and Counting. |url=https://www.propublica.org/article/trump-pushed-for-a-sweetheart-tax-deal-on-his-first-hotel-its-cost-new-york-city-410-068-399-and-counting |access-date=September 6, 2025 |work=[[ProPublica]]}}</ref><ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 269-271.</ref>. ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰⵎ ⴷⴰⵖ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1980 ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵀⴰⵢⴰⵜ" (Grand Hyatt Hotel)<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]].</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:President Trump Delivers Remarks (49498772251).jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ [[2020]].]] ⴷ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵢⵓⵎⵥ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ "ⴰⵔⴳⴳⵓⴱ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴼⴳⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ.<ref>{{cite magazine |last=Geist |first=William E. |author-link=Bill Geist |date=April 8, 1984 |title=The Expanding Empire of Donald Trump |url=https://www.nytimes.com/1984/04/08/magazine/the-expanding-empire-of-donald-trump.html |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |magazine=[[The New York Times Magazine]]}}</ref> ⴷ ⵜⵓⵎⴰ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴰⴷ  ⴰⵙⵉⵔⴰ ⴰⵎⴰⵜⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⵜⴰⵣⴷⴷⵉⵖⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2019.<ref name="moved">{{cite news |last=Haberman |first=Maggie |author-link=Maggie Haberman |date=October 31, 2019 |title=Trump, Lifelong New Yorker, Declares Himself a Resident of Florida |url=https://www.nytimes.com/2019/10/31/us/politics/trump-new-york-florida-primary-residence.html |url-access=limited |access-date=January 24, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵢⵓⵎⵥ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵜⵉⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⴱⵟⵟ ⴰⵥⴽⴰⵡⴰⵏ ⴷ ⵜⵓⵥⴽⴰ, ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⵙⵏⴳⵉⵏ ⴰⴱⵖⵍⵉ, ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵣ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴰⴷⴰⵣ ⵉ ⵉⴳⵓⵍⵉⴼⵏ ⵉⵎⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. 280.</ref> ⴷ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ, ⴷ ⵉⵙⵙⴼⵍⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⵢⵓⵎⵓ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 20 ⵏ ⵎⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⵓⴷⵓⵍⴰⵕ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 281.</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1988, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ "[[ⴱⵍⴰⵣⴰ (ⴰⵙⵏⵙⵓ)|ⴱⵍⴰⵣⴰ]]"ⴳⵔ ⵉⴼⴰⵙⵙⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙⴳ ⵢⴰⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⴳ ⵉⵍⵍⴰ ⵏ 16 ⵏ ⵓⴱⴰⵏⴽ.<ref>{{cite news |date=November 4, 1992 |title=Trump Revises Plaza Loan |url=https://www.nytimes.com/1992/11/04/business/company-news-trump-revises-plaza-loan.html |url-access=limited |access-date=May 23, 2023 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵙ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1992, ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵣⵔⵉ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ ⵡⴰⴹⴰⵏ ⵎⴽⴰⵏⵏ, ⵉⵜⵜⵓⴷⴳⴰ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ, ⵉⴷⴰ ⴳ ⵟⵟⴼⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵖⴼ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ.<ref>{{cite news |date=December 12, 1992 |title=Trump's Plaza Hotel Bankruptcy Plan Approved |url=https://www.nytimes.com/1992/12/12/business/company-news-trump-s-plaza-hotel-bankruptcy-plan-approved.html |url-access=limited |access-date=May 24, 2023 |work=[[The New York Times]] |agency=[[Reuters]]}}</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1995, ⵓⵔ ⴷⴰ ⵙⵓⵍ ⵉⴼⵔⵔⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵕⵟⵟⴰⵍⵏ ⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏⵏⵙⵏ 3 ⵏ ⵉⴷ ⵎⵍⵢⴰⵕ ⴷⵓⵍⴰⵕ, ⴷ ⵓⵎⵥⵏ ⴰⵙ ⵉⴷ ⴱⵓ ⵓⵕⵟⵟⴰⵍ ⴰⵏⵏ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ ⴰⴽⴷ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ "ⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ ⵉⵔⵉⵡⵏ ⴷ ⵉⵎⵇⵥⵥⵕⵏ" ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⵢⴰⵏⴼ ⵉ ⵜⵕⵥⵉ ⵜⵓⴷⵎⴰⵡⴰⵏⵜ<ref name="plaza">{{cite news |last=Segal |first=David |author-link=David Segal (journalist) |date=January 16, 2016 |title=What Donald Trump's Plaza Deal Reveals About His White House Bid |url=https://www.nytimes.com/2016/01/17/business/what-donald-trumps-plaza-deal-reveals-about-his-white-house-bid.html |url-access=limited |access-date=May 3, 2022 |work=[[The New York Times]]}}</ref><ref>{{cite news |last1=Stout |first1=David |author-link1=David Stout |last2=Gilpin |first2=Kenneth N. |date=April 12, 1995 |title=Trump Is Selling Plaza Hotel To Saudi and Asian Investors |url=https://www.nytimes.com/1995/04/12/business/trump-is-selling-plaza-hotel-to-saudi-and-asian-investors.html |url-access=limited |access-date=July 18, 2019 |work=[[The New York Times]]}}</ref>. ⴷ ⵓⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⵜ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴷ ⵓⵔⴳⴳⵓⴱ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⴳ [[ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 92 ⵏ ⵜⴰⵔⴰⵢⵜ ⴷ ⵜⴰⴳⵜⴰⵙⵎⵔⵙⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵏⵓⵕⵥⵓⵎⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2008. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024, ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ ⵜⴰⵢⵎⵙ" ⴷ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ "ⴱⵕⵓ ⴱⵓⴱⵍⵉⴽⴰ" ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵏⴰⴼⵓⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵙⴽⴰⵔ ⴰⵔⵣⵣⵓ ⵖⴼ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⵙ ⵉⴽⴽⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵜⵉⵎⵕⵥⵉⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵓⵣⵔⴰⵢ ⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴷ ⵜⵎⴷⴼⴼⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵏⵣⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ ⴷⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵖⴼ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⴰⵡⴷ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⴳ ⵓⵙⵖⵜⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ [[2008]].<ref>{{cite news |last1=Kiel |first1=Paul |last2=Buettner |first2=Russ |author-link2=Russ Buettner |date=May 11, 2024 |title=IRS Audit of Trump Could Cost Former President More Than $100 Million |url=https://www.propublica.org/article/trump-irs-audit-chicago-hotel-taxes |access-date=August 26, 2024 |work=[[ProPublica]]}}</ref> == ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵏ == ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵙ «ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵎⵃⴹⵉ» <ref>(en-US) Megyn Kelly, Kelly File, « Donald Trump: 'I want to make the country great again' », www.foxnews.com,‎ 21 mai 2015 (lire en ligne [archive du 15 mars 2016] Accès libre, consulté le 3 février 2023).</ref>, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵖⴼⴰⵡⴰⵍⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵎⵎⴰⵍⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵃⴹⵉ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵙⴳⴷⴰⵏ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴽⵯⴼⵍⵜ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵎⴽ ⵜⵜ ⵏⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵡⵓⴷⵎⴰⵡⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ <ref>(en) « In G.O.P. image race, “strong” tops “conservative” [archive] », sur YouGov, 12 janvier 2016 (consulté le 26 juillet 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⴷⴰⵖ ⵉⵛⵇⵇⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵉⵏ», ⴷ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵓⵜⵓⵔ ⵜⴰⵖⴰⵎⵜ ⵏⵏⵙ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ ⵡⴰⵏⵏⵉ «ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⴰⵀⴰ ⵉⵙⵙⵏⴼⴰⵍ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⴽⵓ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ <ref>Gilles Paris, « Donald Trump, Monsieur « flexible » [archive] », sur lemonde.fr, 15 mai 2016 (consulté le 17 mai 2016).</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⵎⴳⴳⵓ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ» <ref>Lucie Robequain, « L'Affolant Donald Trump », www.lesechos.fr,‎ 2 mars 2016 (lire en ligne [archive du 29 janvier 2017] Accès libre, consulté le 14 mars 2016).</ref>, <ref>Iris Deroeux, « Mark Danner: «Avec Trump, nous explorons les nouveaux territoires de la politique» [archive] », sur Mediapart, 29 juin 2016 (consulté le 29 juin 2016).</ref>, <ref>« Election américaine en direct : que faut-il retenir de la campagne ? [archive] », sur lemonde.fr, 8 novembre 2016 (consulté le 8 novembre 2016).</ref> ⵏⵖ «ⵓⵔ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵙⵎⵍ» <ref>Vincent Tournier, « Et maintenant Donald Trump traité de faux homme de droite ? L'attaque de Ted Cruz moins fausse qu'il n'y paraît » [archive du 5 février 2019], sur Atlantico, 25 avril 2016 (consulté le 3 février 2023).</ref>. ⴷ ⵙⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ ⴳ 2021, ⴷ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵏ 2024, ⴰⵔ ⵜ ⵣⴷⴰⵢⵏ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵖⵏ ⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⵡⵔⵖⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵖⴰⵙ ⵜⴰⵡⵔⴳⵉⵜ ⵉⵊⵍⴰⵏ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵡⵓⴽⴽⵓⵙ ⵏ ⵜⴼⴳⴰⵏⵉⵜ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵜ <ref>(en) « We watched 20 Trump rallies. His racist, anti-immigrant messaging is getting darker. [archive] », sur POLITICO, 12 octobre 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵙⵙⵓⵎⴷ ⵏ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ <ref>(en) « Mussolini, Trump and What Assassination Attempts Really Do [archive] », sur POLITICO, 3 août 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵜⴽⵕⴹⵉ ⵜⴰⵏⵎⴳⴰⵍⵜ ⵉ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ <ref>{{Lien web|titre="Le fil rouge, c'est la remise en cause de la démocratie" : pourquoi historiens et politologues sont de plus en plus nombreux à qualifier Donald Trump de "fasciste"|url=https://www.franceinfo.fr/monde/usa/presidentielle/donald-trump/le-fil-rouge-c-est-la-remise-en-cause-de-la-democratie-pourquoi-historiens-et-politologues-sont-de-plus-en-plus-nombreux-a-qualifier-donald-trump-de-fasciste_7016093.html|site=Franceinfo|date=2025-01-20|consulté le=2025-10-07}}.</ref>, ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ <ref>[vidéo] « We’re Experts in Fascism. We’re Leaving the U.S. [archive] », New York Times Opinion, 18 mai 2025, 6:54 min (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵍⴰ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵜⵜⴼⵙⴰⵔ; ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴱⴰⵡⵏ ⵉⵡⵏⵏⴰⵏ ⴰⴷ, ⵎⵉⵏ ⵙⵙⵓⵔⴷⴰⵏ ⴳ ⵢⵉⵎⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰ ⵖⴼ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, <ref>(en) [vidéo] « This House Believes Trump is a 21st Century Fascist [archive] », Roger Griffin, 16 février 2025.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ [[ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ]] ⴰⵎ «ⵓⵎⵙⵜⴰⵢ ⴰⵏⴰⵜⵉⴼⵉ (ⴰⵏⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵣⵡⴰⴳⵏ) ⴷ ⵓⵏⴰⵎⵓⵔ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵓⵎⵙⵏⵎⵣⵔⵓⵢ [[ⵙⵉⵔⵊ ⴱⵉⵔⵛⵜⴰⵢⵏ]] ⵎⴰⵙ «ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵎⵔⴰⵙ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵎⴰⵎⴽⵜ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵉⴽⴰⴱⴰⵕⵏ ⵉⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵏ ⵉⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵢⵏ» <ref>« Non, Donald Trump n'est pas fasciste mais… [archive] », sur tempsreel.nouvelobs.com, 1er mars 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>; ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵉⵙⴼⴰⵡ ⵉⵎⵣⴰⵔⴰⵢⵏ ⴳⵔ ⴰⵙ ⴷ ⵓⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⴰⵏⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵙⵉⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵙⵜⵉⵢⵜ ⴷⴰ ⵜⴷⵔⵔⵓ ⴰⴽⴷ ⵜⵙⵉⵍⴰⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ «ⵉⵎⵏⵜⵉⵍⵏ ⵖⴱⴰⵏⵉⵏ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵙⵜⴰⵢⴰⵏⵜ ⵏ [[2016]], ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵏⵏⴰⵍ ⴷ ⵓⵎⵣⴰⵖ ⵏ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵙⴳ ⵉⵎⵓⵔⴰⵏⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵏ ⴷ ⴰⵢⵜ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵉⵎⵍⵍⴰⵍⵏ, ⴷⵉⴳⵙⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓ ⴽⵍⵓⴽⵙ ⴽⵍⴰⵏ" [842], ⵏⵏⵉ ⵢⵓⴼⴰⵏ ⵉⵖⴼⴰⵡⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⴳ ⵢⵉⵏⴰⵡ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵙⵉⵜⴳⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵖⴼ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ <ref>Julie Conan, « Comment Trump rallie les «suprémacistes blancs» », Le Soir,‎ 16 octobre 2016 (lire en ligne [archive], consulté le 17 octobre 2016).</ref>, ⴷ ⴰⵡⴷ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⴰⵣⵉ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ <ref>(en) Peter Holly, « Top Nazi leader: Trump will be a ‘real opportunity’ for white nationalists [archive] », Washington Post, 7 août 2016.</ref>. ⴷ ⵖⵓⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵢⵏ ⴰⵎ [[ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ ⴽⴰⴳⴰⵏ]] ⵏⵖ [[ⴱⵢⵉⵕ ⴷⵉ ⵙⵉⵏⴰⵕⴽⵍⵉⵏⵙ]], ⴰⵜⵉ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵎⴷⵢⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵢⵏⵓⵜ <ref>« Donald Trump, le retour du fascisme? [archive] », sur letemps.ch, 30 juin 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜ ⵉⴳⵍⵎ ⴰⵍⴰⵏ ⵜⵓⵔⵉⵏⵉ ⴳ ⵓⵙⵉⵜ ⵏ lenouvelliste.ca ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵖⴰⵔ ⵏ ⵓⵎⵜⵉⵡⴳ» ⵏⵏⵉ ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵎⵉⵣⵉⵢⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵖⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ <ref>« Donald Trump, futur maître de la planète? [archive] », sur lenouvelliste.ca, 21 janvier 2017 (consulté le 28 novembre 2018).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜⵙⵉⵜⵉⴳ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ "ⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵔ ⴰⵏⵥⵓⵍⴰⵏ" (SPLC), ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵜⵉⴹⴰⴼ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ «ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⴱⵔⴰⵣ ⵖⵓⵔ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵙⵏⴼⵍ», ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵜⵉⵙⵔⴽⵎⵉⵏ ⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵎⵃⴹⴰⵢ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⵔⵓⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴷⵢⵓⵍⵓⵊⵉⵢⵉⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵉⵏ ⵏⵖ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⵏ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ ⵏⵖ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉⵏ ⵇⴰⵃ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴳⵜⴷⵍⵙⴰ ⴷ «ⵜⵓⵖⵥⴰⵏⵜ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵉⵙⴳⵓⵎⵏ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ <ref>(en) Alternative Right [archive].</ref>. ⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍⵏ ⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵚⵍⴰⴹⵏ ⴳ 2016 ⴰⴽⴷ [[ⵊⵓⵕⵊ ⵡⴰⵍⴰⵙ]], ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⴰⵙⵉⵎⴰⵏ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 1968 <ref>(en) Jamelle Bouie, « Our George Wallace [archive] », sur Slate, 27 septembre 2015 (consulté le 14 mars 2016)</ref>, <ref>Pierre Bouvier et Jean-Christian Vinel, « Convention de Cleveland : « Le Parti républicain soutiendra Trump, quitte à perdre avec lui » [archive] », sur lemonde.fr, 18 juillet 2016 (consulté le 19 juillet 2016).</ref>, <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>, ⵏⵖ ⴰⴽⴷ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴰⵏⴷⵕⵓ ⵊⴰⴽⵙⵓⵏ]], ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ ⵏ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] ⵙⴳ 1829 ⴰⵔ 1837 <ref>Anne-Laure Delatte, « En 1829, Trump s’appelait Jackson [archive] », sur liberation.fr, 28 mars 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>, <ref>Dominique Moïsi, « Pourquoi l'Amérique de Trump rejette la mondialisation [archive] », sur lesechos.fr, 9 mai 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>, <ref>(en) Steve Inskeep, « Donald Trump’s Secret? Channeling Andrew Jackson [archive] », sur nytimes.com, 17 février 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵢⵉⵏⴰⵡ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵜ [[ⵕⵉⵜⵛⴰⵕⴷ ⵏⵉⴽⵙⵓⵏ]] ⵙ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ «ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴷ ⵓⵏⴳⵔⴰⵡ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵉⵎⵢⴰⵔⵏ ⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⵖⴼ [[ⵕⵓⵏⴰⵍⴷ ⵕⵉⴳⴰⵏ]], ⵙ ⵓⵡⵜⵜⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵏⵜⵓ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵏⴼⵔⵓⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ <ref>Nicolas Bourcier et Gilles Paris, « Donald Trump se veut le candidat anti-élites », Le Monde, no 22246,‎ 23 juillet 2016, p. 2 (lire en ligne [archive]).</ref>, <ref>Olivier Piton, « Donald Trump : du populisme au post-conservatisme [archive] », sur L'Opinion.fr, 26 septembre 2016 (consulté le 26 septembre 2016).</ref>. ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷⴰ ⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵉⵎⵣⴰⵔⴰⵢⵏ ⵙ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵕⵉⴳⴰⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵍⵍⵉⴳ ⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵓⵙⴰⵏ ⴷⴳ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⴷ ⵓⵙⵓⵔⴰⵔ, ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵓⵔ ⵓⵡⵉⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⴷ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵙⵙⴼⴰⵍⵏ ⵜⴰⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵏⵏⵙⵏ ⵖⵔ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ, ⴷ ⵎⴰⵙ ⵜⵏ ⵓⵔ ⵔⵎⵉⵙ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵓⵎⵉ ⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢⵏ <ref>Clément Daniez, « La comparaison entre Trump et Reagan est-elle vraiment sérieuse? [archive] », sur lexpress.fr, 2 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>, <ref>Romain Huret, « Trump a réussi à créer une alliance électorale entre une élite conservatrice et une Amérique pauvre et ouvrière » [archive], sur lemonde.fr, 10 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>. ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵖⴼ ⵓⵢⴰ, ⴷⴰ ⵉⵣⵓⵣⵣⵓⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵖⴼ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵔⵙⵉⵉⵜⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ <ref>Vincent Destouches, « Comment l’élection présidentielle est devenue celle de la théorie du complot [archive] », sur lactualite.com, 11 mai 2016 (consulté le 4 juin 2016).</ref>, <ref>Daniel Schneidermann, « Un conspirationniste nommé Donald Trump [archive] », sur liberation.fr, 13 décembre 2015 (consulté le 4 juin 2016).</ref>, <ref>Hélène Vissière, « Donald Trump, théoricien du complot [archive] », sur lepoint.fr, 11 mars 2016 (consulté le 4 juin 2016).</ref>; ⴷ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵜ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵉⵜ ⵏ Conspiracy Watch ⴰⵎ ⵓⵎⴽⴽⴰⵙⵓ ⵓⵙⵔⵉⴷ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵎⴰⵃⴹⴰⵡ ⴰⵔⵎⵉⴷⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⵚⵍⴹ ⵓⵎⵙⵏⵎⵣⵔⵓⵢ [[ⵕⵉⵜⵛⴰⵕⴷ ⵀⵓⴼⵙⵜⴰⵜⵕ]] ⴳ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⴰⵎⴽⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵓⴼⵍⵏ ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵙ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴷ ⵙⴳ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ [[ⴱⴰⵕⵉ ⴳⵓⵍⴷⵡⴰⵜⵕ]] ⴳ 1964 <ref>« Etats-Unis : l’élection qui met les conspirationnistes au pouvoir ? [archive] », sur Conspiracy Watch, 11 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴳ ⵓⴼⵔⵔⵓⵖ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⴽⵔⴽⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵎⵎⴰⵍⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⵏ "ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵏⵏ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵏⵏⵉⴳ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ", ⵖⴼ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏ ⵜⵙⴼⵔⵓⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⵖⴼ ⵜⴳⵎⴰⵎⵜ ⵏ [[ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵜⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] ⴳ [[ⵜⴰⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵜ|ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵜ]] <ref>« La vérité compte-t-elle encore en politique ? [archive] », sur France Culture, 15 septembre 2016 (consulté le 14 novembre 2016).</ref>, <ref>(en) Jane Suiter, « Post-truth Politics », Political Insight, vol. 7, no 3,‎ décembre 2016, p. 25-27 (lire en ligne [archive], consulté le 14 novembre 2016).</ref>, <ref>Pierre Haski, « Brexit, Trump : bienvenue dans l'ère "post-vérité" [archive] », sur tempsreel.nouvelobs.com, 16 septembre 2016 (consulté le 14 novembre 2016).</ref>; === ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ === * Sébastien Boussois, ''Donald Trump, retour vers le futur'', éd. Mareuil, 2025. * David Da Silva, ''Trump et Hollywood, t. 2 : Le cinéma trumpien'', La Madeleine, LettMotif, 2023, 228 p. {{ISBN|978-2-36716-376-5}}. * {{Article |auteur1=Maya Kandel |titre=La doctrine Trump |périodique=Le Grand Continent |date=23 octobre 2020 |lire en ligne=https://legrandcontinent.eu/fr/2020/10/23/la-doctrine-trump-1/}} == ⵜⵉⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵖⵓⵍⵉⵏ == * {{cite journal |last1=Adams |first1=Kenneth Alan |date=Spring 2021 |title=The Trump Death Cult |url=https://www.proquest.com/openview/c5d4601ebe8dcb232f9ab2965e900d70/1?pq-origsite=gscholar&cbl=35407 |journal=[[Journal of Psychohistory]] |volume=48 |issue=4 |access-date=February 22, 2026 |pages=256–276 |issn=0145-3378}} * {{cite journal |last1=Johnson |first1=Kevin R. |author-link1=Kevin Johnson (lawyer) |last2=Cuison-Villazor |first2=Rose |title=The Trump Administration and the War on Immigration Diversity |journal=[[Wake Forest Law Review]] |date=May 2, 2019 |url=https://www.wakeforestlawreview.com/wp-content/uploads/2024/04/w10_VillazorJohnson.pdf |pages=575–616 |volume=54 |issue=2}} * {{cite journal |last1=Kaufman |first1=Robert R. |last2=Haggard |first2=Stephan |author-link2=Stephan Haggard |title=Democratic Decline in the United States: What Can We Learn from Middle-Income Backsliding? |journal=[[Perspectives on Politics]] |date=2019 |volume=17 |issue=2 |pages=417–432 |doi=10.1017/S1537592718003377 |s2cid=149457724 |doi-access=free}} * {{cite journal |last1=Lajevardi |first1=Nazita |last2=Oskooii |first2=Kassra A. R. |year=2018 |title=Old-Fashioned Racism, Contemporary Islamophobia, and the Isolation of Muslim Americans in the Age of Trump |journal=Journal of Race, Ethnicity, and Politics |volume=3 |issue=1 |pages=112–152 |doi=10.1017/rep.2017.37}} * {{cite journal |last=McGurk |first=Brett |author-link=Brett McGurk |url=https://www.foreignaffairs.com/articles/iran/2020-01-22/cost-incoherent-foreign-policy |title=The Cost of an Incoherent Foreign Policy: Trump's Iran Imbroglio Undermines U.S. Priorities Everywhere Else |journal=[[Foreign Affairs]] |date=January 22, 2020}} * {{cite journal |last1=Nacos |first1=Brigitte L. |author-link1=Brigitte L. Nacos |last2=Shapiro |first2=Robert Y. |author-link2=Robert Y. Shapiro |last3=Bloch-Elkon |first3=Yaeli |date=2020 |title=Donald Trump: Aggressive Rhetoric and Political Violence |url=https://www.jstor.org/stable/26940036 |journal=[[Perspectives on Terrorism]] |volume=14 |issue=5 |pages=2–25 |issn=2334-3745 |jstor=26940036 |access-date=January 20, 2025}} * {{cite journal |last1=Sundahl |first1=Anne-Mette Holmgård |title=Personality Cult or a Mere Matter of Popularity? |journal=[[International Journal of Politics, Culture, and Society]] |volume=36 |issue=4 |date=May 4, 2022 |pages=431–458 |doi=10.1007/s10767-022-09423-0 |pmid=35528318 |pmc=9066393}} * {{cite journal |last=Urbinati |first=Nadia |author-link=Nadia Urbinati |date=May 2019 |title=Political Theory of Populism |url=https://www.annualreviews.org/content/journals/10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |journal=[[Annual Review of Political Science]] |volume=22 |access-date=December 20, 2024 |pages=111–127 |issn=1094-2939 |doi=10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |url-access=subscription}} == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] * [[ⴽⴰⵏⴰⴷⴰ|ⴽⴰⵏⴰⴹⴰ]] * [[ⵎⵉⴽⵙⵉⴽ]] * [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] == ⵉⵙⵍⴽⵎⵏ ⵏ ⴱⵕⵕⴰ == {{ⵉⵙⵉⵜⵏ ⵏ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵓⵏ}} ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ|ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ}} 75zqsraviy6boefgd4myn1px0ag1wbf 197990 197988 2026-10-28T22:43:52Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 197990 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ|ⵜⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]]: Donald John Trump) (ⴰⴼⵔⵉⵙⵎ: The Donald <ref>{{Lien web |langue=en |titre=Why does everyone call Donald Trump ‘The Donald’? It’s an interesting story |url=https://www.washingtonpost.com/news/arts-and-entertainment/wp/2015/09/01/why-does-everyone-call-donald-trump-the-donald-its-an-interesting-story |site=The Washington Post |date=1 septembre 2015}}.</ref>) (ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ]], ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⵎⵉⵍⵢⴰⵕⴹⵉⵕ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵢⴰⴼⵓ ⴰⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏⵉ, ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵜⵉⵙ 45 ⴷ ⵜⵉⵙ 47 ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵓⵎⵉ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵙⴳ 20 [[ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ]] [[2017]] ⴰⵔ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2021]], ⴷ ⵜⴽⴽⵍⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵙⴳ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2025]]. ⵉⴳⴰ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ [[ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ]], ⵢⴰⵎⵥ ⵜⴰⵏⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971 ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵙⵙⵏⴼⵍ ⵉⵙⵎ ⵙ "ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵉⵙⴽⵔ ⵙⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵜⴰⴷⵎⵙⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴱⴰⵔⴰⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⵍⴼ. ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵡⵓⴷⵎⴰ ⵜⴰⵙⵏⵖⵎⴰⵙⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ, ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ; ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳⵔ 2004 ⴷ 2015 ⴰⵎ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵡⵜ (The Apprentice). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump NYMA.jpg|thumb|left|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1964]] ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ, ⵉⴽⵛⵎ ⴳ 1987 ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵜⵙⵎⵎⵙⴽⵍⵜ ⴷⴳ 1999 ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵏⵣⴰⵖ ⵉ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵊⵓⵕⵊ ⴱⵓⵛ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ — ⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ — ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ 2009. ⵉⵣⵣⵖⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵏⵏⴰ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⵜⵎⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵓⵔ ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⵏⵥⴰ, ⵉⵎⵓⵔⵙ ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2016 ⵙ ⵓⵙⴽⵜⵔ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ "ⵙⴽⵔ ⴷⴰⵖ ⴳ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ ⵜⴰⵏⵓⴼⵍⴰⵢⵜ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵏⵏⵉⴹⵏ". ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⴹⵍⵉⴱ ⵉ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵉⵏⴱⴹⵏ ⴷ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵉⵏⵎⵏ, ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴷ ⵉⵖⵜⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⴰⵣⵡⴰⴳ. ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⴳⵍⴰⵎ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ ⴷ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵔⴷⵓ ⴳ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵏ ⵓⵏⵣⵡⵉ. ⴷ ⵉⴳⵔ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵀⵉⵍⴰⵔⵉ ⴽⵍⵉⵏⵟⵓⵏ ⵇⴰⵃ ⵜⵓⵔⴷⴰⵡⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump with model of Television City.jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1985 ⴰⴽⴷ ⵓⵣⵓⵔⵜ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏ ⴷⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]].<ref>{{cite magazine |last=Handy |first=Bruce |date=April 1, 2019 |title=Trump Once Proposed Building a Castle on Madison Avenue |url=https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2019/04/trump-tower-real-estate-projects/583243/ |access-date=July 28, 2024 |magazine=[[The Atlantic]]}}</ref>]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵙⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⵉ ⵓⵏⵣⵡⵉ ⴷ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵖⵢⴰⵢⵜ ⵏ ⵢⵉⵕⴰⵏ ⴷⴳ ⴼⵢⵉⵏⵏⴰ, ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵓⵇⵓⴷⵙ ⴰⵎ ⵜⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⵏ ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵉⵏ ⵜⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⵖⴰⵏⵉⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ "ⵜⵉⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵉⴱⵔⴰⵀⵉⵎ", ⴷ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ "ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵜ ⵏ ⵓⵙⴰⵢⵔⴰⵔ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ" (United States Space Force). ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ, ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⵜⵓⵛⵛⵉⵍⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⴷ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵢⵓⵍⵙ ⵉ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵏⴰⴼⵜⴰ" (ALENA) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⴳ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵓⵙⵎⵉⴽⴰ" (ACEUM), ⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵛⵛⵉⵏⵡⴰ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ. ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵏ ⵓⵙⵖⴰⵏ ⴷ ⵜⴳⵎⵉ ⴰⵔ ⵜⵉⵣⵉ ⵍⵍⵉⴳ ⵜⵏⴽⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵜⴰⴷⵓⵙⴰⵏⵜ ⵏ 2020. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵥⵥⵕⵉⴳ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⵉ ⵓⴼⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⵔⵉⵙⵜ ⵜⴰⵎⵃⴹⴰⵡⵜ ⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵡⴰⵍⴰⵏⵜ ⵖⵉⴼⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵓⵎⵎⵍⵉⵏ ⵙ ⵓⵃⵟⵟⵓ ⵖⴼ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⴷⴷⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵅⵛⵏⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ "ⵙⵎⵓⵏⴰⵜ ⴰⴼⴰⵙⵉ" ⴳ ⵛⴰⵕⵍⵓⵜⵙⴼⵉⵍ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ 2020, ⴷ ⵖⴼ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ [[ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ|ⴰⵡⴽⵔⴰⵏⵉ]] [[ⴼⵓⵍⵓⴷⵉⵎⵉⵔ ⵣⵉⵍⵉⵏⵙⴽⵉ]], ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔ ⵖⵉⴼⵙ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵣⵣⵉⴷⴳⴰ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵉⵎⵖⴰⵔⵏ. ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵓⵢⴰ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⴳⵣⵣⵓⵍⵏ, ⴷ ⵓⵎⵢⴰⴳⴳⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵓⴱⴰⵢⵢⵓⵕ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⴽⵓⵔⵓⵏⴰⴼⵉⵔⵓⵙ 2019|ⴽⵓⴼⵉⴷ-19]] ⵙ ⵓⵏⴰⴽⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⵙⴳ [[ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ|ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ]]. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 2020, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⵊⵓ ⴱⴰⵢⴷⵏ. ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵢⵉⵜⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵓⵢⴰⵏⵏ — ⵏⵏⵉ ⵓⴳⵉⵏ ⵙ ⵎⴰⵕⵕⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ — ⴷ ⵉⴳⴰ ⴱⴰⵢⵟⵟⴰⵕ ⵉ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ. ⴳ 6 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2021, ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⴹⵏ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵖⵔ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵡⵡⵖ ⵏⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵔⵎⵉⵜ ⵏ ⵓⴽⴽⵛⵜⵓ. ⴷ ⵕⵥⵎⵏ ⴷ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⴷⴰⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ, ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵔ ⵎⵓⵔⵙⵏ ⴳ ⵎⴰⵢⵏⵏⴰ. ⴷ ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⵉⵍⵉ ⴷⴳ ⵜⴼⵓⴳⵍⴰ ⵏ ⵓⵙⵙⵔⵙⵓ ⵏ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵢⵓⵎⵥⵏ ⴰⴷⵖⴰⵔ ⵏⵏⵙ. ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙⴳ ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 2022 ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵎⴰⵕⵚ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ. ⴳ ⵓⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴷ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⴹ ⵜⵉⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2020 ⴷ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ, ⵓⵍⴰ ⵉⵙⵓⴳⵉⵜⵏ ⵉⵔⵉⵙⴰⵏⵏ. ⴳ 30 [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]] [[2024]], ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⵙ 34 ⵏ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ "ⵙⵜⵓⵕⵎⵉ ⴷⴰⵏⵢⴰⵍⵣ", ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙⵏ ⵙ ⵜⵉⴳⴰⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴽⴰⴹⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump swearing in ceremony.jpg|thumb|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 2017]] ⴹⴰⵕⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵖⵉ ⴷ ⵙ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ [[ⵉⵍⵓⵏ ⵎⴰⵙⴽ]], ⵉⵎⵓⵔⵙ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024 ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵜⴰⵢⵜ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ [[ⴽⴰⵎⴰⵍⴰ ⵀⴰⵔⵉⵙ]]. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏⵜ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⴹⴼⵕⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵉⴹⵕⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵖⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ, ⵉⴼⴽⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵓⵔⴼ ⵉ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ 1500 ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵉⵏ. ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵉⵙⵡⴰⵍⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ, ⵉⵙⴽⵔ ⵎⴰⵙⴽ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴰⴹⵉⵏ, ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵎⴳⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵉⴼⵉⴷⵉⵕⴰⵍⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵙⴷⵓⵙ ⵉⴹⵉⵚ ⵏ ⵜⵙⵏⵓⵔⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵙⵎⵀⵍ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴷⵉⵡⴰⵏⵜ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⵓⵔ ⵉⵍⵉⵏ ⴰⵣⵔⴼ, ⴷ ⵓⵢⴰⵏⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔⵏ ⵜⵉⵔⵡⴰⴽⵉⵏ, ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ ⴰⵃⵟⵟⴰⵡ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵇⵔⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵉⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵙ ⵓⵃⵍⵍⵓⵜⴼ ⵖⵔ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⴷ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ. ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵀⴰⵜ ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵜⴰⵏⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⵎⴰⵙ ⵜⵔⵉⵡ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⴷ ⵜⴽⵛⵎ ⵏⵏ ⵡⴰⵍⴰ<ref>ⵡⴰⵍⴰ: ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⴽⵉⴳⴰⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵚ (ⴷⴰ ⵜⵜ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵎⴳⵓⵏⵏ ⴷ ⴰⵢⵜ ⵎⵔⵖⴰⴷ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵏⴰⴹⵉⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ)</ref> ⵖⴼ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴱⵣⵣⴻⵣ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⴳ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵉⴷⵉⵡⴰⵏⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⵓⵜ ⵉⴷⵖⴰⵔⵏ ⵉⵎⵖⵢⴰⵢⵏ ⵉⵢⵕⴰⵏⵉⵢⵏ, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴼⵙⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵉ [[ⵓⴽⵔⴰⵏⵢⴰ|ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ]] ⴳ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏⵏⵙ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ [[ⵔⵓⵙⵢⴰ]], ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵓⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵖⴰⵣⵣⴰ]]. ⴷ ⴳ ⵢⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2026, ⵉⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵢ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴼⵉⵏⵉⵣⵡⵉⵍⵉ [[ⵏⵉⴽⵓⵍⴰⵙ ⵎⴰⴹⵓⵕⵓ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵓⵎⵚⵉⵕⵉⴹ. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵍⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵎⴰⵙ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⴳⵔⵉⵏⵍⴰⵏⴷ, ⵏⵖ ⴰⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴰⵙⵓⴳⵉ ⵖⴼ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵜⵎⵏⵥⴰⵡⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ. ⴷ ⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ 2026, ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵖⴼ [[ⵉⵔⴰⵏ|ⵉⵕⴰⵏ]], ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵖⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵏ [[ⴰⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ|ⵓⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ]]. == ⵜⴰⵏⴽⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵍⵎⴷ == ⵉⵍⵓⵍ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵊⵓⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵉⴳⴰ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵖⵓⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵎⴰⵔⵉ ⴰⵏ ⵎⴰⴽⵍⵢⵓⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;30, 37.</ref>. ⵉⵍⴰ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⵉⵍⵉⵎⴰⵏⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⵓⵜⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;v.</ref>. ⵉⵎⵇⵇⵓⵔ ⴷ ⴰⴽⴷ ⵡⴰⵢⵜⵎⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⴳⵔⵏ: ⵎⴰⵔⵢⴰⵏ, ⴷ ⴼⵔⵉⴷ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ, ⴷ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ, ⴷ ⴳⵎⴰⵙ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵖⵔⵎ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 23 ⵏ ⵜⵅⵅⴰⵎⵜ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ "ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⵉⵙⵜⵉⵜⵙ" ⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2015/09/23/us/politics/donald-trumps-old-queens-neighborhood-now-a-melting-pot-was-seen-as-a-cloister.html |title=Donald Trump's Old Queens Neighborhood Contrasts With the Diverse Area Around It |first=Jason |last=Horowitz |work=[[The New York Times]] |date=September 22, 2015 |access-date=December 15, 2025 |url-access=limited}}</ref>. ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⵉⵎⵙ<ref>"ⵎⵓⵙⴰⵏ", ⴳⴰⵏ (ⵙⵓⵙ, ⴰⵟⵍⴰⵚ ⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙ, ⵜⵡⴰⵔⴳ...).</ref> ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵡⴰⵍⴰ ⵃⵎⵍⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. p.&#x20;302.</ref>, ⵉⵎⵣⵉⵣⵡⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;49.</ref> ⴰⴽⴷ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⵎⵎⵔⴰⵏ ⴷ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⴷⵏⴰⴽ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵎⴽⴰⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵓⴼⴰⵢ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;272.</ref>. ⵉⵙⵙⵉⵡⴹ ⴼⵔⵉⴷ ⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵜⵉⵖⴰⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>.</ref> ⴷ ⵓⵎⵏⵣⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ "ⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵜⴰⵢⵏ ⴷ ⵙ ⵜⴽⵓⵍⵉ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵜ".<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;47.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⴰⵙ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⴰⵀⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⵡⴰⴷ ⵉⵏⵇⵇⴰⵏ" ⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ".<ref>Hurt III, Harry (1993). ''Lost Tycoon''. W. W. Norton & Company. [[ISBN 0-393-03029-6|ISBN&#x20;<bdi>0-393-03029-6</bdi>]]. p.&#x20;13.</ref> ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵓⵙⵢⴰⴼⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. p.&#x20;13.</ref> ⴷ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵥⵕⴼⴰⵏ ⵉ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⴷ ⵉⴷⴷⴰⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;51.</ref> ⴷ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵉ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴼⵔⵉⴷ ⴷⴰ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵉ ⴽⵓ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⴷ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰⵏ 20,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 265,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵉⵙⵉⴹⵏⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵎⵉⵍⵢⵓⵏⵉⵔ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⴰⵖⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵙⴰⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ, ⴷ ⵏⵜⵜⴰ ⵢⴰⵍⵍⴰⵀ ⴷⴰⵔⵙ ⵜⵍⵍⴰ ⵜⴰⵎ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. pp.&#x20;30–31.</ref> ⵉⵖⵔⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ "ⴽⵢⵓ ⴼⵓⵔⵉⵙⵜ" ⴰⵔ ⴰⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ, ⵙⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵜⴰⵎ ⴰⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;33, 38, 45.</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⴰⵔ ⵜⵙⵙⴱⵖⴰⵙ ⵉⵏⵍⵎⴰⴷⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵏⵏⵓⵏⵜ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;66.</ref> ⴷ ⴰⵔ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵜⵥⵥⵓ ⵜⴰⴹⵓⵍⵍⵉⵜ ⴷ ⵡⴰⵣⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;42.</ref>. ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⴰⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴳ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵕⵏⵢⴰ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⴳ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴼⵓⵕⴷⵀⴰⵎ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1964 ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵥ ⵉ ⵜⴳⵎⵎⵉ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6. pp.&#x20;45.</bdi></ref>. ⵉⴷⵔⴰ ⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⵉⵍⵖ ⵏ ⵉⴼⵙⵢⴰⵏⵏ ⵏ ⵓⴼⵔⴼⵓⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⴷⴰ ⵏⵏ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉ ⴳ ⵜⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⵙ ⵜⵎⵍⵙⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵏ ⵡⴰⴽⵕⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴼⵍ ⴰⵙⵉⵍⵖ ⴰⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;99.</ref>. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⴷⴰⵡⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴱⵉⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵣⵣⵔⴰⵢ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵏⵓⵕⵥⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⴰⵍⴰⵙⵙ ⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⴳ ⵎⴰⵢⵢⵓ 1968 ⵍⵍⵉⴳ ⵢⵓⵎⵥ ⴱⴰⴽⴰⵍⵓⵔⵢⵓⵙ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⴳ ⵜⴷⵎⵙⴰ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;47–50.</ref>. ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⴳ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵙⴽⵯⴼⴰⵍ ⵜⵉⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵀⴰⵜ ⵜⵉⵍⴳⴰⵎⵉⵏ ⵏ ⵡⴰⴷⴷⵓⵔ ⴰⴽⴰⴷⵉⵎⵉ ⴷ ⵜⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴱⴷⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵓⵔ ⴳⵉⵙⵏⵜ ⵉⵍⵍⵉ ⵢⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;47.</ref><ref>{{cite news |last=Selk |first=Avi |date=May 20, 2018 |title=It's the 50th anniversary of the day Trump left college and nearly had to go to war |url=https://www.washingtonpost.com/news/retropolis/wp/2018/05/20/its-the-50th-anniversary-of-the-day-trump-left-college-and-nearly-had-to-go-to-war/ |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵢⵓⴷⴼ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⴰⴷ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵅⵎⵎⵉⵎ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵜⴰⵣⵣⵓⵍⴰⵏⵜ ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;75.</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵉⵏⵣⵣⴰ/ⵉⵜⵜⵓⵄⴼⴰ ⴳ ⵓⵙⵔⴷⴰⵙ ⵓⵛⵛⵉⵍ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ ⵖⴼ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⵏⵏⴰ ⵉⵙ ⵢⵓⴹⵏ ⵙ ⵉⵙⵏⵏⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵖⵙⴰⵏ ⴳ ⵉⵡⵔⵣⴰⵏ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;48.</ref>. == ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ == ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1968, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵢⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵉⵜⵜⵓⵥⵍⴰⵢⵏ ⵉ ⵜⵙⵔⴽⵎⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ ⴳ ⵉⵙⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵥⴽⴰ ⴼⵔⵉⴷ ⴳ [[ⴽⵡⵉⵏⵣ]], ⴷ [[ⵙⵜⴰⵜⵏ ⴰⵢⵍⴰⵏⴷ]], ⴷ [[ⴱⵔⵓⴽⵍⵉⵏ]].<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;51–53.</ref> ⴷ ⴳ ⵡⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ,<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>.</ref> ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵎⵙⴽⴰⵍⵜ, ⴷ ⵉⵙⵎⵓⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;76.</ref> ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵙⵙⵉⵔⵉⵡⵏ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵖⵍⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵎ ⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴳ ⵓⵙⵓⵏⵏ ⵉⵣⵖⵔⴰⵏⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. [[ISBN 978-0-446-69617-3|ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>]]. ⵜ. 51.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⴰⴷ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⴰⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;79.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵎⵓⴷⴷⵓ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;59.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴳ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. </ref> ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵉⵙⵎ ⵏ "[[ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ]]" ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵉⵙⵎⴰⵡⵏ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Blair, Gwenda (2015) [2001]. ''The Trumps: Three Generations That Built an Empire''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-3936-9</bdi>. ⵜ. 250.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵕⵓⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ  ⵉⴹⵉⵚ ⴰⵅⴰⵜⴰⵔ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ,<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 81.</ref> ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴼⵓⴽⴽⵓⵏ ⵜⵉⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵡⴰⵍⴰ/ⵓⵎⴰⵏⴰⵔ ⵏⵏⵙ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⵉ 13 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵙⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ.<ref><ref name="Mahler2016Cohn">{{cite news |last1=Mahler |first1=Jonathan |last2=Flegenheimer |first2=Matt |date=June 20, 2016 |title=What Donald Trump Learned From Joseph McCarthy's Right-Hand Man |url=https://www.nytimes.com/2016/06/21/us/politics/donald-trump-roy-cohn.html |url-access=limited |access-date=May 26, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵍⵎⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵜⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⵎⵙⵏⵉⴼⵉⵍⵉⵏ,<ref>Haberman, Maggie (2022). ''Confidence Man: The Making of Donald Trump and the Breaking of America''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29734-6</bdi>. ⵜ. 33.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵙⵓⴳⵔ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖⴼ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵣⵔⴼⴰⵏⵜ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 265.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⴼⵙⴰ ⴷ ⵓⵔⵊⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜⵉⵏ ⵉⵖⵢ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 266.</ref> ⴷ ⵉⵙⵖⵍⴼ ⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰ ⴰⵡⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⵣⴰ ⴰⴼⵔⴽⵓⴽ ⵉ ⵉⵎⵢⴰⴳⴳⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 272.</ref> ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵔⵔⴱ ⵉ ⵜⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 273-274.</ref> ⵉⵎⵍⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵓⵥⴹ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⴱⴹⵓ ⴷ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴹⴰⵢⵉⵏ ⵎⵉⵏ ⵏⵥⵕⴰ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ ⵏⵖ ⴰⵜⵉⴳ; ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵏⵏ ⵉⵎⵉⵍ ⵉⵙⵙⴰⴽⵯⴰⵢ ⵜⴰⵎⵙⴰⵔⵜ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⴳⵍⴰⵎ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⴳ ⴷⵉⴳⵙ ⵉⵎⵓⵔⵙ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. [[ISBN 978-0-593-29864-0|ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1973, ⵢⵓⵡⵙ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵚⵕⴹ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 100 ⵎⵍⵢⵓⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ (ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 725 ⵎⵍⵢⵓⵏ [[ⴷⵓⵍⴰⵔ|ⴹⵓⵍⴰⵕ]] ⴳ [[2025]]) ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵔⴰⵔ ⵖⴼ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵙⵓⵜⴰⵔ ⴷ ⵉⵏⵖⴼⴰⵔⵏ ⵉⵙⴳⴳⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⴼⵔⴰ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴹⴰⵀⵉⵕ ⵏ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⴽⴰⵏ ⴰⵡⴰⵍ ⴰⴷ ⵉⴽⴽⵙ ⴰⵙⵏⵓⵃⵢⵓ ⴷ ⵓⵥⵍⴰⵢ ⴰⵥⵓⵕⴰⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴰⵖⵓⵍ ⴷⴰⵖ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.82-84.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⴼⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⴹⴼⵕ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ 273-270.</ref> ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⵖⴼ ⵉⵏⵎⵓⵍⵍⴰ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ.<ref>Johnston, David Cay (2016). ''The Making of Donald Trump''. Melville House Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-1-61219-658-9</bdi>. ⵜ. 45-46.</ref> ⴳⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1991]] ⴷ [[2009]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵓⵜⵔⵉⵡⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⴳ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵎⵏⵏⵉ 11 ⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ: [[ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ]] ⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]], ⴷ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴳ [[ⴰⵜⵍⴰⵏⵜⵉⴽ ⵙⵉⵜⵉ]] ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵊⵉⵔⵙⵉ]], ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴳⴰⴷⵉⵔⵏ ⵏ ⵓⴽⴰⵣⵉⵏⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ".<ref>{{cite news |last=Qiu |first=Linda |date=June 21, 2016 |title=Yep, Donald Trump's companies have declared bankruptcy...more than four times |url=https://www.politifact.com/factchecks/2016/jun/21/hillary-clinton/yep-donald-trumps-companies-have-declared-bankrupt/ |access-date=May 25, 2023 |work=[[PolitiFact]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Winter |first=Tom |date=June 24, 2016 |title=Trump Bankruptcy Math Doesn't Add Up |url=https://www.nbcnews.com/news/us-news/trump-bankruptcy-math-doesn-t-add-n598376 |access-date=February 26, 2020 |work=[[NBC News]]}}</ref> ⴷ ⴷⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1992]] ⴷ [[1994]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵙ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⴽⵔⴰ ⵙⴳ ⵜⴻⵜⴰⵔⵉⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵜⴰⵔⵉⵍⴰⵡⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵙⵉⵡⴹⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴽⴽⴰⵏ ⵜⵉⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⵉ ⵜⵉⴳⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⴽⵔⴰⵢⵉⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴷⴰ ⴷⴰⵖ ⵙⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⵜⵉⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⴰⵏⵏ ⵖⵔ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ" ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵡⴰⵔⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ; ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵜ ⵜⵎⵇⵕⴰⴹ ⴰⴷ ⴳⴳⵓⵜⵏⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⴰⵎⵥⵏ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ ⵖⴼ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵏ ⵓⵖⴰⴼⵉⵔ. ⴷ ⵖⴼ ⵓⴼⵜⴰⵢ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ, ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⵖⴰⵡⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴷⴰ ⵜⵜⵡⴰⵜⴰⵙⵏⵜ  ⴰⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⴷ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵖⵔ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⴳⵎⴰⵙ ⴷ ⵓⵣⵉⵣⴷⵔ ⵏ ⵜⴰⵥⴰⵢⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ.<ref name="Tax_Schemes">{{cite news |last1=Barstow |first1=David |author-link1=David Barstow |last2=Craig |first2=Susanne |author-link2=Susanne Craig |last3=Buettner |first3=Russ |author-link3=Russ Buettner |date=October 2, 2018 |title=Trump Engaged in Suspect Tax Schemes as He Reaped Riches From His Father |url=https://www.nytimes.com/interactive/2018/10/02/us/politics/donald-trump-tax-schemes-fred-trump.html |url-access=limited |access-date=October 2, 2018 |work=[[The New York Times]]}}</ref> == ⵎⴰⵔⵉⵛⴰⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⴷ ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ == ⵉⵍⴷⵉ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵢⵏⵉⵜ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵉ ⵜⴽⴽⵍⵜ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1978 ⵓⵎⵉ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ: ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓⵎⵓⴹⵓⵕ" ⵉⵅⵓⴼⵙⵏ, ⵏⵏⵉ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⵜⴰⵎⵏⴰⵢⵜ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵙⵏⵜⵕⴰⵍ"<ref>{{cite news |last=Nevius |first=James |date=April 3, 2019 |title=The winding history of Donald Trump's first major Manhattan real estate project |url=https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-url=https://web.archive.org/web/20190406124720/https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-date=April 6, 2019 |access-date=February 6, 2026 |work=[[Curbed]]}}</ref>. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵓⵔ ⵖⵓⵔⵙ ⵍⵍⵉⵏⵜ ⵜⵣⵎⵔⵉⵏ ⵜⵉⵥⵕⴼⴰⵏⵉⵏ ⵉⴳⵓⵎⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵥⵕⴼ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⴷ, ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ "ⵀⴰⵢⴰⵜ" ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴹⴽⵍ ⴰⵕⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⴹⵏ 70 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref name="Rich NYMag">{{cite magazine |last=Rich |first=Frank |author-link=Frank Rich |date=April 30, 2018 |title=The Original Donald Trump |url=https://nymag.com/daily/intelligencer/2018/04/frank-rich-roy-cohn-the-original-donald-trump.html |access-date=May 8, 2018 |magazine=[[New York (magazine)|New York]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Kessler |first=Glenn |author-link=Glenn Kessler (journalist) |date=March 3, 2016 |title=Trump's false claim he built his empire with a 'small loan' from his father |url=https://www.washingtonpost.com/news/fact-checker/wp/2016/03/03/trumps-false-claim-he-built-his-empire-with-a-small-loan-from-his-father |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ [[ⵕⵡⴰⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ]] ⴷ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵉⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵔⴼ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵉ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ 40 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ — ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵙⵓⵍ, ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2016, ⴰⵣⵉⵣⴷⵔ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ<ref>{{cite news |last=Bagli |first=Charles V. |date=September 17, 2016 |title=A Trump Empire Built on Inside Connections and $885 Million in Tax Breaks |url=https://www.nytimes.com/2016/09/18/nyregion/donald-trump-tax-breaks-real-estate.html |access-date=September 5, 2026 |work=[[The New York Times]]}}</ref> — ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵉⵣⵔⵉⵏ 410 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref>{{cite news |last=Bernstein |first=Andrea |date=January 22, 2020 |title=Trump Pushed for a Sweetheart Tax Deal on His First Hotel. It's Cost New York City $410,068,399 and Counting. |url=https://www.propublica.org/article/trump-pushed-for-a-sweetheart-tax-deal-on-his-first-hotel-its-cost-new-york-city-410-068-399-and-counting |access-date=September 6, 2025 |work=[[ProPublica]]}}</ref><ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 269-271.</ref>. ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰⵎ ⴷⴰⵖ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1980 ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵀⴰⵢⴰⵜ" (Grand Hyatt Hotel)<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]].</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:President Trump Delivers Remarks (49498772251).jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ [[2020]].]] ⴷ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵢⵓⵎⵥ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ "ⴰⵔⴳⴳⵓⴱ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴼⴳⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ.<ref>{{cite magazine |last=Geist |first=William E. |author-link=Bill Geist |date=April 8, 1984 |title=The Expanding Empire of Donald Trump |url=https://www.nytimes.com/1984/04/08/magazine/the-expanding-empire-of-donald-trump.html |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |magazine=[[The New York Times Magazine]]}}</ref> ⴷ ⵜⵓⵎⴰ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴰⴷ  ⴰⵙⵉⵔⴰ ⴰⵎⴰⵜⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⵜⴰⵣⴷⴷⵉⵖⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2019.<ref name="moved">{{cite news |last=Haberman |first=Maggie |author-link=Maggie Haberman |date=October 31, 2019 |title=Trump, Lifelong New Yorker, Declares Himself a Resident of Florida |url=https://www.nytimes.com/2019/10/31/us/politics/trump-new-york-florida-primary-residence.html |url-access=limited |access-date=January 24, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵢⵓⵎⵥ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵜⵉⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⴱⵟⵟ ⴰⵥⴽⴰⵡⴰⵏ ⴷ ⵜⵓⵥⴽⴰ, ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⵙⵏⴳⵉⵏ ⴰⴱⵖⵍⵉ, ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵣ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴰⴷⴰⵣ ⵉ ⵉⴳⵓⵍⵉⴼⵏ ⵉⵎⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. 280.</ref> ⴷ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ, ⴷ ⵉⵙⵙⴼⵍⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⵢⵓⵎⵓ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 20 ⵏ ⵎⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⵓⴷⵓⵍⴰⵕ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 281.</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1988, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ "[[ⴱⵍⴰⵣⴰ (ⴰⵙⵏⵙⵓ)|ⴱⵍⴰⵣⴰ]]"ⴳⵔ ⵉⴼⴰⵙⵙⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙⴳ ⵢⴰⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⴳ ⵉⵍⵍⴰ ⵏ 16 ⵏ ⵓⴱⴰⵏⴽ.<ref>{{cite news |date=November 4, 1992 |title=Trump Revises Plaza Loan |url=https://www.nytimes.com/1992/11/04/business/company-news-trump-revises-plaza-loan.html |url-access=limited |access-date=May 23, 2023 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵙ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1992, ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵣⵔⵉ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ ⵡⴰⴹⴰⵏ ⵎⴽⴰⵏⵏ, ⵉⵜⵜⵓⴷⴳⴰ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ, ⵉⴷⴰ ⴳ ⵟⵟⴼⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵖⴼ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ.<ref>{{cite news |date=December 12, 1992 |title=Trump's Plaza Hotel Bankruptcy Plan Approved |url=https://www.nytimes.com/1992/12/12/business/company-news-trump-s-plaza-hotel-bankruptcy-plan-approved.html |url-access=limited |access-date=May 24, 2023 |work=[[The New York Times]] |agency=[[Reuters]]}}</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1995, ⵓⵔ ⴷⴰ ⵙⵓⵍ ⵉⴼⵔⵔⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵕⵟⵟⴰⵍⵏ ⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏⵏⵙⵏ 3 ⵏ ⵉⴷ ⵎⵍⵢⴰⵕ ⴷⵓⵍⴰⵕ, ⴷ ⵓⵎⵥⵏ ⴰⵙ ⵉⴷ ⴱⵓ ⵓⵕⵟⵟⴰⵍ ⴰⵏⵏ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ ⴰⴽⴷ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ "ⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ ⵉⵔⵉⵡⵏ ⴷ ⵉⵎⵇⵥⵥⵕⵏ" ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⵢⴰⵏⴼ ⵉ ⵜⵕⵥⵉ ⵜⵓⴷⵎⴰⵡⴰⵏⵜ<ref name="plaza">{{cite news |last=Segal |first=David |author-link=David Segal (journalist) |date=January 16, 2016 |title=What Donald Trump's Plaza Deal Reveals About His White House Bid |url=https://www.nytimes.com/2016/01/17/business/what-donald-trumps-plaza-deal-reveals-about-his-white-house-bid.html |url-access=limited |access-date=May 3, 2022 |work=[[The New York Times]]}}</ref><ref>{{cite news |last1=Stout |first1=David |author-link1=David Stout |last2=Gilpin |first2=Kenneth N. |date=April 12, 1995 |title=Trump Is Selling Plaza Hotel To Saudi and Asian Investors |url=https://www.nytimes.com/1995/04/12/business/trump-is-selling-plaza-hotel-to-saudi-and-asian-investors.html |url-access=limited |access-date=July 18, 2019 |work=[[The New York Times]]}}</ref>. ⴷ ⵓⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⵜ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴷ ⵓⵔⴳⴳⵓⴱ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⴳ [[ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 92 ⵏ ⵜⴰⵔⴰⵢⵜ ⴷ ⵜⴰⴳⵜⴰⵙⵎⵔⵙⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵏⵓⵕⵥⵓⵎⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2008. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024, ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ ⵜⴰⵢⵎⵙ" ⴷ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ "ⴱⵕⵓ ⴱⵓⴱⵍⵉⴽⴰ" ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵏⴰⴼⵓⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵙⴽⴰⵔ ⴰⵔⵣⵣⵓ ⵖⴼ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⵙ ⵉⴽⴽⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵜⵉⵎⵕⵥⵉⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵓⵣⵔⴰⵢ ⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴷ ⵜⵎⴷⴼⴼⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵏⵣⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ ⴷⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵖⴼ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⴰⵡⴷ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⴳ ⵓⵙⵖⵜⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ [[2008]].<ref>{{cite news |last1=Kiel |first1=Paul |last2=Buettner |first2=Russ |author-link2=Russ Buettner |date=May 11, 2024 |title=IRS Audit of Trump Could Cost Former President More Than $100 Million |url=https://www.propublica.org/article/trump-irs-audit-chicago-hotel-taxes |access-date=August 26, 2024 |work=[[ProPublica]]}}</ref> == ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵏ == ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵙ «ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵎⵃⴹⵉ» <ref>(en-US) Megyn Kelly, Kelly File, « Donald Trump: 'I want to make the country great again' », www.foxnews.com,‎ 21 mai 2015 (lire en ligne [archive du 15 mars 2016] Accès libre, consulté le 3 février 2023).</ref>, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵖⴼⴰⵡⴰⵍⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵎⵎⴰⵍⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵃⴹⵉ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵙⴳⴷⴰⵏ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴽⵯⴼⵍⵜ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵎⴽ ⵜⵜ ⵏⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵡⵓⴷⵎⴰⵡⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ <ref>(en) « In G.O.P. image race, “strong” tops “conservative” [archive] », sur YouGov, 12 janvier 2016 (consulté le 26 juillet 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⴷⴰⵖ ⵉⵛⵇⵇⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵉⵏ», ⴷ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵓⵜⵓⵔ ⵜⴰⵖⴰⵎⵜ ⵏⵏⵙ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ ⵡⴰⵏⵏⵉ «ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⴰⵀⴰ ⵉⵙⵙⵏⴼⴰⵍ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⴽⵓ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ <ref>Gilles Paris, « Donald Trump, Monsieur « flexible » [archive] », sur lemonde.fr, 15 mai 2016 (consulté le 17 mai 2016).</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⵎⴳⴳⵓ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ» <ref>Lucie Robequain, « L'Affolant Donald Trump », www.lesechos.fr,‎ 2 mars 2016 (lire en ligne [archive du 29 janvier 2017] Accès libre, consulté le 14 mars 2016).</ref>, <ref>Iris Deroeux, « Mark Danner: «Avec Trump, nous explorons les nouveaux territoires de la politique» [archive] », sur Mediapart, 29 juin 2016 (consulté le 29 juin 2016).</ref>, <ref>« Election américaine en direct : que faut-il retenir de la campagne ? [archive] », sur lemonde.fr, 8 novembre 2016 (consulté le 8 novembre 2016).</ref> ⵏⵖ «ⵓⵔ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵙⵎⵍ» <ref>Vincent Tournier, « Et maintenant Donald Trump traité de faux homme de droite ? L'attaque de Ted Cruz moins fausse qu'il n'y paraît » [archive du 5 février 2019], sur Atlantico, 25 avril 2016 (consulté le 3 février 2023).</ref>. ⴷ ⵙⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ ⴳ 2021, ⴷ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵏ 2024, ⴰⵔ ⵜ ⵣⴷⴰⵢⵏ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵖⵏ ⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⵡⵔⵖⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵖⴰⵙ ⵜⴰⵡⵔⴳⵉⵜ ⵉⵊⵍⴰⵏ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵡⵓⴽⴽⵓⵙ ⵏ ⵜⴼⴳⴰⵏⵉⵜ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵜ <ref>(en) « We watched 20 Trump rallies. His racist, anti-immigrant messaging is getting darker. [archive] », sur POLITICO, 12 octobre 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵙⵙⵓⵎⴷ ⵏ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ <ref>(en) « Mussolini, Trump and What Assassination Attempts Really Do [archive] », sur POLITICO, 3 août 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵜⴽⵕⴹⵉ ⵜⴰⵏⵎⴳⴰⵍⵜ ⵉ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ <ref>{{Lien web|titre="Le fil rouge, c'est la remise en cause de la démocratie" : pourquoi historiens et politologues sont de plus en plus nombreux à qualifier Donald Trump de "fasciste"|url=https://www.franceinfo.fr/monde/usa/presidentielle/donald-trump/le-fil-rouge-c-est-la-remise-en-cause-de-la-democratie-pourquoi-historiens-et-politologues-sont-de-plus-en-plus-nombreux-a-qualifier-donald-trump-de-fasciste_7016093.html|site=Franceinfo|date=2025-01-20|consulté le=2025-10-07}}.</ref>, ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ <ref>[vidéo] « We’re Experts in Fascism. We’re Leaving the U.S. [archive] », New York Times Opinion, 18 mai 2025, 6:54 min (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵍⴰ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵜⵜⴼⵙⴰⵔ; ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴱⴰⵡⵏ ⵉⵡⵏⵏⴰⵏ ⴰⴷ, ⵎⵉⵏ ⵙⵙⵓⵔⴷⴰⵏ ⴳ ⵢⵉⵎⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰ ⵖⴼ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, <ref>(en) [vidéo] « This House Believes Trump is a 21st Century Fascist [archive] », Roger Griffin, 16 février 2025.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ [[ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ]] ⴰⵎ «ⵓⵎⵙⵜⴰⵢ ⴰⵏⴰⵜⵉⴼⵉ (ⴰⵏⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵣⵡⴰⴳⵏ) ⴷ ⵓⵏⴰⵎⵓⵔ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵓⵎⵙⵏⵎⵣⵔⵓⵢ [[ⵙⵉⵔⵊ ⴱⵉⵔⵛⵜⴰⵢⵏ]] ⵎⴰⵙ «ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵎⵔⴰⵙ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵎⴰⵎⴽⵜ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵉⴽⴰⴱⴰⵕⵏ ⵉⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵏ ⵉⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵢⵏ» <ref>« Non, Donald Trump n'est pas fasciste mais… [archive] », sur tempsreel.nouvelobs.com, 1er mars 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>; ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵉⵙⴼⴰⵡ ⵉⵎⵣⴰⵔⴰⵢⵏ ⴳⵔ ⴰⵙ ⴷ ⵓⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⴰⵏⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵙⵉⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵙⵜⵉⵢⵜ ⴷⴰ ⵜⴷⵔⵔⵓ ⴰⴽⴷ ⵜⵙⵉⵍⴰⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ «ⵉⵎⵏⵜⵉⵍⵏ ⵖⴱⴰⵏⵉⵏ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵙⵜⴰⵢⴰⵏⵜ ⵏ [[2016]], ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵏⵏⴰⵍ ⴷ ⵓⵎⵣⴰⵖ ⵏ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵙⴳ ⵉⵎⵓⵔⴰⵏⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵏ ⴷ ⴰⵢⵜ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵉⵎⵍⵍⴰⵍⵏ, ⴷⵉⴳⵙⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓ ⴽⵍⵓⴽⵙ ⴽⵍⴰⵏ" [842], ⵏⵏⵉ ⵢⵓⴼⴰⵏ ⵉⵖⴼⴰⵡⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⴳ ⵢⵉⵏⴰⵡ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵙⵉⵜⴳⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵖⴼ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ <ref>Julie Conan, « Comment Trump rallie les «suprémacistes blancs» », Le Soir,‎ 16 octobre 2016 (lire en ligne [archive], consulté le 17 octobre 2016).</ref>, ⴷ ⴰⵡⴷ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⴰⵣⵉ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ <ref>(en) Peter Holly, « Top Nazi leader: Trump will be a ‘real opportunity’ for white nationalists [archive] », Washington Post, 7 août 2016.</ref>. ⴷ ⵖⵓⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵢⵏ ⴰⵎ [[ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ ⴽⴰⴳⴰⵏ]] ⵏⵖ [[ⴱⵢⵉⵕ ⴷⵉ ⵙⵉⵏⴰⵕⴽⵍⵉⵏⵙ]], ⴰⵜⵉ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵎⴷⵢⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵢⵏⵓⵜ <ref>« Donald Trump, le retour du fascisme? [archive] », sur letemps.ch, 30 juin 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜ ⵉⴳⵍⵎ ⴰⵍⴰⵏ ⵜⵓⵔⵉⵏⵉ ⴳ ⵓⵙⵉⵜ ⵏ lenouvelliste.ca ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵖⴰⵔ ⵏ ⵓⵎⵜⵉⵡⴳ» ⵏⵏⵉ ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵎⵉⵣⵉⵢⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵖⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ <ref>« Donald Trump, futur maître de la planète? [archive] », sur lenouvelliste.ca, 21 janvier 2017 (consulté le 28 novembre 2018).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜⵙⵉⵜⵉⴳ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ "ⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵔ ⴰⵏⵥⵓⵍⴰⵏ" (SPLC), ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵜⵉⴹⴰⴼ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ «ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⴱⵔⴰⵣ ⵖⵓⵔ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵙⵏⴼⵍ», ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵜⵉⵙⵔⴽⵎⵉⵏ ⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵎⵃⴹⴰⵢ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⵔⵓⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴷⵢⵓⵍⵓⵊⵉⵢⵉⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵉⵏ ⵏⵖ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⵏ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ ⵏⵖ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉⵏ ⵇⴰⵃ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴳⵜⴷⵍⵙⴰ ⴷ «ⵜⵓⵖⵥⴰⵏⵜ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵉⵙⴳⵓⵎⵏ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ <ref>(en) Alternative Right [archive].</ref>. ⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍⵏ ⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵚⵍⴰⴹⵏ ⴳ 2016 ⴰⴽⴷ [[ⵊⵓⵕⵊ ⵡⴰⵍⴰⵙ]], ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⴰⵙⵉⵎⴰⵏ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 1968 <ref>(en) Jamelle Bouie, « Our George Wallace [archive] », sur Slate, 27 septembre 2015 (consulté le 14 mars 2016)</ref>, <ref>Pierre Bouvier et Jean-Christian Vinel, « Convention de Cleveland : « Le Parti républicain soutiendra Trump, quitte à perdre avec lui » [archive] », sur lemonde.fr, 18 juillet 2016 (consulté le 19 juillet 2016).</ref>, <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>, ⵏⵖ ⴰⴽⴷ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴰⵏⴷⵕⵓ ⵊⴰⴽⵙⵓⵏ]], ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ ⵏ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] ⵙⴳ 1829 ⴰⵔ 1837 <ref>Anne-Laure Delatte, « En 1829, Trump s’appelait Jackson [archive] », sur liberation.fr, 28 mars 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>, <ref>Dominique Moïsi, « Pourquoi l'Amérique de Trump rejette la mondialisation [archive] », sur lesechos.fr, 9 mai 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>, <ref>(en) Steve Inskeep, « Donald Trump’s Secret? Channeling Andrew Jackson [archive] », sur nytimes.com, 17 février 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵢⵉⵏⴰⵡ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵜ [[ⵕⵉⵜⵛⴰⵕⴷ ⵏⵉⴽⵙⵓⵏ]] ⵙ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ «ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴷ ⵓⵏⴳⵔⴰⵡ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵉⵎⵢⴰⵔⵏ ⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⵖⴼ [[ⵕⵓⵏⴰⵍⴷ ⵕⵉⴳⴰⵏ]], ⵙ ⵓⵡⵜⵜⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵏⵜⵓ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵏⴼⵔⵓⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ <ref>Nicolas Bourcier et Gilles Paris, « Donald Trump se veut le candidat anti-élites », Le Monde, no 22246,‎ 23 juillet 2016, p. 2 (lire en ligne [archive]).</ref>, <ref>Olivier Piton, « Donald Trump : du populisme au post-conservatisme [archive] », sur L'Opinion.fr, 26 septembre 2016 (consulté le 26 septembre 2016).</ref>. ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷⴰ ⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵉⵎⵣⴰⵔⴰⵢⵏ ⵙ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵕⵉⴳⴰⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵍⵍⵉⴳ ⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵓⵙⴰⵏ ⴷⴳ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⴷ ⵓⵙⵓⵔⴰⵔ, ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵓⵔ ⵓⵡⵉⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⴷ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵙⵙⴼⴰⵍⵏ ⵜⴰⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵏⵏⵙⵏ ⵖⵔ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ, ⴷ ⵎⴰⵙ ⵜⵏ ⵓⵔ ⵔⵎⵉⵙ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵓⵎⵉ ⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢⵏ <ref>Clément Daniez, « La comparaison entre Trump et Reagan est-elle vraiment sérieuse? [archive] », sur lexpress.fr, 2 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>, <ref>Romain Huret, « Trump a réussi à créer une alliance électorale entre une élite conservatrice et une Amérique pauvre et ouvrière » [archive], sur lemonde.fr, 10 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>. ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵖⴼ ⵓⵢⴰ, ⴷⴰ ⵉⵣⵓⵣⵣⵓⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵖⴼ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵔⵙⵉⵉⵜⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ <ref>Vincent Destouches, « Comment l’élection présidentielle est devenue celle de la théorie du complot [archive] », sur lactualite.com, 11 mai 2016 (consulté le 4 juin 2016).</ref>, <ref>Daniel Schneidermann, « Un conspirationniste nommé Donald Trump [archive] », sur liberation.fr, 13 décembre 2015 (consulté le 4 juin 2016).</ref>, <ref>Hélène Vissière, « Donald Trump, théoricien du complot [archive] », sur lepoint.fr, 11 mars 2016 (consulté le 4 juin 2016).</ref>; ⴷ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵜ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵉⵜ ⵏ Conspiracy Watch ⴰⵎ ⵓⵎⴽⴽⴰⵙⵓ ⵓⵙⵔⵉⴷ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵎⴰⵃⴹⴰⵡ ⴰⵔⵎⵉⴷⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⵚⵍⴹ ⵓⵎⵙⵏⵎⵣⵔⵓⵢ [[ⵕⵉⵜⵛⴰⵕⴷ ⵀⵓⴼⵙⵜⴰⵜⵕ]] ⴳ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⴰⵎⴽⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵓⴼⵍⵏ ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵙ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴷ ⵙⴳ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ [[ⴱⴰⵕⵉ ⴳⵓⵍⴷⵡⴰⵜⵕ]] ⴳ 1964 <ref>« Etats-Unis : l’élection qui met les conspirationnistes au pouvoir ? [archive] », sur Conspiracy Watch, 11 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴳ ⵓⴼⵔⵔⵓⵖ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⴽⵔⴽⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵎⵎⴰⵍⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⵏ "ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵏⵏ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵏⵏⵉⴳ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ", ⵖⴼ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏ ⵜⵙⴼⵔⵓⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⵖⴼ ⵜⴳⵎⴰⵎⵜ ⵏ [[ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵜⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] ⴳ [[ⵜⴰⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵜ|ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵜ]] <ref>« La vérité compte-t-elle encore en politique ? [archive] », sur France Culture, 15 septembre 2016 (consulté le 14 novembre 2016).</ref>, <ref>(en) Jane Suiter, « Post-truth Politics », Political Insight, vol. 7, no 3,‎ décembre 2016, p. 25-27 (lire en ligne [archive], consulté le 14 novembre 2016).</ref>, <ref>Pierre Haski, « Brexit, Trump : bienvenue dans l'ère "post-vérité" [archive] », sur tempsreel.nouvelobs.com, 16 septembre 2016 (consulté le 14 novembre 2016). </ref>; ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⵢⵉⵔⵎ ⵏ «ⴰⵙⵙⵉⴳⵜ ⵉⵖⵥⴰⵏⵏ», ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⴳ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏⵏⵙ [[ⵜⴰⵥⵓⵕⵉ ⵏ ⵜⵏⵎⴰⵇⵇⴰⵙⵉⵏ (ⴰⴷⵍⵉⵙ)|ⵜⴰⵥⵓⵕⵉ ⵏ ⵜⵏⵎⴰⵇⵇⴰⵙⵉⵏ]] ⴳ [[1987]] ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵙ ⵓⵖⴰⵏⵉⴱ ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏⵏⵙ ⵉⴼⴼⵔⵏ [[ⵟⵓⵏⵉ ⵛⵡⴰⵕⵜⵣ]], ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵉⵥⵕⵉ ⵉ ⵜⴻⵜⵉⵇⵏⵉⵜ ⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⴽⵔ ⴳ ⵎⴰ ⵜⵍⴰ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ <ref>(en) Ralph Keyes, The Post-Truth Era : Dishonesty and Deception in Contemporary Life, Macmillan, 2004, 320 p. (lire en ligne [archive]), p. 14-15.</ref>, <ref>Christian Salmon, « Trump ou la nuit des sorcières de l’Amérique [archive] », sur Mediapart, 13 novembre 2016 (consulté le 14 novembre 2016).</ref>. ⴷ ⴷⴰ ⵉⵙⴷⴷⵉⴷ ⵓⵎⵙⴽⵏⵓⴷⵔ ⵏⵏⵙ ⵖⴼ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ ⵉⵏⴰⵡⵏ ⵏ [[ⵏⵓⵕⵎⴰⵏ ⴼⵉⵏⵙⵏⵜ ⴱⵉⵍ]] ⴳ [[ⵜⴰⵎⵥⵥⴰⵍⵓⵜ ⵏ ⵉⵕⵓⵎⵉⵢⵏ|ⵜⵎⵥⵥⴰⵍⵓⵜ ⵏ ⵉⵕⵓⵎⵉⵢⵏ]] ⵏ "ⵎⴰⵕⴱⵍ ⴽⵓⵍⵉⵊⵉⵜ" ⴳ ⵓⵙⵉⵍⵖ ⵏⵏⵙ ⴰⵢⴷⵢⵓⵍⵓⵊⵉ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵎⵥⵥⴰⵍⵓⵜ ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵏⵏ ⵊⵊⵓⵏ ⵓⵔ ⵉⴱⴱⵉ ⴰⴹⴰⵕ ⵏⵏⵉ ⵙⵔⵙ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰ ⵙⴳ ⵜⵎⵥⵉ ⵏⵏⵙ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵣⴷⵉ ⴰⴽⴷ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⴰⴽⵎⴰⵎ <ref>Guillaume Gendron, « L’hydre idéologique du populiste Trump [archive] », sur liberation.fr, 30 janvier 2017 (consulté le 26 février 2017).</ref>. === ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ === * Sébastien Boussois, ''Donald Trump, retour vers le futur'', éd. Mareuil, 2025. * David Da Silva, ''Trump et Hollywood, t. 2 : Le cinéma trumpien'', La Madeleine, LettMotif, 2023, 228 p. {{ISBN|978-2-36716-376-5}}. * {{Article |auteur1=Maya Kandel |titre=La doctrine Trump |périodique=Le Grand Continent |date=23 octobre 2020 |lire en ligne=https://legrandcontinent.eu/fr/2020/10/23/la-doctrine-trump-1/}} == ⵜⵉⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵖⵓⵍⵉⵏ == * {{cite journal |last1=Adams |first1=Kenneth Alan |date=Spring 2021 |title=The Trump Death Cult |url=https://www.proquest.com/openview/c5d4601ebe8dcb232f9ab2965e900d70/1?pq-origsite=gscholar&cbl=35407 |journal=[[Journal of Psychohistory]] |volume=48 |issue=4 |access-date=February 22, 2026 |pages=256–276 |issn=0145-3378}} * {{cite journal |last1=Johnson |first1=Kevin R. |author-link1=Kevin Johnson (lawyer) |last2=Cuison-Villazor |first2=Rose |title=The Trump Administration and the War on Immigration Diversity |journal=[[Wake Forest Law Review]] |date=May 2, 2019 |url=https://www.wakeforestlawreview.com/wp-content/uploads/2024/04/w10_VillazorJohnson.pdf |pages=575–616 |volume=54 |issue=2}} * {{cite journal |last1=Kaufman |first1=Robert R. |last2=Haggard |first2=Stephan |author-link2=Stephan Haggard |title=Democratic Decline in the United States: What Can We Learn from Middle-Income Backsliding? |journal=[[Perspectives on Politics]] |date=2019 |volume=17 |issue=2 |pages=417–432 |doi=10.1017/S1537592718003377 |s2cid=149457724 |doi-access=free}} * {{cite journal |last1=Lajevardi |first1=Nazita |last2=Oskooii |first2=Kassra A. R. |year=2018 |title=Old-Fashioned Racism, Contemporary Islamophobia, and the Isolation of Muslim Americans in the Age of Trump |journal=Journal of Race, Ethnicity, and Politics |volume=3 |issue=1 |pages=112–152 |doi=10.1017/rep.2017.37}} * {{cite journal |last=McGurk |first=Brett |author-link=Brett McGurk |url=https://www.foreignaffairs.com/articles/iran/2020-01-22/cost-incoherent-foreign-policy |title=The Cost of an Incoherent Foreign Policy: Trump's Iran Imbroglio Undermines U.S. Priorities Everywhere Else |journal=[[Foreign Affairs]] |date=January 22, 2020}} * {{cite journal |last1=Nacos |first1=Brigitte L. |author-link1=Brigitte L. Nacos |last2=Shapiro |first2=Robert Y. |author-link2=Robert Y. Shapiro |last3=Bloch-Elkon |first3=Yaeli |date=2020 |title=Donald Trump: Aggressive Rhetoric and Political Violence |url=https://www.jstor.org/stable/26940036 |journal=[[Perspectives on Terrorism]] |volume=14 |issue=5 |pages=2–25 |issn=2334-3745 |jstor=26940036 |access-date=January 20, 2025}} * {{cite journal |last1=Sundahl |first1=Anne-Mette Holmgård |title=Personality Cult or a Mere Matter of Popularity? |journal=[[International Journal of Politics, Culture, and Society]] |volume=36 |issue=4 |date=May 4, 2022 |pages=431–458 |doi=10.1007/s10767-022-09423-0 |pmid=35528318 |pmc=9066393}} * {{cite journal |last=Urbinati |first=Nadia |author-link=Nadia Urbinati |date=May 2019 |title=Political Theory of Populism |url=https://www.annualreviews.org/content/journals/10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |journal=[[Annual Review of Political Science]] |volume=22 |access-date=December 20, 2024 |pages=111–127 |issn=1094-2939 |doi=10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |url-access=subscription}} == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] * [[ⴽⴰⵏⴰⴷⴰ|ⴽⴰⵏⴰⴹⴰ]] * [[ⵎⵉⴽⵙⵉⴽ]] * [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] == ⵉⵙⵍⴽⵎⵏ ⵏ ⴱⵕⵕⴰ == {{ⵉⵙⵉⵜⵏ ⵏ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵓⵏ}} ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ|ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ}} 6en5h43iu1hs10pra3k7yquho9dg8cl 197992 197990 2026-10-28T23:30:45Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 197992 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ|ⵜⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]]: Donald John Trump) (ⴰⴼⵔⵉⵙⵎ: The Donald <ref>{{Lien web |langue=en |titre=Why does everyone call Donald Trump ‘The Donald’? It’s an interesting story |url=https://www.washingtonpost.com/news/arts-and-entertainment/wp/2015/09/01/why-does-everyone-call-donald-trump-the-donald-its-an-interesting-story |site=The Washington Post |date=1 septembre 2015}}.</ref>) (ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ]], ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⵎⵉⵍⵢⴰⵕⴹⵉⵕ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵢⴰⴼⵓ ⴰⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏⵉ, ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵜⵉⵙ 45 ⴷ ⵜⵉⵙ 47 ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵓⵎⵉ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵙⴳ 20 [[ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ]] [[2017]] ⴰⵔ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2021]], ⴷ ⵜⴽⴽⵍⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵙⴳ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2025]]. ⵉⴳⴰ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ [[ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ]], ⵢⴰⵎⵥ ⵜⴰⵏⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971 ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵙⵙⵏⴼⵍ ⵉⵙⵎ ⵙ "ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵉⵙⴽⵔ ⵙⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵜⴰⴷⵎⵙⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴱⴰⵔⴰⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⵍⴼ. ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵡⵓⴷⵎⴰ ⵜⴰⵙⵏⵖⵎⴰⵙⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ, ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ; ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳⵔ 2004 ⴷ 2015 ⴰⵎ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵡⵜ (The Apprentice). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump NYMA.jpg|thumb|left|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1964]] ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ, ⵉⴽⵛⵎ ⴳ 1987 ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵜⵙⵎⵎⵙⴽⵍⵜ ⴷⴳ 1999 ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵏⵣⴰⵖ ⵉ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵊⵓⵕⵊ ⴱⵓⵛ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ — ⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ — ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ 2009. ⵉⵣⵣⵖⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵏⵏⴰ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⵜⵎⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵓⵔ ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⵏⵥⴰ, ⵉⵎⵓⵔⵙ ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2016 ⵙ ⵓⵙⴽⵜⵔ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ "ⵙⴽⵔ ⴷⴰⵖ ⴳ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ ⵜⴰⵏⵓⴼⵍⴰⵢⵜ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵏⵏⵉⴹⵏ". ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⴹⵍⵉⴱ ⵉ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵉⵏⴱⴹⵏ ⴷ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵉⵏⵎⵏ, ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴷ ⵉⵖⵜⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⴰⵣⵡⴰⴳ. ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⴳⵍⴰⵎ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ ⴷ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵔⴷⵓ ⴳ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵏ ⵓⵏⵣⵡⵉ. ⴷ ⵉⴳⵔ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵀⵉⵍⴰⵔⵉ ⴽⵍⵉⵏⵟⵓⵏ ⵇⴰⵃ ⵜⵓⵔⴷⴰⵡⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump with model of Television City.jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1985 ⴰⴽⴷ ⵓⵣⵓⵔⵜ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏ ⴷⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]].<ref>{{cite magazine |last=Handy |first=Bruce |date=April 1, 2019 |title=Trump Once Proposed Building a Castle on Madison Avenue |url=https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2019/04/trump-tower-real-estate-projects/583243/ |access-date=July 28, 2024 |magazine=[[The Atlantic]]}}</ref>]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵙⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⵉ ⵓⵏⵣⵡⵉ ⴷ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵖⵢⴰⵢⵜ ⵏ ⵢⵉⵕⴰⵏ ⴷⴳ ⴼⵢⵉⵏⵏⴰ, ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵓⵇⵓⴷⵙ ⴰⵎ ⵜⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⵏ ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵉⵏ ⵜⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⵖⴰⵏⵉⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ "ⵜⵉⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵉⴱⵔⴰⵀⵉⵎ", ⴷ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ "ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵜ ⵏ ⵓⵙⴰⵢⵔⴰⵔ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ" (United States Space Force). ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ, ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⵜⵓⵛⵛⵉⵍⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⴷ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵢⵓⵍⵙ ⵉ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵏⴰⴼⵜⴰ" (ALENA) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⴳ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵓⵙⵎⵉⴽⴰ" (ACEUM), ⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵛⵛⵉⵏⵡⴰ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ. ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵏ ⵓⵙⵖⴰⵏ ⴷ ⵜⴳⵎⵉ ⴰⵔ ⵜⵉⵣⵉ ⵍⵍⵉⴳ ⵜⵏⴽⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵜⴰⴷⵓⵙⴰⵏⵜ ⵏ 2020. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵥⵥⵕⵉⴳ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⵉ ⵓⴼⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⵔⵉⵙⵜ ⵜⴰⵎⵃⴹⴰⵡⵜ ⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵡⴰⵍⴰⵏⵜ ⵖⵉⴼⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵓⵎⵎⵍⵉⵏ ⵙ ⵓⵃⵟⵟⵓ ⵖⴼ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⴷⴷⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵅⵛⵏⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ "ⵙⵎⵓⵏⴰⵜ ⴰⴼⴰⵙⵉ" ⴳ ⵛⴰⵕⵍⵓⵜⵙⴼⵉⵍ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ 2020, ⴷ ⵖⴼ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ [[ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ|ⴰⵡⴽⵔⴰⵏⵉ]] [[ⴼⵓⵍⵓⴷⵉⵎⵉⵔ ⵣⵉⵍⵉⵏⵙⴽⵉ]], ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔ ⵖⵉⴼⵙ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵣⵣⵉⴷⴳⴰ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵉⵎⵖⴰⵔⵏ. ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵓⵢⴰ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⴳⵣⵣⵓⵍⵏ, ⴷ ⵓⵎⵢⴰⴳⴳⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵓⴱⴰⵢⵢⵓⵕ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⴽⵓⵔⵓⵏⴰⴼⵉⵔⵓⵙ 2019|ⴽⵓⴼⵉⴷ-19]] ⵙ ⵓⵏⴰⴽⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⵙⴳ [[ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ|ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ]]. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 2020, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⵊⵓ ⴱⴰⵢⴷⵏ. ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵢⵉⵜⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵓⵢⴰⵏⵏ — ⵏⵏⵉ ⵓⴳⵉⵏ ⵙ ⵎⴰⵕⵕⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ — ⴷ ⵉⴳⴰ ⴱⴰⵢⵟⵟⴰⵕ ⵉ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ. ⴳ 6 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2021, ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⴹⵏ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵖⵔ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵡⵡⵖ ⵏⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵔⵎⵉⵜ ⵏ ⵓⴽⴽⵛⵜⵓ. ⴷ ⵕⵥⵎⵏ ⴷ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⴷⴰⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ, ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵔ ⵎⵓⵔⵙⵏ ⴳ ⵎⴰⵢⵏⵏⴰ. ⴷ ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⵉⵍⵉ ⴷⴳ ⵜⴼⵓⴳⵍⴰ ⵏ ⵓⵙⵙⵔⵙⵓ ⵏ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵢⵓⵎⵥⵏ ⴰⴷⵖⴰⵔ ⵏⵏⵙ. ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙⴳ ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 2022 ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵎⴰⵕⵚ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ. ⴳ ⵓⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴷ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⴹ ⵜⵉⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2020 ⴷ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ, ⵓⵍⴰ ⵉⵙⵓⴳⵉⵜⵏ ⵉⵔⵉⵙⴰⵏⵏ. ⴳ 30 [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]] [[2024]], ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⵙ 34 ⵏ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ "ⵙⵜⵓⵕⵎⵉ ⴷⴰⵏⵢⴰⵍⵣ", ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙⵏ ⵙ ⵜⵉⴳⴰⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴽⴰⴹⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump swearing in ceremony.jpg|thumb|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 2017]] ⴹⴰⵕⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵖⵉ ⴷ ⵙ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ [[ⵉⵍⵓⵏ ⵎⴰⵙⴽ]], ⵉⵎⵓⵔⵙ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024 ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵜⴰⵢⵜ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ [[ⴽⴰⵎⴰⵍⴰ ⵀⴰⵔⵉⵙ]]. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏⵜ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⴹⴼⵕⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵉⴹⵕⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵖⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ, ⵉⴼⴽⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵓⵔⴼ ⵉ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ 1500 ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵉⵏ. ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵉⵙⵡⴰⵍⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ, ⵉⵙⴽⵔ ⵎⴰⵙⴽ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴰⴹⵉⵏ, ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵎⴳⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵉⴼⵉⴷⵉⵕⴰⵍⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵙⴷⵓⵙ ⵉⴹⵉⵚ ⵏ ⵜⵙⵏⵓⵔⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵙⵎⵀⵍ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴷⵉⵡⴰⵏⵜ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⵓⵔ ⵉⵍⵉⵏ ⴰⵣⵔⴼ, ⴷ ⵓⵢⴰⵏⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔⵏ ⵜⵉⵔⵡⴰⴽⵉⵏ, ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ ⴰⵃⵟⵟⴰⵡ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵇⵔⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵉⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵙ ⵓⵃⵍⵍⵓⵜⴼ ⵖⵔ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⴷ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ. ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵀⴰⵜ ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵜⴰⵏⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⵎⴰⵙ ⵜⵔⵉⵡ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⴷ ⵜⴽⵛⵎ ⵏⵏ ⵡⴰⵍⴰ<ref>ⵡⴰⵍⴰ: ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⴽⵉⴳⴰⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵚ (ⴷⴰ ⵜⵜ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵎⴳⵓⵏⵏ ⴷ ⴰⵢⵜ ⵎⵔⵖⴰⴷ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵏⴰⴹⵉⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ)</ref> ⵖⴼ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴱⵣⵣⴻⵣ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⴳ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵉⴷⵉⵡⴰⵏⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⵓⵜ ⵉⴷⵖⴰⵔⵏ ⵉⵎⵖⵢⴰⵢⵏ ⵉⵢⵕⴰⵏⵉⵢⵏ, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴼⵙⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵉ [[ⵓⴽⵔⴰⵏⵢⴰ|ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ]] ⴳ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏⵏⵙ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ [[ⵔⵓⵙⵢⴰ]], ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵓⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵖⴰⵣⵣⴰ]]. ⴷ ⴳ ⵢⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2026, ⵉⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵢ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴼⵉⵏⵉⵣⵡⵉⵍⵉ [[ⵏⵉⴽⵓⵍⴰⵙ ⵎⴰⴹⵓⵕⵓ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵓⵎⵚⵉⵕⵉⴹ. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵍⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵎⴰⵙ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⴳⵔⵉⵏⵍⴰⵏⴷ, ⵏⵖ ⴰⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴰⵙⵓⴳⵉ ⵖⴼ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵜⵎⵏⵥⴰⵡⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ. ⴷ ⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ 2026, ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵖⴼ [[ⵉⵔⴰⵏ|ⵉⵕⴰⵏ]], ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵖⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵏ [[ⴰⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ|ⵓⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ]]. == ⵜⴰⵏⴽⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵍⵎⴷ == ⵉⵍⵓⵍ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵊⵓⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵉⴳⴰ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵖⵓⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵎⴰⵔⵉ ⴰⵏ ⵎⴰⴽⵍⵢⵓⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;30, 37.</ref>. ⵉⵍⴰ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⵉⵍⵉⵎⴰⵏⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⵓⵜⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;v.</ref>. ⵉⵎⵇⵇⵓⵔ ⴷ ⴰⴽⴷ ⵡⴰⵢⵜⵎⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⴳⵔⵏ: ⵎⴰⵔⵢⴰⵏ, ⴷ ⴼⵔⵉⴷ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ, ⴷ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ, ⴷ ⴳⵎⴰⵙ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵖⵔⵎ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 23 ⵏ ⵜⵅⵅⴰⵎⵜ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ "ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⵉⵙⵜⵉⵜⵙ" ⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2015/09/23/us/politics/donald-trumps-old-queens-neighborhood-now-a-melting-pot-was-seen-as-a-cloister.html |title=Donald Trump's Old Queens Neighborhood Contrasts With the Diverse Area Around It |first=Jason |last=Horowitz |work=[[The New York Times]] |date=September 22, 2015 |access-date=December 15, 2025 |url-access=limited}}</ref>. ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⵉⵎⵙ<ref>"ⵎⵓⵙⴰⵏ", ⴳⴰⵏ (ⵙⵓⵙ, ⴰⵟⵍⴰⵚ ⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙ, ⵜⵡⴰⵔⴳ...).</ref> ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵡⴰⵍⴰ ⵃⵎⵍⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. p.&#x20;302.</ref>, ⵉⵎⵣⵉⵣⵡⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;49.</ref> ⴰⴽⴷ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⵎⵎⵔⴰⵏ ⴷ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⴷⵏⴰⴽ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵎⴽⴰⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵓⴼⴰⵢ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;272.</ref>. ⵉⵙⵙⵉⵡⴹ ⴼⵔⵉⴷ ⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵜⵉⵖⴰⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>.</ref> ⴷ ⵓⵎⵏⵣⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ "ⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵜⴰⵢⵏ ⴷ ⵙ ⵜⴽⵓⵍⵉ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵜ".<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;47.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⴰⵙ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⴰⵀⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⵡⴰⴷ ⵉⵏⵇⵇⴰⵏ" ⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ".<ref>Hurt III, Harry (1993). ''Lost Tycoon''. W. W. Norton & Company. [[ISBN 0-393-03029-6|ISBN&#x20;<bdi>0-393-03029-6</bdi>]]. p.&#x20;13.</ref> ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵓⵙⵢⴰⴼⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. p.&#x20;13.</ref> ⴷ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵥⵕⴼⴰⵏ ⵉ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⴷ ⵉⴷⴷⴰⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;51.</ref> ⴷ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵉ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴼⵔⵉⴷ ⴷⴰ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵉ ⴽⵓ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⴷ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰⵏ 20,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 265,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵉⵙⵉⴹⵏⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵎⵉⵍⵢⵓⵏⵉⵔ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⴰⵖⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵙⴰⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ, ⴷ ⵏⵜⵜⴰ ⵢⴰⵍⵍⴰⵀ ⴷⴰⵔⵙ ⵜⵍⵍⴰ ⵜⴰⵎ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. pp.&#x20;30–31.</ref> ⵉⵖⵔⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ "ⴽⵢⵓ ⴼⵓⵔⵉⵙⵜ" ⴰⵔ ⴰⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ, ⵙⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵜⴰⵎ ⴰⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;33, 38, 45.</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⴰⵔ ⵜⵙⵙⴱⵖⴰⵙ ⵉⵏⵍⵎⴰⴷⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵏⵏⵓⵏⵜ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;66.</ref> ⴷ ⴰⵔ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵜⵥⵥⵓ ⵜⴰⴹⵓⵍⵍⵉⵜ ⴷ ⵡⴰⵣⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;42.</ref>. ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⴰⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴳ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵕⵏⵢⴰ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⴳ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴼⵓⵕⴷⵀⴰⵎ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1964 ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵥ ⵉ ⵜⴳⵎⵎⵉ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6. pp.&#x20;45.</bdi></ref>. ⵉⴷⵔⴰ ⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⵉⵍⵖ ⵏ ⵉⴼⵙⵢⴰⵏⵏ ⵏ ⵓⴼⵔⴼⵓⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⴷⴰ ⵏⵏ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉ ⴳ ⵜⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⵙ ⵜⵎⵍⵙⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵏ ⵡⴰⴽⵕⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴼⵍ ⴰⵙⵉⵍⵖ ⴰⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;99.</ref>. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⴷⴰⵡⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴱⵉⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵣⵣⵔⴰⵢ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵏⵓⵕⵥⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⴰⵍⴰⵙⵙ ⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⴳ ⵎⴰⵢⵢⵓ 1968 ⵍⵍⵉⴳ ⵢⵓⵎⵥ ⴱⴰⴽⴰⵍⵓⵔⵢⵓⵙ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⴳ ⵜⴷⵎⵙⴰ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;47–50.</ref>. ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⴳ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵙⴽⵯⴼⴰⵍ ⵜⵉⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵀⴰⵜ ⵜⵉⵍⴳⴰⵎⵉⵏ ⵏ ⵡⴰⴷⴷⵓⵔ ⴰⴽⴰⴷⵉⵎⵉ ⴷ ⵜⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴱⴷⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵓⵔ ⴳⵉⵙⵏⵜ ⵉⵍⵍⵉ ⵢⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;47.</ref><ref>{{cite news |last=Selk |first=Avi |date=May 20, 2018 |title=It's the 50th anniversary of the day Trump left college and nearly had to go to war |url=https://www.washingtonpost.com/news/retropolis/wp/2018/05/20/its-the-50th-anniversary-of-the-day-trump-left-college-and-nearly-had-to-go-to-war/ |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵢⵓⴷⴼ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⴰⴷ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵅⵎⵎⵉⵎ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵜⴰⵣⵣⵓⵍⴰⵏⵜ ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;75.</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵉⵏⵣⵣⴰ/ⵉⵜⵜⵓⵄⴼⴰ ⴳ ⵓⵙⵔⴷⴰⵙ ⵓⵛⵛⵉⵍ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ ⵖⴼ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⵏⵏⴰ ⵉⵙ ⵢⵓⴹⵏ ⵙ ⵉⵙⵏⵏⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵖⵙⴰⵏ ⴳ ⵉⵡⵔⵣⴰⵏ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;48.</ref>. == ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ == ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1968, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵢⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵉⵜⵜⵓⵥⵍⴰⵢⵏ ⵉ ⵜⵙⵔⴽⵎⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ ⴳ ⵉⵙⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵥⴽⴰ ⴼⵔⵉⴷ ⴳ [[ⴽⵡⵉⵏⵣ]], ⴷ [[ⵙⵜⴰⵜⵏ ⴰⵢⵍⴰⵏⴷ]], ⴷ [[ⴱⵔⵓⴽⵍⵉⵏ]].<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;51–53.</ref> ⴷ ⴳ ⵡⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ,<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>.</ref> ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵎⵙⴽⴰⵍⵜ, ⴷ ⵉⵙⵎⵓⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;76.</ref> ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵙⵙⵉⵔⵉⵡⵏ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵖⵍⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵎ ⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴳ ⵓⵙⵓⵏⵏ ⵉⵣⵖⵔⴰⵏⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. [[ISBN 978-0-446-69617-3|ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>]]. ⵜ. 51.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⴰⴷ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⴰⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;79.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵎⵓⴷⴷⵓ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;59.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴳ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. </ref> ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵉⵙⵎ ⵏ "[[ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ]]" ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵉⵙⵎⴰⵡⵏ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Blair, Gwenda (2015) [2001]. ''The Trumps: Three Generations That Built an Empire''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-3936-9</bdi>. ⵜ. 250.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵕⵓⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ  ⵉⴹⵉⵚ ⴰⵅⴰⵜⴰⵔ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ,<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 81.</ref> ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴼⵓⴽⴽⵓⵏ ⵜⵉⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵡⴰⵍⴰ/ⵓⵎⴰⵏⴰⵔ ⵏⵏⵙ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⵉ 13 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵙⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ.<ref><ref name="Mahler2016Cohn">{{cite news |last1=Mahler |first1=Jonathan |last2=Flegenheimer |first2=Matt |date=June 20, 2016 |title=What Donald Trump Learned From Joseph McCarthy's Right-Hand Man |url=https://www.nytimes.com/2016/06/21/us/politics/donald-trump-roy-cohn.html |url-access=limited |access-date=May 26, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵍⵎⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵜⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⵎⵙⵏⵉⴼⵉⵍⵉⵏ,<ref>Haberman, Maggie (2022). ''Confidence Man: The Making of Donald Trump and the Breaking of America''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29734-6</bdi>. ⵜ. 33.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵙⵓⴳⵔ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖⴼ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵣⵔⴼⴰⵏⵜ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 265.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⴼⵙⴰ ⴷ ⵓⵔⵊⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜⵉⵏ ⵉⵖⵢ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 266.</ref> ⴷ ⵉⵙⵖⵍⴼ ⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰ ⴰⵡⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⵣⴰ ⴰⴼⵔⴽⵓⴽ ⵉ ⵉⵎⵢⴰⴳⴳⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 272.</ref> ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵔⵔⴱ ⵉ ⵜⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 273-274.</ref> ⵉⵎⵍⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵓⵥⴹ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⴱⴹⵓ ⴷ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴹⴰⵢⵉⵏ ⵎⵉⵏ ⵏⵥⵕⴰ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ ⵏⵖ ⴰⵜⵉⴳ; ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵏⵏ ⵉⵎⵉⵍ ⵉⵙⵙⴰⴽⵯⴰⵢ ⵜⴰⵎⵙⴰⵔⵜ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⴳⵍⴰⵎ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⴳ ⴷⵉⴳⵙ ⵉⵎⵓⵔⵙ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. [[ISBN 978-0-593-29864-0|ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1973, ⵢⵓⵡⵙ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵚⵕⴹ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 100 ⵎⵍⵢⵓⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ (ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 725 ⵎⵍⵢⵓⵏ [[ⴷⵓⵍⴰⵔ|ⴹⵓⵍⴰⵕ]] ⴳ [[2025]]) ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵔⴰⵔ ⵖⴼ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵙⵓⵜⴰⵔ ⴷ ⵉⵏⵖⴼⴰⵔⵏ ⵉⵙⴳⴳⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⴼⵔⴰ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴹⴰⵀⵉⵕ ⵏ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⴽⴰⵏ ⴰⵡⴰⵍ ⴰⴷ ⵉⴽⴽⵙ ⴰⵙⵏⵓⵃⵢⵓ ⴷ ⵓⵥⵍⴰⵢ ⴰⵥⵓⵕⴰⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴰⵖⵓⵍ ⴷⴰⵖ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.82-84.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⴼⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⴹⴼⵕ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ 273-270.</ref> ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⵖⴼ ⵉⵏⵎⵓⵍⵍⴰ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ.<ref>Johnston, David Cay (2016). ''The Making of Donald Trump''. Melville House Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-1-61219-658-9</bdi>. ⵜ. 45-46.</ref> ⴳⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1991]] ⴷ [[2009]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵓⵜⵔⵉⵡⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⴳ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵎⵏⵏⵉ 11 ⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ: [[ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ]] ⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]], ⴷ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴳ [[ⴰⵜⵍⴰⵏⵜⵉⴽ ⵙⵉⵜⵉ]] ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵊⵉⵔⵙⵉ]], ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴳⴰⴷⵉⵔⵏ ⵏ ⵓⴽⴰⵣⵉⵏⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ".<ref>{{cite news |last=Qiu |first=Linda |date=June 21, 2016 |title=Yep, Donald Trump's companies have declared bankruptcy...more than four times |url=https://www.politifact.com/factchecks/2016/jun/21/hillary-clinton/yep-donald-trumps-companies-have-declared-bankrupt/ |access-date=May 25, 2023 |work=[[PolitiFact]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Winter |first=Tom |date=June 24, 2016 |title=Trump Bankruptcy Math Doesn't Add Up |url=https://www.nbcnews.com/news/us-news/trump-bankruptcy-math-doesn-t-add-n598376 |access-date=February 26, 2020 |work=[[NBC News]]}}</ref> ⴷ ⴷⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1992]] ⴷ [[1994]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵙ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⴽⵔⴰ ⵙⴳ ⵜⴻⵜⴰⵔⵉⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵜⴰⵔⵉⵍⴰⵡⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵙⵉⵡⴹⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴽⴽⴰⵏ ⵜⵉⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⵉ ⵜⵉⴳⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⴽⵔⴰⵢⵉⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴷⴰ ⴷⴰⵖ ⵙⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⵜⵉⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⴰⵏⵏ ⵖⵔ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ" ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵡⴰⵔⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ; ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵜ ⵜⵎⵇⵕⴰⴹ ⴰⴷ ⴳⴳⵓⵜⵏⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⴰⵎⵥⵏ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ ⵖⴼ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵏ ⵓⵖⴰⴼⵉⵔ. ⴷ ⵖⴼ ⵓⴼⵜⴰⵢ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ, ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⵖⴰⵡⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴷⴰ ⵜⵜⵡⴰⵜⴰⵙⵏⵜ  ⴰⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⴷ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵖⵔ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⴳⵎⴰⵙ ⴷ ⵓⵣⵉⵣⴷⵔ ⵏ ⵜⴰⵥⴰⵢⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ.<ref name="Tax_Schemes">{{cite news |last1=Barstow |first1=David |author-link1=David Barstow |last2=Craig |first2=Susanne |author-link2=Susanne Craig |last3=Buettner |first3=Russ |author-link3=Russ Buettner |date=October 2, 2018 |title=Trump Engaged in Suspect Tax Schemes as He Reaped Riches From His Father |url=https://www.nytimes.com/interactive/2018/10/02/us/politics/donald-trump-tax-schemes-fred-trump.html |url-access=limited |access-date=October 2, 2018 |work=[[The New York Times]]}}</ref> == ⵎⴰⵔⵉⵛⴰⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⴷ ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ == ⵉⵍⴷⵉ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵢⵏⵉⵜ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵉ ⵜⴽⴽⵍⵜ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1978 ⵓⵎⵉ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ: ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓⵎⵓⴹⵓⵕ" ⵉⵅⵓⴼⵙⵏ, ⵏⵏⵉ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⵜⴰⵎⵏⴰⵢⵜ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵙⵏⵜⵕⴰⵍ"<ref>{{cite news |last=Nevius |first=James |date=April 3, 2019 |title=The winding history of Donald Trump's first major Manhattan real estate project |url=https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-url=https://web.archive.org/web/20190406124720/https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-date=April 6, 2019 |access-date=February 6, 2026 |work=[[Curbed]]}}</ref>. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵓⵔ ⵖⵓⵔⵙ ⵍⵍⵉⵏⵜ ⵜⵣⵎⵔⵉⵏ ⵜⵉⵥⵕⴼⴰⵏⵉⵏ ⵉⴳⵓⵎⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵥⵕⴼ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⴷ, ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ "ⵀⴰⵢⴰⵜ" ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴹⴽⵍ ⴰⵕⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⴹⵏ 70 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref name="Rich NYMag">{{cite magazine |last=Rich |first=Frank |author-link=Frank Rich |date=April 30, 2018 |title=The Original Donald Trump |url=https://nymag.com/daily/intelligencer/2018/04/frank-rich-roy-cohn-the-original-donald-trump.html |access-date=May 8, 2018 |magazine=[[New York (magazine)|New York]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Kessler |first=Glenn |author-link=Glenn Kessler (journalist) |date=March 3, 2016 |title=Trump's false claim he built his empire with a 'small loan' from his father |url=https://www.washingtonpost.com/news/fact-checker/wp/2016/03/03/trumps-false-claim-he-built-his-empire-with-a-small-loan-from-his-father |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ [[ⵕⵡⴰⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ]] ⴷ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵉⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵔⴼ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵉ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ 40 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ — ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵙⵓⵍ, ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2016, ⴰⵣⵉⵣⴷⵔ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ<ref>{{cite news |last=Bagli |first=Charles V. |date=September 17, 2016 |title=A Trump Empire Built on Inside Connections and $885 Million in Tax Breaks |url=https://www.nytimes.com/2016/09/18/nyregion/donald-trump-tax-breaks-real-estate.html |access-date=September 5, 2026 |work=[[The New York Times]]}}</ref> — ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵉⵣⵔⵉⵏ 410 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref>{{cite news |last=Bernstein |first=Andrea |date=January 22, 2020 |title=Trump Pushed for a Sweetheart Tax Deal on His First Hotel. It's Cost New York City $410,068,399 and Counting. |url=https://www.propublica.org/article/trump-pushed-for-a-sweetheart-tax-deal-on-his-first-hotel-its-cost-new-york-city-410-068-399-and-counting |access-date=September 6, 2025 |work=[[ProPublica]]}}</ref><ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 269-271.</ref>. ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰⵎ ⴷⴰⵖ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1980 ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵀⴰⵢⴰⵜ" (Grand Hyatt Hotel)<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]].</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:President Trump Delivers Remarks (49498772251).jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ [[2020]].]] ⴷ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵢⵓⵎⵥ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ "ⴰⵔⴳⴳⵓⴱ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴼⴳⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ.<ref>{{cite magazine |last=Geist |first=William E. |author-link=Bill Geist |date=April 8, 1984 |title=The Expanding Empire of Donald Trump |url=https://www.nytimes.com/1984/04/08/magazine/the-expanding-empire-of-donald-trump.html |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |magazine=[[The New York Times Magazine]]}}</ref> ⴷ ⵜⵓⵎⴰ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴰⴷ  ⴰⵙⵉⵔⴰ ⴰⵎⴰⵜⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⵜⴰⵣⴷⴷⵉⵖⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2019.<ref name="moved">{{cite news |last=Haberman |first=Maggie |author-link=Maggie Haberman |date=October 31, 2019 |title=Trump, Lifelong New Yorker, Declares Himself a Resident of Florida |url=https://www.nytimes.com/2019/10/31/us/politics/trump-new-york-florida-primary-residence.html |url-access=limited |access-date=January 24, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵢⵓⵎⵥ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵜⵉⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⴱⵟⵟ ⴰⵥⴽⴰⵡⴰⵏ ⴷ ⵜⵓⵥⴽⴰ, ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⵙⵏⴳⵉⵏ ⴰⴱⵖⵍⵉ, ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵣ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴰⴷⴰⵣ ⵉ ⵉⴳⵓⵍⵉⴼⵏ ⵉⵎⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. 280.</ref> ⴷ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ, ⴷ ⵉⵙⵙⴼⵍⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⵢⵓⵎⵓ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 20 ⵏ ⵎⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⵓⴷⵓⵍⴰⵕ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 281.</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1988, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ "[[ⴱⵍⴰⵣⴰ (ⴰⵙⵏⵙⵓ)|ⴱⵍⴰⵣⴰ]]"ⴳⵔ ⵉⴼⴰⵙⵙⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙⴳ ⵢⴰⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⴳ ⵉⵍⵍⴰ ⵏ 16 ⵏ ⵓⴱⴰⵏⴽ.<ref>{{cite news |date=November 4, 1992 |title=Trump Revises Plaza Loan |url=https://www.nytimes.com/1992/11/04/business/company-news-trump-revises-plaza-loan.html |url-access=limited |access-date=May 23, 2023 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵙ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1992, ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵣⵔⵉ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ ⵡⴰⴹⴰⵏ ⵎⴽⴰⵏⵏ, ⵉⵜⵜⵓⴷⴳⴰ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ, ⵉⴷⴰ ⴳ ⵟⵟⴼⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵖⴼ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ.<ref>{{cite news |date=December 12, 1992 |title=Trump's Plaza Hotel Bankruptcy Plan Approved |url=https://www.nytimes.com/1992/12/12/business/company-news-trump-s-plaza-hotel-bankruptcy-plan-approved.html |url-access=limited |access-date=May 24, 2023 |work=[[The New York Times]] |agency=[[Reuters]]}}</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1995, ⵓⵔ ⴷⴰ ⵙⵓⵍ ⵉⴼⵔⵔⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵕⵟⵟⴰⵍⵏ ⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏⵏⵙⵏ 3 ⵏ ⵉⴷ ⵎⵍⵢⴰⵕ ⴷⵓⵍⴰⵕ, ⴷ ⵓⵎⵥⵏ ⴰⵙ ⵉⴷ ⴱⵓ ⵓⵕⵟⵟⴰⵍ ⴰⵏⵏ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ ⴰⴽⴷ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ "ⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ ⵉⵔⵉⵡⵏ ⴷ ⵉⵎⵇⵥⵥⵕⵏ" ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⵢⴰⵏⴼ ⵉ ⵜⵕⵥⵉ ⵜⵓⴷⵎⴰⵡⴰⵏⵜ<ref name="plaza">{{cite news |last=Segal |first=David |author-link=David Segal (journalist) |date=January 16, 2016 |title=What Donald Trump's Plaza Deal Reveals About His White House Bid |url=https://www.nytimes.com/2016/01/17/business/what-donald-trumps-plaza-deal-reveals-about-his-white-house-bid.html |url-access=limited |access-date=May 3, 2022 |work=[[The New York Times]]}}</ref><ref>{{cite news |last1=Stout |first1=David |author-link1=David Stout |last2=Gilpin |first2=Kenneth N. |date=April 12, 1995 |title=Trump Is Selling Plaza Hotel To Saudi and Asian Investors |url=https://www.nytimes.com/1995/04/12/business/trump-is-selling-plaza-hotel-to-saudi-and-asian-investors.html |url-access=limited |access-date=July 18, 2019 |work=[[The New York Times]]}}</ref>. ⴷ ⵓⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⵜ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴷ ⵓⵔⴳⴳⵓⴱ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⴳ [[ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 92 ⵏ ⵜⴰⵔⴰⵢⵜ ⴷ ⵜⴰⴳⵜⴰⵙⵎⵔⵙⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵏⵓⵕⵥⵓⵎⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2008. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024, ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ ⵜⴰⵢⵎⵙ" ⴷ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ "ⴱⵕⵓ ⴱⵓⴱⵍⵉⴽⴰ" ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵏⴰⴼⵓⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵙⴽⴰⵔ ⴰⵔⵣⵣⵓ ⵖⴼ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⵙ ⵉⴽⴽⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵜⵉⵎⵕⵥⵉⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵓⵣⵔⴰⵢ ⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴷ ⵜⵎⴷⴼⴼⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵏⵣⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ ⴷⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵖⴼ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⴰⵡⴷ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⴳ ⵓⵙⵖⵜⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ [[2008]].<ref>{{cite news |last1=Kiel |first1=Paul |last2=Buettner |first2=Russ |author-link2=Russ Buettner |date=May 11, 2024 |title=IRS Audit of Trump Could Cost Former President More Than $100 Million |url=https://www.propublica.org/article/trump-irs-audit-chicago-hotel-taxes |access-date=August 26, 2024 |work=[[ProPublica]]}}</ref> == ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵏ == ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵙ «ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵎⵃⴹⵉ» <ref>(en-US) Megyn Kelly, Kelly File, « Donald Trump: 'I want to make the country great again' », www.foxnews.com,‎ 21 mai 2015 (lire en ligne [archive du 15 mars 2016] Accès libre, consulté le 3 février 2023).</ref>, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵖⴼⴰⵡⴰⵍⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵎⵎⴰⵍⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵃⴹⵉ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵙⴳⴷⴰⵏ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴽⵯⴼⵍⵜ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵎⴽ ⵜⵜ ⵏⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵡⵓⴷⵎⴰⵡⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ <ref>(en) « In G.O.P. image race, “strong” tops “conservative” [archive] », sur YouGov, 12 janvier 2016 (consulté le 26 juillet 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⴷⴰⵖ ⵉⵛⵇⵇⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵉⵏ», ⴷ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵓⵜⵓⵔ ⵜⴰⵖⴰⵎⵜ ⵏⵏⵙ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ ⵡⴰⵏⵏⵉ «ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⴰⵀⴰ ⵉⵙⵙⵏⴼⴰⵍ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⴽⵓ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ <ref>Gilles Paris, « Donald Trump, Monsieur « flexible » [archive] », sur lemonde.fr, 15 mai 2016 (consulté le 17 mai 2016).</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⵎⴳⴳⵓ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ» <ref>Lucie Robequain, « L'Affolant Donald Trump », www.lesechos.fr,‎ 2 mars 2016 (lire en ligne [archive du 29 janvier 2017] Accès libre, consulté le 14 mars 2016).</ref>, <ref>Iris Deroeux, « Mark Danner: «Avec Trump, nous explorons les nouveaux territoires de la politique» [archive] », sur Mediapart, 29 juin 2016 (consulté le 29 juin 2016).</ref>, <ref>« Election américaine en direct : que faut-il retenir de la campagne ? [archive] », sur lemonde.fr, 8 novembre 2016 (consulté le 8 novembre 2016).</ref> ⵏⵖ «ⵓⵔ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵙⵎⵍ» <ref>Vincent Tournier, « Et maintenant Donald Trump traité de faux homme de droite ? L'attaque de Ted Cruz moins fausse qu'il n'y paraît » [archive du 5 février 2019], sur Atlantico, 25 avril 2016 (consulté le 3 février 2023).</ref>. ⴷ ⵙⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ ⴳ 2021, ⴷ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵏ 2024, ⴰⵔ ⵜ ⵣⴷⴰⵢⵏ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵖⵏ ⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⵡⵔⵖⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵖⴰⵙ ⵜⴰⵡⵔⴳⵉⵜ ⵉⵊⵍⴰⵏ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵡⵓⴽⴽⵓⵙ ⵏ ⵜⴼⴳⴰⵏⵉⵜ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵜ <ref>(en) « We watched 20 Trump rallies. His racist, anti-immigrant messaging is getting darker. [archive] », sur POLITICO, 12 octobre 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵙⵙⵓⵎⴷ ⵏ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ <ref>(en) « Mussolini, Trump and What Assassination Attempts Really Do [archive] », sur POLITICO, 3 août 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵜⴽⵕⴹⵉ ⵜⴰⵏⵎⴳⴰⵍⵜ ⵉ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ <ref>{{Lien web|titre="Le fil rouge, c'est la remise en cause de la démocratie" : pourquoi historiens et politologues sont de plus en plus nombreux à qualifier Donald Trump de "fasciste"|url=https://www.franceinfo.fr/monde/usa/presidentielle/donald-trump/le-fil-rouge-c-est-la-remise-en-cause-de-la-democratie-pourquoi-historiens-et-politologues-sont-de-plus-en-plus-nombreux-a-qualifier-donald-trump-de-fasciste_7016093.html|site=Franceinfo|date=2025-01-20|consulté le=2025-10-07}}.</ref>, ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ <ref>[vidéo] « We’re Experts in Fascism. We’re Leaving the U.S. [archive] », New York Times Opinion, 18 mai 2025, 6:54 min (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵍⴰ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵜⵜⴼⵙⴰⵔ; ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴱⴰⵡⵏ ⵉⵡⵏⵏⴰⵏ ⴰⴷ, ⵎⵉⵏ ⵙⵙⵓⵔⴷⴰⵏ ⴳ ⵢⵉⵎⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰ ⵖⴼ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, <ref>(en) [vidéo] « This House Believes Trump is a 21st Century Fascist [archive] », Roger Griffin, 16 février 2025.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ [[ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ]] ⴰⵎ «ⵓⵎⵙⵜⴰⵢ ⴰⵏⴰⵜⵉⴼⵉ (ⴰⵏⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵣⵡⴰⴳⵏ) ⴷ ⵓⵏⴰⵎⵓⵔ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵓⵎⵙⵏⵎⵣⵔⵓⵢ [[ⵙⵉⵔⵊ ⴱⵉⵔⵛⵜⴰⵢⵏ]] ⵎⴰⵙ «ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵎⵔⴰⵙ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵎⴰⵎⴽⵜ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵉⴽⴰⴱⴰⵕⵏ ⵉⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵏ ⵉⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵢⵏ» <ref>« Non, Donald Trump n'est pas fasciste mais… [archive] », sur tempsreel.nouvelobs.com, 1er mars 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>; ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵉⵙⴼⴰⵡ ⵉⵎⵣⴰⵔⴰⵢⵏ ⴳⵔ ⴰⵙ ⴷ ⵓⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⴰⵏⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵙⵉⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵙⵜⵉⵢⵜ ⴷⴰ ⵜⴷⵔⵔⵓ ⴰⴽⴷ ⵜⵙⵉⵍⴰⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ «ⵉⵎⵏⵜⵉⵍⵏ ⵖⴱⴰⵏⵉⵏ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵙⵜⴰⵢⴰⵏⵜ ⵏ [[2016]], ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵏⵏⴰⵍ ⴷ ⵓⵎⵣⴰⵖ ⵏ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵙⴳ ⵉⵎⵓⵔⴰⵏⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵏ ⴷ ⴰⵢⵜ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵉⵎⵍⵍⴰⵍⵏ, ⴷⵉⴳⵙⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓ ⴽⵍⵓⴽⵙ ⴽⵍⴰⵏ" [842], ⵏⵏⵉ ⵢⵓⴼⴰⵏ ⵉⵖⴼⴰⵡⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⴳ ⵢⵉⵏⴰⵡ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵙⵉⵜⴳⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵖⴼ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ <ref>Julie Conan, « Comment Trump rallie les «suprémacistes blancs» », Le Soir,‎ 16 octobre 2016 (lire en ligne [archive], consulté le 17 octobre 2016).</ref>, ⴷ ⴰⵡⴷ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⴰⵣⵉ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ <ref>(en) Peter Holly, « Top Nazi leader: Trump will be a ‘real opportunity’ for white nationalists [archive] », Washington Post, 7 août 2016.</ref>. ⴷ ⵖⵓⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵢⵏ ⴰⵎ [[ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ ⴽⴰⴳⴰⵏ]] ⵏⵖ [[ⴱⵢⵉⵕ ⴷⵉ ⵙⵉⵏⴰⵕⴽⵍⵉⵏⵙ]], ⴰⵜⵉ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵎⴷⵢⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵢⵏⵓⵜ <ref>« Donald Trump, le retour du fascisme? [archive] », sur letemps.ch, 30 juin 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜ ⵉⴳⵍⵎ ⴰⵍⴰⵏ ⵜⵓⵔⵉⵏⵉ ⴳ ⵓⵙⵉⵜ ⵏ lenouvelliste.ca ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵖⴰⵔ ⵏ ⵓⵎⵜⵉⵡⴳ» ⵏⵏⵉ ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵎⵉⵣⵉⵢⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵖⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ <ref>« Donald Trump, futur maître de la planète? [archive] », sur lenouvelliste.ca, 21 janvier 2017 (consulté le 28 novembre 2018).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜⵙⵉⵜⵉⴳ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ "ⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵔ ⴰⵏⵥⵓⵍⴰⵏ" (SPLC), ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵜⵉⴹⴰⴼ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ «ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⴱⵔⴰⵣ ⵖⵓⵔ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵙⵏⴼⵍ», ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵜⵉⵙⵔⴽⵎⵉⵏ ⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵎⵃⴹⴰⵢ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⵔⵓⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴷⵢⵓⵍⵓⵊⵉⵢⵉⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵉⵏ ⵏⵖ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⵏ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ ⵏⵖ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉⵏ ⵇⴰⵃ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴳⵜⴷⵍⵙⴰ ⴷ «ⵜⵓⵖⵥⴰⵏⵜ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵉⵙⴳⵓⵎⵏ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ <ref>(en) Alternative Right [archive].</ref>. ⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍⵏ ⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵚⵍⴰⴹⵏ ⴳ 2016 ⴰⴽⴷ [[ⵊⵓⵕⵊ ⵡⴰⵍⴰⵙ]], ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⴰⵙⵉⵎⴰⵏ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 1968 <ref>(en) Jamelle Bouie, « Our George Wallace [archive] », sur Slate, 27 septembre 2015 (consulté le 14 mars 2016)</ref>, <ref>Pierre Bouvier et Jean-Christian Vinel, « Convention de Cleveland : « Le Parti républicain soutiendra Trump, quitte à perdre avec lui » [archive] », sur lemonde.fr, 18 juillet 2016 (consulté le 19 juillet 2016).</ref>, <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>, ⵏⵖ ⴰⴽⴷ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴰⵏⴷⵕⵓ ⵊⴰⴽⵙⵓⵏ]], ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ ⵏ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] ⵙⴳ 1829 ⴰⵔ 1837 <ref>Anne-Laure Delatte, « En 1829, Trump s’appelait Jackson [archive] », sur liberation.fr, 28 mars 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>, <ref>Dominique Moïsi, « Pourquoi l'Amérique de Trump rejette la mondialisation [archive] », sur lesechos.fr, 9 mai 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>, <ref>(en) Steve Inskeep, « Donald Trump’s Secret? Channeling Andrew Jackson [archive] », sur nytimes.com, 17 février 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵢⵉⵏⴰⵡ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵜ [[ⵕⵉⵜⵛⴰⵕⴷ ⵏⵉⴽⵙⵓⵏ]] ⵙ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ «ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴷ ⵓⵏⴳⵔⴰⵡ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵉⵎⵢⴰⵔⵏ ⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⵖⴼ [[ⵕⵓⵏⴰⵍⴷ ⵕⵉⴳⴰⵏ]], ⵙ ⵓⵡⵜⵜⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵏⵜⵓ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵏⴼⵔⵓⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ <ref>Nicolas Bourcier et Gilles Paris, « Donald Trump se veut le candidat anti-élites », Le Monde, no 22246,‎ 23 juillet 2016, p. 2 (lire en ligne [archive]).</ref>, <ref>Olivier Piton, « Donald Trump : du populisme au post-conservatisme [archive] », sur L'Opinion.fr, 26 septembre 2016 (consulté le 26 septembre 2016).</ref>. ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷⴰ ⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵉⵎⵣⴰⵔⴰⵢⵏ ⵙ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵕⵉⴳⴰⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵍⵍⵉⴳ ⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵓⵙⴰⵏ ⴷⴳ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⴷ ⵓⵙⵓⵔⴰⵔ, ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵓⵔ ⵓⵡⵉⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⴷ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵙⵙⴼⴰⵍⵏ ⵜⴰⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵏⵏⵙⵏ ⵖⵔ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ, ⴷ ⵎⴰⵙ ⵜⵏ ⵓⵔ ⵔⵎⵉⵙ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵓⵎⵉ ⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢⵏ <ref>Clément Daniez, « La comparaison entre Trump et Reagan est-elle vraiment sérieuse? [archive] », sur lexpress.fr, 2 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>, <ref>Romain Huret, « Trump a réussi à créer une alliance électorale entre une élite conservatrice et une Amérique pauvre et ouvrière » [archive], sur lemonde.fr, 10 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>. ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵖⴼ ⵓⵢⴰ, ⴷⴰ ⵉⵣⵓⵣⵣⵓⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵖⴼ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵔⵙⵉⵉⵜⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ <ref>Vincent Destouches, « Comment l’élection présidentielle est devenue celle de la théorie du complot [archive] », sur lactualite.com, 11 mai 2016 (consulté le 4 juin 2016).</ref>, <ref>Daniel Schneidermann, « Un conspirationniste nommé Donald Trump [archive] », sur liberation.fr, 13 décembre 2015 (consulté le 4 juin 2016).</ref>, <ref>Hélène Vissière, « Donald Trump, théoricien du complot [archive] », sur lepoint.fr, 11 mars 2016 (consulté le 4 juin 2016).</ref>; ⴷ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵜ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵉⵜ ⵏ Conspiracy Watch ⴰⵎ ⵓⵎⴽⴽⴰⵙⵓ ⵓⵙⵔⵉⴷ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵎⴰⵃⴹⴰⵡ ⴰⵔⵎⵉⴷⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⵚⵍⴹ ⵓⵎⵙⵏⵎⵣⵔⵓⵢ [[ⵕⵉⵜⵛⴰⵕⴷ ⵀⵓⴼⵙⵜⴰⵜⵕ]] ⴳ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⴰⵎⴽⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵓⴼⵍⵏ ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵙ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴷ ⵙⴳ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ [[ⴱⴰⵕⵉ ⴳⵓⵍⴷⵡⴰⵜⵕ]] ⴳ 1964 <ref>« Etats-Unis : l’élection qui met les conspirationnistes au pouvoir ? [archive] », sur Conspiracy Watch, 11 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴳ ⵓⴼⵔⵔⵓⵖ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⴽⵔⴽⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵎⵎⴰⵍⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⵏ "ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵏⵏ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵏⵏⵉⴳ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ", ⵖⴼ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏ ⵜⵙⴼⵔⵓⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⵖⴼ ⵜⴳⵎⴰⵎⵜ ⵏ [[ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵜⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] ⴳ [[ⵜⴰⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵜ|ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵜ]] <ref>« La vérité compte-t-elle encore en politique ? [archive] », sur France Culture, 15 septembre 2016 (consulté le 14 novembre 2016).</ref>, <ref>(en) Jane Suiter, « Post-truth Politics », Political Insight, vol. 7, no 3,‎ décembre 2016, p. 25-27 (lire en ligne [archive], consulté le 14 novembre 2016).</ref>, <ref>Pierre Haski, « Brexit, Trump : bienvenue dans l'ère "post-vérité" [archive] », sur tempsreel.nouvelobs.com, 16 septembre 2016 (consulté le 14 novembre 2016). </ref>; ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⵢⵉⵔⵎ ⵏ «ⴰⵙⵙⵉⴳⵜ ⵉⵖⵥⴰⵏⵏ», ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⴳ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏⵏⵙ [[ⵜⴰⵥⵓⵕⵉ ⵏ ⵜⵏⵎⴰⵇⵇⴰⵙⵉⵏ (ⴰⴷⵍⵉⵙ)|ⵜⴰⵥⵓⵕⵉ ⵏ ⵜⵏⵎⴰⵇⵇⴰⵙⵉⵏ]] ⴳ [[1987]] ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵙ ⵓⵖⴰⵏⵉⴱ ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏⵏⵙ ⵉⴼⴼⵔⵏ [[ⵟⵓⵏⵉ ⵛⵡⴰⵕⵜⵣ]], ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵉⵥⵕⵉ ⵉ ⵜⴻⵜⵉⵇⵏⵉⵜ ⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⴽⵔ ⴳ ⵎⴰ ⵜⵍⴰ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ <ref>(en) Ralph Keyes, The Post-Truth Era : Dishonesty and Deception in Contemporary Life, Macmillan, 2004, 320 p. (lire en ligne [archive]), p. 14-15.</ref>, <ref>Christian Salmon, « Trump ou la nuit des sorcières de l’Amérique [archive] », sur Mediapart, 13 novembre 2016 (consulté le 14 novembre 2016).</ref>. ⴷ ⴷⴰ ⵉⵙⴷⴷⵉⴷ ⵓⵎⵙⴽⵏⵓⴷⵔ ⵏⵏⵙ ⵖⴼ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ ⵉⵏⴰⵡⵏ ⵏ [[ⵏⵓⵕⵎⴰⵏ ⴼⵉⵏⵙⵏⵜ ⴱⵉⵍ]] ⴳ [[ⵜⴰⵎⵥⵥⴰⵍⵓⵜ ⵏ ⵉⵕⵓⵎⵉⵢⵏ|ⵜⵎⵥⵥⴰⵍⵓⵜ ⵏ ⵉⵕⵓⵎⵉⵢⵏ]] ⵏ "ⵎⴰⵕⴱⵍ ⴽⵓⵍⵉⵊⵉⵜ" ⴳ ⵓⵙⵉⵍⵖ ⵏⵏⵙ ⴰⵢⴷⵢⵓⵍⵓⵊⵉ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵎⵥⵥⴰⵍⵓⵜ ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵏⵏ ⵊⵊⵓⵏ ⵓⵔ ⵉⴱⴱⵉ ⴰⴹⴰⵕ ⵏⵏⵉ ⵙⵔⵙ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰ ⵙⴳ ⵜⵎⵥⵉ ⵏⵏⵙ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵣⴷⵉ ⴰⴽⴷ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⴰⴽⵎⴰⵎ <ref>Guillaume Gendron, « L’hydre idéologique du populiste Trump [archive] », sur liberation.fr, 30 janvier 2017 (consulté le 26 février 2017).</ref>. ⴳ 24 ⵢⵓⵏⵢⵓ [[2022]], ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵔⴰ ⵏ ⵢⵉⴱⴹⵉ ⵏ "ⵕⵓ ⵎⴳⴰⵍ ⵡⵉⴷ" ⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰⵏ ⵉⴹⴽⵍ ⴰⵣⵔⴼ ⵏ ⵓⴷⵔⴰⵢ ⵖⴼ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴼⵉⴷⵉⵕⴰⵍⵉ ⵉ ⵡⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵓⵣⴳⵏ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ, ⵉⵙⵙⵎⵖⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵏⵎⵎⴰⵍⵜ ⵙ ⵜⵖⵜⴰⵙⵜ ⵏ ⵜⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ, ⵓⵎⵉ ⴷⵉⴳⵙ ⵉⵎⵍⴰ ⵎⴰⵙ ⵜⵙⵎⴷⵢⴰ «ⵜⵉⵔⴰⵜ ⵏ ⵢⴰⴽⵓⵛ» <ref>« Droit à l'avortement révoqué : «C'est la volonté de Dieu», assure Donald Trump [archive] », sur Europe 1 (consulté le 13 mai 2023).</ref>. ⴷ ⴳ 9 [[ⵛⵓⵜⴰⵏⴱⵉⵔ]] [[2024]], ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ Politico <ref>(en) Adam Wren, « Trump says ‘violent day’ of policing will end crime The remarks at a campaign rally : Sunday did not amount to a policy proposal allowing police retaliation, the former president’s campaign said. [archive] », sur politico.com, 29 septembre 2024.</ref>, ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰ ⵉⵙⴽⴰⵔⴽⵙ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵉⵣⵎⵔ ⵢⴰⵏ ⴰⴷ ⵢⴰⴽⵔ ⵜⵉⵏⵣⵣⵓⵜⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵉⵍⴽⵎ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏⵏⵙⵏⵜ 950 ⵏ [[ⴷⵓⵍⴰⵔ|ⴹⵓⵍⴰⵕ]] (855 ⵓⵕⵓ) ⴳ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵕⵏⵢⴰ ⵎⵉⵏ<ref>ⵎⵉⵏ: ⴱⵍⴰ (ⵜⴰⵔⵉⴼⵉⵜ. 'ⵎⴰⵛⴰ ⵜⵙⵏⵓⵎⴽ ⴰⵡⴷ "ⵎⴰⴷ"').</ref> ⵜⴰⵎⴰⵔⵔⵓⵜ, ⵉⵙⵙⵎⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵏ ⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵏ ⵏⵏⵉ ⵔⴰⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ 36 ⵏ ⵡⴰⵙⵙ, ⵙ ⵓⵎⵉⴽⵕⵓⴼⵓⵏ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵓⵇⵇⴰⵔ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴳ ⵢⵉⵔⵉ ⴳ [[ⴱⵉⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⵓⵔⴼ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⵏ ⵜⴽⵕⴹⵉ ⵜⴰⵎⵙⵓⵍⵜⴰⵏⵜ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⴹ ⴰⴱⴽⴽⵉⴹ «ⴷ ⵓⵍⴳⴳⵓⴷ». ⴷ ⵉⵖⵔⴰ ⵖⵔ «ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⵉⵖⵓⴷⴰⵏ ⵏ ⵜⴽⵕⴹⵉ, ⵜⴰⴽⵕⴹⵉ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵓⵔ ⵉⵔⴱⴱⵊⵏ», ⴰⴽⴷ ⵓⵖⵙⵙⵍ ⵙⴳ ⵜⵎⵙⵓⵍⵜⴰ, ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵉⵙⵉⵜⵜⵉ ⴰⴱⴽⴽⵉⴹ «ⴷ ⵓⵍⴳⴳⵓⴷ» <ref>« Trump suggère une journée de violences policières pour mettre fin à la criminalité [archive] », sur Courrier international, 1er octobre 2024 (consulté le 7 octobre 2024).</ref>. ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ ⵡⴰⵛⵉⵏⵟⵓⵏ ⴱⵓⵙⵜ <ref>(en-US) Patrick Svitek, « Trump floats ‘one really violent day' for police to combat retail crime [archive] », sur Washington Post, 1er octobre 2024 (ISSN 0190-8286, consulté le 7 octobre 2024).</ref>, ⵀⴰⵜ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵜⵉⵣⵉ ⴰⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ ⵖⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⵔⴰⴳⵜ, ⵉⵔⵏⵓ ⵉⵏⵏⴰ: «ⵢⴰⵜ ⵜⵙⵔⴰⴳⵜ ⵉⵎⵎⵔⴰⵏ. ⴷ ⵅⵙⵖ ⴰⴷ ⵉⵏⵉⵖ ⵎⴰⵙ ⵏⵉⵜ ⵜⵎⵎⵔⴰ ⴰⵢⴷ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⵉⴷⵜ. ⴷ ⵔⴰⴷ ⵉⵣⵓⵣⵣⵔ ⵓⵏⵖⵎⵉⵙ. ⴷ ⵔⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵓⵢⴰⵏⵏ ⴷ ⵓⵎⵏⵉⴷ». ⴷ ⵙⵙⴼⴰⵡⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵖⴼⴰⵡⴰⵍⵏ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵖⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵉ ⵜⴽⵕⴹⵉ ⵜⴰⵔⵣⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵜⵏⵖⵔⵓⵎⵜ ⴷⴰ ⵜⵙⵙⵎⴽⵜⴰⵢ ⵙ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵖⴰⵍⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵏ ⵓⵚⵉⵏⴰⵕⵢⵓ ⵏ ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ ⵏ ⵜⵉⵡⴷⵉ ⴳ ⵜⵢⴼⴼⴰⵔⵜ ⵏ American Nightmare (ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵔⴼ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰⵏ, ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⴳ ⵜⵢⴼⴼⴰⵔⵜ, ⴰⴷ ⵜⵙⵙⴼⴰⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ 12 ⵏ ⵜⵙⵔⴰⴳⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ "ⴰⵙⵉⵣⴷⴳ", ⵏⵏⵉ ⴳ ⵔⴰⴷ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⴱⴽⴽⵉⴹ ⴰⵢⵏⵏⴰ ⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵖⴰⵡⵙⴰ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍⵏ) <ref>« Une déclaration de Donald Trump comparée aux films « American Nightmare » [archive] », sur 20minutes.fr, 1er octobre 2024 (consulté le 7 octobre 2024).</ref>. === ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ === * Sébastien Boussois, ''Donald Trump, retour vers le futur'', éd. Mareuil, 2025. * David Da Silva, ''Trump et Hollywood, t. 2 : Le cinéma trumpien'', La Madeleine, LettMotif, 2023, 228 p. {{ISBN|978-2-36716-376-5}}. * {{Article |auteur1=Maya Kandel |titre=La doctrine Trump |périodique=Le Grand Continent |date=23 octobre 2020 |lire en ligne=https://legrandcontinent.eu/fr/2020/10/23/la-doctrine-trump-1/}} == ⵜⵉⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵖⵓⵍⵉⵏ == * {{cite journal |last1=Adams |first1=Kenneth Alan |date=Spring 2021 |title=The Trump Death Cult |url=https://www.proquest.com/openview/c5d4601ebe8dcb232f9ab2965e900d70/1?pq-origsite=gscholar&cbl=35407 |journal=[[Journal of Psychohistory]] |volume=48 |issue=4 |access-date=February 22, 2026 |pages=256–276 |issn=0145-3378}} * {{cite journal |last1=Johnson |first1=Kevin R. |author-link1=Kevin Johnson (lawyer) |last2=Cuison-Villazor |first2=Rose |title=The Trump Administration and the War on Immigration Diversity |journal=[[Wake Forest Law Review]] |date=May 2, 2019 |url=https://www.wakeforestlawreview.com/wp-content/uploads/2024/04/w10_VillazorJohnson.pdf |pages=575–616 |volume=54 |issue=2}} * {{cite journal |last1=Kaufman |first1=Robert R. |last2=Haggard |first2=Stephan |author-link2=Stephan Haggard |title=Democratic Decline in the United States: What Can We Learn from Middle-Income Backsliding? |journal=[[Perspectives on Politics]] |date=2019 |volume=17 |issue=2 |pages=417–432 |doi=10.1017/S1537592718003377 |s2cid=149457724 |doi-access=free}} * {{cite journal |last1=Lajevardi |first1=Nazita |last2=Oskooii |first2=Kassra A. R. |year=2018 |title=Old-Fashioned Racism, Contemporary Islamophobia, and the Isolation of Muslim Americans in the Age of Trump |journal=Journal of Race, Ethnicity, and Politics |volume=3 |issue=1 |pages=112–152 |doi=10.1017/rep.2017.37}} * {{cite journal |last=McGurk |first=Brett |author-link=Brett McGurk |url=https://www.foreignaffairs.com/articles/iran/2020-01-22/cost-incoherent-foreign-policy |title=The Cost of an Incoherent Foreign Policy: Trump's Iran Imbroglio Undermines U.S. Priorities Everywhere Else |journal=[[Foreign Affairs]] |date=January 22, 2020}} * {{cite journal |last1=Nacos |first1=Brigitte L. |author-link1=Brigitte L. Nacos |last2=Shapiro |first2=Robert Y. |author-link2=Robert Y. Shapiro |last3=Bloch-Elkon |first3=Yaeli |date=2020 |title=Donald Trump: Aggressive Rhetoric and Political Violence |url=https://www.jstor.org/stable/26940036 |journal=[[Perspectives on Terrorism]] |volume=14 |issue=5 |pages=2–25 |issn=2334-3745 |jstor=26940036 |access-date=January 20, 2025}} * {{cite journal |last1=Sundahl |first1=Anne-Mette Holmgård |title=Personality Cult or a Mere Matter of Popularity? |journal=[[International Journal of Politics, Culture, and Society]] |volume=36 |issue=4 |date=May 4, 2022 |pages=431–458 |doi=10.1007/s10767-022-09423-0 |pmid=35528318 |pmc=9066393}} * {{cite journal |last=Urbinati |first=Nadia |author-link=Nadia Urbinati |date=May 2019 |title=Political Theory of Populism |url=https://www.annualreviews.org/content/journals/10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |journal=[[Annual Review of Political Science]] |volume=22 |access-date=December 20, 2024 |pages=111–127 |issn=1094-2939 |doi=10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |url-access=subscription}} == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] * [[ⴽⴰⵏⴰⴷⴰ|ⴽⴰⵏⴰⴹⴰ]] * [[ⵎⵉⴽⵙⵉⴽ]] * [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] == ⵉⵙⵍⴽⵎⵏ ⵏ ⴱⵕⵕⴰ == {{ⵉⵙⵉⵜⵏ ⵏ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵓⵏ}} ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ|ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ}} 3seovz0xhs8icefta9advb72bq9xrxx 197995 197992 2026-10-28T23:37:30Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 /* ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ */ 197995 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ|ⵜⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]]: Donald John Trump) (ⴰⴼⵔⵉⵙⵎ: The Donald <ref>{{Lien web |langue=en |titre=Why does everyone call Donald Trump ‘The Donald’? It’s an interesting story |url=https://www.washingtonpost.com/news/arts-and-entertainment/wp/2015/09/01/why-does-everyone-call-donald-trump-the-donald-its-an-interesting-story |site=The Washington Post |date=1 septembre 2015}}.</ref>) (ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ]], ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⵎⵉⵍⵢⴰⵕⴹⵉⵕ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵢⴰⴼⵓ ⴰⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏⵉ, ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵜⵉⵙ 45 ⴷ ⵜⵉⵙ 47 ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵓⵎⵉ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵙⴳ 20 [[ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ]] [[2017]] ⴰⵔ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2021]], ⴷ ⵜⴽⴽⵍⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵙⴳ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2025]]. ⵉⴳⴰ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ [[ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ]], ⵢⴰⵎⵥ ⵜⴰⵏⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971 ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵙⵙⵏⴼⵍ ⵉⵙⵎ ⵙ "ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵉⵙⴽⵔ ⵙⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵜⴰⴷⵎⵙⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴱⴰⵔⴰⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⵍⴼ. ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵡⵓⴷⵎⴰ ⵜⴰⵙⵏⵖⵎⴰⵙⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ, ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ; ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳⵔ 2004 ⴷ 2015 ⴰⵎ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵡⵜ (The Apprentice). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump NYMA.jpg|thumb|left|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1964]] ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ, ⵉⴽⵛⵎ ⴳ 1987 ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵜⵙⵎⵎⵙⴽⵍⵜ ⴷⴳ 1999 ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵏⵣⴰⵖ ⵉ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵊⵓⵕⵊ ⴱⵓⵛ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ — ⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ — ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ 2009. ⵉⵣⵣⵖⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵏⵏⴰ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⵜⵎⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵓⵔ ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⵏⵥⴰ, ⵉⵎⵓⵔⵙ ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2016 ⵙ ⵓⵙⴽⵜⵔ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ "ⵙⴽⵔ ⴷⴰⵖ ⴳ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ ⵜⴰⵏⵓⴼⵍⴰⵢⵜ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵏⵏⵉⴹⵏ". ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⴹⵍⵉⴱ ⵉ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵉⵏⴱⴹⵏ ⴷ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵉⵏⵎⵏ, ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴷ ⵉⵖⵜⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⴰⵣⵡⴰⴳ. ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⴳⵍⴰⵎ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ ⴷ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵔⴷⵓ ⴳ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵏ ⵓⵏⵣⵡⵉ. ⴷ ⵉⴳⵔ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵀⵉⵍⴰⵔⵉ ⴽⵍⵉⵏⵟⵓⵏ ⵇⴰⵃ ⵜⵓⵔⴷⴰⵡⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump with model of Television City.jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1985 ⴰⴽⴷ ⵓⵣⵓⵔⵜ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏ ⴷⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]].<ref>{{cite magazine |last=Handy |first=Bruce |date=April 1, 2019 |title=Trump Once Proposed Building a Castle on Madison Avenue |url=https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2019/04/trump-tower-real-estate-projects/583243/ |access-date=July 28, 2024 |magazine=[[The Atlantic]]}}</ref>]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵙⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⵉ ⵓⵏⵣⵡⵉ ⴷ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵖⵢⴰⵢⵜ ⵏ ⵢⵉⵕⴰⵏ ⴷⴳ ⴼⵢⵉⵏⵏⴰ, ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵓⵇⵓⴷⵙ ⴰⵎ ⵜⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⵏ ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵉⵏ ⵜⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⵖⴰⵏⵉⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ "ⵜⵉⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵉⴱⵔⴰⵀⵉⵎ", ⴷ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ "ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵜ ⵏ ⵓⵙⴰⵢⵔⴰⵔ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ" (United States Space Force). ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ, ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⵜⵓⵛⵛⵉⵍⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⴷ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵢⵓⵍⵙ ⵉ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵏⴰⴼⵜⴰ" (ALENA) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⴳ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵓⵙⵎⵉⴽⴰ" (ACEUM), ⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵛⵛⵉⵏⵡⴰ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ. ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵏ ⵓⵙⵖⴰⵏ ⴷ ⵜⴳⵎⵉ ⴰⵔ ⵜⵉⵣⵉ ⵍⵍⵉⴳ ⵜⵏⴽⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵜⴰⴷⵓⵙⴰⵏⵜ ⵏ 2020. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵥⵥⵕⵉⴳ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⵉ ⵓⴼⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⵔⵉⵙⵜ ⵜⴰⵎⵃⴹⴰⵡⵜ ⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵡⴰⵍⴰⵏⵜ ⵖⵉⴼⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵓⵎⵎⵍⵉⵏ ⵙ ⵓⵃⵟⵟⵓ ⵖⴼ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⴷⴷⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵅⵛⵏⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ "ⵙⵎⵓⵏⴰⵜ ⴰⴼⴰⵙⵉ" ⴳ ⵛⴰⵕⵍⵓⵜⵙⴼⵉⵍ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ 2020, ⴷ ⵖⴼ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ [[ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ|ⴰⵡⴽⵔⴰⵏⵉ]] [[ⴼⵓⵍⵓⴷⵉⵎⵉⵔ ⵣⵉⵍⵉⵏⵙⴽⵉ]], ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔ ⵖⵉⴼⵙ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵣⵣⵉⴷⴳⴰ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵉⵎⵖⴰⵔⵏ. ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵓⵢⴰ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⴳⵣⵣⵓⵍⵏ, ⴷ ⵓⵎⵢⴰⴳⴳⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵓⴱⴰⵢⵢⵓⵕ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⴽⵓⵔⵓⵏⴰⴼⵉⵔⵓⵙ 2019|ⴽⵓⴼⵉⴷ-19]] ⵙ ⵓⵏⴰⴽⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⵙⴳ [[ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ|ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ]]. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 2020, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⵊⵓ ⴱⴰⵢⴷⵏ. ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵢⵉⵜⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵓⵢⴰⵏⵏ — ⵏⵏⵉ ⵓⴳⵉⵏ ⵙ ⵎⴰⵕⵕⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ — ⴷ ⵉⴳⴰ ⴱⴰⵢⵟⵟⴰⵕ ⵉ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ. ⴳ 6 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2021, ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⴹⵏ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵖⵔ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵡⵡⵖ ⵏⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵔⵎⵉⵜ ⵏ ⵓⴽⴽⵛⵜⵓ. ⴷ ⵕⵥⵎⵏ ⴷ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⴷⴰⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ, ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵔ ⵎⵓⵔⵙⵏ ⴳ ⵎⴰⵢⵏⵏⴰ. ⴷ ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⵉⵍⵉ ⴷⴳ ⵜⴼⵓⴳⵍⴰ ⵏ ⵓⵙⵙⵔⵙⵓ ⵏ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵢⵓⵎⵥⵏ ⴰⴷⵖⴰⵔ ⵏⵏⵙ. ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙⴳ ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 2022 ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵎⴰⵕⵚ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ. ⴳ ⵓⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴷ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⴹ ⵜⵉⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2020 ⴷ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ, ⵓⵍⴰ ⵉⵙⵓⴳⵉⵜⵏ ⵉⵔⵉⵙⴰⵏⵏ. ⴳ 30 [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]] [[2024]], ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⵙ 34 ⵏ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ "ⵙⵜⵓⵕⵎⵉ ⴷⴰⵏⵢⴰⵍⵣ", ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙⵏ ⵙ ⵜⵉⴳⴰⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴽⴰⴹⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump swearing in ceremony.jpg|thumb|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 2017]] ⴹⴰⵕⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵖⵉ ⴷ ⵙ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ [[ⵉⵍⵓⵏ ⵎⴰⵙⴽ]], ⵉⵎⵓⵔⵙ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024 ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵜⴰⵢⵜ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ [[ⴽⴰⵎⴰⵍⴰ ⵀⴰⵔⵉⵙ]]. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏⵜ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⴹⴼⵕⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵉⴹⵕⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵖⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ, ⵉⴼⴽⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵓⵔⴼ ⵉ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ 1500 ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵉⵏ. ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵉⵙⵡⴰⵍⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ, ⵉⵙⴽⵔ ⵎⴰⵙⴽ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴰⴹⵉⵏ, ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵎⴳⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵉⴼⵉⴷⵉⵕⴰⵍⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵙⴷⵓⵙ ⵉⴹⵉⵚ ⵏ ⵜⵙⵏⵓⵔⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵙⵎⵀⵍ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴷⵉⵡⴰⵏⵜ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⵓⵔ ⵉⵍⵉⵏ ⴰⵣⵔⴼ, ⴷ ⵓⵢⴰⵏⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔⵏ ⵜⵉⵔⵡⴰⴽⵉⵏ, ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ ⴰⵃⵟⵟⴰⵡ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵇⵔⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵉⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵙ ⵓⵃⵍⵍⵓⵜⴼ ⵖⵔ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⴷ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ. ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵀⴰⵜ ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵜⴰⵏⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⵎⴰⵙ ⵜⵔⵉⵡ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⴷ ⵜⴽⵛⵎ ⵏⵏ ⵡⴰⵍⴰ<ref>ⵡⴰⵍⴰ: ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⴽⵉⴳⴰⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵚ (ⴷⴰ ⵜⵜ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵎⴳⵓⵏⵏ ⴷ ⴰⵢⵜ ⵎⵔⵖⴰⴷ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵏⴰⴹⵉⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ)</ref> ⵖⴼ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴱⵣⵣⴻⵣ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⴳ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵉⴷⵉⵡⴰⵏⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⵓⵜ ⵉⴷⵖⴰⵔⵏ ⵉⵎⵖⵢⴰⵢⵏ ⵉⵢⵕⴰⵏⵉⵢⵏ, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴼⵙⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵉ [[ⵓⴽⵔⴰⵏⵢⴰ|ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ]] ⴳ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏⵏⵙ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ [[ⵔⵓⵙⵢⴰ]], ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵓⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵖⴰⵣⵣⴰ]]. ⴷ ⴳ ⵢⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2026, ⵉⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵢ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴼⵉⵏⵉⵣⵡⵉⵍⵉ [[ⵏⵉⴽⵓⵍⴰⵙ ⵎⴰⴹⵓⵕⵓ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵓⵎⵚⵉⵕⵉⴹ. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵍⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵎⴰⵙ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⴳⵔⵉⵏⵍⴰⵏⴷ, ⵏⵖ ⴰⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴰⵙⵓⴳⵉ ⵖⴼ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵜⵎⵏⵥⴰⵡⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ. ⴷ ⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ 2026, ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵖⴼ [[ⵉⵔⴰⵏ|ⵉⵕⴰⵏ]], ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵖⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵏ [[ⴰⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ|ⵓⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ]]. == ⵜⴰⵏⴽⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵍⵎⴷ == ⵉⵍⵓⵍ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵊⵓⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵉⴳⴰ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵖⵓⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵎⴰⵔⵉ ⴰⵏ ⵎⴰⴽⵍⵢⵓⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;30, 37.</ref>. ⵉⵍⴰ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⵉⵍⵉⵎⴰⵏⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⵓⵜⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;v.</ref>. ⵉⵎⵇⵇⵓⵔ ⴷ ⴰⴽⴷ ⵡⴰⵢⵜⵎⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⴳⵔⵏ: ⵎⴰⵔⵢⴰⵏ, ⴷ ⴼⵔⵉⴷ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ, ⴷ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ, ⴷ ⴳⵎⴰⵙ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵖⵔⵎ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 23 ⵏ ⵜⵅⵅⴰⵎⵜ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ "ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⵉⵙⵜⵉⵜⵙ" ⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2015/09/23/us/politics/donald-trumps-old-queens-neighborhood-now-a-melting-pot-was-seen-as-a-cloister.html |title=Donald Trump's Old Queens Neighborhood Contrasts With the Diverse Area Around It |first=Jason |last=Horowitz |work=[[The New York Times]] |date=September 22, 2015 |access-date=December 15, 2025 |url-access=limited}}</ref>. ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⵉⵎⵙ<ref>"ⵎⵓⵙⴰⵏ", ⴳⴰⵏ (ⵙⵓⵙ, ⴰⵟⵍⴰⵚ ⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙ, ⵜⵡⴰⵔⴳ...).</ref> ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵡⴰⵍⴰ ⵃⵎⵍⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. p.&#x20;302.</ref>, ⵉⵎⵣⵉⵣⵡⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;49.</ref> ⴰⴽⴷ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⵎⵎⵔⴰⵏ ⴷ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⴷⵏⴰⴽ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵎⴽⴰⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵓⴼⴰⵢ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;272.</ref>. ⵉⵙⵙⵉⵡⴹ ⴼⵔⵉⴷ ⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵜⵉⵖⴰⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>.</ref> ⴷ ⵓⵎⵏⵣⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ "ⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵜⴰⵢⵏ ⴷ ⵙ ⵜⴽⵓⵍⵉ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵜ".<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;47.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⴰⵙ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⴰⵀⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⵡⴰⴷ ⵉⵏⵇⵇⴰⵏ" ⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ".<ref>Hurt III, Harry (1993). ''Lost Tycoon''. W. W. Norton & Company. [[ISBN 0-393-03029-6|ISBN&#x20;<bdi>0-393-03029-6</bdi>]]. p.&#x20;13.</ref> ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵓⵙⵢⴰⴼⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. p.&#x20;13.</ref> ⴷ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵥⵕⴼⴰⵏ ⵉ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⴷ ⵉⴷⴷⴰⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;51.</ref> ⴷ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵉ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴼⵔⵉⴷ ⴷⴰ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵉ ⴽⵓ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⴷ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰⵏ 20,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 265,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵉⵙⵉⴹⵏⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵎⵉⵍⵢⵓⵏⵉⵔ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⴰⵖⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵙⴰⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ, ⴷ ⵏⵜⵜⴰ ⵢⴰⵍⵍⴰⵀ ⴷⴰⵔⵙ ⵜⵍⵍⴰ ⵜⴰⵎ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. pp.&#x20;30–31.</ref> ⵉⵖⵔⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ "ⴽⵢⵓ ⴼⵓⵔⵉⵙⵜ" ⴰⵔ ⴰⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ, ⵙⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵜⴰⵎ ⴰⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;33, 38, 45.</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⴰⵔ ⵜⵙⵙⴱⵖⴰⵙ ⵉⵏⵍⵎⴰⴷⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵏⵏⵓⵏⵜ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;66.</ref> ⴷ ⴰⵔ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵜⵥⵥⵓ ⵜⴰⴹⵓⵍⵍⵉⵜ ⴷ ⵡⴰⵣⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;42.</ref>. ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⴰⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴳ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵕⵏⵢⴰ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⴳ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴼⵓⵕⴷⵀⴰⵎ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1964 ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵥ ⵉ ⵜⴳⵎⵎⵉ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6. pp.&#x20;45.</bdi></ref>. ⵉⴷⵔⴰ ⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⵉⵍⵖ ⵏ ⵉⴼⵙⵢⴰⵏⵏ ⵏ ⵓⴼⵔⴼⵓⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⴷⴰ ⵏⵏ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉ ⴳ ⵜⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⵙ ⵜⵎⵍⵙⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵏ ⵡⴰⴽⵕⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴼⵍ ⴰⵙⵉⵍⵖ ⴰⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;99.</ref>. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⴷⴰⵡⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴱⵉⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵣⵣⵔⴰⵢ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵏⵓⵕⵥⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⴰⵍⴰⵙⵙ ⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⴳ ⵎⴰⵢⵢⵓ 1968 ⵍⵍⵉⴳ ⵢⵓⵎⵥ ⴱⴰⴽⴰⵍⵓⵔⵢⵓⵙ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⴳ ⵜⴷⵎⵙⴰ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;47–50.</ref>. ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⴳ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵙⴽⵯⴼⴰⵍ ⵜⵉⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵀⴰⵜ ⵜⵉⵍⴳⴰⵎⵉⵏ ⵏ ⵡⴰⴷⴷⵓⵔ ⴰⴽⴰⴷⵉⵎⵉ ⴷ ⵜⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴱⴷⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵓⵔ ⴳⵉⵙⵏⵜ ⵉⵍⵍⵉ ⵢⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;47.</ref><ref>{{cite news |last=Selk |first=Avi |date=May 20, 2018 |title=It's the 50th anniversary of the day Trump left college and nearly had to go to war |url=https://www.washingtonpost.com/news/retropolis/wp/2018/05/20/its-the-50th-anniversary-of-the-day-trump-left-college-and-nearly-had-to-go-to-war/ |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵢⵓⴷⴼ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⴰⴷ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵅⵎⵎⵉⵎ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵜⴰⵣⵣⵓⵍⴰⵏⵜ ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;75.</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵉⵏⵣⵣⴰ/ⵉⵜⵜⵓⵄⴼⴰ ⴳ ⵓⵙⵔⴷⴰⵙ ⵓⵛⵛⵉⵍ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ ⵖⴼ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⵏⵏⴰ ⵉⵙ ⵢⵓⴹⵏ ⵙ ⵉⵙⵏⵏⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵖⵙⴰⵏ ⴳ ⵉⵡⵔⵣⴰⵏ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;48.</ref>. == ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ == ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1968, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵢⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵉⵜⵜⵓⵥⵍⴰⵢⵏ ⵉ ⵜⵙⵔⴽⵎⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ ⴳ ⵉⵙⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵥⴽⴰ ⴼⵔⵉⴷ ⴳ [[ⴽⵡⵉⵏⵣ]], ⴷ [[ⵙⵜⴰⵜⵏ ⴰⵢⵍⴰⵏⴷ]], ⴷ [[ⴱⵔⵓⴽⵍⵉⵏ]].<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;51–53.</ref> ⴷ ⴳ ⵡⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ,<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>.</ref> ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵎⵙⴽⴰⵍⵜ, ⴷ ⵉⵙⵎⵓⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;76.</ref> ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵙⵙⵉⵔⵉⵡⵏ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵖⵍⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵎ ⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴳ ⵓⵙⵓⵏⵏ ⵉⵣⵖⵔⴰⵏⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. [[ISBN 978-0-446-69617-3|ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>]]. ⵜ. 51.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⴰⴷ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⴰⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;79.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵎⵓⴷⴷⵓ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;59.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴳ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. </ref> ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵉⵙⵎ ⵏ "[[ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ]]" ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵉⵙⵎⴰⵡⵏ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Blair, Gwenda (2015) [2001]. ''The Trumps: Three Generations That Built an Empire''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-3936-9</bdi>. ⵜ. 250.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵕⵓⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ  ⵉⴹⵉⵚ ⴰⵅⴰⵜⴰⵔ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ,<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 81.</ref> ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴼⵓⴽⴽⵓⵏ ⵜⵉⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵡⴰⵍⴰ/ⵓⵎⴰⵏⴰⵔ ⵏⵏⵙ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⵉ 13 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵙⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ.<ref><ref name="Mahler2016Cohn">{{cite news |last1=Mahler |first1=Jonathan |last2=Flegenheimer |first2=Matt |date=June 20, 2016 |title=What Donald Trump Learned From Joseph McCarthy's Right-Hand Man |url=https://www.nytimes.com/2016/06/21/us/politics/donald-trump-roy-cohn.html |url-access=limited |access-date=May 26, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵍⵎⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵜⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⵎⵙⵏⵉⴼⵉⵍⵉⵏ,<ref>Haberman, Maggie (2022). ''Confidence Man: The Making of Donald Trump and the Breaking of America''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29734-6</bdi>. ⵜ. 33.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵙⵓⴳⵔ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖⴼ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵣⵔⴼⴰⵏⵜ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 265.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⴼⵙⴰ ⴷ ⵓⵔⵊⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜⵉⵏ ⵉⵖⵢ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 266.</ref> ⴷ ⵉⵙⵖⵍⴼ ⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰ ⴰⵡⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⵣⴰ ⴰⴼⵔⴽⵓⴽ ⵉ ⵉⵎⵢⴰⴳⴳⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 272.</ref> ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵔⵔⴱ ⵉ ⵜⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 273-274.</ref> ⵉⵎⵍⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵓⵥⴹ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⴱⴹⵓ ⴷ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴹⴰⵢⵉⵏ ⵎⵉⵏ ⵏⵥⵕⴰ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ ⵏⵖ ⴰⵜⵉⴳ; ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵏⵏ ⵉⵎⵉⵍ ⵉⵙⵙⴰⴽⵯⴰⵢ ⵜⴰⵎⵙⴰⵔⵜ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⴳⵍⴰⵎ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⴳ ⴷⵉⴳⵙ ⵉⵎⵓⵔⵙ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. [[ISBN 978-0-593-29864-0|ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1973, ⵢⵓⵡⵙ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵚⵕⴹ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 100 ⵎⵍⵢⵓⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ (ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 725 ⵎⵍⵢⵓⵏ [[ⴷⵓⵍⴰⵔ|ⴹⵓⵍⴰⵕ]] ⴳ [[2025]]) ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵔⴰⵔ ⵖⴼ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵙⵓⵜⴰⵔ ⴷ ⵉⵏⵖⴼⴰⵔⵏ ⵉⵙⴳⴳⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⴼⵔⴰ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴹⴰⵀⵉⵕ ⵏ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⴽⴰⵏ ⴰⵡⴰⵍ ⴰⴷ ⵉⴽⴽⵙ ⴰⵙⵏⵓⵃⵢⵓ ⴷ ⵓⵥⵍⴰⵢ ⴰⵥⵓⵕⴰⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴰⵖⵓⵍ ⴷⴰⵖ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.82-84.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⴼⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⴹⴼⵕ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ 273-270.</ref> ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⵖⴼ ⵉⵏⵎⵓⵍⵍⴰ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ.<ref>Johnston, David Cay (2016). ''The Making of Donald Trump''. Melville House Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-1-61219-658-9</bdi>. ⵜ. 45-46.</ref> ⴳⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1991]] ⴷ [[2009]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵓⵜⵔⵉⵡⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⴳ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵎⵏⵏⵉ 11 ⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ: [[ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ]] ⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]], ⴷ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴳ [[ⴰⵜⵍⴰⵏⵜⵉⴽ ⵙⵉⵜⵉ]] ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵊⵉⵔⵙⵉ]], ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴳⴰⴷⵉⵔⵏ ⵏ ⵓⴽⴰⵣⵉⵏⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ".<ref>{{cite news |last=Qiu |first=Linda |date=June 21, 2016 |title=Yep, Donald Trump's companies have declared bankruptcy...more than four times |url=https://www.politifact.com/factchecks/2016/jun/21/hillary-clinton/yep-donald-trumps-companies-have-declared-bankrupt/ |access-date=May 25, 2023 |work=[[PolitiFact]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Winter |first=Tom |date=June 24, 2016 |title=Trump Bankruptcy Math Doesn't Add Up |url=https://www.nbcnews.com/news/us-news/trump-bankruptcy-math-doesn-t-add-n598376 |access-date=February 26, 2020 |work=[[NBC News]]}}</ref> ⴷ ⴷⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1992]] ⴷ [[1994]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵙ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⴽⵔⴰ ⵙⴳ ⵜⴻⵜⴰⵔⵉⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵜⴰⵔⵉⵍⴰⵡⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵙⵉⵡⴹⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴽⴽⴰⵏ ⵜⵉⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⵉ ⵜⵉⴳⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⴽⵔⴰⵢⵉⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴷⴰ ⴷⴰⵖ ⵙⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⵜⵉⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⴰⵏⵏ ⵖⵔ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ" ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵡⴰⵔⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ; ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵜ ⵜⵎⵇⵕⴰⴹ ⴰⴷ ⴳⴳⵓⵜⵏⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⴰⵎⵥⵏ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ ⵖⴼ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵏ ⵓⵖⴰⴼⵉⵔ. ⴷ ⵖⴼ ⵓⴼⵜⴰⵢ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ, ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⵖⴰⵡⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴷⴰ ⵜⵜⵡⴰⵜⴰⵙⵏⵜ  ⴰⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⴷ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵖⵔ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⴳⵎⴰⵙ ⴷ ⵓⵣⵉⵣⴷⵔ ⵏ ⵜⴰⵥⴰⵢⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ.<ref name="Tax_Schemes">{{cite news |last1=Barstow |first1=David |author-link1=David Barstow |last2=Craig |first2=Susanne |author-link2=Susanne Craig |last3=Buettner |first3=Russ |author-link3=Russ Buettner |date=October 2, 2018 |title=Trump Engaged in Suspect Tax Schemes as He Reaped Riches From His Father |url=https://www.nytimes.com/interactive/2018/10/02/us/politics/donald-trump-tax-schemes-fred-trump.html |url-access=limited |access-date=October 2, 2018 |work=[[The New York Times]]}}</ref> == ⵎⴰⵔⵉⵛⴰⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⴷ ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ == ⵉⵍⴷⵉ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵢⵏⵉⵜ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵉ ⵜⴽⴽⵍⵜ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1978 ⵓⵎⵉ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ: ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓⵎⵓⴹⵓⵕ" ⵉⵅⵓⴼⵙⵏ, ⵏⵏⵉ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⵜⴰⵎⵏⴰⵢⵜ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵙⵏⵜⵕⴰⵍ"<ref>{{cite news |last=Nevius |first=James |date=April 3, 2019 |title=The winding history of Donald Trump's first major Manhattan real estate project |url=https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-url=https://web.archive.org/web/20190406124720/https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-date=April 6, 2019 |access-date=February 6, 2026 |work=[[Curbed]]}}</ref>. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵓⵔ ⵖⵓⵔⵙ ⵍⵍⵉⵏⵜ ⵜⵣⵎⵔⵉⵏ ⵜⵉⵥⵕⴼⴰⵏⵉⵏ ⵉⴳⵓⵎⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵥⵕⴼ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⴷ, ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ "ⵀⴰⵢⴰⵜ" ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴹⴽⵍ ⴰⵕⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⴹⵏ 70 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref name="Rich NYMag">{{cite magazine |last=Rich |first=Frank |author-link=Frank Rich |date=April 30, 2018 |title=The Original Donald Trump |url=https://nymag.com/daily/intelligencer/2018/04/frank-rich-roy-cohn-the-original-donald-trump.html |access-date=May 8, 2018 |magazine=[[New York (magazine)|New York]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Kessler |first=Glenn |author-link=Glenn Kessler (journalist) |date=March 3, 2016 |title=Trump's false claim he built his empire with a 'small loan' from his father |url=https://www.washingtonpost.com/news/fact-checker/wp/2016/03/03/trumps-false-claim-he-built-his-empire-with-a-small-loan-from-his-father |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ [[ⵕⵡⴰⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ]] ⴷ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵉⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵔⴼ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵉ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ 40 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ — ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵙⵓⵍ, ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2016, ⴰⵣⵉⵣⴷⵔ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ<ref>{{cite news |last=Bagli |first=Charles V. |date=September 17, 2016 |title=A Trump Empire Built on Inside Connections and $885 Million in Tax Breaks |url=https://www.nytimes.com/2016/09/18/nyregion/donald-trump-tax-breaks-real-estate.html |access-date=September 5, 2026 |work=[[The New York Times]]}}</ref> — ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵉⵣⵔⵉⵏ 410 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref>{{cite news |last=Bernstein |first=Andrea |date=January 22, 2020 |title=Trump Pushed for a Sweetheart Tax Deal on His First Hotel. It's Cost New York City $410,068,399 and Counting. |url=https://www.propublica.org/article/trump-pushed-for-a-sweetheart-tax-deal-on-his-first-hotel-its-cost-new-york-city-410-068-399-and-counting |access-date=September 6, 2025 |work=[[ProPublica]]}}</ref><ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 269-271.</ref>. ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰⵎ ⴷⴰⵖ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1980 ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵀⴰⵢⴰⵜ" (Grand Hyatt Hotel)<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]].</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:President Trump Delivers Remarks (49498772251).jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ [[2020]].]] ⴷ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵢⵓⵎⵥ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ "ⴰⵔⴳⴳⵓⴱ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴼⴳⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ.<ref>{{cite magazine |last=Geist |first=William E. |author-link=Bill Geist |date=April 8, 1984 |title=The Expanding Empire of Donald Trump |url=https://www.nytimes.com/1984/04/08/magazine/the-expanding-empire-of-donald-trump.html |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |magazine=[[The New York Times Magazine]]}}</ref> ⴷ ⵜⵓⵎⴰ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴰⴷ  ⴰⵙⵉⵔⴰ ⴰⵎⴰⵜⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⵜⴰⵣⴷⴷⵉⵖⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2019.<ref name="moved">{{cite news |last=Haberman |first=Maggie |author-link=Maggie Haberman |date=October 31, 2019 |title=Trump, Lifelong New Yorker, Declares Himself a Resident of Florida |url=https://www.nytimes.com/2019/10/31/us/politics/trump-new-york-florida-primary-residence.html |url-access=limited |access-date=January 24, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵢⵓⵎⵥ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵜⵉⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⴱⵟⵟ ⴰⵥⴽⴰⵡⴰⵏ ⴷ ⵜⵓⵥⴽⴰ, ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⵙⵏⴳⵉⵏ ⴰⴱⵖⵍⵉ, ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵣ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴰⴷⴰⵣ ⵉ ⵉⴳⵓⵍⵉⴼⵏ ⵉⵎⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. 280.</ref> ⴷ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ, ⴷ ⵉⵙⵙⴼⵍⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⵢⵓⵎⵓ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 20 ⵏ ⵎⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⵓⴷⵓⵍⴰⵕ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 281.</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1988, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ "[[ⴱⵍⴰⵣⴰ (ⴰⵙⵏⵙⵓ)|ⴱⵍⴰⵣⴰ]]"ⴳⵔ ⵉⴼⴰⵙⵙⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙⴳ ⵢⴰⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⴳ ⵉⵍⵍⴰ ⵏ 16 ⵏ ⵓⴱⴰⵏⴽ.<ref>{{cite news |date=November 4, 1992 |title=Trump Revises Plaza Loan |url=https://www.nytimes.com/1992/11/04/business/company-news-trump-revises-plaza-loan.html |url-access=limited |access-date=May 23, 2023 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵙ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1992, ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵣⵔⵉ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ ⵡⴰⴹⴰⵏ ⵎⴽⴰⵏⵏ, ⵉⵜⵜⵓⴷⴳⴰ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ, ⵉⴷⴰ ⴳ ⵟⵟⴼⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵖⴼ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ.<ref>{{cite news |date=December 12, 1992 |title=Trump's Plaza Hotel Bankruptcy Plan Approved |url=https://www.nytimes.com/1992/12/12/business/company-news-trump-s-plaza-hotel-bankruptcy-plan-approved.html |url-access=limited |access-date=May 24, 2023 |work=[[The New York Times]] |agency=[[Reuters]]}}</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1995, ⵓⵔ ⴷⴰ ⵙⵓⵍ ⵉⴼⵔⵔⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵕⵟⵟⴰⵍⵏ ⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏⵏⵙⵏ 3 ⵏ ⵉⴷ ⵎⵍⵢⴰⵕ ⴷⵓⵍⴰⵕ, ⴷ ⵓⵎⵥⵏ ⴰⵙ ⵉⴷ ⴱⵓ ⵓⵕⵟⵟⴰⵍ ⴰⵏⵏ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ ⴰⴽⴷ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ "ⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ ⵉⵔⵉⵡⵏ ⴷ ⵉⵎⵇⵥⵥⵕⵏ" ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⵢⴰⵏⴼ ⵉ ⵜⵕⵥⵉ ⵜⵓⴷⵎⴰⵡⴰⵏⵜ<ref name="plaza">{{cite news |last=Segal |first=David |author-link=David Segal (journalist) |date=January 16, 2016 |title=What Donald Trump's Plaza Deal Reveals About His White House Bid |url=https://www.nytimes.com/2016/01/17/business/what-donald-trumps-plaza-deal-reveals-about-his-white-house-bid.html |url-access=limited |access-date=May 3, 2022 |work=[[The New York Times]]}}</ref><ref>{{cite news |last1=Stout |first1=David |author-link1=David Stout |last2=Gilpin |first2=Kenneth N. |date=April 12, 1995 |title=Trump Is Selling Plaza Hotel To Saudi and Asian Investors |url=https://www.nytimes.com/1995/04/12/business/trump-is-selling-plaza-hotel-to-saudi-and-asian-investors.html |url-access=limited |access-date=July 18, 2019 |work=[[The New York Times]]}}</ref>. ⴷ ⵓⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⵜ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴷ ⵓⵔⴳⴳⵓⴱ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⴳ [[ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 92 ⵏ ⵜⴰⵔⴰⵢⵜ ⴷ ⵜⴰⴳⵜⴰⵙⵎⵔⵙⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵏⵓⵕⵥⵓⵎⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2008. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024, ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ ⵜⴰⵢⵎⵙ" ⴷ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ "ⴱⵕⵓ ⴱⵓⴱⵍⵉⴽⴰ" ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵏⴰⴼⵓⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵙⴽⴰⵔ ⴰⵔⵣⵣⵓ ⵖⴼ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⵙ ⵉⴽⴽⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵜⵉⵎⵕⵥⵉⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵓⵣⵔⴰⵢ ⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴷ ⵜⵎⴷⴼⴼⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵏⵣⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ ⴷⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵖⴼ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⴰⵡⴷ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⴳ ⵓⵙⵖⵜⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ [[2008]].<ref>{{cite news |last1=Kiel |first1=Paul |last2=Buettner |first2=Russ |author-link2=Russ Buettner |date=May 11, 2024 |title=IRS Audit of Trump Could Cost Former President More Than $100 Million |url=https://www.propublica.org/article/trump-irs-audit-chicago-hotel-taxes |access-date=August 26, 2024 |work=[[ProPublica]]}}</ref> == ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵏ == ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵙ «ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵎⵃⴹⵉ» <ref>(en-US) Megyn Kelly, Kelly File, « Donald Trump: 'I want to make the country great again' », www.foxnews.com,‎ 21 mai 2015 (lire en ligne [archive du 15 mars 2016] Accès libre, consulté le 3 février 2023).</ref>, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵖⴼⴰⵡⴰⵍⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵎⵎⴰⵍⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵃⴹⵉ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵙⴳⴷⴰⵏ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴽⵯⴼⵍⵜ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵎⴽ ⵜⵜ ⵏⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵡⵓⴷⵎⴰⵡⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ <ref>(en) « In G.O.P. image race, “strong” tops “conservative” [archive] », sur YouGov, 12 janvier 2016 (consulté le 26 juillet 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⴷⴰⵖ ⵉⵛⵇⵇⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵉⵏ», ⴷ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵓⵜⵓⵔ ⵜⴰⵖⴰⵎⵜ ⵏⵏⵙ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ ⵡⴰⵏⵏⵉ «ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⴰⵀⴰ ⵉⵙⵙⵏⴼⴰⵍ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⴽⵓ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ <ref>Gilles Paris, « Donald Trump, Monsieur « flexible » [archive] », sur lemonde.fr, 15 mai 2016 (consulté le 17 mai 2016).</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⵎⴳⴳⵓ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ» <ref>Lucie Robequain, « L'Affolant Donald Trump », www.lesechos.fr,‎ 2 mars 2016 (lire en ligne [archive du 29 janvier 2017] Accès libre, consulté le 14 mars 2016).</ref>, <ref>Iris Deroeux, « Mark Danner: «Avec Trump, nous explorons les nouveaux territoires de la politique» [archive] », sur Mediapart, 29 juin 2016 (consulté le 29 juin 2016).</ref>, <ref>« Election américaine en direct : que faut-il retenir de la campagne ? [archive] », sur lemonde.fr, 8 novembre 2016 (consulté le 8 novembre 2016).</ref> ⵏⵖ «ⵓⵔ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵙⵎⵍ» <ref>Vincent Tournier, « Et maintenant Donald Trump traité de faux homme de droite ? L'attaque de Ted Cruz moins fausse qu'il n'y paraît » [archive du 5 février 2019], sur Atlantico, 25 avril 2016 (consulté le 3 février 2023).</ref>. ⴷ ⵙⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ ⴳ 2021, ⴷ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵏ 2024, ⴰⵔ ⵜ ⵣⴷⴰⵢⵏ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵖⵏ ⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⵡⵔⵖⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵖⴰⵙ ⵜⴰⵡⵔⴳⵉⵜ ⵉⵊⵍⴰⵏ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵡⵓⴽⴽⵓⵙ ⵏ ⵜⴼⴳⴰⵏⵉⵜ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵜ <ref>(en) « We watched 20 Trump rallies. His racist, anti-immigrant messaging is getting darker. [archive] », sur POLITICO, 12 octobre 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵙⵙⵓⵎⴷ ⵏ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ <ref>(en) « Mussolini, Trump and What Assassination Attempts Really Do [archive] », sur POLITICO, 3 août 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵜⴽⵕⴹⵉ ⵜⴰⵏⵎⴳⴰⵍⵜ ⵉ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ <ref>{{Lien web|titre="Le fil rouge, c'est la remise en cause de la démocratie" : pourquoi historiens et politologues sont de plus en plus nombreux à qualifier Donald Trump de "fasciste"|url=https://www.franceinfo.fr/monde/usa/presidentielle/donald-trump/le-fil-rouge-c-est-la-remise-en-cause-de-la-democratie-pourquoi-historiens-et-politologues-sont-de-plus-en-plus-nombreux-a-qualifier-donald-trump-de-fasciste_7016093.html|site=Franceinfo|date=2025-01-20|consulté le=2025-10-07}}.</ref>, ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ <ref>[vidéo] « We’re Experts in Fascism. We’re Leaving the U.S. [archive] », New York Times Opinion, 18 mai 2025, 6:54 min (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵍⴰ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵜⵜⴼⵙⴰⵔ; ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴱⴰⵡⵏ ⵉⵡⵏⵏⴰⵏ ⴰⴷ, ⵎⵉⵏ ⵙⵙⵓⵔⴷⴰⵏ ⴳ ⵢⵉⵎⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰ ⵖⴼ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, <ref>(en) [vidéo] « This House Believes Trump is a 21st Century Fascist [archive] », Roger Griffin, 16 février 2025.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ [[ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ]] ⴰⵎ «ⵓⵎⵙⵜⴰⵢ ⴰⵏⴰⵜⵉⴼⵉ (ⴰⵏⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵣⵡⴰⴳⵏ) ⴷ ⵓⵏⴰⵎⵓⵔ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵓⵎⵙⵏⵎⵣⵔⵓⵢ [[ⵙⵉⵔⵊ ⴱⵉⵔⵛⵜⴰⵢⵏ]] ⵎⴰⵙ «ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵎⵔⴰⵙ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵎⴰⵎⴽⵜ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵉⴽⴰⴱⴰⵕⵏ ⵉⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵏ ⵉⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵢⵏ» <ref>« Non, Donald Trump n'est pas fasciste mais… [archive] », sur tempsreel.nouvelobs.com, 1er mars 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>; ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵉⵙⴼⴰⵡ ⵉⵎⵣⴰⵔⴰⵢⵏ ⴳⵔ ⴰⵙ ⴷ ⵓⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⴰⵏⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵙⵉⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵙⵜⵉⵢⵜ ⴷⴰ ⵜⴷⵔⵔⵓ ⴰⴽⴷ ⵜⵙⵉⵍⴰⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ «ⵉⵎⵏⵜⵉⵍⵏ ⵖⴱⴰⵏⵉⵏ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵙⵜⴰⵢⴰⵏⵜ ⵏ [[2016]], ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵏⵏⴰⵍ ⴷ ⵓⵎⵣⴰⵖ ⵏ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵙⴳ ⵉⵎⵓⵔⴰⵏⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵏ ⴷ ⴰⵢⵜ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵉⵎⵍⵍⴰⵍⵏ, ⴷⵉⴳⵙⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓ ⴽⵍⵓⴽⵙ ⴽⵍⴰⵏ" [842], ⵏⵏⵉ ⵢⵓⴼⴰⵏ ⵉⵖⴼⴰⵡⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⴳ ⵢⵉⵏⴰⵡ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵙⵉⵜⴳⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵖⴼ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ <ref>Julie Conan, « Comment Trump rallie les «suprémacistes blancs» », Le Soir,‎ 16 octobre 2016 (lire en ligne [archive], consulté le 17 octobre 2016).</ref>, ⴷ ⴰⵡⴷ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⴰⵣⵉ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ <ref>(en) Peter Holly, « Top Nazi leader: Trump will be a ‘real opportunity’ for white nationalists [archive] », Washington Post, 7 août 2016.</ref>. ⴷ ⵖⵓⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵢⵏ ⴰⵎ [[ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ ⴽⴰⴳⴰⵏ]] ⵏⵖ [[ⴱⵢⵉⵕ ⴷⵉ ⵙⵉⵏⴰⵕⴽⵍⵉⵏⵙ]], ⴰⵜⵉ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵎⴷⵢⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵢⵏⵓⵜ <ref>« Donald Trump, le retour du fascisme? [archive] », sur letemps.ch, 30 juin 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜ ⵉⴳⵍⵎ ⴰⵍⴰⵏ ⵜⵓⵔⵉⵏⵉ ⴳ ⵓⵙⵉⵜ ⵏ lenouvelliste.ca ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵖⴰⵔ ⵏ ⵓⵎⵜⵉⵡⴳ» ⵏⵏⵉ ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵎⵉⵣⵉⵢⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵖⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ <ref>« Donald Trump, futur maître de la planète? [archive] », sur lenouvelliste.ca, 21 janvier 2017 (consulté le 28 novembre 2018).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜⵙⵉⵜⵉⴳ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ "ⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵔ ⴰⵏⵥⵓⵍⴰⵏ" (SPLC), ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵜⵉⴹⴰⴼ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ «ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⴱⵔⴰⵣ ⵖⵓⵔ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵙⵏⴼⵍ», ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵜⵉⵙⵔⴽⵎⵉⵏ ⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵎⵃⴹⴰⵢ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⵔⵓⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴷⵢⵓⵍⵓⵊⵉⵢⵉⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵉⵏ ⵏⵖ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⵏ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ ⵏⵖ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉⵏ ⵇⴰⵃ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴳⵜⴷⵍⵙⴰ ⴷ «ⵜⵓⵖⵥⴰⵏⵜ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵉⵙⴳⵓⵎⵏ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ <ref>(en) Alternative Right [archive].</ref>. ⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍⵏ ⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵚⵍⴰⴹⵏ ⴳ 2016 ⴰⴽⴷ [[ⵊⵓⵕⵊ ⵡⴰⵍⴰⵙ]], ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⴰⵙⵉⵎⴰⵏ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 1968 <ref>(en) Jamelle Bouie, « Our George Wallace [archive] », sur Slate, 27 septembre 2015 (consulté le 14 mars 2016)</ref>, <ref>Pierre Bouvier et Jean-Christian Vinel, « Convention de Cleveland : « Le Parti républicain soutiendra Trump, quitte à perdre avec lui » [archive] », sur lemonde.fr, 18 juillet 2016 (consulté le 19 juillet 2016).</ref>, <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>, ⵏⵖ ⴰⴽⴷ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴰⵏⴷⵕⵓ ⵊⴰⴽⵙⵓⵏ]], ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ ⵏ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] ⵙⴳ 1829 ⴰⵔ 1837 <ref>Anne-Laure Delatte, « En 1829, Trump s’appelait Jackson [archive] », sur liberation.fr, 28 mars 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>, <ref>Dominique Moïsi, « Pourquoi l'Amérique de Trump rejette la mondialisation [archive] », sur lesechos.fr, 9 mai 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>, <ref>(en) Steve Inskeep, « Donald Trump’s Secret? Channeling Andrew Jackson [archive] », sur nytimes.com, 17 février 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵢⵉⵏⴰⵡ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵜ [[ⵕⵉⵜⵛⴰⵕⴷ ⵏⵉⴽⵙⵓⵏ]] ⵙ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ «ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴷ ⵓⵏⴳⵔⴰⵡ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵉⵎⵢⴰⵔⵏ ⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⵖⴼ [[ⵕⵓⵏⴰⵍⴷ ⵕⵉⴳⴰⵏ]], ⵙ ⵓⵡⵜⵜⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵏⵜⵓ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵏⴼⵔⵓⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ <ref>Nicolas Bourcier et Gilles Paris, « Donald Trump se veut le candidat anti-élites », Le Monde, no 22246,‎ 23 juillet 2016, p. 2 (lire en ligne [archive]).</ref>, <ref>Olivier Piton, « Donald Trump : du populisme au post-conservatisme [archive] », sur L'Opinion.fr, 26 septembre 2016 (consulté le 26 septembre 2016).</ref>. ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷⴰ ⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵉⵎⵣⴰⵔⴰⵢⵏ ⵙ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵕⵉⴳⴰⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵍⵍⵉⴳ ⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵓⵙⴰⵏ ⴷⴳ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⴷ ⵓⵙⵓⵔⴰⵔ, ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵓⵔ ⵓⵡⵉⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⴷ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵙⵙⴼⴰⵍⵏ ⵜⴰⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵏⵏⵙⵏ ⵖⵔ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ, ⴷ ⵎⴰⵙ ⵜⵏ ⵓⵔ ⵔⵎⵉⵙ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵓⵎⵉ ⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢⵏ <ref>Clément Daniez, « La comparaison entre Trump et Reagan est-elle vraiment sérieuse? [archive] », sur lexpress.fr, 2 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>, <ref>Romain Huret, « Trump a réussi à créer une alliance électorale entre une élite conservatrice et une Amérique pauvre et ouvrière » [archive], sur lemonde.fr, 10 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>. ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵖⴼ ⵓⵢⴰ, ⴷⴰ ⵉⵣⵓⵣⵣⵓⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵖⴼ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵔⵙⵉⵉⵜⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ <ref>Vincent Destouches, « Comment l’élection présidentielle est devenue celle de la théorie du complot [archive] », sur lactualite.com, 11 mai 2016 (consulté le 4 juin 2016).</ref>, <ref>Daniel Schneidermann, « Un conspirationniste nommé Donald Trump [archive] », sur liberation.fr, 13 décembre 2015 (consulté le 4 juin 2016).</ref>, <ref>Hélène Vissière, « Donald Trump, théoricien du complot [archive] », sur lepoint.fr, 11 mars 2016 (consulté le 4 juin 2016).</ref>; ⴷ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵜ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵉⵜ ⵏ Conspiracy Watch ⴰⵎ ⵓⵎⴽⴽⴰⵙⵓ ⵓⵙⵔⵉⴷ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵎⴰⵃⴹⴰⵡ ⴰⵔⵎⵉⴷⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⵚⵍⴹ ⵓⵎⵙⵏⵎⵣⵔⵓⵢ [[ⵕⵉⵜⵛⴰⵕⴷ ⵀⵓⴼⵙⵜⴰⵜⵕ]] ⴳ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⴰⵎⴽⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵓⴼⵍⵏ ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵙ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴷ ⵙⴳ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ [[ⴱⴰⵕⵉ ⴳⵓⵍⴷⵡⴰⵜⵕ]] ⴳ 1964 <ref>« Etats-Unis : l’élection qui met les conspirationnistes au pouvoir ? [archive] », sur Conspiracy Watch, 11 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴳ ⵓⴼⵔⵔⵓⵖ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⴽⵔⴽⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵎⵎⴰⵍⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⵏ "ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵏⵏ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵏⵏⵉⴳ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ", ⵖⴼ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏ ⵜⵙⴼⵔⵓⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⵖⴼ ⵜⴳⵎⴰⵎⵜ ⵏ [[ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵜⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] ⴳ [[ⵜⴰⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵜ|ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵜ]] <ref>« La vérité compte-t-elle encore en politique ? [archive] », sur France Culture, 15 septembre 2016 (consulté le 14 novembre 2016).</ref>, <ref>(en) Jane Suiter, « Post-truth Politics », Political Insight, vol. 7, no 3,‎ décembre 2016, p. 25-27 (lire en ligne [archive], consulté le 14 novembre 2016).</ref>, <ref>Pierre Haski, « Brexit, Trump : bienvenue dans l'ère "post-vérité" [archive] », sur tempsreel.nouvelobs.com, 16 septembre 2016 (consulté le 14 novembre 2016). </ref>; ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⵢⵉⵔⵎ ⵏ «ⴰⵙⵙⵉⴳⵜ ⵉⵖⵥⴰⵏⵏ», ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⴳ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏⵏⵙ [[ⵜⴰⵥⵓⵕⵉ ⵏ ⵜⵏⵎⴰⵇⵇⴰⵙⵉⵏ (ⴰⴷⵍⵉⵙ)|ⵜⴰⵥⵓⵕⵉ ⵏ ⵜⵏⵎⴰⵇⵇⴰⵙⵉⵏ]] ⴳ [[1987]] ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵙ ⵓⵖⴰⵏⵉⴱ ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏⵏⵙ ⵉⴼⴼⵔⵏ [[ⵟⵓⵏⵉ ⵛⵡⴰⵕⵜⵣ]], ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵉⵥⵕⵉ ⵉ ⵜⴻⵜⵉⵇⵏⵉⵜ ⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⴽⵔ ⴳ ⵎⴰ ⵜⵍⴰ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ <ref>(en) Ralph Keyes, The Post-Truth Era : Dishonesty and Deception in Contemporary Life, Macmillan, 2004, 320 p. (lire en ligne [archive]), p. 14-15.</ref>, <ref>Christian Salmon, « Trump ou la nuit des sorcières de l’Amérique [archive] », sur Mediapart, 13 novembre 2016 (consulté le 14 novembre 2016).</ref>. ⴷ ⴷⴰ ⵉⵙⴷⴷⵉⴷ ⵓⵎⵙⴽⵏⵓⴷⵔ ⵏⵏⵙ ⵖⴼ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ ⵉⵏⴰⵡⵏ ⵏ [[ⵏⵓⵕⵎⴰⵏ ⴼⵉⵏⵙⵏⵜ ⴱⵉⵍ]] ⴳ [[ⵜⴰⵎⵥⵥⴰⵍⵓⵜ ⵏ ⵉⵕⵓⵎⵉⵢⵏ|ⵜⵎⵥⵥⴰⵍⵓⵜ ⵏ ⵉⵕⵓⵎⵉⵢⵏ]] ⵏ "ⵎⴰⵕⴱⵍ ⴽⵓⵍⵉⵊⵉⵜ" ⴳ ⵓⵙⵉⵍⵖ ⵏⵏⵙ ⴰⵢⴷⵢⵓⵍⵓⵊⵉ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵎⵥⵥⴰⵍⵓⵜ ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵏⵏ ⵊⵊⵓⵏ ⵓⵔ ⵉⴱⴱⵉ ⴰⴹⴰⵕ ⵏⵏⵉ ⵙⵔⵙ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰ ⵙⴳ ⵜⵎⵥⵉ ⵏⵏⵙ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵣⴷⵉ ⴰⴽⴷ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⴰⴽⵎⴰⵎ <ref>Guillaume Gendron, « L’hydre idéologique du populiste Trump [archive] », sur liberation.fr, 30 janvier 2017 (consulté le 26 février 2017).</ref>. ⴳ 24 ⵢⵓⵏⵢⵓ [[2022]], ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵔⴰ ⵏ ⵢⵉⴱⴹⵉ ⵏ "ⵕⵓ ⵎⴳⴰⵍ ⵡⵉⴷ" ⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰⵏ ⵉⴹⴽⵍ ⴰⵣⵔⴼ ⵏ ⵓⴷⵔⴰⵢ ⵖⴼ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴼⵉⴷⵉⵕⴰⵍⵉ ⵉ ⵡⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵓⵣⴳⵏ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ, ⵉⵙⵙⵎⵖⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵏⵎⵎⴰⵍⵜ ⵙ ⵜⵖⵜⴰⵙⵜ ⵏ ⵜⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ, ⵓⵎⵉ ⴷⵉⴳⵙ ⵉⵎⵍⴰ ⵎⴰⵙ ⵜⵙⵎⴷⵢⴰ «ⵜⵉⵔⴰⵜ ⵏ ⵢⴰⴽⵓⵛ» <ref>« Droit à l'avortement révoqué : «C'est la volonté de Dieu», assure Donald Trump [archive] », sur Europe 1 (consulté le 13 mai 2023).</ref>. ⴷ ⴳ 9 [[ⵛⵓⵜⴰⵏⴱⵉⵔ]] [[2024]], ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ Politico <ref>(en) Adam Wren, « Trump says ‘violent day’ of policing will end crime The remarks at a campaign rally : Sunday did not amount to a policy proposal allowing police retaliation, the former president’s campaign said. [archive] », sur politico.com, 29 septembre 2024.</ref>, ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰ ⵉⵙⴽⴰⵔⴽⵙ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵉⵣⵎⵔ ⵢⴰⵏ ⴰⴷ ⵢⴰⴽⵔ ⵜⵉⵏⵣⵣⵓⵜⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵉⵍⴽⵎ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏⵏⵙⵏⵜ 950 ⵏ [[ⴷⵓⵍⴰⵔ|ⴹⵓⵍⴰⵕ]] (855 ⵓⵕⵓ) ⴳ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵕⵏⵢⴰ ⵎⵉⵏ<ref>ⵎⵉⵏ: ⴱⵍⴰ (ⵜⴰⵔⵉⴼⵉⵜ. 'ⵎⴰⵛⴰ ⵜⵙⵏⵓⵎⴽ ⴰⵡⴷ "ⵎⴰⴷ"').</ref> ⵜⴰⵎⴰⵔⵔⵓⵜ, ⵉⵙⵙⵎⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵏ ⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵏ ⵏⵏⵉ ⵔⴰⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ 36 ⵏ ⵡⴰⵙⵙ, ⵙ ⵓⵎⵉⴽⵕⵓⴼⵓⵏ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵓⵇⵇⴰⵔ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴳ ⵢⵉⵔⵉ ⴳ [[ⴱⵉⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⵓⵔⴼ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⵏ ⵜⴽⵕⴹⵉ ⵜⴰⵎⵙⵓⵍⵜⴰⵏⵜ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⴹ ⴰⴱⴽⴽⵉⴹ «ⴷ ⵓⵍⴳⴳⵓⴷ». ⴷ ⵉⵖⵔⴰ ⵖⵔ «ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⵉⵖⵓⴷⴰⵏ ⵏ ⵜⴽⵕⴹⵉ, ⵜⴰⴽⵕⴹⵉ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵓⵔ ⵉⵔⴱⴱⵊⵏ», ⴰⴽⴷ ⵓⵖⵙⵙⵍ ⵙⴳ ⵜⵎⵙⵓⵍⵜⴰ, ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵉⵙⵉⵜⵜⵉ ⴰⴱⴽⴽⵉⴹ «ⴷ ⵓⵍⴳⴳⵓⴷ» <ref>« Trump suggère une journée de violences policières pour mettre fin à la criminalité [archive] », sur Courrier international, 1er octobre 2024 (consulté le 7 octobre 2024).</ref>. ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ ⵡⴰⵛⵉⵏⵟⵓⵏ ⴱⵓⵙⵜ <ref>(en-US) Patrick Svitek, « Trump floats ‘one really violent day' for police to combat retail crime [archive] », sur Washington Post, 1er octobre 2024 (ISSN 0190-8286, consulté le 7 octobre 2024).</ref>, ⵀⴰⵜ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵜⵉⵣⵉ ⴰⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ ⵖⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⵔⴰⴳⵜ, ⵉⵔⵏⵓ ⵉⵏⵏⴰ: «ⵢⴰⵜ ⵜⵙⵔⴰⴳⵜ ⵉⵎⵎⵔⴰⵏ. ⴷ ⵅⵙⵖ ⴰⴷ ⵉⵏⵉⵖ ⵎⴰⵙ ⵏⵉⵜ ⵜⵎⵎⵔⴰ ⴰⵢⴷ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⵉⴷⵜ. ⴷ ⵔⴰⴷ ⵉⵣⵓⵣⵣⵔ ⵓⵏⵖⵎⵉⵙ. ⴷ ⵔⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵓⵢⴰⵏⵏ ⴷ ⵓⵎⵏⵉⴷ». ⴷ ⵙⵙⴼⴰⵡⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵖⴼⴰⵡⴰⵍⵏ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵖⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵉ ⵜⴽⵕⴹⵉ ⵜⴰⵔⵣⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵜⵏⵖⵔⵓⵎⵜ ⴷⴰ ⵜⵙⵙⵎⴽⵜⴰⵢ ⵙ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵖⴰⵍⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵏ ⵓⵚⵉⵏⴰⵕⵢⵓ ⵏ ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ ⵏ ⵜⵉⵡⴷⵉ ⴳ ⵜⵢⴼⴼⴰⵔⵜ ⵏ American Nightmare (ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵔⴼ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰⵏ, ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⴳ ⵜⵢⴼⴼⴰⵔⵜ, ⴰⴷ ⵜⵙⵙⴼⴰⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ 12 ⵏ ⵜⵙⵔⴰⴳⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ "ⴰⵙⵉⵣⴷⴳ", ⵏⵏⵉ ⴳ ⵔⴰⴷ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⴱⴽⴽⵉⴹ ⴰⵢⵏⵏⴰ ⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵖⴰⵡⵙⴰ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍⵏ) <ref>« Une déclaration de Donald Trump comparée aux films « American Nightmare » [archive] », sur 20minutes.fr, 1er octobre 2024 (consulté le 7 octobre 2024).</ref>. === ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ === * André Bercoff, ''Donald Trump : les raisons de la colère'', Paris, First, coll. « First Document », 2016, 304 p. ([[ISBN 978-2-412-01554-4]]). * Sébastien Boussois, ''Donald Trump, retour vers le futur'', éd. Mareuil, 2025. * David Da Silva, ''Trump et Hollywood, t. 1 : L'Arrivée au pouvoir'', La Madeleine, LettMotif, 2017, 176 p. ([[ISBN 978-2-36716-211-9]]). * David Da Silva, ''Trump et Hollywood, t. 2 : Le cinéma trumpien'', La Madeleine, LettMotif, 2023, 228 p. ([[ISBN 978-2-36716-376-5]]). * Paul Jorion, ''La Chute de la météorite Trump : un objet populiste mal identifié'', Éditions du Croquant, 2019. * Evelyne Joslain, ''Trump : pour le meilleur et pour le pire'', Paris, Presse de la Délivrance, 2016, 235 p. ([[ISBN 979-10-95502-04-3]]). * Maya Kandel, « La doctrine Trump », ''Le Grand Continent'', 23 octobre 2020. * Maya Kandel, ''Une première histoire du trumpisme'', Gallimard, 2025, 192 p. ([[ISBN 9782073102171]]). * Laure Mandeville, ''Qui est vraiment Donald Trump'', Paris, Les Équateurs, 2016, 185 p. ([[ISBN 978-2-84990-476-3]]). * Pierre Musso, ''Le Temps de l'État-entreprise : Berlusconi, Trump, Macron'', Fayard, 2019 ([[ISBN 978-2-213-71023-5]]). * Frank N. Mitchell, ''La Place de Donald Trump dans l'histoire : ce que personne ne sait'', Londres, Aquilion, 2017, 112 p. ([[ISBN 978-2-9517415-5-3]]). * Anne Toulouse, ''Dans la tête de Donald Trump'', Paris, Stock, 2016, 180 p. ([[ISBN 978-2-234-08194-9]]). * Michael Wolff, ''Le Feu et la Fureur : Trump à la Maison-Blanche'', Henry Holt & Company, 2018 ([[ISBN 978-2-221-21836-5]]). * Bob Woodward, ''Peur : Trump à la Maison-Blanche'', Simon & Schuster, 2018 ([[ISBN 978-1-4711-8130-6]]). == ⵜⵉⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵖⵓⵍⵉⵏ == * {{cite journal |last1=Adams |first1=Kenneth Alan |date=Spring 2021 |title=The Trump Death Cult |url=https://www.proquest.com/openview/c5d4601ebe8dcb232f9ab2965e900d70/1?pq-origsite=gscholar&cbl=35407 |journal=[[Journal of Psychohistory]] |volume=48 |issue=4 |access-date=February 22, 2026 |pages=256–276 |issn=0145-3378}} * {{cite journal |last1=Johnson |first1=Kevin R. |author-link1=Kevin Johnson (lawyer) |last2=Cuison-Villazor |first2=Rose |title=The Trump Administration and the War on Immigration Diversity |journal=[[Wake Forest Law Review]] |date=May 2, 2019 |url=https://www.wakeforestlawreview.com/wp-content/uploads/2024/04/w10_VillazorJohnson.pdf |pages=575–616 |volume=54 |issue=2}} * {{cite journal |last1=Kaufman |first1=Robert R. |last2=Haggard |first2=Stephan |author-link2=Stephan Haggard |title=Democratic Decline in the United States: What Can We Learn from Middle-Income Backsliding? |journal=[[Perspectives on Politics]] |date=2019 |volume=17 |issue=2 |pages=417–432 |doi=10.1017/S1537592718003377 |s2cid=149457724 |doi-access=free}} * {{cite journal |last1=Lajevardi |first1=Nazita |last2=Oskooii |first2=Kassra A. R. |year=2018 |title=Old-Fashioned Racism, Contemporary Islamophobia, and the Isolation of Muslim Americans in the Age of Trump |journal=Journal of Race, Ethnicity, and Politics |volume=3 |issue=1 |pages=112–152 |doi=10.1017/rep.2017.37}} * {{cite journal |last=McGurk |first=Brett |author-link=Brett McGurk |url=https://www.foreignaffairs.com/articles/iran/2020-01-22/cost-incoherent-foreign-policy |title=The Cost of an Incoherent Foreign Policy: Trump's Iran Imbroglio Undermines U.S. Priorities Everywhere Else |journal=[[Foreign Affairs]] |date=January 22, 2020}} * {{cite journal |last1=Nacos |first1=Brigitte L. |author-link1=Brigitte L. Nacos |last2=Shapiro |first2=Robert Y. |author-link2=Robert Y. Shapiro |last3=Bloch-Elkon |first3=Yaeli |date=2020 |title=Donald Trump: Aggressive Rhetoric and Political Violence |url=https://www.jstor.org/stable/26940036 |journal=[[Perspectives on Terrorism]] |volume=14 |issue=5 |pages=2–25 |issn=2334-3745 |jstor=26940036 |access-date=January 20, 2025}} * {{cite journal |last1=Sundahl |first1=Anne-Mette Holmgård |title=Personality Cult or a Mere Matter of Popularity? |journal=[[International Journal of Politics, Culture, and Society]] |volume=36 |issue=4 |date=May 4, 2022 |pages=431–458 |doi=10.1007/s10767-022-09423-0 |pmid=35528318 |pmc=9066393}} * {{cite journal |last=Urbinati |first=Nadia |author-link=Nadia Urbinati |date=May 2019 |title=Political Theory of Populism |url=https://www.annualreviews.org/content/journals/10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |journal=[[Annual Review of Political Science]] |volume=22 |access-date=December 20, 2024 |pages=111–127 |issn=1094-2939 |doi=10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |url-access=subscription}} == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] * [[ⴽⴰⵏⴰⴷⴰ|ⴽⴰⵏⴰⴹⴰ]] * [[ⵎⵉⴽⵙⵉⴽ]] * [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] == ⵉⵙⵍⴽⵎⵏ ⵏ ⴱⵕⵕⴰ == {{ⵉⵙⵉⵜⵏ ⵏ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵓⵏ}} ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ|ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ}} 11ma3ee2l1rsukg8hkt9o1t5y032cjt 198023 197995 2026-10-29T09:34:34Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 198023 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ|ⵜⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]]: Donald John Trump) (ⴰⴼⵔⵉⵙⵎ: The Donald <ref>{{Lien web |langue=en |titre=Why does everyone call Donald Trump ‘The Donald’? It’s an interesting story |url=https://www.washingtonpost.com/news/arts-and-entertainment/wp/2015/09/01/why-does-everyone-call-donald-trump-the-donald-its-an-interesting-story |site=The Washington Post |date=1 septembre 2015}}.</ref>) (ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ]], ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⵎⵉⵍⵢⴰⵕⴹⵉⵕ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵢⴰⴼⵓ ⴰⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏⵉ, ⴷ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ]]. ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵜⵉⵙ 45 ⴷ ⵜⵉⵙ 47 ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵓⵎⵉ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵙⴳ 20 [[ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ]] [[2017]] ⴰⵔ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2021]], ⴷ ⵜⴽⴽⵍⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵙⴳ 20 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ [[2025]]. ⵉⴳⴰ ⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ [[ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ]], ⵢⴰⵎⵥ ⵜⴰⵏⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971 ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵙⵙⵏⴼⵍ ⵉⵙⵎ ⵙ "ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵉⵙⴽⵔ ⵙⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵜⴰⴷⵎⵙⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴱⴰⵔⴰⵣⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⵍⴼ. ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵡⵓⴷⵎⴰ ⵜⴰⵙⵏⵖⵎⴰⵙⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ, ⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ; ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳⵔ 2004 ⴷ 2015 ⴰⵎ ⵓⵎⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵜⵉⵍⵉⴼⵉⵣⵢⵓⵏ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵡⵜ (The Apprentice). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump NYMA.jpg|thumb|left|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1964]] ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ, ⵉⴽⵛⵎ ⴳ 1987 ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⴹⴼⵕ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⵏ ⵜⵙⵎⵎⵙⴽⵍⵜ ⴷⴳ 1999 ⵉ ⵙⵉⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰⵢⴷ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵏⵣⴰⵖ ⵉ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵊⵓⵕⵊ ⴱⵓⵛ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ — ⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ — ⵢⵓⴹⴰ ⴷ ⵖⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ 2009. ⵉⵣⵣⵖⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵏⵏⴰ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⵜⵎⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⴰ ⴳ ⵓⵔ ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⵏⵥⴰ, ⵉⵎⵓⵔⵙ ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2016 ⵙ ⵓⵙⴽⵜⵔ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ "ⵙⴽⵔ ⴷⴰⵖ ⴳ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ ⵜⴰⵏⵓⴼⵍⴰⵢⵜ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵏⵏⵉⴹⵏ". ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⴹⵍⵉⴱ ⵉ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵉⵏⴱⴹⵏ ⴷ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ ⵉⵏⵎⵏ, ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⵉⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴷ ⵉⵖⵜⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⴰⵣⵡⴰⴳ. ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⴳⵍⴰⵎ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵜ ⴷ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵔⴷⵓ ⴳ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵏ ⵓⵏⵣⵡⵉ. ⴷ ⵉⴳⵔ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵀⵉⵍⴰⵔⵉ ⴽⵍⵉⵏⵟⵓⵏ ⵇⴰⵃ ⵜⵓⵔⴷⴰⵡⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump with model of Television City.jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 1985 ⴰⴽⴷ ⵓⵣⵓⵔⵜ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏ ⴷⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]].<ref>{{cite magazine |last=Handy |first=Bruce |date=April 1, 2019 |title=Trump Once Proposed Building a Castle on Madison Avenue |url=https://www.theatlantic.com/magazine/archive/2019/04/trump-tower-real-estate-projects/583243/ |access-date=July 28, 2024 |magazine=[[The Atlantic]]}}</ref>]] ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵙⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⵔⵉⵣ ⵉ ⵓⵏⵣⵡⵉ ⴷ ⵙⴳ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵖⵢⴰⵢⵜ ⵏ ⵢⵉⵕⴰⵏ ⴷⴳ ⴼⵢⵉⵏⵏⴰ, ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵓⵇⵓⴷⵙ ⴰⵎ ⵜⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⵏ ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵉⵏ ⵜⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⵖⴰⵏⵉⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ "ⵜⵉⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵉⴱⵔⴰⵀⵉⵎ", ⴷ ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ "ⵜⴰⴳⴳⴰⵍⵜ ⵏ ⵓⵙⴰⵢⵔⴰⵔ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ" (United States Space Force). ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⴰⴷⵎⵙⴰⵏ, ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⵜⵓⵛⵛⵉⵍⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⴷ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵢⵓⵍⵙ ⵉ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵏⴰⴼⵜⴰ" (ALENA) ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⴳ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ "ⵓⵙⵎⵉⴽⴰ" (ACEUM), ⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵛⵛⵉⵏⵡⴰ ⵙ ⵓⵥⵍⴰⵢ. ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵉⴼⵓⵍⴽⵉⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵏ ⵓⵙⵖⴰⵏ ⴷ ⵜⴳⵎⵉ ⴰⵔ ⵜⵉⵣⵉ ⵍⵍⵉⴳ ⵜⵏⴽⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵜⴰⴷⵓⵙⴰⵏⵜ ⵏ 2020. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵥⵥⵕⵉⴳ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⵉ ⵓⴼⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ, ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⵔⵉⵙⵜ ⵜⴰⵎⵃⴹⴰⵡⵜ ⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵡⴰⵍⴰⵏⵜ ⵖⵉⴼⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵏⵓⵎⵎⵍⵉⵏ ⵙ ⵓⵃⵟⵟⵓ ⵖⴼ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⴷⴷⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵉⵅⵛⵏⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ "ⵙⵎⵓⵏⴰⵜ ⴰⴼⴰⵙⵉ" ⴳ ⵛⴰⵕⵍⵓⵜⵙⴼⵉⵍ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ 2020, ⴷ ⵖⴼ ⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ [[ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ|ⴰⵡⴽⵔⴰⵏⵉ]] [[ⴼⵓⵍⵓⴷⵉⵎⵉⵔ ⵣⵉⵍⵉⵏⵙⴽⵉ]], ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔ ⵖⵉⴼⵙ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵎⴷⵏ ⵙ ⵜⵣⵣⵉⴷⴳⴰ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵉⵎⵖⴰⵔⵏ. ⴷⴼⴼⵉⵔ ⵓⵢⴰ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⴳⵣⵣⵓⵍⵏ, ⴷ ⵓⵎⵢⴰⴳⴳⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵓⴱⴰⵢⵢⵓⵕ ⵏ [[ⴰⵟⵟⴰⵏ ⵏ ⴽⵓⵔⵓⵏⴰⴼⵉⵔⵓⵙ 2019|ⴽⵓⴼⵉⴷ-19]] ⵙ ⵓⵏⴰⴽⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⵙⴳ [[ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ|ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵜⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵜⴷⵓⵙⵉ]]. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 2020, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⵊⵓ ⴱⴰⵢⴷⵏ. ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵢⵉⵜⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵓⵢⴰⵏⵏ — ⵏⵏⵉ ⵓⴳⵉⵏ ⵙ ⵎⴰⵕⵕⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ — ⴷ ⵉⴳⴰ ⴱⴰⵢⵟⵟⴰⵕ ⵉ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵓⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ. ⴳ 6 ⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2021, ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⴹⵏ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵖⵔ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵡⵡⵖ ⵏⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵔⵎⵉⵜ ⵏ ⵓⴽⴽⵛⵜⵓ. ⴷ ⵕⵥⵎⵏ ⴷ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⴷⴰⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⴰⵔⴰⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵉⵜⵜⵉ, ⵎⴰⵛⴰ ⵓⵔ ⵎⵓⵔⵙⵏ ⴳ ⵎⴰⵢⵏⵏⴰ. ⴷ ⵢⵓⴳⵉ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⵉⵍⵉ ⴷⴳ ⵜⴼⵓⴳⵍⴰ ⵏ ⵓⵙⵙⵔⵙⵓ ⵏ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵢⵓⵎⵥⵏ ⴰⴷⵖⴰⵔ ⵏⵏⵙ. ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵙⴳ ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 2022 ⵙ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴳ ⵎⴰⵕⵚ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ. ⴳ ⵓⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⵢⴰ, ⵉⵎⵎⴰⴳⴳⴰⵔ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵜⵓⵍ ⴷ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⴹ ⵜⵉⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2020 ⴷ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ, ⵓⵍⴰ ⵉⵙⵓⴳⵉⵜⵏ ⵉⵔⵉⵙⴰⵏⵏ. ⴳ 30 [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]] [[2024]], ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⵙ 34 ⵏ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ "ⵙⵜⵓⵕⵎⵉ ⴷⴰⵏⵢⴰⵍⵣ", ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙⵏ ⵙ ⵜⵉⴳⴰⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴽⴰⴹⵉⵏ. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Donald Trump swearing in ceremony.jpg|thumb|172x172px|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ 2017]] ⴹⴰⵕⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⵔⵎⵉⵜⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵖⵉ ⴷ ⵙ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ [[ⵉⵍⵓⵏ ⵎⴰⵙⴽ]], ⵉⵎⵓⵔⵙ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ 2024 ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵜⴰⵢⵜ ⵜⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ [[ⴽⴰⵎⴰⵍⴰ ⵀⴰⵔⵉⵙ]]. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙⵏⵜ ⵇⴰⵃ ⵜⵉⴹⴼⵕⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵣⵔⴼⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵉⴹⵕⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ. ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵏⵙⵙⵉⵖⴼⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ, ⵉⴼⴽⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵓⵔⴼ ⵉ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ 1500 ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵏⴽⴰⵔⵏ ⵏ ⵓⵥⵡⴰⴹ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ ⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ, ⴷ ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏⵉⵏ. ⴷ ⴷⴷⴰⵡ ⵉⵙⵡⴰⵍⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ, ⵉⵙⴽⵔ ⵎⴰⵙⴽ ⵜⴰⴱⴱⴰⵢⵉⵏ ⴳ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴰⴹⵉⵏ, ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴰⵎⴳⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵉⴼⵉⴷⵉⵕⴰⵍⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵙⴷⵓⵙ ⵉⴹⵉⵚ ⵏ ⵜⵙⵏⵓⵔⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵙⵎⵀⵍ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴷⵉⵡⴰⵏⵜ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⵓⵔ ⵉⵍⵉⵏ ⴰⵣⵔⴼ, ⴷ ⵓⵢⴰⵏⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⴽⵔⵏ ⵜⵉⵔⵡⴰⴽⵉⵏ, ⴷ ⵉⵙⵓⵣⵣⵔ ⴰⵃⵟⵟⴰⵡ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵇⵔⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵉⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⵍⵍⵓⵎⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵙ ⵓⵃⵍⵍⵓⵜⴼ ⵖⵔ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⴷ ⵓⴳⵓⴼⵙⵓ. ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ, ⵀⴰⵜ ⵜⴰⵡⵉⵍⴰⵜ ⵜⴰⵏⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵜⵉⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴻⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⵎⴰⵙ ⵜⵔⵉⵡ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⴷ ⵜⴽⵛⵎ ⵏⵏ ⵡⴰⵍⴰ<ref>ⵡⴰⵍⴰ: ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⴽⵉⴳⴰⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵚ (ⴷⴰ ⵜⵜ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵎⴳⵓⵏⵏ ⴷ ⴰⵢⵜ ⵎⵔⵖⴰⴷ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵏⴰⴹⵉⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ)</ref> ⵖⴼ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴱⵣⵣⴻⵣ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⴳ ⵉⵔⴳⴰⵢⵏ ⵉⴷⵉⵡⴰⵏⵉⵢⵏ. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⵓⵜ ⵉⴷⵖⴰⵔⵏ ⵉⵎⵖⵢⴰⵢⵏ ⵉⵢⵕⴰⵏⵉⵢⵏ, ⴷ ⵉⵙⵙⵉⴼⵙⵙ ⵙⴳ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵉ [[ⵓⴽⵔⴰⵏⵢⴰ|ⵓⴽⵕⴰⵏⵢⴰ]] ⴳ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏⵏⵙ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ [[ⵔⵓⵙⵢⴰ]], ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵓⴼⵔⴰ ⵉ [[ⵖⴰⵣⵣⴰ]]. ⴷ ⴳ ⵢⵉⵏⵏⴰⵢⵔ 2026, ⵉⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵜⴰⵎⵀⵍⵜ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵢ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⴼⵉⵏⵉⵣⵡⵉⵍⵉ [[ⵏⵉⴽⵓⵍⴰⵙ ⵎⴰⴹⵓⵕⵓ]] ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵓⵎⵚⵉⵕⵉⴹ. ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵍⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖⴼ ⵎⴰⵙ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⴳⵔⵉⵏⵍⴰⵏⴷ, ⵏⵖ ⴰⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴰⵙⵓⴳⵉ ⵖⴼ ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵜⵎⵏⵥⴰⵡⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ. ⴷ ⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ 2026, ⵉⵙⵙⵏⴽⵔ ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵖⴼ [[ⵉⵔⴰⵏ|ⵉⵕⴰⵏ]], ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵢⵓⵡⵉⵏ ⵖⵔ ⵜⴰⵙⵙⴰⵙⵜ ⵏ [[ⴰⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ|ⵓⴳⵕⴹ ⵏ ⵀⵓⵕⵎⵓⵥ]]. == ⵜⴰⵏⴽⵔⴰ ⴷ ⵓⵙⵍⵎⴷ == ⵉⵍⵓⵍ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵊⵓⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ 14 ⵢⵓⵏⵢⵓ 1946 ⴳ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⵏ ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ ⴳ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵉⴳⴰ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵖⵓⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵎⴰⵔⵉ ⴰⵏ ⵎⴰⴽⵍⵢⵓⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;30, 37.</ref>. ⵉⵍⴰ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⵉⵍⵉⵎⴰⵏⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⵓⵜⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;v.</ref>. ⵉⵎⵇⵇⵓⵔ ⴷ ⴰⴽⴷ ⵡⴰⵢⵜⵎⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⴳⵔⵏ: ⵎⴰⵔⵢⴰⵏ, ⴷ ⴼⵔⵉⴷ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ, ⴷ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ, ⴷ ⴳⵎⴰⵙ ⴰⵎⵥⵥⵢⴰⵏ ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ, ⴳ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵖⵔⵎ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 23 ⵏ ⵜⵅⵅⴰⵎⵜ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ "ⵊⴰⵎⴰⵢⴽⴰ ⵉⵙⵜⵉⵜⵙ" ⴳ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⴽⵡⵉⵏⵣ<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2015/09/23/us/politics/donald-trumps-old-queens-neighborhood-now-a-melting-pot-was-seen-as-a-cloister.html |title=Donald Trump's Old Queens Neighborhood Contrasts With the Diverse Area Around It |first=Jason |last=Horowitz |work=[[The New York Times]] |date=September 22, 2015 |access-date=December 15, 2025 |url-access=limited}}</ref>. ⴷ ⵡⴰⵎⵉ ⵉⵎⵙ<ref>"ⵎⵓⵙⴰⵏ", ⴳⴰⵏ (ⵙⵓⵙ, ⴰⵟⵍⴰⵚ ⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙ, ⵜⵡⴰⵔⴳ...).</ref> ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵡⴰⵍⴰ ⵃⵎⵍⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. p.&#x20;302.</ref>, ⵉⵎⵣⵉⵣⵡⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;49.</ref> ⴰⴽⴷ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⵎⵎⵔⴰⵏ ⴷ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⴷⵏⴰⴽ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵎⴽⴰⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵓⴼⴰⵢ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. p.&#x20;272.</ref>. ⵉⵙⵙⵉⵡⴹ ⴼⵔⵉⴷ ⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵜⵉⵖⴰⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>.</ref> ⴷ ⵓⵎⵏⵣⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ "ⴳ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵜⴰⵢⵏ ⴷ ⵙ ⵜⴽⵓⵍⵉ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵙⵜⵍⵜ".<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;47.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⴰⵙ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⴰⵀⴰ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⵡⴰⴷ ⵉⵏⵇⵇⴰⵏ" ⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ "ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ".<ref>Hurt III, Harry (1993). ''Lost Tycoon''. W. W. Norton & Company. [[ISBN 0-393-03029-6|ISBN&#x20;<bdi>0-393-03029-6</bdi>]]. p.&#x20;13.</ref> ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵅⵙ ⴰⴷ ⵉⵙⵇⵔⵔ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵓⵙⵢⴰⴼⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⵖⵏⵣⴰⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. p.&#x20;13.</ref> ⴷ ⵡⴰⵏⵏⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⴰⵥⵕⴼⴰⵏ ⵉ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⴷ ⵉⴷⴷⴰⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>. p.&#x20;51.</ref> ⴷ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵉ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴼⵔⵉⴷ ⴷⴰ ⵢⴰⴽⴽⴰ ⵉ ⴽⵓ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⴷ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰⵏ 20,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 265,000 ⴹⵓⵍⴰⵕ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵙ ⵉⵙⵉⴹⵏⵏ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024. ⵙ ⵎⴽⴰⴷ, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵎⵉⵍⵢⵓⵏⵉⵔ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ ⵜⵣⵎⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⴰⵖⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵙⴰⵙⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ, ⴷ ⵏⵜⵜⴰ ⵢⴰⵍⵍⴰⵀ ⴷⴰⵔⵙ ⵜⵍⵍⴰ ⵜⴰⵎ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. pp.&#x20;30–31.</ref> ⵉⵖⵔⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ "ⴽⵢⵓ ⴼⵓⵔⵉⵙⵜ" ⴰⵔ ⴰⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴽⵛⵎ ⵜ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵖⵔ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⴰⴳⵯⵏⵙⴰⵏⵜ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ, ⵙⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵡⵉⵙ ⵜⴰⵎ ⴰⵔ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. pp.&#x20;33, 38, 45.</ref>. ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵜ ⴰⵔ ⵜⵙⵙⴱⵖⴰⵙ ⵉⵏⵍⵎⴰⴷⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵜⵓⵏⵏⵓⵏⵜ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;66.</ref> ⴷ ⴰⵔ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵜⵥⵥⵓ ⵜⴰⴹⵓⵍⵍⵉⵜ ⴷ ⵡⴰⵣⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵓⵔⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;42.</ref>. ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⴰⴷ ⵉⴽⵛⵎ ⵖⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴳ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵕⵏⵢⴰ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⴳ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴼⵓⵕⴷⵀⴰⵎ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1964 ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵥ ⵉ ⵜⴳⵎⵎⵉ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6. pp.&#x20;45.</bdi></ref>. ⵉⴷⵔⴰ ⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⵉⵍⵖ ⵏ ⵉⴼⵙⵢⴰⵏⵏ ⵏ ⵓⴼⵔⴼⵓⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ, ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⴷⴰ ⵏⵏ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉ ⴳ ⵜⵎⵙⵉⵔⵉⵏ ⵙ ⵜⵎⵍⵙⵉⵜ ⵜⴰⵙⵔⴷⴰⵙⵜ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵏ ⵡⴰⴽⵕⴰⵙ, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⴼⵍ ⴰⵙⵉⵍⵖ ⴰⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>. ⵜ.&#x20;99.</ref>. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⴷⴰⵡⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴱⵉⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵣⵣⵔⴰⵢ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵏⵓⵕⵥⵉⵏ ⵏ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵢⵉⵎⴰⵍⴰⵙⵙ ⴳ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⴳ ⵎⴰⵢⵢⵓ 1968 ⵍⵍⵉⴳ ⵢⵓⵎⵥ ⴱⴰⴽⴰⵍⵓⵔⵢⵓⵙ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⴳ ⵜⴷⵎⵙⴰ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;47–50.</ref>. ⴷ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⴳ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵜⵙⴽⵯⴼⴰⵍ ⵜⵉⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵀⴰⵜ ⵜⵉⵍⴳⴰⵎⵉⵏ ⵏ ⵡⴰⴷⴷⵓⵔ ⴰⴽⴰⴷⵉⵎⵉ ⴷ ⵜⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴱⴷⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ ⵓⵔ ⴳⵉⵙⵏⵜ ⵉⵍⵍⵉ ⵢⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;47.</ref><ref>{{cite news |last=Selk |first=Avi |date=May 20, 2018 |title=It's the 50th anniversary of the day Trump left college and nearly had to go to war |url=https://www.washingtonpost.com/news/retropolis/wp/2018/05/20/its-the-50th-anniversary-of-the-day-trump-left-college-and-nearly-had-to-go-to-war/ |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵢⵓⴷⴼ ⵖⵔ ⵜⵖⵉⵡⴰⵏⵜ ⵏ ⵡⴰⵕⵟⵓⵏ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⴰⴷ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵅⵎⵎⵉⵎ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵜⴰⵣⵣⵓⵍⴰⵏⵜ ⴳ ⵢⵉⴳⵔ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;75.</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵉⵏⵣⵣⴰ/ⵉⵜⵜⵓⵄⴼⴰ ⴳ ⵓⵙⵔⴷⴰⵙ ⵓⵛⵛⵉⵍ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⴼⵉⵜⵏⴰⵎ ⵖⴼ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⵏⵏⴰ ⵉⵙ ⵢⵓⴹⵏ ⵙ ⵉⵙⵏⵏⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵖⵙⴰⵏ ⴳ ⵉⵡⵔⵣⴰⵏ ⵏⵏⵙ<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;48.</ref>. == ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ == ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1968, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ, ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⴷ ⵎⵔⴰⵡ ⵢⵉⴼⴹⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵉⵜⵜⵓⵥⵍⴰⵢⵏ ⵉ ⵜⵙⵔⴽⵎⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ ⴳ ⵉⵙⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵥⴽⴰ ⴼⵔⵉⴷ ⴳ [[ⴽⵡⵉⵏⵣ]], ⴷ [[ⵙⵜⴰⵜⵏ ⴰⵢⵍⴰⵏⴷ]], ⴷ [[ⴱⵔⵓⴽⵍⵉⵏ]].<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>. ⵜ.&#x20;51–53.</ref> ⴷ ⴳ ⵡⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵙⵎⵎⵓⵙ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ,<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>.</ref> ⵉⵙⵡⵓⴷⴷⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵎⵙⴽⴰⵍⵜ, ⴷ ⵉⵙⵎⵓⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;76.</ref> ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵙⵙⵉⵔⵉⵡⵏ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵖⵍⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⴳⵓⵎ ⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴳ ⵓⵙⵓⵏⵏ ⵉⵣⵖⵔⴰⵏⵏ.<ref>O'Brien, Timothy L. (2005a). ''TrumpNation: The Art of Being The Donald''. Grand Central Publishing. [[ISBN 978-0-446-69617-3|ISBN&#x20;<bdi>978-0-446-69617-3</bdi>]]. ⵜ. 51.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1971, ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵖⵔ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⴰⵏⴳⵎ ⴰⴷ ⵙⵉⵙ ⵉⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⴰⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.&#x20;79.</ref> ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵎⵓⴷⴷⵓ ⴽⵓ ⴰⵙⵙ ⵖⵔ ⵓⵙⵉⵔⴰ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]]. ⵜ.&#x20;59.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵉⵙⴽⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴳ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⴳⵓⵔⵜ ⴷ ⵉⵙⴽⵔ ⴳ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. </ref> ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵉⵙⵎ ⵏ "[[ⵜⴰⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ]]" ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵉⵙⵎⴰⵡⵏ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ.<ref>Blair, Gwenda (2015) [2001]. ''The Trumps: Three Generations That Built an Empire''. Simon & Schuster. ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-3936-9</bdi>. ⵜ. 250.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵕⵓⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ  ⵉⴹⵉⵚ ⴰⵅⴰⵜⴰⵔ ⴳ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ,<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 81.</ref> ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵡⴰⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴼⵓⴽⴽⵓⵏ ⵜⵉⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵜⴰⵏ, ⴷ ⵓⵎⵙⵙⵡⴰⵍⴰ/ⵓⵎⴰⵏⴰⵔ ⵏⵏⵙ<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. [[ISBN 978-1-68245-079-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⵉ 13 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵙⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ.<ref><ref name="Mahler2016Cohn">{{cite news |last1=Mahler |first1=Jonathan |last2=Flegenheimer |first2=Matt |date=June 20, 2016 |title=What Donald Trump Learned From Joseph McCarthy's Right-Hand Man |url=https://www.nytimes.com/2016/06/21/us/politics/donald-trump-roy-cohn.html |url-access=limited |access-date=May 26, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵍⵎⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵜⴱⴷⴷ ⵖⴼ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⵎⵙⵏⵉⴼⵉⵍⵉⵏ,<ref>Haberman, Maggie (2022). ''Confidence Man: The Making of Donald Trump and the Breaking of America''. Penguin Press. ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29734-6</bdi>. ⵜ. 33.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵎⵏⴰⴷ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵙⵓⴳⵔ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖⴼ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵣⵔⴼⴰⵏⵜ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 265.</ref> ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⴼⵙⴰ ⴷ ⵓⵔⵊⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴷⵜⵉⵏ ⵉⵖⵢ ⴰⴷ ⵉⵏⵜⵍ ⵜⵉⵎⵙⴰⵔⵉⵏ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 266.</ref> ⴷ ⵉⵙⵖⵍⴼ ⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰ ⴰⵡⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⵣⴰ ⴰⴼⵔⴽⵓⴽ ⵉ ⵉⵎⵢⴰⴳⴳⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 272.</ref> ⴷ ⴰⴷ ⵉⵙⵔⵔⴱ ⵉ ⵜⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⴷ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ. 273-274.</ref> ⵉⵎⵍⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵓⵥⴹ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⴱⴹⵓ ⴷ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴹⴰⵢⵉⵏ ⵎⵉⵏ ⵏⵥⵕⴰ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ ⵏⵖ ⴰⵜⵉⴳ; ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵏⵏ ⵉⵎⵉⵍ ⵉⵙⵙⴰⴽⵯⴰⵢ ⵜⴰⵎⵙⴰⵔⵜ, ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵜ ⵉⵜⵜⴳⵍⴰⵎ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⴳ ⴷⵉⴳⵙ ⵉⵎⵓⵔⵙ.<ref>Buettner, Russ; Craig, Susanne (2024). ''Lucky Loser: How Donald Trump Squandered His Father's Fortune And Created The Illusion of Success''. Penguin Press. [[ISBN 978-0-593-29864-0|ISBN&#x20;<bdi>978-0-593-29864-0</bdi>]]. ⵜ. 126.</ref> ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1973, ⵢⵓⵡⵙ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵚⵕⴹ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 100 ⵎⵍⵢⵓⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ (ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⴳⴰⴷⴷⴰⵏ ⴷ 725 ⵎⵍⵢⵓⵏ [[ⴷⵓⵍⴰⵔ|ⴹⵓⵍⴰⵕ]] ⴳ [[2025]]) ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵔⴰⵔ ⵖⴼ ⵡⴰⵏⵓⵎⵎⵍⵏ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⵜⵜⵍⵓⵎⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵙⵓⵜⴰⵔ ⴷ ⵉⵏⵖⴼⴰⵔⵏ ⵉⵙⴳⴳⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ. ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵓⴼⵔⴰ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴹⴰⵀⵉⵕ ⵏ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏⵏⵉ ⵉⴼⴽⴰⵏ ⴰⵡⴰⵍ ⴰⴷ ⵉⴽⴽⵙ ⴰⵙⵏⵓⵃⵢⵓ ⴷ ⵓⵥⵍⴰⵢ ⴰⵥⵓⵕⴰⵏ, ⵎⴰⵛⴰ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴰⵖⵓⵍ ⴷⴰⵖ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⴽⴽⵓⵥ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵕⵥⵉ ⵏⵏⵙ.<ref>Barrett, Wayne (2016) [1992]. ''Trump: The Greatest Show On Earth: The Deals, the Downfall, the Reinvention''. Regan Arts. ISBN&#x20;<bdi>978-1-68245-079-6</bdi>. ⵜ.82-84.</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎ ⵓⵏⵙⵙⴼⴰⵡ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵉⴹⴼⵕ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵜ ⵏ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⴳ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ,<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. ⵜ 273-270.</ref> ⴷ ⵉⴼⵍⵥ ⵙⴳ ⵜⵏⵏⵓⴱⴹⴰ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⵖⴼ ⵉⵏⵎⵓⵍⵍⴰ ⵏ ⵉⵎⵙⵡⵓⵔⵉⵢⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ.<ref>Johnston, David Cay (2016). ''The Making of Donald Trump''. Melville House Publishing. ISBN&#x20;<bdi>978-1-61219-658-9</bdi>. ⵜ. 45-46.</ref> ⴳⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1991]] ⴷ [[2009]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⵓⵜⵔⵉⵡⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⴳ ⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵎⵏⵏⵉ 11 ⵉ ⵚⴹⵉⵚ ⵙⴳ ⵉⵙⵏⴼⴰⵔⵏ ⵏⵏⵙ ⵉⵙⵖⵏⵣⴰⵏⵏ: [[ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ]] ⴳ [[ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ]], ⴷ ⵉⴽⴰⵣⵉⵏⵓⵜⵏ ⴳ [[ⴰⵜⵍⴰⵏⵜⵉⴽ ⵙⵉⵜⵉ]] ⴳ [[ⵏⵢⵓ ⵊⵉⵔⵙⵉ]], ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵉⵙⵏⵙⴰ ⴷ ⵉⴳⴰⴷⵉⵔⵏ ⵏ ⵓⴽⴰⵣⵉⵏⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ".<ref>{{cite news |last=Qiu |first=Linda |date=June 21, 2016 |title=Yep, Donald Trump's companies have declared bankruptcy...more than four times |url=https://www.politifact.com/factchecks/2016/jun/21/hillary-clinton/yep-donald-trumps-companies-have-declared-bankrupt/ |access-date=May 25, 2023 |work=[[PolitiFact]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Winter |first=Tom |date=June 24, 2016 |title=Trump Bankruptcy Math Doesn't Add Up |url=https://www.nbcnews.com/news/us-news/trump-bankruptcy-math-doesn-t-add-n598376 |access-date=February 26, 2020 |work=[[NBC News]]}}</ref> ⴷ ⴷⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ [[1992]] ⴷ [[1994]], ⵉⵙⴽⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵙ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⵙ ⴰⴽⴷ ⴽⵔⴰ ⵙⴳ ⵜⴻⵜⴰⵔⵉⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵜⴰⵔⵉⵍⴰⵡⵜ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⵔⵓ ⵉ ⵉⵎⵙⵙⵉⵡⴹⵏ ⵏⵏⵉ ⵢⴰⴽⴽⴰⵏ ⵜⵉⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⵉ ⵜⵉⴳⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⴽⵔⴰⵢⵉⵏ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⴷⴰ ⴷⴰⵖ ⵙⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⵜⵉⴼⴰⵜⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵜⵏ ⴰⵏⵏ ⵖⵔ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ "ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵎⴰⵏⴰⵊⵎⵏⵜ" ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴳⴰ ⵏ ⵡⴰⵔⵔⴰⵣⵏ ⴷ ⵓⵙⵙⵉⴳⵜ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ; ⴷ ⵜⴻⵜⵜⵢⵓⵙⵎⵔⴰⵙⵜ ⵜⵎⵇⵕⴰⴹ ⴰⴷ ⴳⴳⵓⵜⵏⵉⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⴰⵎⵥⵏ ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⵏ ⵓⵡⴰⵏⴽ ⵖⴼ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⵏ ⵓⵖⴰⴼⵉⵔ. ⴷ ⵖⴼ ⵓⴼⵜⴰⵢ ⵏ ⵉⵖⴰⴼⵉⵔⵏ, ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⵖⴰⵡⴰⵙⵏ ⴰⴷ ⴷⴰ ⵜⵜⵡⴰⵜⴰⵙⵏⵜ  ⴰⵙⵎⵓⵜⵜⵉ ⵏ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ ⴷ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴼⵔⵉⴷ ⵖⵔ ⵜⴰⵔⵡⴰ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵙ ⵏ ⴳⵎⴰⵙ ⴷ ⵓⵣⵉⵣⴷⵔ ⵏ ⵜⴰⵥⴰⵢⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ.<ref name="Tax_Schemes">{{cite news |last1=Barstow |first1=David |author-link1=David Barstow |last2=Craig |first2=Susanne |author-link2=Susanne Craig |last3=Buettner |first3=Russ |author-link3=Russ Buettner |date=October 2, 2018 |title=Trump Engaged in Suspect Tax Schemes as He Reaped Riches From His Father |url=https://www.nytimes.com/interactive/2018/10/02/us/politics/donald-trump-tax-schemes-fred-trump.html |url-access=limited |access-date=October 2, 2018 |work=[[The New York Times]]}}</ref> == ⵎⴰⵔⵉⵛⴰⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ ⴷ ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ == ⵉⵍⴷⵉ ⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵢⵏⵉⵜ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵉ ⵜⴽⴽⵍⵜ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1978 ⵓⵎⵉ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵡⵊⴰ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ: ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵎⴰⵢⵏⵓ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓⵎⵓⴹⵓⵕ" ⵉⵅⵓⴼⵙⵏ, ⵏⵏⵉ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⵜⴰⵎⵏⴰⵢⵜ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵙⵏⵜⵕⴰⵍ"<ref>{{cite news |last=Nevius |first=James |date=April 3, 2019 |title=The winding history of Donald Trump's first major Manhattan real estate project |url=https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-url=https://web.archive.org/web/20190406124720/https://ny.curbed.com/2019/4/3/18290394/trump-grand-hyatt-nyc-commodore-hotel |archive-date=April 6, 2019 |access-date=February 6, 2026 |work=[[Curbed]]}}</ref>. ⴷ ⵎⵉⵏⵣⵉ ⵓⵔ ⵖⵓⵔⵙ ⵍⵍⵉⵏⵜ ⵜⵣⵎⵔⵉⵏ ⵜⵉⵥⵕⴼⴰⵏⵉⵏ ⵉⴳⵓⵎⵏ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⵥⵕⴼ ⴰⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⴷ, ⵉⵜⵜⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵜⴰⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⴱⴰⴱⴰⵙ ⴷ ⵜⵎⵙⵙⵓⵔⵜ ⵏ "ⵀⴰⵢⴰⵜ" ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴹⴽⵍ ⴰⵕⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵢⵓⵡⴹⵏ 70 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref name="Rich NYMag">{{cite magazine |last=Rich |first=Frank |author-link=Frank Rich |date=April 30, 2018 |title=The Original Donald Trump |url=https://nymag.com/daily/intelligencer/2018/04/frank-rich-roy-cohn-the-original-donald-trump.html |access-date=May 8, 2018 |magazine=[[New York (magazine)|New York]]}}</ref><ref>{{cite news |last=Kessler |first=Glenn |author-link=Glenn Kessler (journalist) |date=March 3, 2016 |title=Trump's false claim he built his empire with a 'small loan' from his father |url=https://www.washingtonpost.com/news/fact-checker/wp/2016/03/03/trumps-false-claim-he-built-his-empire-with-a-small-loan-from-his-father |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref>. ⴷ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ [[ⵕⵡⴰⵢ ⴽⵓⵀⵉⵏ]] ⴷ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵉⵏ, ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵔⴼ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵉ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ 40 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ — ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵙⵓⵍ, ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2016, ⴰⵣⵉⵣⴷⵔ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵖⵣⵣⵉⴼⵏ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ<ref>{{cite news |last=Bagli |first=Charles V. |date=September 17, 2016 |title=A Trump Empire Built on Inside Connections and $885 Million in Tax Breaks |url=https://www.nytimes.com/2016/09/18/nyregion/donald-trump-tax-breaks-real-estate.html |access-date=September 5, 2026 |work=[[The New York Times]]}}</ref> — ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵉⵣⵔⵉⵏ 410 ⵏ ⵓⵎⵉⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⴹⵓⵍⴰⵕ<ref>{{cite news |last=Bernstein |first=Andrea |date=January 22, 2020 |title=Trump Pushed for a Sweetheart Tax Deal on His First Hotel. It's Cost New York City $410,068,399 and Counting. |url=https://www.propublica.org/article/trump-pushed-for-a-sweetheart-tax-deal-on-his-first-hotel-its-cost-new-york-city-410-068-399-and-counting |access-date=September 6, 2025 |work=[[ProPublica]]}}</ref><ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 269-271.</ref>. ⵉⵜⵜⵢⵓⵕⵥⴰⵎ ⴷⴰⵖ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1980 ⴷⴷⴰⵡ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵏ "ⵊⵔⴰⵏⴷ ⵀⴰⵢⴰⵜ" (Grand Hyatt Hotel)<ref>Kranish, Michael; Fisher, Marc (2017) [2016]. ''Trump Revealed: The Definitive Biography of the 45th President''. Simon & Schuster. [[ISBN 978-1-5011-5652-6|ISBN&#x20;<bdi>978-1-5011-5652-6</bdi>]].</ref>. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:President Trump Delivers Remarks (49498772251).jpg|thumb|ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷⴳ ⴱⵕⴰⵢⵕ [[2020]].]] ⴷ ⴷⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵢⵓⵎⵥ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⵙⴱⵓⵖⵍⵓ ⵏ "ⴰⵔⴳⴳⵓⴱ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⴼⴳⵓⵔⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵎⴰⵏⵀⴰⵜⵏ.<ref>{{cite magazine |last=Geist |first=William E. |author-link=Bill Geist |date=April 8, 1984 |title=The Expanding Empire of Donald Trump |url=https://www.nytimes.com/1984/04/08/magazine/the-expanding-empire-of-donald-trump.html |url-access=limited |access-date=September 29, 2021 |magazine=[[The New York Times Magazine]]}}</ref> ⴷ ⵜⵓⵎⴰ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴰⴷ  ⴰⵙⵉⵔⴰ ⴰⵎⴰⵜⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵙⵇⵇⵉⵎ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⵜⴰⵣⴷⴷⵉⵖⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2019.<ref name="moved">{{cite news |last=Haberman |first=Maggie |author-link=Maggie Haberman |date=October 31, 2019 |title=Trump, Lifelong New Yorker, Declares Himself a Resident of Florida |url=https://www.nytimes.com/2019/10/31/us/politics/trump-new-york-florida-primary-residence.html |url-access=limited |access-date=January 24, 2020 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵢⵓⵎⵥ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⵜⵉⵙⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⴱⵟⵟ ⴰⵥⴽⴰⵡⴰⵏ ⴷ ⵜⵓⵥⴽⴰ, ⴷ ⵉⵜⵜⵔ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵎⴰⴼⵢⴰ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵙⵙⵏⴳⵉⵏ ⴰⴱⵖⵍⵉ, ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵣ ⵜⵉⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ, ⴷ ⵙ ⵎⴽⴰⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⴰⴷⴰⵣ ⵉ ⵉⴳⵓⵍⵉⴼⵏ ⵉⵎⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵉⵙⵎ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. [[ISBN 978-1-6680-3157-5|ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>]]. 280.</ref> ⴷ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷ ⴽⵓⵀⵉⵏ ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⵙⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ, ⴷ ⵉⵙⵙⴼⵍⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⵢⵓⵎⵓ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ 20 ⵏ ⵎⵍⵢⵓⵏ ⵏ ⵓⴷⵓⵍⴰⵕ.<ref>Bird, Kai; Goldmark, Susan (2026). ''American Scoundrel: Roy Cohn's Dark Journey From Joe McCarthy to Donald Trump''. Scribner. ISBN&#x20;<bdi>978-1-6680-3157-5</bdi>. ⵜ. 281.</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1988, ⵉⴳⴰ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ "[[ⴱⵍⴰⵣⴰ (ⴰⵙⵏⵙⵓ)|ⴱⵍⴰⵣⴰ]]"ⴳⵔ ⵉⴼⴰⵙⵙⵏ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⴽⴷ ⵓⵔⴳⴰⵢ ⵙⴳ ⵢⴰⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⴳ ⵉⵍⵍⴰ ⵏ 16 ⵏ ⵓⴱⴰⵏⴽ.<ref>{{cite news |date=November 4, 1992 |title=Trump Revises Plaza Loan |url=https://www.nytimes.com/1992/11/04/business/company-news-trump-revises-plaza-loan.html |url-access=limited |access-date=May 23, 2023 |work=[[The New York Times]]}}</ref> ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⵙ ⵓⵙⵓⵜⵔ ⵏ ⵓⴼⵔⴰⴳ ⵙⴳ ⵜⵕⵥⵉ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1992, ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵣⵔⵉ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵢⵢⵓⵔ ⵏ ⵡⴰⴹⴰⵏ ⵎⴽⴰⵏⵏ, ⵉⵜⵜⵓⴷⴳⴰ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ, ⵉⴷⴰ ⴳ ⵟⵟⴼⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵖⴼ ⵜⵓⵥⴽⵉⵡⵉⵏ.<ref>{{cite news |date=December 12, 1992 |title=Trump's Plaza Hotel Bankruptcy Plan Approved |url=https://www.nytimes.com/1992/12/12/business/company-news-trump-s-plaza-hotel-bankruptcy-plan-approved.html |url-access=limited |access-date=May 24, 2023 |work=[[The New York Times]] |agency=[[Reuters]]}}</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1995, ⵓⵔ ⴷⴰ ⵙⵓⵍ ⵉⴼⵔⵔⵓ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵕⵟⵟⴰⵍⵏ ⵏ ⵉⴱⴰⵏⴽⵏ ⵏⵏⴰ ⵎⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏⵏⵙⵏ 3 ⵏ ⵉⴷ ⵎⵍⵢⴰⵕ ⴷⵓⵍⴰⵕ, ⴷ ⵓⵎⵥⵏ ⴰⵙ ⵉⴷ ⴱⵓ ⵓⵕⵟⵟⴰⵍ ⴰⵏⵏ ⴰⵙⵏⵙⵓ ⵏ ⴱⵍⴰⵣⴰ ⴰⴽⴷ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵡⴰⵢⴷⴰⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵀⵍⵜ ⵏ "ⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵥⵟⵟⴰ ⵉⵔⵉⵡⵏ ⴷ ⵉⵎⵇⵥⵥⵕⵏ" ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⵢⴰⵏⴼ ⵉ ⵜⵕⵥⵉ ⵜⵓⴷⵎⴰⵡⴰⵏⵜ<ref name="plaza">{{cite news |last=Segal |first=David |author-link=David Segal (journalist) |date=January 16, 2016 |title=What Donald Trump's Plaza Deal Reveals About His White House Bid |url=https://www.nytimes.com/2016/01/17/business/what-donald-trumps-plaza-deal-reveals-about-his-white-house-bid.html |url-access=limited |access-date=May 3, 2022 |work=[[The New York Times]]}}</ref><ref>{{cite news |last1=Stout |first1=David |author-link1=David Stout |last2=Gilpin |first2=Kenneth N. |date=April 12, 1995 |title=Trump Is Selling Plaza Hotel To Saudi and Asian Investors |url=https://www.nytimes.com/1995/04/12/business/trump-is-selling-plaza-hotel-to-saudi-and-asian-investors.html |url-access=limited |access-date=July 18, 2019 |work=[[The New York Times]]}}</ref>. ⴷ ⵓⵙⵏⴼⴰⵔ ⴰⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵜⴰⴷⵙⵍⴰⵏⵜ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⵜ ⵓⵙⵏⵙⵓ ⴷ ⵓⵔⴳⴳⵓⴱ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⴳ [[ⵛⵉⴽⴰⴳⵓ]] ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜⵍⵍⴰ 92 ⵏ ⵜⴰⵔⴰⵢⵜ ⴷ ⵜⴰⴳⵜⴰⵙⵎⵔⵙⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵏⵓⵕⵥⵓⵎⵏ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2008. ⴷ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 2024, ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⵏⵢⵓ ⵢⵓⵕⴽ ⵜⴰⵢⵎⵙ" ⴷ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ "ⴱⵕⵓ ⴱⵓⴱⵍⵉⴽⴰ" ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵏⴰⴼⵓⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ ⵏ ⵜⴱⵣⴰⵔⵉⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷⴰ ⵜⵙⴽⴰⵔ ⴰⵔⵣⵣⵓ ⵖⴼ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⵙ ⵉⴽⴽⵙ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵜⵉⵎⵕⵥⵉⵜⵉⵏ ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵓⵣⵔⴰⵢ ⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ ⵏ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⴷ ⵜⵎⴷⴼⴼⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⵏⵣⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⵣⴷⵓⵖⵉⵏ ⴷⴳ ⵜⵓⵥⴽⴰ ⵏⵏⵉ ⵖⴼ ⵉⵙⵙⵎⵉⵔ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⴰⵡⴷ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⴳ ⵓⵙⵖⵜⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵔⴳⴰⵢ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ [[2008]].<ref>{{cite news |last1=Kiel |first1=Paul |last2=Buettner |first2=Russ |author-link2=Russ Buettner |date=May 11, 2024 |title=IRS Audit of Trump Could Cost Former President More Than $100 Million |url=https://www.propublica.org/article/trump-irs-audit-chicago-hotel-taxes |access-date=August 26, 2024 |work=[[ProPublica]]}}</ref> == ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵏ == ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⴼ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵙ «ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⵎⵃⴹⵉ» <ref>(en-US) Megyn Kelly, Kelly File, « Donald Trump: 'I want to make the country great again' », www.foxnews.com,‎ 21 mai 2015 (lire en ligne [archive du 15 mars 2016] Accès libre, consulté le 3 février 2023).</ref>, ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵖⴼⴰⵡⴰⵍⵏ ⴷ ⵉⵙⵖⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵜ ⴷⴰ ⵎⵎⴰⵍⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵃⴹⵉ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴷⴰⵏ ⴰⵙⴳⴷⴰⵏ ⵙ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴽⵯⴼⵍⵜ ⵉⴷⵔⵓⵙⵏ ⵡⴰⵍⴰ ⵎⴽ ⵜⵜ ⵏⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⴰⴽⴷ ⵡⵓⴷⵎⴰⵡⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴳ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ <ref>(en) « In G.O.P. image race, “strong” tops “conservative” [archive] », sur YouGov, 12 janvier 2016 (consulté le 26 juillet 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⴷⴰⵖ ⵉⵛⵇⵇⵉ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵎⵙⵍⴰⵢⵉⵏ», ⴷ ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵓⵜⵓⵔ ⵜⴰⵖⴰⵎⵜ ⵏⵏⵙ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴳ ⵡⴰⵏⵏⵉ «ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰⵏ ⴰⴷ ⴰⵀⴰ ⵉⵙⵙⵏⴼⴰⵍ ⵉⴱⴷⴷⴰⴷⵏ ⵏⵏⵙ ⴽⵓ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ <ref>Gilles Paris, « Donald Trump, Monsieur « flexible » [archive] », sur lemonde.fr, 15 mai 2016 (consulté le 17 mai 2016).</ref>. ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ «ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⵎⴳⴳⵓ ⴳ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ» <ref>Lucie Robequain, « L'Affolant Donald Trump », www.lesechos.fr,‎ 2 mars 2016 (lire en ligne [archive du 29 janvier 2017] Accès libre, consulté le 14 mars 2016).</ref>, <ref>Iris Deroeux, « Mark Danner: «Avec Trump, nous explorons les nouveaux territoires de la politique» [archive] », sur Mediapart, 29 juin 2016 (consulté le 29 juin 2016).</ref>, <ref>« Election américaine en direct : que faut-il retenir de la campagne ? [archive] », sur lemonde.fr, 8 novembre 2016 (consulté le 8 novembre 2016).</ref> ⵏⵖ «ⵓⵔ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵙⵎⵍ» <ref>Vincent Tournier, « Et maintenant Donald Trump traité de faux homme de droite ? L'attaque de Ted Cruz moins fausse qu'il n'y paraît » [archive du 5 février 2019], sur Atlantico, 25 avril 2016 (consulté le 3 février 2023).</ref>. ⴷ ⵙⴳ ⵓⵏⴱⴰⵣ ⵏ ⵓⴽⴰⴱⵉⵟⵓⵍ ⴳ 2021, ⴷ ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵜ ⵏ 2024, ⴰⵔ ⵜ ⵣⴷⴰⵢⵏ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵙ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵉⵜⵜⴰⵖⵏ ⵉ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⵡⵔⵖⴰⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵖⴰⵙ ⵜⴰⵡⵔⴳⵉⵜ ⵉⵊⵍⴰⵏ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵡⵓⴽⴽⵓⵙ ⵏ ⵜⴼⴳⴰⵏⵉⵜ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵜ <ref>(en) « We watched 20 Trump rallies. His racist, anti-immigrant messaging is getting darker. [archive] », sur POLITICO, 12 octobre 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵙⵙⵓⵎⴷ ⵏ ⵜⵡⵡⵓⵔⴽⴰ <ref>(en) « Mussolini, Trump and What Assassination Attempts Really Do [archive] », sur POLITICO, 3 août 2024 (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵜⴽⵕⴹⵉ ⵜⴰⵏⵎⴳⴰⵍⵜ ⵉ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ <ref>{{Lien web|titre="Le fil rouge, c'est la remise en cause de la démocratie" : pourquoi historiens et politologues sont de plus en plus nombreux à qualifier Donald Trump de "fasciste"|url=https://www.franceinfo.fr/monde/usa/presidentielle/donald-trump/le-fil-rouge-c-est-la-remise-en-cause-de-la-democratie-pourquoi-historiens-et-politologues-sont-de-plus-en-plus-nombreux-a-qualifier-donald-trump-de-fasciste_7016093.html|site=Franceinfo|date=2025-01-20|consulté le=2025-10-07}}.</ref>, ⴷ ⵜⵓⴳⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ <ref>[vidéo] « We’re Experts in Fascism. We’re Leaving the U.S. [archive] », New York Times Opinion, 18 mai 2025, 6:54 min (consulté le 7 octobre 2025).</ref>, ⴷ ⵓⵍⴰ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵜⵜⴼⵙⴰⵔ; ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵎⵓⵣⴰⵢⵏ ⵏⵏⵉⴹⵏ ⴱⴰⵡⵏ ⵉⵡⵏⵏⴰⵏ ⴰⴷ, ⵎⵉⵏ ⵙⵙⵓⵔⴷⴰⵏ ⴳ ⵢⵉⵎⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰ ⵖⴼ ⵜⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ <ref>« Le trumpisme est-il un fascisme ? Les avis divergents de deux historiens », Le Monde,‎ 3 mai 2025 (lire en ligne [archive], consulté le 7 octobre 2025).</ref>, <ref>(en) [vidéo] « This House Believes Trump is a 21st Century Fascist [archive] », Roger Griffin, 16 février 2025.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ [[ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ]] ⴰⵎ «ⵓⵎⵙⵜⴰⵢ ⴰⵏⴰⵜⵉⴼⵉ (ⴰⵏⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵉⵎⵣⵡⴰⴳⵏ) ⴷ ⵓⵏⴰⵎⵓⵔ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵓⵎⵙⵏⵎⵣⵔⵓⵢ [[ⵙⵉⵔⵊ ⴱⵉⵔⵛⵜⴰⵢⵏ]] ⵎⴰⵙ «ⴷⴰ ⵉⵙⵙⵎⵔⴰⵙ ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵎⴰⵎⴽⵜ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵙⴽⴰⵔⵏ ⵉⴽⴰⴱⴰⵕⵏ ⵉⴳⴷⵓⴷⴰⵏⵏ ⵉⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵢⵏ» <ref>« Non, Donald Trump n'est pas fasciste mais… [archive] », sur tempsreel.nouvelobs.com, 1er mars 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>; ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵙⵓⴼⵢⴰⵏ ⵚⵚⴱⴱⴰⵖ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵉⵙⴼⴰⵡ ⵉⵎⵣⴰⵔⴰⵢⵏ ⴳⵔ ⴰⵙ ⴷ ⵓⵏⴳⴳⴰⵔⵓ ⴰⵏⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵙⵉⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵜⵓⵙⵜⵉⵢⵜ ⴷⴰ ⵜⴷⵔⵔⵓ ⴰⴽⴷ ⵜⵙⵉⵍⴰⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ «ⵉⵎⵏⵜⵉⵍⵏ ⵖⴱⴰⵏⵉⵏ» <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵙⵜⴰⵢⴰⵏⵜ ⵏ [[2016]], ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵓⵖⴰⵡⴰⵙ ⵏⵏⵙ ⴰⵏⵏⴰⵍ ⴷ ⵓⵎⵣⴰⵖ ⵏ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵏ ⵙⴳ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵙⴳ ⵉⵎⵓⵔⴰⵏⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵏ ⴷ ⴰⵢⵜ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵉⵎⵍⵍⴰⵍⵏ, ⴷⵉⴳⵙⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ "ⴽⵓ ⴽⵍⵓⴽⵙ ⴽⵍⴰⵏ" [842], ⵏⵏⵉ ⵢⵓⴼⴰⵏ ⵉⵖⴼⴰⵡⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⴳ ⵢⵉⵏⴰⵡ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵙⵉⵜⴳⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵏⴼⴰⵍⴰⵢ ⵖⴼ ⵜⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵏⵏⵙⵏ <ref>Julie Conan, « Comment Trump rallie les «suprémacistes blancs» », Le Soir,‎ 16 octobre 2016 (lire en ligne [archive], consulté le 17 octobre 2016).</ref>, ⴷ ⴰⵡⴷ ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⴰⵣⵉ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ <ref>(en) Peter Holly, « Top Nazi leader: Trump will be a ‘real opportunity’ for white nationalists [archive] », Washington Post, 7 août 2016.</ref>. ⴷ ⵖⵓⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵢⵏ ⴰⵎ [[ⵕⵓⴱⵉⵕⵜ ⴽⴰⴳⴰⵏ]] ⵏⵖ [[ⴱⵢⵉⵕ ⴷⵉ ⵙⵉⵏⴰⵕⴽⵍⵉⵏⵙ]], ⴰⵜⵉ ⴷⴰ ⵜ ⵥⵕⵕⴰⵏ ⵎⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵙⵎⴷⵢⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⴼⴰⵛⵉⵢⵜ ⵜⴰⵎⴰⵢⵏⵓⵜ <ref>« Donald Trump, le retour du fascisme? [archive] », sur letemps.ch, 30 juin 2016 (consulté le 18 juillet 2016).</ref>. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏⵏⵉ ⴳ ⵜ ⵉⴳⵍⵎ ⴰⵍⴰⵏ ⵜⵓⵔⵉⵏⵉ ⴳ ⵓⵙⵉⵜ ⵏ lenouvelliste.ca ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵖⴰⵔ ⵏ ⵓⵎⵜⵉⵡⴳ» ⵏⵏⵉ ⵏⵏ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⴻⵜⴰⵎ ⵢⴰⵏ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵎⵉⵣⵉⵢⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵖⵔ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⴰⵎⴰⴹⵍⴰⵏ ⵡⵉⵙ ⴽⵕⴰⴹ <ref>« Donald Trump, futur maître de la planète? [archive] », sur lenouvelliste.ca, 21 janvier 2017 (consulté le 28 novembre 2018).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜⵙⵉⵜⵉⴳ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ "ⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵍⴳⵏ ⵏ ⵡⴰⵙⵙⴰⵔ ⴰⵏⵥⵓⵍⴰⵏ" (SPLC), ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵜⵉⴹⴰⴼ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵉⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵉⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓⵜⵏ, ⵎⴰⵙ ⴷ «ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⴱⵔⴰⵣ ⵖⵓⵔ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵙⵏⴼⵍ», ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵉⵙⵎⵓⵏⵏ ⵜⵉⵙⵔⴽⵎⵉⵏ ⵉⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⵙⴳ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵎⵃⴹⴰⵢ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴷⵔⵔⵓⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴷⵢⵓⵍⵓⵊⵉⵢⵉⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵉⵎⵙⵙⴰⵥⵓⵕⵉⵏ ⵏⵖ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⵏ ⵜⵎⵓⵔⴰⵏⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ ⵏⵖ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ, ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉⵏ ⵇⴰⵃ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⴳⵜⴷⵍⵙⴰ ⴷ «ⵜⵓⵖⵥⴰⵏⵜ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵉⵙⴳⵓⵎⵏ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⵙⵎⵔⵙ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵜⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏⵏⵙ <ref>(en) Alternative Right [archive].</ref>. ⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍⵏ ⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵚⵍⴰⴹⵏ ⴳ 2016 ⴰⴽⴷ [[ⵊⵓⵕⵊ ⵡⴰⵍⴰⵙ]], ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⴰⵙⵉⵎⴰⵏ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ 1968 <ref>(en) Jamelle Bouie, « Our George Wallace [archive] », sur Slate, 27 septembre 2015 (consulté le 14 mars 2016)</ref>, <ref>Pierre Bouvier et Jean-Christian Vinel, « Convention de Cleveland : « Le Parti républicain soutiendra Trump, quitte à perdre avec lui » [archive] », sur lemonde.fr, 18 juillet 2016 (consulté le 19 juillet 2016).</ref>, <ref>Eugénie Bastié et Soufian Alsabbagh, «Le trumpisme est un nationalisme renvoyant à l'Amérique des origines» [archive], sur lefigaro.fr, 2 mars 2016.</ref>, ⵏⵖ ⴰⴽⴷ ⵓⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ [[ⴰⵏⴷⵕⵓ ⵊⴰⴽⵙⵓⵏ]], ⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵡⵉⵙ ⵙⴰ ⵏ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] ⵙⴳ 1829 ⴰⵔ 1837 <ref>Anne-Laure Delatte, « En 1829, Trump s’appelait Jackson [archive] », sur liberation.fr, 28 mars 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>, <ref>Dominique Moïsi, « Pourquoi l'Amérique de Trump rejette la mondialisation [archive] », sur lesechos.fr, 9 mai 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>, <ref>(en) Steve Inskeep, « Donald Trump’s Secret? Channeling Andrew Jackson [archive] », sur nytimes.com, 17 février 2016 (consulté le 24 juin 2016).</ref>. ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴷ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵢⵉⵏⴰⵡ ⵏⵏⵙ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏⵏⵙ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵜ [[ⵕⵉⵜⵛⴰⵕⴷ ⵏⵉⴽⵙⵓⵏ]] ⵙ ⵡⴰⵍⴰⵙ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏⵏⵙ «ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴷ ⵓⵏⴳⵔⴰⵡ», ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳⵏ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⴰⵎⵇⵔⴰⵏ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⵉⵎⵢⴰⵔⵏ ⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⵖⴼ [[ⵕⵓⵏⴰⵍⴷ ⵕⵉⴳⴰⵏ]], ⵙ ⵓⵡⵜⵜⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵏⵜⵓ ⵖⴼ ⵜⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵏⴼⵔⵓⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ <ref>Nicolas Bourcier et Gilles Paris, « Donald Trump se veut le candidat anti-élites », Le Monde, no 22246,‎ 23 juillet 2016, p. 2 (lire en ligne [archive]).</ref>, <ref>Olivier Piton, « Donald Trump : du populisme au post-conservatisme [archive] », sur L'Opinion.fr, 26 septembre 2016 (consulté le 26 septembre 2016).</ref>. ⴷ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⴷⴰ ⵜⵜⴰⵙⵉⵏ ⵜⵉⵡⵏⴳⵉⵎⵉⵏ ⵉⵎⵣⴰⵔⴰⵢⵏ ⵙ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ, ⴷⴰ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴷ ⵕⵉⴳⴰⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵍⵍⵉⴳ ⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵓⵙⴰⵏ ⴷⴳ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵉⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⴷ ⵓⵙⵓⵔⴰⵔ, ⵎⴰⵙ ⵜⵜ ⴷⵉⴳⵙⵏ ⵓⵔ ⵓⵡⵉⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⴷ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ ⵙ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵍⵍⵉⴳ ⵙⵙⴼⴰⵍⵏ ⵜⴰⵎⵏⴽⴰⴷⵜ ⵏⵏⵙⵏ ⵖⵔ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵜⴰⵎⵍⵍⴰⵍⵜ, ⴷ ⵎⴰⵙ ⵜⵏ ⵓⵔ ⵔⵎⵉⵙ ⵓⴳⴷⵓⴷ ⵓⵎⵉ ⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢⵏ <ref>Clément Daniez, « La comparaison entre Trump et Reagan est-elle vraiment sérieuse? [archive] », sur lexpress.fr, 2 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>, <ref>Romain Huret, « Trump a réussi à créer une alliance électorale entre une élite conservatrice et une Amérique pauvre et ouvrière » [archive], sur lemonde.fr, 10 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>. ⵙ ⵜⵎⵔⵏⵉⵡⵜ ⵖⴼ ⵓⵢⴰ, ⴷⴰ ⵉⵣⵓⵣⵣⵓⵔ ⵟⵕⴰⵎⴱ [[ⵜⵉⵥⵕⵉ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ|ⵜⵉⵥⵕⵉⵢⵉⵏ ⵏ ⵓⵏⴳⵓⵣ]] ⵖⴼ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵔⵙⵉⵉⵜⵏ ⵎⵢⴰⵍⵍⴰⵏⵉⵏ <ref>Vincent Destouches, « Comment l’élection présidentielle est devenue celle de la théorie du complot [archive] », sur lactualite.com, 11 mai 2016 (consulté le 4 juin 2016).</ref>, <ref>Daniel Schneidermann, « Un conspirationniste nommé Donald Trump [archive] », sur liberation.fr, 13 décembre 2015 (consulté le 4 juin 2016).</ref>, <ref>Hélène Vissière, « Donald Trump, théoricien du complot [archive] », sur lepoint.fr, 11 mars 2016 (consulté le 4 juin 2016).</ref>; ⴷ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵜ ⵉⵙⵙⵎⵏⵉⴷ ⵓⵙⵉⵜ ⵏ Conspiracy Watch ⴰⵎ ⵓⵎⴽⴽⴰⵙⵓ ⵓⵙⵔⵉⴷ ⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⴰⵎⴰⵃⴹⴰⵡ ⴰⵔⵎⵉⴷⵉ ⵏⵏⵉ ⵉⵚⵍⴹ ⵓⵎⵙⵏⵎⵣⵔⵓⵢ [[ⵕⵉⵜⵛⴰⵕⴷ ⵀⵓⴼⵙⵜⴰⵜⵕ]] ⴳ ⵜⵉⵏⴰⵡⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵖⴼ ⵜⵎⴰⵎⴽⵜ ⵏⵏⵉ ⵉⵏⵓⴼⵍⵏ ⴳ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ ⵓⴼⴰⵙⵉ ⴰⵎⵟⵟⴰⵕⴼⵓ ⵏⵏⵉ ⵓⵔ ⵊⵊⵉⵏ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵙ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴷ ⵙⴳ ⵓⵙⵜⴰⵢ ⵏ [[ⴱⴰⵕⵉ ⴳⵓⵍⴷⵡⴰⵜⵕ]] ⴳ 1964 <ref>« Etats-Unis : l’élection qui met les conspirationnistes au pouvoir ? [archive] », sur Conspiracy Watch, 11 novembre 2016 (consulté le 11 novembre 2016).</ref>. ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵏⴹⴰⴼⵏ ⴳ ⵓⴼⵔⵔⵓⵖ ⵏ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⵖⵔ ⵜⴽⵔⴽⴰⵙ ⴷⴰ ⵉⵎⵎⴰⵍⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⵏ "ⴰⵢⵏⵏⵉ ⵏⵏ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵏⵏⵉⴳ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ", ⵖⴼ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⴰⵎⵣⵉⵣⵣⵍⵜ ⵏ ⵜⵙⴼⵔⵓⵜ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ ⵖⴼ ⵜⴳⵎⴰⵎⵜ ⵏ [[ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵜⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] ⴳ [[ⵜⴰⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵜ|ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵜⴰⵡⵕⵓⴱⴱⵉⵜ]] <ref>« La vérité compte-t-elle encore en politique ? [archive] », sur France Culture, 15 septembre 2016 (consulté le 14 novembre 2016).</ref>, <ref>(en) Jane Suiter, « Post-truth Politics », Political Insight, vol. 7, no 3,‎ décembre 2016, p. 25-27 (lire en ligne [archive], consulté le 14 novembre 2016).</ref>, <ref>Pierre Haski, « Brexit, Trump : bienvenue dans l'ère "post-vérité" [archive] », sur tempsreel.nouvelobs.com, 16 septembre 2016 (consulté le 14 novembre 2016). </ref>; ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⵢⵉⵔⵎ ⵏ «ⴰⵙⵙⵉⴳⵜ ⵉⵖⵥⴰⵏⵏ», ⴷ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⴳ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏⵏⵙ [[ⵜⴰⵥⵓⵕⵉ ⵏ ⵜⵏⵎⴰⵇⵇⴰⵙⵉⵏ (ⴰⴷⵍⵉⵙ)|ⵜⴰⵥⵓⵕⵉ ⵏ ⵜⵏⵎⴰⵇⵇⴰⵙⵉⵏ]] ⴳ [[1987]] ⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵙ ⵓⵖⴰⵏⵉⴱ ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏⵏⵙ ⵉⴼⴼⵔⵏ [[ⵟⵓⵏⵉ ⵛⵡⴰⵕⵜⵣ]], ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵉⵥⵕⵉ ⵉ ⵜⴻⵜⵉⵇⵏⵉⵜ ⴰⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⵙⴽⵔ ⴳ ⵎⴰ ⵜⵍⴰ ⵜⵡⴰⴷⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⵎ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ <ref>(en) Ralph Keyes, The Post-Truth Era : Dishonesty and Deception in Contemporary Life, Macmillan, 2004, 320 p. (lire en ligne [archive]), p. 14-15.</ref>, <ref>Christian Salmon, « Trump ou la nuit des sorcières de l’Amérique [archive] », sur Mediapart, 13 novembre 2016 (consulté le 14 novembre 2016).</ref>. ⴷ ⴷⴰ ⵉⵙⴷⴷⵉⴷ ⵓⵎⵙⴽⵏⵓⴷⵔ ⵏⵏⵙ ⵖⴼ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏ ⵉⵏⴰⵡⵏ ⵏ [[ⵏⵓⵕⵎⴰⵏ ⴼⵉⵏⵙⵏⵜ ⴱⵉⵍ]] ⴳ [[ⵜⴰⵎⵥⵥⴰⵍⵓⵜ ⵏ ⵉⵕⵓⵎⵉⵢⵏ|ⵜⵎⵥⵥⴰⵍⵓⵜ ⵏ ⵉⵕⵓⵎⵉⵢⵏ]] ⵏ "ⵎⴰⵕⴱⵍ ⴽⵓⵍⵉⵊⵉⵜ" ⴳ ⵓⵙⵉⵍⵖ ⵏⵏⵙ ⴰⵢⴷⵢⵓⵍⵓⵊⵉ, ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵎⵥⵥⴰⵍⵓⵜ ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵏⵏ ⵊⵊⵓⵏ ⵓⵔ ⵉⴱⴱⵉ ⴰⴹⴰⵕ ⵏⵏⵉ ⵙⵔⵙ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰ ⵙⴳ ⵜⵎⵥⵉ ⵏⵏⵙ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵣⴷⵉ ⴰⴽⴷ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵓⵎⵓⵔⵙ ⴰⴽⵎⴰⵎ <ref>Guillaume Gendron, « L’hydre idéologique du populiste Trump [archive] », sur liberation.fr, 30 janvier 2017 (consulté le 26 février 2017).</ref>. ⴳ 24 ⵢⵓⵏⵢⵓ [[2022]], ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵔⴰ ⵏ ⵢⵉⴱⴹⵉ ⵏ "ⵕⵓ ⵎⴳⴰⵍ ⵡⵉⴷ" ⵏⵏⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴽⴽⴰⵏ ⵉⴹⴽⵍ ⴰⵣⵔⴼ ⵏ ⵓⴷⵔⴰⵢ ⵖⴼ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴼⵉⴷⵉⵕⴰⵍⵉ ⵉ ⵡⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ ⵓⵣⴳⵏ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ, ⵉⵙⵙⵎⵖⵔ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ ⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵏⵎⵎⴰⵍⵜ ⵙ ⵜⵖⵜⴰⵙⵜ ⵏ ⵜⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰⵜ, ⵓⵎⵉ ⴷⵉⴳⵙ ⵉⵎⵍⴰ ⵎⴰⵙ ⵜⵙⵎⴷⵢⴰ «ⵜⵉⵔⴰⵜ ⵏ ⵢⴰⴽⵓⵛ» <ref>« Droit à l'avortement révoqué : «C'est la volonté de Dieu», assure Donald Trump [archive] », sur Europe 1 (consulté le 13 mai 2023).</ref>. ⴷ ⴳ 9 [[ⵛⵓⵜⴰⵏⴱⵉⵔ]] [[2024]], ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ Politico <ref>(en) Adam Wren, « Trump says ‘violent day’ of policing will end crime The remarks at a campaign rally : Sunday did not amount to a policy proposal allowing police retaliation, the former president’s campaign said. [archive] », sur politico.com, 29 septembre 2024.</ref>, ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵎⴰ ⵉⵙⴽⴰⵔⴽⵙ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵉⵣⵎⵔ ⵢⴰⵏ ⴰⴷ ⵢⴰⴽⵔ ⵜⵉⵏⵣⵣⵓⵜⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵉⵍⴽⵎ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⵏⵏⵙⵏⵜ 950 ⵏ [[ⴷⵓⵍⴰⵔ|ⴹⵓⵍⴰⵕ]] (855 ⵓⵕⵓ) ⴳ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵕⵏⵢⴰ ⵎⵉⵏ<ref>ⵎⵉⵏ: ⴱⵍⴰ (ⵜⴰⵔⵉⴼⵉⵜ. 'ⵎⴰⵛⴰ ⵜⵙⵏⵓⵎⴽ ⴰⵡⴷ "ⵎⴰⴷ"').</ref> ⵜⴰⵎⴰⵔⵔⵓⵜ, ⵉⵙⵙⵎⵉ ⴷⵓⵏⴰⵍⴷ ⵟⵕⴰⵎⴱ, ⴰⵎⵙⵜⴰⵢ ⵉ ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⴰⵏⵏ ⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵏ ⵏⵏⵉ ⵔⴰⴷ ⵉⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ 36 ⵏ ⵡⴰⵙⵙ, ⵙ ⵓⵎⵉⴽⵕⵓⴼⵓⵏ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵓⵇⵇⴰⵔ ⴰⵙⵔⵜⴰⵏ ⴳ ⵢⵉⵔⵉ ⴳ [[ⴱⵉⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⵓⵔⴼ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⵏ ⵜⴽⵕⴹⵉ ⵜⴰⵎⵙⵓⵍⵜⴰⵏⵜ ⵉⵖⵉⵢ ⴰⴷ ⵉⵙⵙⴼⴹ ⴰⴱⴽⴽⵉⴹ «ⴷ ⵓⵍⴳⴳⵓⴷ». ⴷ ⵉⵖⵔⴰ ⵖⵔ «ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⵉⵖⵓⴷⴰⵏ ⵏ ⵜⴽⵕⴹⵉ, ⵜⴰⴽⵕⴹⵉ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⴷ ⵓⵔ ⵉⵔⴱⴱⵊⵏ», ⴰⴽⴷ ⵓⵖⵙⵙⵍ ⵙⴳ ⵜⵎⵙⵓⵍⵜⴰ, ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵉⵙⵉⵜⵜⵉ ⴰⴱⴽⴽⵉⴹ «ⴷ ⵓⵍⴳⴳⵓⴷ» <ref>« Trump suggère une journée de violences policières pour mettre fin à la criminalité [archive] », sur Courrier international, 1er octobre 2024 (consulté le 7 octobre 2024).</ref>. ⴷ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵏⵏⴰ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ ⵡⴰⵛⵉⵏⵟⵓⵏ ⴱⵓⵙⵜ <ref>(en-US) Patrick Svitek, « Trump floats ‘one really violent day' for police to combat retail crime [archive] », sur Washington Post, 1er octobre 2024 (ISSN 0190-8286, consulté le 7 octobre 2024).</ref>, ⵀⴰⵜ ⵉⵙⵙⵉⴷⵔⵙ ⵜⵉⵣⵉ ⴰⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ ⵖⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⵔⴰⴳⵜ, ⵉⵔⵏⵓ ⵉⵏⵏⴰ: «ⵢⴰⵜ ⵜⵙⵔⴰⴳⵜ ⵉⵎⵎⵔⴰⵏ. ⴷ ⵅⵙⵖ ⴰⴷ ⵉⵏⵉⵖ ⵎⴰⵙ ⵏⵉⵜ ⵜⵎⵎⵔⴰ ⴰⵢⴷ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⵉⴷⵜ. ⴷ ⵔⴰⴷ ⵉⵣⵓⵣⵣⵔ ⵓⵏⵖⵎⵉⵙ. ⴷ ⵔⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⵓⵢⴰⵏⵏ ⴷ ⵓⵎⵏⵉⴷ». ⴷ ⵙⵙⴼⴰⵡⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵖⴼⴰⵡⴰⵍⵏ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴰⵖⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵉ ⵜⴽⵕⴹⵉ ⵜⴰⵔⵣⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵜⵏⵖⵔⵓⵎⵜ ⴷⴰ ⵜⵙⵙⵎⴽⵜⴰⵢ ⵙ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵏⵏⵉ ⵙ ⵖⴰⵍⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵏ ⵓⵚⵉⵏⴰⵕⵢⵓ ⵏ ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ ⵏ ⵜⵉⵡⴷⵉ ⴳ ⵜⵢⴼⴼⴰⵔⵜ ⵏ American Nightmare (ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⵔⴼ ⵉⵜⵜⴰⵊⵊⴰⵏ, ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴷ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⴳ ⵜⵢⴼⴼⴰⵔⵜ, ⴰⴷ ⵜⵙⵙⴼⴰⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ 12 ⵏ ⵜⵙⵔⴰⴳⵜ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⵙ "ⴰⵙⵉⵣⴷⴳ", ⵏⵏⵉ ⴳ ⵔⴰⴷ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰ ⵓⵙⴽⴰⵔ ⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⴱⴽⴽⵉⴹ ⴰⵢⵏⵏⴰ ⴽⴰ ⵉⴳⴰ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵖⴰⵡⵙⴰ ⵓⵔ ⵉⵜⵜⵓⴳⴷⴰⵍⵏ) <ref>« Une déclaration de Donald Trump comparée aux films « American Nightmare » [archive] », sur 20minutes.fr, 1er octobre 2024 (consulté le 7 octobre 2024).</ref>. === ⵜⴰⵙⴽⵏⴷⵍⵉⵙⵜ === * André Bercoff, ''Donald Trump : les raisons de la colère'', Paris, First, coll. « First Document », 2016, 304 p. ([[ISBN 978-2-412-01554-4]]). * Sébastien Boussois, ''Donald Trump, retour vers le futur'', éd. Mareuil, 2025. * David Da Silva, ''Trump et Hollywood, t. 1 : L'Arrivée au pouvoir'', La Madeleine, LettMotif, 2017, 176 p. ([[ISBN 978-2-36716-211-9]]). * David Da Silva, ''Trump et Hollywood, t. 2 : Le cinéma trumpien'', La Madeleine, LettMotif, 2023, 228 p. ([[ISBN 978-2-36716-376-5]]). * Paul Jorion, ''La Chute de la météorite Trump : un objet populiste mal identifié'', Éditions du Croquant, 2019. * Evelyne Joslain, ''Trump : pour le meilleur et pour le pire'', Paris, Presse de la Délivrance, 2016, 235 p. ([[ISBN 979-10-95502-04-3]]). * Maya Kandel, « La doctrine Trump », ''Le Grand Continent'', 23 octobre 2020. * Maya Kandel, ''Une première histoire du trumpisme'', Gallimard, 2025, 192 p. ([[ISBN 9782073102171]]). * Laure Mandeville, ''Qui est vraiment Donald Trump'', Paris, Les Équateurs, 2016, 185 p. ([[ISBN 978-2-84990-476-3]]). * Pierre Musso, ''Le Temps de l'État-entreprise : Berlusconi, Trump, Macron'', Fayard, 2019 ([[ISBN 978-2-213-71023-5]]). * Frank N. Mitchell, ''La Place de Donald Trump dans l'histoire : ce que personne ne sait'', Londres, Aquilion, 2017, 112 p. ([[ISBN 978-2-9517415-5-3]]). * Anne Toulouse, ''Dans la tête de Donald Trump'', Paris, Stock, 2016, 180 p. ([[ISBN 978-2-234-08194-9]]). * Michael Wolff, ''Le Feu et la Fureur : Trump à la Maison-Blanche'', Henry Holt & Company, 2018 ([[ISBN 978-2-221-21836-5]]). * Bob Woodward, ''Peur : Trump à la Maison-Blanche'', Simon & Schuster, 2018 ([[ISBN 978-1-4711-8130-6]]). == ⵜⵉⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⴰⵖⵓⵍⵉⵏ == * {{cite journal |last1=Adams |first1=Kenneth Alan |date=Spring 2021 |title=The Trump Death Cult |url=https://www.proquest.com/openview/c5d4601ebe8dcb232f9ab2965e900d70/1?pq-origsite=gscholar&cbl=35407 |journal=[[Journal of Psychohistory]] |volume=48 |issue=4 |access-date=February 22, 2026 |pages=256–276 |issn=0145-3378}} * {{cite journal |last1=Johnson |first1=Kevin R. |author-link1=Kevin Johnson (lawyer) |last2=Cuison-Villazor |first2=Rose |title=The Trump Administration and the War on Immigration Diversity |journal=[[Wake Forest Law Review]] |date=May 2, 2019 |url=https://www.wakeforestlawreview.com/wp-content/uploads/2024/04/w10_VillazorJohnson.pdf |pages=575–616 |volume=54 |issue=2}} * {{cite journal |last1=Kaufman |first1=Robert R. |last2=Haggard |first2=Stephan |author-link2=Stephan Haggard |title=Democratic Decline in the United States: What Can We Learn from Middle-Income Backsliding? |journal=[[Perspectives on Politics]] |date=2019 |volume=17 |issue=2 |pages=417–432 |doi=10.1017/S1537592718003377 |s2cid=149457724 |doi-access=free}} * {{cite journal |last1=Lajevardi |first1=Nazita |last2=Oskooii |first2=Kassra A. R. |year=2018 |title=Old-Fashioned Racism, Contemporary Islamophobia, and the Isolation of Muslim Americans in the Age of Trump |journal=Journal of Race, Ethnicity, and Politics |volume=3 |issue=1 |pages=112–152 |doi=10.1017/rep.2017.37}} * {{cite journal |last=McGurk |first=Brett |author-link=Brett McGurk |url=https://www.foreignaffairs.com/articles/iran/2020-01-22/cost-incoherent-foreign-policy |title=The Cost of an Incoherent Foreign Policy: Trump's Iran Imbroglio Undermines U.S. Priorities Everywhere Else |journal=[[Foreign Affairs]] |date=January 22, 2020}} * {{cite journal |last1=Nacos |first1=Brigitte L. |author-link1=Brigitte L. Nacos |last2=Shapiro |first2=Robert Y. |author-link2=Robert Y. Shapiro |last3=Bloch-Elkon |first3=Yaeli |date=2020 |title=Donald Trump: Aggressive Rhetoric and Political Violence |url=https://www.jstor.org/stable/26940036 |journal=[[Perspectives on Terrorism]] |volume=14 |issue=5 |pages=2–25 |issn=2334-3745 |jstor=26940036 |access-date=January 20, 2025}} * {{cite journal |last1=Sundahl |first1=Anne-Mette Holmgård |title=Personality Cult or a Mere Matter of Popularity? |journal=[[International Journal of Politics, Culture, and Society]] |volume=36 |issue=4 |date=May 4, 2022 |pages=431–458 |doi=10.1007/s10767-022-09423-0 |pmid=35528318 |pmc=9066393}} * {{cite journal |last=Urbinati |first=Nadia |author-link=Nadia Urbinati |date=May 2019 |title=Political Theory of Populism |url=https://www.annualreviews.org/content/journals/10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |journal=[[Annual Review of Political Science]] |volume=22 |access-date=December 20, 2024 |pages=111–127 |issn=1094-2939 |doi=10.1146/annurev-polisci-050317-070753 |url-access=subscription}} == ⵜⵉⵥⵕⵉⴳⵉⵏ == * Avec Tony Schwartz, ''[[Trump par تقليد|Trump: The Art of the Deal]]'', Random House, 1987, 384 p. (ISBN 978-0-345-47917-4) ; trad. française : Donald J. Trump avec Tony Schwartz, ''Trump par Trump : autobiographie'', Paris, Éditions de l'Archipel, 2017, 336 p. (ISBN 978-2-8098-2203-8). * Avec Charles Leerhsen, ''Surviving At the Top'', Random House, 1990, 236 p. (ISBN 978-0-394-57597-1) ; trad. française : ''Survivre au sommet'', Michel Lafon, 1991 (ISBN 2-86391-428-6) ; rééd. Archipel, 2018. * Avec Kate Bohner, ''The Art of the Comeback'', Times Books, 1997, 244 p. (ISBN 978-0-8129-2964-5). * ''The America We Deserve'', Renaissance Book, 2000, 304 p. * Avec Meredith McIver, ''How to Get Rich'', Ballantine Books, 2004, 320 p. (ISBN 978-0-345-48103-0) ; trad. française : ''Comment devenir riche'', François Bourin éditeur, 2005. * ''Time to Get Tough: Make America Great Again!'', HarperBusiness, 2008, 384 p. (ISBN 978-0-06-154784-3). * ''Think Like a Champion: An Informal Education in Business and Life'', Running Press Miniature Editions, 2010, 192 p. (ISBN 978-0-7624-3856-3) ; trad. française : ''Penser comme un champion : Guide d'éducation informelle sur l'art de mener sa vie et ses affaires'', François Bourin éditeur, 2009. * Avec Meredith McIver, ''Trump Never Give Up : How I Turned My Biggest Challenges into Success'', Wiley, 2010, 208 p. * ''Think Big: Make It Happen in Business and Life'', Regnery Publishing, 2015, 256 p. (ISBN 978-1-62157-495-8). * ''Crippled America: How to Make America Great Again'', 2015, 208 p. (ISBN 978-1-5011-3796-9) ; trad. française : Donald J. Trump, ''L'Amérique paralysée : Pour que l'Amérique redevienne forte'', Monaco/Paris, Éditions du Rocher, 2016, 274 p. (ISBN 978-2-268-08485-5). * ''Les 7 propositions de Donald Trump : Make America Great Again'', 2016. == ⵥⵕ ⵓⴳⴳⴰⵔ == * [[ⴱⴰⵕⴰⴽ ⵓⴱⴰⵎⴰ]] * [[ⴽⴰⵏⴰⴷⴰ|ⴽⴰⵏⴰⴹⴰ]] * [[ⵎⵉⴽⵙⵉⴽ]] * [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] == ⵉⵙⵍⴽⵎⵏ ⵏ ⴱⵕⵕⴰ == {{ⵉⵙⵉⵜⵏ ⵏ ⵓⵎⵢⴰⵡⴰⴹ ⴰⵏⴰⵎⵓⵏ}} ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ|ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ}} febclwccflkx6kwdq2szrgp5xluuckb ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ 0 21247 197997 197639 2026-10-29T00:03:58Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 197997 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Mahmoud Darwich), ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 13 [[ⵎⴰⵕⵚ]] [[1941]] ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 9 ⵖⵓⵛⵜ [[2008]] ⴳ [[ⵀⵢⵓⵙⵜⵏ]] ([[ⵜⵉⴽⵙⴰⵙ]], [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]]), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ. ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵎⴰⵜⴰⵔⵏ ⵉⵅⴰⵜⵔⵏ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵜ [1], ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵔⵙⵓⵜ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵢⵏ. ⵉⴼⵙⵔ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ, ⴷ ⵙⴰ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⵏ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵜⴰⵔⵉⵡⴰⵏⵜ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⴰⵎ: "ⴰⵍ ⵊⴰⴷⵉⴷ" (Al-jadid), "ⴰⵍ ⴼⴰⵊⵔ" (Al-fajr), ⴷ "Shu'un filistiniyya", ⴷ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⴰⵍ ⴽⴰⵕⵎⵉⵍ" (Al-Karmel). ⴷⴰ ⵙⵉⵙ ⵙⵙⵉⵎⵖⵓⵔⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⴰⵖⵏ ⵉ ⵜⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵊⵍⴰⵏ. ⴷ ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍⵏⵜ ⴷ ⵜⵜⵓⴼⵙⵔⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⴷ ⵙⵉⵏ. ==ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵏⵏⵙ== ==ⵜⴰⵖⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ== ==ⵉⴼⴰⵔⵙⵏ ⵏⵏⵙ== ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵜⴰⵙⴽⵍⴰ}} 61stoqfyndm4zsl9j2q4z7wszlllrca 197999 197997 2026-10-29T00:16:47Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 197999 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Mahmoud Darwich), ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 13 [[ⵎⴰⵕⵚ]] [[1941]] ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 9 ⵖⵓⵛⵜ [[2008]] ⴳ [[ⵀⵢⵓⵙⵜⵏ]] ([[ⵜⵉⴽⵙⴰⵙ]], [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]]), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ. ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵎⴰⵜⴰⵔⵏ ⵉⵅⴰⵜⵔⵏ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵜ <ref>« Mahmoud Darwich [archive] », sur lemonde.fr, 29 août 2008.</ref>, ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵔⵙⵓⵜ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵢⵏ. ⵉⴼⵙⵔ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ, ⴷ ⵙⴰ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⵏ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵜⴰⵔⵉⵡⴰⵏⵜ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⴰⵎ: "ⴰⵍ ⵊⴰⴷⵉⴷ" (Al-jadid), "ⴰⵍ ⴼⴰⵊⵔ" (Al-fajr), ⴷ "Shu'un filistiniyya", ⴷ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⴰⵍ ⴽⴰⵕⵎⵉⵍ" (Al-Karmel). ⴷⴰ ⵙⵉⵙ ⵙⵙⵉⵎⵖⵓⵔⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⴰⵖⵏ ⵉ ⵜⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵊⵍⴰⵏ. ⴷ ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍⵏⵜ ⴷ ⵜⵜⵓⴼⵙⵔⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⴷ ⵙⵉⵏ. ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏ ⵙ ⵓⴽⵛⵛⵓⵎ ⴷ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ (PLO). ⵉⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵜⵙⵇⵇⵉⵎⵜ ⵜⴰⵎⵣⵣⴳⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⴳ 1987, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵜⵉⵜⵜⵉⵢⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳⵉⵙ ⴳ [[1993]] ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵍⵓ. ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵡⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⵕⴰⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵣⵔⵉ ⴳ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵓⵊⵊⴰⵏ ⵜ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵖⵓⵍ ⵖⵔ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴼⴰⴷⵉⵡⵉⵏ, ⴷ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ [[ⵕⴰⵎⴰⵍⵍⴰⵀ]]. ==ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵏⵏⵙ== ==ⵜⴰⵖⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ== ==ⵉⴼⴰⵔⵙⵏ ⵏⵏⵙ== ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵜⴰⵙⴽⵍⴰ}} 48z44v1xqu6un4siop06h1vir8vxmof 198000 197999 2026-10-29T00:17:31Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 198000 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Mahmoud Darwich), ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 13 [[ⵎⴰⵕⵚ]] [[1941]] ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 9 ⵖⵓⵛⵜ [[2008]] ⴳ [[ⵀⵢⵓⵙⵜⵏ]] ([[ⵜⵉⴽⵙⴰⵙ]], [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]]), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ. ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵎⴰⵜⴰⵔⵏ ⵉⵅⴰⵜⵔⵏ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵜ <ref>« Mahmoud Darwich [archive] », sur lemonde.fr, 29 août 2008.</ref>, ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵔⵙⵓⵜ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵢⵏ. ⵉⴼⵙⵔ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ, ⴷ ⵙⴰ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⵏ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵜⴰⵔⵉⵡⴰⵏⵜ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⴰⵎ: "ⴰⵍ ⵊⴰⴷⵉⴷ" (Al-jadid), "ⴰⵍ ⴼⴰⵊⵔ" (Al-fajr), ⴷ "Shu'un filistiniyya", ⴷ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⴰⵍ ⴽⴰⵕⵎⵉⵍ" (Al-Karmel). ⴷⴰ ⵙⵉⵙ ⵙⵙⵉⵎⵖⵓⵔⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⴰⵖⵏ ⵉ ⵜⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵊⵍⴰⵏ. ⴷ ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍⵏⵜ ⴷ ⵜⵜⵓⴼⵙⵔⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⴷ ⵙⵉⵏ. ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏ ⵙ ⵓⴽⵛⵛⵓⵎ ⴷ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ (PLO). ⵉⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵜⵙⵇⵇⵉⵎⵜ ⵜⴰⵎⵣⵣⴳⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⴳ 1987, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵜⵉⵜⵜⵉⵢⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳⵉⵙ ⴳ [[1993]] ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵍⵓ. ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵡⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⵕⴰⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵣⵔⵉ ⴳ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵓⵊⵊⴰⵏ ⵜ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵖⵓⵍ ⵖⵔ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴼⴰⴷⵉⵡⵉⵏ, ⴷ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ [[ⵕⴰⵎⴰⵍⵍⴰⵀ]]. ==ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵏⵏⵙ== ==ⵜⴰⵖⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ== ==ⵉⴼⴰⵔⵙⵏ ⵏⵏⵙ== ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵜⴰⵙⴽⵍⴰ}} s0rle2m50vb8b0erk6ls7bn8u2q9sc4 198001 198000 2026-10-29T00:27:05Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 198001 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Mahmoud Darwich), ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 13 [[ⵎⴰⵕⵚ]] [[1941]] ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 9 ⵖⵓⵛⵜ [[2008]] ⴳ [[ⵀⵢⵓⵙⵜⵏ]] ([[ⵜⵉⴽⵙⴰⵙ]], [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]]), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ. ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵎⴰⵜⴰⵔⵏ ⵉⵅⴰⵜⵔⵏ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵜ <ref>« Mahmoud Darwich [archive] », sur lemonde.fr, 29 août 2008.</ref>, ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵔⵙⵓⵜ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵢⵏ. ⵉⴼⵙⵔ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ, ⴷ ⵙⴰ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⵏ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵜⴰⵔⵉⵡⴰⵏⵜ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⴰⵎ: "ⴰⵍ ⵊⴰⴷⵉⴷ" (Al-jadid), "ⴰⵍ ⴼⴰⵊⵔ" (Al-fajr), ⴷ "Shu'un filistiniyya", ⴷ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⴰⵍ ⴽⴰⵕⵎⵉⵍ" (Al-Karmel). ⴷⴰ ⵙⵉⵙ ⵙⵙⵉⵎⵖⵓⵔⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⴰⵖⵏ ⵉ ⵜⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵊⵍⴰⵏ. ⴷ ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍⵏⵜ ⴷ ⵜⵜⵓⴼⵙⵔⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⴷ ⵙⵉⵏ. ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏ ⵙ ⵓⴽⵛⵛⵓⵎ ⴷ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ (PLO). ⵉⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵜⵙⵇⵇⵉⵎⵜ ⵜⴰⵎⵣⵣⴳⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⴳ 1987, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵜⵉⵜⵜⵉⵢⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳⵉⵙ ⴳ [[1993]] ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵍⵓ. ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵡⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⵕⴰⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵣⵔⵉ ⴳ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵓⵊⵊⴰⵏ ⵜ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵖⵓⵍ ⵖⵔ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴼⴰⴷⵉⵡⵉⵏ, ⴷ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ [[ⵕⴰⵎⴰⵍⵍⴰⵀ]]. == ⵜⴰⵙⴽⵏⵓⴷⵔⵜ == === ⵜⴰⵎⵥⵉ ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵣⵡⵓⵔⵏⵉⵏ === ⵉⵍⵓⵍ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1941 ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⵍⵊⴰⵍⵉⵍ]], ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖⴼ 9 ⵏ ⵉⴽⵉⵍⵓⵎⵉⵜⵔⵏ ⵖⵔ ⵓⴳⵎⵓⴹ ⵏ [[ⵄⴰⴽⴽⴰ]] ⴳ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⴷⴷⴰⵡ ⵜⵡⴽⴰⵍⵜ [[ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵜⴰⴱⵕⵉⵟⴰⵏⵉⵜ]], ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵙ ⴰⴷ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⵣⵣⵓⵎ ⵙⴳ ⵉⴽⴰⵍⵉⵡⵏ [[ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ|ⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉⵢⵏ]]. ⴷ ⵉⴳ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ ⵜⴰⵏⵙⵍⵎⵜ ⵜⴰⵙⵓⵏⵏⵉⵜ ⵙⴳ ⵉⴷ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ, ⵖⵓⵔⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵡⴰⵔⵔⴰⵡⵏ ⴷ ⴽⵕⴰⴹⵜ ⵜⵔⴱⴰⵜⵉⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵙⵔⵙⵍ ⵏ ⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍ ⴳ 1948 ⴷ ⵎⴰⵢⴷ ⵜ ⵉⴷ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ ⵜⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵜ, ⵜⵔⵡⵍ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵖⵔ [[ⵍⵓⴱⵏⴰⵏ]] ⵉⴷⴰ ⴳ ⵜⵇⵇⵉⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴷⴰⵜ ⵎⴰ ⴷ ⵜⴰⵖⵓⵍ ⵙ ⵜⵓⴼⴼⵔⴰ ⵖⵔ ⵢⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵜⴰⴼ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⵓⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙ ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⴳ ⵡⴰⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵓⴷⴰⵢⵏ|ⵡⵓⴷⴰⵢⵏ]]. ⵜⵣⴷⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⴷⵉⵔ ⵍⴰⵙⴰⴷ]]. ==ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵏⵏⵙ== ==ⵜⴰⵖⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ== ==ⵉⴼⴰⵔⵙⵏ ⵏⵏⵙ== ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵜⴰⵙⴽⵍⴰ}} fw7bcdwl8vi1mfcj0b2yd0phzrabliz 198019 198001 2026-10-29T09:00:37Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 198019 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Mahmoud Darwich), ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 13 [[ⵎⴰⵕⵚ]] [[1941]] ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 9 ⵖⵓⵛⵜ [[2008]] ⴳ [[ⵀⵢⵓⵙⵜⵏ]] ([[ⵜⵉⴽⵙⴰⵙ]], [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]]), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ. ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵎⴰⵜⴰⵔⵏ ⵉⵅⴰⵜⵔⵏ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵜ <ref>« Mahmoud Darwich [archive] », sur lemonde.fr, 29 août 2008.</ref>, ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵔⵙⵓⵜ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵢⵏ. ⵉⴼⵙⵔ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ, ⴷ ⵙⴰ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⵏ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵜⴰⵔⵉⵡⴰⵏⵜ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⴰⵎ: "ⴰⵍ ⵊⴰⴷⵉⴷ" (Al-jadid), "ⴰⵍ ⴼⴰⵊⵔ" (Al-fajr), ⴷ "Shu'un filistiniyya", ⴷ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⴰⵍ ⴽⴰⵕⵎⵉⵍ" (Al-Karmel). ⴷⴰ ⵙⵉⵙ ⵙⵙⵉⵎⵖⵓⵔⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⴰⵖⵏ ⵉ ⵜⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵊⵍⴰⵏ. ⴷ ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍⵏⵜ ⴷ ⵜⵜⵓⴼⵙⵔⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⴷ ⵙⵉⵏ. ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏ ⵙ ⵓⴽⵛⵛⵓⵎ ⴷ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ (PLO). ⵉⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵜⵙⵇⵇⵉⵎⵜ ⵜⴰⵎⵣⵣⴳⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⴳ 1987, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵜⵉⵜⵜⵉⵢⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳⵉⵙ ⴳ [[1993]] ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵍⵓ. ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵡⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⵕⴰⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵣⵔⵉ ⴳ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵓⵊⵊⴰⵏ ⵜ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵖⵓⵍ ⵖⵔ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴼⴰⴷⵉⵡⵉⵏ, ⴷ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ [[ⵕⴰⵎⴰⵍⵍⴰⵀ]]. == ⵜⴰⵙⴽⵏⵓⴷⵔⵜ == === ⵜⴰⵎⵥⵉ ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵣⵡⵓⵔⵏⵉⵏ === ⵉⵍⵓⵍ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1941 ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⵍⵊⴰⵍⵉⵍ]], ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖⴼ 9 ⵏ ⵉⴽⵉⵍⵓⵎⵉⵜⵔⵏ ⵖⵔ ⵓⴳⵎⵓⴹ ⵏ [[ⵄⴰⴽⴽⴰ]] ⴳ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⴷⴷⴰⵡ ⵜⵡⴽⴰⵍⵜ [[ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵜⴰⴱⵕⵉⵟⴰⵏⵉⵜ]], ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵙ ⴰⴷ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⵣⵣⵓⵎ ⵙⴳ ⵉⴽⴰⵍⵉⵡⵏ [[ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ|ⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉⵢⵏ]]. ⴷ ⵉⴳ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ ⵜⴰⵏⵙⵍⵎⵜ ⵜⴰⵙⵓⵏⵏⵉⵜ ⵙⴳ ⵉⴷ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ, ⵖⵓⵔⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵡⴰⵔⵔⴰⵡⵏ ⴷ ⴽⵕⴰⴹⵜ ⵜⵔⴱⴰⵜⵉⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵙⵔⵙⵍ ⵏ ⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍ ⴳ 1948 ⴷ ⵎⴰⵢⴷ ⵜ ⵉⴷ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ ⵜⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵜ, ⵜⵔⵡⵍ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵖⵔ [[ⵍⵓⴱⵏⴰⵏ]] ⵉⴷⴰ ⴳ ⵜⵇⵇⵉⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴷⴰⵜ ⵎⴰ ⴷ ⵜⴰⵖⵓⵍ ⵙ ⵜⵓⴼⴼⵔⴰ ⵖⵔ ⵢⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵜⴰⴼ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⵓⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙ ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⴳ ⵡⴰⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵓⴷⴰⵢⵏ|ⵡⵓⴷⴰⵢⵏ]]. ⵜⵣⴷⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⴷⵉⵔ ⵍⴰⵙⴰⴷ]]. == ⵜⵉⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⵏⵏⵙ == * ''Rien qu’une autre année - Anthologie poétique (1966-1982)'', traduit par [[Abdellatif Laâbi]], Paris, [[Les Éditions de minuit]], 1983 (ISBN 9782707306654). * ''Palestine, mon pays : l'affaire du poème'', avec la participation de Simone Bitton, Ouri Avnéri et Matitiahu Peled, Éditions de minuit, 1988 (ISBN 9782707311887). * ''[[Plus rares sont les roses]]'', traduit par Abdellatif Laâbi, Éditions de minuit, 1989 (ISBN 9782707312839). * ''Chronique de la tristesse ordinaire, ''suivi de'' Poèmes palestiniens'', traduit par [[Olivier Carré (sociologue)|Olivier Carré]], [[éditions du Cerf]], 1989 (ISBN 9782204031820). * ''[[Une mémoire pour l'oubli]]'', traduit par Yves Gonzalez-Quijano et [[Farouk Mardam-Bey]], [[Actes Sud]], 1994 (ISBN 978-2-7427-0164-3). * ''Pourquoi as-tu laissé le cheval à sa solitude ?'', Arles, Actes Sud, 1996. * ''[[La Palestine comme métaphore]]'', traduit par [[Elias Sanbar]], Actes Sud, 1997 (ISBN 978-2-7427-1162-8). * ''Au dernier soir sur cette terre'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 1999 (ISBN 978-2-7427-2209-9). * ''Le Lit de l'étrangère'' (''Sareer El Ghariba'', 1998). * ''La terre nous est étroite et autres poèmes'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Poésie », NRF, Gallimard, 2000. * ''Murale'' (''Jidariyya'', 2000), traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2003 (ISBN 978-2-7427-4239-4). * ''État de siège'', illustrations d'Olivier Thébaud, traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2004 (ISBN 978-2-7427-4804-4). * ''Ne t'excuse pas'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Sindbad », Actes Sud, 2006 (ISBN 978-2-7427-5908-8). * ''Entretiens sur la poésie'', avec Abdo Wazen et Abbas Beydoun, traduit par Farouk Mardam-Bey, Actes Sud, 2006 (ISBN 978-2-7427-6393-1). * ''Comme des fleurs d'amandier ou plus loin (poèmes)'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2007 (ISBN 978-2-7427-7017-5). * ''Anthologie poétique'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Babel », Actes Sud, 2009 (ISBN 978-2-7427-8117-1). * ''La Trace du papillon. Journal poétique (été 2006 - été 2007)'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2009 (ISBN 978-2-7427-8264-2). * ''Je ne veux pas de fin à ce poème…'' (لا أريد لهذه القصيدة ان تنتهي), Riyad El-Rayyes, 2009 (رياض الريس). * ''Le Lanceur de dés et autres poèmes'', photos d'Ernest Pignon-Ernest, traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2010 (ISBN 978-2-7427-9030-2). * ''Une nation en exil : hymnes gravés ''suivi de'' La Qasida de Beyrouth'', avec Rachid Koraichi, Arles, Actes Sud, 2010. * ''Nous choisirons Sophocle et autres poèmes'', Arles, Actes Sud, 2011. * ''L’Exil recommencé'', traduit par Elias Sanbar, Arles, Actes Sud, 2013 (ISBN 978-2-330-00591-7). == ⵉⵙⴼⵔⵓⵜⵏ ⵉⵎⵥⴰⵡⴰⵏⵏ == * 1984 : Hâdî Guillah (chant, oud), ''Périples'', Paris, Le Chant du monde (Contient ''Carte d'identité'' de Mahmoud Darwich). * 2002-2006 : La chanteuse comédienne Dominique Devals et la Mini Compagnie Laccarrière mettent en musique ''Onze astres sur l'épilogue andalou'' (suite de onze poèmes évoquant le départ des Arabes de l'Andalousie, traduits en français par Elias Sanbar aux éditions Actes Sud). La musique est signée par Philippe Laccarrière, contrebassiste de jazz ; l'œuvre est enregistrée en 2006 sur CD. Les mêmes mettent en musique, cette fois pour un big band de jazz, ''Le Dernier Discours de l'homme rouge'', poème en hommage aux Indiens d'Amérique, interprété pour la première fois en présence de Mahmoud Darwich en novembre 2006 à l'Unesco. * 2007 : [[Le Trio Joubran]], ''Récital Mahmoud Darwich'', avec les voix de Mahmoud Darwich et [[Didier Sandre]], Paris, [[Théâtre de l'Odéon|Odéon-Théâtre de l'Europe]], le 7 octobre ; 2 disques compacts (enregistrement public, réalisé et diffusé par France Culture), Arles, Actes Sud, 2010. * 2010 : [[Thierry Machuel]], ''Opus 61 : Amal waqti'' pour baryton et cornet à bouquin sur des textes en arabe de Mahmoud Darwich, Création Marcel Pérès et Jean Tubéry, 27 septembre 2010, Clairvaux, festival Ombres et lumières. * 2012 : La compagnie Brozzoni, reprend les écrits de Darwich pour en faire un spectacle théâtre et musical, ''Quand m'embrasseras-tu ?''. * 2014 : Dernière Bande, le label de [[Rodolphe Burger]], publie un disque intitulé ''Le Cantique des cantiques & Hommage à Mahmoud Darwich'' comportant deux morceaux, dont le second, ''S'envolent les colombes'', est construit autour du poème éponyme du poète, dans une traduction d'[[Elias Sanbar]]. ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵜⴰⵙⴽⵍⴰ}} d401p6vjxukc8gxzaobr7afs3d7p0ew 198021 198019 2026-10-29T09:17:51Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 /* ⵉⵙⴼⵔⵓⵜⵏ ⵉⵎⵥⴰⵡⴰⵏⵏ */ 198021 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Mahmoud Darwich), ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 13 [[ⵎⴰⵕⵚ]] [[1941]] ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 9 ⵖⵓⵛⵜ [[2008]] ⴳ [[ⵀⵢⵓⵙⵜⵏ]] ([[ⵜⵉⴽⵙⴰⵙ]], [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]]), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ. ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵎⴰⵜⴰⵔⵏ ⵉⵅⴰⵜⵔⵏ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵜ <ref>« Mahmoud Darwich [archive] », sur lemonde.fr, 29 août 2008.</ref>, ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵔⵙⵓⵜ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵢⵏ. ⵉⴼⵙⵔ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ, ⴷ ⵙⴰ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⵏ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵜⴰⵔⵉⵡⴰⵏⵜ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⴰⵎ: "ⴰⵍ ⵊⴰⴷⵉⴷ" (Al-jadid), "ⴰⵍ ⴼⴰⵊⵔ" (Al-fajr), ⴷ "Shu'un filistiniyya", ⴷ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⴰⵍ ⴽⴰⵕⵎⵉⵍ" (Al-Karmel). ⴷⴰ ⵙⵉⵙ ⵙⵙⵉⵎⵖⵓⵔⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⴰⵖⵏ ⵉ ⵜⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵊⵍⴰⵏ. ⴷ ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍⵏⵜ ⴷ ⵜⵜⵓⴼⵙⵔⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⴷ ⵙⵉⵏ. ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏ ⵙ ⵓⴽⵛⵛⵓⵎ ⴷ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ (PLO). ⵉⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵜⵙⵇⵇⵉⵎⵜ ⵜⴰⵎⵣⵣⴳⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⴳ 1987, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵜⵉⵜⵜⵉⵢⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳⵉⵙ ⴳ [[1993]] ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵍⵓ. ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵡⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⵕⴰⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵣⵔⵉ ⴳ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵓⵊⵊⴰⵏ ⵜ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵖⵓⵍ ⵖⵔ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴼⴰⴷⵉⵡⵉⵏ, ⴷ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ [[ⵕⴰⵎⴰⵍⵍⴰⵀ]]. == ⵜⴰⵙⴽⵏⵓⴷⵔⵜ == === ⵜⴰⵎⵥⵉ ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵣⵡⵓⵔⵏⵉⵏ === ⵉⵍⵓⵍ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1941 ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⵍⵊⴰⵍⵉⵍ]], ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖⴼ 9 ⵏ ⵉⴽⵉⵍⵓⵎⵉⵜⵔⵏ ⵖⵔ ⵓⴳⵎⵓⴹ ⵏ [[ⵄⴰⴽⴽⴰ]] ⴳ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⴷⴷⴰⵡ ⵜⵡⴽⴰⵍⵜ [[ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵜⴰⴱⵕⵉⵟⴰⵏⵉⵜ]], ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵙ ⴰⴷ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⵣⵣⵓⵎ ⵙⴳ ⵉⴽⴰⵍⵉⵡⵏ [[ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ|ⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉⵢⵏ]]. ⴷ ⵉⴳ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ ⵜⴰⵏⵙⵍⵎⵜ ⵜⴰⵙⵓⵏⵏⵉⵜ ⵙⴳ ⵉⴷ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ, ⵖⵓⵔⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵡⴰⵔⵔⴰⵡⵏ ⴷ ⴽⵕⴰⴹⵜ ⵜⵔⴱⴰⵜⵉⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵙⵔⵙⵍ ⵏ ⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍ ⴳ 1948 ⴷ ⵎⴰⵢⴷ ⵜ ⵉⴷ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ ⵜⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵜ, ⵜⵔⵡⵍ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵖⵔ [[ⵍⵓⴱⵏⴰⵏ]] ⵉⴷⴰ ⴳ ⵜⵇⵇⵉⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴷⴰⵜ ⵎⴰ ⴷ ⵜⴰⵖⵓⵍ ⵙ ⵜⵓⴼⴼⵔⴰ ⵖⵔ ⵢⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵜⴰⴼ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⵓⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙ ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⴳ ⵡⴰⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵓⴷⴰⵢⵏ|ⵡⵓⴷⴰⵢⵏ]]. ⵜⵣⴷⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⴷⵉⵔ ⵍⴰⵙⴰⴷ]]. == ⵜⵉⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⵏⵏⵙ == * ''Rien qu’une autre année - Anthologie poétique (1966-1982)'', traduit par [[Abdellatif Laâbi]], Paris, [[Les Éditions de minuit]], 1983 (ISBN 9782707306654). * ''Palestine, mon pays : l'affaire du poème'', avec la participation de Simone Bitton, Ouri Avnéri et Matitiahu Peled, Éditions de minuit, 1988 (ISBN 9782707311887). * ''[[Plus rares sont les roses]]'', traduit par Abdellatif Laâbi, Éditions de minuit, 1989 (ISBN 9782707312839). * ''Chronique de la tristesse ordinaire, ''suivi de'' Poèmes palestiniens'', traduit par [[Olivier Carré (sociologue)|Olivier Carré]], [[éditions du Cerf]], 1989 (ISBN 9782204031820). * ''[[Une mémoire pour l'oubli]]'', traduit par Yves Gonzalez-Quijano et [[Farouk Mardam-Bey]], [[Actes Sud]], 1994 (ISBN 978-2-7427-0164-3). * ''Pourquoi as-tu laissé le cheval à sa solitude ?'', Arles, Actes Sud, 1996. * ''[[La Palestine comme métaphore]]'', traduit par [[Elias Sanbar]], Actes Sud, 1997 (ISBN 978-2-7427-1162-8). * ''Au dernier soir sur cette terre'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 1999 (ISBN 978-2-7427-2209-9). * ''Le Lit de l'étrangère'' (''Sareer El Ghariba'', 1998). * ''La terre nous est étroite et autres poèmes'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Poésie », NRF, Gallimard, 2000. * ''Murale'' (''Jidariyya'', 2000), traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2003 (ISBN 978-2-7427-4239-4). * ''État de siège'', illustrations d'Olivier Thébaud, traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2004 (ISBN 978-2-7427-4804-4). * ''Ne t'excuse pas'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Sindbad », Actes Sud, 2006 (ISBN 978-2-7427-5908-8). * ''Entretiens sur la poésie'', avec Abdo Wazen et Abbas Beydoun, traduit par Farouk Mardam-Bey, Actes Sud, 2006 (ISBN 978-2-7427-6393-1). * ''Comme des fleurs d'amandier ou plus loin (poèmes)'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2007 (ISBN 978-2-7427-7017-5). * ''Anthologie poétique'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Babel », Actes Sud, 2009 (ISBN 978-2-7427-8117-1). * ''La Trace du papillon. Journal poétique (été 2006 - été 2007)'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2009 (ISBN 978-2-7427-8264-2). * ''Je ne veux pas de fin à ce poème…'' (لا أريد لهذه القصيدة ان تنتهي), Riyad El-Rayyes, 2009 (رياض الريس). * ''Le Lanceur de dés et autres poèmes'', photos d'Ernest Pignon-Ernest, traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2010 (ISBN 978-2-7427-9030-2). * ''Une nation en exil : hymnes gravés ''suivi de'' La Qasida de Beyrouth'', avec Rachid Koraichi, Arles, Actes Sud, 2010. * ''Nous choisirons Sophocle et autres poèmes'', Arles, Actes Sud, 2011. * ''L’Exil recommencé'', traduit par Elias Sanbar, Arles, Actes Sud, 2013 (ISBN 978-2-330-00591-7). == ⵜⵉⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵥⴰⵡⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵜⴽⵙⵙⵓⵢⵜ == ⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔⵏⵜ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⵥⴰⵡⴰⵏ ⴳ ⵓⴼⵓⵙ ⵏ ⵉⵏⵓⵥⴰⵕ ⴰⵎ [[ⵎⴰⵕⵙⵉⵍ ⵅⵍⵉⴼⴰ]], [[ⵎⴰⵊⴷⴰ ⴰⵕⵕⵓⵎⵉ]], ⵉⵊⵉⵏ, ⵏⵖ [[ⴰⵃⵎⴰⴷ ⵇⵄⴱⵓⵕ]]. ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1984, ⵉⵙⵍⵍⵖⴰ ⵎⴰⵕⵙⵉⵍ ⵅⵍⵉⴼⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵉⵅⴼ "ⵃⵎⴰⴷ ⴰⵄⵕⴰⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵓⴱⵉⵕⴰ ⵜⵓⴷⵢⵉⵣⵜ ⵙⴳ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ. ⴷ ⵉⵛⵏⴰ ⵎⴰⵕⵙⵉⵍ ⵅⵍⵉⴼⴰ ⴷ ⵓⵎⴰⵢⵎⴰ ⵍⵅⴰⵍⵉⵍ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵙⵙⵉⵅⴼ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏ ⵎⵢⴰⴷⵉⵏ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ. ⵉⴷⵔⴰ "ⵓⵎⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵊⵓⴱⵕⴰⵏ" ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵣⵎⵣⵣⴰ ⵙ ⵜⵉⵢⵜⵉ ⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴰⵍⵍⵖⴰⵜⵉⵏ ⵅⴼ ⵢⵉⵎⵉⵙ ⵏ [[ⵜⴰⵎⵊⴰ (ⵉⵎⵉⵙ)|ⵜⵎⵊⴰ]] ⴳ ⵓⵙⵙⵉⴷⴼ ⵏ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ <ref>Voir notices bibliographiques [archive] sur le catalogue général de la BnF.</ref>, ⴷ ⵜⵎⴳⴳⴰⵔⵓⵜ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵍⵍⴰ ⴳ [[ⴰⵕⵍ]] ⴳ ⵢⵓⵍⵢⵓⵣ [[2008]]. * 1984 : Hâdî Guillah (chant, oud), ''Périples'', Paris, Le Chant du monde (Contient ''Carte d'identité'' de Mahmoud Darwich<ref>https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb38108024k.public</ref>). * 2002-2006 : La chanteuse comédienne Dominique Devals et la Mini Compagnie Laccarrière mettent en musique ''Onze astres sur l'épilogue andalou'' (suite de onze poèmes évoquant le départ des Arabes de l'Andalousie, traduits en français par Elias Sanbar aux éditions Actes Sud<ref>Traduits en français par Elias Sanbar aux éditions Actes Sud.</ref>). La musique est signée par Philippe Laccarrière, contrebassiste de jazz ; l'œuvre est enregistrée en 2006 sur CD. Les mêmes mettent en musique, cette fois pour un big band de jazz, ''Le Dernier Discours de l'homme rouge'', poème en hommage aux Indiens d'Amérique, interprété pour la première fois en présence de Mahmoud Darwich en novembre 2006 à l'Unesco. * 2007 : [[Le Trio Joubran]], ''Récital Mahmoud Darwich'', avec les voix de Mahmoud Darwich et [[Didier Sandre]], Paris, [[Théâtre de l'Odéon|Odéon-Théâtre de l'Europe]], le 7 octobre ; 2 disques compacts (enregistrement public, réalisé et diffusé par France Culture), Arles, Actes Sud, 2010<ref>https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb42323512s.public</ref>. * 2010 : [[Thierry Machuel]], ''Opus 61 : Amal waqti'' pour baryton et cornet à bouquin sur des textes en arabe de Mahmoud Darwich, Création Marcel Pérès et Jean Tubéry, 27 septembre 2010, Clairvaux, festival Ombres et lumières. * 2012 : La compagnie Brozzoni, reprend les écrits de Darwich pour en faire un spectacle théâtre et musical, ''Quand m'embrasseras-tu ?''. * 2014 : Dernière Bande<ref>« DERNIÈRE BANDE - Le label de Rodolphe Burger [archive] », sur dernierebandemusic.com (consulté le 6 octobre 2020).</ref>, le label de [[Rodolphe Burger]], publie un disque intitulé ''Le Cantique des cantiques & Hommage à Mahmoud Darwich''<ref>« Le Cantique des cantiques [archive] », sur youtube.com (consulté le 16 juin 2024).</ref> comportant deux morceaux, dont le second, ''S'envolent les colombes'', est construit autour du poème éponyme du poète, dans une traduction d'[[Elias Sanbar]]. ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵜⴰⵙⴽⵍⴰ}} 40ghzp9jirkt2bfo2ng6pnvc5fyhekv 198026 198021 2026-10-29T09:54:11Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 198026 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Mahmoud Darwich), ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 13 [[ⵎⴰⵕⵚ]] [[1941]] ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 9 ⵖⵓⵛⵜ [[2008]] ⴳ [[ⵀⵢⵓⵙⵜⵏ]] ([[ⵜⵉⴽⵙⴰⵙ]], [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]]), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ. ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵎⴰⵜⴰⵔⵏ ⵉⵅⴰⵜⵔⵏ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵜ <ref>« Mahmoud Darwich [archive] », sur lemonde.fr, 29 août 2008.</ref>, ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵔⵙⵓⵜ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵢⵏ. ⵉⴼⵙⵔ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ, ⴷ ⵙⴰ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⵏ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵜⴰⵔⵉⵡⴰⵏⵜ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⴰⵎ: "ⴰⵍ ⵊⴰⴷⵉⴷ" (Al-jadid), "ⴰⵍ ⴼⴰⵊⵔ" (Al-fajr), ⴷ "Shu'un filistiniyya", ⴷ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⴰⵍ ⴽⴰⵕⵎⵉⵍ" (Al-Karmel). ⴷⴰ ⵙⵉⵙ ⵙⵙⵉⵎⵖⵓⵔⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⴰⵖⵏ ⵉ ⵜⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵊⵍⴰⵏ. ⴷ ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍⵏⵜ ⴷ ⵜⵜⵓⴼⵙⵔⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⴷ ⵙⵉⵏ. ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏ ⵙ ⵓⴽⵛⵛⵓⵎ ⴷ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ (PLO). ⵉⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵜⵙⵇⵇⵉⵎⵜ ⵜⴰⵎⵣⵣⴳⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⴳ 1987, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵜⵉⵜⵜⵉⵢⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳⵉⵙ ⴳ [[1993]] ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵍⵓ. ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵡⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⵕⴰⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵣⵔⵉ ⴳ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵓⵊⵊⴰⵏ ⵜ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵖⵓⵍ ⵖⵔ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴼⴰⴷⵉⵡⵉⵏ, ⴷ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ [[ⵕⴰⵎⴰⵍⵍⴰⵀ]]. == ⵜⴰⵙⴽⵏⵓⴷⵔⵜ == === ⵜⴰⵎⵥⵉ ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵣⵡⵓⵔⵏⵉⵏ === ⵉⵍⵓⵍ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1941 ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⵍⵊⴰⵍⵉⵍ]], ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖⴼ 9 ⵏ ⵉⴽⵉⵍⵓⵎⵉⵜⵔⵏ ⵖⵔ ⵓⴳⵎⵓⴹ ⵏ [[ⵄⴰⴽⴽⴰ]] ⴳ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⴷⴷⴰⵡ ⵜⵡⴽⴰⵍⵜ [[ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵜⴰⴱⵕⵉⵟⴰⵏⵉⵜ]], ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵙ ⴰⴷ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⵣⵣⵓⵎ ⵙⴳ ⵉⴽⴰⵍⵉⵡⵏ [[ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ|ⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉⵢⵏ]]. ⴷ ⵉⴳ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ ⵜⴰⵏⵙⵍⵎⵜ ⵜⴰⵙⵓⵏⵏⵉⵜ ⵙⴳ ⵉⴷ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ, ⵖⵓⵔⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵡⴰⵔⵔⴰⵡⵏ ⴷ ⴽⵕⴰⴹⵜ ⵜⵔⴱⴰⵜⵉⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵙⵔⵙⵍ ⵏ ⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍ ⴳ 1948 ⴷ ⵎⴰⵢⴷ ⵜ ⵉⴷ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ ⵜⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵜ, ⵜⵔⵡⵍ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵖⵔ [[ⵍⵓⴱⵏⴰⵏ]] ⵉⴷⴰ ⴳ ⵜⵇⵇⵉⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴷⴰⵜ ⵎⴰ ⴷ ⵜⴰⵖⵓⵍ ⵙ ⵜⵓⴼⴼⵔⴰ ⵖⵔ ⵢⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵜⴰⴼ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⵓⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙ ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⴳ ⵡⴰⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵓⴷⴰⵢⵏ|ⵡⵓⴷⴰⵢⵏ]]. ⵜⵣⴷⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⴷⵉⵔ ⵍⴰⵙⴰⴷ]]. ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴰⵙⵍⵎⴷ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵏⵣⵓ ⴳ ⴷⵉⵔ ⵍⴰⵙⴰⴷ, ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴷⴷⵔ ⴷⴷⴰⵡ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⴷⵉⴷⴷⵉ ⵉⵣⴷⵉⵏ ⵖⴼ ⵡⴰⵎⵎⴰⵥ ⴷ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵜⵎⵙⵓⵍⵜⴰ ⵜⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉⵜ. ⴷ ⵉⵙⵎⴷ ⴰⵙⵍⵎⴷ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⵉⵏⴰⵏ ⴳ [[ⴽⴼⴰⵕ ⵢⴰⵙⵉⴼ]], ⵖⴼ ⵙⵉⵏ ⵉⴽⵉⵍⵓⵎⵉⵜⵔⵏ ⴳ ⵢⵉⵥⵥⵍⵎⴹ ⵏ [[ⵍⵊⴰⴷⵉⴷⴰ]]. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⴷⴷⴰ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ ⵖⵔ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ [[ⵃⴰⵢⴼⴰ (ⵜⴰⵎⴷⵉⵏⵜ)|ⵃⴰⵢⴼⴰ]]. ⵜⴻⵜⵜⵓⴼⵙⴰⵔ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵍⵍⴰ ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵏ 19 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ (ⵉⴳⴹⴰⴹ ⵎⵉⵏ ⵉⴼⵔⴰⵡⵏ, 1960). == ⴰⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⵓⵖⵓⵍⵜ == ⴳ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⵔⵉ ⵏⵏⵙ, ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴰⵙⴼⵙⵔ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⴳⵔⴰⴷⵏ ⴳ ⵉⵖⵎⵉⵙⵏ ⴷ ⵜⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⴰⵎ "ⴰⵍ ⵉⵜⵜⵉⵃⴰⴷ" ⴷ "ⴰⵍ ⵊⴰⴷⵉⴷ" ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵙⵓⵍ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ. ⴷ ⴳ 1961, ⵢⵓⴷⴼ ⵙ ⵜⵓⴼⴼⵔⴰ ⵖⵔ [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⵊⵎⴰⵡ ⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉ|ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⵊⵎⴰⵡ ⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉ]] (ⵎⴰⴽⵉ), ⴷ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵓⵏⴱⴷⴰⴷ ⵏ ⵓⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⴳ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⴰⵍ ⴼⴰⵊⵔ". ⴳⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ 1961 ⴷ 1967, ⵉⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⴷ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⴰⴼ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵜⵉⵍⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵉⵏ. ⴷ ⴳ 1964, ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵉⵜⴳ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵕⴹ ⵏ ⵜⵏⵣⴱⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏⵏⵙ "ⵉⴼⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵓⵣⴰⵜⵉⵎ". ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏ "ⵜⴰⴽⴰⵕⴹⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴳⵉⵜ" (ⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏⴽⴽ ⵎⵙⵖ ⴰⵄⵕⴰⴱ), ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵏⵏⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ, ⵜⵣⵔⵉ ⵉⵡⵜⵜⴰ ⵉⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵢⵏ ⵙ ⵓⴼⴰⴼⵉ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⴳ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵜⵜⴰⵍⵙⵏ ⴳ ⵇⴰⵃ ⴰⵎⴰⴹⴰⵍ ⴰⵄⵕⴰⴱ. == ⵜⵉⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⵏⵏⵙ == * ''Rien qu’une autre année - Anthologie poétique (1966-1982)'', traduit par [[Abdellatif Laâbi]], Paris, [[Les Éditions de minuit]], 1983 (ISBN 9782707306654). * ''Palestine, mon pays : l'affaire du poème'', avec la participation de Simone Bitton, Ouri Avnéri et Matitiahu Peled, Éditions de minuit, 1988 (ISBN 9782707311887). * ''[[Plus rares sont les roses]]'', traduit par Abdellatif Laâbi, Éditions de minuit, 1989 (ISBN 9782707312839). * ''Chronique de la tristesse ordinaire, ''suivi de'' Poèmes palestiniens'', traduit par [[Olivier Carré (sociologue)|Olivier Carré]], [[éditions du Cerf]], 1989 (ISBN 9782204031820). * ''[[Une mémoire pour l'oubli]]'', traduit par Yves Gonzalez-Quijano et [[Farouk Mardam-Bey]], [[Actes Sud]], 1994 (ISBN 978-2-7427-0164-3). * ''Pourquoi as-tu laissé le cheval à sa solitude ?'', Arles, Actes Sud, 1996. * ''[[La Palestine comme métaphore]]'', traduit par [[Elias Sanbar]], Actes Sud, 1997 (ISBN 978-2-7427-1162-8). * ''Au dernier soir sur cette terre'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 1999 (ISBN 978-2-7427-2209-9). * ''Le Lit de l'étrangère'' (''Sareer El Ghariba'', 1998). * ''La terre nous est étroite et autres poèmes'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Poésie », NRF, Gallimard, 2000. * ''Murale'' (''Jidariyya'', 2000), traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2003 (ISBN 978-2-7427-4239-4). * ''État de siège'', illustrations d'Olivier Thébaud, traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2004 (ISBN 978-2-7427-4804-4). * ''Ne t'excuse pas'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Sindbad », Actes Sud, 2006 (ISBN 978-2-7427-5908-8). * ''Entretiens sur la poésie'', avec Abdo Wazen et Abbas Beydoun, traduit par Farouk Mardam-Bey, Actes Sud, 2006 (ISBN 978-2-7427-6393-1). * ''Comme des fleurs d'amandier ou plus loin (poèmes)'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2007 (ISBN 978-2-7427-7017-5). * ''Anthologie poétique'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Babel », Actes Sud, 2009 (ISBN 978-2-7427-8117-1). * ''La Trace du papillon. Journal poétique (été 2006 - été 2007)'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2009 (ISBN 978-2-7427-8264-2). * ''Je ne veux pas de fin à ce poème…'' (لا أريد لهذه القصيدة ان تنتهي), Riyad El-Rayyes, 2009 (رياض الريس). * ''Le Lanceur de dés et autres poèmes'', photos d'Ernest Pignon-Ernest, traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2010 (ISBN 978-2-7427-9030-2). * ''Une nation en exil : hymnes gravés ''suivi de'' La Qasida de Beyrouth'', avec Rachid Koraichi, Arles, Actes Sud, 2010. * ''Nous choisirons Sophocle et autres poèmes'', Arles, Actes Sud, 2011. * ''L’Exil recommencé'', traduit par Elias Sanbar, Arles, Actes Sud, 2013 (ISBN 978-2-330-00591-7). == ⵜⵉⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵥⴰⵡⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵜⴽⵙⵙⵓⵢⵜ == ⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔⵏⵜ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⵥⴰⵡⴰⵏ ⴳ ⵓⴼⵓⵙ ⵏ ⵉⵏⵓⵥⴰⵕ ⴰⵎ [[ⵎⴰⵕⵙⵉⵍ ⵅⵍⵉⴼⴰ]], [[ⵎⴰⵊⴷⴰ ⴰⵕⵕⵓⵎⵉ]], ⵉⵊⵉⵏ, ⵏⵖ [[ⴰⵃⵎⴰⴷ ⵇⵄⴱⵓⵕ]]. ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1984, ⵉⵙⵍⵍⵖⴰ ⵎⴰⵕⵙⵉⵍ ⵅⵍⵉⴼⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵉⵅⴼ "ⵃⵎⴰⴷ ⴰⵄⵕⴰⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵓⴱⵉⵕⴰ ⵜⵓⴷⵢⵉⵣⵜ ⵙⴳ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ. ⴷ ⵉⵛⵏⴰ ⵎⴰⵕⵙⵉⵍ ⵅⵍⵉⴼⴰ ⴷ ⵓⵎⴰⵢⵎⴰ ⵍⵅⴰⵍⵉⵍ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵙⵙⵉⵅⴼ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏ ⵎⵢⴰⴷⵉⵏ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ. ⵉⴷⵔⴰ "ⵓⵎⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵊⵓⴱⵕⴰⵏ" ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵣⵎⵣⵣⴰ ⵙ ⵜⵉⵢⵜⵉ ⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴰⵍⵍⵖⴰⵜⵉⵏ ⵅⴼ ⵢⵉⵎⵉⵙ ⵏ [[ⵜⴰⵎⵊⴰ (ⵉⵎⵉⵙ)|ⵜⵎⵊⴰ]] ⴳ ⵓⵙⵙⵉⴷⴼ ⵏ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ <ref>Voir notices bibliographiques [archive] sur le catalogue général de la BnF.</ref>, ⴷ ⵜⵎⴳⴳⴰⵔⵓⵜ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵍⵍⴰ ⴳ [[ⴰⵕⵍ]] ⴳ ⵢⵓⵍⵢⵓⵣ [[2008]]. * 1984 : Hâdî Guillah (chant, oud), ''Périples'', Paris, Le Chant du monde (Contient ''Carte d'identité'' de Mahmoud Darwich<ref>https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb38108024k.public</ref>). * 2002-2006 : La chanteuse comédienne Dominique Devals et la Mini Compagnie Laccarrière mettent en musique ''Onze astres sur l'épilogue andalou'' (suite de onze poèmes évoquant le départ des Arabes de l'Andalousie, traduits en français par Elias Sanbar aux éditions Actes Sud<ref>Traduits en français par Elias Sanbar aux éditions Actes Sud.</ref>). La musique est signée par Philippe Laccarrière, contrebassiste de jazz ; l'œuvre est enregistrée en 2006 sur CD. Les mêmes mettent en musique, cette fois pour un big band de jazz, ''Le Dernier Discours de l'homme rouge'', poème en hommage aux Indiens d'Amérique, interprété pour la première fois en présence de Mahmoud Darwich en novembre 2006 à l'Unesco. * 2007 : [[Le Trio Joubran]], ''Récital Mahmoud Darwich'', avec les voix de Mahmoud Darwich et [[Didier Sandre]], Paris, [[Théâtre de l'Odéon|Odéon-Théâtre de l'Europe]], le 7 octobre ; 2 disques compacts (enregistrement public, réalisé et diffusé par France Culture), Arles, Actes Sud, 2010<ref>https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb42323512s.public</ref>. * 2010 : [[Thierry Machuel]], ''Opus 61 : Amal waqti'' pour baryton et cornet à bouquin sur des textes en arabe de Mahmoud Darwich, Création Marcel Pérès et Jean Tubéry, 27 septembre 2010, Clairvaux, festival Ombres et lumières. * 2012 : La compagnie Brozzoni, reprend les écrits de Darwich pour en faire un spectacle théâtre et musical, ''Quand m'embrasseras-tu/ⵎⴰⵏⵎⴽ ⴰ ⵙ ⴷⴰ ⵢⵉ ⵜⵥⵕⵕⴰⴷ?''. * 2014 : Dernière Bande<ref>« DERNIÈRE BANDE - Le label de Rodolphe Burger [archive] », sur dernierebandemusic.com (consulté le 6 octobre 2020).</ref>, le label de [[Rodolphe Burger]], publie un disque intitulé ''Le Cantique des cantiques & Hommage à Mahmoud Darwich''<ref>« Le Cantique des cantiques [archive] », sur youtube.com (consulté le 16 juin 2024).</ref> comportant deux morceaux, dont le second, ''S'envolent les colombes'', est construit autour du poème éponyme du poète, dans une traduction d'[[Elias Sanbar]]. ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵜⴰⵙⴽⵍⴰ}} rnqzgimyq7akwqew33amcu48oqrefh3 198027 198026 2026-10-29T10:12:36Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 198027 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Mahmoud Darwich), ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 13 [[ⵎⴰⵕⵚ]] [[1941]] ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 9 ⵖⵓⵛⵜ [[2008]] ⴳ [[ⵀⵢⵓⵙⵜⵏ]] ([[ⵜⵉⴽⵙⴰⵙ]], [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]]), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ. ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵎⴰⵜⴰⵔⵏ ⵉⵅⴰⵜⵔⵏ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵜ <ref>« Mahmoud Darwich [archive] », sur lemonde.fr, 29 août 2008.</ref>, ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵔⵙⵓⵜ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵢⵏ. ⵉⴼⵙⵔ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ, ⴷ ⵙⴰ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⵏ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵜⴰⵔⵉⵡⴰⵏⵜ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⴰⵎ: "ⴰⵍ ⵊⴰⴷⵉⴷ" (Al-jadid), "ⴰⵍ ⴼⴰⵊⵔ" (Al-fajr), ⴷ "Shu'un filistiniyya", ⴷ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⴰⵍ ⴽⴰⵕⵎⵉⵍ" (Al-Karmel). ⴷⴰ ⵙⵉⵙ ⵙⵙⵉⵎⵖⵓⵔⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⴰⵖⵏ ⵉ ⵜⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵊⵍⴰⵏ. ⴷ ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍⵏⵜ ⴷ ⵜⵜⵓⴼⵙⵔⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⴷ ⵙⵉⵏ. ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏ ⵙ ⵓⴽⵛⵛⵓⵎ ⴷ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ (PLO). ⵉⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵜⵙⵇⵇⵉⵎⵜ ⵜⴰⵎⵣⵣⴳⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⴳ 1987, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵜⵉⵜⵜⵉⵢⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳⵉⵙ ⴳ [[1993]] ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵍⵓ. ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵡⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⵕⴰⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵣⵔⵉ ⴳ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵓⵊⵊⴰⵏ ⵜ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵖⵓⵍ ⵖⵔ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴼⴰⴷⵉⵡⵉⵏ, ⴷ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ [[ⵕⴰⵎⴰⵍⵍⴰⵀ]]. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:MahmoudDarwish.jpg|thumb|left|210x210px|ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴳ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴱⴰⵢⵜ ⵍⴰⵃⵎ]] == ⵜⴰⵙⴽⵏⵓⴷⵔⵜ == === ⵜⴰⵎⵥⵉ ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵣⵡⵓⵔⵏⵉⵏ === ⵉⵍⵓⵍ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1941 ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⵍⵊⴰⵍⵉⵍ]], ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖⴼ 9 ⵏ ⵉⴽⵉⵍⵓⵎⵉⵜⵔⵏ ⵖⵔ ⵓⴳⵎⵓⴹ ⵏ [[ⵄⴰⴽⴽⴰ]] ⴳ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⴷⴷⴰⵡ ⵜⵡⴽⴰⵍⵜ [[ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵜⴰⴱⵕⵉⵟⴰⵏⵉⵜ]], ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵙ ⴰⴷ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⵣⵣⵓⵎ ⵙⴳ ⵉⴽⴰⵍⵉⵡⵏ [[ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ|ⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉⵢⵏ]]. ⴷ ⵉⴳ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ ⵜⴰⵏⵙⵍⵎⵜ ⵜⴰⵙⵓⵏⵏⵉⵜ ⵙⴳ ⵉⴷ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ, ⵖⵓⵔⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵡⴰⵔⵔⴰⵡⵏ ⴷ ⴽⵕⴰⴹⵜ ⵜⵔⴱⴰⵜⵉⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵙⵔⵙⵍ ⵏ ⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍ ⴳ 1948 ⴷ ⵎⴰⵢⴷ ⵜ ⵉⴷ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ ⵜⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵜ, ⵜⵔⵡⵍ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵖⵔ [[ⵍⵓⴱⵏⴰⵏ]] ⵉⴷⴰ ⴳ ⵜⵇⵇⵉⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴷⴰⵜ ⵎⴰ ⴷ ⵜⴰⵖⵓⵍ ⵙ ⵜⵓⴼⴼⵔⴰ ⵖⵔ ⵢⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵜⴰⴼ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⵓⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙ ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⴳ ⵡⴰⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵓⴷⴰⵢⵏ|ⵡⵓⴷⴰⵢⵏ]]. ⵜⵣⴷⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⴷⵉⵔ ⵍⴰⵙⴰⴷ]]. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Mahmoud Darwish tag.jpg|thumb|left|210x210px|ⵜⴰⴼⵔⵉⵙⵜ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵔⴰⴱ ⴷⴳ [[ⵜⵓⵏⵙ]]]] ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴰⵙⵍⵎⴷ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵏⵣⵓ ⴳ ⴷⵉⵔ ⵍⴰⵙⴰⴷ, ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴷⴷⵔ ⴷⴷⴰⵡ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⴷⵉⴷⴷⵉ ⵉⵣⴷⵉⵏ ⵖⴼ ⵡⴰⵎⵎⴰⵥ ⴷ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵜⵎⵙⵓⵍⵜⴰ ⵜⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉⵜ. ⴷ ⵉⵙⵎⴷ ⴰⵙⵍⵎⴷ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⵉⵏⴰⵏ ⴳ [[ⴽⴼⴰⵕ ⵢⴰⵙⵉⴼ]], ⵖⴼ ⵙⵉⵏ ⵉⴽⵉⵍⵓⵎⵉⵜⵔⵏ ⴳ ⵢⵉⵥⵥⵍⵎⴹ ⵏ [[ⵍⵊⴰⴷⵉⴷⴰ]]. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⴷⴷⴰ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ ⵖⵔ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ [[ⵃⴰⵢⴼⴰ (ⵜⴰⵎⴷⵉⵏⵜ)|ⵃⴰⵢⴼⴰ]]. ⵜⴻⵜⵜⵓⴼⵙⴰⵔ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵍⵍⴰ ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵏ 19 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ (ⵉⴳⴹⴰⴹ ⵎⵉⵏ ⵉⴼⵔⴰⵡⵏ, 1960). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Mahmoud Darwish Museum IMG 4061.jpg|thumb|210x210px|ⵜⴰⴽⴰⵕⴹⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴳⵉⵜ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵏ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵄⵄⵓⵔⵎⴰ ⵏⵏⵙ]] == ⴰⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⵓⵖⵓⵍⵜ == ⴳ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⵔⵉ ⵏⵏⵙ, ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴰⵙⴼⵙⵔ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⴳⵔⴰⴷⵏ ⴳ ⵉⵖⵎⵉⵙⵏ ⴷ ⵜⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⴰⵎ "ⴰⵍ ⵉⵜⵜⵉⵃⴰⴷ" ⴷ "ⴰⵍ ⵊⴰⴷⵉⴷ" ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵙⵓⵍ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ. ⴷ ⴳ 1961, ⵢⵓⴷⴼ ⵙ ⵜⵓⴼⴼⵔⴰ ⵖⵔ [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⵊⵎⴰⵡ ⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉ|ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⵊⵎⴰⵡ ⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉ]] (ⵎⴰⴽⵉ), ⴷ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵓⵏⴱⴷⴰⴷ ⵏ ⵓⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⴳ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⴰⵍ ⴼⴰⵊⵔ". ⴳⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ 1961 ⴷ 1967, ⵉⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⴷ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⴰⴼ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵜⵉⵍⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵉⵏ. ⴷ ⴳ 1964, ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵉⵜⴳ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵕⴹ ⵏ ⵜⵏⵣⴱⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏⵏⵙ "ⵉⴼⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵓⵣⴰⵜⵉⵎ". ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏ "ⵜⴰⴽⴰⵕⴹⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴳⵉⵜ" (ⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏⴽⴽ ⵎⵙⵖ ⴰⵄⵕⴰⴱ), ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵏⵏⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ, ⵜⵣⵔⵉ ⵉⵡⵜⵜⴰ ⵉⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵢⵏ ⵙ ⵓⴼⴰⴼⵉ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⴳ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵜⵜⴰⵍⵙⵏ ⴳ ⵇⴰⵃ ⴰⵎⴰⴹⴰⵍ ⴰⵄⵕⴰⴱ. == ⵜⵉⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⵏⵏⵙ == * ''Rien qu’une autre année - Anthologie poétique (1966-1982)'', traduit par [[Abdellatif Laâbi]], Paris, [[Les Éditions de minuit]], 1983 (ISBN 9782707306654). * ''Palestine, mon pays : l'affaire du poème'', avec la participation de Simone Bitton, Ouri Avnéri et Matitiahu Peled, Éditions de minuit, 1988 (ISBN 9782707311887). * ''[[Plus rares sont les roses]]'', traduit par Abdellatif Laâbi, Éditions de minuit, 1989 (ISBN 9782707312839). * ''Chronique de la tristesse ordinaire, ''suivi de'' Poèmes palestiniens'', traduit par [[Olivier Carré (sociologue)|Olivier Carré]], [[éditions du Cerf]], 1989 (ISBN 9782204031820). * ''[[Une mémoire pour l'oubli]]'', traduit par Yves Gonzalez-Quijano et [[Farouk Mardam-Bey]], [[Actes Sud]], 1994 (ISBN 978-2-7427-0164-3). * ''Pourquoi as-tu laissé le cheval à sa solitude ?'', Arles, Actes Sud, 1996. * ''[[La Palestine comme métaphore]]'', traduit par [[Elias Sanbar]], Actes Sud, 1997 (ISBN 978-2-7427-1162-8). * ''Au dernier soir sur cette terre'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 1999 (ISBN 978-2-7427-2209-9). * ''Le Lit de l'étrangère'' (''Sareer El Ghariba'', 1998). * ''La terre nous est étroite et autres poèmes'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Poésie », NRF, Gallimard, 2000. * ''Murale'' (''Jidariyya'', 2000), traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2003 (ISBN 978-2-7427-4239-4). * ''État de siège'', illustrations d'Olivier Thébaud, traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2004 (ISBN 978-2-7427-4804-4). * ''Ne t'excuse pas'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Sindbad », Actes Sud, 2006 (ISBN 978-2-7427-5908-8). * ''Entretiens sur la poésie'', avec Abdo Wazen et Abbas Beydoun, traduit par Farouk Mardam-Bey, Actes Sud, 2006 (ISBN 978-2-7427-6393-1). * ''Comme des fleurs d'amandier ou plus loin (poèmes)'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2007 (ISBN 978-2-7427-7017-5). * ''Anthologie poétique'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Babel », Actes Sud, 2009 (ISBN 978-2-7427-8117-1). * ''La Trace du papillon. Journal poétique (été 2006 - été 2007)'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2009 (ISBN 978-2-7427-8264-2). * ''Je ne veux pas de fin à ce poème…'' (لا أريد لهذه القصيدة ان تنتهي), Riyad El-Rayyes, 2009 (رياض الريس). * ''Le Lanceur de dés et autres poèmes'', photos d'Ernest Pignon-Ernest, traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2010 (ISBN 978-2-7427-9030-2). * ''Une nation en exil : hymnes gravés ''suivi de'' La Qasida de Beyrouth'', avec Rachid Koraichi, Arles, Actes Sud, 2010. * ''Nous choisirons Sophocle et autres poèmes'', Arles, Actes Sud, 2011. * ''L’Exil recommencé'', traduit par Elias Sanbar, Arles, Actes Sud, 2013 (ISBN 978-2-330-00591-7). == ⵜⵉⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵥⴰⵡⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵜⴽⵙⵙⵓⵢⵜ == ⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔⵏⵜ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⵥⴰⵡⴰⵏ ⴳ ⵓⴼⵓⵙ ⵏ ⵉⵏⵓⵥⴰⵕ ⴰⵎ [[ⵎⴰⵕⵙⵉⵍ ⵅⵍⵉⴼⴰ]], [[ⵎⴰⵊⴷⴰ ⴰⵕⵕⵓⵎⵉ]], ⵉⵊⵉⵏ, ⵏⵖ [[ⴰⵃⵎⴰⴷ ⵇⵄⴱⵓⵕ]]. ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1984, ⵉⵙⵍⵍⵖⴰ ⵎⴰⵕⵙⵉⵍ ⵅⵍⵉⴼⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵉⵅⴼ "ⵃⵎⴰⴷ ⴰⵄⵕⴰⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵓⴱⵉⵕⴰ ⵜⵓⴷⵢⵉⵣⵜ ⵙⴳ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ. ⴷ ⵉⵛⵏⴰ ⵎⴰⵕⵙⵉⵍ ⵅⵍⵉⴼⴰ ⴷ ⵓⵎⴰⵢⵎⴰ ⵍⵅⴰⵍⵉⵍ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵙⵙⵉⵅⴼ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏ ⵎⵢⴰⴷⵉⵏ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ. ⵉⴷⵔⴰ "ⵓⵎⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵊⵓⴱⵕⴰⵏ" ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵣⵎⵣⵣⴰ ⵙ ⵜⵉⵢⵜⵉ ⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴰⵍⵍⵖⴰⵜⵉⵏ ⵅⴼ ⵢⵉⵎⵉⵙ ⵏ [[ⵜⴰⵎⵊⴰ (ⵉⵎⵉⵙ)|ⵜⵎⵊⴰ]] ⴳ ⵓⵙⵙⵉⴷⴼ ⵏ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ <ref>Voir notices bibliographiques [archive] sur le catalogue général de la BnF.</ref>, ⴷ ⵜⵎⴳⴳⴰⵔⵓⵜ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵍⵍⴰ ⴳ [[ⴰⵕⵍ]] ⴳ ⵢⵓⵍⵢⵓⵣ [[2008]]. * 1984 : Hâdî Guillah (chant, oud), ''Périples'', Paris, Le Chant du monde (Contient ''Carte d'identité'' de Mahmoud Darwich<ref>https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb38108024k.public</ref>). * 2002-2006 : La chanteuse comédienne Dominique Devals et la Mini Compagnie Laccarrière mettent en musique ''Onze astres sur l'épilogue andalou'' (suite de onze poèmes évoquant le départ des Arabes de l'Andalousie, traduits en français par Elias Sanbar aux éditions Actes Sud<ref>Traduits en français par Elias Sanbar aux éditions Actes Sud.</ref>). La musique est signée par Philippe Laccarrière, contrebassiste de jazz ; l'œuvre est enregistrée en 2006 sur CD. Les mêmes mettent en musique, cette fois pour un big band de jazz, ''Le Dernier Discours de l'homme rouge'', poème en hommage aux Indiens d'Amérique, interprété pour la première fois en présence de Mahmoud Darwich en novembre 2006 à l'Unesco. * 2007 : [[Le Trio Joubran]], ''Récital Mahmoud Darwich'', avec les voix de Mahmoud Darwich et [[Didier Sandre]], Paris, [[Théâtre de l'Odéon|Odéon-Théâtre de l'Europe]], le 7 octobre ; 2 disques compacts (enregistrement public, réalisé et diffusé par France Culture), Arles, Actes Sud, 2010<ref>https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb42323512s.public</ref>. * 2010 : [[Thierry Machuel]], ''Opus 61 : Amal waqti'' pour baryton et cornet à bouquin sur des textes en arabe de Mahmoud Darwich, Création Marcel Pérès et Jean Tubéry, 27 septembre 2010, Clairvaux, festival Ombres et lumières. * 2012 : La compagnie Brozzoni, reprend les écrits de Darwich pour en faire un spectacle théâtre et musical, ''Quand m'embrasseras-tu/ⵎⴰⵏⵎⴽ ⴰ ⵙ ⴷⴰ ⵢⵉ ⵜⵥⵕⵕⴰⴷ?''. * 2014 : Dernière Bande<ref>« DERNIÈRE BANDE - Le label de Rodolphe Burger [archive] », sur dernierebandemusic.com (consulté le 6 octobre 2020).</ref>, le label de [[Rodolphe Burger]], publie un disque intitulé ''Le Cantique des cantiques & Hommage à Mahmoud Darwich''<ref>« Le Cantique des cantiques [archive] », sur youtube.com (consulté le 16 juin 2024).</ref> comportant deux morceaux, dont le second, ''S'envolent les colombes'', est construit autour du poème éponyme du poète, dans une traduction d'[[Elias Sanbar]]. ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵜⴰⵙⴽⵍⴰ}} 9r6uxwlp8hx8ue6nxsqcmnks4xuzhfl 198028 198027 2026-10-29T10:15:18Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 198028 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Mahmoud Darwich), ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 13 [[ⵎⴰⵕⵚ]] [[1941]] ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 9 ⵖⵓⵛⵜ [[2008]] ⴳ [[ⵀⵢⵓⵙⵜⵏ]] ([[ⵜⵉⴽⵙⴰⵙ]], [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]]), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ. ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵎⴰⵜⴰⵔⵏ ⵉⵅⴰⵜⵔⵏ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵜ <ref>« Mahmoud Darwich [archive] », sur lemonde.fr, 29 août 2008.</ref>, ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵔⵙⵓⵜ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵢⵏ. ⵉⴼⵙⵔ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ, ⴷ ⵙⴰ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⵏ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵜⴰⵔⵉⵡⴰⵏⵜ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⴰⵎ: "ⴰⵍ ⵊⴰⴷⵉⴷ" (Al-jadid), "ⴰⵍ ⴼⴰⵊⵔ" (Al-fajr), ⴷ "Shu'un filistiniyya", ⴷ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⴰⵍ ⴽⴰⵕⵎⵉⵍ" (Al-Karmel). ⴷⴰ ⵙⵉⵙ ⵙⵙⵉⵎⵖⵓⵔⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⴰⵖⵏ ⵉ ⵜⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵊⵍⴰⵏ. ⴷ ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍⵏⵜ ⴷ ⵜⵜⵓⴼⵙⵔⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⴷ ⵙⵉⵏ. ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏ ⵙ ⵓⴽⵛⵛⵓⵎ ⴷ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ (PLO). ⵉⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵜⵙⵇⵇⵉⵎⵜ ⵜⴰⵎⵣⵣⴳⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⴳ 1987, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵜⵉⵜⵜⵉⵢⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳⵉⵙ ⴳ [[1993]] ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵍⵓ. ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵡⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⵕⴰⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵣⵔⵉ ⴳ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵓⵊⵊⴰⵏ ⵜ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵖⵓⵍ ⵖⵔ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴼⴰⴷⵉⵡⵉⵏ, ⴷ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ [[ⵕⴰⵎⴰⵍⵍⴰⵀ]]. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:MahmoudDarwish.jpg|thumb|left|210x210px|ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴳ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴱⴰⵢⵜ ⵍⴰⵃⵎ]] == ⵜⴰⵙⴽⵏⵓⴷⵔⵜ == === ⵜⴰⵎⵥⵉ ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵣⵡⵓⵔⵏⵉⵏ === ⵉⵍⵓⵍ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1941 ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⵍⵊⴰⵍⵉⵍ]], ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖⴼ 9 ⵏ ⵉⴽⵉⵍⵓⵎⵉⵜⵔⵏ ⵖⵔ ⵓⴳⵎⵓⴹ ⵏ [[ⵄⴰⴽⴽⴰ]] ⴳ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⴷⴷⴰⵡ ⵜⵡⴽⴰⵍⵜ [[ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵜⴰⴱⵕⵉⵟⴰⵏⵉⵜ]], ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵙ ⴰⴷ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⵣⵣⵓⵎ ⵙⴳ ⵉⴽⴰⵍⵉⵡⵏ [[ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ|ⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉⵢⵏ]]. ⴷ ⵉⴳ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ ⵜⴰⵏⵙⵍⵎⵜ ⵜⴰⵙⵓⵏⵏⵉⵜ ⵙⴳ ⵉⴷ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ, ⵖⵓⵔⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵡⴰⵔⵔⴰⵡⵏ ⴷ ⴽⵕⴰⴹⵜ ⵜⵔⴱⴰⵜⵉⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵙⵔⵙⵍ ⵏ ⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍ ⴳ 1948 ⴷ ⵎⴰⵢⴷ ⵜ ⵉⴷ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ ⵜⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵜ, ⵜⵔⵡⵍ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵖⵔ [[ⵍⵓⴱⵏⴰⵏ]] ⵉⴷⴰ ⴳ ⵜⵇⵇⵉⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴷⴰⵜ ⵎⴰ ⴷ ⵜⴰⵖⵓⵍ ⵙ ⵜⵓⴼⴼⵔⴰ ⵖⵔ ⵢⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵜⴰⴼ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⵓⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙ ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⴳ ⵡⴰⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵓⴷⴰⵢⵏ|ⵡⵓⴷⴰⵢⵏ]]. ⵜⵣⴷⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⴷⵉⵔ ⵍⴰⵙⴰⴷ]]. ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴰⵙⵍⵎⴷ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵏⵣⵓ ⴳ ⴷⵉⵔ ⵍⴰⵙⴰⴷ, ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴷⴷⵔ ⴷⴷⴰⵡ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⴷⵉⴷⴷⵉ ⵉⵣⴷⵉⵏ ⵖⴼ ⵡⴰⵎⵎⴰⵥ ⴷ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵜⵎⵙⵓⵍⵜⴰ ⵜⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉⵜ. ⴷ ⵉⵙⵎⴷ ⴰⵙⵍⵎⴷ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⵉⵏⴰⵏ ⴳ [[ⴽⴼⴰⵕ ⵢⴰⵙⵉⴼ]], ⵖⴼ ⵙⵉⵏ ⵉⴽⵉⵍⵓⵎⵉⵜⵔⵏ ⴳ ⵢⵉⵥⵥⵍⵎⴹ ⵏ [[ⵍⵊⴰⴷⵉⴷⴰ]]. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⴷⴷⴰ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ ⵖⵔ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ [[ⵃⴰⵢⴼⴰ (ⵜⴰⵎⴷⵉⵏⵜ)|ⵃⴰⵢⴼⴰ]]. ⵜⴻⵜⵜⵓⴼⵙⴰⵔ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵍⵍⴰ ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵏ 19 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ (ⵉⴳⴹⴰⴹ ⵎⵉⵏ ⵉⴼⵔⴰⵡⵏ, 1960). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Mahmoud Darwish Museum IMG 4061.jpg|thumb|210x210px|ⵜⴰⴽⴰⵕⴹⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴳⵉⵜ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵏ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵄⵄⵓⵔⵎⴰ ⵏⵏⵙ]] == ⴰⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⵓⵖⵓⵍⵜ == ⴳ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⵔⵉ ⵏⵏⵙ, ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴰⵙⴼⵙⵔ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⴳⵔⴰⴷⵏ ⴳ ⵉⵖⵎⵉⵙⵏ ⴷ ⵜⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⴰⵎ "ⴰⵍ ⵉⵜⵜⵉⵃⴰⴷ" ⴷ "ⴰⵍ ⵊⴰⴷⵉⴷ" ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵙⵓⵍ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ. ⴷ ⴳ 1961, ⵢⵓⴷⴼ ⵙ ⵜⵓⴼⴼⵔⴰ ⵖⵔ [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⵊⵎⴰⵡ ⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉ|ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⵊⵎⴰⵡ ⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉ]] (ⵎⴰⴽⵉ), ⴷ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵓⵏⴱⴷⴰⴷ ⵏ ⵓⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⴳ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⴰⵍ ⴼⴰⵊⵔ". ⴳⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ 1961 ⴷ 1967, ⵉⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⴷ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⴰⴼ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵜⵉⵍⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵉⵏ. ⴷ ⴳ 1964, ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵉⵜⴳ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵕⴹ ⵏ ⵜⵏⵣⴱⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏⵏⵙ "ⵉⴼⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵓⵣⴰⵜⵉⵎ". ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏ "ⵜⴰⴽⴰⵕⴹⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴳⵉⵜ" (ⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏⴽⴽ ⵎⵙⵖ ⴰⵄⵕⴰⴱ), ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵏⵏⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ, ⵜⵣⵔⵉ ⵉⵡⵜⵜⴰ ⵉⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵢⵏ ⵙ ⵓⴼⴰⴼⵉ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⴳ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵜⵜⴰⵍⵙⵏ ⴳ ⵇⴰⵃ ⴰⵎⴰⴹⴰⵍ ⴰⵄⵕⴰⴱ. == ⵜⵉⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⵏⵏⵙ == * ''Rien qu’une autre année - Anthologie poétique (1966-1982)'', traduit par [[Abdellatif Laâbi]], Paris, [[Les Éditions de minuit]], 1983 (ISBN 9782707306654). * ''Palestine, mon pays : l'affaire du poème'', avec la participation de Simone Bitton, Ouri Avnéri et Matitiahu Peled, Éditions de minuit, 1988 (ISBN 9782707311887). * ''[[Plus rares sont les roses]]'', traduit par Abdellatif Laâbi, Éditions de minuit, 1989 (ISBN 9782707312839). * ''Chronique de la tristesse ordinaire, ''suivi de'' Poèmes palestiniens'', traduit par [[Olivier Carré (sociologue)|Olivier Carré]], [[éditions du Cerf]], 1989 (ISBN 9782204031820). * ''[[Une mémoire pour l'oubli]]'', traduit par Yves Gonzalez-Quijano et [[Farouk Mardam-Bey]], [[Actes Sud]], 1994 (ISBN 978-2-7427-0164-3). * ''Pourquoi as-tu laissé le cheval à sa solitude ?'', Arles, Actes Sud, 1996. * ''[[La Palestine comme métaphore]]'', traduit par [[Elias Sanbar]], Actes Sud, 1997 (ISBN 978-2-7427-1162-8). * ''Au dernier soir sur cette terre'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 1999 (ISBN 978-2-7427-2209-9). * ''Le Lit de l'étrangère'' (''Sareer El Ghariba'', 1998). * ''La terre nous est étroite et autres poèmes'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Poésie », NRF, Gallimard, 2000. * ''Murale'' (''Jidariyya'', 2000), traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2003 (ISBN 978-2-7427-4239-4). * ''État de siège'', illustrations d'Olivier Thébaud, traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2004 (ISBN 978-2-7427-4804-4). * ''Ne t'excuse pas'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Sindbad », Actes Sud, 2006 (ISBN 978-2-7427-5908-8). * ''Entretiens sur la poésie'', avec Abdo Wazen et Abbas Beydoun, traduit par Farouk Mardam-Bey, Actes Sud, 2006 (ISBN 978-2-7427-6393-1). * ''Comme des fleurs d'amandier ou plus loin (poèmes)'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2007 (ISBN 978-2-7427-7017-5). * ''Anthologie poétique'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Babel », Actes Sud, 2009 (ISBN 978-2-7427-8117-1). * ''La Trace du papillon. Journal poétique (été 2006 - été 2007)'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2009 (ISBN 978-2-7427-8264-2). * ''Je ne veux pas de fin à ce poème…'' (لا أريد لهذه القصيدة ان تنتهي), Riyad El-Rayyes, 2009 (رياض الريس). * ''Le Lanceur de dés et autres poèmes'', photos d'Ernest Pignon-Ernest, traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2010 (ISBN 978-2-7427-9030-2). * ''Une nation en exil : hymnes gravés ''suivi de'' La Qasida de Beyrouth'', avec Rachid Koraichi, Arles, Actes Sud, 2010. * ''Nous choisirons Sophocle et autres poèmes'', Arles, Actes Sud, 2011. * ''L’Exil recommencé'', traduit par Elias Sanbar, Arles, Actes Sud, 2013 (ISBN 978-2-330-00591-7). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Mahmoud Darwish tag.jpg|thumb|left|210x210px|ⵜⴰⴼⵔⵉⵙⵜ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵔⴰⴱ ⴷⴳ [[ⵜⵓⵏⵙ]]]] == ⵜⵉⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵥⴰⵡⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵜⴽⵙⵙⵓⵢⵜ == ⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔⵏⵜ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⵥⴰⵡⴰⵏ ⴳ ⵓⴼⵓⵙ ⵏ ⵉⵏⵓⵥⴰⵕ ⴰⵎ [[ⵎⴰⵕⵙⵉⵍ ⵅⵍⵉⴼⴰ]], [[ⵎⴰⵊⴷⴰ ⴰⵕⵕⵓⵎⵉ]], ⵉⵊⵉⵏ, ⵏⵖ [[ⴰⵃⵎⴰⴷ ⵇⵄⴱⵓⵕ]]. ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1984, ⵉⵙⵍⵍⵖⴰ ⵎⴰⵕⵙⵉⵍ ⵅⵍⵉⴼⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵉⵅⴼ "ⵃⵎⴰⴷ ⴰⵄⵕⴰⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵓⴱⵉⵕⴰ ⵜⵓⴷⵢⵉⵣⵜ ⵙⴳ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ. ⴷ ⵉⵛⵏⴰ ⵎⴰⵕⵙⵉⵍ ⵅⵍⵉⴼⴰ ⴷ ⵓⵎⴰⵢⵎⴰ ⵍⵅⴰⵍⵉⵍ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵙⵙⵉⵅⴼ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏ ⵎⵢⴰⴷⵉⵏ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ. ⵉⴷⵔⴰ "ⵓⵎⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵊⵓⴱⵕⴰⵏ" ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵣⵎⵣⵣⴰ ⵙ ⵜⵉⵢⵜⵉ ⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴰⵍⵍⵖⴰⵜⵉⵏ ⵅⴼ ⵢⵉⵎⵉⵙ ⵏ [[ⵜⴰⵎⵊⴰ (ⵉⵎⵉⵙ)|ⵜⵎⵊⴰ]] ⴳ ⵓⵙⵙⵉⴷⴼ ⵏ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ <ref>Voir notices bibliographiques [archive] sur le catalogue général de la BnF.</ref>, ⴷ ⵜⵎⴳⴳⴰⵔⵓⵜ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵍⵍⴰ ⴳ [[ⴰⵕⵍ]] ⴳ ⵢⵓⵍⵢⵓⵣ [[2008]]. * 1984 : Hâdî Guillah (chant, oud), ''Périples'', Paris, Le Chant du monde (Contient ''Carte d'identité'' de Mahmoud Darwich<ref>https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb38108024k.public</ref>). * 2002-2006 : La chanteuse comédienne Dominique Devals et la Mini Compagnie Laccarrière mettent en musique ''Onze astres sur l'épilogue andalou'' (suite de onze poèmes évoquant le départ des Arabes de l'Andalousie, traduits en français par Elias Sanbar aux éditions Actes Sud<ref>Traduits en français par Elias Sanbar aux éditions Actes Sud.</ref>). La musique est signée par Philippe Laccarrière, contrebassiste de jazz ; l'œuvre est enregistrée en 2006 sur CD. Les mêmes mettent en musique, cette fois pour un big band de jazz, ''Le Dernier Discours de l'homme rouge'', poème en hommage aux Indiens d'Amérique, interprété pour la première fois en présence de Mahmoud Darwich en novembre 2006 à l'Unesco. * 2007 : [[Le Trio Joubran]], ''Récital Mahmoud Darwich'', avec les voix de Mahmoud Darwich et [[Didier Sandre]], Paris, [[Théâtre de l'Odéon|Odéon-Théâtre de l'Europe]], le 7 octobre ; 2 disques compacts (enregistrement public, réalisé et diffusé par France Culture), Arles, Actes Sud, 2010<ref>https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb42323512s.public</ref>. * 2010 : [[Thierry Machuel]], ''Opus 61 : Amal waqti'' pour baryton et cornet à bouquin sur des textes en arabe de Mahmoud Darwich, Création Marcel Pérès et Jean Tubéry, 27 septembre 2010, Clairvaux, festival Ombres et lumières. * 2012 : La compagnie Brozzoni, reprend les écrits de Darwich pour en faire un spectacle théâtre et musical, ''Quand m'embrasseras-tu/ⵎⴰⵏⵎⴽ ⴰ ⵙ ⴷⴰ ⵢⵉ ⵜⵥⵕⵕⴰⴷ?''. * 2014 : Dernière Bande<ref>« DERNIÈRE BANDE - Le label de Rodolphe Burger [archive] », sur dernierebandemusic.com (consulté le 6 octobre 2020).</ref>, le label de [[Rodolphe Burger]], publie un disque intitulé ''Le Cantique des cantiques & Hommage à Mahmoud Darwich''<ref>« Le Cantique des cantiques [archive] », sur youtube.com (consulté le 16 juin 2024).</ref> comportant deux morceaux, dont le second, ''S'envolent les colombes'', est construit autour du poème éponyme du poète, dans une traduction d'[[Elias Sanbar]]. ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵜⴰⵙⴽⵍⴰ}} jgr4toms5ve1o6f270eumk5or16izm5 198029 198028 2026-10-29T11:00:01Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 198029 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Mahmoud Darwich), ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 13 [[ⵎⴰⵕⵚ]] [[1941]] ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 9 ⵖⵓⵛⵜ [[2008]] ⴳ [[ⵀⵢⵓⵙⵜⵏ]] ([[ⵜⵉⴽⵙⴰⵙ]], [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]]), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ. ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵎⴰⵜⴰⵔⵏ ⵉⵅⴰⵜⵔⵏ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵜ <ref>« Mahmoud Darwich [archive] », sur lemonde.fr, 29 août 2008.</ref>, ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵔⵙⵓⵜ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵢⵏ. ⵉⴼⵙⵔ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ, ⴷ ⵙⴰ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⵏ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵜⴰⵔⵉⵡⴰⵏⵜ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⴰⵎ: "ⴰⵍ ⵊⴰⴷⵉⴷ" (Al-jadid), "ⴰⵍ ⴼⴰⵊⵔ" (Al-fajr), ⴷ "Shu'un filistiniyya", ⴷ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⴰⵍ ⴽⴰⵕⵎⵉⵍ" (Al-Karmel). ⴷⴰ ⵙⵉⵙ ⵙⵙⵉⵎⵖⵓⵔⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⴰⵖⵏ ⵉ ⵜⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵊⵍⴰⵏ. ⴷ ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍⵏⵜ ⴷ ⵜⵜⵓⴼⵙⵔⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⴷ ⵙⵉⵏ. ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏ ⵙ ⵓⴽⵛⵛⵓⵎ ⴷ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ (PLO). ⵉⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵜⵙⵇⵇⵉⵎⵜ ⵜⴰⵎⵣⵣⴳⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⴳ 1987, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵜⵉⵜⵜⵉⵢⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳⵉⵙ ⴳ [[1993]] ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵍⵓ. ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵡⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⵕⴰⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵣⵔⵉ ⴳ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵓⵊⵊⴰⵏ ⵜ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵖⵓⵍ ⵖⵔ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴼⴰⴷⵉⵡⵉⵏ, ⴷ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ [[ⵕⴰⵎⴰⵍⵍⴰⵀ]]. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:MahmoudDarwish.jpg|thumb|left|210x210px|ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴳ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴱⴰⵢⵜ ⵍⴰⵃⵎ]] == ⵜⴰⵙⴽⵏⵓⴷⵔⵜ == === ⵜⴰⵎⵥⵉ ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵣⵡⵓⵔⵏⵉⵏ === ⵉⵍⵓⵍ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1941 ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⵍⵊⴰⵍⵉⵍ]], ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖⴼ 9 ⵏ ⵉⴽⵉⵍⵓⵎⵉⵜⵔⵏ ⵖⵔ ⵓⴳⵎⵓⴹ ⵏ [[ⵄⴰⴽⴽⴰ]] ⴳ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⴷⴷⴰⵡ ⵜⵡⴽⴰⵍⵜ [[ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵜⴰⴱⵕⵉⵟⴰⵏⵉⵜ]], ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵙ ⴰⴷ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⵣⵣⵓⵎ ⵙⴳ ⵉⴽⴰⵍⵉⵡⵏ [[ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ|ⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉⵢⵏ]]. ⴷ ⵉⴳ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ ⵜⴰⵏⵙⵍⵎⵜ ⵜⴰⵙⵓⵏⵏⵉⵜ ⵙⴳ ⵉⴷ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ, ⵖⵓⵔⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵡⴰⵔⵔⴰⵡⵏ ⴷ ⴽⵕⴰⴹⵜ ⵜⵔⴱⴰⵜⵉⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵙⵔⵙⵍ ⵏ ⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍ ⴳ 1948 ⴷ ⵎⴰⵢⴷ ⵜ ⵉⴷ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ ⵜⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵜ, ⵜⵔⵡⵍ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵖⵔ [[ⵍⵓⴱⵏⴰⵏ]] ⵉⴷⴰ ⴳ ⵜⵇⵇⵉⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴷⴰⵜ ⵎⴰ ⴷ ⵜⴰⵖⵓⵍ ⵙ ⵜⵓⴼⴼⵔⴰ ⵖⵔ ⵢⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵜⴰⴼ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⵓⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙ ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⴳ ⵡⴰⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵓⴷⴰⵢⵏ|ⵡⵓⴷⴰⵢⵏ]]. ⵜⵣⴷⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⴷⵉⵔ ⵍⴰⵙⴰⴷ]]. ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴰⵙⵍⵎⴷ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵏⵣⵓ ⴳ ⴷⵉⵔ ⵍⴰⵙⴰⴷ, ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴷⴷⵔ ⴷⴷⴰⵡ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⴷⵉⴷⴷⵉ ⵉⵣⴷⵉⵏ ⵖⴼ ⵡⴰⵎⵎⴰⵥ ⴷ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵜⵎⵙⵓⵍⵜⴰ ⵜⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉⵜ. ⴷ ⵉⵙⵎⴷ ⴰⵙⵍⵎⴷ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⵉⵏⴰⵏ ⴳ [[ⴽⴼⴰⵕ ⵢⴰⵙⵉⴼ]], ⵖⴼ ⵙⵉⵏ ⵉⴽⵉⵍⵓⵎⵉⵜⵔⵏ ⴳ ⵢⵉⵥⵥⵍⵎⴹ ⵏ [[ⵍⵊⴰⴷⵉⴷⴰ]]. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⴷⴷⴰ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ ⵖⵔ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ [[ⵃⴰⵢⴼⴰ (ⵜⴰⵎⴷⵉⵏⵜ)|ⵃⴰⵢⴼⴰ]]. ⵜⴻⵜⵜⵓⴼⵙⴰⵔ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵍⵍⴰ ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵏ 19 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ (ⵉⴳⴹⴰⴹ ⵎⵉⵏ ⵉⴼⵔⴰⵡⵏ, 1960). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Mahmoud Darwish Museum IMG 4061.jpg|thumb|210x210px|ⵜⴰⴽⴰⵕⴹⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴳⵉⵜ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵏ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵄⵄⵓⵔⵎⴰ ⵏⵏⵙ]] == ⴰⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⵓⵖⵓⵍⵜ == ⴳ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⵔⵉ ⵏⵏⵙ, ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴰⵙⴼⵙⵔ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⴳⵔⴰⴷⵏ ⴳ ⵉⵖⵎⵉⵙⵏ ⴷ ⵜⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⴰⵎ "ⴰⵍ ⵉⵜⵜⵉⵃⴰⴷ" ⴷ "ⴰⵍ ⵊⴰⴷⵉⴷ" ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵙⵓⵍ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ. ⴷ ⴳ 1961, ⵢⵓⴷⴼ ⵙ ⵜⵓⴼⴼⵔⴰ ⵖⵔ [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⵊⵎⴰⵡ ⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉ|ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⵊⵎⴰⵡ ⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉ]] (ⵎⴰⴽⵉ), ⴷ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵓⵏⴱⴷⴰⴷ ⵏ ⵓⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⴳ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⴰⵍ ⴼⴰⵊⵔ". ⴳⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ 1961 ⴷ 1967, ⵉⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⴷ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⴰⴼ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵜⵉⵍⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵉⵏ. ⴷ ⴳ 1964, ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵉⵜⴳ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵕⴹ ⵏ ⵜⵏⵣⴱⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏⵏⵙ "ⵉⴼⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵓⵣⴰⵜⵉⵎ". ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏ "ⵜⴰⴽⴰⵕⴹⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴳⵉⵜ" (ⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏⴽⴽ ⵎⵙⵖ ⴰⵄⵕⴰⴱ), ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵏⵏⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ, ⵜⵣⵔⵉ ⵉⵡⵜⵜⴰ ⵉⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵢⵏ ⵙ ⵓⴼⴰⴼⵉ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⴳ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵜⵜⴰⵍⵙⵏ ⴳ ⵇⴰⵃ ⴰⵎⴰⴹⴰⵍ ⴰⵄⵕⴰⴱ. ⴳ [[1970]], ⵜⴻⵜⵜⵓⴱⵣⵣⴰⵣ ⵖⵉⴼⵙ ⵜⵣⴷⴷⵉⵖⵜ ⵜⵓⵛⵛⵉⵍⵜ ⴳ [[ⵃⴰⵢⴼⴰ]] ⵍⵍⵉ ⵉⴼⵙⵔ ⵉⵎⴰⴳⵔⴰⴷⵏ ⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵏ ⵏⵏⵉ ⵜⵙⵙⵉⵜⴳ ⵜⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⵜⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉⵜ ⵎⴰⵙ ⵅⵛⵏⵏ ⵡⴰⵍⴰ. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⴰⵏⵏ, ⵉⵜⵜⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵓⵥⵕⵉⵜ ⵏ ⵜⵖⵔⵉ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ. ⵉⴷⴷⴰ ⵖⵔ ⵎⵓⵙⴽⵓ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵖⵔⴰ ⵜⴰⴷⵎⵙⴰ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵏⵖⵓⴱⵓ ⴳ [[1971]], ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵢⵓⴼⴰ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⴳⵣⵣⵓⵍⵏ ⴳ ⵍⵇⴰⵀⵉⵕⴰ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴳ ⵓⵖⵎⵉⵙ "ⴰⵍ ⴰⵀⵕⴰⵎ". ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ [[ⴱⴰⵢⵔⵓⵜ]] ⴳ 1973, ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵙⵙⵉⵅⴼ ⵜⴰⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵛⵓⵓⵏ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵢⵢⴰ" ⵜⴰⵢⵢⵓⵔⴰⵏⵜ, ⴷ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵓⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⴳ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵔⵣⵣⵓ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ, ⴷ ⵢⵓⴷⴼ ⵖⵔ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ. ⴷ ⴳ [[1981]], ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ ⵜⴰⵙⵖⵓⵏⵜ ⵜⴰⵙⴽⵍⴰⵏⵜ "ⴰⵍ ⴽⴰⵕⵎⵉⵍ" ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏⵏⵙ. == ⵜⵉⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⵏⵏⵙ == * ''Rien qu’une autre année - Anthologie poétique (1966-1982)'', traduit par [[Abdellatif Laâbi]], Paris, [[Les Éditions de minuit]], 1983 (ISBN 9782707306654). * ''Palestine, mon pays : l'affaire du poème'', avec la participation de Simone Bitton, Ouri Avnéri et Matitiahu Peled, Éditions de minuit, 1988 (ISBN 9782707311887). * ''[[Plus rares sont les roses]]'', traduit par Abdellatif Laâbi, Éditions de minuit, 1989 (ISBN 9782707312839). * ''Chronique de la tristesse ordinaire, ''suivi de'' Poèmes palestiniens'', traduit par [[Olivier Carré (sociologue)|Olivier Carré]], [[éditions du Cerf]], 1989 (ISBN 9782204031820). * ''[[Une mémoire pour l'oubli]]'', traduit par Yves Gonzalez-Quijano et [[Farouk Mardam-Bey]], [[Actes Sud]], 1994 (ISBN 978-2-7427-0164-3). * ''Pourquoi as-tu laissé le cheval à sa solitude ?'', Arles, Actes Sud, 1996. * ''[[La Palestine comme métaphore]]'', traduit par [[Elias Sanbar]], Actes Sud, 1997 (ISBN 978-2-7427-1162-8). * ''Au dernier soir sur cette terre'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 1999 (ISBN 978-2-7427-2209-9). * ''Le Lit de l'étrangère'' (''Sareer El Ghariba'', 1998). * ''La terre nous est étroite et autres poèmes'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Poésie », NRF, Gallimard, 2000. * ''Murale'' (''Jidariyya'', 2000), traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2003 (ISBN 978-2-7427-4239-4). * ''État de siège'', illustrations d'Olivier Thébaud, traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2004 (ISBN 978-2-7427-4804-4). * ''Ne t'excuse pas'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Sindbad », Actes Sud, 2006 (ISBN 978-2-7427-5908-8). * ''Entretiens sur la poésie'', avec Abdo Wazen et Abbas Beydoun, traduit par Farouk Mardam-Bey, Actes Sud, 2006 (ISBN 978-2-7427-6393-1). * ''Comme des fleurs d'amandier ou plus loin (poèmes)'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2007 (ISBN 978-2-7427-7017-5). * ''Anthologie poétique'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Babel », Actes Sud, 2009 (ISBN 978-2-7427-8117-1). * ''La Trace du papillon. Journal poétique (été 2006 - été 2007)'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2009 (ISBN 978-2-7427-8264-2). * ''Je ne veux pas de fin à ce poème…'' (لا أريد لهذه القصيدة ان تنتهي), Riyad El-Rayyes, 2009 (رياض الريس). * ''Le Lanceur de dés et autres poèmes'', photos d'Ernest Pignon-Ernest, traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2010 (ISBN 978-2-7427-9030-2). * ''Une nation en exil : hymnes gravés ''suivi de'' La Qasida de Beyrouth'', avec Rachid Koraichi, Arles, Actes Sud, 2010. * ''Nous choisirons Sophocle et autres poèmes'', Arles, Actes Sud, 2011. * ''L’Exil recommencé'', traduit par Elias Sanbar, Arles, Actes Sud, 2013 (ISBN 978-2-330-00591-7). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Mahmoud Darwish tag.jpg|thumb|left|210x210px|ⵜⴰⴼⵔⵉⵙⵜ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵔⴰⴱ ⴷⴳ [[ⵜⵓⵏⵙ]]]] == ⵜⵉⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵥⴰⵡⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵜⴽⵙⵙⵓⵢⵜ == ⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔⵏⵜ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⵥⴰⵡⴰⵏ ⴳ ⵓⴼⵓⵙ ⵏ ⵉⵏⵓⵥⴰⵕ ⴰⵎ [[ⵎⴰⵕⵙⵉⵍ ⵅⵍⵉⴼⴰ]], [[ⵎⴰⵊⴷⴰ ⴰⵕⵕⵓⵎⵉ]], ⵉⵊⵉⵏ, ⵏⵖ [[ⴰⵃⵎⴰⴷ ⵇⵄⴱⵓⵕ]]. ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1984, ⵉⵙⵍⵍⵖⴰ ⵎⴰⵕⵙⵉⵍ ⵅⵍⵉⴼⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵉⵅⴼ "ⵃⵎⴰⴷ ⴰⵄⵕⴰⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵓⴱⵉⵕⴰ ⵜⵓⴷⵢⵉⵣⵜ ⵙⴳ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ. ⴷ ⵉⵛⵏⴰ ⵎⴰⵕⵙⵉⵍ ⵅⵍⵉⴼⴰ ⴷ ⵓⵎⴰⵢⵎⴰ ⵍⵅⴰⵍⵉⵍ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵙⵙⵉⵅⴼ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏ ⵎⵢⴰⴷⵉⵏ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ. ⵉⴷⵔⴰ "ⵓⵎⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵊⵓⴱⵕⴰⵏ" ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵣⵎⵣⵣⴰ ⵙ ⵜⵉⵢⵜⵉ ⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴰⵍⵍⵖⴰⵜⵉⵏ ⵅⴼ ⵢⵉⵎⵉⵙ ⵏ [[ⵜⴰⵎⵊⴰ (ⵉⵎⵉⵙ)|ⵜⵎⵊⴰ]] ⴳ ⵓⵙⵙⵉⴷⴼ ⵏ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ <ref>Voir notices bibliographiques [archive] sur le catalogue général de la BnF.</ref>, ⴷ ⵜⵎⴳⴳⴰⵔⵓⵜ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵍⵍⴰ ⴳ [[ⴰⵕⵍ]] ⴳ ⵢⵓⵍⵢⵓⵣ [[2008]]. * 1984 : Hâdî Guillah (chant, oud), ''Périples'', Paris, Le Chant du monde (Contient ''Carte d'identité'' de Mahmoud Darwich<ref>https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb38108024k.public</ref>). * 2002-2006 : La chanteuse comédienne Dominique Devals et la Mini Compagnie Laccarrière mettent en musique ''Onze astres sur l'épilogue andalou'' (suite de onze poèmes évoquant le départ des Arabes de l'Andalousie, traduits en français par Elias Sanbar aux éditions Actes Sud<ref>Traduits en français par Elias Sanbar aux éditions Actes Sud.</ref>). La musique est signée par Philippe Laccarrière, contrebassiste de jazz ; l'œuvre est enregistrée en 2006 sur CD. Les mêmes mettent en musique, cette fois pour un big band de jazz, ''Le Dernier Discours de l'homme rouge'', poème en hommage aux Indiens d'Amérique, interprété pour la première fois en présence de Mahmoud Darwich en novembre 2006 à l'Unesco. * 2007 : [[Le Trio Joubran]], ''Récital Mahmoud Darwich'', avec les voix de Mahmoud Darwich et [[Didier Sandre]], Paris, [[Théâtre de l'Odéon|Odéon-Théâtre de l'Europe]], le 7 octobre ; 2 disques compacts (enregistrement public, réalisé et diffusé par France Culture), Arles, Actes Sud, 2010<ref>https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb42323512s.public</ref>. * 2010 : [[Thierry Machuel]], ''Opus 61 : Amal waqti'' pour baryton et cornet à bouquin sur des textes en arabe de Mahmoud Darwich, Création Marcel Pérès et Jean Tubéry, 27 septembre 2010, Clairvaux, festival Ombres et lumières. * 2012 : La compagnie Brozzoni, reprend les écrits de Darwich pour en faire un spectacle théâtre et musical, ''Quand m'embrasseras-tu/ⵎⴰⵏⵎⴽ ⴰ ⵙ ⴷⴰ ⵢⵉ ⵜⵥⵕⵕⴰⴷ?''. * 2014 : Dernière Bande<ref>« DERNIÈRE BANDE - Le label de Rodolphe Burger [archive] », sur dernierebandemusic.com (consulté le 6 octobre 2020).</ref>, le label de [[Rodolphe Burger]], publie un disque intitulé ''Le Cantique des cantiques & Hommage à Mahmoud Darwich''<ref>« Le Cantique des cantiques [archive] », sur youtube.com (consulté le 16 juin 2024).</ref> comportant deux morceaux, dont le second, ''S'envolent les colombes'', est construit autour du poème éponyme du poète, dans une traduction d'[[Elias Sanbar]]. ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵜⴰⵙⴽⵍⴰ}} m9xs8ksos8kyoki7pj849uilod9ucy6 198030 198029 2026-10-29T11:28:31Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 198030 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ|ⵜⴼⵕⴰⵏⵚⵉⵚⵜ]]: Mahmoud Darwich), ⵉⵍⵓⵍ ⴳ 13 [[ⵎⴰⵕⵚ]] [[1941]] ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ]], ⴷ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⴳ 9 ⵖⵓⵛⵜ [[2008]] ⴳ [[ⵀⵢⵓⵙⵜⵏ]] ([[ⵜⵉⴽⵙⴰⵙ]], [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]]), ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ. ⵉⵜⵜⵓⵙⵉⵜⴳ ⴰⵎ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⵎⴰⵜⴰⵔⵏ ⵉⵅⴰⵜⵔⵏ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵜ <ref>« Mahmoud Darwich [archive] », sur lemonde.fr, 29 août 2008.</ref>, ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵔⵙⵓⵜ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵉⵅⴼ ⵏ ⵜⵎⵓⵏⵉ ⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵜⵏ ⵉⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵢⵏ. ⵉⴼⵙⵔ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ, ⴷ ⵙⴰ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⵏ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵜⴰⵔⵉⵡⴰⵏⵜ, ⴷ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⴰⵎ: "ⴰⵍ ⵊⴰⴷⵉⴷ" (Al-jadid), "ⴰⵍ ⴼⴰⵊⵔ" (Al-fajr), ⴷ "Shu'un filistiniyya", ⴷ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ "ⴰⵍ ⴽⴰⵕⵎⵉⵍ" (Al-Karmel). ⴷⴰ ⵙⵉⵙ ⵙⵙⵉⵎⵖⵓⵔⵏ ⴳ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⴱⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵓⵎⴰⵔⴳ ⵏⵏⵉ ⵜ ⵢⴰⵖⵏ ⵉ ⵜⵎⵓⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵉⵊⵍⴰⵏ. ⴷ ⵓⵎⵥⵏⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ, ⴷ ⵜⵜⵓⵙⵓⵖⵍⵏⵜ ⴷ ⵜⵜⵓⴼⵙⵔⴰⵏⵜ ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵉⵏ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⵉⵏ ⵙⵉⵎⵔⴰⵡ ⴷ ⵙⵉⵏ. ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏ ⵙ ⵓⴽⵛⵛⵓⵎ ⴷ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ ⴰⴳⵏⵙⵓ ⵏ ⵜⵔⵓⴱⴱⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ (PLO). ⵉⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵜⵙⵇⵇⵉⵎⵜ ⵜⴰⵎⵣⵣⴳⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⴳ 1987, ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵜⵉⵜⵜⵉⵢⵜ ⵏⵏⵙ ⵙⴳⵉⵙ ⴳ [[1993]] ⴰⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵖⵏⵙⴰ ⵎⴳⴰⵍ ⵏ ⵜⵎⵢⴰⵇⵇⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵓⵙⵍⵓ. ⴷ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵡⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⴽⵕⴰⵎⵔⴰⵡ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵉ ⵉⵣⵣⵔⵉ ⴳ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⴷ ⵓⵊⵊⴰⵏ ⵜ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵢⴰⵖⵓⵍ ⵖⵔ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴼⴰⴷⵉⵡⵉⵏ, ⴷ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ [[ⵕⴰⵎⴰⵍⵍⴰⵀ]]. [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:MahmoudDarwish.jpg|thumb|left|210x210px|ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴳ ⵜⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ ⴱⴰⵢⵜ ⵍⴰⵃⵎ]] == ⵜⴰⵙⴽⵏⵓⴷⵔⵜ == === ⵜⴰⵎⵥⵉ ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵣⵡⵓⵔⵏⵉⵏ === ⵉⵍⵓⵍ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1941 ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵍⴱⵉⵔⵡⴰ]] ⴳ [[ⵍⵊⴰⵍⵉⵍ]], ⵏⵏⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖⴼ 9 ⵏ ⵉⴽⵉⵍⵓⵎⵉⵜⵔⵏ ⵖⵔ ⵓⴳⵎⵓⴹ ⵏ [[ⵄⴰⴽⴽⴰ]] ⴳ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏ ⴷⴷⴰⵡ ⵜⵡⴽⴰⵍⵜ [[ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵜⴰⴱⵕⵉⵟⴰⵏⵉⵜ]], ⴷ ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵙⵙ ⴰⴷ ⵢⴰⵏ ⵓⴳⵣⵣⵓⵎ ⵙⴳ ⵉⴽⴰⵍⵉⵡⵏ [[ⵉⵙⵔⴰⵢⵉⵍ|ⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉⵢⵏ]]. ⴷ ⵉⴳ ⴰⵔⵔⴰⵡ ⵡⵉⵙ ⵙⵉⵏ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ ⵜⴰⵏⵙⵍⵎⵜ ⵜⴰⵙⵓⵏⵏⵉⵜ ⵙⴳ ⵉⴷ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ, ⵖⵓⵔⵙ ⴽⴽⵓⵥ ⵡⴰⵔⵔⴰⵡⵏ ⴷ ⴽⵕⴰⴹⵜ ⵜⵔⴱⴰⵜⵉⵏ. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵙⵔⵙⵍ ⵏ ⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍ ⴳ 1948 ⴷ ⵎⴰⵢⴷ ⵜ ⵉⴷ ⵉⵡⴰⵍⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵎⵏⵖⵉ ⵏ ⵜⵙⵉⵎⴰⵏⵜ ⵜⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵜ, ⵜⵔⵡⵍ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵖⵔ [[ⵍⵓⴱⵏⴰⵏ]] ⵉⴷⴰ ⴳ ⵜⵇⵇⵉⵎ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴷⴰⵜ ⵎⴰ ⴷ ⵜⴰⵖⵓⵍ ⵙ ⵜⵓⴼⴼⵔⴰ ⵖⵔ ⵢⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵏⵏ ⵜⴰⴼ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵙⵓⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵉⵜⵜⵢⵓⴽⴽⴰⵙ ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⴱⴷⴷ ⴳ ⵡⴰⵏⵙⴰ ⵏⵏⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⵓⴷⴰⵢⵏ|ⵡⵓⴷⴰⵢⵏ]]. ⵜⵣⴷⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ ⴳ ⵓⵙⵓⵏ ⵏ [[ⴷⵉⵔ ⵍⴰⵙⴰⴷ]]. ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴰⵙⵍⵎⴷ ⵏⵏⵙ ⴰⵎⵏⵣⵓ ⴳ ⴷⵉⵔ ⵍⴰⵙⴰⴷ, ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴷⴷⵔ ⴷⴷⴰⵡ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⴷⵉⴷⴷⵉ ⵉⵣⴷⵉⵏ ⵖⴼ ⵡⴰⵎⵎⴰⵥ ⴷ ⵓⵣⵡⴰⴳ ⵙⴳ ⴷⴰⵔ ⵜⵎⵙⵓⵍⵜⴰ ⵜⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉⵜ. ⴷ ⵉⵙⵎⴷ ⴰⵙⵍⵎⴷ ⵏⵏⵙ ⴰⵙⵉⵏⴰⵏ ⴳ [[ⴽⴼⴰⵕ ⵢⴰⵙⵉⴼ]], ⵖⴼ ⵙⵉⵏ ⵉⴽⵉⵍⵓⵎⵉⵜⵔⵏ ⴳ ⵢⵉⵥⵥⵍⵎⴹ ⵏ [[ⵍⵊⴰⴷⵉⴷⴰ]]. ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⴷⴷⴰ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ ⵖⵔ ⵜⵎⴷⵉⵏⵜ ⵏ [[ⵃⴰⵢⴼⴰ (ⵜⴰⵎⴷⵉⵏⵜ)|ⵃⴰⵢⴼⴰ]]. ⵜⴻⵜⵜⵓⴼⵙⴰⵔ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏⵏⵙ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵉⵣⵡⵓⵔⵏ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵍⵍⴰ ⴳ ⵓⵡⵜⴰⵢ ⵏ 19 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ (ⵉⴳⴹⴰⴹ ⵎⵉⵏ ⵉⴼⵔⴰⵡⵏ, 1960). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Mahmoud Darwish Museum IMG 4061.jpg|thumb|210x210px|ⵜⴰⴽⴰⵕⴹⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴳⵉⵜ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵏ ⵜⵉⵣⵉ ⵏ ⵜⵄⵄⵓⵔⵎⴰ ⵏⵏⵙ]] == ⴰⵣⵡⴰⴳ ⴷ ⵜⵓⵖⵓⵍⵜ == ⴳ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⵔⵉ ⵏⵏⵙ, ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴰⵙⴼⵙⵔ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⴳⵔⴰⴷⵏ ⴳ ⵉⵖⵎⵉⵙⵏ ⴷ ⵜⵙⵖⵓⵏⵉⵏ ⴰⵎ "ⴰⵍ ⵉⵜⵜⵉⵃⴰⴷ" ⴷ "ⴰⵍ ⵊⴰⴷⵉⴷ" ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵙⵓⵍ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵓⵢⴰ. ⴷ ⴳ 1961, ⵢⵓⴷⴼ ⵙ ⵜⵓⴼⴼⵔⴰ ⵖⵔ [[ⴰⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⵊⵎⴰⵡ ⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉ|ⵓⴽⴰⴱⴰⵕ ⴰⵏⵊⵎⴰⵡ ⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉ]] (ⵎⴰⴽⵉ), ⴷ ⵉⵙⵙⴼⴰⵍ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵓⵏⴱⴷⴰⴷ ⵏ ⵓⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⴳ ⵓⵖⵎⵉⵙ ⵏ "ⴰⵍ ⴼⴰⵊⵔ". ⴳⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ 1961 ⴷ 1967, ⵉⵜⵜⵢⴰⵎⴰⵥ ⴷ ⵉⵜⵜⵓⴽⵔⴰⴼ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵓⵙⵔⴰⴳ ⵏ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏⵏⵙ ⴷ ⵜⵉⵍⴰⵍ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵉⵏ. ⴷ ⴳ 1964, ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵉⵜⴳ ⴰⴳⵔⴰⵖⵍⴰⵏ ⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵕⴹ ⵏ ⵜⵏⵣⴱⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵜ ⵙ ⵜⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⵏⵏⵙ "ⵉⴼⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵓⵣⴰⵜⵉⵎ". ⴷ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏ "ⵜⴰⴽⴰⵕⴹⴰ ⵏ ⵜⵎⴰⴳⵉⵜ" (ⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏⴽⴽ ⵎⵙⵖ ⴰⵄⵕⴰⴱ), ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⴰⵏⵏⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⵓⵙⵙⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⴰⴷⵍⴰ ⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ, ⵜⵣⵔⵉ ⵉⵡⵜⵜⴰ ⵉⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵢⵏ ⵙ ⵓⴼⴰⴼⵉ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵜⴳ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⵣⵍⵉ ⵏⵏⵉ ⵎⵉ ⵜⵜⴰⵍⵙⵏ ⴳ ⵇⴰⵃ ⴰⵎⴰⴹⴰⵍ ⴰⵄⵕⴰⴱ. ⴳ [[1970]], ⵜⴻⵜⵜⵓⴱⵣⵣⴰⵣ ⵖⵉⴼⵙ ⵜⵣⴷⴷⵉⵖⵜ ⵜⵓⵛⵛⵉⵍⵜ ⴳ [[ⵃⴰⵢⴼⴰ]] ⵍⵍⵉ ⵉⴼⵙⵔ ⵉⵎⴰⴳⵔⴰⴷⵏ ⵉⵙⵔⵜⴰⵏⵏ ⵏⵏⵉ ⵜⵙⵙⵉⵜⴳ ⵜⵏⴱⴹⴰⵢⵜ ⵜⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉⵜ ⵎⴰⵙ ⵅⵛⵏⵏ ⵡⴰⵍⴰ. ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⴰⵏⵏ, ⵉⵜⵜⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵓⵥⵕⵉⵜ ⵏ ⵜⵖⵔⵉ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ. ⵉⴷⴷⴰ ⵖⵔ ⵎⵓⵙⴽⵓ ⴷⵉⵏⵏ ⴰ ⴳ ⵉⵖⵔⴰ ⵜⴰⴷⵎⵙⴰ ⵜⴰⵙⵔⵜⴰⵏⵜ, ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵏⵖⵓⴱⵓ ⴳ [[1971]], ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵢⵓⴼⴰ ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵣⵉ ⵉⴳⵣⵣⵓⵍⵏ ⴳ ⵍⵇⴰⵀⵉⵕⴰ ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴳ ⵓⵖⵎⵉⵙ "ⴰⵍ ⴰⵀⵕⴰⵎ". ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵉⵎⵎⵓⵜⵜⵉ ⵃⵓⵎⴰ ⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⴳ [[ⴱⴰⵢⵔⵓⵜ]] ⴳ 1973, ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵙⵙⵉⵅⴼ ⵜⴰⵙⵖⵓⵏⵜ "ⵛⵓⵓⵏ ⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵢⵢⴰ" ⵜⴰⵢⵢⵓⵔⴰⵏⵜ, ⴷ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⵓⵏⵎⵀⴰⵍ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⴳ ⵡⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵔⵣⵣⵓ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ ⵉⴹⴼⵕⵏ ⵉ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ, ⴷ ⵢⵓⴷⴼ ⵖⵔ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ. ⴷ ⴳ [[1981]], ⵉⵙⵙⵔⵙⵍ ⵜⴰⵙⵖⵓⵏⵜ ⵜⴰⵙⴽⵍⴰⵏⵜ "ⴰⵍ ⴽⴰⵕⵎⵉⵍ" ⴷ ⵢⵓⵎⵥ ⵜⴰⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵜ ⵏ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏⵏⵙ. ⴳ ⵓⵏⴱⴷⵓ ⵏ [[1982]], ⵓⵜⵏ ⴱⴰⵢⵔⵓⵜ ⵙ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵢⵜⵉⵡⵉⵏ ⵙ ⵓⴳⴰⵔⵉ ⴳ ⵜⵉⵣⵉ ⴳⵔ 13 ⵢⵓⵏⵢⵓ ⴷ 12 ⵖⵓⵛⵜ, ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵙⵉⴳⴳⵍ ⵓⵙⵔⴷⴰⵙ ⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉ ⴰⴷ ⵉⴱⵣⵣⴻⵣ ⵖⴼ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ ⴰⴷ ⵜⴼⴼⵖ ⵜⴰⵎⴷⵉⵏⵜ. ⴷ ⵉⵙⵙⵏⵜⵎ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵜⴰⵏⵣⴱⴰⵢⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉⵜ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵜⴼⵔⴳⵉ ⵜⴰⵥⵕⴰⵢⵉⵍⵉⵜ ⴳ "ⵜⴰⵎⴷⵢⴰⵣⵜ ⵏ ⴱⴰⵢⵔⵓⵜ" (1982) <ref>« Darwich, La Qasida de Beyrouth [archive] », sur numance-lettres.fr (consulté le 24 novembre 2017).</ref> ⴷ ⴳ "ⵜⵓⵍⵖⴰ ⵏ ⵓⵎⴰⵍⵓ ⵢⴰⵜⵜⵓⵢⵏ" (1983). ⵢⵓⴹⴰ ⵖⵔ ⵓⵣⵡⴰⴳ, ⵉⴷⴷⵓ ⵏⵉⵜ ⵖⵔ [[ⵍⵇⴰⵀⵉⵔⴰ|ⵍⵇⴰⵀⵉⵕⴰ]], ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵖⵔ [[ⵜⵓⵏⵙ]], ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵖⵔ [[ⴱⴰⵔⵉⵣ]]. ⴷ ⴳ [[1987]], ⵉⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢ ⴰⵎ ⵓⴳⵎⴰⵎ ⴳ ⵜⵙⵇⵇⵉⵎⵜ ⵜⴰⵎⵣⵣⴳⴰⵔⵜ ⵏ ⵜⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵓⵙⴷⵔⴼⵉ ⴰⴼⵉⵍⵉⵙⵟⵉⵏⵉ. ⴹⴰⵕⵜ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ, ⴳ [[1988]], ⵜⴻⵜⵜⵓⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵢⴰⵜ ⵙⴳ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵏⵏⵙ "ⴰ ⵡⵉⵏⵏⵉ ⵉⵣⵔⴰⵢⵏ ⴳⵔ ⵉⵡⴰⵍⵉⵡⵏ ⵣⵔⵉⵏⵉⵏ" ⴳ ⵓⴽⵏⵉⵙⵉⵜ; ⵉⴷⴰ ⴳ ⵉⵜⵜⵏⵓⵎⵎⵍ ⵙ ⵡⵓⵍ ⵏⵏⵙ ⴳ ⴰⴷ ⵢⴰⵊⵊ ⵓⴷⴰⵢⵏ ⴰⴷ ⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵉⵥⵕⴰⵢⵉⵍ. ⴷ ⵉⵎⵣⴰⵖ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵖⴼ ⵢⵉⵖⴼ ⵏⵏⵙ ⵍⵍⵉⴳ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵉⵔⴰ ⴰⴷ ⴰⵙⵏ ⵉⵜⵜⵔ ⴰⴷ ⴼⴼⵖⵏ ⵙⴳ ⵓⴳⵣⵣⵓⵎ ⵏ [[ⵖⴰⵣⵣⴰ]] ⴷ ⵜⵙⴳⴰ ⵜⵓⵜⵔⵉⵎⵜ: «ⴼⴼⵖⴰⵜ ⵙⴳ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⵏⵏⵖ ⵙⴳ ⵢⵉⵍⵍ ⵏⵏⵖ, ⵙⴳ ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵔⵜ ⵏⵏⵖ ⵙⴳ ⵉⵔⴷⵏ ⵏⵏⵖ, ⵙⴳ ⵜⵉⵙⵏⵜ ⵏⵏⵖ, ⵙⴳ ⵡⴰⴳⴳⴰⵙ ⵏⵏⵖ...» == ⵜⵉⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⵏⵏⵙ == * ''Rien qu’une autre année - Anthologie poétique (1966-1982)'', traduit par [[Abdellatif Laâbi]], Paris, [[Les Éditions de minuit]], 1983 (ISBN 9782707306654). * ''Palestine, mon pays : l'affaire du poème'', avec la participation de Simone Bitton, Ouri Avnéri et Matitiahu Peled, Éditions de minuit, 1988 (ISBN 9782707311887). * ''[[Plus rares sont les roses]]'', traduit par Abdellatif Laâbi, Éditions de minuit, 1989 (ISBN 9782707312839). * ''Chronique de la tristesse ordinaire, ''suivi de'' Poèmes palestiniens'', traduit par [[Olivier Carré (sociologue)|Olivier Carré]], [[éditions du Cerf]], 1989 (ISBN 9782204031820). * ''[[Une mémoire pour l'oubli]]'', traduit par Yves Gonzalez-Quijano et [[Farouk Mardam-Bey]], [[Actes Sud]], 1994 (ISBN 978-2-7427-0164-3). * ''Pourquoi as-tu laissé le cheval à sa solitude ?'', Arles, Actes Sud, 1996. * ''[[La Palestine comme métaphore]]'', traduit par [[Elias Sanbar]], Actes Sud, 1997 (ISBN 978-2-7427-1162-8). * ''Au dernier soir sur cette terre'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 1999 (ISBN 978-2-7427-2209-9). * ''Le Lit de l'étrangère'' (''Sareer El Ghariba'', 1998). * ''La terre nous est étroite et autres poèmes'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Poésie », NRF, Gallimard, 2000. * ''Murale'' (''Jidariyya'', 2000), traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2003 (ISBN 978-2-7427-4239-4). * ''État de siège'', illustrations d'Olivier Thébaud, traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2004 (ISBN 978-2-7427-4804-4). * ''Ne t'excuse pas'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Sindbad », Actes Sud, 2006 (ISBN 978-2-7427-5908-8). * ''Entretiens sur la poésie'', avec Abdo Wazen et Abbas Beydoun, traduit par Farouk Mardam-Bey, Actes Sud, 2006 (ISBN 978-2-7427-6393-1). * ''Comme des fleurs d'amandier ou plus loin (poèmes)'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2007 (ISBN 978-2-7427-7017-5). * ''Anthologie poétique'', traduit par Elias Sanbar, coll. « Babel », Actes Sud, 2009 (ISBN 978-2-7427-8117-1). * ''La Trace du papillon. Journal poétique (été 2006 - été 2007)'', traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2009 (ISBN 978-2-7427-8264-2). * ''Je ne veux pas de fin à ce poème…'' (لا أريد لهذه القصيدة ان تنتهي), Riyad El-Rayyes, 2009 (رياض الريس). * ''Le Lanceur de dés et autres poèmes'', photos d'Ernest Pignon-Ernest, traduit par Elias Sanbar, Actes Sud, 2010 (ISBN 978-2-7427-9030-2). * ''Une nation en exil : hymnes gravés ''suivi de'' La Qasida de Beyrouth'', avec Rachid Koraichi, Arles, Actes Sud, 2010. * ''Nous choisirons Sophocle et autres poèmes'', Arles, Actes Sud, 2011. * ''L’Exil recommencé'', traduit par Elias Sanbar, Arles, Actes Sud, 2013 (ISBN 978-2-330-00591-7). [[ⴰⴼⴰⵢⵍⵓ:Mahmoud Darwish tag.jpg|thumb|left|210x210px|ⵜⴰⴼⵔⵉⵙⵜ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⴳ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵔⴰⴱ ⴷⴳ [[ⵜⵓⵏⵙ]]]] == ⵜⵉⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵥⴰⵡⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵜⴽⵙⵙⵓⵢⵜ == ⵜⵜⵓⵙⴽⴰⵔⵏⵜ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵣⵉⵏ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ ⵙ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⵥⴰⵡⴰⵏ ⴳ ⵓⴼⵓⵙ ⵏ ⵉⵏⵓⵥⴰⵕ ⴰⵎ [[ⵎⴰⵕⵙⵉⵍ ⵅⵍⵉⴼⴰ]], [[ⵎⴰⵊⴷⴰ ⴰⵕⵕⵓⵎⵉ]], ⵉⵊⵉⵏ, ⵏⵖ [[ⴰⵃⵎⴰⴷ ⵇⵄⴱⵓⵕ]]. ⴳ ⵓⵙⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1984, ⵉⵙⵍⵍⵖⴰ ⵎⴰⵕⵙⵉⵍ ⵅⵍⵉⴼⴰ ⴷ ⵉⵙⵙⵉⵅⴼ "ⵃⵎⴰⴷ ⴰⵄⵕⴰⴱ", ⵏⵏⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵓⴱⵉⵕⴰ ⵜⵓⴷⵢⵉⵣⵜ ⵙⴳ ⵓⵙⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ. ⴷ ⵉⵛⵏⴰ ⵎⴰⵕⵙⵉⵍ ⵅⵍⵉⴼⴰ ⴷ ⵓⵎⴰⵢⵎⴰ ⵍⵅⴰⵍⵉⵍ, ⵎⴽⵏⵏⵉ ⵜⵙⵙⵉⵅⴼ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏ ⵎⵢⴰⴷⵉⵏ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ. ⵉⴷⵔⴰ "ⵓⵎⴽⵕⴰⴹ ⵏ ⵊⵓⴱⵕⴰⵏ" ⴳ ⵡⴰⵟⵟⴰⵚ ⵏ ⵉⵣⵎⵣⵣⴰ ⵙ ⵜⵉⵢⵜⵉ ⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴰⵍⵍⵖⴰⵜⵉⵏ ⵅⴼ ⵢⵉⵎⵉⵙ ⵏ [[ⵜⴰⵎⵊⴰ (ⵉⵎⵉⵙ)|ⵜⵎⵊⴰ]] ⴳ ⵓⵙⵙⵉⴷⴼ ⵏ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ ⵏ ⵎⴰⵃⵎⵓⴷ ⴷⴰⵔⵡⵉⵛ <ref>Voir notices bibliographiques [archive] sur le catalogue général de la BnF.</ref>, ⴷ ⵜⵎⴳⴳⴰⵔⵓⵜ ⵏⵏⵙⵏ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵜⵍⵍⴰ ⴳ [[ⴰⵕⵍ]] ⴳ ⵢⵓⵍⵢⵓⵣ [[2008]]. * 1984 : Hâdî Guillah (chant, oud), ''Périples'', Paris, Le Chant du monde (Contient ''Carte d'identité'' de Mahmoud Darwich<ref>https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb38108024k.public</ref>). * 2002-2006 : La chanteuse comédienne Dominique Devals et la Mini Compagnie Laccarrière mettent en musique ''Onze astres sur l'épilogue andalou'' (suite de onze poèmes évoquant le départ des Arabes de l'Andalousie, traduits en français par Elias Sanbar aux éditions Actes Sud<ref>Traduits en français par Elias Sanbar aux éditions Actes Sud.</ref>). La musique est signée par Philippe Laccarrière, contrebassiste de jazz ; l'œuvre est enregistrée en 2006 sur CD. Les mêmes mettent en musique, cette fois pour un big band de jazz, ''Le Dernier Discours de l'homme rouge'', poème en hommage aux Indiens d'Amérique, interprété pour la première fois en présence de Mahmoud Darwich en novembre 2006 à l'Unesco. * 2007 : [[Le Trio Joubran]], ''Récital Mahmoud Darwich'', avec les voix de Mahmoud Darwich et [[Didier Sandre]], Paris, [[Théâtre de l'Odéon|Odéon-Théâtre de l'Europe]], le 7 octobre ; 2 disques compacts (enregistrement public, réalisé et diffusé par France Culture), Arles, Actes Sud, 2010<ref>https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb42323512s.public</ref>. * 2010 : [[Thierry Machuel]], ''Opus 61 : Amal waqti'' pour baryton et cornet à bouquin sur des textes en arabe de Mahmoud Darwich, Création Marcel Pérès et Jean Tubéry, 27 septembre 2010, Clairvaux, festival Ombres et lumières. * 2012 : La compagnie Brozzoni, reprend les écrits de Darwich pour en faire un spectacle théâtre et musical, ''Quand m'embrasseras-tu/ⵎⴰⵏⵎⴽ ⴰ ⵙ ⴷⴰ ⵢⵉ ⵜⵥⵕⵕⴰⴷ?''. * 2014 : Dernière Bande<ref>« DERNIÈRE BANDE - Le label de Rodolphe Burger [archive] », sur dernierebandemusic.com (consulté le 6 octobre 2020).</ref>, le label de [[Rodolphe Burger]], publie un disque intitulé ''Le Cantique des cantiques & Hommage à Mahmoud Darwich''<ref>« Le Cantique des cantiques [archive] », sur youtube.com (consulté le 16 juin 2024).</ref> comportant deux morceaux, dont le second, ''S'envolent les colombes'', est construit autour du poème éponyme du poète, dans une traduction d'[[Elias Sanbar]]. ==ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ== {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} {{ⴰⴱⴰⴹ ⵓⵏⵜⵉⵎ}} {{ⴰⵙⵎⵉⵍ|ⵜⴰⵙⴽⵍⴰ}} lab3q4o7bmrkjlqmrve61qggszlz1x2 ⵍⴰⵡⵔⴰ ⵎⴰⵏⵛⵉⵏⵉⵍⵍⵉ 0 51952 197974 175685 2026-10-28T16:29:52Z ~2026-57668-43 57380 197974 wikitext text/x-wiki {{ⴰⵎⵏⵏⵉ ⵉⵙⵖⴰⵡⵙⴰⵏ ⴰⵣⵣⵔⴰⵢ}} {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵖⵎⵉⵙⵜ ⵓⴳⴳⵉⴷ}} '''ⵍⴰⵡⵔⴰ ⵎⴰⵏⵛⵉⵏⵉⵍⵍⵉ''' (ⵙ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵟⴰⵍⵢⴰⵏⵉⵜ|ⵜⵏⵟⴰⵍⵢⴰⵏⵉⵜ]]: '''Laura Mancinelli'''), ⵜⴻⵍⵍⴰ ⴷ ⵜⴰⵎⴰⵔⴰⵢⵜ [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵟⴰⵍⵢⴰⵏⵉⵜ|ⵜⴰⵟⴰⵍⵢⴰⵏⵉⵜ]], ⴷ ⵜⴰⵍⴻⵎⵎⴰⵙⵜ ⵢⴻⵔⵏⴰ ⴷ ⵜⴰⵙⵓⵇⵉⵍⵜ.<ref name=":0">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |title= Mancinelli, Laura in the Italian Encyclopaedia of Science, Letters, and Arts |url= http://www.treccani.it/enciclopedia/laura-mancinelli// |website= www.treccani.it |language= it}}</ref> ⵎⴰⵏⵛⵉⵏⴻⵍⵍⵉ ⵢⵓⵔⴰⴷ ⴷⴰⵖⴻⵏ ⵉⴹⵔⵉⵙⴻⵏ ⵉⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵢⴻⵏ, ⵉⴷⵍⵉⵙⴻⵏ ⵏ ⵢⵉⴳⴻⵔⴷⴰⵏ, ⵜⵉⵣⵔⴰⵡⵉⵏ (ⴰⵟⴰⵙ ⵏ ⵓⵎⴻⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵜⴰⵍⵍⵉⵜ ⵜⴰⵍⴻⵎⵎⴰⵙⵜ), ⴷ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⴻⵏ. == ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵏⵏⵙ == ⵍⴰⵡⵔⴰ ⵎⴰⵏⵛⵉⵏⵉⵍⵍⵉ ⵜⵍⵓⵍⴷ ⴷⴻⴳ Udine ⴷⴻⴳ 1933, ⵙⴰⴽⴽⵉⵏ, ⴷⴻⴼⴼⵉⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴰⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵜⵖⵉⵎⵉⵜ ⵏ ⵜⵖⴰⵡⵙⵉⵡⵉⵏ ⴳⴰⵔ Rovereto ⴻⴷ Mantua ⴰⵏⴷⴰ ⴰⵢ ⵜⴻⵙⵄⴻⴷⴷⴰ ⵜⵉⵎⵥⵉⵏⵏⴻⵙ ⵜⴰⵎⴻⵣⵡⴰⵔⵓⵜ, ⴷⴻⴳ 1937, ⵜⴰⵡⴰⵛⵓⵍⵜⴰ ⵜⵕⵓⵃ ⵉ ⵍⴻⴱⴷⴰ ⵖⴻⵔ Turin. ⴷⴻⴼⴼⵉⵔ ⵏ ⵓⵙⵡⵉⵔⵉⵙ ⵏ ⵓⵖⴻⵔⴱⴰⵣ ⴷ ⵍⴻⵇⵔⴰⵢⴰⵙ, ⵜⴻⴼⴼⴻⵖⴷ ⵙⴻⴳ ⵜⴻⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ Turin ⴷⴻⴳ ⵓⵙⴻⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1956 ⵙ ⵍⴱⴰⴽ ⴷⴻⴳ ⵜⵙⴻⴽⵍⴰ ⵜⴰⵍⵎⴰⵏⵉⵜ ⵙ ⵓⵙⵡⵉⵔ ⵏ ⵜⵙⴻⴽⵍⴰ ⵜⴰⵎⴰⵢⵏⵓⵜ. ⴷⴻⴳ ⵢⵉⵙⴻⴳⴳⴰⵙⴻⵏ ⴰⵢ ⴷⵢⴻⴷⴷⴰⵏ ⴷⴻⴼⴼⵉⵔⵙ ⵏ ⵜⴷⵓⴽⵍⵉⵏⵏⴻⵙ (doctorat) ⵜⴻⵙⵙⴻⵍⵎⴰⴷ ⵡⴰⵔ ⵎⴰ ⵜⴻⴵⴵⴰ ⵍⵃⵉⵔⵏⵏⴻⵙ ⵖⴻⴼ ⵢⴻⴷⵍⴻⵙ ⴰⵍⵎⴰⵏⵉ ⵏ ⵜⴰⵍⵍⵉⵜ ⵜⴰⵍⴻⵎⵎⴰⵙⵜ. ⴷⴻⴳ ⵓⵙⴻⴳⴳⴰⵙ ⵏ 1969, ⵜⵓⵔⴰⴷ ⴰⴹⵔⵉⵙⵉⵙ « Tazlit ⵏ Yinibelungyen ». ⵓⴳⵓⵔⴻⵏ ⴷ ⵡⴰⵣⴰⵍⴻⵏ. == ⵜⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == fs4g5lm7s868o32bjns94kyrdwdsl7x Event:ⴰⵎⵣⵉⵣⵡⵔ ⵏ ⵡⵉⴽⵉⴱⵉⴷⵢⴰ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ 2026/ⵉⵎⴰⴳⵔⴰⴷⵏ ⵉ ⵓⵙⵏⵓⵍⴼⵓ 1728 54976 198031 197458 2026-10-29T11:42:57Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 198031 wikitext text/x-wiki {{Event:ⴰⵎⵣⵉⵣⵡⵔ ⵏ ⵡⵉⴽⵉⴱⵉⴷⵢⴰ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ 2026/ⴰⵙⵜⴰⵔⴰ}} {{#invoke:WikiContestTracker|main | ⵓⵟⵟⵓⵏ_1 = 1 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_1 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⴰⵍ ⴳⵔⴱⵓⵣⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_1 = [[:fr:Mohammed al-Guerbouzi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_1 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_1 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_2 = 2 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_2 = ⴰⴽⴰⴱⴰⵔ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⵏ ⵉⵣⴳⵣⴰⵡⵏ ⵉ ⵜⵏⴼⵍⵉⵜ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_2 = [[:fr:Parti national des verts pour le développement]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_2 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_2 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_3 = 3 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_3 = ⵙⴰⵍⴰⴼⵉⵢⴰ ⵊⵉⵀⴰⴷⵉⵢⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_3 = [[:fr:Salafia Jihadia]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_3 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_3 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_4 = 4 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_4 = ⵛⴰⵕⵍ ⴳⵉⵜⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_4 = [[:fr:Charles Guetta]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_4 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_4 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_5 = 5 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_5 = ⴰⴽⴰⴱⴰⵔ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_5 = [[:fr:Parti démocrate national (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_5 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_5 = ahmed hajjy | ⵓⵟⵟⵓⵏ_6 = 6 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_6 = ⵍⵉⵍⵢⴰⵏ ⴷⴰⵢⵓ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_6 = [[:fr:Liliane Dayot]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_6 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_6 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_7 = 7 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_7 = ⵄⴱⴷⵍⵃⴰⵎⵉⴷ ⵚⵡⵉⵕⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_7 = [[:fr:Abdelhamid Souiri]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_7 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_7 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_8 = 8 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_8 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⵍⵄⴰⵍⴰⵎⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_8 = [[:fr:Mohamed El Alami]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_8 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_8 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_9 = 9 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_9 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⵓ ⴱⵓⵛⵄⵉⴱ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_9 = [[:fr:Mohamed Ben Bouchaïb]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_9 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_9 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_10 = 10 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_10 = ⵍⴱⵛⵉⵔ ⴱⵍⵄⴱⴱⴰⵙ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_10 = [[:fr:Bachir Belabbès]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_10 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_10 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_11 = 11 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_11 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⵍⵎⵀⴷⵉ ⴱⵏⵄⴱⴷⵍⵊⵍⵉⵍ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_11 = [[:fr:Mohamed Mehdi Benabdeljalil]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_11 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_11 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_12 = 12 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_12 = ⵝⴰⵎⵉ ⵄⵎⵎⴰⵕ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_12 = [[:fr:Thami Ammar]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_12 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_12 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_13 = 13 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_13 = ⵃⵎⴰⴷ ⵊⵓⵏⴷⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_13 = [[:fr:Ahmed Joundi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_13 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_13 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_14 = 14 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_14 = ⴰⵙⵉⵏⴰⴳ ⴰⵎⴰⴷⵢⵓⵙ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_14 = [[:fr:Institut Amadeus]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_14 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_14 = ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ | ⵓⵟⵟⵓⵏ_15 = 15 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_15 = ⵄⴱⴷⵍⵎⴰⵊⵉⴷ ⵍⴼⴰⵙⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_15 = [[:fr:Abdelmajid El Fassi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_15 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_15 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_16 = 16 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_16 = ⵄⴱⴷⵍⵇⴰⴷⵔ ⵃⴰⵙⴰⵏ ⵍⵄⴰⵚⵉⵎⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_16 = [[:fr:Abdelkader Hassan El Assimi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_16 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_16 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_17 = 17 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_17 = ⵄⴱⴷⵍⵍⴰⵟⵉⴼ ⵚⴱⵉⵃⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_17 = [[:fr:Abdellatif Sbihi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_17 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_17 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_18 = 18 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_18 = ⴷⵔⵉⵙ ⵍⴽⵜⵜⴰⵏⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_18 = [[:fr:Driss al-Kettani]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_18 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_18 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_19 = 19 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_19 = ⵄⴱⴷⵙⵙⵍⴰⵎ ⴱⵔⵔⴰⴷⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_19 = [[:fr:Abdeslam Berrada]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_19 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_19 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_20 = 20 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_20 = ⵜⴰⵙⵉⵍⴰ ⵏ ⵓⴼⵍⴰⵍ ⴰⵢⵍⴰⵏ ⵏ ⴱⵓⵕ ⵍⵢⵓⵟⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_20 = [[:fr:Base d'aéronautique navale de Port-Lyautey]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_20 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_20 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_21 = 21 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_21 = ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⴽⴰⵔⵉⵎ ⵍⵄⵎⵕⴰⵏⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_21 = [[:fr:Gouvernement Mohammed Karim Lamrani]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_21 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_21 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_22 = 22 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_22 = ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵉⵎⵏⵖⴰⵏ ⵉⵎⵖⵔⵉⴱⵉⵢⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_22 = [[:fr:Organisation des combattants marocains]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_22 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_22 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_23 = 23 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_23 = ⵄⴱⴷⵍⵍⴰⵟⵉⴼ ⵍⵃⴰⵊⵊⴰⵊⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_23 = [[:fr:Abdellatif El Hajjaji]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_23 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_23 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_24 = 24 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_24 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⵟⵓⴽⴰⵏⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_24 = [[:fr:Mohamed Toukani]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_24 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_24 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_25 = 25 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_25 = ⵄⴱⴷⵍⵀⴰⴷⵉ ⵚⵇⵍⵍⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_25 = [[:fr:Abdelhadi Skalli]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_25 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_25 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_26 = 26 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_26 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⴱⵓⵄⵎⵕⴰⵏⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_26 = [[:fr:Mohamed Bouamrani]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_26 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_26 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_27 = 27 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_27 = ⵃⴰⵎⵉⴷ ⵍⴱⵓⵅⴰⵔⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_27 = [[:fr:Hamid El Boukhari]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_27 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_27 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_28 = 28 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_28 = ⵜⴰⵙⵇⴰⵎⵓⵜ ⵜⴰⵎⵛⵛⵉⵡⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵎⵏⴰⴹⵜ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_28 = [[:fr:Commission consultative de la régionalisation]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_28 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_28 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_29 = 29 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_29 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⵓⵍⴷ ⴱⵓⵄⵎⴰⵜⵓ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_29 = [[:fr:Mohamed Ould Bouamatou]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_29 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_29 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_30 = 30 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_30 = ⵃⵎⴰⴷ ⴱⵏⴷⵍⵍⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_30 = [[:fr:Ahmed Bendella]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_30 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_30 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_31 = 31 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_31 = ⵇⴰⴷⴷⵓⵔ ⵜⵔⵀⵣⴰⵣ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_31 = [[:fr:Kaddour Terhzaz]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_31 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_31 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_32 = 32 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_32 = ⴰⵏⴳⴰⵙ ⵏ ⵎⵕⵕⴰⴽⵛ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_32 = [[:fr:Attentat de Marrakech]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_32 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_32 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_33 = 33 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_33 = ⵃⵎⵎⵓⴷⵉ ⴱⵓⵃⵏⴰⵏⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_33 = [[:fr:Hammoudi Bouhanana]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_33 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_33 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_34 = 34 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_34 = ⴰⵍⵍⵏ ⵜⵉⵏⵓⵜⵉⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_34 = [[:fr:Oyoune Nissaiya]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_34 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_34 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_35 = 35 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_35 = ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵎⵄⵟⵉ ⴱⵓⵄⴱⵉⴷ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_35 = [[:fr:Gouvernement Maâti Bouabid]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_35 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_35 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_36 = 36 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_36 = ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵄⴱⴷⵕⵕⵃⵎⴰⵏ ⵍⵢⵓⵙⴼⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_36 = [[:fr:Gouvernement Abderrahman el-Youssoufi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_36 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_36 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_37 = 37 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_37 = ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⴷⵔⵉⵙ ⵊⵟⵟⵓ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_37 = [[:fr:Gouvernement Driss Jettou]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_37 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_37 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_38 = 38 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_38 = ⵜⴰⵎⵙⵇⴰⴷⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⴰⵏⴹⴰ ⴳ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_38 = [[:fr:Ambassade des Pays-Bas au Maroc]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_38 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_38 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_39 = 39 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_39 = ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵄⴱⴷⵉⵍⴰⵀ ⴱⵏⴽⵉⵔⴰⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_39 = [[:fr:Gouvernement Abdel-Ilah Benkiran]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_39 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_39 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_40 = 40 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_40 = ⵄⴱⴷⵍⵍⴰⵀ ⵜⵓⵕⴰⴱⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_40 = [[:fr:Abdellah Tourabi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_40 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_40 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_41 = 41 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_41 = ⵜⵉⵍⴳⴳⵯⵉⵜⵉⵏ ⵜⵉⵏⴰⵎⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⵜⵎⵖⴰⵔⵉⵏ ⴷ ⵉⵄⵔⵔⵉⵎⵏ 2011 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_41 = [[:fr:Listes nationales femmes et jeunes des élections législatives marocaines de 2011]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_41 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_41 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_42 = 42 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_42 = ⵜⴰⵎⵀⵍⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⴰⵔⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴽⴰⴹⵉⵏ ⴷ ⵓⵙⵓⵔⴼ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_42 = [[:fr:Direction des affaires pénales et des grâces]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_42 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_42 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_43 = 43 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_43 = ⵜⴰⵙⵇⴰⵎⵓⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵉ ⵓⵙⴱⴷⴷⵉ ⵏ ⵉⵏⴳⴰⵙⵏ ⵏ ⵓⴱⵔⵉⴷ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_43 = [[:fr:Comité national de prévention des accidents de la circulation]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_43 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_43 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_44 = 44 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_44 = ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴰⵎⵖⵔⵉⴱⵉ ⵅⴼ ⵜⵍⴻⵍⵍⵉ ⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ ⴷ ⵓⵎⵃⵉⵣⵡⴰⵔ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_44 = [[:fr:Loi marocaine sur la liberté des prix et de la concurrence]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_44 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_44 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_45 = 45 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_45 = ⵜⴰⵏⴱⴹⵉⵜ ⵏ ⵜⵥⵓⵕⵜ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_45 = [[:fr:Juridiction de proximité (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_45 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_45 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_46 = 46 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_46 = ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴰⵎⵖⵔⵉⴱⵉ ⵓⵟⵟⵓⵏ 42-10 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_46 = [[:fr:Loi marocaine no 42-10]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_46 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_46 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_47 = 47 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_47 = ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴰⵎⵖⵔⵉⴱⵉ ⵉⵙⵏⵎⴰⵍⴰⵏ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⵏ ⵓⵎⵣⴰⵖ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_47 = [[:fr:Loi marocaine organisant l'exercice de la profession d'avocat]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_47 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_47 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_48 = 48 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_48 = ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⵖⵉⵡⴰⵏ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_48 = [[:fr:Charte communale (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_48 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_48 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_49 = 49 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_49 = ⵜⴰⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ ⴰⵎⵉⵏⴰ ⵍⴼⵉⵍⴰⵍⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_49 = [[:fr:Affaire Amina El Filali]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_49 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_49 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_50 = 50 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_50 = ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴰⵙⵜⵢⴰⵏ ⴰⵎⵖⵔⵉⴱⵉ 1997 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_50 = [[:fr:Code électoral marocain de 1997]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_50 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_50 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_51 = 51 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_51 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⴰⵛⵔⵇⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_51 = [[:fr:Mohamed Achergui]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_51 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_51 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_52 = 52 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_52 = ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴰⵎⵖⵔⵉⴱⵉ ⵓⵟⵟⵓⵏ 17-97 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_52 = [[:fr:Loi marocaine no 17-97]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_52 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_52 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_53 = 53 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_53 = ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴰⵎⵖⵔⵉⴱⵉ ⵓⵟⵟⵓⵏ 31-08 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_53 = [[:fr:Loi marocaine no 31-08]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_53 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_53 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_54 = 54 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_54 = ⵜⴰⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵜⵎⵔⵙⴰⵍ ⵜⵉⵎⵏⴹⴰⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵖⵔⵉⴱⵉⵢⵉⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_54 = [[:fr:Liste des institutions constitutionnelles marocaines]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_54 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_54 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_55 = 55 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_55 = ⵜⵉⴼⵔⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵉⵡⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ 2003 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_55 = [[:fr:Élections communales marocaines de 2003]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_55 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_55 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_56 = 56 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_56 = ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵄⴱⴷⵍⵍⴰⵟⵉⴼ ⵍⴼⵉⵍⴰⵍⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_56 = [[:fr:Gouvernement Abdellatif Filali]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_56 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_56 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_57 = 57 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_57 = ⵚⴰⵍⵉⵃ ⴱⵏⵢⵜⵜⵓ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_57 = [[:fr:Saleh Benyettou]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_57 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_57 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_58 = 58 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_58 = ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵜⵄⵓⵔⵎⴰ ⵜⴰⵎⵏⴹⴰⵡⴰⵏⵜ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_58 = [[:fr:Organisation de la jeunesse constitutionnelle]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_58 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_58 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_59 = 59 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_59 = ⵃⵎⴰⴷ ⴼⵣⴰⵣⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_59 = [[:fr:Ahmed Fizazi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_59 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_59 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_60 = 60 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_60 = ⵎⵃⵎⵎⴷ ⴷⴰⵙⵉⵔ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_60 = [[:fr:Mhammed Dasser]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_60 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_60 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_61 = 61 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_61 = ⴰⵏⴰⴼⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵏ ⵓⵙⵡⵓⵔⵉ ⴳ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_61 = [[:fr:Service public de l'emploi au Maroc]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_61 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_61 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_62 = 62 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_62 = ⴱⵔⴰⵀⵉⵎ ⵃⴰⴼⵉⴹⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_62 = [[:fr:Brahim Hafidi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_62 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_62 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_63 = 63 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_63 = ⵜⵉⴼⵔⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵉⵡⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ 2015 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_63 = [[:fr:Élections communales marocaines de 2015]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_63 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_63 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_64 = 64 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_64 = ⵜⴰⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ ⵉⵙⵇⴰⵎⵓⵜⵏ ⵉⵙⴳⴰⵡⴰⵏⵏ ⴳ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_64 = [[:fr:Liste des présidents des conseils régionaux au Maroc]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_64 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_64 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_65 = 65 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_65 = ⴰⵙⵇⴰⵎⵓ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⵏ ⵜⵙⴱⴱⴰⴱⵜ ⵜⵓⴼⵉⵖⵜ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_65 = [[:fr:Conseil national du commerce extérieur]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_65 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_65 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_66 = 66 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_66 = ⴱⴰⵍⵜⴰⵥⴰⵕ ⵍⵡⴰⵢⵓⵍⴰ ⴷⵉ ⵎⴰⵏⴷⵙ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_66 = [[:fr:Balthazar Loyola de Mandes]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_66 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_66 = ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ | ⵓⵟⵟⵓⵏ_67 = 67 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_67 = ⵉⵎⴰⴹⴰⴼⵏ ⵏ ⵜⴼⵔⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⵓⴹⴰⴼ 2016 ⵙ ⵜⵙⴳⵉⵡⵉⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_67 = [[:fr:Résultats par région des élections législatives marocaines de 2016]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_67 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_67 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_68 = 68 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_68 = ⵜⵉⵙⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵙⵜⵢⴰⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵖⵔⵉⴱⵉⵢⵉⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_68 = [[:fr:Circonscriptions électorales marocaines]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_68 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_68 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_69 = 69 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_69 = ⵜⵉⵙⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⵓⴹⴰⴼ ⵜⵉⵎⵖⵔⵉⴱⵉⵢⵉⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_69 = [[:fr:Circonscriptions législatives marocaines]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_69 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_69 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_70 = 70 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_70 = ⴼⴷⵡⴰ ⵎⵉⵙⴽ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_70 = [[:fr:Fedwa Misk]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_70 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_70 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_71 = 71 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_71 = ⴰⵙⵉⵏⴰⴳ ⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰ ⵏ ⵜⴷⴱⵍⵜ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_71 = [[:fr:Institut supérieur d'administration]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_71 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_71 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_72 = 72 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_72 = ⵊⵓⵣⵉⴼ ⴱⴰⵍⴰⵛ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_72 = [[:fr:Joseph Pallache]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_72 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_72 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_73 = 73 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_73 = ⵉⵙⵃⴰⵇ ⴱⴰⵍⴰⵛ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_73 = [[:fr:Isaac Pallache]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_73 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_73 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_74 = 74 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_74 = ⵜⵉⴼⵔⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴳⴰⵡⴰⵏⵉⵏ 2015 ⵟⴰⵏⵊⴰ-ⵜⵉⵟⵟⴰⵡⵉⵏ-ⵍⵃⵓⵙⵉⵎⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_74 = [[:fr:Élections régionales de 2015 à Tanger-Tétouan-Al Hoceïma]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_74 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_74 = DERDAKI ILIAS | ⵓⵟⵟⵓⵏ_75 = 75 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_75 = ⴰⵎⴰⵍ ⴱⵓⴽⵉⵔ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_75 = [[:fr:Amal Boukir]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_75 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_75 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_76 = 76 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_76 = ⵄⴰⵣⵉⵣⴰ ⵛⴰⴳⴰⴼ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_76 = [[:fr:Aziza Chagaf]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_76 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_76 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_77 = 77 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_77 = ⵜⴰⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏ ⵉⵙⴽⵡⴰⴷⵔⵓⵏⴻⵏ ⵉⵎⵙⴱⵔⵉⴷⵏ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_77 = [[:fr:Groupe d'escadrons blindés (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_77 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_77 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_78 = 78 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_78 = ⴰⵙⵔⴷⴰⵙ ⵡⵉⵙ 6 ⵏ ⵜⵔⴱⴱⴰⵄⵜ ⵜⵉⵎⵉⴽⴰⵏⵉⴽⵉⵜ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_78 = [[:fr:6e régiment d'infanterie motorisée (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_78 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_78 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_79 = 79 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_79 = ⴰⵙⵔⴷⴰⵙ ⵡⵉⵙ 8 ⵏ ⵜⵔⴱⴱⴰⵄⵜ ⵜⵉⵎⵉⴽⴰⵏⵉⴽⵉⵜ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_79 = [[:fr:8e régiment d'infanterie motorisée (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_79 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_79 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_80 = 80 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_80 = ⴰⵙⵔⴷⴰⵙ ⵡⵉⵙ 3 ⵏ ⵜⵔⴱⴱⴰⵄⵜ ⵜⵉⵎⵉⴽⴰⵏⵉⴽⵉⵜ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_80 = [[:fr:3e régiment d'infanterie motorisée (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_80 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_80 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_81 = 81 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_81 = ⴰⵙⵔⴷⴰⵙ ⵡⵉⵙ 4 ⵏ ⵜⵔⴱⴱⴰⵄⵜ ⵜⵉⵎⵉⴽⴰⵏⵉⴽⵉⵜ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_81 = [[:fr:4e régiment d'infanterie motorisée (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_81 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_81 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_82 = 82 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_82 = ⵄⴱⴷⵍⵡⴰⵃⴷ ⵎⴰⵄⵛ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_82 = [[:fr:Abdelouhahed Maâch]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_82 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_82 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_83 = 83 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_83 = ⴷⴰⵔ ⵍⴱⵉⴹⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_83 = [[:fr:Dar al Beida]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_83 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_83 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_84 = 84 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_84 = ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ ⵉⵍⴼⴰⵡⵏ ⵉⵡⵓⵔⴰⵖⵏ ⴳ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_84 = [[:fr:Mouvement des Gilets jaunes dans le monde]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_84 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_84 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_85 = 85 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_85 = ⵜⴰⵇⴰⵛⵓⵛⵜ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵢⵉⵍⵉⵢⵏ ⵏ ⵉⵍⵍ ⴰⵎⵍⵍⴰⵍ ⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_85 = [[:fr:Sommet des deux rives de la Méditerranée]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_85 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_85 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_86 = 86 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_86 = ⴰⵙⵔⴷⴰⵙ ⵡⵉⵙ 14 ⵏ ⵜⵔⴱⴱⴰⵄⵜ ⵜⵉⵎⵉⴽⴰⵏⵉⴽⵉⵜ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_86 = [[:fr:14e régiment d'infanterie motorisée (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_86 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_86 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_87 = 87 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_87 = ⵄⵍⵉ ⴱⵣⵣⴰⵄ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_87 = [[:fr:Ali Bezzaa]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_87 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_87 = ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ | ⵓⵟⵟⵓⵏ_88 = 88 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_88 = ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵄⴰⵍⵉ ⵓⵍⴷ ⵙⵉⴷⵉ ⴱⵛⵉⵔ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_88 = [[:fr:Mohamed Ali Ould Sidi Bechir]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_88 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_88 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_89 = 89 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_89 = ⵜⵉⴷⵜ ⵜⴼⴼⵖ ⴷ ⵙⴳ ⵢⵉⵎⵉ ⵏ ⵡⴰⵢⵢⵉⵙ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_89 = [[:fr:La vérité sort de la bouche du cheval]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_89 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_89 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_90 = 90 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_90 = ⵉⵛⵔⴰⵇ ⵍⴱⵓⵢⵓⵙⴼⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_90 = [[:fr:Ichraq El Bouyousfi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_90 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_90 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_91 = 91 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_91 = ⴰⵙⵎⴰ ⵏⵏⴰⵚⵉⴼⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_91 = [[:fr:Asma Ennassifi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_91 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_91 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_92 = 92 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_92 = ⴰⵎⵉⵏⴰ ⴼⴰⵡⵣⵉ ⵣⵉⵣⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_92 = [[:fr:Amina Faouzi Zizi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_92 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_92 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_93 = 93 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_93 = ⵉⵎⴰⵏ ⵍⵢⴰⵄⵇⵓⴱⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_93 = [[:fr:Imane Elyakoubi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_93 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_93 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_94 = 94 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_94 = ⵎⵓⵏⴰ ⴰⵛⵔⴰⵢⵜ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_94 = [[:fr:Mouna Achrait]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_94 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_94 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_95 = 95 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_95 = ⵙⵓⵎⵢⵢⴰ ⵓⵄⵍⵍⴰⵍ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_95 = [[:fr:Soumia Ouallal]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_95 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_95 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_96 = 96 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_96 = ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴱⵏⵇⴷⴷⵓⵔ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_96 = [[:fr:Mohammed Benkaddour]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_96 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_96 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_97 = 97 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_97 = ⵜⴰⵎⵙⵇⴰⴷⵜ ⵏ ⵇⵓⵎⵓⵔ ⴳ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_97 = [[:fr:Ambassade des Comores au Maroc]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_97 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_97 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_98 = 98 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_98 = ⵄⵓⵎⴰⵔ ⵃⵍⵍⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_98 = [[:fr:Omar Halli]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_98 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_98 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_99 = 99 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_99 = ⵉⵙⵃⴰⵇ ⵛⴰⵔⵉⵄⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_99 = [[:fr:Isaac Charia]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_99 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_99 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_100 = 100 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_100 = ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⴰⵏⵏ ⵏ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ 2021 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_100 = [[:fr:Élections communales marocaines de 2021]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_100 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_100 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_101 = 101 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_101 = ⵉⵎⴰⵏⵡⵉⵍ ⵎⴰⴽⵔⵓⵏ | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_101 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_101 = ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ }} pj4wpwrfhavd0oe0k1q7l5u5cm1hkjs 198032 198031 2026-10-29T11:45:26Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 198032 wikitext text/x-wiki {{Event:ⴰⵎⵣⵉⵣⵡⵔ ⵏ ⵡⵉⴽⵉⴱⵉⴷⵢⴰ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ 2026/ⴰⵙⵜⴰⵔⴰ}} {{#invoke:WikiContestTracker|main | ⵓⵟⵟⵓⵏ_1 = 1 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_1 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⴰⵍ ⴳⵔⴱⵓⵣⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_1 = [[:fr:Mohammed al-Guerbouzi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_1 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_1 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_2 = 2 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_2 = ⴰⴽⴰⴱⴰⵔ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⵏ ⵉⵣⴳⵣⴰⵡⵏ ⵉ ⵜⵏⴼⵍⵉⵜ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_2 = [[:fr:Parti national des verts pour le développement]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_2 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_2 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_3 = 3 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_3 = ⵙⴰⵍⴰⴼⵉⵢⴰ ⵊⵉⵀⴰⴷⵉⵢⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_3 = [[:fr:Salafia Jihadia]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_3 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_3 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_4 = 4 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_4 = ⵛⴰⵕⵍ ⴳⵉⵜⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_4 = [[:fr:Charles Guetta]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_4 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_4 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_5 = 5 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_5 = ⴰⴽⴰⴱⴰⵔ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_5 = [[:fr:Parti démocrate national (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_5 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_5 = ahmed hajjy | ⵓⵟⵟⵓⵏ_6 = 6 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_6 = ⵍⵉⵍⵢⴰⵏ ⴷⴰⵢⵓ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_6 = [[:fr:Liliane Dayot]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_6 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_6 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_7 = 7 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_7 = ⵄⴱⴷⵍⵃⴰⵎⵉⴷ ⵚⵡⵉⵕⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_7 = [[:fr:Abdelhamid Souiri]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_7 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_7 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_8 = 8 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_8 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⵍⵄⴰⵍⴰⵎⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_8 = [[:fr:Mohamed El Alami]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_8 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_8 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_9 = 9 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_9 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⵓ ⴱⵓⵛⵄⵉⴱ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_9 = [[:fr:Mohamed Ben Bouchaïb]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_9 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_9 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_10 = 10 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_10 = ⵍⴱⵛⵉⵔ ⴱⵍⵄⴱⴱⴰⵙ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_10 = [[:fr:Bachir Belabbès]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_10 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_10 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_11 = 11 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_11 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⵍⵎⵀⴷⵉ ⴱⵏⵄⴱⴷⵍⵊⵍⵉⵍ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_11 = [[:fr:Mohamed Mehdi Benabdeljalil]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_11 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_11 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_12 = 12 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_12 = ⵝⴰⵎⵉ ⵄⵎⵎⴰⵕ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_12 = [[:fr:Thami Ammar]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_12 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_12 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_13 = 13 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_13 = ⵃⵎⴰⴷ ⵊⵓⵏⴷⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_13 = [[:fr:Ahmed Joundi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_13 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_13 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_14 = 14 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_14 = ⴰⵙⵉⵏⴰⴳ ⴰⵎⴰⴷⵢⵓⵙ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_14 = [[:fr:Institut Amadeus]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_14 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_14 = ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ | ⵓⵟⵟⵓⵏ_15 = 15 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_15 = ⵄⴱⴷⵍⵎⴰⵊⵉⴷ ⵍⴼⴰⵙⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_15 = [[:fr:Abdelmajid El Fassi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_15 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_15 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_16 = 16 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_16 = ⵄⴱⴷⵍⵇⴰⴷⵔ ⵃⴰⵙⴰⵏ ⵍⵄⴰⵚⵉⵎⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_16 = [[:fr:Abdelkader Hassan El Assimi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_16 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_16 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_17 = 17 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_17 = ⵄⴱⴷⵍⵍⴰⵟⵉⴼ ⵚⴱⵉⵃⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_17 = [[:fr:Abdellatif Sbihi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_17 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_17 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_18 = 18 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_18 = ⴷⵔⵉⵙ ⵍⴽⵜⵜⴰⵏⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_18 = [[:fr:Driss al-Kettani]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_18 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_18 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_19 = 19 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_19 = ⵄⴱⴷⵙⵙⵍⴰⵎ ⴱⵔⵔⴰⴷⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_19 = [[:fr:Abdeslam Berrada]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_19 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_19 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_20 = 20 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_20 = ⵜⴰⵙⵉⵍⴰ ⵏ ⵓⴼⵍⴰⵍ ⴰⵢⵍⴰⵏ ⵏ ⴱⵓⵕ ⵍⵢⵓⵟⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_20 = [[:fr:Base d'aéronautique navale de Port-Lyautey]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_20 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_20 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_21 = 21 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_21 = ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⴽⴰⵔⵉⵎ ⵍⵄⵎⵕⴰⵏⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_21 = [[:fr:Gouvernement Mohammed Karim Lamrani]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_21 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_21 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_22 = 22 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_22 = ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵉⵎⵏⵖⴰⵏ ⵉⵎⵖⵔⵉⴱⵉⵢⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_22 = [[:fr:Organisation des combattants marocains]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_22 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_22 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_23 = 23 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_23 = ⵄⴱⴷⵍⵍⴰⵟⵉⴼ ⵍⵃⴰⵊⵊⴰⵊⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_23 = [[:fr:Abdellatif El Hajjaji]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_23 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_23 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_24 = 24 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_24 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⵟⵓⴽⴰⵏⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_24 = [[:fr:Mohamed Toukani]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_24 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_24 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_25 = 25 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_25 = ⵄⴱⴷⵍⵀⴰⴷⵉ ⵚⵇⵍⵍⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_25 = [[:fr:Abdelhadi Skalli]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_25 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_25 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_26 = 26 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_26 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⴱⵓⵄⵎⵕⴰⵏⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_26 = [[:fr:Mohamed Bouamrani]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_26 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_26 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_27 = 27 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_27 = ⵃⴰⵎⵉⴷ ⵍⴱⵓⵅⴰⵔⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_27 = [[:fr:Hamid El Boukhari]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_27 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_27 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_28 = 28 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_28 = ⵜⴰⵙⵇⴰⵎⵓⵜ ⵜⴰⵎⵛⵛⵉⵡⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵎⵏⴰⴹⵜ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_28 = [[:fr:Commission consultative de la régionalisation]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_28 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_28 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_29 = 29 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_29 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⵓⵍⴷ ⴱⵓⵄⵎⴰⵜⵓ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_29 = [[:fr:Mohamed Ould Bouamatou]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_29 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_29 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_30 = 30 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_30 = ⵃⵎⴰⴷ ⴱⵏⴷⵍⵍⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_30 = [[:fr:Ahmed Bendella]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_30 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_30 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_31 = 31 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_31 = ⵇⴰⴷⴷⵓⵔ ⵜⵔⵀⵣⴰⵣ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_31 = [[:fr:Kaddour Terhzaz]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_31 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_31 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_32 = 32 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_32 = ⴰⵏⴳⴰⵙ ⵏ ⵎⵕⵕⴰⴽⵛ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_32 = [[:fr:Attentat de Marrakech]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_32 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_32 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_33 = 33 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_33 = ⵃⵎⵎⵓⴷⵉ ⴱⵓⵃⵏⴰⵏⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_33 = [[:fr:Hammoudi Bouhanana]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_33 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_33 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_34 = 34 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_34 = ⴰⵍⵍⵏ ⵜⵉⵏⵓⵜⵉⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_34 = [[:fr:Oyoune Nissaiya]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_34 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_34 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_35 = 35 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_35 = ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵎⵄⵟⵉ ⴱⵓⵄⴱⵉⴷ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_35 = [[:fr:Gouvernement Maâti Bouabid]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_35 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_35 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_36 = 36 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_36 = ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵄⴱⴷⵕⵕⵃⵎⴰⵏ ⵍⵢⵓⵙⴼⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_36 = [[:fr:Gouvernement Abderrahman el-Youssoufi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_36 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_36 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_37 = 37 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_37 = ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⴷⵔⵉⵙ ⵊⵟⵟⵓ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_37 = [[:fr:Gouvernement Driss Jettou]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_37 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_37 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_38 = 38 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_38 = ⵜⴰⵎⵙⵇⴰⴷⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⴰⵏⴹⴰ ⴳ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_38 = [[:fr:Ambassade des Pays-Bas au Maroc]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_38 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_38 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_39 = 39 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_39 = ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵄⴱⴷⵉⵍⴰⵀ ⴱⵏⴽⵉⵔⴰⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_39 = [[:fr:Gouvernement Abdel-Ilah Benkiran]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_39 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_39 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_40 = 40 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_40 = ⵄⴱⴷⵍⵍⴰⵀ ⵜⵓⵕⴰⴱⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_40 = [[:fr:Abdellah Tourabi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_40 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_40 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_41 = 41 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_41 = ⵜⵉⵍⴳⴳⵯⵉⵜⵉⵏ ⵜⵉⵏⴰⵎⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⵜⵎⵖⴰⵔⵉⵏ ⴷ ⵉⵄⵔⵔⵉⵎⵏ 2011 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_41 = [[:fr:Listes nationales femmes et jeunes des élections législatives marocaines de 2011]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_41 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_41 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_42 = 42 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_42 = ⵜⴰⵎⵀⵍⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⴰⵔⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴽⴰⴹⵉⵏ ⴷ ⵓⵙⵓⵔⴼ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_42 = [[:fr:Direction des affaires pénales et des grâces]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_42 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_42 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_43 = 43 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_43 = ⵜⴰⵙⵇⴰⵎⵓⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵉ ⵓⵙⴱⴷⴷⵉ ⵏ ⵉⵏⴳⴰⵙⵏ ⵏ ⵓⴱⵔⵉⴷ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_43 = [[:fr:Comité national de prévention des accidents de la circulation]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_43 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_43 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_44 = 44 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_44 = ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴰⵎⵖⵔⵉⴱⵉ ⵅⴼ ⵜⵍⴻⵍⵍⵉ ⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ ⴷ ⵓⵎⵃⵉⵣⵡⴰⵔ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_44 = [[:fr:Loi marocaine sur la liberté des prix et de la concurrence]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_44 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_44 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_45 = 45 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_45 = ⵜⴰⵏⴱⴹⵉⵜ ⵏ ⵜⵥⵓⵕⵜ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_45 = [[:fr:Juridiction de proximité (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_45 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_45 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_46 = 46 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_46 = ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴰⵎⵖⵔⵉⴱⵉ ⵓⵟⵟⵓⵏ 42-10 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_46 = [[:fr:Loi marocaine no 42-10]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_46 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_46 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_47 = 47 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_47 = ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴰⵎⵖⵔⵉⴱⵉ ⵉⵙⵏⵎⴰⵍⴰⵏ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⵏ ⵓⵎⵣⴰⵖ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_47 = [[:fr:Loi marocaine organisant l'exercice de la profession d'avocat]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_47 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_47 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_48 = 48 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_48 = ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⵖⵉⵡⴰⵏ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_48 = [[:fr:Charte communale (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_48 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_48 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_49 = 49 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_49 = ⵜⴰⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ ⴰⵎⵉⵏⴰ ⵍⴼⵉⵍⴰⵍⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_49 = [[:fr:Affaire Amina El Filali]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_49 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_49 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_50 = 50 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_50 = ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴰⵙⵜⵢⴰⵏ ⴰⵎⵖⵔⵉⴱⵉ 1997 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_50 = [[:fr:Code électoral marocain de 1997]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_50 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_50 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_51 = 51 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_51 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⴰⵛⵔⵇⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_51 = [[:fr:Mohamed Achergui]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_51 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_51 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_52 = 52 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_52 = ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴰⵎⵖⵔⵉⴱⵉ ⵓⵟⵟⵓⵏ 17-97 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_52 = [[:fr:Loi marocaine no 17-97]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_52 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_52 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_53 = 53 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_53 = ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴰⵎⵖⵔⵉⴱⵉ ⵓⵟⵟⵓⵏ 31-08 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_53 = [[:fr:Loi marocaine no 31-08]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_53 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_53 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_54 = 54 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_54 = ⵜⴰⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵜⵎⵔⵙⴰⵍ ⵜⵉⵎⵏⴹⴰⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵖⵔⵉⴱⵉⵢⵉⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_54 = [[:fr:Liste des institutions constitutionnelles marocaines]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_54 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_54 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_55 = 55 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_55 = ⵜⵉⴼⵔⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵉⵡⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ 2003 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_55 = [[:fr:Élections communales marocaines de 2003]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_55 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_55 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_56 = 56 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_56 = ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵄⴱⴷⵍⵍⴰⵟⵉⴼ ⵍⴼⵉⵍⴰⵍⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_56 = [[:fr:Gouvernement Abdellatif Filali]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_56 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_56 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_57 = 57 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_57 = ⵚⴰⵍⵉⵃ ⴱⵏⵢⵜⵜⵓ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_57 = [[:fr:Saleh Benyettou]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_57 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_57 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_58 = 58 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_58 = ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵜⵄⵓⵔⵎⴰ ⵜⴰⵎⵏⴹⴰⵡⴰⵏⵜ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_58 = [[:fr:Organisation de la jeunesse constitutionnelle]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_58 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_58 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_59 = 59 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_59 = ⵃⵎⴰⴷ ⴼⵣⴰⵣⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_59 = [[:fr:Ahmed Fizazi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_59 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_59 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_60 = 60 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_60 = ⵎⵃⵎⵎⴷ ⴷⴰⵙⵉⵔ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_60 = [[:fr:Mhammed Dasser]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_60 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_60 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_61 = 61 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_61 = ⴰⵏⴰⴼⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵏ ⵓⵙⵡⵓⵔⵉ ⴳ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_61 = [[:fr:Service public de l'emploi au Maroc]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_61 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_61 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_62 = 62 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_62 = ⴱⵔⴰⵀⵉⵎ ⵃⴰⴼⵉⴹⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_62 = [[:fr:Brahim Hafidi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_62 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_62 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_63 = 63 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_63 = ⵜⵉⴼⵔⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵉⵡⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ 2015 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_63 = [[:fr:Élections communales marocaines de 2015]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_63 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_63 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_64 = 64 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_64 = ⵜⴰⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ ⵉⵙⵇⴰⵎⵓⵜⵏ ⵉⵙⴳⴰⵡⴰⵏⵏ ⴳ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_64 = [[:fr:Liste des présidents des conseils régionaux au Maroc]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_64 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_64 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_65 = 65 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_65 = ⴰⵙⵇⴰⵎⵓ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⵏ ⵜⵙⴱⴱⴰⴱⵜ ⵜⵓⴼⵉⵖⵜ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_65 = [[:fr:Conseil national du commerce extérieur]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_65 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_65 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_66 = 66 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_66 = ⴱⴰⵍⵜⴰⵥⴰⵕ ⵍⵡⴰⵢⵓⵍⴰ ⴷⵉ ⵎⴰⵏⴷⵙ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_66 = [[:fr:Balthazar Loyola de Mandes]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_66 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_66 = ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ | ⵓⵟⵟⵓⵏ_67 = 67 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_67 = ⵉⵎⴰⴹⴰⴼⵏ ⵏ ⵜⴼⵔⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⵓⴹⴰⴼ 2016 ⵙ ⵜⵙⴳⵉⵡⵉⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_67 = [[:fr:Résultats par région des élections législatives marocaines de 2016]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_67 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_67 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_68 = 68 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_68 = ⵜⵉⵙⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵙⵜⵢⴰⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵖⵔⵉⴱⵉⵢⵉⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_68 = [[:fr:Circonscriptions électorales marocaines]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_68 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_68 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_69 = 69 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_69 = ⵜⵉⵙⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⵓⴹⴰⴼ ⵜⵉⵎⵖⵔⵉⴱⵉⵢⵉⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_69 = [[:fr:Circonscriptions législatives marocaines]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_69 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_69 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_70 = 70 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_70 = ⴼⴷⵡⴰ ⵎⵉⵙⴽ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_70 = [[:fr:Fedwa Misk]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_70 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_70 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_71 = 71 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_71 = ⴰⵙⵉⵏⴰⴳ ⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰ ⵏ ⵜⴷⴱⵍⵜ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_71 = [[:fr:Institut supérieur d'administration]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_71 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_71 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_72 = 72 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_72 = ⵊⵓⵣⵉⴼ ⴱⴰⵍⴰⵛ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_72 = [[:fr:Joseph Pallache]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_72 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_72 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_73 = 73 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_73 = ⵉⵙⵃⴰⵇ ⴱⴰⵍⴰⵛ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_73 = [[:fr:Isaac Pallache]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_73 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_73 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_74 = 74 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_74 = ⵜⵉⴼⵔⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴳⴰⵡⴰⵏⵉⵏ 2015 ⵟⴰⵏⵊⴰ-ⵜⵉⵟⵟⴰⵡⵉⵏ-ⵍⵃⵓⵙⵉⵎⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_74 = [[:fr:Élections régionales de 2015 à Tanger-Tétouan-Al Hoceïma]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_74 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_74 = DERDAKI ILIAS | ⵓⵟⵟⵓⵏ_75 = 75 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_75 = ⴰⵎⴰⵍ ⴱⵓⴽⵉⵔ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_75 = [[:fr:Amal Boukir]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_75 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_75 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_76 = 76 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_76 = ⵄⴰⵣⵉⵣⴰ ⵛⴰⴳⴰⴼ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_76 = [[:fr:Aziza Chagaf]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_76 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_76 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_77 = 77 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_77 = ⵜⴰⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏ ⵉⵙⴽⵡⴰⴷⵔⵓⵏⴻⵏ ⵉⵎⵙⴱⵔⵉⴷⵏ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_77 = [[:fr:Groupe d'escadrons blindés (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_77 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_77 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_78 = 78 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_78 = ⴰⵙⵔⴷⴰⵙ ⵡⵉⵙ 6 ⵏ ⵜⵔⴱⴱⴰⵄⵜ ⵜⵉⵎⵉⴽⴰⵏⵉⴽⵉⵜ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_78 = [[:fr:6e régiment d'infanterie motorisée (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_78 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_78 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_79 = 79 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_79 = ⴰⵙⵔⴷⴰⵙ ⵡⵉⵙ 8 ⵏ ⵜⵔⴱⴱⴰⵄⵜ ⵜⵉⵎⵉⴽⴰⵏⵉⴽⵉⵜ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_79 = [[:fr:8e régiment d'infanterie motorisée (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_79 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_79 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_80 = 80 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_80 = ⴰⵙⵔⴷⴰⵙ ⵡⵉⵙ 3 ⵏ ⵜⵔⴱⴱⴰⵄⵜ ⵜⵉⵎⵉⴽⴰⵏⵉⴽⵉⵜ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_80 = [[:fr:3e régiment d'infanterie motorisée (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_80 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_80 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_81 = 81 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_81 = ⴰⵙⵔⴷⴰⵙ ⵡⵉⵙ 4 ⵏ ⵜⵔⴱⴱⴰⵄⵜ ⵜⵉⵎⵉⴽⴰⵏⵉⴽⵉⵜ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_81 = [[:fr:4e régiment d'infanterie motorisée (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_81 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_81 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_82 = 82 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_82 = ⵄⴱⴷⵍⵡⴰⵃⴷ ⵎⴰⵄⵛ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_82 = [[:fr:Abdelouhahed Maâch]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_82 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_82 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_83 = 83 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_83 = ⴷⴰⵔ ⵍⴱⵉⴹⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_83 = [[:fr:Dar al Beida]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_83 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_83 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_84 = 84 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_84 = ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ ⵉⵍⴼⴰⵡⵏ ⵉⵡⵓⵔⴰⵖⵏ ⴳ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_84 = [[:fr:Mouvement des Gilets jaunes dans le monde]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_84 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_84 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_85 = 85 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_85 = ⵜⴰⵇⴰⵛⵓⵛⵜ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵢⵉⵍⵉⵢⵏ ⵏ ⵉⵍⵍ ⴰⵎⵍⵍⴰⵍ ⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_85 = [[:fr:Sommet des deux rives de la Méditerranée]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_85 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_85 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_86 = 86 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_86 = ⴰⵙⵔⴷⴰⵙ ⵡⵉⵙ 14 ⵏ ⵜⵔⴱⴱⴰⵄⵜ ⵜⵉⵎⵉⴽⴰⵏⵉⴽⵉⵜ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_86 = [[:fr:14e régiment d'infanterie motorisée (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_86 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_86 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_87 = 87 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_87 = ⵄⵍⵉ ⴱⵣⵣⴰⵄ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_87 = [[:fr:Ali Bezzaa]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_87 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_87 = ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ | ⵓⵟⵟⵓⵏ_88 = 88 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_88 = ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵄⴰⵍⵉ ⵓⵍⴷ ⵙⵉⴷⵉ ⴱⵛⵉⵔ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_88 = [[:fr:Mohamed Ali Ould Sidi Bechir]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_88 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_88 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_89 = 89 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_89 = ⵜⵉⴷⵜ ⵜⴼⴼⵖ ⴷ ⵙⴳ ⵢⵉⵎⵉ ⵏ ⵡⴰⵢⵢⵉⵙ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_89 = [[:fr:La vérité sort de la bouche du cheval]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_89 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_89 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_90 = 90 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_90 = ⵉⵛⵔⴰⵇ ⵍⴱⵓⵢⵓⵙⴼⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_90 = [[:fr:Ichraq El Bouyousfi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_90 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_90 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_91 = 91 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_91 = ⴰⵙⵎⴰ ⵏⵏⴰⵚⵉⴼⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_91 = [[:fr:Asma Ennassifi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_91 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_91 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_92 = 92 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_92 = ⴰⵎⵉⵏⴰ ⴼⴰⵡⵣⵉ ⵣⵉⵣⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_92 = [[:fr:Amina Faouzi Zizi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_92 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_92 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_93 = 93 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_93 = ⵉⵎⴰⵏ ⵍⵢⴰⵄⵇⵓⴱⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_93 = [[:fr:Imane Elyakoubi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_93 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_93 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_94 = 94 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_94 = ⵎⵓⵏⴰ ⴰⵛⵔⴰⵢⵜ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_94 = [[:fr:Mouna Achrait]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_94 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_94 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_95 = 95 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_95 = ⵙⵓⵎⵢⵢⴰ ⵓⵄⵍⵍⴰⵍ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_95 = [[:fr:Soumia Ouallal]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_95 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_95 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_96 = 96 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_96 = ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴱⵏⵇⴷⴷⵓⵔ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_96 = [[:fr:Mohammed Benkaddour]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_96 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_96 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_97 = 97 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_97 = ⵜⴰⵎⵙⵇⴰⴷⵜ ⵏ ⵇⵓⵎⵓⵔ ⴳ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_97 = [[:fr:Ambassade des Comores au Maroc]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_97 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_97 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_98 = 98 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_98 = ⵄⵓⵎⴰⵔ ⵃⵍⵍⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_98 = [[:fr:Omar Halli]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_98 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_98 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_99 = 99 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_99 = ⵉⵙⵃⴰⵇ ⵛⴰⵔⵉⵄⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_99 = [[:fr:Isaac Charia]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_99 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_99 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_100 = 100 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_100 = ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⴰⵏⵏ ⵏ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ 2021 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_100 = [[:fr:Élections communales marocaines de 2021]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_100 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_100 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_101 = 101 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_101 = ⵉⵎⴰⵏⵡⵉⵍ ⵎⴰⴽⵔⵓⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_101 = [[:fr:Emmanuel Macron]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_101 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_101 = ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ }} o7bj7t48lg7vdosmni37i7pl9ccybj9 198033 198032 2026-10-29T11:48:32Z ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ 10568 198033 wikitext text/x-wiki {{Event:ⴰⵎⵣⵉⵣⵡⵔ ⵏ ⵡⵉⴽⵉⴱⵉⴷⵢⴰ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ 2026/ⴰⵙⵜⴰⵔⴰ}} {{#invoke:WikiContestTracker|main | ⵓⵟⵟⵓⵏ_1 = 1 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_1 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⴰⵍ ⴳⵔⴱⵓⵣⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_1 = [[:fr:Mohammed al-Guerbouzi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_1 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_1 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_2 = 2 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_2 = ⴰⴽⴰⴱⴰⵔ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⵏ ⵉⵣⴳⵣⴰⵡⵏ ⵉ ⵜⵏⴼⵍⵉⵜ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_2 = [[:fr:Parti national des verts pour le développement]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_2 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_2 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_3 = 3 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_3 = ⵙⴰⵍⴰⴼⵉⵢⴰ ⵊⵉⵀⴰⴷⵉⵢⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_3 = [[:fr:Salafia Jihadia]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_3 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_3 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_4 = 4 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_4 = ⵛⴰⵕⵍ ⴳⵉⵜⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_4 = [[:fr:Charles Guetta]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_4 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_4 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_5 = 5 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_5 = ⴰⴽⴰⴱⴰⵔ ⴰⴷⵉⵎⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_5 = [[:fr:Parti démocrate national (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_5 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_5 = ahmed hajjy | ⵓⵟⵟⵓⵏ_6 = 6 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_6 = ⵍⵉⵍⵢⴰⵏ ⴷⴰⵢⵓ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_6 = [[:fr:Liliane Dayot]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_6 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_6 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_7 = 7 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_7 = ⵄⴱⴷⵍⵃⴰⵎⵉⴷ ⵚⵡⵉⵕⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_7 = [[:fr:Abdelhamid Souiri]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_7 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_7 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_8 = 8 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_8 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⵍⵄⴰⵍⴰⵎⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_8 = [[:fr:Mohamed El Alami]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_8 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_8 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_9 = 9 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_9 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⵓ ⴱⵓⵛⵄⵉⴱ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_9 = [[:fr:Mohamed Ben Bouchaïb]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_9 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_9 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_10 = 10 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_10 = ⵍⴱⵛⵉⵔ ⴱⵍⵄⴱⴱⴰⵙ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_10 = [[:fr:Bachir Belabbès]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_10 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_10 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_11 = 11 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_11 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⵍⵎⵀⴷⵉ ⴱⵏⵄⴱⴷⵍⵊⵍⵉⵍ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_11 = [[:fr:Mohamed Mehdi Benabdeljalil]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_11 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_11 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_12 = 12 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_12 = ⵝⴰⵎⵉ ⵄⵎⵎⴰⵕ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_12 = [[:fr:Thami Ammar]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_12 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_12 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_13 = 13 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_13 = ⵃⵎⴰⴷ ⵊⵓⵏⴷⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_13 = [[:fr:Ahmed Joundi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_13 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_13 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_14 = 14 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_14 = ⴰⵙⵉⵏⴰⴳ ⴰⵎⴰⴷⵢⵓⵙ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_14 = [[:fr:Institut Amadeus]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_14 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_14 = ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ | ⵓⵟⵟⵓⵏ_15 = 15 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_15 = ⵄⴱⴷⵍⵎⴰⵊⵉⴷ ⵍⴼⴰⵙⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_15 = [[:fr:Abdelmajid El Fassi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_15 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_15 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_16 = 16 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_16 = ⵄⴱⴷⵍⵇⴰⴷⵔ ⵃⴰⵙⴰⵏ ⵍⵄⴰⵚⵉⵎⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_16 = [[:fr:Abdelkader Hassan El Assimi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_16 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_16 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_17 = 17 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_17 = ⵄⴱⴷⵍⵍⴰⵟⵉⴼ ⵚⴱⵉⵃⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_17 = [[:fr:Abdellatif Sbihi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_17 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_17 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_18 = 18 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_18 = ⴷⵔⵉⵙ ⵍⴽⵜⵜⴰⵏⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_18 = [[:fr:Driss al-Kettani]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_18 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_18 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_19 = 19 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_19 = ⵄⴱⴷⵙⵙⵍⴰⵎ ⴱⵔⵔⴰⴷⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_19 = [[:fr:Abdeslam Berrada]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_19 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_19 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_20 = 20 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_20 = ⵜⴰⵙⵉⵍⴰ ⵏ ⵓⴼⵍⴰⵍ ⴰⵢⵍⴰⵏ ⵏ ⴱⵓⵕ ⵍⵢⵓⵟⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_20 = [[:fr:Base d'aéronautique navale de Port-Lyautey]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_20 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_20 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_21 = 21 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_21 = ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⴽⴰⵔⵉⵎ ⵍⵄⵎⵕⴰⵏⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_21 = [[:fr:Gouvernement Mohammed Karim Lamrani]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_21 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_21 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_22 = 22 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_22 = ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵉⵎⵏⵖⴰⵏ ⵉⵎⵖⵔⵉⴱⵉⵢⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_22 = [[:fr:Organisation des combattants marocains]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_22 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_22 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_23 = 23 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_23 = ⵄⴱⴷⵍⵍⴰⵟⵉⴼ ⵍⵃⴰⵊⵊⴰⵊⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_23 = [[:fr:Abdellatif El Hajjaji]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_23 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_23 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_24 = 24 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_24 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⵟⵓⴽⴰⵏⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_24 = [[:fr:Mohamed Toukani]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_24 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_24 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_25 = 25 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_25 = ⵄⴱⴷⵍⵀⴰⴷⵉ ⵚⵇⵍⵍⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_25 = [[:fr:Abdelhadi Skalli]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_25 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_25 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_26 = 26 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_26 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⴱⵓⵄⵎⵕⴰⵏⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_26 = [[:fr:Mohamed Bouamrani]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_26 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_26 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_27 = 27 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_27 = ⵃⴰⵎⵉⴷ ⵍⴱⵓⵅⴰⵔⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_27 = [[:fr:Hamid El Boukhari]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_27 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_27 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_28 = 28 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_28 = ⵜⴰⵙⵇⴰⵎⵓⵜ ⵜⴰⵎⵛⵛⵉⵡⴰⵕⵜ ⵏ ⵜⵎⵏⴰⴹⵜ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_28 = [[:fr:Commission consultative de la régionalisation]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_28 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_28 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_29 = 29 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_29 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⵓⵍⴷ ⴱⵓⵄⵎⴰⵜⵓ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_29 = [[:fr:Mohamed Ould Bouamatou]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_29 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_29 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_30 = 30 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_30 = ⵃⵎⴰⴷ ⴱⵏⴷⵍⵍⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_30 = [[:fr:Ahmed Bendella]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_30 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_30 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_31 = 31 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_31 = ⵇⴰⴷⴷⵓⵔ ⵜⵔⵀⵣⴰⵣ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_31 = [[:fr:Kaddour Terhzaz]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_31 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_31 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_32 = 32 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_32 = ⴰⵏⴳⴰⵙ ⵏ ⵎⵕⵕⴰⴽⵛ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_32 = [[:fr:Attentat de Marrakech]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_32 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_32 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_33 = 33 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_33 = ⵃⵎⵎⵓⴷⵉ ⴱⵓⵃⵏⴰⵏⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_33 = [[:fr:Hammoudi Bouhanana]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_33 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_33 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_34 = 34 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_34 = ⴰⵍⵍⵏ ⵜⵉⵏⵓⵜⵉⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_34 = [[:fr:Oyoune Nissaiya]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_34 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_34 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_35 = 35 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_35 = ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵎⵄⵟⵉ ⴱⵓⵄⴱⵉⴷ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_35 = [[:fr:Gouvernement Maâti Bouabid]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_35 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_35 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_36 = 36 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_36 = ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵄⴱⴷⵕⵕⵃⵎⴰⵏ ⵍⵢⵓⵙⴼⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_36 = [[:fr:Gouvernement Abderrahman el-Youssoufi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_36 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_36 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_37 = 37 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_37 = ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⴷⵔⵉⵙ ⵊⵟⵟⵓ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_37 = [[:fr:Gouvernement Driss Jettou]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_37 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_37 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_38 = 38 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_38 = ⵜⴰⵎⵙⵇⴰⴷⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⴰⵏⴹⴰ ⴳ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_38 = [[:fr:Ambassade des Pays-Bas au Maroc]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_38 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_38 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_39 = 39 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_39 = ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵄⴱⴷⵉⵍⴰⵀ ⴱⵏⴽⵉⵔⴰⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_39 = [[:fr:Gouvernement Abdel-Ilah Benkiran]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_39 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_39 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_40 = 40 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_40 = ⵄⴱⴷⵍⵍⴰⵀ ⵜⵓⵕⴰⴱⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_40 = [[:fr:Abdellah Tourabi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_40 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_40 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_41 = 41 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_41 = ⵜⵉⵍⴳⴳⵯⵉⵜⵉⵏ ⵜⵉⵏⴰⵎⵓⵔⵉⵏ ⵏ ⵜⵎⵖⴰⵔⵉⵏ ⴷ ⵉⵄⵔⵔⵉⵎⵏ 2011 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_41 = [[:fr:Listes nationales femmes et jeunes des élections législatives marocaines de 2011]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_41 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_41 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_42 = 42 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_42 = ⵜⴰⵎⵀⵍⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⴰⵔⵉⵏ ⵜⵉⵏⴱⴽⴰⴹⵉⵏ ⴷ ⵓⵙⵓⵔⴼ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_42 = [[:fr:Direction des affaires pénales et des grâces]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_42 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_42 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_43 = 43 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_43 = ⵜⴰⵙⵇⴰⵎⵓⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵉ ⵓⵙⴱⴷⴷⵉ ⵏ ⵉⵏⴳⴰⵙⵏ ⵏ ⵓⴱⵔⵉⴷ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_43 = [[:fr:Comité national de prévention des accidents de la circulation]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_43 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_43 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_44 = 44 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_44 = ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴰⵎⵖⵔⵉⴱⵉ ⵅⴼ ⵜⵍⴻⵍⵍⵉ ⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳⵏ ⴷ ⵓⵎⵃⵉⵣⵡⴰⵔ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_44 = [[:fr:Loi marocaine sur la liberté des prix et de la concurrence]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_44 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_44 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_45 = 45 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_45 = ⵜⴰⵏⴱⴹⵉⵜ ⵏ ⵜⵥⵓⵕⵜ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_45 = [[:fr:Juridiction de proximité (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_45 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_45 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_46 = 46 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_46 = ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴰⵎⵖⵔⵉⴱⵉ ⵓⵟⵟⵓⵏ 42-10 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_46 = [[:fr:Loi marocaine no 42-10]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_46 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_46 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_47 = 47 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_47 = ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴰⵎⵖⵔⵉⴱⵉ ⵉⵙⵏⵎⴰⵍⴰⵏ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⵏ ⵓⵎⵣⴰⵖ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_47 = [[:fr:Loi marocaine organisant l'exercice de la profession d'avocat]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_47 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_47 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_48 = 48 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_48 = ⴰⵎⵙⴰⵙⴰ ⴰⵖⵉⵡⴰⵏ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_48 = [[:fr:Charte communale (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_48 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_48 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_49 = 49 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_49 = ⵜⴰⵎⵙⴰⵔⵜ ⵏ ⴰⵎⵉⵏⴰ ⵍⴼⵉⵍⴰⵍⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_49 = [[:fr:Affaire Amina El Filali]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_49 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_49 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_50 = 50 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_50 = ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴰⵙⵜⵢⴰⵏ ⴰⵎⵖⵔⵉⴱⵉ 1997 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_50 = [[:fr:Code électoral marocain de 1997]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_50 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_50 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_51 = 51 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_51 = ⵎⵓⵃⴰⵎⵎⴷ ⴰⵛⵔⵇⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_51 = [[:fr:Mohamed Achergui]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_51 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_51 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_52 = 52 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_52 = ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴰⵎⵖⵔⵉⴱⵉ ⵓⵟⵟⵓⵏ 17-97 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_52 = [[:fr:Loi marocaine no 17-97]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_52 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_52 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_53 = 53 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_53 = ⴰⵙⵍⴳⵏ ⴰⵎⵖⵔⵉⴱⵉ ⵓⵟⵟⵓⵏ 31-08 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_53 = [[:fr:Loi marocaine no 31-08]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_53 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_53 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_54 = 54 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_54 = ⵜⴰⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵜⵎⵔⵙⴰⵍ ⵜⵉⵎⵏⴹⴰⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵖⵔⵉⴱⵉⵢⵉⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_54 = [[:fr:Liste des institutions constitutionnelles marocaines]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_54 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_54 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_55 = 55 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_55 = ⵜⵉⴼⵔⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵉⵡⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ 2003 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_55 = [[:fr:Élections communales marocaines de 2003]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_55 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_55 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_56 = 56 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_56 = ⵜⴰⵏⴱⴰⴹⵜ ⵏ ⵄⴱⴷⵍⵍⴰⵟⵉⴼ ⵍⴼⵉⵍⴰⵍⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_56 = [[:fr:Gouvernement Abdellatif Filali]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_56 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_56 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_57 = 57 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_57 = ⵚⴰⵍⵉⵃ ⴱⵏⵢⵜⵜⵓ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_57 = [[:fr:Saleh Benyettou]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_57 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_57 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_58 = 58 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_58 = ⵜⴰⵎⴰⴷⴷⴰⵙⵜ ⵏ ⵜⵄⵓⵔⵎⴰ ⵜⴰⵎⵏⴹⴰⵡⴰⵏⵜ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_58 = [[:fr:Organisation de la jeunesse constitutionnelle]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_58 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_58 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_59 = 59 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_59 = ⵃⵎⴰⴷ ⴼⵣⴰⵣⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_59 = [[:fr:Ahmed Fizazi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_59 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_59 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_60 = 60 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_60 = ⵎⵃⵎⵎⴷ ⴷⴰⵙⵉⵔ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_60 = [[:fr:Mhammed Dasser]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_60 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_60 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_61 = 61 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_61 = ⴰⵏⴰⴼⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⵏ ⵓⵙⵡⵓⵔⵉ ⴳ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_61 = [[:fr:Service public de l'emploi au Maroc]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_61 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_61 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_62 = 62 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_62 = ⴱⵔⴰⵀⵉⵎ ⵃⴰⴼⵉⴹⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_62 = [[:fr:Brahim Hafidi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_62 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_62 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_63 = 63 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_63 = ⵜⵉⴼⵔⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵉⵡⴰⵏⵉⵏ ⵏ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ 2015 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_63 = [[:fr:Élections communales marocaines de 2015]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_63 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_63 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_64 = 64 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_64 = ⵜⴰⵍⴳⴰⵎⵜ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⵉⵅⴼⵏ ⵏ ⵉⵙⵇⴰⵎⵓⵜⵏ ⵉⵙⴳⴰⵡⴰⵏⵏ ⴳ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_64 = [[:fr:Liste des présidents des conseils régionaux au Maroc]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_64 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_64 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_65 = 65 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_65 = ⴰⵙⵇⴰⵎⵓ ⴰⵏⴰⵎⵓⵔ ⵏ ⵜⵙⴱⴱⴰⴱⵜ ⵜⵓⴼⵉⵖⵜ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_65 = [[:fr:Conseil national du commerce extérieur]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_65 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_65 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_66 = 66 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_66 = ⴱⴰⵍⵜⴰⵥⴰⵕ ⵍⵡⴰⵢⵓⵍⴰ ⴷⵉ ⵎⴰⵏⴷⵙ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_66 = [[:fr:Balthazar Loyola de Mandes]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_66 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_66 = ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ | ⵓⵟⵟⵓⵏ_67 = 67 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_67 = ⵉⵎⴰⴹⴰⴼⵏ ⵏ ⵜⴼⵔⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⵓⴹⴰⴼ 2016 ⵙ ⵜⵙⴳⵉⵡⵉⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_67 = [[:fr:Résultats par région des élections législatives marocaines de 2016]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_67 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_67 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_68 = 68 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_68 = ⵜⵉⵙⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵙⵜⵢⴰⵏⵉⵏ ⵜⵉⵎⵖⵔⵉⴱⵉⵢⵉⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_68 = [[:fr:Circonscriptions électorales marocaines]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_68 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_68 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_69 = 69 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_69 = ⵜⵉⵙⴳⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵎⵙⵓⴹⴰⴼ ⵜⵉⵎⵖⵔⵉⴱⵉⵢⵉⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_69 = [[:fr:Circonscriptions législatives marocaines]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_69 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_69 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_70 = 70 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_70 = ⴼⴷⵡⴰ ⵎⵉⵙⴽ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_70 = [[:fr:Fedwa Misk]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_70 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_70 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_71 = 71 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_71 = ⴰⵙⵉⵏⴰⴳ ⴰⵏⴰⴼⵍⵍⴰ ⵏ ⵜⴷⴱⵍⵜ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_71 = [[:fr:Institut supérieur d'administration]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_71 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_71 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_72 = 72 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_72 = ⵊⵓⵣⵉⴼ ⴱⴰⵍⴰⵛ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_72 = [[:fr:Joseph Pallache]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_72 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_72 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_73 = 73 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_73 = ⵉⵙⵃⴰⵇ ⴱⴰⵍⴰⵛ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_73 = [[:fr:Isaac Pallache]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_73 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_73 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_74 = 74 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_74 = ⵜⵉⴼⵔⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴳⴰⵡⴰⵏⵉⵏ 2015 ⵟⴰⵏⵊⴰ-ⵜⵉⵟⵟⴰⵡⵉⵏ-ⵍⵃⵓⵙⵉⵎⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_74 = [[:fr:Élections régionales de 2015 à Tanger-Tétouan-Al Hoceïma]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_74 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_74 = DERDAKI ILIAS | ⵓⵟⵟⵓⵏ_75 = 75 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_75 = ⴰⵎⴰⵍ ⴱⵓⴽⵉⵔ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_75 = [[:fr:Amal Boukir]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_75 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_75 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_76 = 76 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_76 = ⵄⴰⵣⵉⵣⴰ ⵛⴰⴳⴰⴼ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_76 = [[:fr:Aziza Chagaf]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_76 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_76 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_77 = 77 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_77 = ⵜⴰⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵏ ⵉⵙⴽⵡⴰⴷⵔⵓⵏⴻⵏ ⵉⵎⵙⴱⵔⵉⴷⵏ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_77 = [[:fr:Groupe d'escadrons blindés (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_77 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_77 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_78 = 78 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_78 = ⴰⵙⵔⴷⴰⵙ ⵡⵉⵙ 6 ⵏ ⵜⵔⴱⴱⴰⵄⵜ ⵜⵉⵎⵉⴽⴰⵏⵉⴽⵉⵜ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_78 = [[:fr:6e régiment d'infanterie motorisée (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_78 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_78 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_79 = 79 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_79 = ⴰⵙⵔⴷⴰⵙ ⵡⵉⵙ 8 ⵏ ⵜⵔⴱⴱⴰⵄⵜ ⵜⵉⵎⵉⴽⴰⵏⵉⴽⵉⵜ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_79 = [[:fr:8e régiment d'infanterie motorisée (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_79 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_79 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_80 = 80 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_80 = ⴰⵙⵔⴷⴰⵙ ⵡⵉⵙ 3 ⵏ ⵜⵔⴱⴱⴰⵄⵜ ⵜⵉⵎⵉⴽⴰⵏⵉⴽⵉⵜ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_80 = [[:fr:3e régiment d'infanterie motorisée (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_80 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_80 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_81 = 81 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_81 = ⴰⵙⵔⴷⴰⵙ ⵡⵉⵙ 4 ⵏ ⵜⵔⴱⴱⴰⵄⵜ ⵜⵉⵎⵉⴽⴰⵏⵉⴽⵉⵜ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_81 = [[:fr:4e régiment d'infanterie motorisée (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_81 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_81 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_82 = 82 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_82 = ⵄⴱⴷⵍⵡⴰⵃⴷ ⵎⴰⵄⵛ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_82 = [[:fr:Abdelouhahed Maâch]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_82 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_82 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_83 = 83 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_83 = ⴷⴰⵔ ⵍⴱⵉⴹⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_83 = [[:fr:Dar al Beida]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_83 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_83 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_84 = 84 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_84 = ⴰⵎⵓⵙⵙⵓ ⵏ ⵉⵍⴼⴰⵡⵏ ⵉⵡⵓⵔⴰⵖⵏ ⴳ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_84 = [[:fr:Mouvement des Gilets jaunes dans le monde]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_84 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_84 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_85 = 85 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_85 = ⵜⴰⵇⴰⵛⵓⵛⵜ ⵏ ⵙⵉⵏ ⵢⵉⵍⵉⵢⵏ ⵏ ⵉⵍⵍ ⴰⵎⵍⵍⴰⵍ ⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_85 = [[:fr:Sommet des deux rives de la Méditerranée]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_85 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_85 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_86 = 86 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_86 = ⴰⵙⵔⴷⴰⵙ ⵡⵉⵙ 14 ⵏ ⵜⵔⴱⴱⴰⵄⵜ ⵜⵉⵎⵉⴽⴰⵏⵉⴽⵉⵜ (ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ) | ⴰⵙⴰⴳⵎ_86 = [[:fr:14e régiment d'infanterie motorisée (Maroc)]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_86 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_86 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_87 = 87 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_87 = ⵄⵍⵉ ⴱⵣⵣⴰⵄ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_87 = [[:fr:Ali Bezzaa]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_87 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_87 = ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ | ⵓⵟⵟⵓⵏ_88 = 88 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_88 = ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⵄⴰⵍⵉ ⵓⵍⴷ ⵙⵉⴷⵉ ⴱⵛⵉⵔ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_88 = [[:fr:Mohamed Ali Ould Sidi Bechir]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_88 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_88 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_89 = 89 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_89 = ⵜⵉⴷⵜ ⵜⴼⴼⵖ ⴷ ⵙⴳ ⵢⵉⵎⵉ ⵏ ⵡⴰⵢⵢⵉⵙ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_89 = [[:fr:La vérité sort de la bouche du cheval]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_89 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_89 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_90 = 90 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_90 = ⵉⵛⵔⴰⵇ ⵍⴱⵓⵢⵓⵙⴼⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_90 = [[:fr:Ichraq El Bouyousfi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_90 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_90 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_91 = 91 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_91 = ⴰⵙⵎⴰ ⵏⵏⴰⵚⵉⴼⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_91 = [[:fr:Asma Ennassifi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_91 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_91 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_92 = 92 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_92 = ⴰⵎⵉⵏⴰ ⴼⴰⵡⵣⵉ ⵣⵉⵣⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_92 = [[:fr:Amina Faouzi Zizi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_92 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_92 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_93 = 93 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_93 = ⵉⵎⴰⵏ ⵍⵢⴰⵄⵇⵓⴱⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_93 = [[:fr:Imane Elyakoubi]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_93 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_93 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_94 = 94 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_94 = ⵎⵓⵏⴰ ⴰⵛⵔⴰⵢⵜ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_94 = [[:fr:Mouna Achrait]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_94 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_94 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_95 = 95 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_95 = ⵙⵓⵎⵢⵢⴰ ⵓⵄⵍⵍⴰⵍ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_95 = [[:fr:Soumia Ouallal]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_95 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_95 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_96 = 96 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_96 = ⵎⵓⵃⵎⵎⴰⴷ ⴱⵏⵇⴷⴷⵓⵔ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_96 = [[:fr:Mohammed Benkaddour]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_96 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_96 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_97 = 97 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_97 = ⵜⴰⵎⵙⵇⴰⴷⵜ ⵏ ⵇⵓⵎⵓⵔ ⴳ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_97 = [[:fr:Ambassade des Comores au Maroc]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_97 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_97 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_98 = 98 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_98 = ⵄⵓⵎⴰⵔ ⵃⵍⵍⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_98 = [[:fr:Omar Halli]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_98 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_98 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_99 = 99 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_99 = ⵉⵙⵃⴰⵇ ⵛⴰⵔⵉⵄⴰ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_99 = [[:fr:Isaac Charia]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_99 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_99 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_100 = 100 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_100 = ⵉⵙⵜⴰⵢⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⴰⵏⵏ ⵏ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ 2021 | ⴰⵙⴰⴳⵎ_100 = [[:fr:Élections communales marocaines de 2021]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_100 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_100 = | ⵓⵟⵟⵓⵏ_101 = 101 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_101 = ⵉⵎⴰⵏⵡⵉⵍ ⵎⴰⴽⵔⵓⵏ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_101 = [[:fr:Emmanuel Macron]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_101 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_101 = ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ | ⵓⵟⵟⵓⵏ_102 = 101 | ⴰⵎⴰⴳⵔⴰⴷ_102 = ⵉⵎⵏⵖⵉ ⵓⵖⵔⵉⵎ ⴰⵙⵓⵔⵉ | ⴰⵙⴰⴳⵎ_102 = [[:fr:Guerre civile syrienne]] | ⵜⵉⴷⴼⵉ_ⵜⴰⵙⴰⵍⴰⵏⵜ_102 = 0 | ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ_102 = ⴰⵏⴰⵙ ⵓⵍⵃⵍⵓ }} slauwb4g20o95q0pegp55ouufv90fl1 ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ 0 55016 197983 197942 2026-10-28T20:05:41Z Lhoussine BENTAYFASTE 13 /* ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ */ 197983 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} ⵉⴳⴰ '''ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ''' ⵏⵉⵖ ⴷ '''ⴰⴱⵔⴰⴹⴰⵕ''' ⵏⵉⵖ ⴷ '''ⴱⵉⴳⴼⵓⵜ''' (Bigfoot) ⵏⵖ ⵙⴰⵙⴽⵡⴰⵜⵛ, ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴰⵎ [[ⴰⴼⴳⴰⵏ]], ⵉⵎⵇⵇⵓⵕ, ⵉⵅⴰⵜⵔ, ⴰⵥⵓⵍⴰⵢ ⴷ ⵓⵏⵓⵎⴰⵢ, ⵎⵉ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵙ ⵉⵣⴷⵖ ⵖ ⵜⴰⴳⴰⵏⵉⵏ ⵏ [[ⵉⵥⵥⵍⵎⴹ ⵏ ⴰⵎⵔⵉⴽⴰ|ⵜⴰⵎⵔⵉⴽⵜ ⵏ ⵓⴳⴰⴼⴰ]], ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⵜⵜ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ [[ⴰⴳⴰⴼⴰ|ⵓⴳⴰⴼⴰ]] [[ⴰⵜⴰⵔⴰⵎ|ⵓⵜⵔⵉⵎ]] ⵏ [[ⴰⴳⴰⵔⴰⵡ ⵉⵔⴳⴳⵉⴳⵏ|ⵓⴳⴰⵔⴰⵡ ⵉⵔⴳⴳⵉⴳⵏ]]. <ref name="Bartholomew2009">{{cite journal |last1=Bartholomew |first1=Robert E. |last2=Regal |first2=Brian |title=From wild man to monster: the historical evolution of bigfoot in New York State |journal=Voices: The Journal of New York Folklore |date=2009 |volume=35 |issue=3 |access-date=December 6, 2023 |url=https://link.gale.com/apps/doc/A218112087/AONE?u=anon~1d2f6431&sid=googleScholar&xid=aa9170f1 |issn=1551-7268 |archive-date=February 16, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216154017/https://go.gale.com/ps/i.do?p=AONE&u=anon~1d2f6431&id=GALE%7CA218112087&v=2.1&it=r&sid=googleScholar&asid=aa9170f1 |url-status=live }}</ref><ref name="Regal2011">{{cite book |last1=Regal |first1=Brian |title=Searching for Sasquatch: Crackpots, Eggheads, and Cryptozoology |year=2011 |publisher=Springer |isbn=978-0-230-11829-4 |page=91 |url=https://books.google.com/books?id=5a7GAAAAQBAJ&pg=PA91 |access-date=December 9, 2023 |archive-date=December 9, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231209235402/https://books.google.com/books?id=5a7GAAAAQBAJ&pg=PA91 |url-status=live }}</ref> ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ '''ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ''' ⴳ ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ]] ⴷ [[ⴽⴰⵏⴰⴷⴰ|ⵜⴽⴰⵏⴰⴹⵉⵜ]], ⵢⵉⵡⵔⵔⵉ ⴷ, ⵙⴳ ⵜⵓⵥⵥⵓⵎⵜ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙⵙ 20, ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵜⴰⴷⵍⵙⴰⵏⵜ, ⵉⴽⵛⵎ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⴰⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ, ⵢⵓⵖⴰⵍ ⴷ ⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵏⵜⵍ ⵏ ⵢⴰⵜ ⴷⴰⵡ-ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙⵉⵙ.<ref>{{cite web |last1=Eliot |first1=Krissy |date=June 28, 2018 |title=So, Why Do People Believe In Bigfoot Anyway? |url=https://alumni.berkeley.edu/california-magazine/just-in/2018-10-26/so-why-do-people-believe-bigfoot-anyway |archive-url=https://web.archive.org/web/20210302050546/https://alumni.berkeley.edu/california-magazine/just-in/2018-10-26/so-why-do-people-believe-bigfoot-anyway |archive-date=March 2, 2021 |access-date=March 16, 2021 |website=alumni.berkeley.edu |publisher=Cal Alumni Association}}</ref><ref>{{cite web |title=Bigfoot's pop culture footprint |url=https://www.latimes.com/la-et-bigfoot-pop-culture-pg-photogallery.html |access-date=March 16, 2021 |work=[[Los Angeles Times]] |date=March 26, 2012 |archive-date=October 20, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211020110109/https://www.latimes.com/la-et-bigfoot-pop-culture-pg-photogallery.html |url-status=live }} </ref> ⵡⵉⵍⵍⵉ ⵜⵜⵍⵍⵉⵏⵉⵏ ⵙ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ, ⴰⵎ ⵡⵉⴷ ⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⴷⴷⵓⵏⵉⵜ ⵏ ⵎⵙⴳⴱⵔ-ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ (Pseudo-science) ⴷ "ⵜⴰⵙⵏⵓⵏⵜⵍⵉⵎⵓⴷⵜ" (cryptozoology) ⴼⴽⴰⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⴰⵍⵖⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵡⴰⵏⵥⴰⵜⵏ ⵙⵏⵓⵔⴷⵓⵏⵉⵏ ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵙⵏⵉⵍⵏ ⵜⵉⵍⵉⵜ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵓⵎⵍⴰⵜⵉⵏ ⵖⴼ ⵜⵥⵕⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ, ⴷ [[ⵜⴰⵡⵍⴰⴼⵜ|ⵜⵡⵍⴰⴼⵉⵏ]] ⵎⵉ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵙ ⴳⴰⵏⵜ ⵜⵉⵏⵙ, ⴷ ⵉⴼⵏⵖⵍⴰⴼⵏ ⵏ ⵓⴼⵉⴷⵢⵓ ⴷ ⵉⵎⵙⵍⵉⵜⵏ, ⴷ ⵜⴼⵔⵙⴰ ⵏ [[ⴰⵣⵣⴰⵔ|ⵡⴰⵣⵣⴰⵔ]], ⴷ ⵉⴱⵍⵖⵉⵡⵏ ⵏ ⵉⴷⵔⵉⵣⵏ ⵎⵇⵇⵓⵕⵏⵉⵏ ⵏ [[ⴰⴹⴰⵕ|ⵉⴹⴰⵕⵏ]].<ref name="Rossi2015">{{cite book |last1=Rossi |first1=Lorenzo |chapter=A Review of Cryptozoology: Towards a Scientific Approach to the Study of "Hidden Animals" |title=Problematic Wildlife |date=December 18, 2015 |pages=573–588 |doi=10.1007/978-3-319-22246-2_26|isbn=978-3-319-22245-5 }}</ref><ref name="Regal">{{cite journal |last1=Regal |first1=Brian |title=Entering Dubious Realms: Grover Krantz, Science, and Sasquatch |journal=Annals of Science |date=February 13, 2009 |volume=66 |issue=1 |pages=83–102 |doi=10.1080/00033790802202421 |pmid=19831199 |s2cid=23736660 |issn=0003-3790}}</ref><ref name="Daegling2004b">{{cite book |last1=Daegling |first1=David J. |title=Bigfoot exposed: an anthropologist examines America's enduring legend |year=2004 |publisher=Rowman Altamira |isbn=0-7591-0538-3 |url=https://books.google.com/books?id=G3z5VVbGfbgC&q=bigfoot+evidence&pg=PR5 |access-date=March 16, 2021 |archive-date=February 16, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216153959/https://books.google.com/books?id=G3z5VVbGfbgC&q=bigfoot+evidence&pg=PR5#v=snippet&q=bigfoot%20evidence&f=false |url-status=live }}</ref><ref name="Williams2014">{{cite journal |last1=Williams |first1=Sarah C. P. |title='Bigfoot' samples analyzed in lab: First peer-reviewed genetic analysis looks at more than 50 samples believed to belong to elusive creatures |journal=Science |date=July 1, 2014 |url=https://www.science.org/content/article/bigfoot-samples-analyzed-lab |access-date=February 28, 2023 |archive-date=February 28, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230228021832/https://www.science.org/content/article/bigfoot-samples-analyzed-lab |url-status=live }}</ref> ⵖ ⵢⴰⵜ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵜ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ, ⴰⵏⵥⴰⵜⵏ ⴰⴷ ⴳⴰⵏ ⵖⴰⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵔⴽⴰⵙ ⴳⵔ ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ, ⴷ ⵡⴰⴽⴽⴰⵣ ⵉⴼⵔⵖⵏ, ⴷ ⵉⵏⵖⵎⵉⵙⵏ ⵕⵎⵉⵏⵉⵏ, ⵙⵙⴼⴹⵏ ⵉⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵏ ⴰⴷⵖⴰⵔ ⵏ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴰⴷ ⴳⵔ [[ⵉⵎⵓⴷⴰⵔ]] ⵏ ⵜⵉⴷⵜ. <ref name="Regal2011" /><ref name="Rossi2015"/><ref name="Williams2014"/><ref name="Frangou et al 2013">{{cite book |last1=Frangou |first1=Anna |last2=Ladle |first2=Richard J. |last3=Malhado |first3=Ana C.M. |last4=Whitaker |first4=Robert J. |editor1-last=Brooks |editor1-first=Anathea |editor2-last=Arico |editor2-first=Salvatore |title=Tracking Key Trends in Biodiversity Science and Policy: based on the proceedings of a UNESCO International Conference on Biodiversity Science and Policy |year=2013 |publisher=UNESCO |isbn=978-92-3-001118-5 |page=50 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=bkvFDkFzcC8C&pg=PA50 |chapter=Wildlife in a warming world}}</ref><ref>{{cite web |last1=Pappas |first1=Evan |title=Bigfoot hoax exposed (again) and other infamous hoaxes |url=https://www.seattlepi.com/national/article/Bigfoot-hoax-exposed-again-and-other-infamous-5383835.php |website=seattlepi.com |publisher=[[Seattle Post-Intelligencer]] |access-date=March 16, 2021 |date=April 7, 2014 |archive-date=June 10, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210610014409/https://www.seattlepi.com/national/article/Bigfoot-hoax-exposed-again-and-other-infamous-5383835.php |url-status=live }}</ref><ref name="Crair1">{{cite journal |last1=Crair |first1=Ben |title=Why Do So Many People Still Want to Believe in Bigfoot? |journal=Smithsonian Magazine |date=September 2018 |url=https://www.smithsonianmag.com/history/why-so-many-people-still-believe-in-bigfoot-180970045/ |access-date=February 28, 2023 |archive-date=December 17, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201217082643/https://www.smithsonianmag.com/history/why-so-many-people-still-believe-in-bigfoot-180970045/ |url-status=live }}</ref> ⴰⵔ ⵜⵜⵔⵔⴰⵏ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵜⴰⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵕⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⴰⵍⵜ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵔⴽⴰⵙ ⵏ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⴷ ⵉⵖⴱⵓⵍⴰ, ⴳⵉⴳⵙⵏ ⴰⵥⴰⵎⵓⵎ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵉⵎⵥⴳⵉ ⴳⵯ ⵓⵔⵓⴱ, ⴷ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵜⵉⵖⵔⴼⴰⵏⵉⵏ, ⴷ [[ⵜⴰⴷⵍⵙⴰ|ⵜⴷⵍⵙⵉⵡⵉⵏ]] ⵉⵏⴰⵖⵉⵣⵏ.<ref name="Forth2007" /><ref>{{cite web |last1=Blitz |first1=Matt |title=People Say They've Seen Bigfoot — Can We Really Rule Out That Possibility? |url=https://finance.yahoo.com/news/science-meets-legend-story-search-140900869.html |website=yahoo.com |publisher=[[Yahoo!]] |access-date=August 6, 2021 |date=August 5, 2021 |archive-date=August 6, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210806153009/https://finance.yahoo.com/news/science-meets-legend-story-search-140900869.html |url-status=live }}</ref> ⵍⵍⴰⵏ ⴳ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵎⴷⵢⴰⵜⵏ ⵏ [[ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ|ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ]] ⵍⵍⴰⵏⵜ ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⵜⵜⴽⴽⴰ ⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵜⵉⴷ ⵔⵡⴰⵙⵏⵜ ⵅⵜⵜⴰⴷ, ⴷⴰ ⵙⴰⵡⴰⵍⵏⵜ ⵖⴼ ⵓⵖⵏⵉⵡⵏ ⵉⵎⴰⴼⴳⴰⵏⵏ, ⴷⵍⵏ ⵙ ⵉⵏⵥⴰⴹⵏ, <ref>{{cite web |last1=McClelland |first1=John |date=October 2011 |title=Tracking the Legend of Bigfoot |url=https://statemuseum.arizona.edu/online-exhibit/curators-choice/tracking-legend-bigfoot |access-date=January 3, 2022 |website=statemuseum.arizona.edu |publisher=[[Arizona State Museum]] |archive-date=January 3, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220103221317/https://statemuseum.arizona.edu/online-exhibit/curators-choice/tracking-legend-bigfoot |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |last1=McNeill |first1=Lynne |date=March 8, 2012 |title=Using Folklore to Tackle Bigfoot: 'Animal Planet' Comes to USU |url=https://www.usu.edu/today/story/using-folklore-to-tackle-bigfoot-animal-planet-comes-to-usu |access-date=December 27, 2021 |website=usu.edu |publisher=[[Utah State University]] |archive-date=December 27, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211227174859/https://www.usu.edu/today/story/using-folklore-to-tackle-bigfoot-animal-planet-comes-to-usu |url-status=live }}</ref> ⵣⵓⵏ ⴷ [[ⴰⴱⴰⵖⵓⵙ]] "ⵚⴽⴰⵏⴽ" (Skunk ape) ⴳ [[ⵓⵏⵥⵓⵍ]] [[ⴰⴳⵎⵎⵓⴹ|ⴰⴳⵎⵓⴹⴰⵏ]] ⵏ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵎⵓⵏⵏⵉⵏ]], ⴷ "ⴰⵍⵎⴰⵙ", ⴷ "ⵢⵉⵔⵉⵏ", ⴷ "ⵢⵉⵜⵉ" ⴳ ⵡⴰⵙⵢⴰ, ⴷ "ⵢⴰⵡⵉ" ⴳ ⵓⵙⵟⵕⴰⵍⵢⴰ,<ref name="Forth2007" /><ref>{{cite web |title=Beyond Bigfoot |url=https://www.amnh.org/exhibitions/mythic-creatures/land/beyond-bigfoot |access-date=March 18, 2021 |website=amnh.org |publisher=[[American Museum of Natural History]] |archive-date=April 11, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210411034647/https://www.amnh.org/exhibitions/mythic-creatures/land/beyond-bigfoot |url-status=live }}</ref> ⴷ ⵉⵖⵏⵉⵡⵏ ⴳ [[ⵜⴰⵙⵏⵓⵎⵉⵢⵜ|ⵜⵙⵏⵓⵎⵉⵢⵏ]] ⵏ ⵉⵎⵣⴷⴰⵖⵏ ⵉⵏⴰⵖⵉⵣⵏ.<ref>{{cite journal |last1=Jilek-Aall |first1=Louise |date=June 1972 |title=What is a Sasquatch — or, the Problematics of Reality Testing |journal=[[Canadian Psychiatric Association Journal]] |volume=17 |issue=3 |pages=243–247 |doi=10.1177/070674377201700312 |s2cid=3205204 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite web |last1=Munro |first1=Kate |date=May 14, 2019 |title=North America's Sasquatch: finding fact within the fable |url=https://www.sbs.com.au/nitv/article/2019/05/14/north-americas-sasquatch-finding-fact-within-fable |access-date=December 27, 2021 |website=sbs.com |publisher=[[NITV]] |archive-date=December 27, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211227174858/https://www.sbs.com.au/nitv/article/2019/05/14/north-americas-sasquatch-finding-fact-within-fable |url-status=live }}</ref> == ⴰⴳⵍⴰⵎ == [[File:2016ShawneeBigfoot.jpg|thumb|upright|ⴰⵙⵔⴰⵙ ⵏ ⵓⵖⵓⴷⵉⴷ ⵏ ⵜⴰⵎⴰ ⵏ ⵓⴱⵔⵉⴷ "ⵙⴰⵙⵉ ⴰⵙⴰⵙⴽⵡⴰⵜⵛ", ⴳ "ⵜⵓⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵉⴷ ⵡⴰⴽⵓⵛ ⵏ ⵜⴰⴳⴰⵏⵜ", ⵖ ⵜⴰⴳⴰⵏⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏ "ⵛⴰⵡⵏⵉ", ⴳ ⵉⵍⵉⵏⵡⴰ. <ref>{{cite web |title=Shawnee Forest Bigfoot |url=https://www.enjoyillinois.com/explore/listing/shawnee-forest-bigfoot |website=enjoyillinois.com |access-date=April 12, 2021 |archive-date=April 12, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210412010031/https://www.enjoyillinois.com/explore/listing/shawnee-forest-bigfoot |url-status=live }}</ref>]] ⴰⵔ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⴳⵍⴰⵎ ⴱⵓ '''ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ''' ⵏⵉⵖ ⴷ '''ⴱⵉⴳⴼⵓⵜ''' ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⵉⵙ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴰⵅⴰⵜⴰⵔ, ⵉⵍⴰ ⵉⵃⴷⵎⴰⵛ, ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴷⴷⵓ ⵅⴼ ⵙⵉⵏ ⵉⴹⴰⵕⵏ, ⵉⵔⵡⴰⵙ ⴰⴼⴳⴰⵏ ⵏⵖ ⴷ ⵉⴱⵓⵖⴰⵙ, ⵉⴷⵍ ⵙ ⵡⴰⵏⵥⴰⴹⵏ [[ⴰⵙⴳⴳⴰⵏ|ⵙⴳⴳⴰⵏⵉⵏ]] (ⴰⴱⵔⴽⴰⵏ), ⵏⵖ ⴷ ⴰⴷⵎⵎⴰⵏ ⵉⵇⵇⵓⵕⵏ, ⵏⵖ ⴰⵣⴳⴳⵯⴰⵖ ⵉⵇⵇⵓⵕⵏ.<ref name="skepdic">{{cite web|url=http://www.skepdic.com/bigfoot.html |title=Bigfoot [a.k.a. Abominable Snowman of the Himalayas, Mapinguari (the Amazon), Sasquatch, Yowie (Australia) and Yeti (Asia)] |publisher=The Skeptic's Dictionary |access-date=August 17, 2008 | archive-url= https://web.archive.org/web/20080914040152/http://skepdic.com/bigfoot.html| archive-date= September 14, 2008 | url-status=live}}</ref><ref name="Britannica">{{cite encyclopedia |year=2008 |title=Sasquatch |encyclopedia=Encyclopædia Britannica |url=http://global.britannica.com/EBchecked/topic/524755/Sasquatch |access-date=April 7, 2013 |archive-date=May 15, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130515045710/http://global.britannica.com/EBchecked/topic/524755/Sasquatch |url-status=live }}</ref> ⴰⵔ ⵙⵡⵓⵜⵜⵓⵏ ⵉⴳⵍⴰⵎⵏ ⴳⴰⵏⵉⵏ ⵡⵉⵏ ⵓⵇⵊⴰⵎ ⵉ ⵜⵉⵖⵣⵉ ⵏⵏⵙ ⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ 6 ⴰⵔ 9 ⵏ ⵉⴹⴰⵕⵏ (1.8–2.7 ⵏ ⵉⴷ ⵎⵉⵜⵔⵓ), ⵉⵍⵉⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴳⵍⴰⵎⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⴰⵔ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵙ ⵜⵍⴽⵎ [[ⵜⵉⵖⵣⵉ|ⵜⵖⵣⵉ]] ⵏ ⵉⵖⵏⵉⵡⵏ ⴰⴷ 10 ⴰⵔ 15 ⵏ ⵓⴹⴰⵕ (3.0–4.6 ⵏ ⵉⴷ ⵎⵉⵜⵔⵓ).<ref>{{cite web |title=Sasquatch |url=https://www.merriam-webster.com/dictionary/Sasquatch |website=merriam-webster.com |publisher=[[Merriam-Webster]] |access-date=May 11, 2021 |archive-date=April 24, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190424085438/https://www.merriam-webster.com/dictionary/Sasquatch |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |last1=Boivin |first1=John |title=Bigfoot or moose? Possible sighting shocks, excites residents of small B.C. community |url=https://globalnews.ca/news/7581006/bigfoot-or-moose-possible-sighting-shocks-excites-residents-of-small-b-c-community/ |website=globalnews.ca |publisher=[[Global News]] |access-date=December 21, 2021 |date=January 16, 2021 |archive-date=December 21, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211221171512/https://globalnews.ca/news/7581006/bigfoot-or-moose-possible-sighting-shocks-excites-residents-of-small-b-c-community/ |url-status=live }}</ref> ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⵜⵜⵢⴰⵍⴰⵙⵏⵉⵏ ⴰⵔ ⵜⵜⴳⵍⴰⵎⵏⵜ '''ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ''' (Bigfoot) ⵉⵙ ⵉⵔⵡⴰⵙ ⴰⴼⴳⴰⵏ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ [[ⵉⴷⴷⵓ|ⵉⴷⴷⴰ]] (ⵉⴱⵓⵖⴰⵙ) <ref>{{cite web |last1=Boivin |first1=John |title=Bigfoot or moose? Possible sighting shocks, excites residents of small B.C. community |url=https://globalnews.ca/news/7581006/bigfoot-or-moose-possible-sighting-shocks-excites-residents-of-small-b-c-community/ |website=globalnews.ca |publisher=[[Global News]] |access-date=December 21, 2021 |date=January 16, 2021 |archive-date=December 21, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211221171512/https://globalnews.ca/news/7581006/bigfoot-or-moose-possible-sighting-shocks-excites-residents-of-small-b-c-community/ |url-status=live }}</ref> , ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⵜⵜ ⴰⴽⴽⵯ ⵖ ⵎⴰⴷ ⵢⴰⵖⵏ ⵓⴷⵎ <ref>{{cite web |last1=Aziz |first1=Saba |title=Bigfoot in Canada: Inside the hunt for proof — or at least a good photo |url=https://globalnews.ca/news/8070027/bigfoot-canada-photo-video/ |website=globalnews.ca |publisher=[[Global News]] |access-date=December 21, 2021 |date=August 14, 2021 |archive-date=December 21, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211221171512/https://globalnews.ca/news/8070027/bigfoot-canada-photo-video/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title='No joke': B.C. minister laughs off lawsuit claiming proof of Bigfoot |url=https://www.ctvnews.ca/canada/article/no-joke-bc-minister-laughs-off-lawsuit-claiming-proof-of-bigfoot/ |website=ctvnews.ca |publisher=[[CTV News]] |access-date=December 21, 2021 |date=October 31, 2017 |archive-date=December 21, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211221171512/https://www.ctvnews.ca/canada/no-joke-b-c-minister-laughs-off-lawsuit-claiming-proof-of-bigfoot-1.3656876 |url-status=live }}</ref> . ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1971, ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⴷⴷⵏ ⵖ [[ⴹⴰⵍⴰⵚ]] (The Dalles), ⵓⵔⵉⴳⵓⵏ, ⴰⵔⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵜ ⵉ ⵉⵎⵛⵛⵓⵕⴹⴰ ⴰⵔ ⴳⵉⵙ ⵜⵜⴳⵍⴰⵎⵏⵏ ⵢⴰⵏ "ⵉⴷⴷⵓⵡ ⵉⵎⵇⵇⵓⵕⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ", ⵉⵏⵏⴰ ⵢⴰⵏ ⵖ ⵉⵔⴳⴰⵣⵏ ⴰⴷ ⵉⵙ ⵉⵥⵕⴰ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴰⵏⵏ ⵖ ⵓⵙⴰⵎⴰⵇⵇⴰⵍ ⵏ ⵓⴱⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵓⵔ ⵉⵥⴹⴰⵕ ⴰⴷ ⵜ ⵢⵓⵜ, ⴰⵛⴽⵓ "ⵉⵔⵡⴰⵙ ⴰⴼⴳⴰⵏ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⵓⵎⵓⴷⵔ".<ref>{{cite web |last1=Cahill |first1=Tim |title=Giant Hairy Apes in the North Woods: A Bigfoot Study |url=https://www.rollingstone.com/culture/culture-news/giant-hairy-apes-in-the-north-woods-a-bigfoot-study-242257/ |website=Rolling Stone |access-date=February 25, 2022 |date=May 10, 1973 |archive-date=February 25, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220225223630/https://www.rollingstone.com/culture/culture-news/giant-hairy-apes-in-the-north-woods-a-bigfoot-study-242257/ |url-status=live }}</ref> ⴰⴳⵍⴰⵎ ⵍⵍⵉ ⵡⴰⵍⴰ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵍⵍⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵉⵙ ⴷⴰⵔⵙ ⵉⵖⴰⵔⵉⵡⵏ ⴹⵏⵉⵏⵉⵏ, ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴳⴳⵕⴷ, ⵉⵖⴰⵍⵍⵏ ⵏⵏⵙ ⵖⵣⵣⵉⴼⵏ. ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵖⵡⵉⵍⵍⵉ ⵜⵜⵓⵔⴷⵓⵏⵉⵏ ⴰⵔ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵙ ⴷ ⵖⴰⵙ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ [[ⴰⴱⵓⴱⴱⴰⵣ|ⵓⴱⵓⴱⴱⴰⵣ]] ⵉⴱⵉⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵉⴹⴰⵕⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⵢⴰⵏⵏ<ref>{{cite news |last1=Brulliard |first1=Karin |title=Is bigfoot just an upright-walking bear? We asked the experts. |url=https://www.washingtonpost.com/news/animalia/wp/2016/07/05/is-bigfoot-just-an-upright-walking-bear-we-asked-the-experts/ |access-date=March 18, 2021 |newspaper=[[The Washington Post]] |date=July 5, 2016 |archive-date=November 4, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201104145406/https://www.washingtonpost.com/news/animalia/wp/2016/07/05/is-bigfoot-just-an-upright-walking-bear-we-asked-the-experts/ |url-status=live }}</ref> . ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⵜⵉⵡⴰⴹⴰⵏⵉⵏ ⴰⵔ ⴷⴰⵖ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏⵜ ⵉⵙ ⴷ [[ⴰⵍⵍⵏ]] ⵏ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ "ⵙⴼⵍⵉⵍⵍⵉⵏⵜ" ⵙ [[ⴰⴽⵍⵓ ⴰⵡⵔⴰⵖ|ⵓⵡⵔⴰⵖ]] ⵏⵉⵖ ⴷ ⵙ [[ⴰⴽⵍⵓ ⴰⴳⴳⵯⴰⵖ|ⵓⵣⴳⴳⵯⴰⵖ]].<ref>{{cite news |last1=Hodgin |first1=Carrie |title=Glowing Red-Eyes: Bigfoot Sightings Reported At Night In Mocksville |url=https://www.wfmynews2.com/article/news/local/glowing-red-eyes-bigfoot-sightings-reported-at-night-in-mocksville/83-2cac1b3e-c842-4f43-949d-764f0dad5c97 |work=[[WFMY-TV]] |access-date=March 18, 2021 |agency= |publisher=[[CBS News]] |date=January 11, 2019 |archive-date=May 23, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220523104012/https://www.wfmynews2.com/article/news/local/glowing-red-eyes-bigfoot-sightings-reported-at-night-in-mocksville/83-2cac1b3e-c842-4f43-949d-764f0dad5c97 |url-status=live }}</ref> ⵎⴰⵛⵛ, ⴰⵙⴼⵍⵉⵍⵍⵉ ⵏ ⵡⴰⵍⵍⵏ ⵓⵔ ⵉⵍⵍⵉ ⴷⴰⵔ [[ⴰⴼⴳⴰⵏ|ⵓⴼⴳⴰⵏ]] ⵓⵍⴰ ⴷⴰⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵡⴰⵏⴰⵡ ⵏ ⵓⴷⴷⴰ ⵉⵎⵇⵇⵓⵕⵏⵉⵏ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ. ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ, ⵉⵙⴼⵔⵓⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜⵢⴰⵡⴼⴽⴰⵏⵉⵏ ⵖⴼ ⵓⵙⴼⵍⵉⵍⵍⵉ ⴰⴷ ⵏ ⵡⴰⵍⵍⵏ ⵜⵜⵢⴰⵡⵥⵕⴰⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵏⴰⴹⵉⵏ ⵏ ⵜⵥⴳⵉ, ⴰⵔ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵔ ⵡⵉⵏ ⵜⵉⴳⵣⵓⵍⵉⵏ (ⵜⵉⵡⵡⴰⴽ), ⴰⵔⴰⴽⵓⵏ, ⵏⵖ ⴷ ⵉⴱⵓⵙⵓⵎⵏ ⵔⴽⵙⵏⵉⵏ ⵖ ⵏⴳⵔ [[ⴰⴷⴷⴰⴳ|ⵡⴰⴷⴷⴰⴳⵏ]], ⵏⵉⵖ ⴷ ⵉⴱⵓⴱⴱⴰⵣⵏ ⴱⵉⴷⴷⵏⵉⵏ ⵖⴼ ⵜⵉⵇⵇⴰⵔ ⵏⵏⵙⵏ.<ref>{{cite web |last1=Nickell |first1=Joe |title=Bigfoot Eyeshine: A Contradiction |url=https://centerforinquiry.org/blog/bigfoot_eyeshine_a_contradiction/ |website=centerforinquiry.org |publisher=[[Center for Inquiry]] |access-date=March 18, 2021 |date=September 28, 2017 |archive-date=June 16, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220616050935/https://centerforinquiry.org/blog/bigfoot_eyeshine_a_contradiction/ |url-status=live }}</ref> '''ⵎⴰⵢⴽⵍ ⵕⴰⴳ''', ⴱⴰⴱ ⵏ '''ⵓⵙⵏⵏⵉⵖ ⵏ ⵡⴰⵏⵏⴰⴳ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ''' (Bigfoot Discovery Museum), ⵉⵏⵏⴰ ⵉⵙ ⵉⴽⴹⴰ ⴰⴹⵓ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ, ⵉⵏⵏⴰ: "ⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴰⵔⵓⵛⵜ ⵉⴽⵏⵡⴹⵏ ⴳⵔ ⵉⴷ ⵎⵉⴹⵕⵓⵚ, ⵉⵖⴰⵎⴰ ⵖ ⵜⴰⵎⴷⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⵓⵣ." <ref>{{cite web |last1=Robertson |first1=Michelle |title='We know it's a Bigfoot because of the scream and the smell': The man who saw Sasquatch |url=https://www.sfgate.com/travel/article/bigfoot-discovery-museum-michael-rugg-16710725.php |website=sfgate.com |publisher=SFGate |access-date=December 21, 2021 |date=December 20, 2021 |archive-date=December 21, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211221025645/https://www.sfgate.com/travel/article/bigfoot-discovery-museum-michael-rugg-16710725.php |url-status=live }}</ref> ⵉⴱⵔ ⵏ ⵉⴷⴰⵙⵉⵍⵏ ⵎⵇⵇⵓⵕⵏⵉⵏ ⴼ ⵎⵉ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵍⴰ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴰⴷ, ⴰⵔ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵙ ⵍⴽⵎⵏ 24 ⵉⵏⵛ (610 ⵎⵎ) ⵉⵎⵎⴰ ⵜⵉⵖⵣⵉ ⵉⴳ ⴰⵙ 8 ⵉⵏⵛ (200 ⵎⵎ) ⵖ ⵜⵓⵔⵔⵓⵜ.<ref name="Britannica" /> ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴱⵍⵖⴰⵏ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵉⵏ ⴰⴷ ⵏ ⵉⴹⴰⵕⵏ ⵍⵍⴰⵏ ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⴰⵜⴰⵔⵏ ⵏ ⵉⴱⴰⵙⴽⴰⵔⵏ, ⵎⴰⵢⴰⴷ ⴰⵔ ⵉⵎⵎⴰⵍ ⵉⵙ ⵜⴳⴰ ⵜⵖⴰⵡⵙⴰ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵢⴰⵥⵏ ⵉ ⵜⵉⴷⵜ ⵉⵙ ⴷ ⴽⴽⴰⵏ ⵉⴱⵔⴰⵏ ⴰⴷ ⵉⵎⵓⴷⴰⵔ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⴱⵓⴱⴱⴰⵣⵏ, ⵍⵍⵉ ⴷⴰⵔ ⵙⵎⵎⵓⵙⵜ [[ⵜⵉⴼⴷⵏⵉⵏ|ⵜⴼⴷⵏⵉⵏ]] ⵏ ⵓⴹⴰⵕ ⴷ [[ⴰⴱⴰⵙⴽⴰⵔ|ⵉⴱⴰⵙⴽⴰⵔⵏ]].<ref name="SI_Nickell">{{cite web |url=http://www.csicop.org/si/show/mysterious_entities_of_the_pacific_northwest_part_i/ |title=Investigative Files: Mysterious Entities of the Pacific Northwest, Part I |first=Joe |last=Nickell |author-link=Joe Nickell |date=January 2007 |access-date=October 20, 2009 |publisher=[[Skeptical Inquirer]] |archive-date=August 28, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110828034302/http://www.csicop.org/si/show/mysterious_entities_of_the_pacific_northwest_part_i |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |date=May 24, 2010 |title=SDNHM – Black Bear Sign |url=http://www.sdnhm.org/fieldguide/mammals/bearsign.html |access-date=January 25, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100524154832/http://www.sdnhm.org/fieldguide/mammals/bearsign.html |archive-date=May 24, 2010 }}</ref> == ⴰⵎⵣⵔⵓⵢ == ⴰⵎⵙⵏⵡⵏⵏⴰⴹⵜ ⵕⵓⴱⵉⵔⵜ ⴱⴰⵢⵍ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵉⵙ ⴷ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⵉⵡⵉⵏ ⴷⴰⵔⵙⵏⵜ ⵜⵉⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ ⴼ ⵓⵖⵏⵉⵡⵏ ⵔⵡⴰⵙⵏⵉⵏ ⴰⴼⴳⴰⵏ, ⵎⴰⵢⴰⴷ ⴰⵔ ⵉⵙⵉⵙⴼⵉⵡ ⵉⵙ ⵉⵍⵍⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵖⴰⵡⵙⴰ ⵙ "ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⵓⴳⵔⵏⵉⵏ ⵜⵉⴷⵜ".<ref name="Goodavage">{{cite web |last=Goodavage |first=Maria |title=Hunt for Bigfoot Attracts True Believers |newspaper=USA Today |date=May 24, 1996 |url=http://web.ncf.ca/bz050/HomePage.usatbf.html |access-date=July 19, 2007 |archive-date=March 14, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170314183111/http://web.ncf.ca/bz050/HomePage.usatbf.html }}</ref> ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⵟⵟⴰⴼ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴰⴷ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⵏⴼⴰⵍⴰⵍⵏ ⵖ ⵜⵓⵏⵖⵉⵍⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵜⵉⴷⵖⴰⵔⴰⵏⵉⵏ. ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵙⵎⴰⵡⵏ ⵓⵎⴰⵙ ⵏⵏⵙⵏ ⵉⴳⴰ ⵣⵓⵏ ⴷ "ⴰⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⴰⴳⴰⵏⵜ" ⵏⵖ ⴷ "ⴰⵔⴳⴰⵣ ⴰⵣⵓⵍⴰⵢ", ⵡⴰⵅⵅⴰ ⵉⵙⵎⴰⵡⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⴰⵔ ⵜⵜⴳⵍⴰⵎⵏ ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵉⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⵉⵙ ⴰⵔ ⵜⵏⵜ ⵉⵙⴽⴰⵔ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴰⴷ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⵓⵜⵛⵉ ⵏ ⵉⴷ ⴱⵓⵣⵔⵓⴳ (ⴰⴼⵓⵍⵏ ⵏ ⵢⵉⵍⵍ) ⵏⵉⵖ ⴷ ⴰⵙⵏⴷⵓⴷⵉ ⵏ ⵡⴰⴷⴷⴰⴳⵏ.<ref name="Mil07">{{cite book |last=Meldrum |first=Jeff |title=Sasquatch: Legend Meets Science |publisher=Macmillan |year=2007 |page=50 |url=https://books.google.com/books?id=ggeQHFa5E7AC&q=salish+sasquatch&pg=PA50 |access-date=February 19, 2010 |isbn=978-0-7653-1217-4 |archive-date=February 16, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216154000/https://books.google.com/books?id=ggeQHFa5E7AC&q=salish+sasquatch&pg=PA50#v=snippet&q=salish%20sasquatch&f=false |url-status=live }}</ref> ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵜⴰⴼⵓⴽⵍⵓⵕⵜ ⵏ ⵓⵕⵓⴱⴱⴰ, ⵍⵍⴰⵏⵜ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵜⵉⵏ ⵏ "ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵉⵎⵥⴳⵯⵉ ⵏ ⵜⴰⴳⴰⵏⵜ", ⵏⵖ ⴷ "ⵎⴷⴷⵏ ⴹⵓⵥⵏⵉⵏ", ⵍⵍⵉ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵜⵢⴰⵡⴳⵍⴰⵎⵏⵉⵏ ⵉⵙ ⴳⴰⵏ "ⵓⵖⵏⵉⵡⵏ ⴰⵣⵓⴼⵏⵉⵏ ⴷⵍⵏ ⵙ ⵓⵣⴱⴰⵍ, ⴰⵢⵙⵍⴰⴷ ⵓⴷⵎ, ⵉⴹⴰⵕⵏ, ⴷ ⵉⴼⴰⵙⵙⵏ (ⴷ ⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ, ⵉⴼⴰⴷⴷⵏ, ⵉⵖⵎⵔⴰⵏ, ⵉⴷⵎⴰⵔⵏ) ⵖⴰⵎⴰⵏ ⴰⵣⵓⴼⵏ".<ref name="Bartholomew2009" /><ref name="Forth2007">{{cite journal |last1=Forth |first1=Gregory |title=Images of the Wildman Inside and Outside Europe |journal=Folklore |date=2007 |volume=118 |issue=3 |pages=261–281 |doi=10.1080/00155870701621772|s2cid=161789895 }}</ref> [[File:Painted_Rock_Tulare_County.jpg|thumb|left|ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵍⵍⴰⵙ ⵏ ⵜⵙⴽⵔⴰⵡⵜ ⵏ ⵉⵎⵕⵎⵓⵔⵏ ⵖ ⵜⴰⵎⵔⴰ ⵉⵖⵎⴰⵏ (Tulare County, ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵕⵏⵢⴰ). ]] ⵖ ⵓⴳⵯⴷⴰⵍ ⵏ ⵉⵏⴷⵢⴰⵏⵏ ⵏ ⵡⴰⵙⵉⴼ ⵏ ⵟⵓⵍⵉ (Tule River Indian Reservation), ⵉⵎⵕⵎⵓⵕⵏ ⵏ ⵉⵥⵕⴰⵏ ⴷⴰ ⵜⵙⴽⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵙⵉⵜ ⵏ "ⵢⵓⴽⵓⵜⵙ" (Yokuts) ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⴷⵖⴰⵔ ⵎⵉ ⵉⵙⵎⵏ "ⴰⵥⵕⵓ ⵉⵖⵎⴰⵏ" (Painted Rock), ⵜⵏⵏⴰ ⴼⵍⵍⴰⵙⵏ ⴽⴰⵜⵉ ⵎⵓⵙⴽⴰⵡⵉⵜⵣ ⵙⵜⵔⴰⵢⵏ (Kathy Moskowitz Strain), ⵜⴰⵎⴰⵔⴰⵜ ⵏ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵍⵍⵉ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2008 ⵙ ⵉⵙⵎ "ⵉⴷ ⵎⴰⵏⵟⵓⵕⴰⵏ, ⵉⴽⴰⵏⵉⴱⴰⵍⵏ, ⵉⵖⵥⵏⴰⵏ: ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵖ ⵜⵡⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵏⵚⵍⵉⵢⵜ", ⵉⵙ ⴰⵔ ⵎⵎⴰⵍⵏⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⴳⵔⵓⵎⵎⴰ ⵏ ⵉⴷ ⴱⵉ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵍⵍⵉ ⵎⵉ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ "ⵜⴰⵡⴰⵛⵓⵍⵜ" (the Family).<ref>{{cite web |title=Was Big Foot at the Reservation? |url=https://www.recorderonline.com/was-big-foot-at-the-reservation/article_92f4cf6c-e5eb-51c7-a558-d5529203c665.html |website=recorderonline.com |publisher=[[Porterville Recorder]] |access-date=May 10, 2021 |date=November 14, 2013 |archive-date=May 10, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510205236/https://www.recorderonline.com/was-big-foot-at-the-reservation/article_92f4cf6c-e5eb-51c7-a558-d5529203c665.html |url-status=live }}</ref> ⴰⵎⵕⵎⵓⵕ ⵎⵇⵇⵓⵕⵏ ⴳⵉⵙⵏ ⵉⵙⵎ ⴰⵙ "ⴰⵔⴳⴰⵣ ⴰⵣⵓⵍⴰⵢ" (ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⵓⵍⴰ ⵙ ⵎⴰⵢⴰⴽ ⴷⴰⵜⴰⵜ), ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵡⴹⴽⴰⴷⵏ ⵉⵎⵕⵎⵓⵕⵏ ⴰⴷ ⵉⵙ ⴽⴽⴰⵏ ⴰⵔ 1,000 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ.<ref>{{cite web |last1=Moskowitz Strain |first1=Kathy |title=MAYAK DATAT: THE HAIRY MAN PICTOGRAPHS |url=https://www.isu.edu/media/libraries/rhi/research-papers/Mayak-Datat-Hairy-Man-Pictographs-1.pdf |website=isu.edu |publisher=THE RELICT HOMINOID INQUIRY |access-date=March 11, 2024 |date=2012}}</ref> ⵉⵎⵏⴰⴼⴰⵏ ⵉⵚⴱⵍⵢⵓⵏⵉⵢⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉⵢⵏ ⵉⵎⵉⴽⵙⵉⴽⵉⵢⵏ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙⵙ 16 ⴳⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⴰ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵖⴼ "ⵉⵏⵎⵎⵓⵜⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵍⵍⴰⵙ" (Dark Watchers), ⵉⵖⵏⵉⵡⵏ ⵎⵇⵇⵓⵕⵏⵉⵏ ⵍⵍⵉ ⴼ ⵏⵏⴰⵏ ⵉⵙ ⴰⵔ ⵜⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵏ ⵉⴷ ⵍⴳⵓⵕ ⵏⵏⵙⵏ ⵖ ⵢⵉⴹ.<ref>{{cite news |last1=Almond |first1=Elliott |title=Trekking California's mysterious Bigfoot trail |url=https://www.mercurynews.com/2022/01/31/trekking-californias-mysterious-bigfoot-trail/ |access-date=February 3, 2022 |agency=[[The Mercury News]] |date=January 31, 2022 |archive-date=February 2, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220202203836/https://www.mercurynews.com/2022/01/31/trekking-californias-mysterious-bigfoot-trail/ |url-status=live }}</ref> ⴳ ⵜⵎⵏⴰⴹⵜ ⵍⵍⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵖⵉⵍⴰⴷ ⵎⵉⵙⵉⵙⵉⴱⵉ, ⵢⴰⵏ ⵓⵇⵏⵉⵙ ⴰⵄⵉⵙⴰⵡ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⵣⴷⵖ ⴷ ⵏⴰⵜⵛⵉⵣ (Natchez) ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1721, ⵢⵓⵍⵙ ⴷ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⴼ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵖⵏⵉⵡⵏ ⵖ ⵜⴰⴳⴰⵏⵜ ⵍⴰⵏ ⵉⵏⵥⴰⴹⵏ, ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⵉⵙ ⴰⵔ ⵙⵖⵓⵢⵢⵓⵏ ⵙ ⵎⴰ ⵉⵊⴼⴰⵏ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⴽⵯⵔⵏ ⵉⵎⵓⴷⴰⵔ.<ref>{{cite web |last1=Grayson |first1=Walt |title=Focused on Mississippi: "Bigfoot Bash" to be held in Natchez on November 4th |url=https://www.wjtv.com/living-local/focused-on-mississippi/focused-on-mississippi-bigfoot-bash-to-be-held-in-natchez-on-november-4th/ |website=wjtv.com |publisher=[[WJTV]] |access-date=November 26, 2021 |date=November 1, 2021 |archive-date=November 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211126200318/https://www.wjtv.com/living-local/focused-on-mississippi/focused-on-mississippi-bigfoot-bash-to-be-held-in-natchez-on-november-4th/ |url-status=live }}</ref> ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵜⴰⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵕⵜ ⵏ ⵉⵛⵉⵔⵓⴽⵉⵢⵏ ⵜⵙⵎⵓⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴼ ⵜⵙⵓⵍ ⴽⴰⵍⵓ (Tsul 'Kalu), ⵍⵍⵉ ⵙⵙⵉⵔⵡⵉⵙⵏ ⵙ ⵉⴷ "ⵎⴰⵏⵟⵓⵕⴰⵏ ⵙ ⵡⴰⵍⵍⵏ ⴽⵏⴰⵏⵉⵏ" ⵣⴷⵖⵏ ⴳ ⵉⴷⵔⴰⵔⵏ ⵏ ⴰⴱⴰⵍⴰⵛ, ⴷ ⴰⵔ ⵜⵏ ⵙⵙⴰⵖⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵉⴷ ⴱⵉ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ (Bigfoot).<ref>{{cite web |last1=Lee |first1=D.W. |date=December 29, 2023 |title=IN THE SHADOWS: The legend of Judaculla, the Cherokee Devil |url=https://www.stilwelldemocrat.com/community/in-the-shadows-the-legend-of-judaculla-the-cherokee-devil/article_12f4001a-a3ff-11ee-bf18-1fbdd84df632.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240131172842/https://www.stilwelldemocrat.com/community/in-the-shadows-the-legend-of-judaculla-the-cherokee-devil/article_12f4001a-a3ff-11ee-bf18-1fbdd84df632.html |archive-date=January 31, 2024 |access-date=January 31, 2024 |website=stilwelldemocrat.com |publisher=The Stilwell Democrat Journal}}</ref> ⵉⵎⵣⴷⴰⵖⵏ ⵏ ⴰⵍⵓⵜⵉⵇ (Alutiiq) ⴳ ⵡⴰⵏ ⵜⴰⴳⵣⵉⵔⵜ ⵏ ⴽⵉⵏⴰⵢ ⴳ ⴰⵍⴰⵕⴽⴰ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵍⵙⵏ ⴼ ⵏⴰⵏⵜⵉⵏⴰⵇ (Nantinaq), ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵏⵡ ⵉⵔⵡⴰⵙⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ.<ref>{{cite web |last1=Armstrong |first1=Michael |title=New reality-TV show explores Nantinaq stories |url=https://www.peninsulaclarion.com/life/new-reality-tv-show-explores-nantinaq-stories/ |website=peninsulaclarion.com |publisher=[[Peninsula Clarion]] |access-date=December 6, 2023 |date=December 15, 2021 |archive-date=December 7, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231207180709/https://www.peninsulaclarion.com/life/new-reality-tv-show-explores-nantinaq-stories/ |url-status=live }}</ref> ⵜⴰⵢⵙⵉ ⴰⴷ ⵜⴰⵎⵉⵡⴰⵏⵜ ⵜⵏⴼⴰⵍⵍⴰⵍ ⴷ ⴳ ⵉⵙⴷⴷⵉ ⴰⴼⵣⵢⵓⵏ ⵏ ⴷⵉⵙⴽⵓⴼⵔⵉ+ « Alaskan Killer Bigfoot » (ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⴱⵉ ⵉⵏⴰⵖⴰⵏ ⵏ ⴰⵍⴰⵕⴽⴰ), ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵙ ⴷ ⵏⴰⵏⵜⵉⵏⴰⵇ ⴰⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵓⵙⵉⴷⵔⵓⵙ ⵏ ⵡⵓⵟⵟⵓⵏ. ⵏ ⵉⵎⵣⴷⴰⵖⵏ ⵏ ⴱⵓⵔⵜⵍⵓⴽ (Portlock) ⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1940.<ref>{{Cite web|date=November 30, 2021|title=New Show Set in Portlock Explores Legend of Bigfoot|url=https://www.kbbi.org/local-news/2021-11-30/new-show-set-in-portlock-explores-legend-of-bigfoot|access-date=December 6, 2023|website=KBBI AM 890|language=en|archive-date=February 12, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240212085035/https://www.kbbi.org/local-news/2021-11-30/new-show-set-in-portlock-explores-legend-of-bigfoot|url-status=live}}</ref> ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵡⵣⵎⵎⴰⵎⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵍⵍⵉ ⵓⵔ ⵙⵙⵉⵡⵉⴷⵏⵉⵏ ⵖⵓⵏⵛⴽⴰⵏⵏ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⵏ ⵓⵇⴰⵙⵉⵙ ⵉⵍⴽⴰⵏⴰ ⵡⴰⵍⴽⵔ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1840. ⵡⴰⵍⴽⵔ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵣⴰⵏ ⴰⵎⵓⴱⵛⵛⵉⵔ ⴰⴱⵔⵓⵜⵉⵙⵜⴰⵏ, ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴼ ⵉⵎⴰⵏⵟⵓⵕⴰⵏⵏ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⵣⴷⴰⵖⵏ ⵉⵏⴰⵖⵉⵣⵏ ⵍⵍⵉ ⵣⴷⵖⵏⵉⵏ ⵜⴰⵎⴰ ⵏ ⵙⴱⵓⴽⴰⵏ (Spokane), ⵡⴰⵛⵉⵏⵟⵓⵏ. ⵉⵎⴰⵏⵟⵓⵕⴰⵏⵏ ⴰⴷ ⴼⴽⴰⵏ ⴼⵍⵍⴰⵙⵏ ⵜⵓⴳⴳⴰ ⵉⵙ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⴳ ⵡⴰⴼⴰⵜⵏ ⵏ ⵉⴷⵔⴰⵔⵏ ⵢⴰⵥⵏ ⴷ ⵉ ⵜⵎⵏⴰⴹⵉⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵏ ⵡⴰⵍⴰⵏⵉⵏ, ⴰⵔ ⵜⵜⴰⴽⵯⵔⵏ ⵉⵙⵍⵎⴰⵏ ⵏ ⵙⴰⵍⴰⵎⵓⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⵙⴰⵍ ⵏ ⵉⵏⴳⵯⵎⴰⵔⵏ.<ref>{{cite web |url=http://www.bigfootencounters.com/classics/walker.htm |title=The Diary of Elkanah Walker |publisher=Bigfoot Encounters |access-date=August 1, 2007 |archive-date=October 7, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181007085252/http://www.bigfootencounters.com/classics/walker.htm |url-status=live }}</ref> == ⵜⴰⵙⵙⴼⵉⴼⵜ ⵏ Patterson–Gimlin == [[File:Bigfoot - Patterson–Gimlin Film - Stabilized - 10-20-1967.webm|thumb|ⵢⴰⵜ ⵜⵓⵏⵖⵉⵍⵜ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵣⵓⵣⴳⴰⵏ ⵙⵖ ⵓⴼⵉⵍⵎ]] ⴳ 20 ⴽⵟⵓⴱⵕ 1967, ⵢⴰⵏ ⵖⵡⵉⵍⵍⵉ ⵜⵜⵍⵍⵉⵏⵉⵏ ⵙ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵕⵓⵊⵔ ⴱⴰⵜⵉⵔⵙⵓⵏ (Roger Patterson) ⴷ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏⵏⵙ ⵕⵓⴱⵉⵔⵜ "ⴱⵓⴱ" ⴳⵉⵎⵍⵉⵏ (Robert "Bob" Gimlin) ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵔ ⵙⵙⵡⵍⴰⴼⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⴼⵉⵍⵎ ⵏ docudrama ⴼ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴰⵔⴰⴳⵜ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ "ⴱⵍⴰⴼ ⴽⵔⵉⴽ" (Bluff Creek) ⴳ ⵓⴳⴰⴼⴰ ⵏ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵔⵏⵢⴰ. ⵏⵏⴰⵏ ⵙⵉⵏ ⵉⵜⵙⵏ ⵉⵙ ⵎⵏⴰⴳⴳⴰⵔⵏ ⴷ ⵢⴰⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵙⵙⵓⵍⴼⵏ ⴰⵎⵏⵓⴳⴳⴰⵔ ⴰⴷ. ⴰⴼⵉⴷⵢⵓ ⴰⴷ ⴷⴰⵔ ⵜⵍⴰ ⵜⵖⵣⵉ ⵏⵏⵙ 59.5 ⵏ ⵉⵎⴰⵜⴰⵖⵏ (ⵜⵉⵙⵉⵏⴰⵏ), ⵍⵍⵉ ⵎⵉ ⵙⵎⵎⴰⵏ ⴰⴼⵉⵍⵎ ⵏ ⴱⴰⵜⵉⵔⵙⵓⵏ–ⴳⵉⵎⵍⵉⵏ (PGF), ⵢⵓⵖⴰⵍ ⴷ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵏⵥⴰ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴷ ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵉⵣⴷⵉⵏ ⴷ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ. ⴰⴼⵉⵍⵎ ⵏ (PGF) ⵙⵓⵍ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⵜⵍ ⵍⵍⵉ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵚⴽⴽⵕⴹⵏ, ⵙⵙⴼⵙⵉⵏ ⵜ ⵉⵏⵏ, ⴷ ⴰⵔ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉ ⵓⵏⵙⴳⵎⴰⵢ.<ref>{{cite web |last1=Rosman |first1=John |title=Film Introducing Bigfoot To World Still Mysterious 50 Years Later |url=https://www.opb.org/news/article/bigfoot-patterson-gimlin-sasquatch/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190518145245/https://www.opb.org/news/article/bigfoot-patterson-gimlin-sasquatch/ |archive-date=May 18, 2019 |access-date=March 18, 2021 |website=opb.org |publisher=[[Oregon Public Broadcasting]]}}</ref> ⵉⵡⵣⵣⴰⵏⵏ ⵉⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵢⵏ ⴳ ⵢⵉⴳⵔⴰⵏ ⵍⴰⵏⵉⵏ ⴰⵣⴷⴰⵢ ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵙⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⵉⵙ ⴷ ⴰⴼⵉⵍⵎ ⴰⴷ ⵓⵔ ⴷ ⵢⵉⵡⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵙⴼⴽⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⵍⴰⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏ,<ref>{{cite book |last1=Daegling |first1=David J. |url=https://books.google.com/books?id=WfCxAAAAQBAJ&pg=PA108 |title=Bigfoot Exposed: An Anthropologist Examines America's Enduring Legend |date=2004 |publisher=Rowman Altamira |isbn=978-0-7591-1523-1 |page=108 |access-date=December 12, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231212002435/https://books.google.com/books?id=WfCxAAAAQBAJ&pg=PA108 |archive-date=December 12, 2023 |url-status=live}}</ref> ⴷ ⵉⵔⵡⴰⵙ ⴽⴰ ⵉⵙ ⴰⵙⴼⵔⵓ ⵍⵍⵉ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⴼⴽⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵜ ⵉⵙ ⴷ ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵖⵏⴷⴼ ⴰⵢⴰⵏⵏ.<ref>{{cite book |last1=Buhs |first1=Joshua Blu |url=https://books.google.com/books?id=RI4SlHwH7h0C&pg=PA190 |title=Bigfoot: The Life and Times of a Legend |publisher=University of Chicago Press |year=2009 |isbn=978-0-226-50215-1 |page=75 |access-date=December 16, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231212002644/https://books.google.com/books/?id=RI4SlHwH7h0C&pg=PA190 |archive-date=December 12, 2023 |url-status=live}}</ref> == ⵜⴰⵥⵓⵕⵉ == ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵎⵏⴰⴷ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ (Bigfoot) ⴳ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ.<ref>{{cite web |last1=Pirnia |first1=Garin |date=October 31, 2014 |title=The 10 Most Entertaining Movies About Bigfoot |url=https://www.esquire.com/entertainment/movies/a30709/bigfoot-movies/ |access-date=August 15, 2024 |website=esquire.com |publisher=[[Esquire (magazine)|Esquire]]}}</ref> ⴰⵔ ⵜ ⵉⵏⵏ ⵎⵎⴰⵍⴰⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⴼⵏⴰ ⴳ ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ ⵏ ⵉⵏⵥⴹⴰⵎⵏ ⵉⵍⴰⵏ ⵉⵇⴰⵕⵉⴹⵏ ⴷⵔⵓⵙⵏⵉⵏ,<ref>ⵥⵕ ⵖⵉⴷ {{cite web |last1=Lealos |first1=Shawn |date=November 2, 2023 |title=The 15 Best Bigfoot Movies Ranked |url=https://screenrant.com/best-bigfoot-movies-ranked/ |access-date=August 15, 2024 |website=screenrant.com |publisher=[[Screen Rant]]}}</ref> ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵎⵍⴰ ⴷ ⴷⴰⵖ ⵉⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵓⵔⴰⵙ (ⵉⵛⴰⵟⵕ) ⴷ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ, ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴷⵢⴰ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⴳⴰ ⵜ ⴰⴼⵉⵍⵎ ⵏ « Harry and the Hendersons » (1987).<ref>{{cite web |last1=Knipfel |first1=Jim |date=May 9, 2018 |title=The Golden Age of Bigfoot Movies |url=https://www.denofgeek.com/culture/the-golden-age-of-bigfoot-movies/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20210415070058/https://www.denofgeek.com/culture/the-golden-age-of-bigfoot-movies/ |archive-date=April 15, 2021 |access-date=August 15, 2024 |website=denofgeek.com |publisher=[[Den of Geek]]}}</ref> ⴰⴼⵉⵍⵎ ⵏ « Sasquatch Sunset » (2024) ⴰⵔ ⵉⵎⵎⴰⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⵉⴷ ⴱⵉ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⴰⵔ ⵜⵙⴽⴰⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⴰⵡⵙⵉⵡⵉⵏ ⵍⵍⵉ ⵖⴼ ⴷ ⵏⵏⴰⵏ ⵉⵎⴰⴽⵓⵍⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⵏⴰⴳⵏ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵉⵙ ⵜⵏⵜ ⵥⵕⴰⵏ,<ref>{{cite web |last1=Topich |first1=Al |date=March 9, 2024 |title='Sasquatch Sunset' latest Bigfoot flick to surface |url=https://www.arkansasonline.com/news/2024/may/09/filmscene-opinion-sasquatch-sunset-latest-bigfoot/ |access-date=August 15, 2024 |website=arkansasonline.com |publisher=[[Arkansas Democrat-Gazette]]}}</ref> ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⴷ ⴷⴰⵖ ⴳ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⵉⴳⴰ ⵏⵏ ⴷ ⴰⵙⵏⵜⵍ ⴳ ⵉⵙⴷⴷⵉⵜⵏ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵡⵜ (reality TV) ⴷ ⵜⵖⴰⵡⵙⵉⵡⵉⵏ ⵙⵙⵓⵔⴼⵏⵉⵏ ⵜⴰⵎⵢⵓⵔⵜ (paranormal), ⴳⵔ ⵉⵎⴷⵢⴰⵜⵏ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵡⵉⵏ: « Finding Bigfoot » (2011), « Mountain Monsters » (2013), « 10 Million Dollar Bigfoot Bounty » (2014), « Expedition Bigfoot » (2019), ⴷ « Alaskan Killer Bigfoot » (2021). == ⵜⴰⵎⴰⵍⵍⴰⵢⵜ == [[File:"Remer Welcomes You" Sign.jpg|thumb|ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵖ ⵓⵙⴽⵛⵎ ⵏ ⵔⵉⵎⵔ, ⴰⵔ ⴽⵏ ⵉⵙⴱⵔⵔⴰⴽ, ⵎⵉⵏⵉⵙⵓⵜⴰ]] ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ (Bigfoot) ⴷ ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵜⴰⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵕⵜ ⵏⵏⴰ ⴷⵉⴷⵙ ⵉⵣⴷⵉⵏ ⴼⵍⵏ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⴹⵉⵚ ⵉⵍⴰⵏ ⵜⵉⴷⵔⵉ ⵖⴼ ⵜⵎⴰⵍⵍⴰⵢⵜ.<ref>{{cite web |last1=Cataneo |first1=Emily |date=July 18, 2024 |title=Yeti or Not, Here They Come |url=https://www.theassemblync.com/place/bigfoot-hunters-north-carolina/ |access-date=August 15, 2024 |website=heassemblync.com |publisher=The Assembly NC}}</ref> ⵜⵉⵖⵔⵎⵜ ⵏ ⵡⵉⵍⵓ ⴽⵔⵉⴽ (Willow Creek) ⴳ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵔⵏⵢⴰ ⴰⵔ ⵜⵜⵥⵕⵕⴰ ⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵉⵙ ⵜⴳⴰ « ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⴳ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ».<ref>{{cite web |last1=Eliot |first1=Krissy |title=Greetings from Willow Creek, Bigfoot Capital of the World |url=https://alumni.berkeley.edu/california-magazine/just-in/2019-08-29/greetings-willow-creek |archive-url=https://web.archive.org/web/20210220053653/https://alumni.berkeley.edu/california-magazine/just-in/2019-08-29/greetings-willow-creek |archive-date=February 20, 2021 |access-date=March 18, 2021 |website=alumni.berkeley.edu |publisher=[[UC Berkeley]]}}</ref> ⵜⴰⴷⴰⵍⴰ ⵏ ⵜⵙⴱⴱⴰⴱⵜ ⵏ ⵡⵉⵍⵓ ⴽⵔⵉⴽ ⴰⵔ ⵜⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⴰⵏⵎⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ « Bigfoot Daze » ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵙⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1960, ⴰⵔ ⵜⴰⴷⴷⵓ ⵙ ⵡⵓⵙⵙⴰⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵏ ⵜⵎⴰⵣⵉⵔⵜ ⴰⵏⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵉⵏ ⵓⴼⵉⵍⵎ ⵏ ⴱⴰⵜⵉⵔⵙⵓⵏ–ⵊⵉⵎⵍⵉⵏ (Patterson–Gimlin).<ref>{{cite web |last1=Painter |first1=Alysia |date=July 21, 2021 |title=Bigfoot Days Will Stomp Back Into Willow Creek |url=https://www.nbclosangeles.com/worth-the-trip/bigfoot-days-will-stomp-back-into-willow-creek/2637861/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210722192955/https://www.nbclosangeles.com/worth-the-trip/bigfoot-days-will-stomp-back-into-willow-creek/2637861/ |archive-date=July 22, 2021 |access-date=July 22, 2021 |website=NBC Los Angeles |publisher=[[KNBC]]}}</ref> ⵊⵉⴼⵉⵔⵚⵓⵏ (Jefferson) ⴳ ⵜⵉⴽⵚⴰⵚ ⵜⵖⵔⴰ ⵉ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵉⵙ ⵜⴳⴰ « ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⵏ ⴱⵉⴳⴼⵓⵜ ⴳ ⵜⵉⴽⵚⴰⵚ » ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2018.<ref>{{cite web |title=Bigfoot in Jefferson Texas |url=https://visitjeffersontexas.com/bigfoot-in-jefferson |access-date=August 15, 2024 |website=visitjeffersontexas.com}}</ref> ⵜⵉⵖⵔⵎⵜ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵜⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⴰⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵏ ⵜⵉⴽⵙⴰⵙ (Texas Bigfoot Conference) ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2000.<ref>{{cite web |last1=Larson |first1=Lauren |date=November 28, 2023 |title=In the Misinformation Age, Believing In Bigfoot Is Harder Than Ever |url=https://www.texasmonthly.com/being-texan/bigfoot-conference-east-texas-misinformation-age/ |access-date=August 15, 2024 |website=texasmonthly.com |publisher=[[Texas Monthly]]}}</ref> == ⵖ ⴷⴷⴰⵡ-ⵜⵔⵍⵙⴰ == ⵜⵍⵍⴰ ⴰⴽⴽⵯ ⵢⴰⵜ ⴷⴰⵡ-ⵜⴷⵍⵙⴰ (subculture) ⵉⵍⵍⴰⵏ ⴷ ⵓⴳⴰⵢⵢⵓ ⵏⵏⵙ ⵉⵙⵙⵓⵜⵍⵏ ⵉ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ (Bigfoot).<ref>{{cite book |last1=O'Connor |first1=John |title=The Secret History of Bigfoot: Field Notes on a North American Monster |date=2024 |publisher=Sourcebooks |isbn=978-1-4642-1663-3}}</ref> ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵜ ⵏ ⵓⵙⵉⴳⴳⵍ ⵖⴼ ⵓⵖⵏⵉⵡⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⴰⵙ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵖ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵜⵡⴰⵍⵍ « Squatching » ⵏⵖ ⴷ « Squatchin' » ⵏⵖ ⴷ « Squatch'n »,<ref>{{cite web |last1=Agnone |first1=Annie |date=September 20, 2013 |title=How to: Find Bigfoot |url=https://www.nationalgeographic.com/travel/article/how-to-find-bigfoot |archive-url=https://web.archive.org/web/20220325124217/https://www.nationalgeographic.com/travel/article/how-to-find-bigfoot |archive-date=March 25, 2022 |access-date=March 18, 2021 |website=nationalgeographic.com |publisher=[[National Geographic]]}}</ref> ⵍⵍⵉ ⴷ ⵜⵉⵡⵔⵔⵉ ⵜⵡⵙⵙⵏⴰ ⵙ ⵓⵣⴰⴽⴰⴽ ⵏ ⵉⵙⴷⴷⵉ ⵏ ⴰⵏⵉⵎⴰⵍ ⴱⵍⴰⵏⵉⵜ (Animal Planet) « Finding Bigfoot » (ⵉⴼⵉ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ). ⵉⵎⵙⵉⴳⴳⵉⵍⵏ ⵏ ⴱⵉⴳⴼⵓⵜ ⴷ ⵡⵉⵍⵍⵉ ⴼⵍⵙⵏⵉⵏ ⵙⵉⵙ ⴰⵔ ⴰⵙⵏ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ « Bigfooters » ⵏⵖ « Squatchers ».<ref>{{cite web |last1=Keough |first1=Peter |date=April 14, 2021 |title=In Focus: Are you a 'Squatcher'? That's what believers in Bigfoot are called |url=https://www.bostonglobe.com/2021/04/14/arts/focus-are-you-squatcher-thats-what-believers-bigfoot-are-called/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210716161926/https://www.bostonglobe.com/2021/04/14/arts/focus-are-you-squatcher-thats-what-believers-bigfoot-are-called/ |archive-date=July 16, 2021 |access-date=July 16, 2021 |website=The Boston Globe}}</ref> ⵡⵉⴷ ⵜⵜⵍⵍⵉⵏⵉⵏ ⵙ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⴳ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 20: ⴱⵉⵜⵔ ⵙⵉ. ⴱⵉⵔⵏ (Peter C. Byrne), ⵔⵉⵏⵉ ⴷⴰⵀⵉⵏⴷⵏ (René Dahinden), ⵊⵓⵏ ⴳⵔⵉⵏ (John Green) ⴷ ⴳⵔⵓⴼⵔ ⴽⵔⴰⵏⵜⵣ (Grover Krantz) ⵉⴼⴽⴰ ⴰⵙⵏ ⵓⵎⵔⵣⵓ ⵏ ⵓⵖⵏⵉⵡⵏ ⴰⵙⵏⵓⴼⵔⵎⵓⴷⵔ (cryptozoologist) ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵍⵓⵔⵉⵏ ⴽⵓⵍⵎⴰⵏ (Loren Coleman) ⵢⵉⵙⵎ ⵏ « ⴽⴽⵓⵥ ⵉⵎⵏⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵙⴰⵙⴽⵡⴰⵜⵛⵉⵜ » (Four Horsemen of Sasquatchery).<ref>Coleman, Loren (2015). "John Willison Green" (PDF). The Relict Hominoid Inquiry (4): 3. Retrieved February 23, 2024.</ref> ⵉⴳⵉⵜⵏ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⵏⵉⵡⵉⵏ (conférences) ⴷ ⵉⵏⵎⵓⴳⴳⴰⵔⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜⵢⴰⵡⵥⵍⴰⵢⵏⵉⵏ ⵙ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ (Bigfoot) ⴰⵔ ⴷ ⵜⵜⴰⵡⵉⵏⵜ ⴰⴼⴹⴰⵏ ⵏ ⵉⵎⴷⵔⴰⵡⵏ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵡⵙⵏⵜ ⴳ ⵜⴷⴰⵎⵙⴰ ⵏ ⵉⴷⵖⴰⵔⵏ ⵍⵍⵉ ⴳ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵏⵎⴰⵍⴰⵏⵜ.<ref>{{cite news |last1=Hernandez |first1=Elizabeth |date=July 30, 2024 |title=The business of Bigfoot: Sasquatch tourism brings cryptid-curious to Colorado |url=https://www.unionleader.com/news/back_page/the-business-of-bigfoot-sasquatch-tourism-brings-cryptid-curious-to-colorado/article_d9e887a0-4ead-11ef-b277-d78831dd6801.html |access-date=July 31, 2024 |work=[[New Hampshire Union Leader]] |publisher= |agency=}}</ref> <ref>{{cite web |date=April 26, 2021 |title=Ohio Bigfoot Conference is sold out |url=https://www.daily-jeff.com/story/news/2021/04/26/ohio-bigfoot-conference-sold-out/7380695002/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210525165005/https://www.daily-jeff.com/story/news/2021/04/26/ohio-bigfoot-conference-sold-out/7380695002/ |archive-date=May 25, 2021 |access-date=May 25, 2021 |website=daily-jeff.com}}</ref><ref>{{cite web |last1=Whipkey |first1=Brian |date=May 12, 2021 |title=New Bigfoot festival in Forest County, Pa., continues search for Sasquatch in June |url=https://www.goerie.com/story/sports/2021/05/12/bigfoot-sasquatch-festival-hunt-allegheny-national-forest-in-county-marienville-pa-pennsylvania/4956793001/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210525165005/https://www.goerie.com/story/sports/2021/05/12/bigfoot-sasquatch-festival-hunt-allegheny-national-forest-in-county-marienville-pa-pennsylvania/4956793001/ |archive-date=May 25, 2021 |access-date=May 25, 2021 |website=goerie.com}}</ref>ⵉⴳⵉⵜⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵎⵓⵏⴰⵏⵜ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⵉⵏⴱⴳⵉⵡⵏ ⵉⵎⵙⵉⵡⵍⵏ, ⵜⵉⵙⵎⵏⴰⴷⵉⵏ ⵏ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⴷ ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵜⴰⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵕⵜ, ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⴰⵥⴰⵡⴰⵏ ⵓⵙⵔⵉⴷ (live music), ⵉⵎⵣⵣⵏⵣⴰ (ⵉⵙⴱⴱⴰⴱⵏ), ⵉⴽⵓⵎⵢⴰ ⵏ ⵓⵜⵛⵉ (food trucks), ⴷ ⵉⵙⴰⵍⴰⵜⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⵎⵛⴰⵍⴰⵜⵏ ⵏ ⵜⵍⵙⵉ (costumes) ⴷ ⵉⵎⵛⴰⵍⴰⵜⵏ ⵏ « ⵓⵙⵖⵓⵢⵢⵓ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ » (Bigfoot howl).<ref>{{cite web |last1=Carden |first1=Curtis |date=February 26, 2021 |title=Smoky Mountain Bigfoot Festival coming to Townsend May 22 |url=https://www.wate.com/news/local-news/smoky-mountain-bigfoot-festival-coming-to-townsend-may-22/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210525165005/https://www.wate.com/news/local-news/smoky-mountain-bigfoot-festival-coming-to-townsend-may-22/ |archive-date=May 25, 2021 |access-date=May 25, 2021 |website=wate.com |publisher=[[WATE-TV]]}}</ref><ref>{{cite web |last1=Conley |first1=Mike |date=March 26, 2021 |title=Western NC Bigfoot Festival coming back for 2021 |url=https://statesville.com/news/state-and-regional/western-nc-bigfoot-festival-coming-back-for-2021/article_d4e700af-f6a1-59a6-835d-fe7832bab1aa.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210525165005/https://statesville.com/news/state-and-regional/western-nc-bigfoot-festival-coming-back-for-2021/article_d4e700af-f6a1-59a6-835d-fe7832bab1aa.html |archive-date=May 25, 2021 |access-date=May 25, 2021 |website=statesville.com |publisher=[[The McDowell News]]}}</ref> == ⵖ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ == ⵉⴼⵍ '''ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ''' (Bigfoot) ⵢⴰⵏ ⵢⵉⴹⵉⵚ ⵢⵓⵎⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⴷ ⵎⴰⵢⴽⵍ ⵊⵓⵔⴷⴰⵏ (Michael Jordan) ⵣⵓⵏ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵓⵜⴰⴳⵜ ⵜⴰⴷⵍⵙⴰⵏⵜ.<ref>{{cite web |last1=Donaldson |first1=Kevin |date=June 6, 2014 |title=Bigfoot: The Next Big Paranormal Pop Culture Craze? |url=https://younghollywood.com/scene/bigfoot-the-next-big-paranormal-pop-culture-craze.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210412225048/https://younghollywood.com/scene/bigfoot-the-next-big-paranormal-pop-culture-craze.html |archive-date=April 12, 2021 |access-date=March 23, 2021 |publisher=[[Young Hollywood]]}}</ref><ref>Daegling 2004, p. 4.</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2018, ⵜⵏⵏⴰ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ ⵙⵎⵉⵜⵙⵓⵏⵢⴰⵏ (Smithsonian): « ⴰⵍⵓⵍⵍⵓⵢ ⵙ ⵜⵉⵍⵉⵜ ⵏ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴰⴷ ⵉⵍⴽⵎ ⴰⵙⵡⵉⵔ ⴰⵎⴰⵜⵜⵓⵢ ⴰⴽⴽⵯ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ».<ref>{{cite web |last1=Crair |first1=Ben |date=September 2018 |title=Why Do So Many People Still Want to Believe in Bigfoot? |url=https://www.smithsonianmag.com/history/why-so-many-people-still-believe-in-bigfoot-180970045/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20201217082643/https://www.smithsonianmag.com/history/why-so-many-people-still-believe-in-bigfoot-180970045/ |archive-date=December 17, 2020 |access-date=December 14, 2020 |website=[[Smithsonian (magazine)|Smithsonian]]}}</ref> ⵢⴰⵏ ⵓⵙⴰⴳⴳⵯ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⴳ 2020 ⵉⵙⴽⵏ ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵢⴰⵏ ⴳⵔ ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ 10 ⵏ ⵉⵏⴰⵥⵓⵎⵏ ⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵏ ⴼⵍⵙⵏ ⵉⵙ ⴷ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵉⴳⴰ « ⵓⵖⵏⵉⵡ ⵉⴷⴷⵔⵏ, ⵉⵍⵍⴰ ⵙ [[ⵜⵉⴷⵜ]] ».<ref>{{cite web |last1=Brode |first1=Noah |date=May 11, 2020 |title=Bigfoot is Real (For 11% of U.S. Adults) |url=https://civicscience.com/bigfoot-is-real-for-11-of-u-s-adults/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210410121821/https://civicscience.com/bigfoot-is-real-for-11-of-u-s-adults/ |archive-date=April 10, 2021 |access-date=March 23, 2021 |website=civicscience.com |publisher=CivicScience}}</ref> ⵖ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵔⵣⴰⵡⵜ ⵏ ⵉⵙⴼⴽⴰ ⴳ [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]] 2023, ⵉⵡⴰⵍⵉⵡⵏ "Bigfoot" ⴷ "Sasquatch" ⴰⵔ ⵜⵜⵢⴰⵔⴰⵏ ⴳ ⵉⵎⵙⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵏ ⵓⵙⵉⴳⴳⵍ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ 200,000 ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⴳ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵎⵓⵏⵏⵉⵏ]], ⴷ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ 660,000 ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⴳ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⴰⴽⴽⵯ.<ref>{{cite web |last1=Fechino |first1=Ashlee |date=May 2, 2023 |title=Myths and Legends: The Most Popular Cryptids in Every US State |url=https://wealthofgeeks.com/cryptids/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230930215434/https://wealthofgeeks.com/cryptids/ |archive-date=September 30, 2023 |access-date=September 13, 2023 |website=wealthofgeeks.com}}</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2025, ⵜⵉⵡⵉ ⴷ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵜ ⵏ ⵢⵓⵏⵉⴽⵓⴷ (Unicode Consortium) ⵢⴰⵏ [[ⵉⵎⵓⵊⵉ]] (emoji) ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵎⵉ ⵙⵎⵍⴰⵏ "ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴱⵓ ⴰⵏⵥⴰⴹⵏ". <ref>{{cite web |last1=Campbell |first1=Ian Carlos |date=July 21, 2025 |title=Unicode's new emoji refuses to put respect on Bigfoot's name |url=https://www.engadget.com/mobile/unicodes-new-emoji-refuses-to-put-respect-on-bigfoots-name-184412935.html |access-date=July 28, 2025 |website=engadget.com |publisher=Engadget}}</ref> == ⵓⵖⵏⵉⵡⵏ ⴷⴰ ⵜ ⵔⵡⴰⵙⵏⵉⵏ == # ⴰⵍⵎⴰⵙ (Almas) – [[ⴰⵙⵢⴰ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ]] (ⵜⵓⵥⵥⵓⵎⵜ ⵏ ⴰⵙⵢⴰ) # ⴰⵎ ⴼⵉⵔ ⵍⵢⴰⵜ ⵎⵓⵔ (Am Fear Liath Mòr) – [[ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] # ⴰⵎⵓⵎⵓⵏⴳⵓ (Amomongo) – [[ⴼⵉⵍⵉⴱⵉⵏ]] # ⴱⴰⵔⵎⴰⵏⵓ (Barmanou) – [[ⴰⴼⵖⴰⵏⵉⵙⵜⴰⵏ]] / [[ⴱⴰⴽⵉⵙⵜⴰⵏ]] # ⴰⵔⴳⴰⵣ-ⵉⴷⴷⵓⵡ ⵏ ⴱⵓⴽⵉⵜ ⵜⵉⵎⴰⵀ (Bukit Timah Monkey Man) – [[ⵙⵉⵏⵖⴰⴼⵓⵔⴰ]] # ⵉⴱⵓ ⴳⵓⴳⵓ (Ebu Gogo) – [[ⴰⵏⴷⵓⵏⵉⵙⵢⴰ|ⵉⵏⴷⵓⵏⵉⵙⵢⴰ]] # ⵜⴰⵔⵢⴰⵍ ⵏ ⴼⵓⴽⵉ (Fouke Monster) – [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] ⵏ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ # ⵀⵉⴱⴰⴳⵓⵏ (Hibagon) – [[ⵊⵊⴰⴱⴱⵓⵏ]] # ⵎⴰⵏⴷⵉ ⴱⴰⵔⵓⵏⴳ (Mande Barung) – [[ⵀⵉⵏⴷⵓⵙⵜⴰⵏ|ⵍⵀⵉⵏⴷ]] # ⵎⵉⵙⵜⴰⴱⵉⵡ (Mistapew) – ⵜⵉⴷⵍⵙⵉⵡⵉⵏ # ⵜⵉⵍⴳⵓⵏⴽⵉⵢⵉⵏ (Algonquin) ⵎⵓⵎⵓ ⴷ ⴰⵏⵥⴹⴰⵎ (Momo the Monster) – [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⵏ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ]] # ⵏⵉⵜⴰⵢⵡⵓ (Nittaewo) – [[ⵙⵔⵉ ⵍⴰⵏⴽⴰ|ⵙⵔⵉⵍⴰⵏⴽⴰ]] # ⵓⵔⴰⵏⴳ ⵎⴰⵡⴰⵙ (Orang Mawas) – [[ⵎⴰⵍⵉⵣⵢⴰ]] # ⵓⵔⴰⵏⴳ ⴱⵉⵏⴷⵉⴽ (Orang Pendek) – [[ⴰⵏⴷⵓⵏⵉⵙⵢⴰ|ⵉⵏⴷⵓⵏⵉⵙⵢⴰ]] # ⵙⵉⵙⵉⵎⵉⵜⵓ (Sisimito) – [[ⵜⴰⵎⵔⵉⴽⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ|ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ]] # ⴰⴱⴹⵓⴹ-ⵙⴽⵓⵏⴽ (Skunk ape) – [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⵏ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ]] # ⵓⵔⴰⵢⵓⵍⵉ (Urayuli) – [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ]], [[ⴽⴰⵏⴰⴷⴰ]] # ⴰⵔⴳⴰⵣ ⵉⴹⵓⵥⵏ ⵏⵖ ⴷ ⵉⵎⵥⴳⵉ ⵏⵖ ⴷ ⴰⵡⵃⵛⵉ (Wild Man of the Navidad) – [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] ([[ⵜⵉⴽⵚⴰⵚ]]) # ⵢⵉⵔⵉⵏ (Yeren) – [[ⵛⵛⵉⵏⵡⴰ]] # ⵢⵉⵜⵉ (Yeti) – [[ⵜⴰⵣⵉⵜ|ⴰⵙⵢⴰ]] # ⵢⵓⵡⵉ (Yowie) – [[ⵓⵙⵜⵔⴰⵍⵢⴰ]] == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} 2u8to7juo0r3lj08mww1ge013bn1f0i 197984 197983 2026-10-28T20:07:36Z Lhoussine BENTAYFASTE 13 /* ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ */ 197984 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} ⵉⴳⴰ '''ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ''' ⵏⵉⵖ ⴷ '''ⴰⴱⵔⴰⴹⴰⵕ''' ⵏⵉⵖ ⴷ '''ⴱⵉⴳⴼⵓⵜ''' (Bigfoot) ⵏⵖ ⵙⴰⵙⴽⵡⴰⵜⵛ, ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴰⵎ [[ⴰⴼⴳⴰⵏ]], ⵉⵎⵇⵇⵓⵕ, ⵉⵅⴰⵜⵔ, ⴰⵥⵓⵍⴰⵢ ⴷ ⵓⵏⵓⵎⴰⵢ, ⵎⵉ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵙ ⵉⵣⴷⵖ ⵖ ⵜⴰⴳⴰⵏⵉⵏ ⵏ [[ⵉⵥⵥⵍⵎⴹ ⵏ ⴰⵎⵔⵉⴽⴰ|ⵜⴰⵎⵔⵉⴽⵜ ⵏ ⵓⴳⴰⴼⴰ]], ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⵜⵜ ⴰⴽⴽⵯ ⴳ [[ⴰⴳⴰⴼⴰ|ⵓⴳⴰⴼⴰ]] [[ⴰⵜⴰⵔⴰⵎ|ⵓⵜⵔⵉⵎ]] ⵏ [[ⴰⴳⴰⵔⴰⵡ ⵉⵔⴳⴳⵉⴳⵏ|ⵓⴳⴰⵔⴰⵡ ⵉⵔⴳⴳⵉⴳⵏ]]. <ref name="Bartholomew2009">{{cite journal |last1=Bartholomew |first1=Robert E. |last2=Regal |first2=Brian |title=From wild man to monster: the historical evolution of bigfoot in New York State |journal=Voices: The Journal of New York Folklore |date=2009 |volume=35 |issue=3 |access-date=December 6, 2023 |url=https://link.gale.com/apps/doc/A218112087/AONE?u=anon~1d2f6431&sid=googleScholar&xid=aa9170f1 |issn=1551-7268 |archive-date=February 16, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216154017/https://go.gale.com/ps/i.do?p=AONE&u=anon~1d2f6431&id=GALE%7CA218112087&v=2.1&it=r&sid=googleScholar&asid=aa9170f1 |url-status=live }}</ref><ref name="Regal2011">{{cite book |last1=Regal |first1=Brian |title=Searching for Sasquatch: Crackpots, Eggheads, and Cryptozoology |year=2011 |publisher=Springer |isbn=978-0-230-11829-4 |page=91 |url=https://books.google.com/books?id=5a7GAAAAQBAJ&pg=PA91 |access-date=December 9, 2023 |archive-date=December 9, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231209235402/https://books.google.com/books?id=5a7GAAAAQBAJ&pg=PA91 |url-status=live }}</ref> ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ '''ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ''' ⴳ ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵜ]] ⴷ [[ⴽⴰⵏⴰⴷⴰ|ⵜⴽⴰⵏⴰⴹⵉⵜ]], ⵢⵉⵡⵔⵔⵉ ⴷ, ⵙⴳ ⵜⵓⵥⵥⵓⵎⵜ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙⵙ 20, ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵜⴰⴷⵍⵙⴰⵏⵜ, ⵉⴽⵛⵎ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⴰⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵢⵜ, ⵢⵓⵖⴰⵍ ⴷ ⴰⵎⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵙⵏⵜⵍ ⵏ ⵢⴰⵜ ⴷⴰⵡ-ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙⵉⵙ.<ref>{{cite web |last1=Eliot |first1=Krissy |date=June 28, 2018 |title=So, Why Do People Believe In Bigfoot Anyway? |url=https://alumni.berkeley.edu/california-magazine/just-in/2018-10-26/so-why-do-people-believe-bigfoot-anyway |archive-url=https://web.archive.org/web/20210302050546/https://alumni.berkeley.edu/california-magazine/just-in/2018-10-26/so-why-do-people-believe-bigfoot-anyway |archive-date=March 2, 2021 |access-date=March 16, 2021 |website=alumni.berkeley.edu |publisher=Cal Alumni Association}}</ref><ref>{{cite web |title=Bigfoot's pop culture footprint |url=https://www.latimes.com/la-et-bigfoot-pop-culture-pg-photogallery.html |access-date=March 16, 2021 |work=[[Los Angeles Times]] |date=March 26, 2012 |archive-date=October 20, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211020110109/https://www.latimes.com/la-et-bigfoot-pop-culture-pg-photogallery.html |url-status=live }} </ref> ⵡⵉⵍⵍⵉ ⵜⵜⵍⵍⵉⵏⵉⵏ ⵙ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ, ⴰⵎ ⵡⵉⴷ ⵍⵍⴰⵏⵉⵏ ⴳ ⴷⴷⵓⵏⵉⵜ ⵏ ⵎⵙⴳⴱⵔ-ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ (Pseudo-science) ⴷ "ⵜⴰⵙⵏⵓⵏⵜⵍⵉⵎⵓⴷⵜ" (cryptozoology) ⴼⴽⴰⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⴰⵍⵖⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵡⴰⵏⵥⴰⵜⵏ ⵙⵏⵓⵔⴷⵓⵏⵉⵏ ⴰⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵙⵏⵉⵍⵏ ⵜⵉⵍⵉⵜ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵓⵎⵍⴰⵜⵉⵏ ⵖⴼ ⵜⵥⵕⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ, ⴷ [[ⵜⴰⵡⵍⴰⴼⵜ|ⵜⵡⵍⴰⴼⵉⵏ]] ⵎⵉ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵙ ⴳⴰⵏⵜ ⵜⵉⵏⵙ, ⴷ ⵉⴼⵏⵖⵍⴰⴼⵏ ⵏ ⵓⴼⵉⴷⵢⵓ ⴷ ⵉⵎⵙⵍⵉⵜⵏ, ⴷ ⵜⴼⵔⵙⴰ ⵏ [[ⴰⵣⵣⴰⵔ|ⵡⴰⵣⵣⴰⵔ]], ⴷ ⵉⴱⵍⵖⵉⵡⵏ ⵏ ⵉⴷⵔⵉⵣⵏ ⵎⵇⵇⵓⵕⵏⵉⵏ ⵏ [[ⴰⴹⴰⵕ|ⵉⴹⴰⵕⵏ]].<ref name="Rossi2015">{{cite book |last1=Rossi |first1=Lorenzo |chapter=A Review of Cryptozoology: Towards a Scientific Approach to the Study of "Hidden Animals" |title=Problematic Wildlife |date=December 18, 2015 |pages=573–588 |doi=10.1007/978-3-319-22246-2_26|isbn=978-3-319-22245-5 }}</ref><ref name="Regal">{{cite journal |last1=Regal |first1=Brian |title=Entering Dubious Realms: Grover Krantz, Science, and Sasquatch |journal=Annals of Science |date=February 13, 2009 |volume=66 |issue=1 |pages=83–102 |doi=10.1080/00033790802202421 |pmid=19831199 |s2cid=23736660 |issn=0003-3790}}</ref><ref name="Daegling2004b">{{cite book |last1=Daegling |first1=David J. |title=Bigfoot exposed: an anthropologist examines America's enduring legend |year=2004 |publisher=Rowman Altamira |isbn=0-7591-0538-3 |url=https://books.google.com/books?id=G3z5VVbGfbgC&q=bigfoot+evidence&pg=PR5 |access-date=March 16, 2021 |archive-date=February 16, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216153959/https://books.google.com/books?id=G3z5VVbGfbgC&q=bigfoot+evidence&pg=PR5#v=snippet&q=bigfoot%20evidence&f=false |url-status=live }}</ref><ref name="Williams2014">{{cite journal |last1=Williams |first1=Sarah C. P. |title='Bigfoot' samples analyzed in lab: First peer-reviewed genetic analysis looks at more than 50 samples believed to belong to elusive creatures |journal=Science |date=July 1, 2014 |url=https://www.science.org/content/article/bigfoot-samples-analyzed-lab |access-date=February 28, 2023 |archive-date=February 28, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230228021832/https://www.science.org/content/article/bigfoot-samples-analyzed-lab |url-status=live }}</ref> ⵖ ⵢⴰⵜ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵜ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ, ⴰⵏⵥⴰⵜⵏ ⴰⴷ ⴳⴰⵏ ⵖⴰⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵔⴽⴰⵙ ⴳⵔ ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ, ⴷ ⵡⴰⴽⴽⴰⵣ ⵉⴼⵔⵖⵏ, ⴷ ⵉⵏⵖⵎⵉⵙⵏ ⵕⵎⵉⵏⵉⵏ, ⵙⵙⴼⴹⵏ ⵉⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵏ ⴰⴷⵖⴰⵔ ⵏ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴰⴷ ⴳⵔ [[ⵉⵎⵓⴷⴰⵔ]] ⵏ ⵜⵉⴷⵜ. <ref name="Regal2011" /><ref name="Rossi2015"/><ref name="Williams2014"/><ref name="Frangou et al 2013">{{cite book |last1=Frangou |first1=Anna |last2=Ladle |first2=Richard J. |last3=Malhado |first3=Ana C.M. |last4=Whitaker |first4=Robert J. |editor1-last=Brooks |editor1-first=Anathea |editor2-last=Arico |editor2-first=Salvatore |title=Tracking Key Trends in Biodiversity Science and Policy: based on the proceedings of a UNESCO International Conference on Biodiversity Science and Policy |year=2013 |publisher=UNESCO |isbn=978-92-3-001118-5 |page=50 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=bkvFDkFzcC8C&pg=PA50 |chapter=Wildlife in a warming world}}</ref><ref>{{cite web |last1=Pappas |first1=Evan |title=Bigfoot hoax exposed (again) and other infamous hoaxes |url=https://www.seattlepi.com/national/article/Bigfoot-hoax-exposed-again-and-other-infamous-5383835.php |website=seattlepi.com |publisher=[[Seattle Post-Intelligencer]] |access-date=March 16, 2021 |date=April 7, 2014 |archive-date=June 10, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210610014409/https://www.seattlepi.com/national/article/Bigfoot-hoax-exposed-again-and-other-infamous-5383835.php |url-status=live }}</ref><ref name="Crair1">{{cite journal |last1=Crair |first1=Ben |title=Why Do So Many People Still Want to Believe in Bigfoot? |journal=Smithsonian Magazine |date=September 2018 |url=https://www.smithsonianmag.com/history/why-so-many-people-still-believe-in-bigfoot-180970045/ |access-date=February 28, 2023 |archive-date=December 17, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201217082643/https://www.smithsonianmag.com/history/why-so-many-people-still-believe-in-bigfoot-180970045/ |url-status=live }}</ref> ⴰⵔ ⵜⵜⵔⵔⴰⵏ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵜⴰⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵕⵜ ⵜⴰⴼⵉⵍⴰⵍⵜ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵔⴽⴰⵙ ⵏ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⴷ ⵉⵖⴱⵓⵍⴰ, ⴳⵉⴳⵙⵏ ⴰⵥⴰⵎⵓⵎ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵉⵎⵥⴳⵉ ⴳⵯ ⵓⵔⵓⴱ, ⴷ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵜⵉⵖⵔⴼⴰⵏⵉⵏ, ⴷ [[ⵜⴰⴷⵍⵙⴰ|ⵜⴷⵍⵙⵉⵡⵉⵏ]] ⵉⵏⴰⵖⵉⵣⵏ.<ref name="Forth2007" /><ref>{{cite web |last1=Blitz |first1=Matt |title=People Say They've Seen Bigfoot — Can We Really Rule Out That Possibility? |url=https://finance.yahoo.com/news/science-meets-legend-story-search-140900869.html |website=yahoo.com |publisher=[[Yahoo!]] |access-date=August 6, 2021 |date=August 5, 2021 |archive-date=August 6, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210806153009/https://finance.yahoo.com/news/science-meets-legend-story-search-140900869.html |url-status=live }}</ref> ⵍⵍⴰⵏ ⴳ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵎⴷⵢⴰⵜⵏ ⵏ [[ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ|ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ]] ⵍⵍⴰⵏⵜ ⴰⵢⵏⵏⴰ ⵉⵜⵜⴽⴽⴰ ⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵜⵉⴷ ⵔⵡⴰⵙⵏⵜ ⵅⵜⵜⴰⴷ, ⴷⴰ ⵙⴰⵡⴰⵍⵏⵜ ⵖⴼ ⵓⵖⵏⵉⵡⵏ ⵉⵎⴰⴼⴳⴰⵏⵏ, ⴷⵍⵏ ⵙ ⵉⵏⵥⴰⴹⵏ, <ref>{{cite web |last1=McClelland |first1=John |date=October 2011 |title=Tracking the Legend of Bigfoot |url=https://statemuseum.arizona.edu/online-exhibit/curators-choice/tracking-legend-bigfoot |access-date=January 3, 2022 |website=statemuseum.arizona.edu |publisher=[[Arizona State Museum]] |archive-date=January 3, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220103221317/https://statemuseum.arizona.edu/online-exhibit/curators-choice/tracking-legend-bigfoot |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |last1=McNeill |first1=Lynne |date=March 8, 2012 |title=Using Folklore to Tackle Bigfoot: 'Animal Planet' Comes to USU |url=https://www.usu.edu/today/story/using-folklore-to-tackle-bigfoot-animal-planet-comes-to-usu |access-date=December 27, 2021 |website=usu.edu |publisher=[[Utah State University]] |archive-date=December 27, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211227174859/https://www.usu.edu/today/story/using-folklore-to-tackle-bigfoot-animal-planet-comes-to-usu |url-status=live }}</ref> ⵣⵓⵏ ⴷ [[ⴰⴱⴰⵖⵓⵙ]] "ⵚⴽⴰⵏⴽ" (Skunk ape) ⴳ [[ⵓⵏⵥⵓⵍ]] [[ⴰⴳⵎⵎⵓⴹ|ⴰⴳⵎⵓⴹⴰⵏ]] ⵏ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵎⵓⵏⵏⵉⵏ]], ⴷ "ⴰⵍⵎⴰⵙ", ⴷ "ⵢⵉⵔⵉⵏ", ⴷ "ⵢⵉⵜⵉ" ⴳ ⵡⴰⵙⵢⴰ, ⴷ "ⵢⴰⵡⵉ" ⴳ ⵓⵙⵟⵕⴰⵍⵢⴰ,<ref name="Forth2007" /><ref>{{cite web |title=Beyond Bigfoot |url=https://www.amnh.org/exhibitions/mythic-creatures/land/beyond-bigfoot |access-date=March 18, 2021 |website=amnh.org |publisher=[[American Museum of Natural History]] |archive-date=April 11, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210411034647/https://www.amnh.org/exhibitions/mythic-creatures/land/beyond-bigfoot |url-status=live }}</ref> ⴷ ⵉⵖⵏⵉⵡⵏ ⴳ [[ⵜⴰⵙⵏⵓⵎⵉⵢⵜ|ⵜⵙⵏⵓⵎⵉⵢⵏ]] ⵏ ⵉⵎⵣⴷⴰⵖⵏ ⵉⵏⴰⵖⵉⵣⵏ.<ref>{{cite journal |last1=Jilek-Aall |first1=Louise |date=June 1972 |title=What is a Sasquatch — or, the Problematics of Reality Testing |journal=[[Canadian Psychiatric Association Journal]] |volume=17 |issue=3 |pages=243–247 |doi=10.1177/070674377201700312 |s2cid=3205204 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite web |last1=Munro |first1=Kate |date=May 14, 2019 |title=North America's Sasquatch: finding fact within the fable |url=https://www.sbs.com.au/nitv/article/2019/05/14/north-americas-sasquatch-finding-fact-within-fable |access-date=December 27, 2021 |website=sbs.com |publisher=[[NITV]] |archive-date=December 27, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211227174858/https://www.sbs.com.au/nitv/article/2019/05/14/north-americas-sasquatch-finding-fact-within-fable |url-status=live }}</ref> == ⴰⴳⵍⴰⵎ == [[File:2016ShawneeBigfoot.jpg|thumb|upright|ⴰⵙⵔⴰⵙ ⵏ ⵓⵖⵓⴷⵉⴷ ⵏ ⵜⴰⵎⴰ ⵏ ⵓⴱⵔⵉⴷ "ⵙⴰⵙⵉ ⴰⵙⴰⵙⴽⵡⴰⵜⵛ", ⴳ "ⵜⵓⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵉⴷ ⵡⴰⴽⵓⵛ ⵏ ⵜⴰⴳⴰⵏⵜ", ⵖ ⵜⴰⴳⴰⵏⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏ "ⵛⴰⵡⵏⵉ", ⴳ ⵉⵍⵉⵏⵡⴰ. <ref>{{cite web |title=Shawnee Forest Bigfoot |url=https://www.enjoyillinois.com/explore/listing/shawnee-forest-bigfoot |website=enjoyillinois.com |access-date=April 12, 2021 |archive-date=April 12, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210412010031/https://www.enjoyillinois.com/explore/listing/shawnee-forest-bigfoot |url-status=live }}</ref>]] ⴰⵔ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⴳⵍⴰⵎ ⴱⵓ '''ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ''' ⵏⵉⵖ ⴷ '''ⴱⵉⴳⴼⵓⵜ''' ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⵉⵙ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴰⵅⴰⵜⴰⵔ, ⵉⵍⴰ ⵉⵃⴷⵎⴰⵛ, ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴷⴷⵓ ⵅⴼ ⵙⵉⵏ ⵉⴹⴰⵕⵏ, ⵉⵔⵡⴰⵙ ⴰⴼⴳⴰⵏ ⵏⵖ ⴷ ⵉⴱⵓⵖⴰⵙ, ⵉⴷⵍ ⵙ ⵡⴰⵏⵥⴰⴹⵏ [[ⴰⵙⴳⴳⴰⵏ|ⵙⴳⴳⴰⵏⵉⵏ]] (ⴰⴱⵔⴽⴰⵏ), ⵏⵖ ⴷ ⴰⴷⵎⵎⴰⵏ ⵉⵇⵇⵓⵕⵏ, ⵏⵖ ⴰⵣⴳⴳⵯⴰⵖ ⵉⵇⵇⵓⵕⵏ.<ref name="skepdic">{{cite web|url=http://www.skepdic.com/bigfoot.html |title=Bigfoot [a.k.a. Abominable Snowman of the Himalayas, Mapinguari (the Amazon), Sasquatch, Yowie (Australia) and Yeti (Asia)] |publisher=The Skeptic's Dictionary |access-date=August 17, 2008 | archive-url= https://web.archive.org/web/20080914040152/http://skepdic.com/bigfoot.html| archive-date= September 14, 2008 | url-status=live}}</ref><ref name="Britannica">{{cite encyclopedia |year=2008 |title=Sasquatch |encyclopedia=Encyclopædia Britannica |url=http://global.britannica.com/EBchecked/topic/524755/Sasquatch |access-date=April 7, 2013 |archive-date=May 15, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130515045710/http://global.britannica.com/EBchecked/topic/524755/Sasquatch |url-status=live }}</ref> ⴰⵔ ⵙⵡⵓⵜⵜⵓⵏ ⵉⴳⵍⴰⵎⵏ ⴳⴰⵏⵉⵏ ⵡⵉⵏ ⵓⵇⵊⴰⵎ ⵉ ⵜⵉⵖⵣⵉ ⵏⵏⵙ ⴰⵜⵜⴰⵢⵏ ⵏ 6 ⴰⵔ 9 ⵏ ⵉⴹⴰⵕⵏ (1.8–2.7 ⵏ ⵉⴷ ⵎⵉⵜⵔⵓ), ⵉⵍⵉⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴳⵍⴰⵎⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⴰⵔ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵙ ⵜⵍⴽⵎ [[ⵜⵉⵖⵣⵉ|ⵜⵖⵣⵉ]] ⵏ ⵉⵖⵏⵉⵡⵏ ⴰⴷ 10 ⴰⵔ 15 ⵏ ⵓⴹⴰⵕ (3.0–4.6 ⵏ ⵉⴷ ⵎⵉⵜⵔⵓ).<ref>{{cite web |title=Sasquatch |url=https://www.merriam-webster.com/dictionary/Sasquatch |website=merriam-webster.com |publisher=[[Merriam-Webster]] |access-date=May 11, 2021 |archive-date=April 24, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190424085438/https://www.merriam-webster.com/dictionary/Sasquatch |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |last1=Boivin |first1=John |title=Bigfoot or moose? Possible sighting shocks, excites residents of small B.C. community |url=https://globalnews.ca/news/7581006/bigfoot-or-moose-possible-sighting-shocks-excites-residents-of-small-b-c-community/ |website=globalnews.ca |publisher=[[Global News]] |access-date=December 21, 2021 |date=January 16, 2021 |archive-date=December 21, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211221171512/https://globalnews.ca/news/7581006/bigfoot-or-moose-possible-sighting-shocks-excites-residents-of-small-b-c-community/ |url-status=live }}</ref> ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⵜⵜⵢⴰⵍⴰⵙⵏⵉⵏ ⴰⵔ ⵜⵜⴳⵍⴰⵎⵏⵜ '''ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ''' (Bigfoot) ⵉⵙ ⵉⵔⵡⴰⵙ ⴰⴼⴳⴰⵏ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ [[ⵉⴷⴷⵓ|ⵉⴷⴷⴰ]] (ⵉⴱⵓⵖⴰⵙ) <ref>{{cite web |last1=Boivin |first1=John |title=Bigfoot or moose? Possible sighting shocks, excites residents of small B.C. community |url=https://globalnews.ca/news/7581006/bigfoot-or-moose-possible-sighting-shocks-excites-residents-of-small-b-c-community/ |website=globalnews.ca |publisher=[[Global News]] |access-date=December 21, 2021 |date=January 16, 2021 |archive-date=December 21, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211221171512/https://globalnews.ca/news/7581006/bigfoot-or-moose-possible-sighting-shocks-excites-residents-of-small-b-c-community/ |url-status=live }}</ref> , ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⵜⵜ ⴰⴽⴽⵯ ⵖ ⵎⴰⴷ ⵢⴰⵖⵏ ⵓⴷⵎ <ref>{{cite web |last1=Aziz |first1=Saba |title=Bigfoot in Canada: Inside the hunt for proof — or at least a good photo |url=https://globalnews.ca/news/8070027/bigfoot-canada-photo-video/ |website=globalnews.ca |publisher=[[Global News]] |access-date=December 21, 2021 |date=August 14, 2021 |archive-date=December 21, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211221171512/https://globalnews.ca/news/8070027/bigfoot-canada-photo-video/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title='No joke': B.C. minister laughs off lawsuit claiming proof of Bigfoot |url=https://www.ctvnews.ca/canada/article/no-joke-bc-minister-laughs-off-lawsuit-claiming-proof-of-bigfoot/ |website=ctvnews.ca |publisher=[[CTV News]] |access-date=December 21, 2021 |date=October 31, 2017 |archive-date=December 21, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211221171512/https://www.ctvnews.ca/canada/no-joke-b-c-minister-laughs-off-lawsuit-claiming-proof-of-bigfoot-1.3656876 |url-status=live }}</ref> . ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1971, ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⴷⴷⵏ ⵖ [[ⴹⴰⵍⴰⵚ]] (The Dalles), ⵓⵔⵉⴳⵓⵏ, ⴰⵔⴰⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵜ ⵉ ⵉⵎⵛⵛⵓⵕⴹⴰ ⴰⵔ ⴳⵉⵙ ⵜⵜⴳⵍⴰⵎⵏⵏ ⵢⴰⵏ "ⵉⴷⴷⵓⵡ ⵉⵎⵇⵇⵓⵕⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ", ⵉⵏⵏⴰ ⵢⴰⵏ ⵖ ⵉⵔⴳⴰⵣⵏ ⴰⴷ ⵉⵙ ⵉⵥⵕⴰ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴰⵏⵏ ⵖ ⵓⵙⴰⵎⴰⵇⵇⴰⵍ ⵏ ⵓⴱⵓⵔⵉ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵓⵔ ⵉⵥⴹⴰⵕ ⴰⴷ ⵜ ⵢⵓⵜ, ⴰⵛⴽⵓ "ⵉⵔⵡⴰⵙ ⴰⴼⴳⴰⵏ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ ⵓⵎⵓⴷⵔ".<ref>{{cite web |last1=Cahill |first1=Tim |title=Giant Hairy Apes in the North Woods: A Bigfoot Study |url=https://www.rollingstone.com/culture/culture-news/giant-hairy-apes-in-the-north-woods-a-bigfoot-study-242257/ |website=Rolling Stone |access-date=February 25, 2022 |date=May 10, 1973 |archive-date=February 25, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220225223630/https://www.rollingstone.com/culture/culture-news/giant-hairy-apes-in-the-north-woods-a-bigfoot-study-242257/ |url-status=live }}</ref> ⴰⴳⵍⴰⵎ ⵍⵍⵉ ⵡⴰⵍⴰ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵍⵍⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵉⵙ ⴷⴰⵔⵙ ⵉⵖⴰⵔⵉⵡⵏ ⴹⵏⵉⵏⵉⵏ, ⵓⵔ ⵉⵍⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴳⴳⵕⴷ, ⵉⵖⴰⵍⵍⵏ ⵏⵏⵙ ⵖⵣⵣⵉⴼⵏ. ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵖⵡⵉⵍⵍⵉ ⵜⵜⵓⵔⴷⵓⵏⵉⵏ ⴰⵔ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵙ ⴷ ⵖⴰⵙ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ [[ⴰⴱⵓⴱⴱⴰⵣ|ⵓⴱⵓⴱⴱⴰⵣ]] ⵉⴱⵉⴷⴷⵏ ⵖⴼ ⵉⴹⴰⵕⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⵢⴰⵏⵏ<ref>{{cite news |last1=Brulliard |first1=Karin |title=Is bigfoot just an upright-walking bear? We asked the experts. |url=https://www.washingtonpost.com/news/animalia/wp/2016/07/05/is-bigfoot-just-an-upright-walking-bear-we-asked-the-experts/ |access-date=March 18, 2021 |newspaper=[[The Washington Post]] |date=July 5, 2016 |archive-date=November 4, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201104145406/https://www.washingtonpost.com/news/animalia/wp/2016/07/05/is-bigfoot-just-an-upright-walking-bear-we-asked-the-experts/ |url-status=live }}</ref> . ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⵜⵉⵡⴰⴹⴰⵏⵉⵏ ⴰⵔ ⴷⴰⵖ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏⵜ ⵉⵙ ⴷ [[ⴰⵍⵍⵏ]] ⵏ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ "ⵙⴼⵍⵉⵍⵍⵉⵏⵜ" ⵙ [[ⴰⴽⵍⵓ ⴰⵡⵔⴰⵖ|ⵓⵡⵔⴰⵖ]] ⵏⵉⵖ ⴷ ⵙ [[ⴰⴽⵍⵓ ⴰⴳⴳⵯⴰⵖ|ⵓⵣⴳⴳⵯⴰⵖ]].<ref>{{cite news |last1=Hodgin |first1=Carrie |title=Glowing Red-Eyes: Bigfoot Sightings Reported At Night In Mocksville |url=https://www.wfmynews2.com/article/news/local/glowing-red-eyes-bigfoot-sightings-reported-at-night-in-mocksville/83-2cac1b3e-c842-4f43-949d-764f0dad5c97 |work=[[WFMY-TV]] |access-date=March 18, 2021 |agency= |publisher=[[CBS News]] |date=January 11, 2019 |archive-date=May 23, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220523104012/https://www.wfmynews2.com/article/news/local/glowing-red-eyes-bigfoot-sightings-reported-at-night-in-mocksville/83-2cac1b3e-c842-4f43-949d-764f0dad5c97 |url-status=live }}</ref> ⵎⴰⵛⵛ, ⴰⵙⴼⵍⵉⵍⵍⵉ ⵏ ⵡⴰⵍⵍⵏ ⵓⵔ ⵉⵍⵍⵉ ⴷⴰⵔ [[ⴰⴼⴳⴰⵏ|ⵓⴼⴳⴰⵏ]] ⵓⵍⴰ ⴷⴰⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵡⴰⵏⴰⵡ ⵏ ⵓⴷⴷⴰ ⵉⵎⵇⵇⵓⵕⵏⵉⵏ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ. ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ, ⵉⵙⴼⵔⵓⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜⵢⴰⵡⴼⴽⴰⵏⵉⵏ ⵖⴼ ⵓⵙⴼⵍⵉⵍⵍⵉ ⴰⴷ ⵏ ⵡⴰⵍⵍⵏ ⵜⵜⵢⴰⵡⵥⵕⴰⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵏⴰⴹⵉⵏ ⵏ ⵜⵥⴳⵉ, ⴰⵔ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵔ ⵡⵉⵏ ⵜⵉⴳⵣⵓⵍⵉⵏ (ⵜⵉⵡⵡⴰⴽ), ⴰⵔⴰⴽⵓⵏ, ⵏⵖ ⴷ ⵉⴱⵓⵙⵓⵎⵏ ⵔⴽⵙⵏⵉⵏ ⵖ ⵏⴳⵔ [[ⴰⴷⴷⴰⴳ|ⵡⴰⴷⴷⴰⴳⵏ]], ⵏⵉⵖ ⴷ ⵉⴱⵓⴱⴱⴰⵣⵏ ⴱⵉⴷⴷⵏⵉⵏ ⵖⴼ ⵜⵉⵇⵇⴰⵔ ⵏⵏⵙⵏ.<ref>{{cite web |last1=Nickell |first1=Joe |title=Bigfoot Eyeshine: A Contradiction |url=https://centerforinquiry.org/blog/bigfoot_eyeshine_a_contradiction/ |website=centerforinquiry.org |publisher=[[Center for Inquiry]] |access-date=March 18, 2021 |date=September 28, 2017 |archive-date=June 16, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220616050935/https://centerforinquiry.org/blog/bigfoot_eyeshine_a_contradiction/ |url-status=live }}</ref> '''ⵎⴰⵢⴽⵍ ⵕⴰⴳ''', ⴱⴰⴱ ⵏ '''ⵓⵙⵏⵏⵉⵖ ⵏ ⵡⴰⵏⵏⴰⴳ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ''' (Bigfoot Discovery Museum), ⵉⵏⵏⴰ ⵉⵙ ⵉⴽⴹⴰ ⴰⴹⵓ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ, ⵉⵏⵏⴰ: "ⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴰⵔⵓⵛⵜ ⵉⴽⵏⵡⴹⵏ ⴳⵔ ⵉⴷ ⵎⵉⴹⵕⵓⵚ, ⵉⵖⴰⵎⴰ ⵖ ⵜⴰⵎⴷⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⵓⵣ." <ref>{{cite web |last1=Robertson |first1=Michelle |title='We know it's a Bigfoot because of the scream and the smell': The man who saw Sasquatch |url=https://www.sfgate.com/travel/article/bigfoot-discovery-museum-michael-rugg-16710725.php |website=sfgate.com |publisher=SFGate |access-date=December 21, 2021 |date=December 20, 2021 |archive-date=December 21, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211221025645/https://www.sfgate.com/travel/article/bigfoot-discovery-museum-michael-rugg-16710725.php |url-status=live }}</ref> ⵉⴱⵔ ⵏ ⵉⴷⴰⵙⵉⵍⵏ ⵎⵇⵇⵓⵕⵏⵉⵏ ⴼ ⵎⵉ ⵉⵜⵜⵓⵙⵎⵍⴰ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴰⴷ, ⴰⵔ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵙ ⵍⴽⵎⵏ 24 ⵉⵏⵛ (610 ⵎⵎ) ⵉⵎⵎⴰ ⵜⵉⵖⵣⵉ ⵉⴳ ⴰⵙ 8 ⵉⵏⵛ (200 ⵎⵎ) ⵖ ⵜⵓⵔⵔⵓⵜ.<ref name="Britannica" /> ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⴱⵍⵖⴰⵏ ⵏ ⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵉⵏ ⴰⴷ ⵏ ⵉⴹⴰⵕⵏ ⵍⵍⴰⵏ ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⴰⵜⴰⵔⵏ ⵏ ⵉⴱⴰⵙⴽⴰⵔⵏ, ⵎⴰⵢⴰⴷ ⴰⵔ ⵉⵎⵎⴰⵍ ⵉⵙ ⵜⴳⴰ ⵜⵖⴰⵡⵙⴰ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵢⴰⵥⵏ ⵉ ⵜⵉⴷⵜ ⵉⵙ ⴷ ⴽⴽⴰⵏ ⵉⴱⵔⴰⵏ ⴰⴷ ⵉⵎⵓⴷⴰⵔ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⴱⵓⴱⴱⴰⵣⵏ, ⵍⵍⵉ ⴷⴰⵔ ⵙⵎⵎⵓⵙⵜ [[ⵜⵉⴼⴷⵏⵉⵏ|ⵜⴼⴷⵏⵉⵏ]] ⵏ ⵓⴹⴰⵕ ⴷ [[ⴰⴱⴰⵙⴽⴰⵔ|ⵉⴱⴰⵙⴽⴰⵔⵏ]].<ref name="SI_Nickell">{{cite web |url=http://www.csicop.org/si/show/mysterious_entities_of_the_pacific_northwest_part_i/ |title=Investigative Files: Mysterious Entities of the Pacific Northwest, Part I |first=Joe |last=Nickell |author-link=Joe Nickell |date=January 2007 |access-date=October 20, 2009 |publisher=[[Skeptical Inquirer]] |archive-date=August 28, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110828034302/http://www.csicop.org/si/show/mysterious_entities_of_the_pacific_northwest_part_i |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |date=May 24, 2010 |title=SDNHM – Black Bear Sign |url=http://www.sdnhm.org/fieldguide/mammals/bearsign.html |access-date=January 25, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100524154832/http://www.sdnhm.org/fieldguide/mammals/bearsign.html |archive-date=May 24, 2010 }}</ref> == ⴰⵎⵣⵔⵓⵢ == ⴰⵎⵙⵏⵡⵏⵏⴰⴹⵜ ⵕⵓⴱⵉⵔⵜ ⴱⴰⵢⵍ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵉⵙ ⴷ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⵉⵡⵉⵏ ⴷⴰⵔⵙⵏⵜ ⵜⵉⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ ⴼ ⵓⵖⵏⵉⵡⵏ ⵔⵡⴰⵙⵏⵉⵏ ⴰⴼⴳⴰⵏ, ⵎⴰⵢⴰⴷ ⴰⵔ ⵉⵙⵉⵙⴼⵉⵡ ⵉⵙ ⵉⵍⵍⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵖⴰⵡⵙⴰ ⵙ "ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⵓⴳⵔⵏⵉⵏ ⵜⵉⴷⵜ".<ref name="Goodavage">{{cite web |last=Goodavage |first=Maria |title=Hunt for Bigfoot Attracts True Believers |newspaper=USA Today |date=May 24, 1996 |url=http://web.ncf.ca/bz050/HomePage.usatbf.html |access-date=July 19, 2007 |archive-date=March 14, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170314183111/http://web.ncf.ca/bz050/HomePage.usatbf.html }}</ref> ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⵟⵟⴰⴼ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴰⴷ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⵏⴼⴰⵍⴰⵍⵏ ⵖ ⵜⵓⵏⵖⵉⵍⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵜⵉⴷⵖⴰⵔⴰⵏⵉⵏ. ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵙⵎⴰⵡⵏ ⵓⵎⴰⵙ ⵏⵏⵙⵏ ⵉⴳⴰ ⵣⵓⵏ ⴷ "ⴰⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⴰⴳⴰⵏⵜ" ⵏⵖ ⴷ "ⴰⵔⴳⴰⵣ ⴰⵣⵓⵍⴰⵢ", ⵡⴰⵅⵅⴰ ⵉⵙⵎⴰⵡⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⴰⵔ ⵜⵜⴳⵍⴰⵎⵏ ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵉⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⵉⵙ ⴰⵔ ⵜⵏⵜ ⵉⵙⴽⴰⵔ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴰⴷ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⵓⵜⵛⵉ ⵏ ⵉⴷ ⴱⵓⵣⵔⵓⴳ (ⴰⴼⵓⵍⵏ ⵏ ⵢⵉⵍⵍ) ⵏⵉⵖ ⴷ ⴰⵙⵏⴷⵓⴷⵉ ⵏ ⵡⴰⴷⴷⴰⴳⵏ.<ref name="Mil07">{{cite book |last=Meldrum |first=Jeff |title=Sasquatch: Legend Meets Science |publisher=Macmillan |year=2007 |page=50 |url=https://books.google.com/books?id=ggeQHFa5E7AC&q=salish+sasquatch&pg=PA50 |access-date=February 19, 2010 |isbn=978-0-7653-1217-4 |archive-date=February 16, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240216154000/https://books.google.com/books?id=ggeQHFa5E7AC&q=salish+sasquatch&pg=PA50#v=snippet&q=salish%20sasquatch&f=false |url-status=live }}</ref> ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵜⴰⴼⵓⴽⵍⵓⵕⵜ ⵏ ⵓⵕⵓⴱⴱⴰ, ⵍⵍⴰⵏⵜ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵎⴷⵢⴰⵜⵉⵏ ⵏ "ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵉⵎⵥⴳⵯⵉ ⵏ ⵜⴰⴳⴰⵏⵜ", ⵏⵖ ⴷ "ⵎⴷⴷⵏ ⴹⵓⵥⵏⵉⵏ", ⵍⵍⵉ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵜⵢⴰⵡⴳⵍⴰⵎⵏⵉⵏ ⵉⵙ ⴳⴰⵏ "ⵓⵖⵏⵉⵡⵏ ⴰⵣⵓⴼⵏⵉⵏ ⴷⵍⵏ ⵙ ⵓⵣⴱⴰⵍ, ⴰⵢⵙⵍⴰⴷ ⵓⴷⵎ, ⵉⴹⴰⵕⵏ, ⴷ ⵉⴼⴰⵙⵙⵏ (ⴷ ⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ, ⵉⴼⴰⴷⴷⵏ, ⵉⵖⵎⵔⴰⵏ, ⵉⴷⵎⴰⵔⵏ) ⵖⴰⵎⴰⵏ ⴰⵣⵓⴼⵏ".<ref name="Bartholomew2009" /><ref name="Forth2007">{{cite journal |last1=Forth |first1=Gregory |title=Images of the Wildman Inside and Outside Europe |journal=Folklore |date=2007 |volume=118 |issue=3 |pages=261–281 |doi=10.1080/00155870701621772|s2cid=161789895 }}</ref> [[File:Painted_Rock_Tulare_County.jpg|thumb|left|ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵍⵍⴰⵙ ⵏ ⵜⵙⴽⵔⴰⵡⵜ ⵏ ⵉⵎⵕⵎⵓⵔⵏ ⵖ ⵜⴰⵎⵔⴰ ⵉⵖⵎⴰⵏ (Tulare County, ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵕⵏⵢⴰ). ]] ⵖ ⵓⴳⵯⴷⴰⵍ ⵏ ⵉⵏⴷⵢⴰⵏⵏ ⵏ ⵡⴰⵙⵉⴼ ⵏ ⵟⵓⵍⵉ (Tule River Indian Reservation), ⵉⵎⵕⵎⵓⵕⵏ ⵏ ⵉⵥⵕⴰⵏ ⴷⴰ ⵜⵙⴽⵔ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵙⵉⵜ ⵏ "ⵢⵓⴽⵓⵜⵙ" (Yokuts) ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⴷⵖⴰⵔ ⵎⵉ ⵉⵙⵎⵏ "ⴰⵥⵕⵓ ⵉⵖⵎⴰⵏ" (Painted Rock), ⵜⵏⵏⴰ ⴼⵍⵍⴰⵙⵏ ⴽⴰⵜⵉ ⵎⵓⵙⴽⴰⵡⵉⵜⵣ ⵙⵜⵔⴰⵢⵏ (Kathy Moskowitz Strain), ⵜⴰⵎⴰⵔⴰⵜ ⵏ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵍⵍⵉ ⵉⴼⴼⵖⵏ ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2008 ⵙ ⵉⵙⵎ "ⵉⴷ ⵎⴰⵏⵟⵓⵕⴰⵏ, ⵉⴽⴰⵏⵉⴱⴰⵍⵏ, ⵉⵖⵥⵏⴰⵏ: ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵖ ⵜⵡⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵏⵚⵍⵉⵢⵜ", ⵉⵙ ⴰⵔ ⵎⵎⴰⵍⵏⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⴳⵔⵓⵎⵎⴰ ⵏ ⵉⴷ ⴱⵉ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵍⵍⵉ ⵎⵉ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ "ⵜⴰⵡⴰⵛⵓⵍⵜ" (the Family).<ref>{{cite web |title=Was Big Foot at the Reservation? |url=https://www.recorderonline.com/was-big-foot-at-the-reservation/article_92f4cf6c-e5eb-51c7-a558-d5529203c665.html |website=recorderonline.com |publisher=[[Porterville Recorder]] |access-date=May 10, 2021 |date=November 14, 2013 |archive-date=May 10, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210510205236/https://www.recorderonline.com/was-big-foot-at-the-reservation/article_92f4cf6c-e5eb-51c7-a558-d5529203c665.html |url-status=live }}</ref> ⴰⵎⵕⵎⵓⵕ ⵎⵇⵇⵓⵕⵏ ⴳⵉⵙⵏ ⵉⵙⵎ ⴰⵙ "ⴰⵔⴳⴰⵣ ⴰⵣⵓⵍⴰⵢ" (ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⵓⵍⴰ ⵙ ⵎⴰⵢⴰⴽ ⴷⴰⵜⴰⵜ), ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵡⴹⴽⴰⴷⵏ ⵉⵎⵕⵎⵓⵕⵏ ⴰⴷ ⵉⵙ ⴽⴽⴰⵏ ⴰⵔ 1,000 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ.<ref>{{cite web |last1=Moskowitz Strain |first1=Kathy |title=MAYAK DATAT: THE HAIRY MAN PICTOGRAPHS |url=https://www.isu.edu/media/libraries/rhi/research-papers/Mayak-Datat-Hairy-Man-Pictographs-1.pdf |website=isu.edu |publisher=THE RELICT HOMINOID INQUIRY |access-date=March 11, 2024 |date=2012}}</ref> ⵉⵎⵏⴰⴼⴰⵏ ⵉⵚⴱⵍⵢⵓⵏⵉⵢⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⴷⵓⵔⵔⵉⵢⵏ ⵉⵎⵉⴽⵙⵉⴽⵉⵢⵏ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙⵙ 16 ⴳⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⴰ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵖⴼ "ⵉⵏⵎⵎⵓⵜⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵍⵍⴰⵙ" (Dark Watchers), ⵉⵖⵏⵉⵡⵏ ⵎⵇⵇⵓⵕⵏⵉⵏ ⵍⵍⵉ ⴼ ⵏⵏⴰⵏ ⵉⵙ ⴰⵔ ⵜⵜⵎⴰⵜⴰⵔⵏ ⵉⴷ ⵍⴳⵓⵕ ⵏⵏⵙⵏ ⵖ ⵢⵉⴹ.<ref>{{cite news |last1=Almond |first1=Elliott |title=Trekking California's mysterious Bigfoot trail |url=https://www.mercurynews.com/2022/01/31/trekking-californias-mysterious-bigfoot-trail/ |access-date=February 3, 2022 |agency=[[The Mercury News]] |date=January 31, 2022 |archive-date=February 2, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220202203836/https://www.mercurynews.com/2022/01/31/trekking-californias-mysterious-bigfoot-trail/ |url-status=live }}</ref> ⴳ ⵜⵎⵏⴰⴹⵜ ⵍⵍⵉ ⵉⴳⴰⵏ ⵖⵉⵍⴰⴷ ⵎⵉⵙⵉⵙⵉⴱⵉ, ⵢⴰⵏ ⵓⵇⵏⵉⵙ ⴰⵄⵉⵙⴰⵡ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⵣⴷⵖ ⴷ ⵏⴰⵜⵛⵉⵣ (Natchez) ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1721, ⵢⵓⵍⵙ ⴷ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⴼ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵖⵏⵉⵡⵏ ⵖ ⵜⴰⴳⴰⵏⵜ ⵍⴰⵏ ⵉⵏⵥⴰⴹⵏ, ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⵉⵙ ⴰⵔ ⵙⵖⵓⵢⵢⵓⵏ ⵙ ⵎⴰ ⵉⵊⴼⴰⵏ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⴽⵯⵔⵏ ⵉⵎⵓⴷⴰⵔ.<ref>{{cite web |last1=Grayson |first1=Walt |title=Focused on Mississippi: "Bigfoot Bash" to be held in Natchez on November 4th |url=https://www.wjtv.com/living-local/focused-on-mississippi/focused-on-mississippi-bigfoot-bash-to-be-held-in-natchez-on-november-4th/ |website=wjtv.com |publisher=[[WJTV]] |access-date=November 26, 2021 |date=November 1, 2021 |archive-date=November 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211126200318/https://www.wjtv.com/living-local/focused-on-mississippi/focused-on-mississippi-bigfoot-bash-to-be-held-in-natchez-on-november-4th/ |url-status=live }}</ref> ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵜⴰⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵕⵜ ⵏ ⵉⵛⵉⵔⵓⴽⵉⵢⵏ ⵜⵙⵎⵓⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴼ ⵜⵙⵓⵍ ⴽⴰⵍⵓ (Tsul 'Kalu), ⵍⵍⵉ ⵙⵙⵉⵔⵡⵉⵙⵏ ⵙ ⵉⴷ "ⵎⴰⵏⵟⵓⵕⴰⵏ ⵙ ⵡⴰⵍⵍⵏ ⴽⵏⴰⵏⵉⵏ" ⵣⴷⵖⵏ ⴳ ⵉⴷⵔⴰⵔⵏ ⵏ ⴰⴱⴰⵍⴰⵛ, ⴷ ⴰⵔ ⵜⵏ ⵙⵙⴰⵖⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵉⴷ ⴱⵉ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ (Bigfoot).<ref>{{cite web |last1=Lee |first1=D.W. |date=December 29, 2023 |title=IN THE SHADOWS: The legend of Judaculla, the Cherokee Devil |url=https://www.stilwelldemocrat.com/community/in-the-shadows-the-legend-of-judaculla-the-cherokee-devil/article_12f4001a-a3ff-11ee-bf18-1fbdd84df632.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240131172842/https://www.stilwelldemocrat.com/community/in-the-shadows-the-legend-of-judaculla-the-cherokee-devil/article_12f4001a-a3ff-11ee-bf18-1fbdd84df632.html |archive-date=January 31, 2024 |access-date=January 31, 2024 |website=stilwelldemocrat.com |publisher=The Stilwell Democrat Journal}}</ref> ⵉⵎⵣⴷⴰⵖⵏ ⵏ ⴰⵍⵓⵜⵉⵇ (Alutiiq) ⴳ ⵡⴰⵏ ⵜⴰⴳⵣⵉⵔⵜ ⵏ ⴽⵉⵏⴰⵢ ⴳ ⴰⵍⴰⵕⴽⴰ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵍⵙⵏ ⴼ ⵏⴰⵏⵜⵉⵏⴰⵇ (Nantinaq), ⵢⴰⵏ ⵓⵖⵏⵡ ⵉⵔⵡⴰⵙⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ.<ref>{{cite web |last1=Armstrong |first1=Michael |title=New reality-TV show explores Nantinaq stories |url=https://www.peninsulaclarion.com/life/new-reality-tv-show-explores-nantinaq-stories/ |website=peninsulaclarion.com |publisher=[[Peninsula Clarion]] |access-date=December 6, 2023 |date=December 15, 2021 |archive-date=December 7, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231207180709/https://www.peninsulaclarion.com/life/new-reality-tv-show-explores-nantinaq-stories/ |url-status=live }}</ref> ⵜⴰⵢⵙⵉ ⴰⴷ ⵜⴰⵎⵉⵡⴰⵏⵜ ⵜⵏⴼⴰⵍⵍⴰⵍ ⴷ ⴳ ⵉⵙⴷⴷⵉ ⴰⴼⵣⵢⵓⵏ ⵏ ⴷⵉⵙⴽⵓⴼⵔⵉ+ « Alaskan Killer Bigfoot » (ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⴱⵉ ⵉⵏⴰⵖⴰⵏ ⵏ ⴰⵍⴰⵕⴽⴰ), ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵉⵙ ⴷ ⵏⴰⵏⵜⵉⵏⴰⵇ ⴰⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵓⵙⵉⴷⵔⵓⵙ ⵏ ⵡⵓⵟⵟⵓⵏ. ⵏ ⵉⵎⵣⴷⴰⵖⵏ ⵏ ⴱⵓⵔⵜⵍⵓⴽ (Portlock) ⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1940.<ref>{{Cite web|date=November 30, 2021|title=New Show Set in Portlock Explores Legend of Bigfoot|url=https://www.kbbi.org/local-news/2021-11-30/new-show-set-in-portlock-explores-legend-of-bigfoot|access-date=December 6, 2023|website=KBBI AM 890|language=en|archive-date=February 12, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240212085035/https://www.kbbi.org/local-news/2021-11-30/new-show-set-in-portlock-explores-legend-of-bigfoot|url-status=live}}</ref> ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵡⵣⵎⵎⴰⵎⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵍⵍⵉ ⵓⵔ ⵙⵙⵉⵡⵉⴷⵏⵉⵏ ⵖⵓⵏⵛⴽⴰⵏⵏ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⵏ ⵓⵇⴰⵙⵉⵙ ⵉⵍⴽⴰⵏⴰ ⵡⴰⵍⴽⵔ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1840. ⵡⴰⵍⴽⵔ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⵣⴰⵏ ⴰⵎⵓⴱⵛⵛⵉⵔ ⴰⴱⵔⵓⵜⵉⵙⵜⴰⵏ, ⵉⵣⵎⵎⴻⵎ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴼ ⵉⵎⴰⵏⵟⵓⵕⴰⵏⵏ ⴷⴰⵔ ⵉⵎⵣⴷⴰⵖⵏ ⵉⵏⴰⵖⵉⵣⵏ ⵍⵍⵉ ⵣⴷⵖⵏⵉⵏ ⵜⴰⵎⴰ ⵏ ⵙⴱⵓⴽⴰⵏ (Spokane), ⵡⴰⵛⵉⵏⵟⵓⵏ. ⵉⵎⴰⵏⵟⵓⵕⴰⵏⵏ ⴰⴷ ⴼⴽⴰⵏ ⴼⵍⵍⴰⵙⵏ ⵜⵓⴳⴳⴰ ⵉⵙ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⴳ ⵡⴰⴼⴰⵜⵏ ⵏ ⵉⴷⵔⴰⵔⵏ ⵢⴰⵥⵏ ⴷ ⵉ ⵜⵎⵏⴰⴹⵉⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵏ ⵡⴰⵍⴰⵏⵉⵏ, ⴰⵔ ⵜⵜⴰⴽⵯⵔⵏ ⵉⵙⵍⵎⴰⵏ ⵏ ⵙⴰⵍⴰⵎⵓⵏ ⵙⴳ ⵉⵙⵙⴰⵍ ⵏ ⵉⵏⴳⵯⵎⴰⵔⵏ.<ref>{{cite web |url=http://www.bigfootencounters.com/classics/walker.htm |title=The Diary of Elkanah Walker |publisher=Bigfoot Encounters |access-date=August 1, 2007 |archive-date=October 7, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181007085252/http://www.bigfootencounters.com/classics/walker.htm |url-status=live }}</ref> == ⵜⴰⵙⵙⴼⵉⴼⵜ ⵏ Patterson–Gimlin == [[File:Bigfoot - Patterson–Gimlin Film - Stabilized - 10-20-1967.webm|thumb|ⵢⴰⵜ ⵜⵓⵏⵖⵉⵍⵜ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵣⵓⵣⴳⴰⵏ ⵙⵖ ⵓⴼⵉⵍⵎ]] ⴳ 20 ⴽⵟⵓⴱⵕ 1967, ⵢⴰⵏ ⵖⵡⵉⵍⵍⵉ ⵜⵜⵍⵍⵉⵏⵉⵏ ⵙ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵕⵓⵊⵔ ⴱⴰⵜⵉⵔⵙⵓⵏ (Roger Patterson) ⴷ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏⵏⵙ ⵕⵓⴱⵉⵔⵜ "ⴱⵓⴱ" ⴳⵉⵎⵍⵉⵏ (Robert "Bob" Gimlin) ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵔ ⵙⵙⵡⵍⴰⴼⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⴼⵉⵍⵎ ⵏ docudrama ⴼ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴰⵔⴰⴳⵜ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ "ⴱⵍⴰⴼ ⴽⵔⵉⴽ" (Bluff Creek) ⴳ ⵓⴳⴰⴼⴰ ⵏ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵔⵏⵢⴰ. ⵏⵏⴰⵏ ⵙⵉⵏ ⵉⵜⵙⵏ ⵉⵙ ⵎⵏⴰⴳⴳⴰⵔⵏ ⴷ ⵢⴰⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵙⵙⵓⵍⴼⵏ ⴰⵎⵏⵓⴳⴳⴰⵔ ⴰⴷ. ⴰⴼⵉⴷⵢⵓ ⴰⴷ ⴷⴰⵔ ⵜⵍⴰ ⵜⵖⵣⵉ ⵏⵏⵙ 59.5 ⵏ ⵉⵎⴰⵜⴰⵖⵏ (ⵜⵉⵙⵉⵏⴰⵏ), ⵍⵍⵉ ⵎⵉ ⵙⵎⵎⴰⵏ ⴰⴼⵉⵍⵎ ⵏ ⴱⴰⵜⵉⵔⵙⵓⵏ–ⴳⵉⵎⵍⵉⵏ (PGF), ⵢⵓⵖⴰⵍ ⴷ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵏⵥⴰ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴷ ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵉⵣⴷⵉⵏ ⴷ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ. ⴰⴼⵉⵍⵎ ⵏ (PGF) ⵙⵓⵍ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵏⵜⵍ ⵍⵍⵉ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵚⴽⴽⵕⴹⵏ, ⵙⵙⴼⵙⵉⵏ ⵜ ⵉⵏⵏ, ⴷ ⴰⵔ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵉⵜⵜⵉⵍⵉ ⵓⵏⵙⴳⵎⴰⵢ.<ref>{{cite web |last1=Rosman |first1=John |title=Film Introducing Bigfoot To World Still Mysterious 50 Years Later |url=https://www.opb.org/news/article/bigfoot-patterson-gimlin-sasquatch/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190518145245/https://www.opb.org/news/article/bigfoot-patterson-gimlin-sasquatch/ |archive-date=May 18, 2019 |access-date=March 18, 2021 |website=opb.org |publisher=[[Oregon Public Broadcasting]]}}</ref> ⵉⵡⵣⵣⴰⵏⵏ ⵉⴽⴰⴷⵉⵎⵉⵢⵏ ⴳ ⵢⵉⴳⵔⴰⵏ ⵍⴰⵏⵉⵏ ⴰⵣⴷⴰⵢ ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵙⵙⵎⵏⵉⴷⵏ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⵉⵙ ⴷ ⴰⴼⵉⵍⵎ ⴰⴷ ⵓⵔ ⴷ ⵢⵉⵡⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵙⴼⴽⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⵍⴰⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵡⴰⵜⵉⴳ ⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏ,<ref>{{cite book |last1=Daegling |first1=David J. |url=https://books.google.com/books?id=WfCxAAAAQBAJ&pg=PA108 |title=Bigfoot Exposed: An Anthropologist Examines America's Enduring Legend |date=2004 |publisher=Rowman Altamira |isbn=978-0-7591-1523-1 |page=108 |access-date=December 12, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231212002435/https://books.google.com/books?id=WfCxAAAAQBAJ&pg=PA108 |archive-date=December 12, 2023 |url-status=live}}</ref> ⴷ ⵉⵔⵡⴰⵙ ⴽⴰ ⵉⵙ ⴰⵙⴼⵔⵓ ⵍⵍⵉ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⴼⴽⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵜ ⵉⵙ ⴷ ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵖⵏⴷⴼ ⴰⵢⴰⵏⵏ.<ref>{{cite book |last1=Buhs |first1=Joshua Blu |url=https://books.google.com/books?id=RI4SlHwH7h0C&pg=PA190 |title=Bigfoot: The Life and Times of a Legend |publisher=University of Chicago Press |year=2009 |isbn=978-0-226-50215-1 |page=75 |access-date=December 16, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231212002644/https://books.google.com/books/?id=RI4SlHwH7h0C&pg=PA190 |archive-date=December 12, 2023 |url-status=live}}</ref> == ⵜⴰⵥⵓⵕⵉ == ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵎⵏⴰⴷ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ (Bigfoot) ⴳ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ.<ref>{{cite web |last1=Pirnia |first1=Garin |date=October 31, 2014 |title=The 10 Most Entertaining Movies About Bigfoot |url=https://www.esquire.com/entertainment/movies/a30709/bigfoot-movies/ |access-date=August 15, 2024 |website=esquire.com |publisher=[[Esquire (magazine)|Esquire]]}}</ref> ⴰⵔ ⵜ ⵉⵏⵏ ⵎⵎⴰⵍⴰⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⴼⵏⴰ ⴳ ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ ⵏ ⵉⵏⵥⴹⴰⵎⵏ ⵉⵍⴰⵏ ⵉⵇⴰⵕⵉⴹⵏ ⴷⵔⵓⵙⵏⵉⵏ,<ref>ⵥⵕ ⵖⵉⴷ {{cite web |last1=Lealos |first1=Shawn |date=November 2, 2023 |title=The 15 Best Bigfoot Movies Ranked |url=https://screenrant.com/best-bigfoot-movies-ranked/ |access-date=August 15, 2024 |website=screenrant.com |publisher=[[Screen Rant]]}}</ref> ⵎⴰⵛⴰ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵎⵍⴰ ⴷ ⴷⴰⵖ ⵉⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⴳⵓⵔⴰⵙ (ⵉⵛⴰⵟⵕ) ⴷ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ, ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴷⵢⴰ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⵖⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⴳⴰ ⵜ ⴰⴼⵉⵍⵎ ⵏ « Harry and the Hendersons » (1987).<ref>{{cite web |last1=Knipfel |first1=Jim |date=May 9, 2018 |title=The Golden Age of Bigfoot Movies |url=https://www.denofgeek.com/culture/the-golden-age-of-bigfoot-movies/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20210415070058/https://www.denofgeek.com/culture/the-golden-age-of-bigfoot-movies/ |archive-date=April 15, 2021 |access-date=August 15, 2024 |website=denofgeek.com |publisher=[[Den of Geek]]}}</ref> ⴰⴼⵉⵍⵎ ⵏ « Sasquatch Sunset » (2024) ⴰⵔ ⵉⵎⵎⴰⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⵉⴷ ⴱⵉ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⴰⵔ ⵜⵙⴽⴰⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵖⴰⵡⵙⵉⵡⵉⵏ ⵍⵍⵉ ⵖⴼ ⴷ ⵏⵏⴰⵏ ⵉⵎⴰⴽⵓⵍⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⵏⴰⴳⵏ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵉⵙ ⵜⵏⵜ ⵥⵕⴰⵏ,<ref>{{cite web |last1=Topich |first1=Al |date=March 9, 2024 |title='Sasquatch Sunset' latest Bigfoot flick to surface |url=https://www.arkansasonline.com/news/2024/may/09/filmscene-opinion-sasquatch-sunset-latest-bigfoot/ |access-date=August 15, 2024 |website=arkansasonline.com |publisher=[[Arkansas Democrat-Gazette]]}}</ref> ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⴷ ⴷⴰⵖ ⴳ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⵉⴳⴰ ⵏⵏ ⴷ ⴰⵙⵏⵜⵍ ⴳ ⵉⵙⴷⴷⵉⵜⵏ ⵏ ⵜⵉⵍⴰⵡⵜ (reality TV) ⴷ ⵜⵖⴰⵡⵙⵉⵡⵉⵏ ⵙⵙⵓⵔⴼⵏⵉⵏ ⵜⴰⵎⵢⵓⵔⵜ (paranormal), ⴳⵔ ⵉⵎⴷⵢⴰⵜⵏ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵡⵉⵏ: « Finding Bigfoot » (2011), « Mountain Monsters » (2013), « 10 Million Dollar Bigfoot Bounty » (2014), « Expedition Bigfoot » (2019), ⴷ « Alaskan Killer Bigfoot » (2021). == ⵜⴰⵎⴰⵍⵍⴰⵢⵜ == [[File:"Remer Welcomes You" Sign.jpg|thumb|ⵜⴰⵎⴰⵜⴰⵔⵜ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵖ ⵓⵙⴽⵛⵎ ⵏ ⵔⵉⵎⵔ, ⴰⵔ ⴽⵏ ⵉⵙⴱⵔⵔⴰⴽ, ⵎⵉⵏⵉⵙⵓⵜⴰ]] ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ (Bigfoot) ⴷ ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵜⴰⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵕⵜ ⵏⵏⴰ ⴷⵉⴷⵙ ⵉⵣⴷⵉⵏ ⴼⵍⵏ ⵢⴰⵏ ⵢⵉⴹⵉⵚ ⵉⵍⴰⵏ ⵜⵉⴷⵔⵉ ⵖⴼ ⵜⵎⴰⵍⵍⴰⵢⵜ.<ref>{{cite web |last1=Cataneo |first1=Emily |date=July 18, 2024 |title=Yeti or Not, Here They Come |url=https://www.theassemblync.com/place/bigfoot-hunters-north-carolina/ |access-date=August 15, 2024 |website=heassemblync.com |publisher=The Assembly NC}}</ref> ⵜⵉⵖⵔⵎⵜ ⵏ ⵡⵉⵍⵓ ⴽⵔⵉⴽ (Willow Creek) ⴳ ⴽⴰⵍⵉⴼⵓⵔⵏⵢⴰ ⴰⵔ ⵜⵜⵥⵕⵕⴰ ⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵉⵙ ⵜⴳⴰ « ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⴳ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ».<ref>{{cite web |last1=Eliot |first1=Krissy |title=Greetings from Willow Creek, Bigfoot Capital of the World |url=https://alumni.berkeley.edu/california-magazine/just-in/2019-08-29/greetings-willow-creek |archive-url=https://web.archive.org/web/20210220053653/https://alumni.berkeley.edu/california-magazine/just-in/2019-08-29/greetings-willow-creek |archive-date=February 20, 2021 |access-date=March 18, 2021 |website=alumni.berkeley.edu |publisher=[[UC Berkeley]]}}</ref> ⵜⴰⴷⴰⵍⴰ ⵏ ⵜⵙⴱⴱⴰⴱⵜ ⵏ ⵡⵉⵍⵓ ⴽⵔⵉⴽ ⴰⵔ ⵜⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⴰⵏⵎⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ « Bigfoot Daze » ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵙⴳ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1960, ⴰⵔ ⵜⴰⴷⴷⵓ ⵙ ⵡⵓⵙⵙⴰⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵏ ⵜⵎⴰⵣⵉⵔⵜ ⴰⵏⵏ, ⵙⵍⴰⵡⴰⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵉⵏ ⵓⴼⵉⵍⵎ ⵏ ⴱⴰⵜⵉⵔⵙⵓⵏ–ⵊⵉⵎⵍⵉⵏ (Patterson–Gimlin).<ref>{{cite web |last1=Painter |first1=Alysia |date=July 21, 2021 |title=Bigfoot Days Will Stomp Back Into Willow Creek |url=https://www.nbclosangeles.com/worth-the-trip/bigfoot-days-will-stomp-back-into-willow-creek/2637861/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210722192955/https://www.nbclosangeles.com/worth-the-trip/bigfoot-days-will-stomp-back-into-willow-creek/2637861/ |archive-date=July 22, 2021 |access-date=July 22, 2021 |website=NBC Los Angeles |publisher=[[KNBC]]}}</ref> ⵊⵉⴼⵉⵔⵚⵓⵏ (Jefferson) ⴳ ⵜⵉⴽⵚⴰⵚ ⵜⵖⵔⴰ ⵉ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵉⵙ ⵜⴳⴰ « ⵜⴰⵎⴰⵥⵓⵏⵜ ⵏ ⴱⵉⴳⴼⵓⵜ ⴳ ⵜⵉⴽⵚⴰⵚ » ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2018.<ref>{{cite web |title=Bigfoot in Jefferson Texas |url=https://visitjeffersontexas.com/bigfoot-in-jefferson |access-date=August 15, 2024 |website=visitjeffersontexas.com}}</ref> ⵜⵉⵖⵔⵎⵜ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵜⵙⵏⵎⴰⵍⴰ ⴰⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵏ ⵜⵉⴽⵙⴰⵙ (Texas Bigfoot Conference) ⵙⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2000.<ref>{{cite web |last1=Larson |first1=Lauren |date=November 28, 2023 |title=In the Misinformation Age, Believing In Bigfoot Is Harder Than Ever |url=https://www.texasmonthly.com/being-texan/bigfoot-conference-east-texas-misinformation-age/ |access-date=August 15, 2024 |website=texasmonthly.com |publisher=[[Texas Monthly]]}}</ref> == ⵖ ⴷⴷⴰⵡ-ⵜⵔⵍⵙⴰ == ⵜⵍⵍⴰ ⴰⴽⴽⵯ ⵢⴰⵜ ⴷⴰⵡ-ⵜⴷⵍⵙⴰ (subculture) ⵉⵍⵍⴰⵏ ⴷ ⵓⴳⴰⵢⵢⵓ ⵏⵏⵙ ⵉⵙⵙⵓⵜⵍⵏ ⵉ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ (Bigfoot).<ref>{{cite book |last1=O'Connor |first1=John |title=The Secret History of Bigfoot: Field Notes on a North American Monster |date=2024 |publisher=Sourcebooks |isbn=978-1-4642-1663-3}}</ref> ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵜ ⵏ ⵓⵙⵉⴳⴳⵍ ⵖⴼ ⵓⵖⵏⵉⵡⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⴰⵙ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⵖ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵜⵡⴰⵍⵍ « Squatching » ⵏⵖ ⴷ « Squatchin' » ⵏⵖ ⴷ « Squatch'n »,<ref>{{cite web |last1=Agnone |first1=Annie |date=September 20, 2013 |title=How to: Find Bigfoot |url=https://www.nationalgeographic.com/travel/article/how-to-find-bigfoot |archive-url=https://web.archive.org/web/20220325124217/https://www.nationalgeographic.com/travel/article/how-to-find-bigfoot |archive-date=March 25, 2022 |access-date=March 18, 2021 |website=nationalgeographic.com |publisher=[[National Geographic]]}}</ref> ⵍⵍⵉ ⴷ ⵜⵉⵡⵔⵔⵉ ⵜⵡⵙⵙⵏⴰ ⵙ ⵓⵣⴰⴽⴰⴽ ⵏ ⵉⵙⴷⴷⵉ ⵏ ⴰⵏⵉⵎⴰⵍ ⴱⵍⴰⵏⵉⵜ (Animal Planet) « Finding Bigfoot » (ⵉⴼⵉ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ). ⵉⵎⵙⵉⴳⴳⵉⵍⵏ ⵏ ⴱⵉⴳⴼⵓⵜ ⴷ ⵡⵉⵍⵍⵉ ⴼⵍⵙⵏⵉⵏ ⵙⵉⵙ ⴰⵔ ⴰⵙⵏ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ « Bigfooters » ⵏⵖ « Squatchers ».<ref>{{cite web |last1=Keough |first1=Peter |date=April 14, 2021 |title=In Focus: Are you a 'Squatcher'? That's what believers in Bigfoot are called |url=https://www.bostonglobe.com/2021/04/14/arts/focus-are-you-squatcher-thats-what-believers-bigfoot-are-called/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210716161926/https://www.bostonglobe.com/2021/04/14/arts/focus-are-you-squatcher-thats-what-believers-bigfoot-are-called/ |archive-date=July 16, 2021 |access-date=July 16, 2021 |website=The Boston Globe}}</ref> ⵡⵉⴷ ⵜⵜⵍⵍⵉⵏⵉⵏ ⵙ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⴳ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 20: ⴱⵉⵜⵔ ⵙⵉ. ⴱⵉⵔⵏ (Peter C. Byrne), ⵔⵉⵏⵉ ⴷⴰⵀⵉⵏⴷⵏ (René Dahinden), ⵊⵓⵏ ⴳⵔⵉⵏ (John Green) ⴷ ⴳⵔⵓⴼⵔ ⴽⵔⴰⵏⵜⵣ (Grover Krantz) ⵉⴼⴽⴰ ⴰⵙⵏ ⵓⵎⵔⵣⵓ ⵏ ⵓⵖⵏⵉⵡⵏ ⴰⵙⵏⵓⴼⵔⵎⵓⴷⵔ (cryptozoologist) ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵍⵓⵔⵉⵏ ⴽⵓⵍⵎⴰⵏ (Loren Coleman) ⵢⵉⵙⵎ ⵏ « ⴽⴽⵓⵥ ⵉⵎⵏⴰⵢⵏ ⵏ ⵜⵙⴰⵙⴽⵡⴰⵜⵛⵉⵜ » (Four Horsemen of Sasquatchery).<ref>Coleman, Loren (2015). "John Willison Green" (PDF). The Relict Hominoid Inquiry (4): 3. Retrieved February 23, 2024.</ref> ⵉⴳⵉⵜⵏ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⵏⵉⵡⵉⵏ (conférences) ⴷ ⵉⵏⵎⵓⴳⴳⴰⵔⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜⵢⴰⵡⵥⵍⴰⵢⵏⵉⵏ ⵙ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ (Bigfoot) ⴰⵔ ⴷ ⵜⵜⴰⵡⵉⵏⵜ ⴰⴼⴹⴰⵏ ⵏ ⵉⵎⴷⵔⴰⵡⵏ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵡⵙⵏⵜ ⴳ ⵜⴷⴰⵎⵙⴰ ⵏ ⵉⴷⵖⴰⵔⵏ ⵍⵍⵉ ⴳ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵏⵎⴰⵍⴰⵏⵜ.<ref>{{cite news |last1=Hernandez |first1=Elizabeth |date=July 30, 2024 |title=The business of Bigfoot: Sasquatch tourism brings cryptid-curious to Colorado |url=https://www.unionleader.com/news/back_page/the-business-of-bigfoot-sasquatch-tourism-brings-cryptid-curious-to-colorado/article_d9e887a0-4ead-11ef-b277-d78831dd6801.html |access-date=July 31, 2024 |work=[[New Hampshire Union Leader]] |publisher= |agency=}}</ref> <ref>{{cite web |date=April 26, 2021 |title=Ohio Bigfoot Conference is sold out |url=https://www.daily-jeff.com/story/news/2021/04/26/ohio-bigfoot-conference-sold-out/7380695002/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210525165005/https://www.daily-jeff.com/story/news/2021/04/26/ohio-bigfoot-conference-sold-out/7380695002/ |archive-date=May 25, 2021 |access-date=May 25, 2021 |website=daily-jeff.com}}</ref><ref>{{cite web |last1=Whipkey |first1=Brian |date=May 12, 2021 |title=New Bigfoot festival in Forest County, Pa., continues search for Sasquatch in June |url=https://www.goerie.com/story/sports/2021/05/12/bigfoot-sasquatch-festival-hunt-allegheny-national-forest-in-county-marienville-pa-pennsylvania/4956793001/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210525165005/https://www.goerie.com/story/sports/2021/05/12/bigfoot-sasquatch-festival-hunt-allegheny-national-forest-in-county-marienville-pa-pennsylvania/4956793001/ |archive-date=May 25, 2021 |access-date=May 25, 2021 |website=goerie.com}}</ref>ⵉⴳⵉⵜⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵎⵓⵏⴰⵏⵜ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⵉⵏⴱⴳⵉⵡⵏ ⵉⵎⵙⵉⵡⵍⵏ, ⵜⵉⵙⵎⵏⴰⴷⵉⵏ ⵏ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⴷ ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵜⴰⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵕⵜ, ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⴰⵥⴰⵡⴰⵏ ⵓⵙⵔⵉⴷ (live music), ⵉⵎⵣⵣⵏⵣⴰ (ⵉⵙⴱⴱⴰⴱⵏ), ⵉⴽⵓⵎⵢⴰ ⵏ ⵓⵜⵛⵉ (food trucks), ⴷ ⵉⵙⴰⵍⴰⵜⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⵎⵛⴰⵍⴰⵜⵏ ⵏ ⵜⵍⵙⵉ (costumes) ⴷ ⵉⵎⵛⴰⵍⴰⵜⵏ ⵏ « ⵓⵙⵖⵓⵢⵢⵓ ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ » (Bigfoot howl).<ref>{{cite web |last1=Carden |first1=Curtis |date=February 26, 2021 |title=Smoky Mountain Bigfoot Festival coming to Townsend May 22 |url=https://www.wate.com/news/local-news/smoky-mountain-bigfoot-festival-coming-to-townsend-may-22/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210525165005/https://www.wate.com/news/local-news/smoky-mountain-bigfoot-festival-coming-to-townsend-may-22/ |archive-date=May 25, 2021 |access-date=May 25, 2021 |website=wate.com |publisher=[[WATE-TV]]}}</ref><ref>{{cite web |last1=Conley |first1=Mike |date=March 26, 2021 |title=Western NC Bigfoot Festival coming back for 2021 |url=https://statesville.com/news/state-and-regional/western-nc-bigfoot-festival-coming-back-for-2021/article_d4e700af-f6a1-59a6-835d-fe7832bab1aa.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210525165005/https://statesville.com/news/state-and-regional/western-nc-bigfoot-festival-coming-back-for-2021/article_d4e700af-f6a1-59a6-835d-fe7832bab1aa.html |archive-date=May 25, 2021 |access-date=May 25, 2021 |website=statesville.com |publisher=[[The McDowell News]]}}</ref> == ⵖ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ == ⵉⴼⵍ '''ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ''' (Bigfoot) ⵢⴰⵏ ⵢⵉⴹⵉⵚ ⵢⵓⵎⴰⵏⵏ ⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⵣⴰⵣⴰⵍ ⴷ ⵎⴰⵢⴽⵍ ⵊⵓⵔⴷⴰⵏ (Michael Jordan) ⵣⵓⵏ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵓⵜⴰⴳⵜ ⵜⴰⴷⵍⵙⴰⵏⵜ.<ref>{{cite web |last1=Donaldson |first1=Kevin |date=June 6, 2014 |title=Bigfoot: The Next Big Paranormal Pop Culture Craze? |url=https://younghollywood.com/scene/bigfoot-the-next-big-paranormal-pop-culture-craze.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210412225048/https://younghollywood.com/scene/bigfoot-the-next-big-paranormal-pop-culture-craze.html |archive-date=April 12, 2021 |access-date=March 23, 2021 |publisher=[[Young Hollywood]]}}</ref><ref>Daegling 2004, p. 4.</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2018, ⵜⵏⵏⴰ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ ⵙⵎⵉⵜⵙⵓⵏⵢⴰⵏ (Smithsonian): « ⴰⵍⵓⵍⵍⵓⵢ ⵙ ⵜⵉⵍⵉⵜ ⵏ ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴰⴷ ⵉⵍⴽⵎ ⴰⵙⵡⵉⵔ ⴰⵎⴰⵜⵜⵓⵢ ⴰⴽⴽⵯ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ».<ref>{{cite web |last1=Crair |first1=Ben |date=September 2018 |title=Why Do So Many People Still Want to Believe in Bigfoot? |url=https://www.smithsonianmag.com/history/why-so-many-people-still-believe-in-bigfoot-180970045/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20201217082643/https://www.smithsonianmag.com/history/why-so-many-people-still-believe-in-bigfoot-180970045/ |archive-date=December 17, 2020 |access-date=December 14, 2020 |website=[[Smithsonian (magazine)|Smithsonian]]}}</ref> ⵢⴰⵏ ⵓⵙⴰⴳⴳⵯ ⵏ ⵜⴰⵏⵏⴰⵢⵉⵏ ⴳ 2020 ⵉⵙⴽⵏ ⴷ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵢⴰⵏ ⴳⵔ ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ 10 ⵏ ⵉⵏⴰⵥⵓⵎⵏ ⵉⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏⵉⵢⵏ ⴼⵍⵙⵏ ⵉⵙ ⴷ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵉⴳⴰ « ⵓⵖⵏⵉⵡ ⵉⴷⴷⵔⵏ, ⵉⵍⵍⴰ ⵙ [[ⵜⵉⴷⵜ]] ».<ref>{{cite web |last1=Brode |first1=Noah |date=May 11, 2020 |title=Bigfoot is Real (For 11% of U.S. Adults) |url=https://civicscience.com/bigfoot-is-real-for-11-of-u-s-adults/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210410121821/https://civicscience.com/bigfoot-is-real-for-11-of-u-s-adults/ |archive-date=April 10, 2021 |access-date=March 23, 2021 |website=civicscience.com |publisher=CivicScience}}</ref> ⵖ ⵓⵎⵙⴰⵙⴰ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵔⵣⴰⵡⵜ ⵏ ⵉⵙⴼⴽⴰ ⴳ [[ⵎⴰⵢⵢⵓ]] 2023, ⵉⵡⴰⵍⵉⵡⵏ "Bigfoot" ⴷ "Sasquatch" ⴰⵔ ⵜⵜⵢⴰⵔⴰⵏ ⴳ ⵉⵎⵙⵎⵓⵙⵙⵓⵜⵏ ⵏ ⵓⵙⵉⴳⴳⵍ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ 200,000 ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⴳ [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵎⵓⵏⵏⵉⵏ]], ⴷ ⵓⴳⴳⴰⵔ ⵏ 660,000 ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⴳ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⴰⴽⴽⵯ.<ref>{{cite web |last1=Fechino |first1=Ashlee |date=May 2, 2023 |title=Myths and Legends: The Most Popular Cryptids in Every US State |url=https://wealthofgeeks.com/cryptids/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230930215434/https://wealthofgeeks.com/cryptids/ |archive-date=September 30, 2023 |access-date=September 13, 2023 |website=wealthofgeeks.com}}</ref> ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 2025, ⵜⵉⵡⵉ ⴷ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵜ ⵏ ⵢⵓⵏⵉⴽⵓⴷ (Unicode Consortium) ⵢⴰⵏ [[ⵉⵎⵓⵊⵉ]] (emoji) ⵏ ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ ⵎⵉ ⵙⵎⵍⴰⵏ "ⵓⵖⵏⵉⵡ ⴱⵓ ⴰⵏⵥⴰⴹⵏ". <ref>{{cite web |last1=Campbell |first1=Ian Carlos |date=July 21, 2025 |title=Unicode's new emoji refuses to put respect on Bigfoot's name |url=https://www.engadget.com/mobile/unicodes-new-emoji-refuses-to-put-respect-on-bigfoots-name-184412935.html |access-date=July 28, 2025 |website=engadget.com |publisher=Engadget}}</ref> == ⵓⵖⵏⵉⵡⵏ ⴷⴰ ⵜ ⵔⵡⴰⵙⵏⵉⵏ == # ⴰⵍⵎⴰⵙ (Almas) – [[ⴰⵙⵢⴰ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ]] (ⵜⵓⵥⵥⵓⵎⵜ ⵏ ⴰⵙⵢⴰ) # ⴰⵎ ⴼⵉⵔ ⵍⵢⴰⵜ ⵎⵓⵔ (Am Fear Liath Mòr) – [[ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] # ⴰⵎⵓⵎⵓⵏⴳⵓ (Amomongo) – [[ⴼⵉⵍⵉⴱⵉⵏ]] # ⴱⴰⵔⵎⴰⵏⵓ (Barmanou) – [[ⴰⴼⵖⴰⵏⵉⵙⵜⴰⵏ]] / [[ⴱⴰⴽⵉⵙⵜⴰⵏ]] # ⴰⵔⴳⴰⵣ-ⵉⴷⴷⵓⵡ ⵏ ⴱⵓⴽⵉⵜ ⵜⵉⵎⴰⵀ (Bukit Timah Monkey Man) – [[ⵙⵉⵏⵖⴰⴼⵓⵔⴰ]] # ⵉⴱⵓ ⴳⵓⴳⵓ (Ebu Gogo) – [[ⴰⵏⴷⵓⵏⵉⵙⵢⴰ|ⵉⵏⴷⵓⵏⵉⵙⵢⴰ]] # ⵜⴰⵔⵢⴰⵍ ⵏ ⴼⵓⴽⵉ (Fouke Monster) – [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] ⵏ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ # ⵀⵉⴱⴰⴳⵓⵏ (Hibagon) – [[ⵊⵊⴰⴱⴱⵓⵏ]] # ⵎⴰⵏⴷⵉ ⴱⴰⵔⵓⵏⴳ (Mande Barung) – [[ⵀⵉⵏⴷⵓⵙⵜⴰⵏ|ⵍⵀⵉⵏⴷ]] # ⵎⵉⵙⵜⴰⴱⵉⵡ (Mistapew) – ⵜⵉⴷⵍⵙⵉⵡⵉⵏ # ⵜⵉⵍⴳⵓⵏⴽⵉⵢⵉⵏ (Algonquin) ⵎⵓⵎⵓ ⴷ ⴰⵏⵥⴹⴰⵎ (Momo the Monster) – [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⵏ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ]] # ⵏⵉⵜⴰⵢⵡⵓ (Nittaewo) – [[ⵙⵔⵉ ⵍⴰⵏⴽⴰ|ⵙⵔⵉⵍⴰⵏⴽⴰ]] # ⵓⵔⴰⵏⴳ ⵎⴰⵡⴰⵙ (Orang Mawas) – [[ⵎⴰⵍⵉⵣⵢⴰ]] # ⵓⵔⴰⵏⴳ ⴱⵉⵏⴷⵉⴽ (Orang Pendek) – [[ⴰⵏⴷⵓⵏⵉⵙⵢⴰ|ⵉⵏⴷⵓⵏⵉⵙⵢⴰ]] # ⵙⵉⵙⵉⵎⵉⵜⵓ (Sisimito) – [[ⵜⴰⵎⵔⵉⴽⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ|ⵜⴰⵎⵉⵔⵉⴽⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵎⴰⵙⵜ]] # ⴰⴱⴹⵓⴹ-ⵙⴽⵓⵏⴽ (Skunk ape) – [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⵏ ⵎⵉⵔⵉⴽⴰⵏ]] # ⵓⵔⴰⵢⵓⵍⵉ (Urayuli) – [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ|ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ]], [[ⴽⴰⵏⴰⴷⴰ]] # ⴰⵔⴳⴰⵣ ⵉⴹⵓⵥⵏ ⵏⵖ ⴷ ⵉⵎⵥⴳⵉ ⵏⵖ ⴷ ⴰⵡⵃⵛⵉ (Wild Man of the Navidad) – [[ⵉⵡⴰⵏⴽⵏ ⵉⵎⵓⵏⵏ]] ([[ⵜⵉⴽⵚⴰⵚ]]) # ⵢⵉⵔⵉⵏ (Yeren) – [[ⵛⵛⵉⵏⵡⴰ]] # ⵢⵉⵜⵉ (Yeti) – [[ⵜⴰⵣⵉⵜ|ⴰⵙⵢⴰ]] # ⵢⵓⵡⵉ (Yowie) – [[ⵓⵙⵜⵔⴰⵍⵢⴰ]] == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ<ref>[https://tal.ircam.ma/dglai/search/lexie/144282/%E2%B4%B0%E2%B5%99%E2%B4%B0%E2%B5%96%E2%B5%93%E2%B5%8D/0/0 ⵥⵕ ⴰⵎⴰⴳⵓⵜ ⵏ ⵜⴳⵓⵔⵉ "ⴰⵙⴰⵖⵓⵍ" ⴳ ⵎⵙⵎⵓⵏ ⴰⵡⴰⵍ ⴰⵎⴰⵜⴰⵢ ⵏ ⵜⵎⴰⵣⵉⵖⵜ] </ref> == {{ⵉⵙⴰⵖⵓⵍⵏ}} 726rvsrjmaox5xdl78oe2pp96mb8kj0 ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ (ⵓⵏⴳⴰⵍ) 0 55018 197955 197946 2026-10-28T12:16:07Z Aɣaras iḍlan 211 /* */ 197955 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} ⵉⴳⴰ «'''ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''» ⵢⴰⵏ [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] ⵏ [[ⵜⴰⵡⴷⴰ]] ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵍⵍⵉ ⵢⵓⵔⴰ [[ⴰⵎⴰⵔⴰ (ⴰⵎⴳⴰⵢ)|ⵓⵎⴰⵔⴰ]] [[ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ|ⴰⵢⵉⵔⵍⴰⵏⴷ]] [[ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ]] (Bram Stoker) ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1897. ⵉⵜⵜⵢⴰⵍⴰⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵜⴱⵔⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⴽⵜⴰⵢ ⵜⵉⵡⵙⵙⴼⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵜⵖⵎⵉⵙⵉⵏ. ⵓⵔ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴱⵔⴰⵣ ⴽⴰ; ⴰⵔ ⵜⵜⵙⵙⵏⵜⴰⵢ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵣⵣⴰⵔⴼⵓ (ⴰⵡⴽⵉⵍ) [[ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ|ⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵉ]], '''ⵊⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ''', ⵍⵍⵉ ⵉⵙⴽⵔⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵉⵖⵕⵎ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵖⵓⵕ ⵖ [[ⵜⵔⴰⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], '''ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''. ⵍⵍⵉⵖ ⴷ ⵉⵙⴱⴰⵢⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ (ⴼⴰⵎⴱⵉⵔ), ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵎⵓⵜⵜⴰⵢ ⵙ ⵏⴳⵍⵉⵣ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵡⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵜⵖⵔⵎⵜ ⵏ ⵡⵉⵜⴱⵉ (Whitby) ⵍⵍⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖ ⵢⵉⵍⵍ. ⵉⵍⵎⵎⴰ, ⵉⵎⵓⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵖⴼ ⵉⵜⵜⵏⴱⴰⴹ ⴰⴱⵔⴰⵀⴰⵎ ⴼⴰⵏ ⵀⵉⵍⵙⵉⵏⴳ (Abraham Van Helsing), ⴰⵔ ⴳⵯⵎⵎⵔⵏ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴰⴷ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵜ ⵏⵖⴰⵏ. «ⵔⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⵉⵜⵜⵢⴰⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1890, ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵉⵙ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵉⴹⵉ ⵏ ⵜⴰⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵓⵣⵎⵉⵎⵉⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ. ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⵏⴰⴳⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵥⴰⵎⵓⵎⵏ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵢⵓⴳⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ «ⴼⵍⴰⴷ ⴱⵓ-ⵜⵙⵇⵇⴰⵔⵜ» (Vlad the Impaler) ⴷ ⵜⵇⵏⴷⵓⵛⵜ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⴱⴰⵜⵓⵔⵉ (Elizabeth Báthory), ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵉⵎⴰⵢⵏⵓⵜⵏ ⴰⵔ ⴷⴰⵖ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⴽⵔⴰ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵏⵜⵜⴰⵏ ⵉⵙ ⵢⵓⴼⴰ ⵉⵙⵎ ⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ ⴷ ⵎⵓⵍⴷⴰⴼⵢⴰ, ⵉⵙⵜⵉ ⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵛⴽⵓ ⵉⵖⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵉⵙ «ⵉⴱⵍⵉⵙ / ⴰⵇⴰⵙⵉⵙ» ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵔⵓⵎⴰⵏⵉⵜ.» == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == o1cruffr6c2nl9wass2rsib6j9yz9uz 197956 197955 2026-10-28T12:29:50Z Aɣaras iḍlan 211 /* */ 197956 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} ⵉⴳⴰ «'''ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''» ⵢⴰⵏ [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] ⵏ [[ⵜⴰⵡⴷⴰ]] ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵍⵍⵉ ⵢⵓⵔⴰ [[ⴰⵎⴰⵔⴰ (ⴰⵎⴳⴰⵢ)|ⵓⵎⴰⵔⴰ]] [[ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ|ⴰⵢⵉⵔⵍⴰⵏⴷ]] [[ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ]] (Bram Stoker) ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1897. ⵉⵜⵜⵢⴰⵍⴰⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵜⴱⵔⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⴽⵜⴰⵢ ⵜⵉⵡⵙⵙⴼⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵜⵖⵎⵉⵙⵉⵏ. ⵓⵔ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴱⵔⴰⵣ ⴽⴰ; ⴰⵔ ⵜⵜⵙⵙⵏⵜⴰⵢ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵣⵣⴰⵔⴼⵓ (ⴰⵡⴽⵉⵍ) [[ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ|ⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵉ]], '''ⵊⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ''', ⵍⵍⵉ ⵉⵙⴽⵔⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵉⵖⵕⵎ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵖⵓⵕ ⵖ [[ⵜⵔⴰⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], '''ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''.<ref name=":1">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Signoret |first=Annelise |date=2023-08-03 |title=Feuilletez "Dracula" de Bram Stoker avec les oreilles |url=https://www.radiofrance.fr/franceculture/feuilletez-dracula-de-bram-stoker-avec-les-oreilles-1659613 |access-date=2026-10-28 |website=France Culture |language=fr}}</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⴷ ⵉⵙⴱⴰⵢⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ (ⴼⴰⵎⴱⵉⵔ), ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵎⵓⵜⵜⴰⵢ ⵙ ⵏⴳⵍⵉⵣ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵡⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵜⵖⵔⵎⵜ ⵏ ⵡⵉⵜⴱⵉ (Whitby) ⵍⵍⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖ ⵢⵉⵍⵍ. ⵉⵍⵎⵎⴰ, ⵉⵎⵓⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵖⴼ ⵉⵜⵜⵏⴱⴰⴹ ⴰⴱⵔⴰⵀⴰⵎ ⴼⴰⵏ ⵀⵉⵍⵙⵉⵏⴳ (Abraham Van Helsing), ⴰⵔ ⴳⵯⵎⵎⵔⵏ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴰⴷ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵜ ⵏⵖⴰⵏ.<ref>{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=admin9361 |title=Dracula — Bram Stoker : Résumé et Analyse |url=https://cours-et-fiches.com/livres/dracula-bram-stoker/ |access-date=2026-10-28 |website=Cours et Fiches |language=fr-FR}}</ref><ref>{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Gallerix |title=Résumé de Dracula |url=https://fr.gallerix.ru/news/lit/202201/drakula/ |access-date=2026-10-28 |website=Gallerix.ru |language=fr}}</ref> «ⵔⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⵉⵜⵜⵢⴰⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1890, ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵉⵙ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵉⴹⵉ ⵏ ⵜⴰⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵓⵣⵎⵉⵎⵉⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref name=":1" /> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⵏⴰⴳⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵥⴰⵎⵓⵎⵏ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵢⵓⴳⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ «ⴼⵍⴰⴷ ⴱⵓ-ⵜⵙⵇⵇⴰⵔⵜ» (Vlad the Impaler) ⴷ ⵜⵇⵏⴷⵓⵛⵜ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⴱⴰⵜⵓⵔⵉ (Elizabeth Báthory), ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵉⵎⴰⵢⵏⵓⵜⵏ ⴰⵔ ⴷⴰⵖ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⴽⵔⴰ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵏⵜⵜⴰⵏ ⵉⵙ ⵢⵓⴼⴰ ⵉⵙⵎ ⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ ⴷ ⵎⵓⵍⴷⴰⴼⵢⴰ, ⵉⵙⵜⵉ ⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵛⴽⵓ ⵉⵖⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵉⵙ «ⵉⴱⵍⵉⵙ / ⴰⵇⴰⵙⵉⵙ» ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵔⵓⵎⴰⵏⵉⵜ.» «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵓⴹ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎ. ⴳ ⵓⵣⴳⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 20, ⵓⴼⴰⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵉⵙⵓⵔⴰ ⵉⵙ ⵉⵙⴽⵔ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴳⴰⵍ ⵖ ⵓⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⴼⵙⵙⴰⵔ ⵖ ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ (ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ), ⴰⵢⵍⵍⵉ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⵙ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ, ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴷ ⵖⵉⵏⵏ ⴳⵏ ⴰⵢⴷⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ. ⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵍⵍⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵉ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵉⴼⵍ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴷⵔⴰⴽⵓⵍⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴰⵙⵍⵉⵜ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵙⵓⵍⴼ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ ⴼ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ; ⵙ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 700 ⵏ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵖ ⵡⴰⵏⴰⵡⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵏ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ (ⵍⵎⵉⴷⵢⴰ), ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ «ⴳⵉⵏⵉⵙ» ⵏ ⵉⵣⵡⵉⵍⵏ ⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵙⴽⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⵏⴰⴷⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ. == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == p4vbm13dv3qwh53nvg3lguulorxgkeo 197957 197956 2026-10-28T12:35:26Z Aɣaras iḍlan 211 /* */ 197957 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} ⵉⴳⴰ «'''ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''» ⵢⴰⵏ [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] ⵏ [[ⵜⴰⵡⴷⴰ]] ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵍⵍⵉ ⵢⵓⵔⴰ [[ⴰⵎⴰⵔⴰ (ⴰⵎⴳⴰⵢ)|ⵓⵎⴰⵔⴰ]] [[ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ|ⴰⵢⵉⵔⵍⴰⵏⴷ]] [[ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ]] (Bram Stoker) ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1897.<ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /> ⵉⵜⵜⵢⴰⵍⴰⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵜⴱⵔⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⴽⵜⴰⵢ ⵜⵉⵡⵙⵙⴼⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵜⵖⵎⵉⵙⵉⵏ. ⵓⵔ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴱⵔⴰⵣ ⴽⴰ; ⴰⵔ ⵜⵜⵙⵙⵏⵜⴰⵢ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵣⵣⴰⵔⴼⵓ (ⴰⵡⴽⵉⵍ) [[ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ|ⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵉ]], '''ⵊⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ''', ⵍⵍⵉ ⵉⵙⴽⵔⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵉⵖⵕⵎ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵖⵓⵕ ⵖ [[ⵜⵔⴰⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], '''ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''.<ref name=":1">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Signoret |first=Annelise |date=2023-08-03 |title=Feuilletez "Dracula" de Bram Stoker avec les oreilles |url=https://www.radiofrance.fr/franceculture/feuilletez-dracula-de-bram-stoker-avec-les-oreilles-1659613 |access-date=2026-10-28 |website=France Culture |language=fr}}</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⴷ ⵉⵙⴱⴰⵢⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ (ⴼⴰⵎⴱⵉⵔ), ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵎⵓⵜⵜⴰⵢ ⵙ ⵏⴳⵍⵉⵣ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵡⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵜⵖⵔⵎⵜ ⵏ ⵡⵉⵜⴱⵉ (Whitby) ⵍⵍⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖ ⵢⵉⵍⵍ. ⵉⵍⵎⵎⴰ, ⵉⵎⵓⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵖⴼ ⵉⵜⵜⵏⴱⴰⴹ ⴰⴱⵔⴰⵀⴰⵎ ⴼⴰⵏ ⵀⵉⵍⵙⵉⵏⴳ (Abraham Van Helsing), ⴰⵔ ⴳⵯⵎⵎⵔⵏ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴰⴷ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵜ ⵏⵖⴰⵏ.<ref name=":2">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=admin9361 |title=Dracula — Bram Stoker : Résumé et Analyse |url=https://cours-et-fiches.com/livres/dracula-bram-stoker/ |access-date=2026-10-28 |website=Cours et Fiches |language=fr-FR}}</ref><ref name=":3">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Gallerix |title=Résumé de Dracula |url=https://fr.gallerix.ru/news/lit/202201/drakula/ |access-date=2026-10-28 |website=Gallerix.ru |language=fr}}</ref> «ⵔⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⵉⵜⵜⵢⴰⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1890, ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵉⵙ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵉⴹⵉ ⵏ ⵜⴰⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵓⵣⵎⵉⵎⵉⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref name=":1" /> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⵏⴰⴳⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵥⴰⵎⵓⵎⵏ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵢⵓⴳⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ «ⴼⵍⴰⴷ ⴱⵓ-ⵜⵙⵇⵇⴰⵔⵜ» (Vlad the Impaler) ⴷ ⵜⵇⵏⴷⵓⵛⵜ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⴱⴰⵜⵓⵔⵉ (Elizabeth Báthory), ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵉⵎⴰⵢⵏⵓⵜⵏ ⴰⵔ ⴷⴰⵖ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⴽⵔⴰ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵏⵜⵜⴰⵏ ⵉⵙ ⵢⵓⴼⴰ ⵉⵙⵎ ⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ ⴷ ⵎⵓⵍⴷⴰⴼⵢⴰ, ⵉⵙⵜⵉ ⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵛⴽⵓ ⵉⵖⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵉⵙ «ⵉⴱⵍⵉⵙ / ⴰⵇⴰⵙⵉⵙ» ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵔⵓⵎⴰⵏⵉⵜ.» «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵓⴹ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎ. ⴳ ⵓⵣⴳⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 20, ⵓⴼⴰⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵉⵙⵓⵔⴰ ⵉⵙ ⵉⵙⴽⵔ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴳⴰⵍ ⵖ ⵓⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⴼⵙⵙⴰⵔ ⵖ ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ (ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ), ⴰⵢⵍⵍⵉ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⵙ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ, ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴷ ⵖⵉⵏⵏ ⴳⵏ ⴰⵢⴷⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ. ⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵍⵍⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵉ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵉⴼⵍ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴷⵔⴰⴽⵓⵍⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴰⵙⵍⵉⵜ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵙⵓⵍⴼ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ ⴼ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ; ⵙ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 700 ⵏ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵖ ⵡⴰⵏⴰⵡⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵏ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ (ⵍⵎⵉⴷⵢⴰ), ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ «ⴳⵉⵏⵉⵙ» ⵏ ⵉⵣⵡⵉⵍⵏ ⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵙⴽⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⵏⴰⴷⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref>{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=ICI.Radio-Canada.ca |first=Zone Insolite- |date=2022-05-27 |title=Rassemblement record de vampires en Angleterre en hommage à Dracula |url=https://ici.radio-canada.ca/nouvelle/1886717/record-vampires-angleterre-dracula-guinness |access-date=2026-10-28 |website=Radio-Canada |publisher=Radio-Canada.ca |language=fr-ca}}</ref> == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == etep07tq39p1vyvoqbrq5yk7jkyv7wa 197958 197957 2026-10-28T12:56:51Z Aɣaras iḍlan 211 /* */ 197958 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} ⵉⴳⴰ «'''ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''» ⵢⴰⵏ [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] ⵏ [[ⵜⴰⵡⴷⴰ]] ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵍⵍⵉ ⵢⵓⵔⴰ [[ⴰⵎⴰⵔⴰ (ⴰⵎⴳⴰⵢ)|ⵓⵎⴰⵔⴰ]] [[ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ|ⴰⵢⵉⵔⵍⴰⵏⴷ]] [[ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ]] (Bram Stoker) ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1897.<ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /> ⵉⵜⵜⵢⴰⵍⴰⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵜⴱⵔⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⴽⵜⴰⵢ ⵜⵉⵡⵙⵙⴼⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵜⵖⵎⵉⵙⵉⵏ. ⵓⵔ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴱⵔⴰⵣ ⴽⴰ; ⴰⵔ ⵜⵜⵙⵙⵏⵜⴰⵢ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵣⵣⴰⵔⴼⵓ (ⴰⵡⴽⵉⵍ) [[ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ|ⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵉ]], '''ⵊⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ''', ⵍⵍⵉ ⵉⵙⴽⵔⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵉⵖⵕⵎ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵖⵓⵕ ⵖ [[ⵜⵔⴰⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], '''ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''.<ref name=":1">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Signoret |first=Annelise |date=2023-08-03 |title=Feuilletez "Dracula" de Bram Stoker avec les oreilles |url=https://www.radiofrance.fr/franceculture/feuilletez-dracula-de-bram-stoker-avec-les-oreilles-1659613 |access-date=2026-10-28 |website=France Culture |language=fr}}</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⴷ ⵉⵙⴱⴰⵢⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ (ⴼⴰⵎⴱⵉⵔ), ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵎⵓⵜⵜⴰⵢ ⵙ ⵏⴳⵍⵉⵣ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵡⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵜⵖⵔⵎⵜ ⵏ ⵡⵉⵜⴱⵉ (Whitby) ⵍⵍⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖ ⵢⵉⵍⵍ. ⵉⵍⵎⵎⴰ, ⵉⵎⵓⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵖⴼ ⵉⵜⵜⵏⴱⴰⴹ ⴰⴱⵔⴰⵀⴰⵎ ⴼⴰⵏ ⵀⵉⵍⵙⵉⵏⴳ (Abraham Van Helsing), ⴰⵔ ⴳⵯⵎⵎⵔⵏ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴰⴷ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵜ ⵏⵖⴰⵏ.<ref name=":2">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=admin9361 |title=Dracula — Bram Stoker : Résumé et Analyse |url=https://cours-et-fiches.com/livres/dracula-bram-stoker/ |access-date=2026-10-28 |website=Cours et Fiches |language=fr-FR}}</ref><ref name=":3">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Gallerix |title=Résumé de Dracula |url=https://fr.gallerix.ru/news/lit/202201/drakula/ |access-date=2026-10-28 |website=Gallerix.ru |language=fr}}</ref> «ⵔⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⵉⵜⵜⵢⴰⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1890, ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵉⵙ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵉⴹⵉ ⵏ ⵜⴰⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵓⵣⵎⵉⵎⵉⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref name=":1" /> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⵏⴰⴳⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵥⴰⵎⵓⵎⵏ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵢⵓⴳⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ «ⴼⵍⴰⴷ ⴱⵓ-ⵜⵙⵇⵇⴰⵔⵜ» (Vlad the Impaler) ⴷ ⵜⵇⵏⴷⵓⵛⵜ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⴱⴰⵜⵓⵔⵉ (Elizabeth Báthory), ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵉⵎⴰⵢⵏⵓⵜⵏ ⴰⵔ ⴷⴰⵖ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⴽⵔⴰ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵏⵜⵜⴰⵏ ⵉⵙ ⵢⵓⴼⴰ ⵉⵙⵎ ⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ ⴷ ⵎⵓⵍⴷⴰⴼⵢⴰ, ⵉⵙⵜⵉ ⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵛⴽⵓ ⵉⵖⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵉⵙ «ⵉⴱⵍⵉⵙ / ⴰⵇⴰⵙⵉⵙ» ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵔⵓⵎⴰⵏⵉⵜ.» «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵓⴹ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎ. ⴳ ⵓⵣⴳⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 20, ⵓⴼⴰⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵉⵙⵓⵔⴰ ⵉⵙ ⵉⵙⴽⵔ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴳⴰⵍ ⵖ ⵓⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⴼⵙⵙⴰⵔ ⵖ ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ (ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ), ⴰⵢⵍⵍⵉ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⵙ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ, ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴷ ⵖⵉⵏⵏ ⴳⵏ ⴰⵢⴷⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ. ⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵍⵍⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵉ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵉⴼⵍ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴷⵔⴰⴽⵓⵍⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴰⵙⵍⵉⵜ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵙⵓⵍⴼ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ ⴼ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ; ⵙ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 700 ⵏ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵖ ⵡⴰⵏⴰⵡⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵏ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ (ⵍⵎⵉⴷⵢⴰ), ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ «ⴳⵉⵏⵉⵙ» ⵏ ⵉⵣⵡⵉⵍⵏ ⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵙⴽⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⵏⴰⴷⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref>{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=ICI.Radio-Canada.ca |first=Zone Insolite- |date=2022-05-27 |title=Rassemblement record de vampires en Angleterre en hommage à Dracula |url=https://ici.radio-canada.ca/nouvelle/1886717/record-vampires-angleterre-dracula-guinness |access-date=2026-10-28 |website=Radio-Canada |publisher=Radio-Canada.ca |language=fr-ca}}</ref> == ⵜⴰⵙⴷⴼⴼⵉⵔⵜ == === ⴰⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ === ⵉⵍⵓⵍ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⴽⵍⵓⵏⵜⴰⵔⴼ (Clontarf) ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⴰⵙⵙⴼ ⵏ 8 ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 1847 (ⵉⵍⵓⵍ ⵖ 1847), ⵉⴳ ⵡⵉⵙⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⵙⴰⵜ ⵜⵡⵎⴰⵜ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⴼⵔⵓⵅ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵔⵣⵎⵏ, ⵉⵖⵔⴰ ⵖ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵉⴽⵛⵉⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⵉⴽⵛⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ «ⵜⵔⵉⵏⵉⵜⵉ ⴽⵓⵍⵉⴷⵊ» ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1860, ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵖ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1870. ⵍⵍⵉⵖ ⵢⵓⵔⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴼ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving), ⵓⵔⵔⵉⵏ ⴷ ⴳⴰⵏ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ. ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1878, ⵉⴼⴽⴰ ⴰⵙ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⴰⵎⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ «ⵍⴰⵢⵙⵢⵓⵎ» (Lyceum Theatre) ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⵜⵜ. ⵉⵜⴰⵀⵍ ⴼⵍⵓⵔⴰⵏⵙ ⴱⴰⵍⴽⵓⵎⴱ (Florence Balcombe) ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⴰⵔ ⵜⵙⴽⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵏⴼⵖⵓⴷⵔⵜ ⵍⵉⵣⴰ ⵀⵓⴱⴽⵉⵏⵣ ⵉⵙ ⴷ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵜⵙⵖⵉ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴰⴷ ⵉⵏⵢⴰⵍⴽⴰⵎ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵜⴻⵜⵜⵔ ⵙⵔⵙ ⴰⴷ ⵉⵎⵢⴰⵔ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵉⵎⵢⴰⴽⴰⵣ ⴷ ⵉⵏⵎⵖⵓⵕⵏ ⴷ ⵉⵏⴼⵍⴰⵙ ⵏ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ ⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵕⵉ. ⵎⴰⵛⵛ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵖⵎⴽⴰⵏⵏ ⴰⴽⴽⵯ, ⵉⵏⵏⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖⴼ ⵓⴳⴰⵢⵢⵓ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ, ⵉⴹⵓⴼ ⵙ ⵉⵡⵉⵣ ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵉⵎⵏ ⵏⵏⵙ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == qkupypytga8ckj6uvraqy8jfnsezwk0 197959 197958 2026-10-28T13:02:33Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⴰⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ */ 197959 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} ⵉⴳⴰ «'''ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''» ⵢⴰⵏ [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] ⵏ [[ⵜⴰⵡⴷⴰ]] ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵍⵍⵉ ⵢⵓⵔⴰ [[ⴰⵎⴰⵔⴰ (ⴰⵎⴳⴰⵢ)|ⵓⵎⴰⵔⴰ]] [[ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ|ⴰⵢⵉⵔⵍⴰⵏⴷ]] [[ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ]] (Bram Stoker) ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1897.<ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /> ⵉⵜⵜⵢⴰⵍⴰⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵜⴱⵔⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⴽⵜⴰⵢ ⵜⵉⵡⵙⵙⴼⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵜⵖⵎⵉⵙⵉⵏ. ⵓⵔ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴱⵔⴰⵣ ⴽⴰ; ⴰⵔ ⵜⵜⵙⵙⵏⵜⴰⵢ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵣⵣⴰⵔⴼⵓ (ⴰⵡⴽⵉⵍ) [[ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ|ⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵉ]], '''ⵊⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ''', ⵍⵍⵉ ⵉⵙⴽⵔⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵉⵖⵕⵎ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵖⵓⵕ ⵖ [[ⵜⵔⴰⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], '''ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''.<ref name=":1">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Signoret |first=Annelise |date=2023-08-03 |title=Feuilletez "Dracula" de Bram Stoker avec les oreilles |url=https://www.radiofrance.fr/franceculture/feuilletez-dracula-de-bram-stoker-avec-les-oreilles-1659613 |access-date=2026-10-28 |website=France Culture |language=fr}}</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⴷ ⵉⵙⴱⴰⵢⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ (ⴼⴰⵎⴱⵉⵔ), ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵎⵓⵜⵜⴰⵢ ⵙ ⵏⴳⵍⵉⵣ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵡⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵜⵖⵔⵎⵜ ⵏ ⵡⵉⵜⴱⵉ (Whitby) ⵍⵍⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖ ⵢⵉⵍⵍ. ⵉⵍⵎⵎⴰ, ⵉⵎⵓⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵖⴼ ⵉⵜⵜⵏⴱⴰⴹ ⴰⴱⵔⴰⵀⴰⵎ ⴼⴰⵏ ⵀⵉⵍⵙⵉⵏⴳ (Abraham Van Helsing), ⴰⵔ ⴳⵯⵎⵎⵔⵏ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴰⴷ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵜ ⵏⵖⴰⵏ.<ref name=":2">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=admin9361 |title=Dracula — Bram Stoker : Résumé et Analyse |url=https://cours-et-fiches.com/livres/dracula-bram-stoker/ |access-date=2026-10-28 |website=Cours et Fiches |language=fr-FR}}</ref><ref name=":3">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Gallerix |title=Résumé de Dracula |url=https://fr.gallerix.ru/news/lit/202201/drakula/ |access-date=2026-10-28 |website=Gallerix.ru |language=fr}}</ref> «ⵔⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⵉⵜⵜⵢⴰⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1890, ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵉⵙ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵉⴹⵉ ⵏ ⵜⴰⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵓⵣⵎⵉⵎⵉⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref name=":1" /> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⵏⴰⴳⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵥⴰⵎⵓⵎⵏ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵢⵓⴳⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ «ⴼⵍⴰⴷ ⴱⵓ-ⵜⵙⵇⵇⴰⵔⵜ» (Vlad the Impaler) ⴷ ⵜⵇⵏⴷⵓⵛⵜ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⴱⴰⵜⵓⵔⵉ (Elizabeth Báthory), ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵉⵎⴰⵢⵏⵓⵜⵏ ⴰⵔ ⴷⴰⵖ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⴽⵔⴰ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵏⵜⵜⴰⵏ ⵉⵙ ⵢⵓⴼⴰ ⵉⵙⵎ ⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ ⴷ ⵎⵓⵍⴷⴰⴼⵢⴰ, ⵉⵙⵜⵉ ⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵛⴽⵓ ⵉⵖⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵉⵙ «ⵉⴱⵍⵉⵙ / ⴰⵇⴰⵙⵉⵙ» ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵔⵓⵎⴰⵏⵉⵜ.» «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵓⴹ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎ. ⴳ ⵓⵣⴳⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 20, ⵓⴼⴰⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵉⵙⵓⵔⴰ ⵉⵙ ⵉⵙⴽⵔ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴳⴰⵍ ⵖ ⵓⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⴼⵙⵙⴰⵔ ⵖ ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ (ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ), ⴰⵢⵍⵍⵉ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⵙ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ, ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴷ ⵖⵉⵏⵏ ⴳⵏ ⴰⵢⴷⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ. ⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵍⵍⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵉ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵉⴼⵍ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴷⵔⴰⴽⵓⵍⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴰⵙⵍⵉⵜ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵙⵓⵍⴼ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ ⴼ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ; ⵙ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 700 ⵏ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵖ ⵡⴰⵏⴰⵡⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵏ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ (ⵍⵎⵉⴷⵢⴰ), ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ «ⴳⵉⵏⵉⵙ» ⵏ ⵉⵣⵡⵉⵍⵏ ⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵙⴽⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⵏⴰⴷⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref>{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=ICI.Radio-Canada.ca |first=Zone Insolite- |date=2022-05-27 |title=Rassemblement record de vampires en Angleterre en hommage à Dracula |url=https://ici.radio-canada.ca/nouvelle/1886717/record-vampires-angleterre-dracula-guinness |access-date=2026-10-28 |website=Radio-Canada |publisher=Radio-Canada.ca |language=fr-ca}}</ref> == ⵜⴰⵙⴷⴼⴼⵉⵔⵜ == === ⴰⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ === ⵉⵍⵓⵍ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⴽⵍⵓⵏⵜⴰⵔⴼ (Clontarf) ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⴰⵙⵙⴼ ⵏ 8 ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 1847 (ⵉⵍⵓⵍ ⵖ 1847), ⵉⴳ ⵡⵉⵙⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⵙⴰⵜ ⵜⵡⵎⴰⵜ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⴼⵔⵓⵅ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵔⵣⵎⵏ, ⵉⵖⵔⴰ ⵖ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵉⴽⵛⵉⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⵉⴽⵛⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ «ⵜⵔⵉⵏⵉⵜⵉ ⴽⵓⵍⵉⴷⵊ» ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1860, ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵖ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1870. ⵍⵍⵉⵖ ⵢⵓⵔⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴼ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving), ⵓⵔⵔⵉⵏ ⴷ ⴳⴰⵏ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ. ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1878, ⵉⴼⴽⴰ ⴰⵙ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⴰⵎⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ «ⵍⴰⵢⵙⵢⵓⵎ» (Lyceum Theatre) ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⵜⵜ. ⵉⵜⴰⵀⵍ ⴼⵍⵓⵔⴰⵏⵙ ⴱⴰⵍⴽⵓⵎⴱ (Florence Balcombe) ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⴰⵔ ⵜⵙⴽⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵏⴼⵖⵓⴷⵔⵜ ⵍⵉⵣⴰ ⵀⵓⴱⴽⵉⵏⵣ ⵉⵙ ⴷ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵜⵙⵖⵉ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴰⴷ ⵉⵏⵢⴰⵍⴽⴰⵎ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵜⴻⵜⵜⵔ ⵙⵔⵙ ⴰⴷ ⵉⵎⵢⴰⵔ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵉⵎⵢⴰⴽⴰⵣ ⴷ ⵉⵏⵎⵖⵓⵕⵏ ⴷ ⵉⵏⴼⵍⴰⵙ ⵏ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ ⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵕⵉ. ⵎⴰⵛⵛ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵖⵎⴽⴰⵏⵏ ⴰⴽⴽⵯ, ⵉⵏⵏⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖⴼ ⵓⴳⴰⵢⵢⵓ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ, ⵉⴹⵓⴼ ⵙ ⵉⵡⵉⵣ ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵉⵎⵏ ⵏⵏⵙ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵔ ⵉⵏⵔⵔⵓ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⵉⵇⴰⵕⵉⴹⵏ ⵏⵏⵙ ⵙⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵙ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⵔⵉ (ⵜⴰⵕⵓⵎⴰⵏⵙⵉⵜ) ⴷ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴳ, ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵎⴰ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ. ⵍⵍⵉⵖ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1912, ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ 18 ⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ. «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⴰⴷⵍⵉⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙⵙ ⵙⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⴼⴼⵖⵏ, ⵢⵓⵛⴽⴰ ⴷ ⵜⵉⵖⵯⵔⴷⵉⵏ ⵏ The Shoulder of Shasta (1895) ⴷ ⴷⴰⵜ ⴰⵙ ⵡⵉⵏ Miss Betty (1898). == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == izqobu9tm9sqvbvfu2ammeyem4my51c 197960 197959 2026-10-28T13:03:08Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⴰⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ */ 197960 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} ⵉⴳⴰ «'''ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''» ⵢⴰⵏ [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] ⵏ [[ⵜⴰⵡⴷⴰ]] ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵍⵍⵉ ⵢⵓⵔⴰ [[ⴰⵎⴰⵔⴰ (ⴰⵎⴳⴰⵢ)|ⵓⵎⴰⵔⴰ]] [[ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ|ⴰⵢⵉⵔⵍⴰⵏⴷ]] [[ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ]] (Bram Stoker) ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1897.<ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /> ⵉⵜⵜⵢⴰⵍⴰⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵜⴱⵔⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⴽⵜⴰⵢ ⵜⵉⵡⵙⵙⴼⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵜⵖⵎⵉⵙⵉⵏ. ⵓⵔ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴱⵔⴰⵣ ⴽⴰ; ⴰⵔ ⵜⵜⵙⵙⵏⵜⴰⵢ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵣⵣⴰⵔⴼⵓ (ⴰⵡⴽⵉⵍ) [[ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ|ⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵉ]], '''ⵊⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ''', ⵍⵍⵉ ⵉⵙⴽⵔⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵉⵖⵕⵎ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵖⵓⵕ ⵖ [[ⵜⵔⴰⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], '''ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''.<ref name=":1">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Signoret |first=Annelise |date=2023-08-03 |title=Feuilletez "Dracula" de Bram Stoker avec les oreilles |url=https://www.radiofrance.fr/franceculture/feuilletez-dracula-de-bram-stoker-avec-les-oreilles-1659613 |access-date=2026-10-28 |website=France Culture |language=fr}}</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⴷ ⵉⵙⴱⴰⵢⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ (ⴼⴰⵎⴱⵉⵔ), ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵎⵓⵜⵜⴰⵢ ⵙ ⵏⴳⵍⵉⵣ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵡⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵜⵖⵔⵎⵜ ⵏ ⵡⵉⵜⴱⵉ (Whitby) ⵍⵍⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖ ⵢⵉⵍⵍ. ⵉⵍⵎⵎⴰ, ⵉⵎⵓⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵖⴼ ⵉⵜⵜⵏⴱⴰⴹ ⴰⴱⵔⴰⵀⴰⵎ ⴼⴰⵏ ⵀⵉⵍⵙⵉⵏⴳ (Abraham Van Helsing), ⴰⵔ ⴳⵯⵎⵎⵔⵏ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴰⴷ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵜ ⵏⵖⴰⵏ.<ref name=":2">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=admin9361 |title=Dracula — Bram Stoker : Résumé et Analyse |url=https://cours-et-fiches.com/livres/dracula-bram-stoker/ |access-date=2026-10-28 |website=Cours et Fiches |language=fr-FR}}</ref><ref name=":3">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Gallerix |title=Résumé de Dracula |url=https://fr.gallerix.ru/news/lit/202201/drakula/ |access-date=2026-10-28 |website=Gallerix.ru |language=fr}}</ref> «ⵔⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⵉⵜⵜⵢⴰⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1890, ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵉⵙ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵉⴹⵉ ⵏ ⵜⴰⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵓⵣⵎⵉⵎⵉⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref name=":1" /> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⵏⴰⴳⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵥⴰⵎⵓⵎⵏ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵢⵓⴳⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ «ⴼⵍⴰⴷ ⴱⵓ-ⵜⵙⵇⵇⴰⵔⵜ» (Vlad the Impaler) ⴷ ⵜⵇⵏⴷⵓⵛⵜ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⴱⴰⵜⵓⵔⵉ (Elizabeth Báthory), ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵉⵎⴰⵢⵏⵓⵜⵏ ⴰⵔ ⴷⴰⵖ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⴽⵔⴰ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵏⵜⵜⴰⵏ ⵉⵙ ⵢⵓⴼⴰ ⵉⵙⵎ ⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ ⴷ ⵎⵓⵍⴷⴰⴼⵢⴰ, ⵉⵙⵜⵉ ⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵛⴽⵓ ⵉⵖⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵉⵙ «ⵉⴱⵍⵉⵙ / ⴰⵇⴰⵙⵉⵙ» ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵔⵓⵎⴰⵏⵉⵜ.» «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵓⴹ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎ. ⴳ ⵓⵣⴳⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 20, ⵓⴼⴰⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵉⵙⵓⵔⴰ ⵉⵙ ⵉⵙⴽⵔ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴳⴰⵍ ⵖ ⵓⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⴼⵙⵙⴰⵔ ⵖ ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ (ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ), ⴰⵢⵍⵍⵉ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⵙ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ, ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴷ ⵖⵉⵏⵏ ⴳⵏ ⴰⵢⴷⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ. ⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵍⵍⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵉ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵉⴼⵍ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴷⵔⴰⴽⵓⵍⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴰⵙⵍⵉⵜ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵙⵓⵍⴼ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ ⴼ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ; ⵙ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 700 ⵏ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵖ ⵡⴰⵏⴰⵡⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵏ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ (ⵍⵎⵉⴷⵢⴰ), ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ «ⴳⵉⵏⵉⵙ» ⵏ ⵉⵣⵡⵉⵍⵏ ⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵙⴽⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⵏⴰⴷⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref>{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=ICI.Radio-Canada.ca |first=Zone Insolite- |date=2022-05-27 |title=Rassemblement record de vampires en Angleterre en hommage à Dracula |url=https://ici.radio-canada.ca/nouvelle/1886717/record-vampires-angleterre-dracula-guinness |access-date=2026-10-28 |website=Radio-Canada |publisher=Radio-Canada.ca |language=fr-ca}}</ref> == ⵜⴰⵙⴷⴼⴼⵉⵔⵜ == === ⴰⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ === ⵉⵍⵓⵍ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⴽⵍⵓⵏⵜⴰⵔⴼ (Clontarf) ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⴰⵙⵙⴼ ⵏ 8 ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 1847 (ⵉⵍⵓⵍ ⵖ 1847), ⵉⴳ ⵡⵉⵙⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⵙⴰⵜ ⵜⵡⵎⴰⵜ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⴼⵔⵓⵅ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵔⵣⵎⵏ, ⵉⵖⵔⴰ ⵖ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵉⴽⵛⵉⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⵉⴽⵛⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ «ⵜⵔⵉⵏⵉⵜⵉ ⴽⵓⵍⵉⴷⵊ» ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1860, ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵖ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1870. ⵍⵍⵉⵖ ⵢⵓⵔⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴼ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving), ⵓⵔⵔⵉⵏ ⴷ ⴳⴰⵏ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ. ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1878, ⵉⴼⴽⴰ ⴰⵙ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⴰⵎⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ «ⵍⴰⵢⵙⵢⵓⵎ» (Lyceum Theatre) ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⵜⵜ. ⵉⵜⴰⵀⵍ ⴼⵍⵓⵔⴰⵏⵙ ⴱⴰⵍⴽⵓⵎⴱ (Florence Balcombe) ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⴰⵔ ⵜⵙⴽⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵏⴼⵖⵓⴷⵔⵜ ⵍⵉⵣⴰ ⵀⵓⴱⴽⵉⵏⵣ ⵉⵙ ⴷ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵜⵙⵖⵉ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴰⴷ ⵉⵏⵢⴰⵍⴽⴰⵎ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵜⴻⵜⵜⵔ ⵙⵔⵙ ⴰⴷ ⵉⵎⵢⴰⵔ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵉⵎⵢⴰⴽⴰⵣ ⴷ ⵉⵏⵎⵖⵓⵕⵏ ⴷ ⵉⵏⴼⵍⴰⵙ ⵏ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ ⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵕⵉ. ⵎⴰⵛⵛ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵖⵎⴽⴰⵏⵏ ⴰⴽⴽⵯ, ⵉⵏⵏⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖⴼ ⵓⴳⴰⵢⵢⵓ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ, ⵉⴹⵓⴼ ⵙ ⵉⵡⵉⵣ ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵉⵎⵏ ⵏⵏⵙ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == qkupypytga8ckj6uvraqy8jfnsezwk0 197961 197960 2026-10-28T13:08:29Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⴰⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ */ 197961 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} ⵉⴳⴰ «'''ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''» ⵢⴰⵏ [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] ⵏ [[ⵜⴰⵡⴷⴰ]] ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵍⵍⵉ ⵢⵓⵔⴰ [[ⴰⵎⴰⵔⴰ (ⴰⵎⴳⴰⵢ)|ⵓⵎⴰⵔⴰ]] [[ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ|ⴰⵢⵉⵔⵍⴰⵏⴷ]] [[ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ]] (Bram Stoker) ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1897.<ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /> ⵉⵜⵜⵢⴰⵍⴰⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵜⴱⵔⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⴽⵜⴰⵢ ⵜⵉⵡⵙⵙⴼⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵜⵖⵎⵉⵙⵉⵏ. ⵓⵔ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴱⵔⴰⵣ ⴽⴰ; ⴰⵔ ⵜⵜⵙⵙⵏⵜⴰⵢ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵣⵣⴰⵔⴼⵓ (ⴰⵡⴽⵉⵍ) [[ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ|ⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵉ]], '''ⵊⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ''', ⵍⵍⵉ ⵉⵙⴽⵔⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵉⵖⵕⵎ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵖⵓⵕ ⵖ [[ⵜⵔⴰⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], '''ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''.<ref name=":1">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Signoret |first=Annelise |date=2023-08-03 |title=Feuilletez "Dracula" de Bram Stoker avec les oreilles |url=https://www.radiofrance.fr/franceculture/feuilletez-dracula-de-bram-stoker-avec-les-oreilles-1659613 |access-date=2026-10-28 |website=France Culture |language=fr}}</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⴷ ⵉⵙⴱⴰⵢⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ (ⴼⴰⵎⴱⵉⵔ), ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵎⵓⵜⵜⴰⵢ ⵙ ⵏⴳⵍⵉⵣ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵡⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵜⵖⵔⵎⵜ ⵏ ⵡⵉⵜⴱⵉ (Whitby) ⵍⵍⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖ ⵢⵉⵍⵍ. ⵉⵍⵎⵎⴰ, ⵉⵎⵓⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵖⴼ ⵉⵜⵜⵏⴱⴰⴹ ⴰⴱⵔⴰⵀⴰⵎ ⴼⴰⵏ ⵀⵉⵍⵙⵉⵏⴳ (Abraham Van Helsing), ⴰⵔ ⴳⵯⵎⵎⵔⵏ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴰⴷ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵜ ⵏⵖⴰⵏ.<ref name=":2">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=admin9361 |title=Dracula — Bram Stoker : Résumé et Analyse |url=https://cours-et-fiches.com/livres/dracula-bram-stoker/ |access-date=2026-10-28 |website=Cours et Fiches |language=fr-FR}}</ref><ref name=":3">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Gallerix |title=Résumé de Dracula |url=https://fr.gallerix.ru/news/lit/202201/drakula/ |access-date=2026-10-28 |website=Gallerix.ru |language=fr}}</ref> «ⵔⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⵉⵜⵜⵢⴰⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1890, ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵉⵙ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵉⴹⵉ ⵏ ⵜⴰⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵓⵣⵎⵉⵎⵉⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref name=":1" /> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⵏⴰⴳⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵥⴰⵎⵓⵎⵏ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵢⵓⴳⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ «ⴼⵍⴰⴷ ⴱⵓ-ⵜⵙⵇⵇⴰⵔⵜ» (Vlad the Impaler) ⴷ ⵜⵇⵏⴷⵓⵛⵜ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⴱⴰⵜⵓⵔⵉ (Elizabeth Báthory), ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵉⵎⴰⵢⵏⵓⵜⵏ ⴰⵔ ⴷⴰⵖ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⴽⵔⴰ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵏⵜⵜⴰⵏ ⵉⵙ ⵢⵓⴼⴰ ⵉⵙⵎ ⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ ⴷ ⵎⵓⵍⴷⴰⴼⵢⴰ, ⵉⵙⵜⵉ ⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵛⴽⵓ ⵉⵖⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵉⵙ «ⵉⴱⵍⵉⵙ / ⴰⵇⴰⵙⵉⵙ» ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵔⵓⵎⴰⵏⵉⵜ.» «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵓⴹ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎ. ⴳ ⵓⵣⴳⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 20, ⵓⴼⴰⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵉⵙⵓⵔⴰ ⵉⵙ ⵉⵙⴽⵔ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴳⴰⵍ ⵖ ⵓⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⴼⵙⵙⴰⵔ ⵖ ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ (ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ), ⴰⵢⵍⵍⵉ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⵙ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ, ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴷ ⵖⵉⵏⵏ ⴳⵏ ⴰⵢⴷⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ. ⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵍⵍⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵉ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵉⴼⵍ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴷⵔⴰⴽⵓⵍⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴰⵙⵍⵉⵜ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵙⵓⵍⴼ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ ⴼ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ; ⵙ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 700 ⵏ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵖ ⵡⴰⵏⴰⵡⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵏ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ (ⵍⵎⵉⴷⵢⴰ), ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ «ⴳⵉⵏⵉⵙ» ⵏ ⵉⵣⵡⵉⵍⵏ ⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵙⴽⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⵏⴰⴷⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref>{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=ICI.Radio-Canada.ca |first=Zone Insolite- |date=2022-05-27 |title=Rassemblement record de vampires en Angleterre en hommage à Dracula |url=https://ici.radio-canada.ca/nouvelle/1886717/record-vampires-angleterre-dracula-guinness |access-date=2026-10-28 |website=Radio-Canada |publisher=Radio-Canada.ca |language=fr-ca}}</ref> == ⵜⴰⵙⴷⴼⴼⵉⵔⵜ == === ⴰⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ === ⵉⵍⵓⵍ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⴽⵍⵓⵏⵜⴰⵔⴼ (Clontarf) ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⴰⵙⵙⴼ ⵏ 8 ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 1847 (ⵉⵍⵓⵍ ⵖ 1847), ⵉⴳ ⵡⵉⵙⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⵙⴰⵜ ⵜⵡⵎⴰⵜ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⴼⵔⵓⵅ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵔⵣⵎⵏ, ⵉⵖⵔⴰ ⵖ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵉⴽⵛⵉⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⵉⴽⵛⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ «ⵜⵔⵉⵏⵉⵜⵉ ⴽⵓⵍⵉⴷⵊ» ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1860, ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵖ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1870. ⵍⵍⵉⵖ ⵢⵓⵔⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴼ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving), ⵓⵔⵔⵉⵏ ⴷ ⴳⴰⵏ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ. ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1878, ⵉⴼⴽⴰ ⴰⵙ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⴰⵎⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ «ⵍⴰⵢⵙⵢⵓⵎ» (Lyceum Theatre) ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⵜⵜ. ⵉⵜⴰⵀⵍ ⴼⵍⵓⵔⴰⵏⵙ ⴱⴰⵍⴽⵓⵎⴱ (Florence Balcombe) ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⴰⵔ ⵜⵙⴽⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵏⴼⵖⵓⴷⵔⵜ ⵍⵉⵣⴰ ⵀⵓⴱⴽⵉⵏⵣ ⵉⵙ ⴷ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵜⵙⵖⵉ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴰⴷ ⵉⵏⵢⴰⵍⴽⴰⵎ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵜⴻⵜⵜⵔ ⵙⵔⵙ ⴰⴷ ⵉⵎⵢⴰⵔ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵉⵎⵢⴰⴽⴰⵣ ⴷ ⵉⵏⵎⵖⵓⵕⵏ ⴷ ⵉⵏⴼⵍⴰⵙ ⵏ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ ⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵕⵉ. ⵎⴰⵛⵛ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵖⵎⴽⴰⵏⵏ ⴰⴽⴽⵯ, ⵉⵏⵏⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖⴼ ⵓⴳⴰⵢⵢⵓ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ, ⵉⴹⵓⴼ ⵙ ⵉⵡⵉⵣ ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵉⵎⵏ ⵏⵏⵙ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵔ ⵉⵏⵔⵔⵓ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⵉⵇⴰⵕⵉⴹⵏ ⵏⵏⵙ ⵙⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵙ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⵔⵉ (ⵜⴰⵕⵓⵎⴰⵏⵙⵉⵜ) ⴷ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴳ,<ref>Eighteen-Bisang, Robert; Miller, Elizabeth, eds. (2008). ''Bram Stoker's Notes for Dracula: A Facsimile Edition''. McFarland & Co. Pub. ISBN&nbsp;<bdi>978-0-7864-5186-9</bdi>. OCLC&nbsp;335291872.</ref> <ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref>ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵎⴰ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1912, ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ 18 ⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⴰⴷⵍⵉⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙⵙ ⵙⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⴼⴼⵖⵏ, ⵢⵓⵛⴽⴰ ⴷ ⵜⵉⵖⵯⵔⴷⵉⵏ ⵏ The Shoulder of Shasta (1895) ⴷ ⴷⴰⵜ ⴰⵙ ⵡⵉⵏ Miss Betty (1898).<ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref> == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == cm6aq28pvnxp5xtqwpj3xbbs0kfby2n 197962 197961 2026-10-28T13:27:29Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⴰⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ */ 197962 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} ⵉⴳⴰ «'''ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''» ⵢⴰⵏ [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] ⵏ [[ⵜⴰⵡⴷⴰ]] ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵍⵍⵉ ⵢⵓⵔⴰ [[ⴰⵎⴰⵔⴰ (ⴰⵎⴳⴰⵢ)|ⵓⵎⴰⵔⴰ]] [[ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ|ⴰⵢⵉⵔⵍⴰⵏⴷ]] [[ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ]] (Bram Stoker) ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1897.<ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /> ⵉⵜⵜⵢⴰⵍⴰⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵜⴱⵔⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⴽⵜⴰⵢ ⵜⵉⵡⵙⵙⴼⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵜⵖⵎⵉⵙⵉⵏ. ⵓⵔ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴱⵔⴰⵣ ⴽⴰ; ⴰⵔ ⵜⵜⵙⵙⵏⵜⴰⵢ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵣⵣⴰⵔⴼⵓ (ⴰⵡⴽⵉⵍ) [[ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ|ⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵉ]], '''ⵊⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ''', ⵍⵍⵉ ⵉⵙⴽⵔⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵉⵖⵕⵎ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵖⵓⵕ ⵖ [[ⵜⵔⴰⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], '''ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''.<ref name=":1">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Signoret |first=Annelise |date=2023-08-03 |title=Feuilletez "Dracula" de Bram Stoker avec les oreilles |url=https://www.radiofrance.fr/franceculture/feuilletez-dracula-de-bram-stoker-avec-les-oreilles-1659613 |access-date=2026-10-28 |website=France Culture |language=fr}}</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⴷ ⵉⵙⴱⴰⵢⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ (ⴼⴰⵎⴱⵉⵔ), ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵎⵓⵜⵜⴰⵢ ⵙ ⵏⴳⵍⵉⵣ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵡⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵜⵖⵔⵎⵜ ⵏ ⵡⵉⵜⴱⵉ (Whitby) ⵍⵍⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖ ⵢⵉⵍⵍ. ⵉⵍⵎⵎⴰ, ⵉⵎⵓⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵖⴼ ⵉⵜⵜⵏⴱⴰⴹ ⴰⴱⵔⴰⵀⴰⵎ ⴼⴰⵏ ⵀⵉⵍⵙⵉⵏⴳ (Abraham Van Helsing), ⴰⵔ ⴳⵯⵎⵎⵔⵏ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴰⴷ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵜ ⵏⵖⴰⵏ.<ref name=":2">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=admin9361 |title=Dracula — Bram Stoker : Résumé et Analyse |url=https://cours-et-fiches.com/livres/dracula-bram-stoker/ |access-date=2026-10-28 |website=Cours et Fiches |language=fr-FR}}</ref><ref name=":3">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Gallerix |title=Résumé de Dracula |url=https://fr.gallerix.ru/news/lit/202201/drakula/ |access-date=2026-10-28 |website=Gallerix.ru |language=fr}}</ref> «ⵔⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⵉⵜⵜⵢⴰⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1890, ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵉⵙ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵉⴹⵉ ⵏ ⵜⴰⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵓⵣⵎⵉⵎⵉⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref name=":1" /> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⵏⴰⴳⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵥⴰⵎⵓⵎⵏ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵢⵓⴳⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ «ⴼⵍⴰⴷ ⴱⵓ-ⵜⵙⵇⵇⴰⵔⵜ» (Vlad the Impaler) ⴷ ⵜⵇⵏⴷⵓⵛⵜ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⴱⴰⵜⵓⵔⵉ (Elizabeth Báthory), ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵉⵎⴰⵢⵏⵓⵜⵏ ⴰⵔ ⴷⴰⵖ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⴽⵔⴰ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵏⵜⵜⴰⵏ ⵉⵙ ⵢⵓⴼⴰ ⵉⵙⵎ ⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ ⴷ ⵎⵓⵍⴷⴰⴼⵢⴰ, ⵉⵙⵜⵉ ⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵛⴽⵓ ⵉⵖⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵉⵙ «ⵉⴱⵍⵉⵙ / ⴰⵇⴰⵙⵉⵙ» ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵔⵓⵎⴰⵏⵉⵜ.» «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵓⴹ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎ. ⴳ ⵓⵣⴳⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 20, ⵓⴼⴰⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵉⵙⵓⵔⴰ ⵉⵙ ⵉⵙⴽⵔ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴳⴰⵍ ⵖ ⵓⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⴼⵙⵙⴰⵔ ⵖ ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ (ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ), ⴰⵢⵍⵍⵉ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⵙ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ, ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴷ ⵖⵉⵏⵏ ⴳⵏ ⴰⵢⴷⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ. ⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵍⵍⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵉ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵉⴼⵍ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴷⵔⴰⴽⵓⵍⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴰⵙⵍⵉⵜ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵙⵓⵍⴼ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ ⴼ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ; ⵙ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 700 ⵏ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵖ ⵡⴰⵏⴰⵡⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵏ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ (ⵍⵎⵉⴷⵢⴰ), ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ «ⴳⵉⵏⵉⵙ» ⵏ ⵉⵣⵡⵉⵍⵏ ⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵙⴽⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⵏⴰⴷⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref>{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=ICI.Radio-Canada.ca |first=Zone Insolite- |date=2022-05-27 |title=Rassemblement record de vampires en Angleterre en hommage à Dracula |url=https://ici.radio-canada.ca/nouvelle/1886717/record-vampires-angleterre-dracula-guinness |access-date=2026-10-28 |website=Radio-Canada |publisher=Radio-Canada.ca |language=fr-ca}}</ref> == ⵜⴰⵙⴷⴼⴼⵉⵔⵜ == === ⴰⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ === ⵉⵍⵓⵍ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⴽⵍⵓⵏⵜⴰⵔⴼ (Clontarf) ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⴰⵙⵙⴼ ⵏ 8 ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 1847 (ⵉⵍⵓⵍ ⵖ 1847), ⵉⴳ ⵡⵉⵙⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⵙⴰⵜ ⵜⵡⵎⴰⵜ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⴼⵔⵓⵅ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵔⵣⵎⵏ, ⵉⵖⵔⴰ ⵖ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵉⴽⵛⵉⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⵉⴽⵛⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ «ⵜⵔⵉⵏⵉⵜⵉ ⴽⵓⵍⵉⴷⵊ» ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1860, ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵖ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1870. ⵍⵍⵉⵖ ⵢⵓⵔⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴼ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving), ⵓⵔⵔⵉⵏ ⴷ ⴳⴰⵏ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ. ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1878, ⵉⴼⴽⴰ ⴰⵙ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⴰⵎⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ «ⵍⴰⵢⵙⵢⵓⵎ» (Lyceum Theatre) ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⵜⵜ. ⵉⵜⴰⵀⵍ ⴼⵍⵓⵔⴰⵏⵙ ⴱⴰⵍⴽⵓⵎⴱ (Florence Balcombe) ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⴰⵔ ⵜⵙⴽⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵏⴼⵖⵓⴷⵔⵜ ⵍⵉⵣⴰ ⵀⵓⴱⴽⵉⵏⵣ ⵉⵙ ⴷ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵜⵙⵖⵉ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴰⴷ ⵉⵏⵢⴰⵍⴽⴰⵎ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵜⴻⵜⵜⵔ ⵙⵔⵙ ⴰⴷ ⵉⵎⵢⴰⵔ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵉⵎⵢⴰⴽⴰⵣ ⴷ ⵉⵏⵎⵖⵓⵕⵏ ⴷ ⵉⵏⴼⵍⴰⵙ ⵏ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ ⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵕⵉ. ⵎⴰⵛⵛ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵖⵎⴽⴰⵏⵏ ⴰⴽⴽⵯ, ⵉⵏⵏⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖⴼ ⵓⴳⴰⵢⵢⵓ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ, ⵉⴹⵓⴼ ⵙ ⵉⵡⵉⵣ ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵉⵎⵏ ⵏⵏⵙ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵔ ⵉⵏⵔⵔⵓ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⵉⵇⴰⵕⵉⴹⵏ ⵏⵏⵙ ⵙⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵙ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⵔⵉ (ⵜⴰⵕⵓⵎⴰⵏⵙⵉⵜ) ⴷ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴳ,<ref>Eighteen-Bisang, Robert; Miller, Elizabeth, eds. (2008). ''Bram Stoker's Notes for Dracula: A Facsimile Edition''. McFarland & Co. Pub. ISBN&nbsp;<bdi>978-0-7864-5186-9</bdi>. OCLC&nbsp;335291872.</ref> <ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref>ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵎⴰ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1912, ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ 18 ⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⴰⴷⵍⵉⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙⵙ ⵙⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⴼⴼⵖⵏ, ⵢⵓⵛⴽⴰ ⴷ ⵜⵉⵖⵯⵔⴷⵉⵏ ⵏ The Shoulder of Shasta (1895) ⴷ ⴷⴰⵜ ⴰⵙ ⵡⵉⵏ Miss Betty (1898).<ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref> == ⴰⵙⴽⴰⵏ == ⵉⵎⵙⵙⴰⵎⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⵣⵡⴰⵔⵏ ⴷ ⵙ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵜⵉⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵏ ⵙⵜⵓⴽⵔ. <ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>.</ref>ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵔⴼⵙⴰⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⴽⵉⵔⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵏ ⵓⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵔ ⴰⵏⵏ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⴽⵚⵚⴰⴹ ⵏⵏⵙⵏ ⵙⴳ ⵜⵉⵙⴽⵔⵜ ⴷ ⵜⵉⵏⵖⵉ ⵙ ⵜⴰⴳⵓⵙⵜ ⵏ ⵓⴽⵛⵛⵓⴹ ⵖ ⵡⵓⵍ.<ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ 44—45.</ref> ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⴷ ⵉⵔⴼⵙⴰⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ—ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⵣⴰ: ⵉⵇⵇⴰⵏ ⴷ ⴰⴷ ⴰⵙⵏ ⵉⵜⵜⵖⵔⴰ ⴰⴷ ⴽⵛⵎⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴳⵎⵎⵉ, ⴰⵔ ⴳⴳⴰⵏⵏ ⴼ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵡⵉⵏ ⵙⴳ ⵜⵎⴰⵣⵉⵔⵜ ⵏⵏⵙⵏ, ⵓⵔ ⴷⴰⵔⵙⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵣⵉⵍⵍⵣ ⵖ ⵜⵉⵙⵉⵜⵉⵏ.<ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ. 45–46.</ref> ⵉⵎⵎⴰ ⵜⵉⴼⴰⵡⵜ ⵏ ⵜⴰⴼⵓⴽⵜ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵜⵜⵏⵇⵇⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵖ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ—ⵜⴰⵖⴰⵡⵙⴰ ⴰⴷ ⵜⴳⴰ ⵖⴰⵙ ⴰⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵓⵙⴰⵔⵓ ⵏ «ⵏⵓⵙⴼⵉⵔⴰⵜⵓ» (Nosferatu, 1922) ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔⵏ ⴱⵍⴰ ⵜⵓⵔⴰⴳⵜ—ⵎⴰⵛⵛ ⴰⵔ ⴰⵙ ⵜⴻⵜⵜⴰⵡⵉ ⴰⵔⵣⵣⴰⵎ.<ref>Skal, David J. (2016). Something in the Blood: the Untold Story of Bram Stoker, the Man Who Wrote Dracula (1st ed.). Liveright Publishing Corporation. <nowiki>ISBN 978-1-63149-010-1</nowiki>.</ref><ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ 45.</ref> == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == k0sbm3ltsi6xtwjb9wd49vnhhnrl32d 197963 197962 2026-10-28T13:33:57Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⴰⵙⴽⴰⵏ */ 197963 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} ⵉⴳⴰ «'''ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''» ⵢⴰⵏ [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] ⵏ [[ⵜⴰⵡⴷⴰ]] ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵍⵍⵉ ⵢⵓⵔⴰ [[ⴰⵎⴰⵔⴰ (ⴰⵎⴳⴰⵢ)|ⵓⵎⴰⵔⴰ]] [[ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ|ⴰⵢⵉⵔⵍⴰⵏⴷ]] [[ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ]] (Bram Stoker) ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1897.<ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /> ⵉⵜⵜⵢⴰⵍⴰⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵜⴱⵔⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⴽⵜⴰⵢ ⵜⵉⵡⵙⵙⴼⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵜⵖⵎⵉⵙⵉⵏ. ⵓⵔ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴱⵔⴰⵣ ⴽⴰ; ⴰⵔ ⵜⵜⵙⵙⵏⵜⴰⵢ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵣⵣⴰⵔⴼⵓ (ⴰⵡⴽⵉⵍ) [[ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ|ⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵉ]], '''ⵊⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ''', ⵍⵍⵉ ⵉⵙⴽⵔⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵉⵖⵕⵎ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵖⵓⵕ ⵖ [[ⵜⵔⴰⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], '''ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''.<ref name=":1">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Signoret |first=Annelise |date=2023-08-03 |title=Feuilletez "Dracula" de Bram Stoker avec les oreilles |url=https://www.radiofrance.fr/franceculture/feuilletez-dracula-de-bram-stoker-avec-les-oreilles-1659613 |access-date=2026-10-28 |website=France Culture |language=fr}}</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⴷ ⵉⵙⴱⴰⵢⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ (ⴼⴰⵎⴱⵉⵔ), ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵎⵓⵜⵜⴰⵢ ⵙ ⵏⴳⵍⵉⵣ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵡⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵜⵖⵔⵎⵜ ⵏ ⵡⵉⵜⴱⵉ (Whitby) ⵍⵍⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖ ⵢⵉⵍⵍ. ⵉⵍⵎⵎⴰ, ⵉⵎⵓⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵖⴼ ⵉⵜⵜⵏⴱⴰⴹ ⴰⴱⵔⴰⵀⴰⵎ ⴼⴰⵏ ⵀⵉⵍⵙⵉⵏⴳ (Abraham Van Helsing), ⴰⵔ ⴳⵯⵎⵎⵔⵏ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴰⴷ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵜ ⵏⵖⴰⵏ.<ref name=":2">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=admin9361 |title=Dracula — Bram Stoker : Résumé et Analyse |url=https://cours-et-fiches.com/livres/dracula-bram-stoker/ |access-date=2026-10-28 |website=Cours et Fiches |language=fr-FR}}</ref><ref name=":3">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Gallerix |title=Résumé de Dracula |url=https://fr.gallerix.ru/news/lit/202201/drakula/ |access-date=2026-10-28 |website=Gallerix.ru |language=fr}}</ref> «ⵔⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⵉⵜⵜⵢⴰⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1890, ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵉⵙ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵉⴹⵉ ⵏ ⵜⴰⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵓⵣⵎⵉⵎⵉⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref name=":1" /> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⵏⴰⴳⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵥⴰⵎⵓⵎⵏ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵢⵓⴳⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ «ⴼⵍⴰⴷ ⴱⵓ-ⵜⵙⵇⵇⴰⵔⵜ» (Vlad the Impaler) ⴷ ⵜⵇⵏⴷⵓⵛⵜ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⴱⴰⵜⵓⵔⵉ (Elizabeth Báthory), ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵉⵎⴰⵢⵏⵓⵜⵏ ⴰⵔ ⴷⴰⵖ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⴽⵔⴰ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵏⵜⵜⴰⵏ ⵉⵙ ⵢⵓⴼⴰ ⵉⵙⵎ ⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ ⴷ ⵎⵓⵍⴷⴰⴼⵢⴰ, ⵉⵙⵜⵉ ⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵛⴽⵓ ⵉⵖⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵉⵙ «ⵉⴱⵍⵉⵙ / ⴰⵇⴰⵙⵉⵙ» ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵔⵓⵎⴰⵏⵉⵜ.» «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵓⴹ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎ. ⴳ ⵓⵣⴳⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 20, ⵓⴼⴰⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵉⵙⵓⵔⴰ ⵉⵙ ⵉⵙⴽⵔ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴳⴰⵍ ⵖ ⵓⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⴼⵙⵙⴰⵔ ⵖ ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ (ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ), ⴰⵢⵍⵍⵉ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⵙ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ, ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴷ ⵖⵉⵏⵏ ⴳⵏ ⴰⵢⴷⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ. ⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵍⵍⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵉ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵉⴼⵍ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴷⵔⴰⴽⵓⵍⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴰⵙⵍⵉⵜ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵙⵓⵍⴼ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ ⴼ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ; ⵙ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 700 ⵏ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵖ ⵡⴰⵏⴰⵡⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵏ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ (ⵍⵎⵉⴷⵢⴰ), ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ «ⴳⵉⵏⵉⵙ» ⵏ ⵉⵣⵡⵉⵍⵏ ⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵙⴽⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⵏⴰⴷⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref>{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=ICI.Radio-Canada.ca |first=Zone Insolite- |date=2022-05-27 |title=Rassemblement record de vampires en Angleterre en hommage à Dracula |url=https://ici.radio-canada.ca/nouvelle/1886717/record-vampires-angleterre-dracula-guinness |access-date=2026-10-28 |website=Radio-Canada |publisher=Radio-Canada.ca |language=fr-ca}}</ref> == ⵜⴰⵙⴷⴼⴼⵉⵔⵜ == === ⴰⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ === ⵉⵍⵓⵍ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⴽⵍⵓⵏⵜⴰⵔⴼ (Clontarf) ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⴰⵙⵙⴼ ⵏ 8 ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 1847 (ⵉⵍⵓⵍ ⵖ 1847), ⵉⴳ ⵡⵉⵙⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⵙⴰⵜ ⵜⵡⵎⴰⵜ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⴼⵔⵓⵅ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵔⵣⵎⵏ, ⵉⵖⵔⴰ ⵖ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵉⴽⵛⵉⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⵉⴽⵛⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ «ⵜⵔⵉⵏⵉⵜⵉ ⴽⵓⵍⵉⴷⵊ» ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1860, ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵖ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1870. ⵍⵍⵉⵖ ⵢⵓⵔⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴼ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving), ⵓⵔⵔⵉⵏ ⴷ ⴳⴰⵏ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ. ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1878, ⵉⴼⴽⴰ ⴰⵙ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⴰⵎⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ «ⵍⴰⵢⵙⵢⵓⵎ» (Lyceum Theatre) ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⵜⵜ. ⵉⵜⴰⵀⵍ ⴼⵍⵓⵔⴰⵏⵙ ⴱⴰⵍⴽⵓⵎⴱ (Florence Balcombe) ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⴰⵔ ⵜⵙⴽⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵏⴼⵖⵓⴷⵔⵜ ⵍⵉⵣⴰ ⵀⵓⴱⴽⵉⵏⵣ ⵉⵙ ⴷ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵜⵙⵖⵉ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴰⴷ ⵉⵏⵢⴰⵍⴽⴰⵎ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵜⴻⵜⵜⵔ ⵙⵔⵙ ⴰⴷ ⵉⵎⵢⴰⵔ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵉⵎⵢⴰⴽⴰⵣ ⴷ ⵉⵏⵎⵖⵓⵕⵏ ⴷ ⵉⵏⴼⵍⴰⵙ ⵏ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ ⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵕⵉ. ⵎⴰⵛⵛ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵖⵎⴽⴰⵏⵏ ⴰⴽⴽⵯ, ⵉⵏⵏⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖⴼ ⵓⴳⴰⵢⵢⵓ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ, ⵉⴹⵓⴼ ⵙ ⵉⵡⵉⵣ ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵉⵎⵏ ⵏⵏⵙ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵔ ⵉⵏⵔⵔⵓ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⵉⵇⴰⵕⵉⴹⵏ ⵏⵏⵙ ⵙⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵙ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⵔⵉ (ⵜⴰⵕⵓⵎⴰⵏⵙⵉⵜ) ⴷ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴳ,<ref>Eighteen-Bisang, Robert; Miller, Elizabeth, eds. (2008). ''Bram Stoker's Notes for Dracula: A Facsimile Edition''. McFarland & Co. Pub. ISBN&nbsp;<bdi>978-0-7864-5186-9</bdi>. OCLC&nbsp;335291872.</ref> <ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref>ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵎⴰ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1912, ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ 18 ⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⴰⴷⵍⵉⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙⵙ ⵙⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⴼⴼⵖⵏ, ⵢⵓⵛⴽⴰ ⴷ ⵜⵉⵖⵯⵔⴷⵉⵏ ⵏ The Shoulder of Shasta (1895) ⴷ ⴷⴰⵜ ⴰⵙ ⵡⵉⵏ Miss Betty (1898).<ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref> == ⴰⵙⴽⴰⵏ == ⵉⵎⵙⵙⴰⵎⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⵣⵡⴰⵔⵏ ⴷ ⵙ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵜⵉⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵏ ⵙⵜⵓⴽⵔ. <ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>.</ref>ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵔⴼⵙⴰⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⴽⵉⵔⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵏ ⵓⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵔ ⴰⵏⵏ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⴽⵚⵚⴰⴹ ⵏⵏⵙⵏ ⵙⴳ ⵜⵉⵙⴽⵔⵜ ⴷ ⵜⵉⵏⵖⵉ ⵙ ⵜⴰⴳⵓⵙⵜ ⵏ ⵓⴽⵛⵛⵓⴹ ⵖ ⵡⵓⵍ.<ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ 44—45.</ref> ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⴷ ⵉⵔⴼⵙⴰⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ—ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⵣⴰ: ⵉⵇⵇⴰⵏ ⴷ ⴰⴷ ⴰⵙⵏ ⵉⵜⵜⵖⵔⴰ ⴰⴷ ⴽⵛⵎⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴳⵎⵎⵉ, ⴰⵔ ⴳⴳⴰⵏⵏ ⴼ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵡⵉⵏ ⵙⴳ ⵜⵎⴰⵣⵉⵔⵜ ⵏⵏⵙⵏ, ⵓⵔ ⴷⴰⵔⵙⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵣⵉⵍⵍⵣ ⵖ ⵜⵉⵙⵉⵜⵉⵏ.<ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ. 45–46.</ref> ⵉⵎⵎⴰ ⵜⵉⴼⴰⵡⵜ ⵏ ⵜⴰⴼⵓⴽⵜ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵜⵜⵏⵇⵇⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵖ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ—ⵜⴰⵖⴰⵡⵙⴰ ⴰⴷ ⵜⴳⴰ ⵖⴰⵙ ⴰⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵓⵙⴰⵔⵓ ⵏ «ⵏⵓⵙⴼⵉⵔⴰⵜⵓ» (Nosferatu, 1922) ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔⵏ ⴱⵍⴰ ⵜⵓⵔⴰⴳⵜ—ⵎⴰⵛⵛ ⴰⵔ ⴰⵙ ⵜⴻⵜⵜⴰⵡⵉ ⴰⵔⵣⵣⴰⵎ.<ref>Skal, David J. (2016). Something in the Blood: the Untold Story of Bram Stoker, the Man Who Wrote Dracula (1st ed.). Liveright Publishing Corporation. <nowiki>ISBN 978-1-63149-010-1</nowiki>.</ref><ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ 45.</ref> === ⵜⵉⵖⵔⵉ ⴼ ''Dracula'' === ⵜⴰⵍⴳⴰⵎⵜ ⴰⴷ ⵖ ⵎⵏⵉⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⴰⴽⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵉⵜⵜⵙⵙⵓⵏⵜⵓⵍⵏ ⵖⴼ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ "ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ" ⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏ ⵏⵖⴷ ⴽⵔⴰ ⴳⵉⵙⵏ: * {{Cite book |last=Frayling |first=Christopher | author-link = Christopher Frayling |title=Vampyres: Lord Byron to Count Dracula |date=1992 |publisher=Faber |isbn=978-0-571-16792-0 |ref=none }} * {{Cite book |title=The Origins of Dracula: The Background to Bram Stoker's Gothic Masterpiece |date=1987 |publisher=Kimber |isbn=978-0-7183-0657-1 |editor-last=Leatherdale |editor-first=Clive |ref=none}} * {{Cite book |last1=McNally |first1=Raymond T. | author1-link = Raymond T. McNally |title=Dracula: A Biography of Vlad the Impaler |last2=Florescu |first2=Radu | author2-link = Radu Florescu |date=1973 |publisher=Hawthorne Books |isbn=9780801522208 |ref=none}} * {{Cite book |last=Roth |first=Phyllis A. |title=Bram Stoker |date=1982 |publisher=Twayne Publishers |isbn=978-0-8057-6828-2 |series=Twayne's English Authors Series |ref=none}} * {{Cite book |last=Stoker |first=Bram |title=Dracula: A Centennial Edition|date=2007 |publisher=Signet Classics |isbn=978-0-451-53066-0 |location=New York|author-link=Bram Stoker|ref=none}} * {{Cite book |last1=Stoker |first1=Bram |title=The New Annotated Dracula |last2=Klinger |first2=Leslie S. |date=2008 |publisher=W.W. Norton & Co |isbn=978-0-393-06450-6 |oclc=227016511 |author2-link=Leslie S. Klinger|ref=none}} ===ⵡⵉⵢⵢⴰⴹ=== * {{Cite journal |last=Demetrakopoulos |first=Stephanie |date=1977 |title=Feminism, Sex Role Exchanges, and Other Subliminal Fantasies in Bram Stoker's 'Dracula' |url=https://www.jstor.org/stable/3346355 |journal=Frontiers: A Journal of Women Studies |volume=2 |issue=3 |pages=104–113 |doi=10.2307/3346355 |issn=0160-9009 |jstor=3346355|ref=none|url-access=subscription }} * {{Cite book |last=Houston |first=Gail Turley |title=From Dickens to Dracula: Gothic, Economics, and Victorian Fiction |date=2005 |publisher=Cambridge University Press |isbn=0-511-12624-7 |oclc=61394818|ref=none}} * {{Cite book |last=Hughes |first=William |title=Beyond Dracula: Bram Stoker's Fiction and Its Cultural Context. |date=2000 |publisher=Palgrave Macmillan |isbn=978-1-349-40967-9 |oclc=1004391205|ref=none}} * {{Cite journal |last=Keogh |first=Calvin W. |date=2014 |title=The Critics' Count: Revisions of Dracula and the Postcolonial Irish Gothic |url=https://www.cambridge.org/core/journals/cambridge-journal-of-postcolonial-literary-inquiry/article/abs/critics-count-revisions-of-dracula-and-the-postcolonial-irish-gothic/ABE47B683DE376F69CEBEE53D00905A0 |journal=Cambridge Journal of Postcolonial Literary Inquiry |volume=1 |issue=2 |pages=189–206 |doi=10.1017/pli.2014.8 |s2cid=193067115 |issn=2052-2614|ref=none|url-access=subscription }} * {{Cite book |last=McNally |first=Raymond T. |title=Dracula Was a Woman: In Search of the Blood Countess of Transylvania |date=1983 |publisher=McGraw-Hill |isbn=978-0070456716 |ref=none}} * {{Cite book |last=Spooner |first=Catherine |url=https://books.google.com/books?id=B5SaIMicyxQC |title=Contemporary Gothic |date=2006 |publisher=Reaktion Books |isbn=978-1-86189-301-7 |ref=none}} * {{cite book |last1=Subotsky |first1=Fiona |title=Dracula for Doctors: Medical Facts and Gothic Fantasies |isbn=978-1-911623-29-8|date=2020 |publisher=Cambridge University Press |location=Cambridge }} == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == po7ptwti2wc8hkxpxp9oe09yrbvetoh 197964 197963 2026-10-28T13:38:47Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⴰⵙⴽⴰⵏ */ 197964 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} ⵉⴳⴰ «'''ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''» ⵢⴰⵏ [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] ⵏ [[ⵜⴰⵡⴷⴰ]] ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵍⵍⵉ ⵢⵓⵔⴰ [[ⴰⵎⴰⵔⴰ (ⴰⵎⴳⴰⵢ)|ⵓⵎⴰⵔⴰ]] [[ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ|ⴰⵢⵉⵔⵍⴰⵏⴷ]] [[ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ]] (Bram Stoker) ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1897.<ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /> ⵉⵜⵜⵢⴰⵍⴰⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵜⴱⵔⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⴽⵜⴰⵢ ⵜⵉⵡⵙⵙⴼⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵜⵖⵎⵉⵙⵉⵏ. ⵓⵔ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴱⵔⴰⵣ ⴽⴰ; ⴰⵔ ⵜⵜⵙⵙⵏⵜⴰⵢ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵣⵣⴰⵔⴼⵓ (ⴰⵡⴽⵉⵍ) [[ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ|ⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵉ]], '''ⵊⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ''', ⵍⵍⵉ ⵉⵙⴽⵔⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵉⵖⵕⵎ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵖⵓⵕ ⵖ [[ⵜⵔⴰⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], '''ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''.<ref name=":1">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Signoret |first=Annelise |date=2023-08-03 |title=Feuilletez "Dracula" de Bram Stoker avec les oreilles |url=https://www.radiofrance.fr/franceculture/feuilletez-dracula-de-bram-stoker-avec-les-oreilles-1659613 |access-date=2026-10-28 |website=France Culture |language=fr}}</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⴷ ⵉⵙⴱⴰⵢⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ (ⴼⴰⵎⴱⵉⵔ), ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵎⵓⵜⵜⴰⵢ ⵙ ⵏⴳⵍⵉⵣ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵡⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵜⵖⵔⵎⵜ ⵏ ⵡⵉⵜⴱⵉ (Whitby) ⵍⵍⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖ ⵢⵉⵍⵍ. ⵉⵍⵎⵎⴰ, ⵉⵎⵓⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵖⴼ ⵉⵜⵜⵏⴱⴰⴹ ⴰⴱⵔⴰⵀⴰⵎ ⴼⴰⵏ ⵀⵉⵍⵙⵉⵏⴳ (Abraham Van Helsing), ⴰⵔ ⴳⵯⵎⵎⵔⵏ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴰⴷ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵜ ⵏⵖⴰⵏ.<ref name=":2">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=admin9361 |title=Dracula — Bram Stoker : Résumé et Analyse |url=https://cours-et-fiches.com/livres/dracula-bram-stoker/ |access-date=2026-10-28 |website=Cours et Fiches |language=fr-FR}}</ref><ref name=":3">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Gallerix |title=Résumé de Dracula |url=https://fr.gallerix.ru/news/lit/202201/drakula/ |access-date=2026-10-28 |website=Gallerix.ru |language=fr}}</ref> «ⵔⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⵉⵜⵜⵢⴰⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1890, ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵉⵙ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵉⴹⵉ ⵏ ⵜⴰⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵓⵣⵎⵉⵎⵉⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref name=":1" /> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⵏⴰⴳⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵥⴰⵎⵓⵎⵏ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵢⵓⴳⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ «ⴼⵍⴰⴷ ⴱⵓ-ⵜⵙⵇⵇⴰⵔⵜ» (Vlad the Impaler) ⴷ ⵜⵇⵏⴷⵓⵛⵜ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⴱⴰⵜⵓⵔⵉ (Elizabeth Báthory), ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵉⵎⴰⵢⵏⵓⵜⵏ ⴰⵔ ⴷⴰⵖ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⴽⵔⴰ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵏⵜⵜⴰⵏ ⵉⵙ ⵢⵓⴼⴰ ⵉⵙⵎ ⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ ⴷ ⵎⵓⵍⴷⴰⴼⵢⴰ, ⵉⵙⵜⵉ ⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵛⴽⵓ ⵉⵖⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵉⵙ «ⵉⴱⵍⵉⵙ / ⴰⵇⴰⵙⵉⵙ» ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵔⵓⵎⴰⵏⵉⵜ.» «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵓⴹ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎ. ⴳ ⵓⵣⴳⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 20, ⵓⴼⴰⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵉⵙⵓⵔⴰ ⵉⵙ ⵉⵙⴽⵔ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴳⴰⵍ ⵖ ⵓⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⴼⵙⵙⴰⵔ ⵖ ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ (ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ), ⴰⵢⵍⵍⵉ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⵙ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ, ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴷ ⵖⵉⵏⵏ ⴳⵏ ⴰⵢⴷⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ. ⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵍⵍⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵉ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵉⴼⵍ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴷⵔⴰⴽⵓⵍⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴰⵙⵍⵉⵜ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵙⵓⵍⴼ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ ⴼ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ; ⵙ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 700 ⵏ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵖ ⵡⴰⵏⴰⵡⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵏ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ (ⵍⵎⵉⴷⵢⴰ), ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ «ⴳⵉⵏⵉⵙ» ⵏ ⵉⵣⵡⵉⵍⵏ ⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵙⴽⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⵏⴰⴷⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref>{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=ICI.Radio-Canada.ca |first=Zone Insolite- |date=2022-05-27 |title=Rassemblement record de vampires en Angleterre en hommage à Dracula |url=https://ici.radio-canada.ca/nouvelle/1886717/record-vampires-angleterre-dracula-guinness |access-date=2026-10-28 |website=Radio-Canada |publisher=Radio-Canada.ca |language=fr-ca}}</ref> == ⵜⴰⵙⴷⴼⴼⵉⵔⵜ == === ⴰⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ === ⵉⵍⵓⵍ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⴽⵍⵓⵏⵜⴰⵔⴼ (Clontarf) ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⴰⵙⵙⴼ ⵏ 8 ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 1847 (ⵉⵍⵓⵍ ⵖ 1847), ⵉⴳ ⵡⵉⵙⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⵙⴰⵜ ⵜⵡⵎⴰⵜ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⴼⵔⵓⵅ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵔⵣⵎⵏ, ⵉⵖⵔⴰ ⵖ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵉⴽⵛⵉⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⵉⴽⵛⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ «ⵜⵔⵉⵏⵉⵜⵉ ⴽⵓⵍⵉⴷⵊ» ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1860, ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵖ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1870. ⵍⵍⵉⵖ ⵢⵓⵔⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴼ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving), ⵓⵔⵔⵉⵏ ⴷ ⴳⴰⵏ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ. ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1878, ⵉⴼⴽⴰ ⴰⵙ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⴰⵎⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ «ⵍⴰⵢⵙⵢⵓⵎ» (Lyceum Theatre) ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⵜⵜ. ⵉⵜⴰⵀⵍ ⴼⵍⵓⵔⴰⵏⵙ ⴱⴰⵍⴽⵓⵎⴱ (Florence Balcombe) ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⴰⵔ ⵜⵙⴽⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵏⴼⵖⵓⴷⵔⵜ ⵍⵉⵣⴰ ⵀⵓⴱⴽⵉⵏⵣ ⵉⵙ ⴷ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵜⵙⵖⵉ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴰⴷ ⵉⵏⵢⴰⵍⴽⴰⵎ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵜⴻⵜⵜⵔ ⵙⵔⵙ ⴰⴷ ⵉⵎⵢⴰⵔ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵉⵎⵢⴰⴽⴰⵣ ⴷ ⵉⵏⵎⵖⵓⵕⵏ ⴷ ⵉⵏⴼⵍⴰⵙ ⵏ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ ⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵕⵉ. ⵎⴰⵛⵛ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵖⵎⴽⴰⵏⵏ ⴰⴽⴽⵯ, ⵉⵏⵏⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖⴼ ⵓⴳⴰⵢⵢⵓ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ, ⵉⴹⵓⴼ ⵙ ⵉⵡⵉⵣ ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵉⵎⵏ ⵏⵏⵙ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵔ ⵉⵏⵔⵔⵓ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⵉⵇⴰⵕⵉⴹⵏ ⵏⵏⵙ ⵙⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵙ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⵔⵉ (ⵜⴰⵕⵓⵎⴰⵏⵙⵉⵜ) ⴷ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴳ,<ref>Eighteen-Bisang, Robert; Miller, Elizabeth, eds. (2008). ''Bram Stoker's Notes for Dracula: A Facsimile Edition''. McFarland & Co. Pub. ISBN&nbsp;<bdi>978-0-7864-5186-9</bdi>. OCLC&nbsp;335291872.</ref> <ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref>ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵎⴰ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1912, ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ 18 ⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⴰⴷⵍⵉⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙⵙ ⵙⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⴼⴼⵖⵏ, ⵢⵓⵛⴽⴰ ⴷ ⵜⵉⵖⵯⵔⴷⵉⵏ ⵏ The Shoulder of Shasta (1895) ⴷ ⴷⴰⵜ ⴰⵙ ⵡⵉⵏ Miss Betty (1898).<ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref> == ⴰⵙⴽⴰⵏ == [[File:Mephistophles on the Brocken (cropped).jpg|thumb|upright=0.8|ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵖⴼ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving) ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⵙⴰⴳⵯⵎ ⵏ ⵓⵙⵡⵉⵏⴳⵎ (ⴰⵙⴰⵍⴰ) ⵍⵍⵉ ⵙⵖ ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⴷⵔⴰⴽⵓⵍⴰ.»]] ⵉⵎⵙⵙⴰⵎⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⵣⵡⴰⵔⵏ ⴷ ⵙ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵜⵉⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵏ ⵙⵜⵓⴽⵔ. <ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>.</ref>ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵔⴼⵙⴰⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⴽⵉⵔⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵏ ⵓⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵔ ⴰⵏⵏ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⴽⵚⵚⴰⴹ ⵏⵏⵙⵏ ⵙⴳ ⵜⵉⵙⴽⵔⵜ ⴷ ⵜⵉⵏⵖⵉ ⵙ ⵜⴰⴳⵓⵙⵜ ⵏ ⵓⴽⵛⵛⵓⴹ ⵖ ⵡⵓⵍ.<ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ 44—45.</ref> ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⴷ ⵉⵔⴼⵙⴰⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ—ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⵣⴰ: ⵉⵇⵇⴰⵏ ⴷ ⴰⴷ ⴰⵙⵏ ⵉⵜⵜⵖⵔⴰ ⴰⴷ ⴽⵛⵎⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴳⵎⵎⵉ, ⴰⵔ ⴳⴳⴰⵏⵏ ⴼ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵡⵉⵏ ⵙⴳ ⵜⵎⴰⵣⵉⵔⵜ ⵏⵏⵙⵏ, ⵓⵔ ⴷⴰⵔⵙⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵣⵉⵍⵍⵣ ⵖ ⵜⵉⵙⵉⵜⵉⵏ.<ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ. 45–46.</ref> ⵉⵎⵎⴰ ⵜⵉⴼⴰⵡⵜ ⵏ ⵜⴰⴼⵓⴽⵜ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵜⵜⵏⵇⵇⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵖ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ—ⵜⴰⵖⴰⵡⵙⴰ ⴰⴷ ⵜⴳⴰ ⵖⴰⵙ ⴰⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵓⵙⴰⵔⵓ ⵏ «ⵏⵓⵙⴼⵉⵔⴰⵜⵓ» (Nosferatu, 1922) ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔⵏ ⴱⵍⴰ ⵜⵓⵔⴰⴳⵜ—ⵎⴰⵛⵛ ⴰⵔ ⴰⵙ ⵜⴻⵜⵜⴰⵡⵉ ⴰⵔⵣⵣⴰⵎ.<ref>Skal, David J. (2016). Something in the Blood: the Untold Story of Bram Stoker, the Man Who Wrote Dracula (1st ed.). Liveright Publishing Corporation. <nowiki>ISBN 978-1-63149-010-1</nowiki>.</ref><ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ 45.</ref> == ⵜⵉⵖⵔⵉ ⴼ ''Dracula'' == ⵜⴰⵍⴳⴰⵎⵜ ⴰⴷ ⵖ ⵎⵏⵉⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⴰⴽⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵉⵜⵜⵙⵙⵓⵏⵜⵓⵍⵏ ⵖⴼ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ "ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ" ⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏ ⵏⵖⴷ ⴽⵔⴰ ⴳⵉⵙⵏ: * {{Cite book |last=Frayling |first=Christopher | author-link = Christopher Frayling |title=Vampyres: Lord Byron to Count Dracula |date=1992 |publisher=Faber |isbn=978-0-571-16792-0 |ref=none }} * {{Cite book |title=The Origins of Dracula: The Background to Bram Stoker's Gothic Masterpiece |date=1987 |publisher=Kimber |isbn=978-0-7183-0657-1 |editor-last=Leatherdale |editor-first=Clive |ref=none}} * {{Cite book |last1=McNally |first1=Raymond T. | author1-link = Raymond T. McNally |title=Dracula: A Biography of Vlad the Impaler |last2=Florescu |first2=Radu | author2-link = Radu Florescu |date=1973 |publisher=Hawthorne Books |isbn=9780801522208 |ref=none}} * {{Cite book |last=Roth |first=Phyllis A. |title=Bram Stoker |date=1982 |publisher=Twayne Publishers |isbn=978-0-8057-6828-2 |series=Twayne's English Authors Series |ref=none}} * {{Cite book |last=Stoker |first=Bram |title=Dracula: A Centennial Edition|date=2007 |publisher=Signet Classics |isbn=978-0-451-53066-0 |location=New York|author-link=Bram Stoker|ref=none}} * {{Cite book |last1=Stoker |first1=Bram |title=The New Annotated Dracula |last2=Klinger |first2=Leslie S. |date=2008 |publisher=W.W. Norton & Co |isbn=978-0-393-06450-6 |oclc=227016511 |author2-link=Leslie S. Klinger|ref=none}} ===ⵡⵉⵢⵢⴰⴹ=== * {{Cite journal |last=Demetrakopoulos |first=Stephanie |date=1977 |title=Feminism, Sex Role Exchanges, and Other Subliminal Fantasies in Bram Stoker's 'Dracula' |url=https://www.jstor.org/stable/3346355 |journal=Frontiers: A Journal of Women Studies |volume=2 |issue=3 |pages=104–113 |doi=10.2307/3346355 |issn=0160-9009 |jstor=3346355|ref=none|url-access=subscription }} * {{Cite book |last=Houston |first=Gail Turley |title=From Dickens to Dracula: Gothic, Economics, and Victorian Fiction |date=2005 |publisher=Cambridge University Press |isbn=0-511-12624-7 |oclc=61394818|ref=none}} * {{Cite book |last=Hughes |first=William |title=Beyond Dracula: Bram Stoker's Fiction and Its Cultural Context. |date=2000 |publisher=Palgrave Macmillan |isbn=978-1-349-40967-9 |oclc=1004391205|ref=none}} * {{Cite journal |last=Keogh |first=Calvin W. |date=2014 |title=The Critics' Count: Revisions of Dracula and the Postcolonial Irish Gothic |url=https://www.cambridge.org/core/journals/cambridge-journal-of-postcolonial-literary-inquiry/article/abs/critics-count-revisions-of-dracula-and-the-postcolonial-irish-gothic/ABE47B683DE376F69CEBEE53D00905A0 |journal=Cambridge Journal of Postcolonial Literary Inquiry |volume=1 |issue=2 |pages=189–206 |doi=10.1017/pli.2014.8 |s2cid=193067115 |issn=2052-2614|ref=none|url-access=subscription }} * {{Cite book |last=McNally |first=Raymond T. |title=Dracula Was a Woman: In Search of the Blood Countess of Transylvania |date=1983 |publisher=McGraw-Hill |isbn=978-0070456716 |ref=none}} * {{Cite book |last=Spooner |first=Catherine |url=https://books.google.com/books?id=B5SaIMicyxQC |title=Contemporary Gothic |date=2006 |publisher=Reaktion Books |isbn=978-1-86189-301-7 |ref=none}} * {{cite book |last1=Subotsky |first1=Fiona |title=Dracula for Doctors: Medical Facts and Gothic Fantasies |isbn=978-1-911623-29-8|date=2020 |publisher=Cambridge University Press |location=Cambridge }} == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == fji0mb21nux8wluxv23l71prqm46fba 197965 197964 2026-10-28T14:56:27Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⴰⵙⴽⴰⵏ */ 197965 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} ⵉⴳⴰ «'''ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''» ⵢⴰⵏ [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] ⵏ [[ⵜⴰⵡⴷⴰ]] ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵍⵍⵉ ⵢⵓⵔⴰ [[ⴰⵎⴰⵔⴰ (ⴰⵎⴳⴰⵢ)|ⵓⵎⴰⵔⴰ]] [[ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ|ⴰⵢⵉⵔⵍⴰⵏⴷ]] [[ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ]] (Bram Stoker) ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1897.<ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /> ⵉⵜⵜⵢⴰⵍⴰⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵜⴱⵔⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⴽⵜⴰⵢ ⵜⵉⵡⵙⵙⴼⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵜⵖⵎⵉⵙⵉⵏ. ⵓⵔ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⴱⵔⴰⵣ ⴽⴰ; ⴰⵔ ⵜⵜⵙⵙⵏⵜⴰⵢ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵣⵣⴰⵔⴼⵓ (ⴰⵡⴽⵉⵍ) [[ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ|ⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵉ]], '''ⵊⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ''', ⵍⵍⵉ ⵉⵙⴽⵔⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵉⵖⵕⵎ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵖⵓⵕ ⵖ [[ⵜⵔⴰⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], '''ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''.<ref name=":1">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Signoret |first=Annelise |date=2023-08-03 |title=Feuilletez "Dracula" de Bram Stoker avec les oreilles |url=https://www.radiofrance.fr/franceculture/feuilletez-dracula-de-bram-stoker-avec-les-oreilles-1659613 |access-date=2026-10-28 |website=France Culture |language=fr}}</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⴷ ⵉⵙⴱⴰⵢⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ (ⴼⴰⵎⴱⵉⵔ), ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵎⵓⵜⵜⴰⵢ ⵙ ⵏⴳⵍⵉⵣ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵡⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵜⵖⵔⵎⵜ ⵏ ⵡⵉⵜⴱⵉ (Whitby) ⵍⵍⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖ ⵢⵉⵍⵍ. ⵉⵍⵎⵎⴰ, ⵉⵎⵓⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵖⴼ ⵉⵜⵜⵏⴱⴰⴹ ⴰⴱⵔⴰⵀⴰⵎ ⴼⴰⵏ ⵀⵉⵍⵙⵉⵏⴳ (Abraham Van Helsing), ⴰⵔ ⴳⵯⵎⵎⵔⵏ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴰⴷ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵜ ⵏⵖⴰⵏ.<ref name=":2">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=admin9361 |title=Dracula — Bram Stoker : Résumé et Analyse |url=https://cours-et-fiches.com/livres/dracula-bram-stoker/ |access-date=2026-10-28 |website=Cours et Fiches |language=fr-FR}}</ref><ref name=":3">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Gallerix |title=Résumé de Dracula |url=https://fr.gallerix.ru/news/lit/202201/drakula/ |access-date=2026-10-28 |website=Gallerix.ru |language=fr}}</ref> «ⵔⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⵉⵜⵜⵢⴰⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1890, ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵉⵙ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵉⴹⵉ ⵏ ⵜⴰⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵓⵣⵎⵉⵎⵉⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref name=":1" /> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⵏⴰⴳⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵥⴰⵎⵓⵎⵏ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵢⵓⴳⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ «ⴼⵍⴰⴷ ⴱⵓ-ⵜⵙⵇⵇⴰⵔⵜ» (Vlad the Impaler) ⴷ ⵜⵇⵏⴷⵓⵛⵜ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⴱⴰⵜⵓⵔⵉ (Elizabeth Báthory), ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵉⵎⴰⵢⵏⵓⵜⵏ ⴰⵔ ⴷⴰⵖ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⴽⵔⴰ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵏⵜⵜⴰⵏ ⵉⵙ ⵢⵓⴼⴰ ⵉⵙⵎ ⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ ⴷ ⵎⵓⵍⴷⴰⴼⵢⴰ, ⵉⵙⵜⵉ ⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵛⴽⵓ ⵉⵖⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵉⵙ «ⵉⴱⵍⵉⵙ / ⴰⵇⴰⵙⵉⵙ» ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵔⵓⵎⴰⵏⵉⵜ.» «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵓⴹ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎ. ⴳ ⵓⵣⴳⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 20, ⵓⴼⴰⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵉⵙⵓⵔⴰ ⵉⵙ ⵉⵙⴽⵔ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴳⴰⵍ ⵖ ⵓⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⴼⵙⵙⴰⵔ ⵖ ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ (ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ), ⴰⵢⵍⵍⵉ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⵙ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ, ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴷ ⵖⵉⵏⵏ ⴳⵏ ⴰⵢⴷⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ. ⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵍⵍⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵉ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵉⴼⵍ ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴷⵔⴰⴽⵓⵍⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴰⵙⵍⵉⵜ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵙⵓⵍⴼ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ ⴼ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ; ⵙ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 700 ⵏ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵖ ⵡⴰⵏⴰⵡⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵏ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ (ⵍⵎⵉⴷⵢⴰ), ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ «ⴳⵉⵏⵉⵙ» ⵏ ⵉⵣⵡⵉⵍⵏ ⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵙⴽⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⵏⴰⴷⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref>{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=ICI.Radio-Canada.ca |first=Zone Insolite- |date=2022-05-27 |title=Rassemblement record de vampires en Angleterre en hommage à Dracula |url=https://ici.radio-canada.ca/nouvelle/1886717/record-vampires-angleterre-dracula-guinness |access-date=2026-10-28 |website=Radio-Canada |publisher=Radio-Canada.ca |language=fr-ca}}</ref> == ⵜⴰⵙⴷⴼⴼⵉⵔⵜ == === ⴰⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ === ⵉⵍⵓⵍ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⴽⵍⵓⵏⵜⴰⵔⴼ (Clontarf) ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⴰⵙⵙⴼ ⵏ 8 ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 1847 (ⵉⵍⵓⵍ ⵖ 1847), ⵉⴳ ⵡⵉⵙⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⵙⴰⵜ ⵜⵡⵎⴰⵜ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⴼⵔⵓⵅ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵔⵣⵎⵏ, ⵉⵖⵔⴰ ⵖ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵉⴽⵛⵉⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⵉⴽⵛⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ «ⵜⵔⵉⵏⵉⵜⵉ ⴽⵓⵍⵉⴷⵊ» ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1860, ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵖ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1870. ⵍⵍⵉⵖ ⵢⵓⵔⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴼ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving), ⵓⵔⵔⵉⵏ ⴷ ⴳⴰⵏ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ. ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1878, ⵉⴼⴽⴰ ⴰⵙ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⴰⵎⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ «ⵍⴰⵢⵙⵢⵓⵎ» (Lyceum Theatre) ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⵜⵜ. ⵉⵜⴰⵀⵍ ⴼⵍⵓⵔⴰⵏⵙ ⴱⴰⵍⴽⵓⵎⴱ (Florence Balcombe) ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⴰⵔ ⵜⵙⴽⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵏⴼⵖⵓⴷⵔⵜ ⵍⵉⵣⴰ ⵀⵓⴱⴽⵉⵏⵣ ⵉⵙ ⴷ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵜⵙⵖⵉ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴰⴷ ⵉⵏⵢⴰⵍⴽⴰⵎ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵜⴻⵜⵜⵔ ⵙⵔⵙ ⴰⴷ ⵉⵎⵢⴰⵔ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵉⵎⵢⴰⴽⴰⵣ ⴷ ⵉⵏⵎⵖⵓⵕⵏ ⴷ ⵉⵏⴼⵍⴰⵙ ⵏ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ ⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵕⵉ. ⵎⴰⵛⵛ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵖⵎⴽⴰⵏⵏ ⴰⴽⴽⵯ, ⵉⵏⵏⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖⴼ ⵓⴳⴰⵢⵢⵓ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ, ⵉⴹⵓⴼ ⵙ ⵉⵡⵉⵣ ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵉⵎⵏ ⵏⵏⵙ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵔ ⵉⵏⵔⵔⵓ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⵉⵇⴰⵕⵉⴹⵏ ⵏⵏⵙ ⵙⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵙ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⵔⵉ (ⵜⴰⵕⵓⵎⴰⵏⵙⵉⵜ) ⴷ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴳ,<ref>Eighteen-Bisang, Robert; Miller, Elizabeth, eds. (2008). ''Bram Stoker's Notes for Dracula: A Facsimile Edition''. McFarland & Co. Pub. ISBN&nbsp;<bdi>978-0-7864-5186-9</bdi>. OCLC&nbsp;335291872.</ref> <ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref>ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵎⴰ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1912, ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ 18 ⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⴰⴷⵍⵉⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙⵙ ⵙⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⴼⴼⵖⵏ, ⵢⵓⵛⴽⴰ ⴷ ⵜⵉⵖⵯⵔⴷⵉⵏ ⵏ The Shoulder of Shasta (1895) ⴷ ⴷⴰⵜ ⴰⵙ ⵡⵉⵏ Miss Betty (1898).<ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref> == ⴰⵙⴽⴰⵏ == [[File:Mephistophles on the Brocken (cropped).jpg|thumb|upright=0.8|ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵖⴼ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving) ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⵙⴰⴳⵯⵎ ⵏ ⵓⵙⵡⵉⵏⴳⵎ (ⴰⵙⴰⵍⴰ) ⵍⵍⵉ ⵙⵖ ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⴷⵔⴰⴽⵓⵍⴰ.»]] ⵉⵎⵙⵙⴰⵎⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⵣⵡⴰⵔⵏ ⴷ ⵙ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵜⵉⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵏ ⵙⵜⵓⴽⵔ. <ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>.</ref>ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵔⴼⵙⴰⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⴽⵉⵔⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵏ ⵓⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵔ ⴰⵏⵏ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⴽⵚⵚⴰⴹ ⵏⵏⵙⵏ ⵙⴳ ⵜⵉⵙⴽⵔⵜ ⴷ ⵜⵉⵏⵖⵉ ⵙ ⵜⴰⴳⵓⵙⵜ ⵏ ⵓⴽⵛⵛⵓⴹ ⵖ ⵡⵓⵍ.<ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ 44—45.</ref> ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⴷ ⵉⵔⴼⵙⴰⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ—ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⵣⴰ: ⵉⵇⵇⴰⵏ ⴷ ⴰⴷ ⴰⵙⵏ ⵉⵜⵜⵖⵔⴰ ⴰⴷ ⴽⵛⵎⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴳⵎⵎⵉ, ⴰⵔ ⴳⴳⴰⵏⵏ ⴼ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵡⵉⵏ ⵙⴳ ⵜⵎⴰⵣⵉⵔⵜ ⵏⵏⵙⵏ, ⵓⵔ ⴷⴰⵔⵙⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵣⵉⵍⵍⵣ ⵖ ⵜⵉⵙⵉⵜⵉⵏ.<ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ. 45–46.</ref> ⵉⵎⵎⴰ ⵜⵉⴼⴰⵡⵜ ⵏ ⵜⴰⴼⵓⴽⵜ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵜⵜⵏⵇⵇⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵖ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ—ⵜⴰⵖⴰⵡⵙⴰ ⴰⴷ ⵜⴳⴰ ⵖⴰⵙ ⴰⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵓⵙⴰⵔⵓ ⵏ «ⵏⵓⵙⴼⵉⵔⴰⵜⵓ» (Nosferatu, 1922) ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔⵏ ⴱⵍⴰ ⵜⵓⵔⴰⴳⵜ—ⵎⴰⵛⵛ ⴰⵔ ⴰⵙ ⵜⴻⵜⵜⴰⵡⵉ ⴰⵔⵣⵣⴰⵎ.<ref>Skal, David J. (2016). Something in the Blood: the Untold Story of Bram Stoker, the Man Who Wrote Dracula (1st ed.). Liveright Publishing Corporation. <nowiki>ISBN 978-1-63149-010-1</nowiki>.</ref><ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ 45.</ref> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵙⵡⵉⵏⴳⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵜⴰⵡⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⵜⴰⵢⵔⵍⴰⵏⴷⵉⵜ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⵏ ⵡⴰⵍⵍⵉ ⴷ ⵢⵉⵡⵔⵔⵉⵏ ⵙⴳ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ «ⴰⴱⵀⴰⵔⵜⴰⵅ» (Abhartach), ⴷ ⵓⴳⵍⵍⵉⴷ ⴰⵎⵜⴽⵓⵍ ⵏ ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 11 «ⴱⵔⴰⵢⴰⵏ ⴱⵓⵕⵓ» (Brian Boru). ⵜⵏⵏⴰ ⵜⵎⵔⵣⵓⵜ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ «ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⵎⵉⵍⵔ» (Elizabeth Miller) ⵉⵙ ⵉⵙⵙⴼⵍⴷ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⵜⵎⵥⵉ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵏⵏⵉⴼ-ⵓⴳⴰⵎⴰ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⴰⵢⵔⵍⴰⵏⴷⵉ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵍⵍⴰⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵖⴼ ⵓⵎⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵎⵎⵓⵜⵏ ⴷ ⵜⴼⴽⴽⵉⵡⵉⵏ ⵜⵜⵢⴰⴳⴰⵙⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⴽⵛⵛⵓⴹ ⵖ ⵡⵓⵍ. ⴰⵇⵏⴷⵓⵛ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⴷⴰⵔⵙ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ. ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⴰⴱⴰⵎⴱⵉⵔ» (The Vampyre, 1819) ⵏ ⵊⵓⵏ ⵡⵉⵍⵢⴰⵎ ⴱⵓⵍⵉⴷⵓⵔⵉ ⵉⵍⵍⴰ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵔⵉⵙⵜⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⴷⴰⵔ ⵜⵉⴳⵔⴷⵉ ⵏ ⵓⵙⴱⵔⵖⵣ. ⴷ ⵜⵎⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵜ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵜⴰⵍⵉⵙⴱⵢⴰⵏⵜ ⵖ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⴽⴰⵔⵎⵉⵍⴰ» (Carmilla, 1872) ⵏ ⵛⵉⵔⵉⴷⴰⵏ ⵍⵉ ⴼⴰⵏⵓ ⵜⵥⴹⴰⵕ ⴰⴷ ⵜⵙⵏⴼⵍ ⵜⴰⵡⵉⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⴰⵛⵛⵓ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⵥⴹⴰⵕⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵏⴼⵍ ⵜⴰⵡⵉⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⴰⵢⴷⵉ. ⵉⵔⵡⴰⵙ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵖ ⵜⴰⵍⵖⴰ ⵏ ⵡⵓⴷⵎ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵅⵯⵛⵏⵉⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵏ ⵣⵉⴽⴽ; ⵜⵙⵙⵔⵡⴰⵙ ⵜ ⵎⵉⵍⵔ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵅⵯⵛⵏⵏⵉⵏ ⵖ «ⵓⵟⴰⵍⵢⴰⵏ» (The Italian, 1796) ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ ⴰⵏⵏ ⵔⴰⴷⴽⵍⵉⴼ ⴷ «ⴰⴳⵯⵔⵔⴰⵎ» (The Monk, 1796) ⵏ ⵎⴰⵜⵢⵓ ⴳⵔⵉⴳⵓⵔⵉ ⵍⵓⵡⵉⵙ. == ⵜⵉⵖⵔⵉ ⴼ ''Dracula'' == ⵜⴰⵍⴳⴰⵎⵜ ⴰⴷ ⵖ ⵎⵏⵉⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⴰⴽⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵉⵜⵜⵙⵙⵓⵏⵜⵓⵍⵏ ⵖⴼ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ "ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ" ⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏ ⵏⵖⴷ ⴽⵔⴰ ⴳⵉⵙⵏ: * {{Cite book |last=Frayling |first=Christopher | author-link = Christopher Frayling |title=Vampyres: Lord Byron to Count Dracula |date=1992 |publisher=Faber |isbn=978-0-571-16792-0 |ref=none }} * {{Cite book |title=The Origins of Dracula: The Background to Bram Stoker's Gothic Masterpiece |date=1987 |publisher=Kimber |isbn=978-0-7183-0657-1 |editor-last=Leatherdale |editor-first=Clive |ref=none}} * {{Cite book |last1=McNally |first1=Raymond T. | author1-link = Raymond T. McNally |title=Dracula: A Biography of Vlad the Impaler |last2=Florescu |first2=Radu | author2-link = Radu Florescu |date=1973 |publisher=Hawthorne Books |isbn=9780801522208 |ref=none}} * {{Cite book |last=Roth |first=Phyllis A. |title=Bram Stoker |date=1982 |publisher=Twayne Publishers |isbn=978-0-8057-6828-2 |series=Twayne's English Authors Series |ref=none}} * {{Cite book |last=Stoker |first=Bram |title=Dracula: A Centennial Edition|date=2007 |publisher=Signet Classics |isbn=978-0-451-53066-0 |location=New York|author-link=Bram Stoker|ref=none}} * {{Cite book |last1=Stoker |first1=Bram |title=The New Annotated Dracula |last2=Klinger |first2=Leslie S. |date=2008 |publisher=W.W. Norton & Co |isbn=978-0-393-06450-6 |oclc=227016511 |author2-link=Leslie S. Klinger|ref=none}} ===ⵡⵉⵢⵢⴰⴹ=== * {{Cite journal |last=Demetrakopoulos |first=Stephanie |date=1977 |title=Feminism, Sex Role Exchanges, and Other Subliminal Fantasies in Bram Stoker's 'Dracula' |url=https://www.jstor.org/stable/3346355 |journal=Frontiers: A Journal of Women Studies |volume=2 |issue=3 |pages=104–113 |doi=10.2307/3346355 |issn=0160-9009 |jstor=3346355|ref=none|url-access=subscription }} * {{Cite book |last=Houston |first=Gail Turley |title=From Dickens to Dracula: Gothic, Economics, and Victorian Fiction |date=2005 |publisher=Cambridge University Press |isbn=0-511-12624-7 |oclc=61394818|ref=none}} * {{Cite book |last=Hughes |first=William |title=Beyond Dracula: Bram Stoker's Fiction and Its Cultural Context. |date=2000 |publisher=Palgrave Macmillan |isbn=978-1-349-40967-9 |oclc=1004391205|ref=none}} * {{Cite journal |last=Keogh |first=Calvin W. |date=2014 |title=The Critics' Count: Revisions of Dracula and the Postcolonial Irish Gothic |url=https://www.cambridge.org/core/journals/cambridge-journal-of-postcolonial-literary-inquiry/article/abs/critics-count-revisions-of-dracula-and-the-postcolonial-irish-gothic/ABE47B683DE376F69CEBEE53D00905A0 |journal=Cambridge Journal of Postcolonial Literary Inquiry |volume=1 |issue=2 |pages=189–206 |doi=10.1017/pli.2014.8 |s2cid=193067115 |issn=2052-2614|ref=none|url-access=subscription }} * {{Cite book |last=McNally |first=Raymond T. |title=Dracula Was a Woman: In Search of the Blood Countess of Transylvania |date=1983 |publisher=McGraw-Hill |isbn=978-0070456716 |ref=none}} * {{Cite book |last=Spooner |first=Catherine |url=https://books.google.com/books?id=B5SaIMicyxQC |title=Contemporary Gothic |date=2006 |publisher=Reaktion Books |isbn=978-1-86189-301-7 |ref=none}} * {{cite book |last1=Subotsky |first1=Fiona |title=Dracula for Doctors: Medical Facts and Gothic Fantasies |isbn=978-1-911623-29-8|date=2020 |publisher=Cambridge University Press |location=Cambridge }} == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == r5jsg2wj1ct5ea40qymopzri05g1v27 197989 197965 2026-10-28T22:38:19Z Aɣaras iḍlan 211 /* */ 197989 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} ⵉⴳⴰ «'''ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''» ⵢⴰⵏ [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] ⵏ [[ⵜⴰⵡⴷⴰ]] ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵍⵍⵉ ⵢⵓⵔⴰ [[ⴰⵎⴰⵔⴰ (ⴰⵎⴳⴰⵢ)|ⵓⵎⴰⵔⴰ]] [[ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ|ⴰⵢⵉⵔⵍⴰⵏⴷ]] [[ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ]] (Bram Stoker) ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1897.<ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /> ⵉⵜⵜⵢⴰⵍⴰⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵜⴱⵔⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⴽⵜⴰⵢ ⵜⵉⵡⵙⵙⴼⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵜⵖⵎⵉⵙⵉⵏ. ⵓⵔ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⴱⵔⴰⵣ ⴽⴰ; ⴰⵔ ⵜⵜⵙⵙⵏⵜⴰⵢ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵣⵣⴰⵔⴼⵓ (ⴰⵡⴽⵉⵍ) [[ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ|ⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵉ]], '''ⵊⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ''', ⵍⵍⵉ ⵉⵙⴽⵔⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵉⵖⵕⵎ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵖⵓⵕ ⵖ [[ⵜⵔⴰⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], '''ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''.<ref name=":1">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Signoret |first=Annelise |date=2023-08-03 |title=Feuilletez "Dracula" de Bram Stoker avec les oreilles |url=https://www.radiofrance.fr/franceculture/feuilletez-dracula-de-bram-stoker-avec-les-oreilles-1659613 |access-date=2026-10-28 |website=France Culture |language=fr}}</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⴷ ⵉⵙⴱⴰⵢⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⴰⵎⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ (ⴼⴰⵎⴱⵉⵔ), ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵎⵓⵜⵜⴰⵢ ⵙ ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵡⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵜⵖⵔⵎⵜ ⵏ ⵡⵉⵜⴱⵉ (Whitby) ⵍⵍⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖ ⵢⵉⵍⵍ. ⵉⵍⵎⵎⴰ, ⵉⵎⵓⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵖⴼ ⵉⵜⵜⵏⴱⴰⴹ ⴰⴱⵔⴰⵀⴰⵎ ⴼⴰⵏ ⵀⵉⵍⵙⵉⵏⴳ (Abraham Van Helsing), ⴰⵔ ⴳⵯⵎⵎⵔⵏ ⴰⵙⵏⴷⵓⵛ ⴰⴷ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵜ ⵏⵖⴰⵏ.<ref name=":2">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=admin9361 |title=Dracula — Bram Stoker : Résumé et Analyse |url=https://cours-et-fiches.com/livres/dracula-bram-stoker/ |access-date=2026-10-28 |website=Cours et Fiches |language=fr-FR}}</ref><ref name=":3">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Gallerix |title=Résumé de Dracula |url=https://fr.gallerix.ru/news/lit/202201/drakula/ |access-date=2026-10-28 |website=Gallerix.ru |language=fr}}</ref> «ⵔⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⵉⵜⵜⵢⴰⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1890, ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵉⵙ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵉⴹⵉ ⵏ ⵜⴰⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵓⵣⵎⵉⵎⵉⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref name=":1" /> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⵏⴰⴳⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵥⴰⵎⵓⵎⵏ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵢⵓⴳⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ «ⴼⵍⴰⴷ ⴱⵓ-ⵜⵙⵇⵇⴰⵔⵜ» (Vlad the Impaler) ⴷ ⵜⵇⵏⴷⵓⵛⵜ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⴱⴰⵜⵓⵔⵉ (Elizabeth Báthory), ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵉⵎⴰⵢⵏⵓⵜⵏ ⴰⵔ ⴷⴰⵖ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⴽⵔⴰ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵏⵜⵜⴰⵏ ⵉⵙ ⵢⵓⴼⴰ ⵉⵙⵎ ⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ ⴷ ⵎⵓⵍⴷⴰⴼⵢⴰ, ⵉⵙⵜⵉ ⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵛⴽⵓ ⵉⵖⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵉⵙ «ⵉⴱⵍⵉⵙ / ⴰⵇⴰⵙⵉⵙ» ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵔⵓⵎⴰⵏⵉⵜ.» «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵓⴹ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ. ⴳ ⵓⵣⴳⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 20, ⵓⴼⴰⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵉⵙⵓⵔⴰ ⵉⵙ ⵉⵙⴽⵔ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴳⴳⴰⵍ ⵖ ⵓⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⴼⵙⵙⴰⵔ ⵖ ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ (ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ), ⴰⵢⵍⵍⵉ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⵙ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ, ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴷ ⵖⵉⵏⵏ ⴳⵏ ⴷ ⴰⵢⴷⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ. ⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵍⵍⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵉ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵉⴼⵍ ⵓⵇⵏⴷⵓⵛ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴰⵙⵍⵉⵜ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵖ ⵓⵎⵙⵙⵓⵍⴼ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ ⴼ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ; ⵙ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 700 ⵏ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵖ ⵡⴰⵏⴰⵡⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵏ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ (ⵍⵎⵉⴷⵢⴰ), ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ «ⴳⵉⵏⵉⵙ» ⵏ ⵉⵣⵡⵉⵍⵏ ⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵙⴽⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⵏⴰⴷⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref>{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=ICI.Radio-Canada.ca |first=Zone Insolite- |date=2022-05-27 |title=Rassemblement record de vampires en Angleterre en hommage à Dracula |url=https://ici.radio-canada.ca/nouvelle/1886717/record-vampires-angleterre-dracula-guinness |access-date=2026-10-28 |website=Radio-Canada |publisher=Radio-Canada.ca |language=fr-ca}}</ref> == ⵜⴰⵙⴷⴼⴼⵉⵔⵜ == === ⴰⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ === ⵉⵍⵓⵍ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⴽⵍⵓⵏⵜⴰⵔⴼ (Clontarf) ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⴰⵙⵙⴼ ⵏ 8 ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 1847 (ⵉⵍⵓⵍ ⵖ 1847), ⵉⴳ ⵡⵉⵙⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⵙⴰⵜ ⵜⵡⵎⴰⵜ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⴼⵔⵓⵅ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵔⵣⵎⵏ, ⵉⵖⵔⴰ ⵖ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵉⴽⵛⵉⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⵉⴽⵛⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ «ⵜⵔⵉⵏⵉⵜⵉ ⴽⵓⵍⵉⴷⵊ» ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1860, ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵖ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1870. ⵍⵍⵉⵖ ⵢⵓⵔⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴼ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving), ⵓⵔⵔⵉⵏ ⴷ ⴳⴰⵏ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ. ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1878, ⵉⴼⴽⴰ ⴰⵙ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⴰⵎⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ «ⵍⴰⵢⵙⵢⵓⵎ» (Lyceum Theatre) ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⵜⵜ. ⵉⵜⴰⵀⵍ ⴼⵍⵓⵔⴰⵏⵙ ⴱⴰⵍⴽⵓⵎⴱ (Florence Balcombe) ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⴰⵔ ⵜⵙⴽⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵏⴼⵖⵓⴷⵔⵜ ⵍⵉⵣⴰ ⵀⵓⴱⴽⵉⵏⵣ ⵉⵙ ⴷ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵜⵙⵖⵉ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴰⴷ ⵉⵏⵢⴰⵍⴽⴰⵎ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵜⴻⵜⵜⵔ ⵙⵔⵙ ⴰⴷ ⵉⵎⵢⴰⵔ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵉⵎⵢⴰⴽⴰⵣ ⴷ ⵉⵏⵎⵖⵓⵕⵏ ⴷ ⵉⵏⴼⵍⴰⵙ ⵏ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ ⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵕⵉ. ⵎⴰⵛⵛ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵖⵎⴽⴰⵏⵏ ⴰⴽⴽⵯ, ⵉⵏⵏⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖⴼ ⵓⴳⴰⵢⵢⵓ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ, ⵉⴹⵓⴼ ⵙ ⵉⵡⵉⵣ ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵉⵎⵏ ⵏⵏⵙ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵔ ⵉⵏⵔⵔⵓ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⵉⵇⴰⵕⵉⴹⵏ ⵏⵏⵙ ⵙⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵙ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⵔⵉ (ⵜⴰⵕⵓⵎⴰⵏⵙⵉⵜ) ⴷ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴳ,<ref>Eighteen-Bisang, Robert; Miller, Elizabeth, eds. (2008). ''Bram Stoker's Notes for Dracula: A Facsimile Edition''. McFarland & Co. Pub. ISBN&nbsp;<bdi>978-0-7864-5186-9</bdi>. OCLC&nbsp;335291872.</ref> <ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref>ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵎⴰ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1912, ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ 18 ⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⴰⴷⵍⵉⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙⵙ ⵙⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⴼⴼⵖⵏ, ⵢⵓⵛⴽⴰ ⴷ ⵜⵉⵖⵯⵔⴷⵉⵏ ⵏ The Shoulder of Shasta (1895) ⴷ ⴷⴰⵜ ⴰⵙ ⵡⵉⵏ Miss Betty (1898).<ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref> == ⴰⵙⴽⴰⵏ == [[File:Mephistophles on the Brocken (cropped).jpg|thumb|upright=0.8|ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵖⴼ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving) ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⵙⴰⴳⵯⵎ ⵏ ⵓⵙⵡⵉⵏⴳⵎ (ⴰⵙⴰⵍⴰ) ⵍⵍⵉ ⵙⵖ ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⴷⵔⴰⴽⵓⵍⴰ.»]] ⵉⵎⵙⵙⴰⵎⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⵣⵡⴰⵔⵏ ⴷ ⵙ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵜⵉⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵏ ⵙⵜⵓⴽⵔ. <ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>.</ref>ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵔⴼⵙⴰⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⴽⵉⵔⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵏ ⵓⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵔ ⴰⵏⵏ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⴽⵚⵚⴰⴹ ⵏⵏⵙⵏ ⵙⴳ ⵜⵉⵙⴽⵔⵜ ⴷ ⵜⵉⵏⵖⵉ ⵙ ⵜⴰⴳⵓⵙⵜ ⵏ ⵓⴽⵛⵛⵓⴹ ⵖ ⵡⵓⵍ.<ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ 44—45.</ref> ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⴷ ⵉⵔⴼⵙⴰⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ—ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⵣⴰ: ⵉⵇⵇⴰⵏ ⴷ ⴰⴷ ⴰⵙⵏ ⵉⵜⵜⵖⵔⴰ ⴰⴷ ⴽⵛⵎⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴳⵎⵎⵉ, ⴰⵔ ⴳⴳⴰⵏⵏ ⴼ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵡⵉⵏ ⵙⴳ ⵜⵎⴰⵣⵉⵔⵜ ⵏⵏⵙⵏ, ⵓⵔ ⴷⴰⵔⵙⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵣⵉⵍⵍⵣ ⵖ ⵜⵉⵙⵉⵜⵉⵏ.<ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ. 45–46.</ref> ⵉⵎⵎⴰ ⵜⵉⴼⴰⵡⵜ ⵏ ⵜⴰⴼⵓⴽⵜ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵜⵜⵏⵇⵇⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵖ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ—ⵜⴰⵖⴰⵡⵙⴰ ⴰⴷ ⵜⴳⴰ ⵖⴰⵙ ⴰⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵓⵙⴰⵔⵓ ⵏ «ⵏⵓⵙⴼⵉⵔⴰⵜⵓ» (Nosferatu, 1922) ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔⵏ ⴱⵍⴰ ⵜⵓⵔⴰⴳⵜ—ⵎⴰⵛⵛ ⴰⵔ ⴰⵙ ⵜⴻⵜⵜⴰⵡⵉ ⴰⵔⵣⵣⴰⵎ.<ref>Skal, David J. (2016). Something in the Blood: the Untold Story of Bram Stoker, the Man Who Wrote Dracula (1st ed.). Liveright Publishing Corporation. <nowiki>ISBN 978-1-63149-010-1</nowiki>.</ref><ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ 45.</ref> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵙⵡⵉⵏⴳⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵜⴰⵡⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⵜⴰⵢⵔⵍⴰⵏⴷⵉⵜ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⵏ ⵡⴰⵍⵍⵉ ⴷ ⵢⵉⵡⵔⵔⵉⵏ ⵙⴳ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ «ⴰⴱⵀⴰⵔⵜⴰⵅ» (Abhartach), ⴷ ⵓⴳⵍⵍⵉⴷ ⴰⵎⵜⴽⵓⵍ ⵏ ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 11 «ⴱⵔⴰⵢⴰⵏ ⴱⵓⵕⵓ» (Brian Boru). ⵜⵏⵏⴰ ⵜⵎⵔⵣⵓⵜ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ «ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⵎⵉⵍⵔ» (Elizabeth Miller) ⵉⵙ ⵉⵙⵙⴼⵍⴷ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⵜⵎⵥⵉ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵏⵏⵉⴼ-ⵓⴳⴰⵎⴰ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⴰⵢⵔⵍⴰⵏⴷⵉ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵍⵍⴰⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵖⴼ ⵓⵎⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵎⵎⵓⵜⵏ ⴷ ⵜⴼⴽⴽⵉⵡⵉⵏ ⵜⵜⵢⴰⴳⴰⵙⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⴽⵛⵛⵓⴹ ⵖ ⵡⵓⵍ. ⴰⵇⵏⴷⵓⵛ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⴷⴰⵔⵙ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ. ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⴰⴱⴰⵎⴱⵉⵔ» (The Vampyre, 1819) ⵏ ⵊⵓⵏ ⵡⵉⵍⵢⴰⵎ ⴱⵓⵍⵉⴷⵓⵔⵉ ⵉⵍⵍⴰ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵔⵉⵙⵜⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⴷⴰⵔ ⵜⵉⴳⵔⴷⵉ ⵏ ⵓⵙⴱⵔⵖⵣ. ⴷ ⵜⵎⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵜ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵜⴰⵍⵉⵙⴱⵢⴰⵏⵜ ⵖ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⴽⴰⵔⵎⵉⵍⴰ» (Carmilla, 1872) ⵏ ⵛⵉⵔⵉⴷⴰⵏ ⵍⵉ ⴼⴰⵏⵓ ⵜⵥⴹⴰⵕ ⴰⴷ ⵜⵙⵏⴼⵍ ⵜⴰⵡⵉⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⴰⵛⵛⵓ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⵥⴹⴰⵕⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵏⴼⵍ ⵜⴰⵡⵉⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⴰⵢⴷⵉ. ⵉⵔⵡⴰⵙ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵖ ⵜⴰⵍⵖⴰ ⵏ ⵡⵓⴷⵎ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵅⵯⵛⵏⵉⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵏ ⵣⵉⴽⴽ; ⵜⵙⵙⵔⵡⴰⵙ ⵜ ⵎⵉⵍⵔ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵅⵯⵛⵏⵏⵉⵏ ⵖ «ⵓⵟⴰⵍⵢⴰⵏ» (The Italian, 1796) ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ ⴰⵏⵏ ⵔⴰⴷⴽⵍⵉⴼ ⴷ «ⴰⴳⵯⵔⵔⴰⵎ» (The Monk, 1796) ⵏ ⵎⴰⵜⵢⵓ ⴳⵔⵉⴳⵓⵔⵉ ⵍⵓⵡⵉⵙ. == ⵜⵉⵖⵔⵉ ⴼ ''Dracula'' == ⵜⴰⵍⴳⴰⵎⵜ ⴰⴷ ⵖ ⵎⵏⵉⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⴰⴽⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵉⵜⵜⵙⵙⵓⵏⵜⵓⵍⵏ ⵖⴼ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ "ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ" ⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏ ⵏⵖⴷ ⴽⵔⴰ ⴳⵉⵙⵏ: * {{Cite book |last=Frayling |first=Christopher | author-link = Christopher Frayling |title=Vampyres: Lord Byron to Count Dracula |date=1992 |publisher=Faber |isbn=978-0-571-16792-0 |ref=none }} * {{Cite book |title=The Origins of Dracula: The Background to Bram Stoker's Gothic Masterpiece |date=1987 |publisher=Kimber |isbn=978-0-7183-0657-1 |editor-last=Leatherdale |editor-first=Clive |ref=none}} * {{Cite book |last1=McNally |first1=Raymond T. | author1-link = Raymond T. McNally |title=Dracula: A Biography of Vlad the Impaler |last2=Florescu |first2=Radu | author2-link = Radu Florescu |date=1973 |publisher=Hawthorne Books |isbn=9780801522208 |ref=none}} * {{Cite book |last=Roth |first=Phyllis A. |title=Bram Stoker |date=1982 |publisher=Twayne Publishers |isbn=978-0-8057-6828-2 |series=Twayne's English Authors Series |ref=none}} * {{Cite book |last=Stoker |first=Bram |title=Dracula: A Centennial Edition|date=2007 |publisher=Signet Classics |isbn=978-0-451-53066-0 |location=New York|author-link=Bram Stoker|ref=none}} * {{Cite book |last1=Stoker |first1=Bram |title=The New Annotated Dracula |last2=Klinger |first2=Leslie S. |date=2008 |publisher=W.W. Norton & Co |isbn=978-0-393-06450-6 |oclc=227016511 |author2-link=Leslie S. Klinger|ref=none}} ===ⵡⵉⵢⵢⴰⴹ=== * {{Cite journal |last=Demetrakopoulos |first=Stephanie |date=1977 |title=Feminism, Sex Role Exchanges, and Other Subliminal Fantasies in Bram Stoker's 'Dracula' |url=https://www.jstor.org/stable/3346355 |journal=Frontiers: A Journal of Women Studies |volume=2 |issue=3 |pages=104–113 |doi=10.2307/3346355 |issn=0160-9009 |jstor=3346355|ref=none|url-access=subscription }} * {{Cite book |last=Houston |first=Gail Turley |title=From Dickens to Dracula: Gothic, Economics, and Victorian Fiction |date=2005 |publisher=Cambridge University Press |isbn=0-511-12624-7 |oclc=61394818|ref=none}} * {{Cite book |last=Hughes |first=William |title=Beyond Dracula: Bram Stoker's Fiction and Its Cultural Context. |date=2000 |publisher=Palgrave Macmillan |isbn=978-1-349-40967-9 |oclc=1004391205|ref=none}} * {{Cite journal |last=Keogh |first=Calvin W. |date=2014 |title=The Critics' Count: Revisions of Dracula and the Postcolonial Irish Gothic |url=https://www.cambridge.org/core/journals/cambridge-journal-of-postcolonial-literary-inquiry/article/abs/critics-count-revisions-of-dracula-and-the-postcolonial-irish-gothic/ABE47B683DE376F69CEBEE53D00905A0 |journal=Cambridge Journal of Postcolonial Literary Inquiry |volume=1 |issue=2 |pages=189–206 |doi=10.1017/pli.2014.8 |s2cid=193067115 |issn=2052-2614|ref=none|url-access=subscription }} * {{Cite book |last=McNally |first=Raymond T. |title=Dracula Was a Woman: In Search of the Blood Countess of Transylvania |date=1983 |publisher=McGraw-Hill |isbn=978-0070456716 |ref=none}} * {{Cite book |last=Spooner |first=Catherine |url=https://books.google.com/books?id=B5SaIMicyxQC |title=Contemporary Gothic |date=2006 |publisher=Reaktion Books |isbn=978-1-86189-301-7 |ref=none}} * {{cite book |last1=Subotsky |first1=Fiona |title=Dracula for Doctors: Medical Facts and Gothic Fantasies |isbn=978-1-911623-29-8|date=2020 |publisher=Cambridge University Press |location=Cambridge }} == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == thrwov7q8kf2clfaba2ivru2q8qyc16 197991 197989 2026-10-28T22:50:04Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⴰⵙⴽⴰⵏ */ 197991 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} ⵉⴳⴰ «'''ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''» ⵢⴰⵏ [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] ⵏ [[ⵜⴰⵡⴷⴰ]] ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵍⵍⵉ ⵢⵓⵔⴰ [[ⴰⵎⴰⵔⴰ (ⴰⵎⴳⴰⵢ)|ⵓⵎⴰⵔⴰ]] [[ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ|ⴰⵢⵉⵔⵍⴰⵏⴷ]] [[ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ]] (Bram Stoker) ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1897.<ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /> ⵉⵜⵜⵢⴰⵍⴰⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵜⴱⵔⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⴽⵜⴰⵢ ⵜⵉⵡⵙⵙⴼⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵜⵖⵎⵉⵙⵉⵏ. ⵓⵔ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⴱⵔⴰⵣ ⴽⴰ; ⴰⵔ ⵜⵜⵙⵙⵏⵜⴰⵢ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵣⵣⴰⵔⴼⵓ (ⴰⵡⴽⵉⵍ) [[ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ|ⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵉ]], '''ⵊⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ''', ⵍⵍⵉ ⵉⵙⴽⵔⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵉⵖⵕⵎ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵖⵓⵕ ⵖ [[ⵜⵔⴰⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], '''ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''.<ref name=":1">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Signoret |first=Annelise |date=2023-08-03 |title=Feuilletez "Dracula" de Bram Stoker avec les oreilles |url=https://www.radiofrance.fr/franceculture/feuilletez-dracula-de-bram-stoker-avec-les-oreilles-1659613 |access-date=2026-10-28 |website=France Culture |language=fr}}</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⴷ ⵉⵙⴱⴰⵢⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⴰⵎⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ (ⴼⴰⵎⴱⵉⵔ), ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵎⵓⵜⵜⴰⵢ ⵙ ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵡⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵜⵖⵔⵎⵜ ⵏ ⵡⵉⵜⴱⵉ (Whitby) ⵍⵍⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖ ⵢⵉⵍⵍ. ⵉⵍⵎⵎⴰ, ⵉⵎⵓⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵖⴼ ⵉⵜⵜⵏⴱⴰⴹ ⴰⴱⵔⴰⵀⴰⵎ ⴼⴰⵏ ⵀⵉⵍⵙⵉⵏⴳ (Abraham Van Helsing), ⴰⵔ ⴳⵯⵎⵎⵔⵏ ⴰⵙⵏⴷⵓⵛ ⴰⴷ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵜ ⵏⵖⴰⵏ.<ref name=":2">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=admin9361 |title=Dracula — Bram Stoker : Résumé et Analyse |url=https://cours-et-fiches.com/livres/dracula-bram-stoker/ |access-date=2026-10-28 |website=Cours et Fiches |language=fr-FR}}</ref><ref name=":3">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Gallerix |title=Résumé de Dracula |url=https://fr.gallerix.ru/news/lit/202201/drakula/ |access-date=2026-10-28 |website=Gallerix.ru |language=fr}}</ref> «ⵔⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⵉⵜⵜⵢⴰⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1890, ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵉⵙ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵉⴹⵉ ⵏ ⵜⴰⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵓⵣⵎⵉⵎⵉⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref name=":1" /> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⵏⴰⴳⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵥⴰⵎⵓⵎⵏ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵢⵓⴳⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ «ⴼⵍⴰⴷ ⴱⵓ-ⵜⵙⵇⵇⴰⵔⵜ» (Vlad the Impaler) ⴷ ⵜⵇⵏⴷⵓⵛⵜ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⴱⴰⵜⵓⵔⵉ (Elizabeth Báthory), ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵉⵎⴰⵢⵏⵓⵜⵏ ⴰⵔ ⴷⴰⵖ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⴽⵔⴰ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵏⵜⵜⴰⵏ ⵉⵙ ⵢⵓⴼⴰ ⵉⵙⵎ ⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ ⴷ ⵎⵓⵍⴷⴰⴼⵢⴰ, ⵉⵙⵜⵉ ⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵛⴽⵓ ⵉⵖⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵉⵙ «ⵉⴱⵍⵉⵙ / ⴰⵇⴰⵙⵉⵙ» ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵔⵓⵎⴰⵏⵉⵜ.» «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵓⴹ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ. ⴳ ⵓⵣⴳⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 20, ⵓⴼⴰⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵉⵙⵓⵔⴰ ⵉⵙ ⵉⵙⴽⵔ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴳⴳⴰⵍ ⵖ ⵓⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⴼⵙⵙⴰⵔ ⵖ ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ (ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ), ⴰⵢⵍⵍⵉ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⵙ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ, ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴷ ⵖⵉⵏⵏ ⴳⵏ ⴷ ⴰⵢⴷⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ. ⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵍⵍⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵉ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵉⴼⵍ ⵓⵇⵏⴷⵓⵛ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴰⵙⵍⵉⵜ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵖ ⵓⵎⵙⵙⵓⵍⴼ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ ⴼ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ; ⵙ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 700 ⵏ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵖ ⵡⴰⵏⴰⵡⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵏ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ (ⵍⵎⵉⴷⵢⴰ), ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ «ⴳⵉⵏⵉⵙ» ⵏ ⵉⵣⵡⵉⵍⵏ ⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵙⴽⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⵏⴰⴷⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref>{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=ICI.Radio-Canada.ca |first=Zone Insolite- |date=2022-05-27 |title=Rassemblement record de vampires en Angleterre en hommage à Dracula |url=https://ici.radio-canada.ca/nouvelle/1886717/record-vampires-angleterre-dracula-guinness |access-date=2026-10-28 |website=Radio-Canada |publisher=Radio-Canada.ca |language=fr-ca}}</ref> == ⵜⴰⵙⴷⴼⴼⵉⵔⵜ == === ⴰⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ === ⵉⵍⵓⵍ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⴽⵍⵓⵏⵜⴰⵔⴼ (Clontarf) ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⴰⵙⵙⴼ ⵏ 8 ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 1847 (ⵉⵍⵓⵍ ⵖ 1847), ⵉⴳ ⵡⵉⵙⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⵙⴰⵜ ⵜⵡⵎⴰⵜ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⴼⵔⵓⵅ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵔⵣⵎⵏ, ⵉⵖⵔⴰ ⵖ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵉⴽⵛⵉⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⵉⴽⵛⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ «ⵜⵔⵉⵏⵉⵜⵉ ⴽⵓⵍⵉⴷⵊ» ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1860, ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵖ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1870. ⵍⵍⵉⵖ ⵢⵓⵔⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴼ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving), ⵓⵔⵔⵉⵏ ⴷ ⴳⴰⵏ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ. ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1878, ⵉⴼⴽⴰ ⴰⵙ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⴰⵎⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ «ⵍⴰⵢⵙⵢⵓⵎ» (Lyceum Theatre) ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⵜⵜ. ⵉⵜⴰⵀⵍ ⴼⵍⵓⵔⴰⵏⵙ ⴱⴰⵍⴽⵓⵎⴱ (Florence Balcombe) ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⴰⵔ ⵜⵙⴽⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵏⴼⵖⵓⴷⵔⵜ ⵍⵉⵣⴰ ⵀⵓⴱⴽⵉⵏⵣ ⵉⵙ ⴷ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵜⵙⵖⵉ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴰⴷ ⵉⵏⵢⴰⵍⴽⴰⵎ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵜⴻⵜⵜⵔ ⵙⵔⵙ ⴰⴷ ⵉⵎⵢⴰⵔ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵉⵎⵢⴰⴽⴰⵣ ⴷ ⵉⵏⵎⵖⵓⵕⵏ ⴷ ⵉⵏⴼⵍⴰⵙ ⵏ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ ⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵕⵉ. ⵎⴰⵛⵛ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵖⵎⴽⴰⵏⵏ ⴰⴽⴽⵯ, ⵉⵏⵏⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖⴼ ⵓⴳⴰⵢⵢⵓ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ, ⵉⴹⵓⴼ ⵙ ⵉⵡⵉⵣ ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵉⵎⵏ ⵏⵏⵙ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵔ ⵉⵏⵔⵔⵓ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⵉⵇⴰⵕⵉⴹⵏ ⵏⵏⵙ ⵙⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵙ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⵔⵉ (ⵜⴰⵕⵓⵎⴰⵏⵙⵉⵜ) ⴷ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴳ,<ref>Eighteen-Bisang, Robert; Miller, Elizabeth, eds. (2008). ''Bram Stoker's Notes for Dracula: A Facsimile Edition''. McFarland & Co. Pub. ISBN&nbsp;<bdi>978-0-7864-5186-9</bdi>. OCLC&nbsp;335291872.</ref> <ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref>ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵎⴰ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1912, ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ 18 ⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⴰⴷⵍⵉⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙⵙ ⵙⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⴼⴼⵖⵏ, ⵢⵓⵛⴽⴰ ⴷ ⵜⵉⵖⵯⵔⴷⵉⵏ ⵏ The Shoulder of Shasta (1895) ⴷ ⴷⴰⵜ ⴰⵙ ⵡⵉⵏ Miss Betty (1898).<ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref> == ⴰⵙⴽⴰⵏ == [[File:Mephistophles on the Brocken (cropped).jpg|thumb|upright=0.8|ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵖⴼ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving) ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⵙⴰⴳⵯⵎ ⵏ ⵓⵙⵡⵉⵏⴳⵎ (ⴰⵙⴰⵍⴰ) ⵍⵍⵉ ⵙⵖ ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⴷⵔⴰⴽⵓⵍⴰ.»]] ⵉⵎⵙⵙⴰⵎⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⵣⵡⴰⵔⵏ ⴷ ⵙ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵜⵉⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵏ ⵙⵜⵓⴽⵔ. <ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>.</ref>ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵔⴼⵙⴰⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⴽⵉⵔⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵏ ⵓⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵔ ⴰⵏⵏ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⴽⵚⵚⴰⴹ ⵏⵏⵙⵏ ⵙⴳ ⵜⵉⵙⴽⵔⵜ ⴷ ⵜⵉⵏⵖⵉ ⵙ ⵜⴰⴳⵓⵙⵜ ⵏ ⵓⴽⵛⵛⵓⴹ ⵖ ⵡⵓⵍ.<ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ 44—45.</ref> ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⴷ ⵉⵔⴼⵙⴰⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ—ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⵣⴰ: ⵉⵇⵇⴰⵏ ⴷ ⴰⴷ ⴰⵙⵏ ⵉⵜⵜⵖⵔⴰ ⴰⴷ ⴽⵛⵎⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴳⵎⵎⵉ, ⴰⵔ ⴳⴳⴰⵏⵏ ⴼ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵡⵉⵏ ⵙⴳ ⵜⵎⴰⵣⵉⵔⵜ ⵏⵏⵙⵏ, ⵓⵔ ⴷⴰⵔⵙⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵣⵉⵍⵍⵣ ⵖ ⵜⵉⵙⵉⵜⵉⵏ.<ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ. 45–46.</ref> ⵉⵎⵎⴰ ⵜⵉⴼⴰⵡⵜ ⵏ ⵜⴰⴼⵓⴽⵜ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵜⵜⵏⵇⵇⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵖ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ—ⵜⴰⵖⴰⵡⵙⴰ ⴰⴷ ⵜⴳⴰ ⵖⴰⵙ ⴰⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵓⵙⴰⵔⵓ ⵏ «ⵏⵓⵙⴼⵉⵔⴰⵜⵓ» (Nosferatu, 1922) ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔⵏ ⴱⵍⴰ ⵜⵓⵔⴰⴳⵜ—ⵎⴰⵛⵛ ⴰⵔ ⴰⵙ ⵜⴻⵜⵜⴰⵡⵉ ⴰⵔⵣⵣⴰⵎ.<ref>Skal, David J. (2016). Something in the Blood: the Untold Story of Bram Stoker, the Man Who Wrote Dracula (1st ed.). Liveright Publishing Corporation. <nowiki>ISBN 978-1-63149-010-1</nowiki>.</ref><ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ 45.</ref> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵙⵡⵉⵏⴳⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵜⴰⵡⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⵜⴰⵢⵔⵍⴰⵏⴷⵉⵜ,<ref>Curran, Bob (2000). "Was Dracula an Irishman?". History Ireland. 8 (2). Archived from the original on 15 December 2024. Retrieved 15 December 2024.</ref> ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⵏ ⵡⴰⵍⵍⵉ ⴷ ⵢⵉⵡⵔⵔⵉⵏ ⵙⴳ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ «ⴰⴱⵀⴰⵔⵜⴰⵅ» (Abhartach),<ref>Curran, Bob (2000). "Was Dracula an Irishman?". History Ireland. 8 (2). Archived from the original on 15 December 2024. Retrieved 15 December 2024.pp. 13–14.</ref> ⴷ ⵓⴳⵍⵍⵉⴷ ⴰⵎⵜⴽⵓⵍ ⵏ ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 11 «ⴱⵔⴰⵢⴰⵏ ⴱⵓⵕⵓ» (Brian Boru).<ref>Killeen, Jarlath (2023). "Bram Stoker, Dracula and the Irish Dimension". In Killeen, Jarlath; Morin, Christina (eds.). Irish Gothic: An Edinburgh Companion. Edinburgh University Press. pp. 174–193. <nowiki>ISBN 978-1-3995-0055-5</nowiki>. JSTOR 10.3366/jj.5864760.14. Retrieved 2 February 2025.</ref> ⵜⵏⵏⴰ ⵜⵎⵔⵣⵓⵜ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ «ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⵎⵉⵍⵔ» (Elizabeth Miller) ⵉⵙ ⵉⵙⵙⴼⵍⴷ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⵜⵎⵥⵉ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵏⵏⵉⴼ-ⵓⴳⴰⵎⴰ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⴰⵢⵔⵍⴰⵏⴷⵉ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵍⵍⴰⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵖⴼ ⵓⵎⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵎⵎⵓⵜⵏ ⴷ ⵜⴼⴽⴽⵉⵡⵉⵏ ⵜⵜⵢⴰⴳⴰⵙⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⴽⵛⵛⵓⴹ ⵖ ⵡⵓⵍ.<ref>Miller, Elizabeth (2006). Dracula: Sense and Nonsense (2nd ed.). Desert Island Books. <nowiki>ISBN 9781905328154</nowiki>.</ref> '''ⴰⵇⵏⴷⵓⵛ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ''' ⴷⴰⵔⵙ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ. ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «''ⴰⴱⴰⵎⴱⵉⵔ''» (The Vampyre, 1819) ⵏ ⵊⵓⵏ ⵡⵉⵍⵢⴰⵎ ⴱⵓⵍⵉⴷⵓⵔⵉ ⵉⵍⵍⴰ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ [[ⴰⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ|ⵓⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ]] ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵔⵉⵙⵜⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⴷⴰⵔ ⵜⵉⴳⵔⴷⵉ ⵏ ⵓⵙⴱⵔⵖⵣ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181.</ref> ⴷ ⵜⵎⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵜ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵜⴰⵍⵉⵙⴱⵢⴰⵏⵜ ⵖ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⴽⴰⵔⵎⵉⵍⴰ» (Carmilla, 1872) ⵏ ⵛⵉⵔⵉⴷⴰⵏ ⵍⵉ ⴼⴰⵏⵓ ⵜⵥⴹⴰⵕ ⴰⴷ ⵜⵙⵏⴼⵍ ⵜⴰⵡⵉⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⴰⵛⵛⵓ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⵥⴹⴰⵕⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵏⴼⵍ ⵜⴰⵡⵉⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⴰⵢⴷⵉ.<ref>Milbank, Alison. "'Powers Old and New': Stoker's Alliances with Anglo-Irish Gothic". In Hughes &#x26; Smith (1998).</ref> ⵉⵔⵡⴰⵙ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵖ ⵜⴰⵍⵖⴰ ⵏ ⵡⵓⴷⵎ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵅⵯⵛⵏⵉⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵏ ⵣⵉⴽⴽ;<ref>Seed, David (1985). "The Narrative Method of Dracula". Nineteenth-Century Fiction. 40 (1): 61–75. doi:10.2307/3044836. ISSN 0029-0564. JSTOR 3044836. Archived from the original on 20 May 2021. Retrieved 13 June 2021.</ref> ⵜⵙⵙⵔⵡⴰⵙ ⵜ ⵎⵉⵍⵔ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵅⵯⵛⵏⵏⵉⵏ ⵖ «ⵓⵟⴰⵍⵢⴰⵏ» (The Italian, 1796) ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ ⴰⵏⵏ ⵔⴰⴷⴽⵍⵉⴼ ⴷ «ⴰⴳⵯⵔⵔⴰⵎ» (The Monk, 1796) ⵏ ⵎⴰⵜⵢⵓ ⴳⵔⵉⴳⵓⵔⵉ ⵍⵓⵡⵉⵙ. == ⵜⵉⵖⵔⵉ ⴼ ''Dracula'' == ⵜⴰⵍⴳⴰⵎⵜ ⴰⴷ ⵖ ⵎⵏⵉⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⴰⴽⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵉⵜⵜⵙⵙⵓⵏⵜⵓⵍⵏ ⵖⴼ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ "ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ" ⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏ ⵏⵖⴷ ⴽⵔⴰ ⴳⵉⵙⵏ: * {{Cite book |last=Frayling |first=Christopher | author-link = Christopher Frayling |title=Vampyres: Lord Byron to Count Dracula |date=1992 |publisher=Faber |isbn=978-0-571-16792-0 |ref=none }} * {{Cite book |title=The Origins of Dracula: The Background to Bram Stoker's Gothic Masterpiece |date=1987 |publisher=Kimber |isbn=978-0-7183-0657-1 |editor-last=Leatherdale |editor-first=Clive |ref=none}} * {{Cite book |last1=McNally |first1=Raymond T. | author1-link = Raymond T. McNally |title=Dracula: A Biography of Vlad the Impaler |last2=Florescu |first2=Radu | author2-link = Radu Florescu |date=1973 |publisher=Hawthorne Books |isbn=9780801522208 |ref=none}} * {{Cite book |last=Roth |first=Phyllis A. |title=Bram Stoker |date=1982 |publisher=Twayne Publishers |isbn=978-0-8057-6828-2 |series=Twayne's English Authors Series |ref=none}} * {{Cite book |last=Stoker |first=Bram |title=Dracula: A Centennial Edition|date=2007 |publisher=Signet Classics |isbn=978-0-451-53066-0 |location=New York|author-link=Bram Stoker|ref=none}} * {{Cite book |last1=Stoker |first1=Bram |title=The New Annotated Dracula |last2=Klinger |first2=Leslie S. |date=2008 |publisher=W.W. Norton & Co |isbn=978-0-393-06450-6 |oclc=227016511 |author2-link=Leslie S. Klinger|ref=none}} ===ⵡⵉⵢⵢⴰⴹ=== * {{Cite journal |last=Demetrakopoulos |first=Stephanie |date=1977 |title=Feminism, Sex Role Exchanges, and Other Subliminal Fantasies in Bram Stoker's 'Dracula' |url=https://www.jstor.org/stable/3346355 |journal=Frontiers: A Journal of Women Studies |volume=2 |issue=3 |pages=104–113 |doi=10.2307/3346355 |issn=0160-9009 |jstor=3346355|ref=none|url-access=subscription }} * {{Cite book |last=Houston |first=Gail Turley |title=From Dickens to Dracula: Gothic, Economics, and Victorian Fiction |date=2005 |publisher=Cambridge University Press |isbn=0-511-12624-7 |oclc=61394818|ref=none}} * {{Cite book |last=Hughes |first=William |title=Beyond Dracula: Bram Stoker's Fiction and Its Cultural Context. |date=2000 |publisher=Palgrave Macmillan |isbn=978-1-349-40967-9 |oclc=1004391205|ref=none}} * {{Cite journal |last=Keogh |first=Calvin W. |date=2014 |title=The Critics' Count: Revisions of Dracula and the Postcolonial Irish Gothic |url=https://www.cambridge.org/core/journals/cambridge-journal-of-postcolonial-literary-inquiry/article/abs/critics-count-revisions-of-dracula-and-the-postcolonial-irish-gothic/ABE47B683DE376F69CEBEE53D00905A0 |journal=Cambridge Journal of Postcolonial Literary Inquiry |volume=1 |issue=2 |pages=189–206 |doi=10.1017/pli.2014.8 |s2cid=193067115 |issn=2052-2614|ref=none|url-access=subscription }} * {{Cite book |last=McNally |first=Raymond T. |title=Dracula Was a Woman: In Search of the Blood Countess of Transylvania |date=1983 |publisher=McGraw-Hill |isbn=978-0070456716 |ref=none}} * {{Cite book |last=Spooner |first=Catherine |url=https://books.google.com/books?id=B5SaIMicyxQC |title=Contemporary Gothic |date=2006 |publisher=Reaktion Books |isbn=978-1-86189-301-7 |ref=none}} * {{cite book |last1=Subotsky |first1=Fiona |title=Dracula for Doctors: Medical Facts and Gothic Fantasies |isbn=978-1-911623-29-8|date=2020 |publisher=Cambridge University Press |location=Cambridge }} == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == qvvhbtluvfhaeggoopjg5cdbmfzs52k 197994 197991 2026-10-28T23:33:39Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⴰⵙⴽⴰⵏ */ 197994 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} ⵉⴳⴰ «'''ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''» ⵢⴰⵏ [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] ⵏ [[ⵜⴰⵡⴷⴰ]] ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵍⵍⵉ ⵢⵓⵔⴰ [[ⴰⵎⴰⵔⴰ (ⴰⵎⴳⴰⵢ)|ⵓⵎⴰⵔⴰ]] [[ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ|ⴰⵢⵉⵔⵍⴰⵏⴷ]] [[ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ]] (Bram Stoker) ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1897.<ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /> ⵉⵜⵜⵢⴰⵍⴰⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵜⴱⵔⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⴽⵜⴰⵢ ⵜⵉⵡⵙⵙⴼⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵜⵖⵎⵉⵙⵉⵏ. ⵓⵔ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⴱⵔⴰⵣ ⴽⴰ; ⴰⵔ ⵜⵜⵙⵙⵏⵜⴰⵢ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵣⵣⴰⵔⴼⵓ (ⴰⵡⴽⵉⵍ) [[ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ|ⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵉ]], '''ⵊⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ''', ⵍⵍⵉ ⵉⵙⴽⵔⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵉⵖⵕⵎ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵖⵓⵕ ⵖ [[ⵜⵔⴰⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], '''ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''.<ref name=":1">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Signoret |first=Annelise |date=2023-08-03 |title=Feuilletez "Dracula" de Bram Stoker avec les oreilles |url=https://www.radiofrance.fr/franceculture/feuilletez-dracula-de-bram-stoker-avec-les-oreilles-1659613 |access-date=2026-10-28 |website=France Culture |language=fr}}</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⴷ ⵉⵙⴱⴰⵢⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⴰⵎⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ (ⴼⴰⵎⴱⵉⵔ), ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵎⵓⵜⵜⴰⵢ ⵙ ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵡⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵜⵖⵔⵎⵜ ⵏ ⵡⵉⵜⴱⵉ (Whitby) ⵍⵍⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖ ⵢⵉⵍⵍ. ⵉⵍⵎⵎⴰ, ⵉⵎⵓⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵖⴼ ⵉⵜⵜⵏⴱⴰⴹ ⴰⴱⵔⴰⵀⴰⵎ ⴼⴰⵏ ⵀⵉⵍⵙⵉⵏⴳ (Abraham Van Helsing), ⴰⵔ ⴳⵯⵎⵎⵔⵏ ⴰⵙⵏⴷⵓⵛ ⴰⴷ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵜ ⵏⵖⴰⵏ.<ref name=":2">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=admin9361 |title=Dracula — Bram Stoker : Résumé et Analyse |url=https://cours-et-fiches.com/livres/dracula-bram-stoker/ |access-date=2026-10-28 |website=Cours et Fiches |language=fr-FR}}</ref><ref name=":3">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Gallerix |title=Résumé de Dracula |url=https://fr.gallerix.ru/news/lit/202201/drakula/ |access-date=2026-10-28 |website=Gallerix.ru |language=fr}}</ref> «ⵔⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⵉⵜⵜⵢⴰⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1890, ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵉⵙ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵉⴹⵉ ⵏ ⵜⴰⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵓⵣⵎⵉⵎⵉⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref name=":1" /> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⵏⴰⴳⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵥⴰⵎⵓⵎⵏ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵢⵓⴳⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ «ⴼⵍⴰⴷ ⴱⵓ-ⵜⵙⵇⵇⴰⵔⵜ» (Vlad the Impaler) ⴷ ⵜⵇⵏⴷⵓⵛⵜ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⴱⴰⵜⵓⵔⵉ (Elizabeth Báthory), ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵉⵎⴰⵢⵏⵓⵜⵏ ⴰⵔ ⴷⴰⵖ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⴽⵔⴰ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵏⵜⵜⴰⵏ ⵉⵙ ⵢⵓⴼⴰ ⵉⵙⵎ ⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ ⴷ ⵎⵓⵍⴷⴰⴼⵢⴰ, ⵉⵙⵜⵉ ⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵛⴽⵓ ⵉⵖⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵉⵙ «ⵉⴱⵍⵉⵙ / ⴰⵇⴰⵙⵉⵙ» ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵔⵓⵎⴰⵏⵉⵜ.» «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵓⴹ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ. ⴳ ⵓⵣⴳⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 20, ⵓⴼⴰⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵉⵙⵓⵔⴰ ⵉⵙ ⵉⵙⴽⵔ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴳⴳⴰⵍ ⵖ ⵓⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⴼⵙⵙⴰⵔ ⵖ ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ (ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ), ⴰⵢⵍⵍⵉ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⵙ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ, ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴷ ⵖⵉⵏⵏ ⴳⵏ ⴷ ⴰⵢⴷⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ. ⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵍⵍⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵉ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵉⴼⵍ ⵓⵇⵏⴷⵓⵛ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴰⵙⵍⵉⵜ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵖ ⵓⵎⵙⵙⵓⵍⴼ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ ⴼ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ; ⵙ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 700 ⵏ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵖ ⵡⴰⵏⴰⵡⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵏ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ (ⵍⵎⵉⴷⵢⴰ), ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ «ⴳⵉⵏⵉⵙ» ⵏ ⵉⵣⵡⵉⵍⵏ ⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵙⴽⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⵏⴰⴷⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref>{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=ICI.Radio-Canada.ca |first=Zone Insolite- |date=2022-05-27 |title=Rassemblement record de vampires en Angleterre en hommage à Dracula |url=https://ici.radio-canada.ca/nouvelle/1886717/record-vampires-angleterre-dracula-guinness |access-date=2026-10-28 |website=Radio-Canada |publisher=Radio-Canada.ca |language=fr-ca}}</ref> == ⵜⴰⵙⴷⴼⴼⵉⵔⵜ == === ⴰⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ === ⵉⵍⵓⵍ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⴽⵍⵓⵏⵜⴰⵔⴼ (Clontarf) ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⴰⵙⵙⴼ ⵏ 8 ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 1847 (ⵉⵍⵓⵍ ⵖ 1847), ⵉⴳ ⵡⵉⵙⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⵙⴰⵜ ⵜⵡⵎⴰⵜ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⴼⵔⵓⵅ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵔⵣⵎⵏ, ⵉⵖⵔⴰ ⵖ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵉⴽⵛⵉⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⵉⴽⵛⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ «ⵜⵔⵉⵏⵉⵜⵉ ⴽⵓⵍⵉⴷⵊ» ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1860, ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵖ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1870. ⵍⵍⵉⵖ ⵢⵓⵔⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴼ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving), ⵓⵔⵔⵉⵏ ⴷ ⴳⴰⵏ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ. ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1878, ⵉⴼⴽⴰ ⴰⵙ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⴰⵎⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ «ⵍⴰⵢⵙⵢⵓⵎ» (Lyceum Theatre) ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⵜⵜ. ⵉⵜⴰⵀⵍ ⴼⵍⵓⵔⴰⵏⵙ ⴱⴰⵍⴽⵓⵎⴱ (Florence Balcombe) ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⴰⵔ ⵜⵙⴽⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵏⴼⵖⵓⴷⵔⵜ ⵍⵉⵣⴰ ⵀⵓⴱⴽⵉⵏⵣ ⵉⵙ ⴷ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵜⵙⵖⵉ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴰⴷ ⵉⵏⵢⴰⵍⴽⴰⵎ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵜⴻⵜⵜⵔ ⵙⵔⵙ ⴰⴷ ⵉⵎⵢⴰⵔ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵉⵎⵢⴰⴽⴰⵣ ⴷ ⵉⵏⵎⵖⵓⵕⵏ ⴷ ⵉⵏⴼⵍⴰⵙ ⵏ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ ⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵕⵉ. ⵎⴰⵛⵛ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵖⵎⴽⴰⵏⵏ ⴰⴽⴽⵯ, ⵉⵏⵏⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖⴼ ⵓⴳⴰⵢⵢⵓ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ, ⵉⴹⵓⴼ ⵙ ⵉⵡⵉⵣ ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵉⵎⵏ ⵏⵏⵙ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵔ ⵉⵏⵔⵔⵓ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⵉⵇⴰⵕⵉⴹⵏ ⵏⵏⵙ ⵙⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵙ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⵔⵉ (ⵜⴰⵕⵓⵎⴰⵏⵙⵉⵜ) ⴷ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴳ,<ref>Eighteen-Bisang, Robert; Miller, Elizabeth, eds. (2008). ''Bram Stoker's Notes for Dracula: A Facsimile Edition''. McFarland & Co. Pub. ISBN&nbsp;<bdi>978-0-7864-5186-9</bdi>. OCLC&nbsp;335291872.</ref> <ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref>ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵎⴰ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1912, ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ 18 ⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⴰⴷⵍⵉⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙⵙ ⵙⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⴼⴼⵖⵏ, ⵢⵓⵛⴽⴰ ⴷ ⵜⵉⵖⵯⵔⴷⵉⵏ ⵏ The Shoulder of Shasta (1895) ⴷ ⴷⴰⵜ ⴰⵙ ⵡⵉⵏ Miss Betty (1898).<ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref> == ⴰⵙⴽⴰⵏ == [[File:Mephistophles on the Brocken (cropped).jpg|thumb|upright=0.8|ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵖⴼ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving) ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⵙⴰⴳⵯⵎ ⵏ ⵓⵙⵡⵉⵏⴳⵎ (ⴰⵙⴰⵍⴰ) ⵍⵍⵉ ⵙⵖ ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⴷⵔⴰⴽⵓⵍⴰ.»]] ⵉⵎⵙⵙⴰⵎⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⵣⵡⴰⵔⵏ ⴷ ⵙ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵜⵉⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵏ ⵙⵜⵓⴽⵔ. <ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>.</ref>ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵔⴼⵙⴰⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⴽⵉⵔⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵏ ⵓⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵔ ⴰⵏⵏ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⴽⵚⵚⴰⴹ ⵏⵏⵙⵏ ⵙⴳ ⵜⵉⵙⴽⵔⵜ ⴷ ⵜⵉⵏⵖⵉ ⵙ ⵜⴰⴳⵓⵙⵜ ⵏ ⵓⴽⵛⵛⵓⴹ ⵖ ⵡⵓⵍ.<ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ 44—45.</ref> ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⴷ ⵉⵔⴼⵙⴰⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ—ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⵣⴰ: ⵉⵇⵇⴰⵏ ⴷ ⴰⴷ ⴰⵙⵏ ⵉⵜⵜⵖⵔⴰ ⴰⴷ ⴽⵛⵎⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴳⵎⵎⵉ, ⴰⵔ ⴳⴳⴰⵏⵏ ⴼ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵡⵉⵏ ⵙⴳ ⵜⵎⴰⵣⵉⵔⵜ ⵏⵏⵙⵏ, ⵓⵔ ⴷⴰⵔⵙⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵣⵉⵍⵍⵣ ⵖ ⵜⵉⵙⵉⵜⵉⵏ.<ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ. 45–46.</ref> ⵉⵎⵎⴰ ⵜⵉⴼⴰⵡⵜ ⵏ ⵜⴰⴼⵓⴽⵜ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵜⵜⵏⵇⵇⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵖ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ—ⵜⴰⵖⴰⵡⵙⴰ ⴰⴷ ⵜⴳⴰ ⵖⴰⵙ ⴰⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵓⵙⴰⵔⵓ ⵏ «ⵏⵓⵙⴼⵉⵔⴰⵜⵓ» (Nosferatu, 1922) ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔⵏ ⴱⵍⴰ ⵜⵓⵔⴰⴳⵜ—ⵎⴰⵛⵛ ⴰⵔ ⴰⵙ ⵜⴻⵜⵜⴰⵡⵉ ⴰⵔⵣⵣⴰⵎ.<ref>Skal, David J. (2016). Something in the Blood: the Untold Story of Bram Stoker, the Man Who Wrote Dracula (1st ed.). Liveright Publishing Corporation. <nowiki>ISBN 978-1-63149-010-1</nowiki>.</ref><ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ 45.</ref> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵙⵡⵉⵏⴳⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵜⴰⵡⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⵜⴰⵢⵔⵍⴰⵏⴷⵉⵜ,<ref>Curran, Bob (2000). "Was Dracula an Irishman?". History Ireland. 8 (2). Archived from the original on 15 December 2024. Retrieved 15 December 2024.</ref> ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⵏ ⵡⴰⵍⵍⵉ ⴷ ⵢⵉⵡⵔⵔⵉⵏ ⵙⴳ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ «ⴰⴱⵀⴰⵔⵜⴰⵅ» (Abhartach),<ref>Curran, Bob (2000). "Was Dracula an Irishman?". History Ireland. 8 (2). Archived from the original on 15 December 2024. Retrieved 15 December 2024.pp. 13–14.</ref> ⴷ ⵓⴳⵍⵍⵉⴷ ⴰⵎⵜⴽⵓⵍ ⵏ ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 11 «ⴱⵔⴰⵢⴰⵏ ⴱⵓⵕⵓ» (Brian Boru).<ref>Killeen, Jarlath (2023). "Bram Stoker, Dracula and the Irish Dimension". In Killeen, Jarlath; Morin, Christina (eds.). Irish Gothic: An Edinburgh Companion. Edinburgh University Press. pp. 174–193. <nowiki>ISBN 978-1-3995-0055-5</nowiki>. JSTOR 10.3366/jj.5864760.14. Retrieved 2 February 2025.</ref> ⵜⵏⵏⴰ ⵜⵎⵔⵣⵓⵜ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ «ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⵎⵉⵍⵔ» (Elizabeth Miller) ⵉⵙ ⵉⵙⵙⴼⵍⴷ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⵜⵎⵥⵉ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵏⵏⵉⴼ-ⵓⴳⴰⵎⴰ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⴰⵢⵔⵍⴰⵏⴷⵉ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵍⵍⴰⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵖⴼ ⵓⵎⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵎⵎⵓⵜⵏ ⴷ ⵜⴼⴽⴽⵉⵡⵉⵏ ⵜⵜⵢⴰⴳⴰⵙⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⴽⵛⵛⵓⴹ ⵖ ⵡⵓⵍ.<ref>Miller, Elizabeth (2006). Dracula: Sense and Nonsense (2nd ed.). Desert Island Books. <nowiki>ISBN 9781905328154</nowiki>.</ref> '''ⴰⵇⵏⴷⵓⵛ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ''' ⴷⴰⵔⵙ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ. ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «''ⴰⴱⴰⵎⴱⵉⵔ''» (The Vampyre, 1819) ⵏ ⵊⵓⵏ ⵡⵉⵍⵢⴰⵎ ⴱⵓⵍⵉⴷⵓⵔⵉ ⵉⵍⵍⴰ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ [[ⴰⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ|ⵓⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ]] ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵔⵉⵙⵜⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⴷⴰⵔ ⵜⵉⴳⵔⴷⵉ ⵏ ⵓⵙⴱⵔⵖⵣ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181.</ref> ⴷ ⵜⵎⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵜ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵜⴰⵍⵉⵙⴱⵢⴰⵏⵜ ⵖ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⴽⴰⵔⵎⵉⵍⴰ» (Carmilla, 1872) ⵏ ⵛⵉⵔⵉⴷⴰⵏ ⵍⵉ ⴼⴰⵏⵓ ⵜⵥⴹⴰⵕ ⴰⴷ ⵜⵙⵏⴼⵍ ⵜⴰⵡⵉⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⴰⵛⵛⵓ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⵥⴹⴰⵕⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵏⴼⵍ ⵜⴰⵡⵉⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⴰⵢⴷⵉ.<ref>Milbank, Alison. "'Powers Old and New': Stoker's Alliances with Anglo-Irish Gothic". In Hughes &#x26; Smith (1998).</ref> ⵉⵔⵡⴰⵙ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵖ ⵜⴰⵍⵖⴰ ⵏ ⵡⵓⴷⵎ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵅⵯⵛⵏⵉⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵏ ⵣⵉⴽⴽ;<ref>Seed, David (1985). "The Narrative Method of Dracula". Nineteenth-Century Fiction. 40 (1): 61–75. doi:10.2307/3044836. ISSN 0029-0564. JSTOR 3044836. Archived from the original on 20 May 2021. Retrieved 13 June 2021.</ref> ⵜⵙⵙⵔⵡⴰⵙ ⵜ ⵎⵉⵍⵔ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵅⵯⵛⵏⵏⵉⵏ ⵖ «ⵓⵟⴰⵍⵢⴰⵏ» (The Italian, 1796) ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ ⴰⵏⵏ ⵔⴰⴷⴽⵍⵉⴼ ⴷ «ⴰⴳⵯⵔⵔⴰⵎ» (The Monk, 1796) ⵏ ⵎⴰⵜⵢⵓ ⴳⵔⵉⴳⵓⵔⵉ ⵍⵓⵡⵉⵙ. == ⴰⵏⴰⵡ ⴰⴳⵓⵜⵉ == «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵉⵖⵍⵍⵉⵍⵏ ⴳ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ,<ref>Hurley, Kelly. "British Gothic fiction, 1885–1930". In Hogle (2002).</ref> ⴳⴰⵏ ⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵣⵖⴰⵏⵏ ⴷ ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵜⴰⵢⵔⵍⴰⵏⴷⵉⵜ ⵏⵉⵖ ⴷ ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵜⴰⵖⵔⵎⴰⵏⵜ.<ref>Hennelly, Mark M. (2001). "Framing the Gothic: From Pillar to Post-Structuralism". College Literature. 28 (3): 68–87. ISSN 0093-3139. JSTOR 25112603. Archived from the original on 1 October 2025. Retrieved 4 February 2025.</ref><ref>Ingelbien, Raphaël (2003). "Gothic Genealogies: Dracula, Bowen's Court, And Anglo-Irish Psychology". ELH. 70 (4): 1089–1105. doi:10.1353/elh.2004.0005. ISSN 1080-6547. S2CID 162335122. Archived from the original on 23 September 2022. Retrieved 10 July 2021.</ref><ref>Mighall, Robert (1999). A Geography of Victorian Gothic Fiction: Mapping History's Nightmares. Oxford University Press. <nowiki>ISBN 0-19-818-472-7</nowiki>.</ref> ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵊⵓⵏ ⵙⵉ. ⵜⵉⴱⵉⵜⵙ ⵎⴰⵙ ⴷ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵍⵍⵉ ⴼ ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵏ ⵉⵜⵉⵎⵏ ⴷ ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵉⵎⵏ ⴳ ⵡⴰⵏⴰⵡ ⴰⴷ ⴰⴳⵓⵜⵉ.<ref>Tibbetts, John C. (2011). The Gothic Imagination: Conversations on Fantasy, Horror, and Science Fiction in the Media (1st ed.). Palgrave Macmillan. <nowiki>ISBN 978-0-230-11816-4</nowiki>. OCLC 704384802.</ref> ⵢⵓⵎⴰ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵜⵉⴼⵉⵔⴰⵙ ⵜⵉⴳⵓⵜⵉⵢⵏ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⵍⵉⵜ ⵏ ⵜⵖⴰⵡⵙⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴼⴳⴰⵎⴰⵏⵉⵏ (ⵏⵏⵉⴼ ⴰⴳⴰⵎⴰ), ⴷ ⵜⴰⵙⴽⵓⴼⵜ ⵏ ⵎⴰ ⵉⵣⵔⵉⵏ,<ref>Mighall, Robert (1999). A Geography of Victorian Gothic Fiction: Mapping History's Nightmares. Oxford University Press. <nowiki>ISBN 0-19-818-472-7</nowiki>. ⵥⵕ ⵜⴰⵙⵏⴰ xix–xx.</ref> ⴷ ⵓⵙⵖⵙⵙⴰ ⵏ ⵓⵙⵉⴽⵚⴹ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ, ⴳ ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ ⵏ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ.<ref>Mighall 1999, p.&nbsp;166.</ref> ⴷⴰ ⵉⵙⵎⴷⵢⴰ ⵓⵇⵏⴷⵓⵛ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⵍⴷⴰⴷⴰⵢⵏ ⴰⴷ: ⴰⵎⵣⵖⴰⵏ ⴰⴷⵍⵙⴰⵏ ⵊⴰⴽ ⵀⴰⵍⴱⵉⵔⵙⵜⴰⵎ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵉⵙⵎⵓⵏ ⴳⵔ ⵜⵡⵜⵎⵜ ⴷ ⵓⵡⵜⵎ;<ref>Halberstam, Judith (1993). "Technologies of Monstrosity: Bram Stoker's 'Dracula'". Victorian Studies. 36 (3): 333–352. ISSN 0042-5222. JSTOR 3828327. Archived from the original on 8 June 2021. Retrieved 13 June 2021.</ref> ⵉⵙⴼⴰⵡ ⴷⵉⵖ ⵊⵉⵕⵓⵍⴷ ⵉ. ⴷ ⵎⴰⵏⵎⴽ ⴰⴷ ⵜⵙⵎⵓⵏⴰ ⵜⴰⵡⵉⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳⵔ ⵓⵜⴰⵔⴰⵎ ⴷ ⵓⴳⵎⵎⵓⴹ ⵖ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ. == ⵜⵉⵖⵔⵉ ⴼ ''Dracula'' == ⵜⴰⵍⴳⴰⵎⵜ ⴰⴷ ⵖ ⵎⵏⵉⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⴰⴽⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵉⵜⵜⵙⵙⵓⵏⵜⵓⵍⵏ ⵖⴼ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ "ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ" ⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏ ⵏⵖⴷ ⴽⵔⴰ ⴳⵉⵙⵏ: * {{Cite book |last=Frayling |first=Christopher | author-link = Christopher Frayling |title=Vampyres: Lord Byron to Count Dracula |date=1992 |publisher=Faber |isbn=978-0-571-16792-0 |ref=none }} * {{Cite book |title=The Origins of Dracula: The Background to Bram Stoker's Gothic Masterpiece |date=1987 |publisher=Kimber |isbn=978-0-7183-0657-1 |editor-last=Leatherdale |editor-first=Clive |ref=none}} * {{Cite book |last1=McNally |first1=Raymond T. | author1-link = Raymond T. McNally |title=Dracula: A Biography of Vlad the Impaler |last2=Florescu |first2=Radu | author2-link = Radu Florescu |date=1973 |publisher=Hawthorne Books |isbn=9780801522208 |ref=none}} * {{Cite book |last=Roth |first=Phyllis A. |title=Bram Stoker |date=1982 |publisher=Twayne Publishers |isbn=978-0-8057-6828-2 |series=Twayne's English Authors Series |ref=none}} * {{Cite book |last=Stoker |first=Bram |title=Dracula: A Centennial Edition|date=2007 |publisher=Signet Classics |isbn=978-0-451-53066-0 |location=New York|author-link=Bram Stoker|ref=none}} * {{Cite book |last1=Stoker |first1=Bram |title=The New Annotated Dracula |last2=Klinger |first2=Leslie S. |date=2008 |publisher=W.W. Norton & Co |isbn=978-0-393-06450-6 |oclc=227016511 |author2-link=Leslie S. Klinger|ref=none}} ===ⵡⵉⵢⵢⴰⴹ=== * {{Cite journal |last=Demetrakopoulos |first=Stephanie |date=1977 |title=Feminism, Sex Role Exchanges, and Other Subliminal Fantasies in Bram Stoker's 'Dracula' |url=https://www.jstor.org/stable/3346355 |journal=Frontiers: A Journal of Women Studies |volume=2 |issue=3 |pages=104–113 |doi=10.2307/3346355 |issn=0160-9009 |jstor=3346355|ref=none|url-access=subscription }} * {{Cite book |last=Houston |first=Gail Turley |title=From Dickens to Dracula: Gothic, Economics, and Victorian Fiction |date=2005 |publisher=Cambridge University Press |isbn=0-511-12624-7 |oclc=61394818|ref=none}} * {{Cite book |last=Hughes |first=William |title=Beyond Dracula: Bram Stoker's Fiction and Its Cultural Context. |date=2000 |publisher=Palgrave Macmillan |isbn=978-1-349-40967-9 |oclc=1004391205|ref=none}} * {{Cite journal |last=Keogh |first=Calvin W. |date=2014 |title=The Critics' Count: Revisions of Dracula and the Postcolonial Irish Gothic |url=https://www.cambridge.org/core/journals/cambridge-journal-of-postcolonial-literary-inquiry/article/abs/critics-count-revisions-of-dracula-and-the-postcolonial-irish-gothic/ABE47B683DE376F69CEBEE53D00905A0 |journal=Cambridge Journal of Postcolonial Literary Inquiry |volume=1 |issue=2 |pages=189–206 |doi=10.1017/pli.2014.8 |s2cid=193067115 |issn=2052-2614|ref=none|url-access=subscription }} * {{Cite book |last=McNally |first=Raymond T. |title=Dracula Was a Woman: In Search of the Blood Countess of Transylvania |date=1983 |publisher=McGraw-Hill |isbn=978-0070456716 |ref=none}} * {{Cite book |last=Spooner |first=Catherine |url=https://books.google.com/books?id=B5SaIMicyxQC |title=Contemporary Gothic |date=2006 |publisher=Reaktion Books |isbn=978-1-86189-301-7 |ref=none}} * {{cite book |last1=Subotsky |first1=Fiona |title=Dracula for Doctors: Medical Facts and Gothic Fantasies |isbn=978-1-911623-29-8|date=2020 |publisher=Cambridge University Press |location=Cambridge }} == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == a12puauvm99uzphdzww0vy9txxwjaaq 197996 197994 2026-10-28T23:59:28Z Aɣaras iḍlan 211 197996 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} ⵉⴳⴰ «'''ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''» ⵢⴰⵏ [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] ⵏ [[ⵜⴰⵡⴷⴰ]] ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵍⵍⵉ ⵢⵓⵔⴰ [[ⴰⵎⴰⵔⴰ (ⴰⵎⴳⴰⵢ)|ⵓⵎⴰⵔⴰ]] [[ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ|ⴰⵢⵉⵔⵍⴰⵏⴷ]] [[ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ]] (Bram Stoker) ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1897.<ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /> ⵉⵜⵜⵢⴰⵍⴰⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵜⴱⵔⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⴽⵜⴰⵢ ⵜⵉⵡⵙⵙⴼⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵜⵖⵎⵉⵙⵉⵏ. ⵓⵔ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⴱⵔⴰⵣ ⴽⴰ; ⴰⵔ ⵜⵜⵙⵙⵏⵜⴰⵢ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵣⵣⴰⵔⴼⵓ (ⴰⵡⴽⵉⵍ) [[ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ|ⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵉ]], '''ⵊⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ''', ⵍⵍⵉ ⵉⵙⴽⵔⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵉⵖⵕⵎ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵖⵓⵕ ⵖ [[ⵜⵔⴰⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], '''ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''.<ref name=":1">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Signoret |first=Annelise |date=2023-08-03 |title=Feuilletez "Dracula" de Bram Stoker avec les oreilles |url=https://www.radiofrance.fr/franceculture/feuilletez-dracula-de-bram-stoker-avec-les-oreilles-1659613 |access-date=2026-10-28 |website=France Culture |language=fr}}</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⴷ ⵉⵙⴱⴰⵢⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⴰⵎⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ (ⴼⴰⵎⴱⵉⵔ), ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵎⵓⵜⵜⴰⵢ ⵙ ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵡⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵜⵖⵔⵎⵜ ⵏ ⵡⵉⵜⴱⵉ (Whitby) ⵍⵍⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖ ⵢⵉⵍⵍ. ⵉⵍⵎⵎⴰ, ⵉⵎⵓⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵖⴼ ⵉⵜⵜⵏⴱⴰⴹ ⴰⴱⵔⴰⵀⴰⵎ ⴼⴰⵏ ⵀⵉⵍⵙⵉⵏⴳ (Abraham Van Helsing), ⴰⵔ ⴳⵯⵎⵎⵔⵏ ⴰⵙⵏⴷⵓⵛ ⴰⴷ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵜ ⵏⵖⴰⵏ.<ref name=":2">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=admin9361 |title=Dracula — Bram Stoker : Résumé et Analyse |url=https://cours-et-fiches.com/livres/dracula-bram-stoker/ |access-date=2026-10-28 |website=Cours et Fiches |language=fr-FR}}</ref><ref name=":3">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Gallerix |title=Résumé de Dracula |url=https://fr.gallerix.ru/news/lit/202201/drakula/ |access-date=2026-10-28 |website=Gallerix.ru |language=fr}}</ref> «ⵔⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⵉⵜⵜⵢⴰⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1890, ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵉⵙ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵉⴹⵉ ⵏ ⵜⴰⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵓⵣⵎⵉⵎⵉⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref name=":1" /> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⵏⴰⴳⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵥⴰⵎⵓⵎⵏ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵢⵓⴳⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ «ⴼⵍⴰⴷ ⴱⵓ-ⵜⵙⵇⵇⴰⵔⵜ» (Vlad the Impaler) ⴷ ⵜⵇⵏⴷⵓⵛⵜ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⴱⴰⵜⵓⵔⵉ (Elizabeth Báthory), ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵉⵎⴰⵢⵏⵓⵜⵏ ⴰⵔ ⴷⴰⵖ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⴽⵔⴰ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵏⵜⵜⴰⵏ ⵉⵙ ⵢⵓⴼⴰ ⵉⵙⵎ ⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ ⴷ ⵎⵓⵍⴷⴰⴼⵢⴰ, ⵉⵙⵜⵉ ⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵛⴽⵓ ⵉⵖⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵉⵙ «ⵉⴱⵍⵉⵙ / ⴰⵇⴰⵙⵉⵙ» ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵔⵓⵎⴰⵏⵉⵜ.» «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵓⴹ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ. ⴳ ⵓⵣⴳⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 20, ⵓⴼⴰⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵉⵙⵓⵔⴰ ⵉⵙ ⵉⵙⴽⵔ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴳⴳⴰⵍ ⵖ ⵓⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⴼⵙⵙⴰⵔ ⵖ ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ (ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ), ⴰⵢⵍⵍⵉ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⵙ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ, ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴷ ⵖⵉⵏⵏ ⴳⵏ ⴷ ⴰⵢⴷⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ. ⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵍⵍⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵉ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵉⴼⵍ ⵓⵇⵏⴷⵓⵛ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴰⵙⵍⵉⵜ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵖ ⵓⵎⵙⵙⵓⵍⴼ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ ⴼ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ; ⵙ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 700 ⵏ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵖ ⵡⴰⵏⴰⵡⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵏ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ (ⵍⵎⵉⴷⵢⴰ), ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ «ⴳⵉⵏⵉⵙ» ⵏ ⵉⵣⵡⵉⵍⵏ ⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵙⴽⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⵏⴰⴷⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref>{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=ICI.Radio-Canada.ca |first=Zone Insolite- |date=2022-05-27 |title=Rassemblement record de vampires en Angleterre en hommage à Dracula |url=https://ici.radio-canada.ca/nouvelle/1886717/record-vampires-angleterre-dracula-guinness |access-date=2026-10-28 |website=Radio-Canada |publisher=Radio-Canada.ca |language=fr-ca}}</ref> == ⵜⴰⵙⴷⴼⴼⵉⵔⵜ == === ⴰⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ === ⵉⵍⵓⵍ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⴽⵍⵓⵏⵜⴰⵔⴼ (Clontarf) ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⴰⵙⵙⴼ ⵏ 8 ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 1847 (ⵉⵍⵓⵍ ⵖ 1847), ⵉⴳ ⵡⵉⵙⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⵙⴰⵜ ⵜⵡⵎⴰⵜ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⴼⵔⵓⵅ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵔⵣⵎⵏ, ⵉⵖⵔⴰ ⵖ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵉⴽⵛⵉⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⵉⴽⵛⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ «ⵜⵔⵉⵏⵉⵜⵉ ⴽⵓⵍⵉⴷⵊ» ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1860, ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵖ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1870. ⵍⵍⵉⵖ ⵢⵓⵔⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴼ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving), ⵓⵔⵔⵉⵏ ⴷ ⴳⴰⵏ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ. ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1878, ⵉⴼⴽⴰ ⴰⵙ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⴰⵎⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ «ⵍⴰⵢⵙⵢⵓⵎ» (Lyceum Theatre) ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⵜⵜ. ⵉⵜⴰⵀⵍ ⴼⵍⵓⵔⴰⵏⵙ ⴱⴰⵍⴽⵓⵎⴱ (Florence Balcombe) ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⴰⵔ ⵜⵙⴽⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵏⴼⵖⵓⴷⵔⵜ ⵍⵉⵣⴰ ⵀⵓⴱⴽⵉⵏⵣ ⵉⵙ ⴷ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵜⵙⵖⵉ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴰⴷ ⵉⵏⵢⴰⵍⴽⴰⵎ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵜⴻⵜⵜⵔ ⵙⵔⵙ ⴰⴷ ⵉⵎⵢⴰⵔ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵉⵎⵢⴰⴽⴰⵣ ⴷ ⵉⵏⵎⵖⵓⵕⵏ ⴷ ⵉⵏⴼⵍⴰⵙ ⵏ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ ⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵕⵉ. ⵎⴰⵛⵛ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵖⵎⴽⴰⵏⵏ ⴰⴽⴽⵯ, ⵉⵏⵏⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖⴼ ⵓⴳⴰⵢⵢⵓ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ, ⵉⴹⵓⴼ ⵙ ⵉⵡⵉⵣ ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵉⵎⵏ ⵏⵏⵙ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵔ ⵉⵏⵔⵔⵓ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⵉⵇⴰⵕⵉⴹⵏ ⵏⵏⵙ ⵙⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵙ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⵔⵉ (ⵜⴰⵕⵓⵎⴰⵏⵙⵉⵜ) ⴷ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴳ,<ref>Eighteen-Bisang, Robert; Miller, Elizabeth, eds. (2008). ''Bram Stoker's Notes for Dracula: A Facsimile Edition''. McFarland & Co. Pub. ISBN&nbsp;<bdi>978-0-7864-5186-9</bdi>. OCLC&nbsp;335291872.</ref> <ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref>ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵎⴰ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1912, ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ 18 ⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⴰⴷⵍⵉⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙⵙ ⵙⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⴼⴼⵖⵏ, ⵢⵓⵛⴽⴰ ⴷ ⵜⵉⵖⵯⵔⴷⵉⵏ ⵏ The Shoulder of Shasta (1895) ⴷ ⴷⴰⵜ ⴰⵙ ⵡⵉⵏ Miss Betty (1898).<ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref> == ⴰⵙⴽⴰⵏ == [[File:Mephistophles on the Brocken (cropped).jpg|thumb|upright=0.8|ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵖⴼ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving) ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⵙⴰⴳⵯⵎ ⵏ ⵓⵙⵡⵉⵏⴳⵎ (ⴰⵙⴰⵍⴰ) ⵍⵍⵉ ⵙⵖ ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⴷⵔⴰⴽⵓⵍⴰ.»]] ⵉⵎⵙⵙⴰⵎⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⵣⵡⴰⵔⵏ ⴷ ⵙ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵜⵉⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵏ ⵙⵜⵓⴽⵔ. <ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>.</ref>ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵔⴼⵙⴰⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⴽⵉⵔⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵏ ⵓⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵔ ⴰⵏⵏ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⴽⵚⵚⴰⴹ ⵏⵏⵙⵏ ⵙⴳ ⵜⵉⵙⴽⵔⵜ ⴷ ⵜⵉⵏⵖⵉ ⵙ ⵜⴰⴳⵓⵙⵜ ⵏ ⵓⴽⵛⵛⵓⴹ ⵖ ⵡⵓⵍ.<ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ 44—45.</ref> ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⴷ ⵉⵔⴼⵙⴰⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ—ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⵣⴰ: ⵉⵇⵇⴰⵏ ⴷ ⴰⴷ ⴰⵙⵏ ⵉⵜⵜⵖⵔⴰ ⴰⴷ ⴽⵛⵎⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴳⵎⵎⵉ, ⴰⵔ ⴳⴳⴰⵏⵏ ⴼ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵡⵉⵏ ⵙⴳ ⵜⵎⴰⵣⵉⵔⵜ ⵏⵏⵙⵏ, ⵓⵔ ⴷⴰⵔⵙⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵣⵉⵍⵍⵣ ⵖ ⵜⵉⵙⵉⵜⵉⵏ.<ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ. 45–46.</ref> ⵉⵎⵎⴰ ⵜⵉⴼⴰⵡⵜ ⵏ ⵜⴰⴼⵓⴽⵜ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵜⵜⵏⵇⵇⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵖ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ—ⵜⴰⵖⴰⵡⵙⴰ ⴰⴷ ⵜⴳⴰ ⵖⴰⵙ ⴰⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵓⵙⴰⵔⵓ ⵏ «ⵏⵓⵙⴼⵉⵔⴰⵜⵓ» (Nosferatu, 1922) ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔⵏ ⴱⵍⴰ ⵜⵓⵔⴰⴳⵜ—ⵎⴰⵛⵛ ⴰⵔ ⴰⵙ ⵜⴻⵜⵜⴰⵡⵉ ⴰⵔⵣⵣⴰⵎ.<ref>Skal, David J. (2016). Something in the Blood: the Untold Story of Bram Stoker, the Man Who Wrote Dracula (1st ed.). Liveright Publishing Corporation. <nowiki>ISBN 978-1-63149-010-1</nowiki>.</ref><ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ 45.</ref> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵙⵡⵉⵏⴳⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵜⴰⵡⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⵜⴰⵢⵔⵍⴰⵏⴷⵉⵜ,<ref>Curran, Bob (2000). "Was Dracula an Irishman?". History Ireland. 8 (2). Archived from the original on 15 December 2024. Retrieved 15 December 2024.</ref> ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⵏ ⵡⴰⵍⵍⵉ ⴷ ⵢⵉⵡⵔⵔⵉⵏ ⵙⴳ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ «ⴰⴱⵀⴰⵔⵜⴰⵅ» (Abhartach),<ref>Curran, Bob (2000). "Was Dracula an Irishman?". History Ireland. 8 (2). Archived from the original on 15 December 2024. Retrieved 15 December 2024.pp. 13–14.</ref> ⴷ ⵓⴳⵍⵍⵉⴷ ⴰⵎⵜⴽⵓⵍ ⵏ ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 11 «ⴱⵔⴰⵢⴰⵏ ⴱⵓⵕⵓ» (Brian Boru).<ref>Killeen, Jarlath (2023). "Bram Stoker, Dracula and the Irish Dimension". In Killeen, Jarlath; Morin, Christina (eds.). Irish Gothic: An Edinburgh Companion. Edinburgh University Press. pp. 174–193. <nowiki>ISBN 978-1-3995-0055-5</nowiki>. JSTOR 10.3366/jj.5864760.14. Retrieved 2 February 2025.</ref> ⵜⵏⵏⴰ ⵜⵎⵔⵣⵓⵜ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ «ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⵎⵉⵍⵔ» (Elizabeth Miller) ⵉⵙ ⵉⵙⵙⴼⵍⴷ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⵜⵎⵥⵉ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵏⵏⵉⴼ-ⵓⴳⴰⵎⴰ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⴰⵢⵔⵍⴰⵏⴷⵉ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵍⵍⴰⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵖⴼ ⵓⵎⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵎⵎⵓⵜⵏ ⴷ ⵜⴼⴽⴽⵉⵡⵉⵏ ⵜⵜⵢⴰⴳⴰⵙⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⴽⵛⵛⵓⴹ ⵖ ⵡⵓⵍ.<ref>Miller, Elizabeth (2006). Dracula: Sense and Nonsense (2nd ed.). Desert Island Books. <nowiki>ISBN 9781905328154</nowiki>.</ref> '''ⴰⵇⵏⴷⵓⵛ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ''' ⴷⴰⵔⵙ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ. ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «''ⴰⴱⴰⵎⴱⵉⵔ''» (The Vampyre, 1819) ⵏ ⵊⵓⵏ ⵡⵉⵍⵢⴰⵎ ⴱⵓⵍⵉⴷⵓⵔⵉ ⵉⵍⵍⴰ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ [[ⴰⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ|ⵓⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ]] ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵔⵉⵙⵜⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⴷⴰⵔ ⵜⵉⴳⵔⴷⵉ ⵏ ⵓⵙⴱⵔⵖⵣ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181.</ref> ⴷ ⵜⵎⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵜ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵜⴰⵍⵉⵙⴱⵢⴰⵏⵜ ⵖ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⴽⴰⵔⵎⵉⵍⴰ» (Carmilla, 1872) ⵏ ⵛⵉⵔⵉⴷⴰⵏ ⵍⵉ ⴼⴰⵏⵓ ⵜⵥⴹⴰⵕ ⴰⴷ ⵜⵙⵏⴼⵍ ⵜⴰⵡⵉⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⴰⵛⵛⵓ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⵥⴹⴰⵕⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵏⴼⵍ ⵜⴰⵡⵉⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⴰⵢⴷⵉ.<ref>Milbank, Alison. "'Powers Old and New': Stoker's Alliances with Anglo-Irish Gothic". In Hughes &#x26; Smith (1998).</ref> ⵉⵔⵡⴰⵙ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵖ ⵜⴰⵍⵖⴰ ⵏ ⵡⵓⴷⵎ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵅⵯⵛⵏⵉⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵏ ⵣⵉⴽⴽ;<ref>Seed, David (1985). "The Narrative Method of Dracula". Nineteenth-Century Fiction. 40 (1): 61–75. doi:10.2307/3044836. ISSN 0029-0564. JSTOR 3044836. Archived from the original on 20 May 2021. Retrieved 13 June 2021.</ref> ⵜⵙⵙⵔⵡⴰⵙ ⵜ ⵎⵉⵍⵔ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵅⵯⵛⵏⵏⵉⵏ ⵖ «ⵓⵟⴰⵍⵢⴰⵏ» (The Italian, 1796) ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ ⴰⵏⵏ ⵔⴰⴷⴽⵍⵉⴼ ⴷ «ⴰⴳⵯⵔⵔⴰⵎ» (The Monk, 1796) ⵏ ⵎⴰⵜⵢⵓ ⴳⵔⵉⴳⵓⵔⵉ ⵍⵓⵡⵉⵙ. == ⴰⵏⴰⵡ ⴰⴳⵓⵜⵉ == «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵉⵖⵍⵍⵉⵍⵏ ⴳ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ,<ref>Hurley, Kelly. "British Gothic fiction, 1885–1930". In Hogle (2002).</ref> ⴳⴰⵏ ⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵣⵖⴰⵏⵏ ⴷ ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵜⴰⵢⵔⵍⴰⵏⴷⵉⵜ ⵏⵉⵖ ⴷ ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵜⴰⵖⵔⵎⴰⵏⵜ.<ref>Hennelly, Mark M. (2001). "Framing the Gothic: From Pillar to Post-Structuralism". College Literature. 28 (3): 68–87. ISSN 0093-3139. JSTOR 25112603. Archived from the original on 1 October 2025. Retrieved 4 February 2025.</ref><ref>Ingelbien, Raphaël (2003). "Gothic Genealogies: Dracula, Bowen's Court, And Anglo-Irish Psychology". ELH. 70 (4): 1089–1105. doi:10.1353/elh.2004.0005. ISSN 1080-6547. S2CID 162335122. Archived from the original on 23 September 2022. Retrieved 10 July 2021.</ref><ref>Mighall, Robert (1999). A Geography of Victorian Gothic Fiction: Mapping History's Nightmares. Oxford University Press. <nowiki>ISBN 0-19-818-472-7</nowiki>.</ref> ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵊⵓⵏ ⵙⵉ. ⵜⵉⴱⵉⵜⵙ ⵎⴰⵙ ⴷ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵍⵍⵉ ⴼ ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵏ ⵉⵜⵉⵎⵏ ⴷ ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵉⵎⵏ ⴳ ⵡⴰⵏⴰⵡ ⴰⴷ ⴰⴳⵓⵜⵉ.<ref>Tibbetts, John C. (2011). The Gothic Imagination: Conversations on Fantasy, Horror, and Science Fiction in the Media (1st ed.). Palgrave Macmillan. <nowiki>ISBN 978-0-230-11816-4</nowiki>. OCLC 704384802.</ref> ⵢⵓⵎⴰ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵜⵉⴼⵉⵔⴰⵙ ⵜⵉⴳⵓⵜⵉⵢⵏ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⵍⵉⵜ ⵏ ⵜⵖⴰⵡⵙⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴼⴳⴰⵎⴰⵏⵉⵏ (ⵏⵏⵉⴼ ⴰⴳⴰⵎⴰ), ⴷ ⵜⴰⵙⴽⵓⴼⵜ ⵏ ⵎⴰ ⵉⵣⵔⵉⵏ,<ref>Mighall, Robert (1999). A Geography of Victorian Gothic Fiction: Mapping History's Nightmares. Oxford University Press. <nowiki>ISBN 0-19-818-472-7</nowiki>. ⵥⵕ ⵜⴰⵙⵏⴰ xix–xx.</ref> ⴷ ⵓⵙⵖⵙⵙⴰ ⵏ ⵓⵙⵉⴽⵚⴹ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ, ⴳ ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ ⵏ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ.<ref>Mighall 1999, p.&nbsp;166.</ref> ⴷⴰ ⵉⵙⵎⴷⵢⴰ ⵓⵇⵏⴷⵓⵛ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⵍⴷⴰⴷⴰⵢⵏ ⴰⴷ: ⴰⵎⵣⵖⴰⵏ ⴰⴷⵍⵙⴰⵏ ⵊⴰⴽ ⵀⴰⵍⴱⵉⵔⵙⵜⴰⵎ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵉⵙⵎⵓⵏ ⴳⵔ ⵜⵡⵜⵎⵜ ⴷ ⵓⵡⵜⵎ;<ref>Halberstam, Judith (1993). "Technologies of Monstrosity: Bram Stoker's 'Dracula'". Victorian Studies. 36 (3): 333–352. ISSN 0042-5222. JSTOR 3828327. Archived from the original on 8 June 2021. Retrieved 13 June 2021.</ref> ⵉⵙⴼⴰⵡ ⴷⵉⵖ ⵊⵉⵕⵓⵍⴷ ⵉ. ⴷ ⵎⴰⵏⵎⴽ ⴰⴷ ⵜⵙⵎⵓⵏⴰ ⵜⴰⵡⵉⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳⵔ ⵓⵜⴰⵔⴰⵎ ⴷ ⵓⴳⵎⵎⵓⴹ ⵖ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ. == ⵉⴹⵉⵚ == [[File:Graffiti Dracula Palma 2019-10-30.jpg|thumb|2019 ⴰⵖⵔⴰⴼⵉⵜⵉ ⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵖⵎⴽⵍⵍⵉ ⵜ ⵉⴳⴰⵏ]] «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵙⴳ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴰⵏⵏⴰ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵟⵟⴰⴼⵏ ⵉⴹⵉⵚ ⵖⴼ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ.<ref>Skal, David J. (2016). Something in the Blood: the Untold Story of Bram Stoker, the Man Who Wrote Dracula (1st ed.). Liveright Publishing Corporation. <nowiki>ISBN 978-1-63149-010-1</nowiki>.</ref> ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵍⵍⵉ ⵉⴱⴷⵔⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ, ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵖⴼ ⵓⵙⵢⴰⴼⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵎⴽⵉⵍ ⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ. <ref>Miller, Elizabeth (2001). Dracula. Parkstone Press. <nowiki>ISBN 9781874287247</nowiki>.</ref>ⴷⴰⵔ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⴰⴽⵓⵏⵜ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵜⵜⴰⵛⴽⴰⵏ ⵙ ⵉⵖⴼ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴷ ⵉⵍⵍⴰ ⵓⵎⵙⴰⵡⴰⵍ ⵖⴼ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ. ⵉⵎⵓⵔⵙ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵍⵍⵉⵖ ⵉⵙⵎⵓⵏ ⴳⵔ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ (ⴽⵔⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵔ), ⵜⵉⵏⴼⵓⵙⵉⵏ, ⵜⴰⵙⴽⵍⴰ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⴷ ⵜⴰⵙⵢⵉ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴳⵓⵜⵉ.<ref>Davison, Carol Margaret (1997). "Introduction". In Davison, Carol Margaret (ed.). ''Bram Stoker's Dracula: Sucking through the Century, 1897–1997''. Dundurn Press. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-55488-105-5</bdi>. OCLC&nbsp;244770292</ref><ref>Beresford, Mathew (2008). ''From Demons to Dracula: The Creation of the Modern Vampire Myth''. Reaktion. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-86189-742-8</bdi>. OCLC&nbsp;647920291</ref> == ⵜⵉⵖⵔⵉ ⴼ ''Dracula'' == ⵜⴰⵍⴳⴰⵎⵜ ⴰⴷ ⵖ ⵎⵏⵉⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⴰⴽⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵉⵜⵜⵙⵙⵓⵏⵜⵓⵍⵏ ⵖⴼ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ "ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ" ⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏ ⵏⵖⴷ ⴽⵔⴰ ⴳⵉⵙⵏ: * {{Cite book |last=Frayling |first=Christopher | author-link = Christopher Frayling |title=Vampyres: Lord Byron to Count Dracula |date=1992 |publisher=Faber |isbn=978-0-571-16792-0 |ref=none }} * {{Cite book |title=The Origins of Dracula: The Background to Bram Stoker's Gothic Masterpiece |date=1987 |publisher=Kimber |isbn=978-0-7183-0657-1 |editor-last=Leatherdale |editor-first=Clive |ref=none}} * {{Cite book |last1=McNally |first1=Raymond T. | author1-link = Raymond T. McNally |title=Dracula: A Biography of Vlad the Impaler |last2=Florescu |first2=Radu | author2-link = Radu Florescu |date=1973 |publisher=Hawthorne Books |isbn=9780801522208 |ref=none}} * {{Cite book |last=Roth |first=Phyllis A. |title=Bram Stoker |date=1982 |publisher=Twayne Publishers |isbn=978-0-8057-6828-2 |series=Twayne's English Authors Series |ref=none}} * {{Cite book |last=Stoker |first=Bram |title=Dracula: A Centennial Edition|date=2007 |publisher=Signet Classics |isbn=978-0-451-53066-0 |location=New York|author-link=Bram Stoker|ref=none}} * {{Cite book |last1=Stoker |first1=Bram |title=The New Annotated Dracula |last2=Klinger |first2=Leslie S. |date=2008 |publisher=W.W. Norton & Co |isbn=978-0-393-06450-6 |oclc=227016511 |author2-link=Leslie S. Klinger|ref=none}} ===ⵡⵉⵢⵢⴰⴹ=== * {{Cite journal |last=Demetrakopoulos |first=Stephanie |date=1977 |title=Feminism, Sex Role Exchanges, and Other Subliminal Fantasies in Bram Stoker's 'Dracula' |url=https://www.jstor.org/stable/3346355 |journal=Frontiers: A Journal of Women Studies |volume=2 |issue=3 |pages=104–113 |doi=10.2307/3346355 |issn=0160-9009 |jstor=3346355|ref=none|url-access=subscription }} * {{Cite book |last=Houston |first=Gail Turley |title=From Dickens to Dracula: Gothic, Economics, and Victorian Fiction |date=2005 |publisher=Cambridge University Press |isbn=0-511-12624-7 |oclc=61394818|ref=none}} * {{Cite book |last=Hughes |first=William |title=Beyond Dracula: Bram Stoker's Fiction and Its Cultural Context. |date=2000 |publisher=Palgrave Macmillan |isbn=978-1-349-40967-9 |oclc=1004391205|ref=none}} * {{Cite journal |last=Keogh |first=Calvin W. |date=2014 |title=The Critics' Count: Revisions of Dracula and the Postcolonial Irish Gothic |url=https://www.cambridge.org/core/journals/cambridge-journal-of-postcolonial-literary-inquiry/article/abs/critics-count-revisions-of-dracula-and-the-postcolonial-irish-gothic/ABE47B683DE376F69CEBEE53D00905A0 |journal=Cambridge Journal of Postcolonial Literary Inquiry |volume=1 |issue=2 |pages=189–206 |doi=10.1017/pli.2014.8 |s2cid=193067115 |issn=2052-2614|ref=none|url-access=subscription }} * {{Cite book |last=McNally |first=Raymond T. |title=Dracula Was a Woman: In Search of the Blood Countess of Transylvania |date=1983 |publisher=McGraw-Hill |isbn=978-0070456716 |ref=none}} * {{Cite book |last=Spooner |first=Catherine |url=https://books.google.com/books?id=B5SaIMicyxQC |title=Contemporary Gothic |date=2006 |publisher=Reaktion Books |isbn=978-1-86189-301-7 |ref=none}} * {{cite book |last1=Subotsky |first1=Fiona |title=Dracula for Doctors: Medical Facts and Gothic Fantasies |isbn=978-1-911623-29-8|date=2020 |publisher=Cambridge University Press |location=Cambridge }} == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == ru1jtupk8tv414evcu5scs1eci2e7wp 197998 197996 2026-10-29T00:16:18Z Aɣaras iḍlan 211 197998 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} ⵉⴳⴰ «'''ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''» ⵢⴰⵏ [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] ⵏ [[ⵜⴰⵡⴷⴰ]] ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵍⵍⵉ ⵢⵓⵔⴰ [[ⴰⵎⴰⵔⴰ (ⴰⵎⴳⴰⵢ)|ⵓⵎⴰⵔⴰ]] [[ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ|ⴰⵢⵉⵔⵍⴰⵏⴷ]] [[ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ]] (Bram Stoker) ⴳ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1897.<ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /> ⵉⵜⵜⵢⴰⵍⴰⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ ⵙ ⵜⴱⵔⴰⵜⵉⵏ, ⴷ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵜⵎⵙⵙⴽⵜⴰⵢ ⵜⵉⵡⵙⵙⴼⴰⵏⵉⵏ, ⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵜⵖⵎⵉⵙⵉⵏ. ⵓⵔ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⴱⵔⴰⵣ ⴽⴰ; ⴰⵔ ⵜⵜⵙⵙⵏⵜⴰⵢ ⵙ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵣⵣⴰⵔⴼⵓ (ⴰⵡⴽⵉⵍ) [[ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ|ⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵉ]], '''ⵊⵓⵏⴰⵜⴰⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ''', ⵍⵍⵉ ⵉⵙⴽⵔⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴼⴰⴷ ⴰⴷ ⵉⵣⴷⵖ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵉⵖⵕⵎ ⵏ ⵢⴰⵏ ⵓⵏⵎⵖⵓⵕ ⵖ [[ⵜⵔⴰⵏⵙⵉⵍⴼⴰⵏⵢⴰ]], '''ⵍⴽⵓⵏⵟ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ'''.<ref name=":1">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Signoret |first=Annelise |date=2023-08-03 |title=Feuilletez "Dracula" de Bram Stoker avec les oreilles |url=https://www.radiofrance.fr/franceculture/feuilletez-dracula-de-bram-stoker-avec-les-oreilles-1659613 |access-date=2026-10-28 |website=France Culture |language=fr}}</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⴷ ⵉⵙⴱⴰⵢⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵜⵉⴷⵜ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⴰⵎⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ (ⴼⴰⵎⴱⵉⵔ), ⴰⴷ ⵉⵜⵜⵎⵓⵜⵜⴰⵢ ⵙ ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ, ⵉⵙⴽⵔ ⵜⴰⵡⴷⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵜⵖⵔⵎⵜ ⵏ ⵡⵉⵜⴱⵉ (Whitby) ⵍⵍⵉ ⵉⵍⵍⴰⵏ ⵖ ⵢⵉⵍⵍ. ⵉⵍⵎⵎⴰ, ⵉⵎⵓⵏ ⵀⴰⵔⴽⵔ ⴷ ⵢⴰⵜ ⵜⵔⴰⴱⴱⵓⵜ ⵖⴼ ⵉⵜⵜⵏⴱⴰⴹ ⴰⴱⵔⴰⵀⴰⵎ ⴼⴰⵏ ⵀⵉⵍⵙⵉⵏⴳ (Abraham Van Helsing), ⴰⵔ ⴳⵯⵎⵎⵔⵏ ⴰⵙⵏⴷⵓⵛ ⴰⴷ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵜ ⵏⵖⴰⵏ.<ref name=":2">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=admin9361 |title=Dracula — Bram Stoker : Résumé et Analyse |url=https://cours-et-fiches.com/livres/dracula-bram-stoker/ |access-date=2026-10-28 |website=Cours et Fiches |language=fr-FR}}</ref><ref name=":3">{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=Gallerix |title=Résumé de Dracula |url=https://fr.gallerix.ru/news/lit/202201/drakula/ |access-date=2026-10-28 |website=Gallerix.ru |language=fr}}</ref> «ⵔⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⵉⵜⵜⵢⴰⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1890, ⵉⵙⴽⵔ ⴳⵉⵙ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵉⴹⵉ ⵏ ⵜⴰⵙⵏⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵓⵣⵎⵉⵎⵉⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref name=":1" /> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⴷ ⵉⵎⴰⵏⴰⴳⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵉⵥⴰⵎⵓⵎⵏ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵢⵓⴳⵎ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⴳⵍⴷⵓⵏ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ «ⴼⵍⴰⴷ ⴱⵓ-ⵜⵙⵇⵇⴰⵔⵜ» (Vlad the Impaler) ⴷ ⵜⵇⵏⴷⵓⵛⵜ ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⴱⴰⵜⵓⵔⵉ (Elizabeth Báthory), ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵔⵣⵣⵓⵜⵏ ⵉⵎⴰⵢⵏⵓⵜⵏ ⴰⵔ ⴷⴰⵖ ⵜⵜⵉⵏⵉⵏ ⴽⵔⴰ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵏⵜⵜⴰⵏ ⵉⵙ ⵢⵓⴼⴰ ⵉⵙⵎ ⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵡⴰⵍⴰⵅⵢⴰ ⴷ ⵎⵓⵍⴷⴰⴼⵢⴰ, ⵉⵙⵜⵉ ⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵛⴽⵓ ⵉⵖⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵎⵉⵙ «ⵉⴱⵍⵉⵙ / ⴰⵇⴰⵙⵉⵙ» ⵙ ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵔⵓⵎⴰⵏⵉⵜ.» «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵏⵓⴹ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ. ⴳ ⵓⵣⴳⵏ ⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 20, ⵓⴼⴰⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⴼⵙⴰⵔⵏ ⴷ ⵉⵎⵙⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵉⵙⵓⵔⴰ ⵉⵙ ⵉⵙⴽⵔ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴳⴳⴰⵍ ⵖ ⵓⵣⵎⵎⴻⵎ ⵏ ⵉⵣⵔⴼⴰⵏ ⵏ ⵓⴼⵙⵙⴰⵔ ⵖ ⵉⵡⵓⵏⴰⴽ ⵉⵎⵓⵏⵏ (ⵎⴰⵔⵉⴽⴰⵏ), ⴰⵢⵍⵍⵉ ⵢⵓⵊⵊⴰⵏ ⵙ ⵜⴰⵢⴰⴼⵓⵜ, ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵏⵏⵙ ⴰⴷ ⵖⵉⵏⵏ ⴳⵏ ⴷ ⴰⵢⴷⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ. ⴼ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵉⵍⵍⴰⵏ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔ ⵓⵙⵏⴼⵍ ⵉ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵙ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ. ⵉⴼⵍ ⵓⵇⵏⴷⵓⵛ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵙⴰⵙⵍⵉⵜ ⵉⴷⵓⵙⵏ ⵖ ⵓⵎⵙⵙⵓⵍⴼ ⴰⵖⵔⴼⴰⵏ ⴼ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ; ⵙ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 700 ⵏ ⵓⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵖ ⵡⴰⵏⴰⵡⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵏ ⵓⵙⵏⵖⵎⵙ (ⵍⵎⵉⴷⵢⴰ), ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ ⵓⴷⵍⵉⵙ ⵏ «ⴳⵉⵏⵉⵙ» ⵏ ⵉⵣⵡⵉⵍⵏ ⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵙⴽⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⵏⴰⴷⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ.<ref>{{ⴱⴷⵔ ⴰⵡⵉⴱ |last=ICI.Radio-Canada.ca |first=Zone Insolite- |date=2022-05-27 |title=Rassemblement record de vampires en Angleterre en hommage à Dracula |url=https://ici.radio-canada.ca/nouvelle/1886717/record-vampires-angleterre-dracula-guinness |access-date=2026-10-28 |website=Radio-Canada |publisher=Radio-Canada.ca |language=fr-ca}}</ref> [[File:Dracula - Front Cover 1919 Edition.jpg|thumb|ⴰⵇⵏⴷⵉⵛ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵖⵓⵛ ⴷ ⵓⴳⴰⴷⵉⵔ ⵏ ⵉⵖⵔⵎ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵡⵍⴰⴼⵜ ⵏ ⵡⴰⴷⴷⴰⵍ ⵏ Holloway ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵚⴰⴼⴹ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ ⴱⵕⴰⵎ ⵚⵟⵓⴽⵕ (ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, William Rider & Fils, 1919).]] == ⵜⴰⵙⴷⴼⴼⵉⵔⵜ == === ⴰⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ === ⵉⵍⵓⵍ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⴽⵍⵓⵏⵜⴰⵔⴼ (Clontarf) ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⴰⵙⵙⴼ ⵏ 8 ⵏⵓⵡⴰⵏⴱⵉⵔ 1847 (ⵉⵍⵓⵍ ⵖ 1847), ⵉⴳ ⵡⵉⵙⵙ ⴽⵕⴰⴹ ⵖ ⵜⵡⵊⴰ ⵏ ⵙⴰⵜ ⵜⵡⵎⴰⵜ. ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵉⴳⴰ ⴰⴼⵔⵓⵅ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵉⵔⵣⵎⵏ, ⵉⵖⵔⴰ ⵖ ⵜⴳⵎⵎⵉ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵉⴽⵛⵉⵎ ⵢⴰⵜ ⵜⵉⵏⵎⵍ ⵜⵓⵙⵍⵉⴳⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⵉⴽⵛⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵜⴰⵙⴷⴰⵡⵉⵜ ⵏ «ⵜⵔⵉⵏⵉⵜⵉ ⴽⵓⵍⵉⴷⵊ» ⵖ ⴷⵓⴱⵍⵉⵏ ⵖ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1860, ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵖ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ 1870. ⵍⵍⵉⵖ ⵢⵓⵔⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴼ ⵢⴰⵏ ⵓⵙⵎⵢⴰⴷⵡⴰⵍ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving), ⵓⵔⵔⵉⵏ ⴷ ⴳⴰⵏ ⵉⵎⴷⴷⵓⴽⴽⴰⵍ. ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1878, ⵉⴼⴽⴰ ⴰⵙ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⴰⵎ ⴰⵎⵙⵡⵓⴷⴷⵓ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵏ «ⵍⴰⵢⵙⵢⵓⵎ» (Lyceum Theatre) ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵢⴰⵙⵉ ⵜⵜ. ⵉⵜⴰⵀⵍ ⴼⵍⵓⵔⴰⵏⵙ ⴱⴰⵍⴽⵓⵎⴱ (Florence Balcombe) ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181</ref> ⴰⵔ ⵜⵙⴽⴰⵏ ⵜⴰⵎⵙⵏⴼⵖⵓⴷⵔⵜ ⵍⵉⵣⴰ ⵀⵓⴱⴽⵉⵏⵣ ⵉⵙ ⴷ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵜⵙⵖⵉ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴰⴷ ⵉⵏⵢⴰⵍⴽⴰⵎ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵜⴻⵜⵜⵔ ⵙⵔⵙ ⴰⴷ ⵉⵎⵢⴰⵔ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⵉⵎⵢⴰⴽⴰⵣ ⴷ ⵉⵏⵎⵖⵓⵕⵏ ⴷ ⵉⵏⴼⵍⴰⵙ ⵏ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ ⵏ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵕⵉ. ⵎⴰⵛⵛ ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵖⵎⴽⴰⵏⵏ ⴰⴽⴽⵯ, ⵉⵏⵏⴰ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖⴼ ⵓⴳⴰⵢⵢⵓ ⵏⵏⵙ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ, ⵉⴹⵓⴼ ⵙ ⵉⵡⵉⵣ ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵉⵎⵏ ⵏⵏⵙ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴰⵔ ⵉⵏⵔⵔⵓ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⵉⵇⴰⵕⵉⴹⵏ ⵏⵏⵙ ⵙⵖ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵙ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⵏ ⵜⴰⵢⵔⵉ (ⵜⴰⵕⵓⵎⴰⵏⵙⵉⵜ) ⴷ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴳ,<ref>Eighteen-Bisang, Robert; Miller, Elizabeth, eds. (2008). ''Bram Stoker's Notes for Dracula: A Facsimile Edition''. McFarland & Co. Pub. ISBN&nbsp;<bdi>978-0-7864-5186-9</bdi>. OCLC&nbsp;335291872.</ref> <ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref>ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵖ ⵜⵓⴷⵔⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ ⵎⴰ ⵙ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> ⵍⵍⵉⵖ ⵉⵎⵎⵓⵜ ⵖ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ 1912, ⵉⵙⵙⵓⴼⵖ ⴷ 18 ⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ.<ref>Hopkins, Lisa (2007). ''Bram Stoker: A Literary Life''. Palgrave Macmillan. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-4039-4647-8</bdi>. OCLC&nbsp;70335483</ref> «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⴰⴷⵍⵉⵙ ⵏⵏⵙ ⵡⵉⵙⵙ ⵙⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⴼⴼⵖⵏ, ⵢⵓⵛⴽⴰ ⴷ ⵜⵉⵖⵯⵔⴷⵉⵏ ⵏ The Shoulder of Shasta (1895) ⴷ ⴷⴰⵜ ⴰⵙ ⵡⵉⵏ Miss Betty (1898).<ref>Belford, Barbra (2002). Bram Stoker and The Man Who Was Dracula. Hachette Books. <nowiki>ISBN 0-306-81098-0</nowiki>.</ref> == ⴰⵙⴽⴰⵏ == [[File:Mephistophles on the Brocken (cropped).jpg|thumb|upright=0.8|ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵏⵏⴰ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵖⴼ ⵀⵉⵏⵔⵉ ⵉⵔⴼⵉⵏⴳ (Henry Irving) ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⵙⴰⴳⵯⵎ ⵏ ⵓⵙⵡⵉⵏⴳⵎ (ⴰⵙⴰⵍⴰ) ⵍⵍⵉ ⵙⵖ ⴷ ⵉⴼⴼⵖ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⴷⵔⴰⴽⵓⵍⴰ.»]] ⵉⵎⵙⵙⴰⵎⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵏ ⵜⵓⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⵣⵡⴰⵔⵏ ⴷ ⵙ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⵓⵜⵉⵏ ⵏ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵜⵉⵏ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵏ ⵙⵜⵓⴽⵔ. <ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>.</ref>ⵢⴰⵙⵉ ⴷ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵔⴼⵙⴰⵏ ⴷ ⵉⵙⴽⴽⵉⵔⵏ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵏ ⵓⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵔ ⴰⵏⵏ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⴽⵚⵚⴰⴹ ⵏⵏⵙⵏ ⵙⴳ ⵜⵉⵙⴽⵔⵜ ⴷ ⵜⵉⵏⵖⵉ ⵙ ⵜⴰⴳⵓⵙⵜ ⵏ ⵓⴽⵛⵛⵓⴹ ⵖ ⵡⵓⵍ.<ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ 44—45.</ref> ⵎⴰⵛⵛ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⴷ ⵉⵔⴼⵙⴰⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ—ⵣⵓⵏ ⴷ ⵉⵣⴰ: ⵉⵇⵇⴰⵏ ⴷ ⴰⴷ ⴰⵙⵏ ⵉⵜⵜⵖⵔⴰ ⴰⴷ ⴽⵛⵎⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⴳⵎⵎⵉ, ⴰⵔ ⴳⴳⴰⵏⵏ ⴼ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵡⵉⵏ ⵙⴳ ⵜⵎⴰⵣⵉⵔⵜ ⵏⵏⵙⵏ, ⵓⵔ ⴷⴰⵔⵙⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵣⵉⵍⵍⵣ ⵖ ⵜⵉⵙⵉⵜⵉⵏ.<ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ. 45–46.</ref> ⵉⵎⵎⴰ ⵜⵉⴼⴰⵡⵜ ⵏ ⵜⴰⴼⵓⴽⵜ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵜⵜⵏⵇⵇⴰ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵖ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ—ⵜⴰⵖⴰⵡⵙⴰ ⴰⴷ ⵜⴳⴰ ⵖⴰⵙ ⴰⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵓⵙⴰⵔⵓ ⵏ «ⵏⵓⵙⴼⵉⵔⴰⵜⵓ» (Nosferatu, 1922) ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵔⵏ ⴱⵍⴰ ⵜⵓⵔⴰⴳⵜ—ⵎⴰⵛⵛ ⴰⵔ ⴰⵙ ⵜⴻⵜⵜⴰⵡⵉ ⴰⵔⵣⵣⴰⵎ.<ref>Skal, David J. (2016). Something in the Blood: the Untold Story of Bram Stoker, the Man Who Wrote Dracula (1st ed.). Liveright Publishing Corporation. <nowiki>ISBN 978-1-63149-010-1</nowiki>.</ref><ref>Miller, Elizabeth (2005a). A Dracula Handbook. Xlibris. <nowiki>ISBN 978-1-4134-8095-5</nowiki>. ⵜⴰⵙⵏⴰ 45.</ref> ⵙⵙⴳⵔⴼⵏ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵔⵣⵓⵜⵏ ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⵉⵢⵏ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵙⵡⵉⵏⴳⵎⵜ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵜⴰⵡⵙⵙⵏⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⵜⴰⵢⵔⵍⴰⵏⴷⵉⵜ,<ref>Curran, Bob (2000). "Was Dracula an Irishman?". History Ireland. 8 (2). Archived from the original on 15 December 2024. Retrieved 15 December 2024.</ref> ⵣⵓⵏ ⴷ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⵏ ⵡⴰⵍⵍⵉ ⴷ ⵢⵉⵡⵔⵔⵉⵏ ⵙⴳ ⵜⵎⵜⵜⴰⵏⵜ «ⴰⴱⵀⴰⵔⵜⴰⵅ» (Abhartach),<ref>Curran, Bob (2000). "Was Dracula an Irishman?". History Ireland. 8 (2). Archived from the original on 15 December 2024. Retrieved 15 December 2024.pp. 13–14.</ref> ⴷ ⵓⴳⵍⵍⵉⴷ ⴰⵎⵜⴽⵓⵍ ⵏ ⵉⵔⵍⴰⵏⴷⴰ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⵜ ⵜⵉⵙ 11 «ⴱⵔⴰⵢⴰⵏ ⴱⵓⵕⵓ» (Brian Boru).<ref>Killeen, Jarlath (2023). "Bram Stoker, Dracula and the Irish Dimension". In Killeen, Jarlath; Morin, Christina (eds.). Irish Gothic: An Edinburgh Companion. Edinburgh University Press. pp. 174–193. <nowiki>ISBN 978-1-3995-0055-5</nowiki>. JSTOR 10.3366/jj.5864760.14. Retrieved 2 February 2025.</ref> ⵜⵏⵏⴰ ⵜⵎⵔⵣⵓⵜ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ «ⵉⵍⵉⵣⴰⴱⵉⵜ ⵎⵉⵍⵔ» (Elizabeth Miller) ⵉⵙ ⵉⵙⵙⴼⵍⴷ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵖ ⵜⵎⵥⵉ ⵏⵏⵙ ⵉ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵏⵏⵉⴼ-ⵓⴳⴰⵎⴰ ⴷ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⴰⵎⵉⵡⴰⵏ ⴰⵢⵔⵍⴰⵏⴷⵉ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵍⵍⴰⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵖⴼ ⵓⵎⵟⵟⴰⵍ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⵎⵎⵓⵜⵏ ⴷ ⵜⴼⴽⴽⵉⵡⵉⵏ ⵜⵜⵢⴰⴳⴰⵙⵏⵉⵏ ⵙ ⵓⴽⵛⵛⵓⴹ ⵖ ⵡⵓⵍ.<ref>Miller, Elizabeth (2006). Dracula: Sense and Nonsense (2nd ed.). Desert Island Books. <nowiki>ISBN 9781905328154</nowiki>.</ref> '''ⴰⵇⵏⴷⵓⵛ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ''' ⴷⴰⵔⵙ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ. ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «''ⴰⴱⴰⵎⴱⵉⵔ''» (The Vampyre, 1819) ⵏ ⵊⵓⵏ ⵡⵉⵍⵢⴰⵎ ⴱⵓⵍⵉⴷⵓⵔⵉ ⵉⵍⵍⴰ ⴳⵉⵙ ⵢⴰⵏ [[ⴰⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ|ⵓⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ]] ⵉⴳⴰⵏ ⴰⵔⵉⵙⵜⵓⵇⵕⴰⵟⵉ ⴷⴰⵔ ⵜⵉⴳⵔⴷⵉ ⵏ ⵓⵙⴱⵔⵖⵣ.<ref>Frayling, Christopher; Miller, Elizabeth. "Bram Stoker's Working Papers for Dracula". In Miller (2005), pp.&nbsp;170–181.</ref> ⴷ ⵜⵎⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵜ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⵜⴰⵍⵉⵙⴱⵢⴰⵏⵜ ⵖ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⴽⴰⵔⵎⵉⵍⴰ» (Carmilla, 1872) ⵏ ⵛⵉⵔⵉⴷⴰⵏ ⵍⵉ ⴼⴰⵏⵓ ⵜⵥⴹⴰⵕ ⴰⴷ ⵜⵙⵏⴼⵍ ⵜⴰⵡⵉⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⵓⵎⴰⵛⵛⵓ, ⵣⵓⵏ ⴷ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⵉⵥⴹⴰⵕⵏ ⴰⴷ ⵉⵙⵏⴼⵍ ⵜⴰⵡⵉⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⵙ ⴰⵢⴷⵉ.<ref>Milbank, Alison. "'Powers Old and New': Stoker's Alliances with Anglo-Irish Gothic". In Hughes &#x26; Smith (1998).</ref> ⵉⵔⵡⴰⵙ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵖ ⵜⴰⵍⵖⴰ ⵏ ⵡⵓⴷⵎ ⵏⵏⵙ ⵜⵉⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵅⵯⵛⵏⵉⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵏ ⵣⵉⴽⴽ;<ref>Seed, David (1985). "The Narrative Method of Dracula". Nineteenth-Century Fiction. 40 (1): 61–75. doi:10.2307/3044836. ISSN 0029-0564. JSTOR 3044836. Archived from the original on 20 May 2021. Retrieved 13 June 2021.</ref> ⵜⵙⵙⵔⵡⴰⵙ ⵜ ⵎⵉⵍⵔ ⴷ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵅⵯⵛⵏⵏⵉⵏ ⵖ «ⵓⵟⴰⵍⵢⴰⵏ» (The Italian, 1796) ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ ⴰⵏⵏ ⵔⴰⴷⴽⵍⵉⴼ ⴷ «ⴰⴳⵯⵔⵔⴰⵎ» (The Monk, 1796) ⵏ ⵎⴰⵜⵢⵓ ⴳⵔⵉⴳⵓⵔⵉ ⵍⵓⵡⵉⵙ. == ⴰⵏⴰⵡ ⴰⴳⵓⵜⵉ == «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵉⵖⵍⵍⵉⵍⵏ ⴳ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ,<ref>Hurley, Kelly. "British Gothic fiction, 1885–1930". In Hogle (2002).</ref> ⴳⴰⵏ ⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵉⵎⵣⵖⴰⵏⵏ ⴷ ⵜⴰⵢⵙⵉ ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵜⴰⵢⵔⵍⴰⵏⴷⵉⵜ ⵏⵉⵖ ⴷ ⵜⴰⴳⵓⵜⵉⵜ ⵜⴰⵖⵔⵎⴰⵏⵜ.<ref>Hennelly, Mark M. (2001). "Framing the Gothic: From Pillar to Post-Structuralism". College Literature. 28 (3): 68–87. ISSN 0093-3139. JSTOR 25112603. Archived from the original on 1 October 2025. Retrieved 4 February 2025.</ref><ref>Ingelbien, Raphaël (2003). "Gothic Genealogies: Dracula, Bowen's Court, And Anglo-Irish Psychology". ELH. 70 (4): 1089–1105. doi:10.1353/elh.2004.0005. ISSN 1080-6547. S2CID 162335122. Archived from the original on 23 September 2022. Retrieved 10 July 2021.</ref><ref>Mighall, Robert (1999). A Geography of Victorian Gothic Fiction: Mapping History's Nightmares. Oxford University Press. <nowiki>ISBN 0-19-818-472-7</nowiki>.</ref> ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵏⵏⴰⵢ ⵊⵓⵏ ⵙⵉ. ⵜⵉⴱⵉⵜⵙ ⵎⴰⵙ ⴷ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵍⵍⵉ ⴼ ⵜⴻⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴽⴰⵏ ⵉⵜⵉⵎⵏ ⴷ ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵉⵎⵏ ⴳ ⵡⴰⵏⴰⵡ ⴰⴷ ⴰⴳⵓⵜⵉ.<ref>Tibbetts, John C. (2011). The Gothic Imagination: Conversations on Fantasy, Horror, and Science Fiction in the Media (1st ed.). Palgrave Macmillan. <nowiki>ISBN 978-0-230-11816-4</nowiki>. OCLC 704384802.</ref> ⵢⵓⵎⴰ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵜⵉⴼⵉⵔⴰⵙ ⵜⵉⴳⵓⵜⵉⵢⵏ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⵣⵓⵏ ⴷ ⵜⵉⵍⵉⵜ ⵏ ⵜⵖⴰⵡⵙⵉⵡⵉⵏ ⵜⵉⵏⴼⴳⴰⵎⴰⵏⵉⵏ (ⵏⵏⵉⴼ ⴰⴳⴰⵎⴰ), ⴷ ⵜⴰⵙⴽⵓⴼⵜ ⵏ ⵎⴰ ⵉⵣⵔⵉⵏ,<ref>Mighall, Robert (1999). A Geography of Victorian Gothic Fiction: Mapping History's Nightmares. Oxford University Press. <nowiki>ISBN 0-19-818-472-7</nowiki>. ⵥⵕ ⵜⴰⵙⵏⴰ xix–xx.</ref> ⴷ ⵓⵙⵖⵙⵙⴰ ⵏ ⵓⵙⵉⴽⵚⴹ ⵉⵥⵍⵉⵏ ⵙ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ, ⴳ ⵏⵏⴳⵍⵉⵣ ⵏ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⵏ ⵜⴰⵙⵓⵜ.<ref>Mighall 1999, p.&nbsp;166.</ref> ⴷⴰ ⵉⵙⵎⴷⵢⴰ ⵓⵇⵏⴷⵓⵛ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⵍⴷⴰⴷⴰⵢⵏ ⴰⴷ: ⴰⵎⵣⵖⴰⵏ ⴰⴷⵍⵙⴰⵏ ⵊⴰⴽ ⵀⴰⵍⴱⵉⵔⵙⵜⴰⵎ ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⵉⵙⵎⵓⵏ ⴳⵔ ⵜⵡⵜⵎⵜ ⴷ ⵓⵡⵜⵎ;<ref>Halberstam, Judith (1993). "Technologies of Monstrosity: Bram Stoker's 'Dracula'". Victorian Studies. 36 (3): 333–352. ISSN 0042-5222. JSTOR 3828327. Archived from the original on 8 June 2021. Retrieved 13 June 2021.</ref> ⵉⵙⴼⴰⵡ ⴷⵉⵖ ⵊⵉⵕⵓⵍⴷ ⵉ. ⴷ ⵎⴰⵏⵎⴽ ⴰⴷ ⵜⵙⵎⵓⵏⴰ ⵜⴰⵡⵉⵍⵜ ⵏⵏⵙ ⴳⵔ ⵓⵜⴰⵔⴰⵎ ⴷ ⵓⴳⵎⵎⵓⴹ ⵖ ⵉⵥⵓⵕⴰⵏ. == ⵉⴹⵉⵚ == [[File:Graffiti Dracula Palma 2019-10-30.jpg|thumb|2019 ⴰⵖⵔⴰⴼⵉⵜⵉ ⵏ ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ ⵖⵎⴽⵍⵍⵉ ⵜ ⵉⴳⴰⵏ]] «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵜ ⵙⴳ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴰⵏⵏⴰ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵟⵟⴰⴼⵏ ⵉⴹⵉⵚ ⵖⴼ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ.<ref>Skal, David J. (2016). Something in the Blood: the Untold Story of Bram Stoker, the Man Who Wrote Dracula (1st ed.). Liveright Publishing Corporation. <nowiki>ISBN 978-1-63149-010-1</nowiki>.</ref> ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵍⵍⵉ ⵉⴱⴷⵔⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ, ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵜⴽⴽⴰ ⵖⴼ ⵓⵙⵢⴰⴼⴰ ⴰⴳⴷⵓⴷⴰⵏ ⴷ ⵓⵙⵎⴽⵉⵍ ⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ. <ref>Miller, Elizabeth (2001). Dracula. Parkstone Press. <nowiki>ISBN 9781874287247</nowiki>.</ref>ⴷⴰⵔ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⴰⴽⵓⵏⵜ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵉⴳⴰ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵜⵜⴰⵛⴽⴰⵏ ⵙ ⵉⵖⴼ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴷ ⵉⵍⵍⴰ ⵓⵎⵙⴰⵡⴰⵍ ⵖⴼ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ. ⵉⵎⵓⵔⵙ «ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ» ⵍⵍⵉⵖ ⵉⵙⵎⵓⵏ ⴳⵔ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ (ⴽⵔⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⴰⴼⵓⵍⴽⵍⵓⵔ), ⵜⵉⵏⴼⵓⵙⵉⵏ, ⵜⴰⵙⴽⵍⴰ ⵏ ⵉⵏⵙⵙⴰⵎⵓⵎⵏ ⵏ ⵉⴷⴰⵎⵎⵏ ⴷ ⵜⴰⵙⵢⵉ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴳⵓⵜⵉ.<ref>Davison, Carol Margaret (1997). "Introduction". In Davison, Carol Margaret (ed.). ''Bram Stoker's Dracula: Sucking through the Century, 1897–1997''. Dundurn Press. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-55488-105-5</bdi>. OCLC&nbsp;244770292</ref><ref>Beresford, Mathew (2008). ''From Demons to Dracula: The Creation of the Modern Vampire Myth''. Reaktion. ISBN&nbsp;<bdi>978-1-86189-742-8</bdi>. OCLC&nbsp;647920291</ref> == ⵜⵉⵖⵔⵉ ⴼ ''Dracula'' == ⵜⴰⵍⴳⴰⵎⵜ ⴰⴷ ⵖ ⵎⵏⵉⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⵉⵏ ⵉⴷⵍⵉⵙⵏ ⴰⴽⴷ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵉⵜⵜⵙⵙⵓⵏⵜⵓⵍⵏ ⵖⴼ ⵜⵉⵔⵔⴰ ⵏ ⴱⵔⴰⵎ ⵙⵜⵓⴽⵔ ⵏ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ "ⴹⵕⴰⴽⵓⵍⴰ" ⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏ ⵏⵖⴷ ⴽⵔⴰ ⴳⵉⵙⵏ: * {{Cite book |last=Frayling |first=Christopher | author-link = Christopher Frayling |title=Vampyres: Lord Byron to Count Dracula |date=1992 |publisher=Faber |isbn=978-0-571-16792-0 |ref=none }} * {{Cite book |title=The Origins of Dracula: The Background to Bram Stoker's Gothic Masterpiece |date=1987 |publisher=Kimber |isbn=978-0-7183-0657-1 |editor-last=Leatherdale |editor-first=Clive |ref=none}} * {{Cite book |last1=McNally |first1=Raymond T. | author1-link = Raymond T. McNally |title=Dracula: A Biography of Vlad the Impaler |last2=Florescu |first2=Radu | author2-link = Radu Florescu |date=1973 |publisher=Hawthorne Books |isbn=9780801522208 |ref=none}} * {{Cite book |last=Roth |first=Phyllis A. |title=Bram Stoker |date=1982 |publisher=Twayne Publishers |isbn=978-0-8057-6828-2 |series=Twayne's English Authors Series |ref=none}} * {{Cite book |last=Stoker |first=Bram |title=Dracula: A Centennial Edition|date=2007 |publisher=Signet Classics |isbn=978-0-451-53066-0 |location=New York|author-link=Bram Stoker|ref=none}} * {{Cite book |last1=Stoker |first1=Bram |title=The New Annotated Dracula |last2=Klinger |first2=Leslie S. |date=2008 |publisher=W.W. Norton & Co |isbn=978-0-393-06450-6 |oclc=227016511 |author2-link=Leslie S. Klinger|ref=none}} ===ⵡⵉⵢⵢⴰⴹ=== * {{Cite journal |last=Demetrakopoulos |first=Stephanie |date=1977 |title=Feminism, Sex Role Exchanges, and Other Subliminal Fantasies in Bram Stoker's 'Dracula' |url=https://www.jstor.org/stable/3346355 |journal=Frontiers: A Journal of Women Studies |volume=2 |issue=3 |pages=104–113 |doi=10.2307/3346355 |issn=0160-9009 |jstor=3346355|ref=none|url-access=subscription }} * {{Cite book |last=Houston |first=Gail Turley |title=From Dickens to Dracula: Gothic, Economics, and Victorian Fiction |date=2005 |publisher=Cambridge University Press |isbn=0-511-12624-7 |oclc=61394818|ref=none}} * {{Cite book |last=Hughes |first=William |title=Beyond Dracula: Bram Stoker's Fiction and Its Cultural Context. |date=2000 |publisher=Palgrave Macmillan |isbn=978-1-349-40967-9 |oclc=1004391205|ref=none}} * {{Cite journal |last=Keogh |first=Calvin W. |date=2014 |title=The Critics' Count: Revisions of Dracula and the Postcolonial Irish Gothic |url=https://www.cambridge.org/core/journals/cambridge-journal-of-postcolonial-literary-inquiry/article/abs/critics-count-revisions-of-dracula-and-the-postcolonial-irish-gothic/ABE47B683DE376F69CEBEE53D00905A0 |journal=Cambridge Journal of Postcolonial Literary Inquiry |volume=1 |issue=2 |pages=189–206 |doi=10.1017/pli.2014.8 |s2cid=193067115 |issn=2052-2614|ref=none|url-access=subscription }} * {{Cite book |last=McNally |first=Raymond T. |title=Dracula Was a Woman: In Search of the Blood Countess of Transylvania |date=1983 |publisher=McGraw-Hill |isbn=978-0070456716 |ref=none}} * {{Cite book |last=Spooner |first=Catherine |url=https://books.google.com/books?id=B5SaIMicyxQC |title=Contemporary Gothic |date=2006 |publisher=Reaktion Books |isbn=978-1-86189-301-7 |ref=none}} * {{cite book |last1=Subotsky |first1=Fiona |title=Dracula for Doctors: Medical Facts and Gothic Fantasies |isbn=978-1-911623-29-8|date=2020 |publisher=Cambridge University Press |location=Cambridge }} == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == 9wfmeooj6cvvdp8tvw53uvju5b6po3p ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ:ⴱⵓ ⴱⴰⵟⵟⴰⵃ 1 55019 197985 2026-10-28T20:19:36Z Lhoussine BENTAYFASTE 13 /* ⵜⵉⵏⵥⵉ */ new section 197985 wikitext text/x-wiki == ⵜⵉⵏⵥⵉ == ⴰⵣⵓⵍ ⵎⴰⵙⵙ @[[ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Aɣaras iḍlan|Aɣaras iḍlan]] ⵜⴰⵏⵎⵎⵉⵔⵜ ⵏⵏⴽ ⵅⴼ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⴰ ⵜⵙⴽⵔⴷ ⵓⵙⵙⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⴽ ⵜⵖⵓⴷⴰ! ⵉⴳ ⴰⵙ ⵜⵓⴼⵉⴷ, ⴰⴽⵓⴷ ⵏⵏⴰ ⵜⵙⵙⵎⵔⵙⴷ ⵜⵉⵖⵉⵙⵜ ⵜⴰⵙⵎⴳⵓⵔⵜ ⵜⵣⵣⵔⵉⴷ ⵅⴼ ⵓⴹⵕⵉⵚ ⵏⵏⴰ ⴰⴷ ⴰⴽ ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⴼⵙⵔⴷ ⵜ --[[ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Lhoussine BENTAYFASTE|Lhoussine BENTAYFASTE]] ([[ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Lhoussine BENTAYFASTE|ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ]]) 20:19, 28 ⴽⵟⵓⴱⵕ 2026 (+00) 9qif46teunfccmljiu1j4ipb50gp46b 197986 197985 2026-10-28T20:19:58Z Lhoussine BENTAYFASTE 13 197986 wikitext text/x-wiki == ⵜⵉⵏⵥⵉ == ⴰⵣⵓⵍ ⵎⴰⵙⵙ @[[ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Aɣaras iḍlan|Aɣaras iḍlan]] ⵜⴰⵏⵎⵎⵉⵔⵜ ⵏⵏⴽ ⵅⴼ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⴰ ⵜⵙⴽⵔⴷ ⵓⵙⵙⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⴽ ⵜⵖⵓⴷⴰ ! ⵉⴳ ⴰⵙ ⵜⵓⴼⵉⴷ, ⴰⴽⵓⴷ ⵏⵏⴰ ⵜⵙⵙⵎⵔⵙⴷ [[ⵜⵉⵖⵉⵙⵜ ⵜⴰⵙⵎⴳⵓⵔⵜ]] ⵜⵣⵣⵔⵉⴷ ⵅⴼ ⵓⴹⵕⵉⵚ ⵏⵏⴰ ⴰⴷ ⴰⴽ ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⴼⵙⵔⴷ ⵜ --[[ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Lhoussine BENTAYFASTE|Lhoussine BENTAYFASTE]] ([[ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Lhoussine BENTAYFASTE|ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ]]) 20:19, 28 ⴽⵟⵓⴱⵕ 2026 (+00) 9kzea3gs8psfql13fgh8rfmmebeyr7t 197987 197986 2026-10-28T22:13:51Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⵜⵉⵏⵥⵉ */ ⵔⴰⵔ 197987 wikitext text/x-wiki == ⵜⵉⵏⵥⵉ == ⴰⵣⵓⵍ ⵎⴰⵙⵙ @[[ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Aɣaras iḍlan|Aɣaras iḍlan]] ⵜⴰⵏⵎⵎⵉⵔⵜ ⵏⵏⴽ ⵅⴼ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⴰ ⵜⵙⴽⵔⴷ ⵓⵙⵙⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⴽ ⵜⵖⵓⴷⴰ ! ⵉⴳ ⴰⵙ ⵜⵓⴼⵉⴷ, ⴰⴽⵓⴷ ⵏⵏⴰ ⵜⵙⵙⵎⵔⵙⴷ [[ⵜⵉⵖⵉⵙⵜ ⵜⴰⵙⵎⴳⵓⵔⵜ]] ⵜⵣⵣⵔⵉⴷ ⵅⴼ ⵓⴹⵕⵉⵚ ⵏⵏⴰ ⴰⴷ ⴰⴽ ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⴼⵙⵔⴷ ⵜ --[[ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Lhoussine BENTAYFASTE|Lhoussine BENTAYFASTE]] ([[ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Lhoussine BENTAYFASTE|ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ]]) 20:19, 28 ⴽⵟⵓⴱⵕ 2026 (+00) :ⴰⵣⵓⵍ ⴳⵯⵎⴰ @[[ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Lhoussine BENTAYFASTE|Lhoussine BENTAYFASTE]], ⵉⴳⴰ ⴰⴷⴷⵓⵔ :ⵖⴰⵢⵍⵍⵉ ⵜⵜⴰⵔⴰⵖ ⵉⴳⴰ ⴰⵙⵙⵓⵖⵍ ⵙⴳ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵡⵉⴽⵉⴱⵉⴷⵢⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ, ⴷ ⵓⵔ ⴰⵔ ⴼⵙⵙⵔⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵙⴳⴷⵍ ⵉⵖ ⵓⵔ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵣⵣⵔⵉⵖ, ⴰⵍⵙⵖ ⴰⵙ ⴷⴰⵖ ⵙ ⵜⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵉⵏⵓ. ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵖ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵓⵔⵉⵖ ⴰⵔ ⵖⵉⵍⴰⴷ. :ⵉⵖ ⵜⵓⴽⵣⵎ ⴽⵔⴰ ⵓⵣⴳⴳⴰⵍ, ⵎⵍⴰⵜ ⵉⵢⵉ ⵜ ⵉⵔⴱⴱⵉ ⴰⴷ ⵜ ⵙⵙⴰⵖⴷⵖ. [[ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Aɣaras iḍlan|Aɣaras iḍlan]] ([[ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Aɣaras iḍlan|ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ]]) 22:13, 28 ⴽⵟⵓⴱⵕ 2026 (+00) a6k6vun4jra5b73h60o6dljzqueggj5 197993 197987 2026-10-28T23:32:44Z Lhoussine BENTAYFASTE 13 /* ⵜⵉⵏⵥⵉ */ ⵔⴰⵔ 197993 wikitext text/x-wiki == ⵜⵉⵏⵥⵉ == ⴰⵣⵓⵍ ⵎⴰⵙⵙ @[[ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Aɣaras iḍlan|Aɣaras iḍlan]] ⵜⴰⵏⵎⵎⵉⵔⵜ ⵏⵏⴽ ⵅⴼ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⴰ ⵜⵙⴽⵔⴷ ⵓⵙⵙⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⵏⵏⴽ ⵜⵖⵓⴷⴰ ! ⵉⴳ ⴰⵙ ⵜⵓⴼⵉⴷ, ⴰⴽⵓⴷ ⵏⵏⴰ ⵜⵙⵙⵎⵔⵙⴷ [[ⵜⵉⵖⵉⵙⵜ ⵜⴰⵙⵎⴳⵓⵔⵜ]] ⵜⵣⵣⵔⵉⴷ ⵅⴼ ⵓⴹⵕⵉⵚ ⵏⵏⴰ ⴰⴷ ⴰⴽ ⴷ ⵉⴼⴽⴰ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⴼⵙⵔⴷ ⵜ --[[ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Lhoussine BENTAYFASTE|Lhoussine BENTAYFASTE]] ([[ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Lhoussine BENTAYFASTE|ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ]]) 20:19, 28 ⴽⵟⵓⴱⵕ 2026 (+00) :ⴰⵣⵓⵍ ⴳⵯⵎⴰ @[[ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Lhoussine BENTAYFASTE|Lhoussine BENTAYFASTE]], ⵉⴳⴰ ⴰⴷⴷⵓⵔ :ⵖⴰⵢⵍⵍⵉ ⵜⵜⴰⵔⴰⵖ ⵉⴳⴰ ⴰⵙⵙⵓⵖⵍ ⵙⴳ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⵏ ⵡⵉⴽⵉⴱⵉⴷⵢⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ, ⴷ ⵓⵔ ⴰⵔ ⴼⵙⵙⵔⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵙⴳⴷⵍ ⵉⵖ ⵓⵔ ⴼⵍⵍⴰⵙ ⵣⵣⵔⵉⵖ, ⴰⵍⵙⵖ ⴰⵙ ⴷⴰⵖ ⵙ ⵜⴳⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵉⵏⵓ. ⴷ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⵖ ⵉⵎⴳⵔⴰⴷⵏ ⴰⴽⴽⵯ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵓⵔⵉⵖ ⴰⵔ ⵖⵉⵍⴰⴷ. :ⵉⵖ ⵜⵓⴽⵣⵎ ⴽⵔⴰ ⵓⵣⴳⴳⴰⵍ, ⵎⵍⴰⵜ ⵉⵢⵉ ⵜ ⵉⵔⴱⴱⵉ ⴰⴷ ⵜ ⵙⵙⴰⵖⴷⵖ. [[ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Aɣaras iḍlan|Aɣaras iḍlan]] ([[ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Aɣaras iḍlan|ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ]]) 22:13, 28 ⴽⵟⵓⴱⵕ 2026 (+00) ::ⴰⵢⵢⵓⵣ ⵏⵏⴽ ⴰ ⵎⴰⵙⵙ @[[ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Aɣaras iḍlan|Aɣaras iḍlan]] ⵙ ⵜⵓⴳⴷⵜ ⵅⴼ ⵓⵄⴰⴼⵔ ⵏⵏⴰ ⵏⵏ ⵜⴳⵉⴷ ⴳ ⵉⵎⵏⵏⵉⵜⵏ ⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵏⵏⴰ ⵜⵓⵔⵉⴷ ! ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴰⴷ ⵏⵏⴰ ⵜⵙⴽⵔⴷ ⵜⴳⴰ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⵉⵜⵜⵓⵙⵜⴰⵢⵏ. ⴰⵔ ⵖⵉⵍ ⴰⴷ ⵓⵔ ⵖⵓⵔⵉ ⵜⵍⵍⵉ ⴰⵡⴷ ⵛⴰ ⵏ ⵜⵏⵥⵉ ⵅⴼ ⵉⴹⵕⵉⵚⵏ, ⵜⵓⴽⵍⴰⵍⴷ !!! --[[ⴰⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Lhoussine BENTAYFASTE|Lhoussine BENTAYFASTE]] ([[ⴰⵎⵙⴳⴷⴰⵍ ⵏ ⵓⵏⵙⵙⵎⵔⵙ:Lhoussine BENTAYFASTE|ⴰⵎⵙⴰⵡⴰⵍ]]) 23:32, 28 ⴽⵟⵓⴱⵕ 2026 (+00) iyy09mu7bhpqkowi4r32p32usvye9wp ⵛⴰⵕⵍⵓⴽⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ 0 55020 198002 2026-10-29T00:33:55Z Aɣaras iḍlan 211 Created page with "«ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎ..." 198002 wikitext text/x-wiki «ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵉⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». 9pj64f867806m11y9cj6viqhq7m48da ⵛⴰⵕⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ 0 55021 198003 2026-10-29T00:35:39Z Aɣaras iḍlan 211 Created page with "«ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ." 198003 wikitext text/x-wiki «ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. 4mvx8j97hfok4m1yo9ab8amm24jy7sp 198004 198003 2026-10-29T00:37:28Z Aɣaras iḍlan 211 /* */ 198004 wikitext text/x-wiki «ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵉⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == 0oxtuwb19bil7e5psuc3xinh8to1jqg 198005 198004 2026-10-29T00:51:38Z Aɣaras iḍlan 211 198005 wikitext text/x-wiki «'''ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ'''» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ|ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ]] ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵍⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⴷ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵖ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1887 ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet» (A Study in Scarlet). ⵉⵜⵜⵡⴰⵙⵙⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏ ⵎⴰ ⴷ ⴼⴼⵖⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ «ⴷⵓ ⵙⵜⵔⴰⵏⴷ ⵎⴰⴳⴰⵣⵉⵏ» (The Strand Magazine), ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵏ «ⵜⴰⴼⴹⴹⴰⵃⵜ ⵖ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ» (A Scandal in Bohemia) ⵖ 1891; ⴰⵔ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⴼⴼⵓⵖⵏⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵖ ⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ 1927, ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵍⴽⵎⵏⵜ ⵖ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⴽⴽⵓⵥ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ 56 ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ. ⴽⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏⵜ, ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵜ, ⵎⵙⴰⵔⵏⵜ ⵖ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵔⵢⴰⵏ ⵏⵉⵖ ⴰⴷⵡⴰⵔⴷⵉⵢ ⴳⵔ 1880 ⴷ 1914. ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⵏⵜ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵣⴰⵏⵏⴰ ⵏⵏⵙ, ⴰⵎⵙⵏⵉⵊⵊⵉ ⵏ ⵊⵓⵏ ⵀ. ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ, ⵍⵍⵉ ⴱⴷⴷⴰ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ ⵉⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴷⴷⵓⵖ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⴽⵜ ⵏ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ (221B Baker Street), ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵖ ⴰ ⵙ ⵙⵙⵏⵜⵉⵏⵜ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ. == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == oy1olt5kqafv94a2gqkixsdn6wc3eb3 198006 198005 2026-10-29T01:06:17Z Aɣaras iḍlan 211 /* */ 198006 wikitext text/x-wiki «'''ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ'''» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ|ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ]] ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵍⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⴷ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵖ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1887 ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet» (A Study in Scarlet). ⵉⵜⵜⵡⴰⵙⵙⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏ ⵎⴰ ⴷ ⴼⴼⵖⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ «ⴷⵓ ⵙⵜⵔⴰⵏⴷ ⵎⴰⴳⴰⵣⵉⵏ» (The Strand Magazine), ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵏ «ⵜⴰⴼⴹⴹⴰⵃⵜ ⵖ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ» (A Scandal in Bohemia) ⵖ 1891; ⴰⵔ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⴼⴼⵓⵖⵏⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵖ ⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ 1927, ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵍⴽⵎⵏⵜ ⵖ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⴽⴽⵓⵥ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ 56 ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ. ⴽⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏⵜ, ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵜ, ⵎⵙⴰⵔⵏⵜ ⵖ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵔⵢⴰⵏ ⵏⵉⵖ ⴰⴷⵡⴰⵔⴷⵉⵢ ⴳⵔ 1880 ⴷ 1914. ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⵏⵜ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵣⴰⵏⵏⴰ ⵏⵏⵙ, ⴰⵎⵙⵏⵉⵊⵊⵉ ⵏ ⵊⵓⵏ ⵀ. ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ, ⵍⵍⵉ ⴱⴷⴷⴰ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ ⵉⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴷⴷⵓⵖ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⴽⵜ ⵏ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ (221B Baker Street), ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵖ ⴰ ⵙ ⵙⵙⵏⵜⵉⵏⵜ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ. ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ , ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⴳⴰ ⵡⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ. ⴰⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵉⴷ 1990, ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 25,000 ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ, ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ, ⵉⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⴰ ⵖ ⴷ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⵙⵙⵜⵉ ⵜ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ "ⴳⵉⵏⵉⵙ" ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵉⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴽⵔⵉⴽ ⴰⵏⴼⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ. ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵍⴽⵎ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜⵖⴰⵍⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵖⴰⵙ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵏⵉⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ; ⴼ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰ ⴼ ⵙⴽⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ ⴼ ⵡⴰⵖⴰⵍ ⴰⴷ. ⵉⵎⵖⵔⵉⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴽⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⴰⵇⵇⵕⴰⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵡⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵜⵔⴰⵔⵜ ⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ (ⵉⴼⴰⵏⴷⵓⵎⵏ - fandom), ⵉⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵉⵏⴹⴼⵓⵕⵏ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵎⵢⴰⵙⵙⴰⵖⵏⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ. == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == 3i0o1akw7kg2updi8cl06c9zmr2jl9x 198007 198006 2026-10-29T01:12:00Z Aɣaras iḍlan 211 /* */ 198007 wikitext text/x-wiki «'''ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ'''» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ|ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ]] ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵍⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⴷ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵖ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1887 ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet» (A Study in Scarlet). ⵉⵜⵜⵡⴰⵙⵙⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏ ⵎⴰ ⴷ ⴼⴼⵖⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ «ⴷⵓ ⵙⵜⵔⴰⵏⴷ ⵎⴰⴳⴰⵣⵉⵏ» (The Strand Magazine), ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵏ «ⵜⴰⴼⴹⴹⴰⵃⵜ ⵖ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ» (A Scandal in Bohemia) ⵖ 1891; ⴰⵔ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⴼⴼⵓⵖⵏⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵖ ⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ 1927, ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵍⴽⵎⵏⵜ ⵖ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⴽⴽⵓⵥ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ 56 ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ. ⴽⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏⵜ, ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵜ, ⵎⵙⴰⵔⵏⵜ ⵖ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵔⵢⴰⵏ ⵏⵉⵖ ⴰⴷⵡⴰⵔⴷⵉⵢ ⴳⵔ 1880 ⴷ 1914. ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⵏⵜ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵣⴰⵏⵏⴰ ⵏⵏⵙ, ⴰⵎⵙⵏⵉⵊⵊⵉ ⵏ ⵊⵓⵏ ⵀ. ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ, ⵍⵍⵉ ⴱⴷⴷⴰ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ ⵉⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴷⴷⵓⵖ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⴽⵜ ⵏ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ (221B Baker Street), ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵖ ⴰ ⵙ ⵙⵙⵏⵜⵉⵏⵜ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ. ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ,.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|title=Sherlock Holmes, the world's most famous literary detective|last=Sutherland|first=John|publisher=British Library|access-date=3 July 2018|archive-date=28 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170628192901/http://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|url-status=dead}}</ref> ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⴳⴰ ⵡⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ. ⴰⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵉⴷ 1990, ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 25,000 ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ, ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ, ⵉⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⴰ ⵖ ⴷ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⵙⵙⵜⵉ ⵜ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ "ⴳⵉⵏⵉⵙ" ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵉⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴽⵔⵉⴽ ⴰⵏⴼⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|title=Sherlock Holmes awarded title for most portrayed literary human character in film & TV|date=14 May 2012|publisher=Guinness World Records|language=en-GB|access-date=5 January 2020|archive-date=10 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210150701/https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|url-status=live}}</ref> ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵍⴽⵎ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜⵖⴰⵍⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵖⴰⵙ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵏⵉⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ; ⴼ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰ ⴼ ⵙⴽⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ ⴼ ⵡⴰⵖⴰⵍ ⴰⴷ. <ref name=":5">{{cite web|url=https://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|last=Rule|first=Sheila|date=5 November 1989|title=Sherlock Holmes's Mail: Not Too Mysterious|website=[[The New York Times]]|access-date=10 March 2016|archive-date=11 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311030721/http://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|url-status=live}}</ref><ref name=":6">{{Cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-date=10 January 2022|url-access=subscription|url-status=live|title=Winston Churchill didn't really exist, say teens|last=Simpson|first=Aislinn|date=4 February 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=30 December 2019|language=en-GB|issn=0307-1235}}{{cbignore}}</ref><ref>{{Cite news|last=Scott|first=C. T.|date=2021-10-06|title=The curious incident of Sherlock Holmes's real-life secretary|newspaper=The Economist|url=https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|access-date=2021-10-10|issn=0013-0613|archive-date=10 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211010164947/https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|url-status=live}}</ref> ⵉⵎⵖⵔⵉⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴽⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⴰⵇⵇⵕⴰⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵡⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵜⵔⴰⵔⵜ ⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ (ⵉⴼⴰⵏⴷⵓⵎⵏ - fandom),<ref name=":3">{{cite news|url=http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|title=How Sherlock Holmes changed the world|last=Armstrong|first=Jennifer Keishin|date=6 January 2016|access-date=20 December 2019|publisher=BBC|archive-date=17 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180217093624/http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|url-status=live}}</ref> ⵉⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵉⵏⴹⴼⵓⵕⵏ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵎⵢⴰⵙⵙⴰⵖⵏⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ. == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == mliug3axawv2o0v9sp9u783123kc69f 198008 198007 2026-10-29T01:30:12Z Aɣaras iḍlan 211 /* */ 198008 wikitext text/x-wiki «'''ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ'''» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ|ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ]] ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵍⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⴷ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵖ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1887 ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet» (A Study in Scarlet). ⵉⵜⵜⵡⴰⵙⵙⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏ ⵎⴰ ⴷ ⴼⴼⵖⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ «ⴷⵓ ⵙⵜⵔⴰⵏⴷ ⵎⴰⴳⴰⵣⵉⵏ» (The Strand Magazine), ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵏ «ⵜⴰⴼⴹⴹⴰⵃⵜ ⵖ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ» (A Scandal in Bohemia) ⵖ 1891; ⴰⵔ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⴼⴼⵓⵖⵏⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵖ ⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ 1927, ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵍⴽⵎⵏⵜ ⵖ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⴽⴽⵓⵥ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ 56 ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ. ⴽⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏⵜ, ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵜ, ⵎⵙⴰⵔⵏⵜ ⵖ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵔⵢⴰⵏ ⵏⵉⵖ ⴰⴷⵡⴰⵔⴷⵉⵢ ⴳⵔ 1880 ⴷ 1914. ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⵏⵜ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵣⴰⵏⵏⴰ ⵏⵏⵙ, ⴰⵎⵙⵏⵉⵊⵊⵉ ⵏ ⵊⵓⵏ ⵀ. ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ, ⵍⵍⵉ ⴱⴷⴷⴰ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ ⵉⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴷⴷⵓⵖ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⴽⵜ ⵏ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ (221B Baker Street), ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵖ ⴰ ⵙ ⵙⵙⵏⵜⵉⵏⵜ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ. ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ,.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|title=Sherlock Holmes, the world's most famous literary detective|last=Sutherland|first=John|publisher=British Library|access-date=3 July 2018|archive-date=28 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170628192901/http://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|url-status=dead}}</ref> ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⴳⴰ ⵡⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ. ⴰⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵉⴷ 1990, ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 25,000 ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ, ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ, ⵉⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⴰ ⵖ ⴷ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⵙⵙⵜⵉ ⵜ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ "ⴳⵉⵏⵉⵙ" ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵉⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴽⵔⵉⴽ ⴰⵏⴼⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|title=Sherlock Holmes awarded title for most portrayed literary human character in film & TV|date=14 May 2012|publisher=Guinness World Records|language=en-GB|access-date=5 January 2020|archive-date=10 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210150701/https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|url-status=live}}</ref> ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵍⴽⵎ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜⵖⴰⵍⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵖⴰⵙ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵏⵉⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ; ⴼ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰ ⴼ ⵙⴽⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ ⴼ ⵡⴰⵖⴰⵍ ⴰⴷ. <ref name=":5">{{cite web|url=https://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|last=Rule|first=Sheila|date=5 November 1989|title=Sherlock Holmes's Mail: Not Too Mysterious|website=[[The New York Times]]|access-date=10 March 2016|archive-date=11 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311030721/http://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|url-status=live}}</ref><ref name=":6">{{Cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-date=10 January 2022|url-access=subscription|url-status=live|title=Winston Churchill didn't really exist, say teens|last=Simpson|first=Aislinn|date=4 February 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=30 December 2019|language=en-GB|issn=0307-1235}}{{cbignore}}</ref><ref>{{Cite news|last=Scott|first=C. T.|date=2021-10-06|title=The curious incident of Sherlock Holmes's real-life secretary|newspaper=The Economist|url=https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|access-date=2021-10-10|issn=0013-0613|archive-date=10 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211010164947/https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|url-status=live}}</ref> ⵉⵎⵖⵔⵉⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴽⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⴰⵇⵇⵕⴰⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵡⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵜⵔⴰⵔⵜ ⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ (ⵉⴼⴰⵏⴷⵓⵎⵏ - fandom),<ref name=":3">{{cite news|url=http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|title=How Sherlock Holmes changed the world|last=Armstrong|first=Jennifer Keishin|date=6 January 2016|access-date=20 December 2019|publisher=BBC|archive-date=17 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180217093624/http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|url-status=live}}</ref> ⵉⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵉⵏⴹⴼⵓⵕⵏ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵎⵢⴰⵙⵙⴰⵖⵏⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ. == ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ == [[File:Arthur Conan Doyle by Walter Benington, 1914.png|thumb|upright|[[Sir Arthur Conan Doyle]] (1859–1930), ⵡⴰⵍⵍⵉ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⴳ 1914]] «ⵙⵉ. ⵓⴳⵢⵓⵙⵜ ⴷⵢⵓⴱⴰⵏ» ⵏ ⵉⴷⴳⴰⵔ ⴰⵍⵍⴰⵏ ⴱⵓ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵏⵜⵉ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵜⵉⵜⵔⴰⵔⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ ⵜⴰⵎⴰⵔⵓⵔⵜ, ⵉⴳ ⵓⵍⴰ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵓⵎⴰⵏⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏⵏⵙ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ.<ref> {{Cite book|last = Sova|first = Dawn B.|title = Edgar Allan Poe: A to Z|publisher = Checkmark Books|year = 2001|edition = Paperback|isbn = 0-8160-4161-X|pages = [https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162 162–163]|url = https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162}}</ref> ⵢⵓⵔⴰ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ: "ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⵢⴰⵜ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⴱⵓ ⵜⴳⴰ ⴰⵥⵓⵕ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵜⴳⵎⵎⴰ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵏⵏⵙ ... ⵎⴰⵏⵉ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴳⵉⵙ ⵉⵚⵓⴹ ⴱⵓ ⵉⵎⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⴷⵔⵜ?".<ref>{{Cite book|last = Knowles|first = Christopher|title = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|year = 2007|publisher = Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|page=67|title-link = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}}</ref> ⵖⵉⴽ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ «ⵎⵓⵙⵢⵓ ⵍⵓⴽⵓⵇ» ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵉⵎⵉⵍ ⴳⴰⴱⵓⵔⵢⵓ, ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏⵜ ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⵜⵍⴽⵎ ⵜⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⴼⵍⵍⴰ ⵖ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ. ⵓⵍⴰ ⴰⵡⴰⵍ ⴷ ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵔ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵡⵉⵏ ⵍⵓⴽⵓⵇ.<ref>{{Cite book|title=The Oxford Sherlock Holmes: The Adventures of Sherlock Holmes|last=Conan Doyle|first=Arthur|publisher=Oxford University Press|year=1993|editor-last=Lancelyn Green|editor-first=Richard|location=Oxford|pages=xv}}</ref><ref>{{Cite web|last=Sims|first=Michael|date=25 January 2017|title=How Sherlock Holmes Got His Name|url=https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|access-date=11 November 2020|website=Literary Hub|language=en-US|archive-date=16 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716112159/https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|url-status=live}}</ref> == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == 8fo2hpmkryswlhtsalb6qwzycbh2j4v 198009 198008 2026-10-29T01:37:39Z Aɣaras iḍlan 211 198009 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} «'''ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ'''» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ|ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ]] ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵍⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⴷ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵖ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1887 ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet» (A Study in Scarlet). ⵉⵜⵜⵡⴰⵙⵙⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏ ⵎⴰ ⴷ ⴼⴼⵖⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ «ⴷⵓ ⵙⵜⵔⴰⵏⴷ ⵎⴰⴳⴰⵣⵉⵏ» (The Strand Magazine), ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵏ «ⵜⴰⴼⴹⴹⴰⵃⵜ ⵖ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ» (A Scandal in Bohemia) ⵖ 1891; ⴰⵔ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⴼⴼⵓⵖⵏⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵖ ⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ 1927, ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵍⴽⵎⵏⵜ ⵖ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⴽⴽⵓⵥ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ 56 ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ. ⴽⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏⵜ, ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵜ, ⵎⵙⴰⵔⵏⵜ ⵖ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵔⵢⴰⵏ ⵏⵉⵖ ⴰⴷⵡⴰⵔⴷⵉⵢ ⴳⵔ 1880 ⴷ 1914. ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⵏⵜ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵣⴰⵏⵏⴰ ⵏⵏⵙ, ⴰⵎⵙⵏⵉⵊⵊⵉ ⵏ ⵊⵓⵏ ⵀ. ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ, ⵍⵍⵉ ⴱⴷⴷⴰ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ ⵉⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴷⴷⵓⵖ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⴽⵜ ⵏ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ (221B Baker Street), ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵖ ⴰ ⵙ ⵙⵙⵏⵜⵉⵏⵜ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ. ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ,.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|title=Sherlock Holmes, the world's most famous literary detective|last=Sutherland|first=John|publisher=British Library|access-date=3 July 2018|archive-date=28 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170628192901/http://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|url-status=dead}}</ref> ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⴳⴰ ⵡⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ. ⴰⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵉⴷ 1990, ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 25,000 ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ, ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ, ⵉⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⴰ ⵖ ⴷ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⵙⵙⵜⵉ ⵜ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ "ⴳⵉⵏⵉⵙ" ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵉⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴽⵔⵉⴽ ⴰⵏⴼⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|title=Sherlock Holmes awarded title for most portrayed literary human character in film & TV|date=14 May 2012|publisher=Guinness World Records|language=en-GB|access-date=5 January 2020|archive-date=10 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210150701/https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|url-status=live}}</ref> ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵍⴽⵎ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜⵖⴰⵍⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵖⴰⵙ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵏⵉⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ; ⴼ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰ ⴼ ⵙⴽⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ ⴼ ⵡⴰⵖⴰⵍ ⴰⴷ. <ref name=":5">{{cite web|url=https://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|last=Rule|first=Sheila|date=5 November 1989|title=Sherlock Holmes's Mail: Not Too Mysterious|website=[[The New York Times]]|access-date=10 March 2016|archive-date=11 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311030721/http://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|url-status=live}}</ref><ref name=":6">{{Cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-date=10 January 2022|url-access=subscription|url-status=live|title=Winston Churchill didn't really exist, say teens|last=Simpson|first=Aislinn|date=4 February 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=30 December 2019|language=en-GB|issn=0307-1235}}{{cbignore}}</ref><ref>{{Cite news|last=Scott|first=C. T.|date=2021-10-06|title=The curious incident of Sherlock Holmes's real-life secretary|newspaper=The Economist|url=https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|access-date=2021-10-10|issn=0013-0613|archive-date=10 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211010164947/https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|url-status=live}}</ref> ⵉⵎⵖⵔⵉⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴽⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⴰⵇⵇⵕⴰⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵡⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵜⵔⴰⵔⵜ ⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ (ⵉⴼⴰⵏⴷⵓⵎⵏ - fandom),<ref name=":3">{{cite news|url=http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|title=How Sherlock Holmes changed the world|last=Armstrong|first=Jennifer Keishin|date=6 January 2016|access-date=20 December 2019|publisher=BBC|archive-date=17 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180217093624/http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|url-status=live}}</ref> ⵉⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵉⵏⴹⴼⵓⵕⵏ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵎⵢⴰⵙⵙⴰⵖⵏⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ. == ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ == [[File:Arthur Conan Doyle by Walter Benington, 1914.png|thumb|upright|[[Sir Arthur Conan Doyle]] (1859–1930), ⵡⴰⵍⵍⵉ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⴳ 1914]] «ⵙⵉ. ⵓⴳⵢⵓⵙⵜ ⴷⵢⵓⴱⴰⵏ» ⵏ ⵉⴷⴳⴰⵔ ⴰⵍⵍⴰⵏ ⴱⵓ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵏⵜⵉ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵜⵉⵜⵔⴰⵔⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ ⵜⴰⵎⴰⵔⵓⵔⵜ, ⵉⴳ ⵓⵍⴰ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵓⵎⴰⵏⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏⵏⵙ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ.<ref> {{Cite book|last = Sova|first = Dawn B.|title = Edgar Allan Poe: A to Z|publisher = Checkmark Books|year = 2001|edition = Paperback|isbn = 0-8160-4161-X|pages = [https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162 162–163]|url = https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162}}</ref> ⵢⵓⵔⴰ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ: "ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⵢⴰⵜ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⴱⵓ ⵜⴳⴰ ⴰⵥⵓⵕ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵜⴳⵎⵎⴰ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵏⵏⵙ ... ⵎⴰⵏⵉ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴳⵉⵙ ⵉⵚⵓⴹ ⴱⵓ ⵉⵎⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⴷⵔⵜ?".<ref>{{Cite book|last = Knowles|first = Christopher|title = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|year = 2007|publisher = Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|page=67|title-link = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}}</ref> ⵖⵉⴽ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ «ⵎⵓⵙⵢⵓ ⵍⵓⴽⵓⵇ» ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵉⵎⵉⵍ ⴳⴰⴱⵓⵔⵢⵓ, ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏⵜ ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⵜⵍⴽⵎ ⵜⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⴼⵍⵍⴰ ⵖ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ. ⵓⵍⴰ ⴰⵡⴰⵍ ⴷ ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵔ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵡⵉⵏ ⵍⵓⴽⵓⵇ.<ref>{{Cite book|title=The Oxford Sherlock Holmes: The Adventures of Sherlock Holmes|last=Conan Doyle|first=Arthur|publisher=Oxford University Press|year=1993|editor-last=Lancelyn Green|editor-first=Richard|location=Oxford|pages=xv}}</ref><ref>{{Cite web|last=Sims|first=Michael|date=25 January 2017|title=How Sherlock Holmes Got His Name|url=https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|access-date=11 November 2020|website=Literary Hub|language=en-US|archive-date=16 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716112159/https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|url-status=live}}</ref> == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == ldvuw7y5gpknxp33w2p11r7xaknmvcz 198010 198009 2026-10-29T01:38:05Z Aɣaras iḍlan 211 /* */ 198010 wikitext text/x-wiki «'''ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ'''» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ|ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ]] ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵍⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⴷ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵖ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1887 ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet» (A Study in Scarlet). ⵉⵜⵜⵡⴰⵙⵙⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏ ⵎⴰ ⴷ ⴼⴼⵖⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ «ⴷⵓ ⵙⵜⵔⴰⵏⴷ ⵎⴰⴳⴰⵣⵉⵏ» (The Strand Magazine), ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵏ «ⵜⴰⴼⴹⴹⴰⵃⵜ ⵖ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ» (A Scandal in Bohemia) ⵖ 1891; ⴰⵔ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⴼⴼⵓⵖⵏⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵖ ⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ 1927, ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵍⴽⵎⵏⵜ ⵖ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⴽⴽⵓⵥ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ 56 ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ. ⴽⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏⵜ, ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵜ, ⵎⵙⴰⵔⵏⵜ ⵖ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵔⵢⴰⵏ ⵏⵉⵖ ⴰⴷⵡⴰⵔⴷⵉⵢ ⴳⵔ 1880 ⴷ 1914. ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⵏⵜ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵣⴰⵏⵏⴰ ⵏⵏⵙ, ⴰⵎⵙⵏⵉⵊⵊⵉ ⵏ ⵊⵓⵏ ⵀ. ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ, ⵍⵍⵉ ⴱⴷⴷⴰ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ ⵉⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴷⴷⵓⵖ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⴽⵜ ⵏ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ (221B Baker Street), ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵖ ⴰ ⵙ ⵙⵙⵏⵜⵉⵏⵜ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ. ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ,.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|title=Sherlock Holmes, the world's most famous literary detective|last=Sutherland|first=John|publisher=British Library|access-date=3 July 2018|archive-date=28 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170628192901/http://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|url-status=dead}}</ref> ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⴳⴰ ⵡⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ. ⴰⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵉⴷ 1990, ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 25,000 ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ, ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ, ⵉⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⴰ ⵖ ⴷ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⵙⵙⵜⵉ ⵜ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ "ⴳⵉⵏⵉⵙ" ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵉⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴽⵔⵉⴽ ⴰⵏⴼⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|title=Sherlock Holmes awarded title for most portrayed literary human character in film & TV|date=14 May 2012|publisher=Guinness World Records|language=en-GB|access-date=5 January 2020|archive-date=10 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210150701/https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|url-status=live}}</ref> ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵍⴽⵎ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜⵖⴰⵍⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵖⴰⵙ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵏⵉⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ; ⴼ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰ ⴼ ⵙⴽⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ ⴼ ⵡⴰⵖⴰⵍ ⴰⴷ. <ref name=":5">{{cite web|url=https://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|last=Rule|first=Sheila|date=5 November 1989|title=Sherlock Holmes's Mail: Not Too Mysterious|website=[[The New York Times]]|access-date=10 March 2016|archive-date=11 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311030721/http://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|url-status=live}}</ref><ref name=":6">{{Cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-date=10 January 2022|url-access=subscription|url-status=live|title=Winston Churchill didn't really exist, say teens|last=Simpson|first=Aislinn|date=4 February 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=30 December 2019|language=en-GB|issn=0307-1235}}{{cbignore}}</ref><ref>{{Cite news|last=Scott|first=C. T.|date=2021-10-06|title=The curious incident of Sherlock Holmes's real-life secretary|newspaper=The Economist|url=https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|access-date=2021-10-10|issn=0013-0613|archive-date=10 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211010164947/https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|url-status=live}}</ref> ⵉⵎⵖⵔⵉⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴽⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⴰⵇⵇⵕⴰⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵡⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵜⵔⴰⵔⵜ ⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ (ⵉⴼⴰⵏⴷⵓⵎⵏ - fandom),<ref name=":3">{{cite news|url=http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|title=How Sherlock Holmes changed the world|last=Armstrong|first=Jennifer Keishin|date=6 January 2016|access-date=20 December 2019|publisher=BBC|archive-date=17 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180217093624/http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|url-status=live}}</ref> ⵉⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵉⵏⴹⴼⵓⵕⵏ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵎⵢⴰⵙⵙⴰⵖⵏⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ. == ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ == [[File:Arthur Conan Doyle by Walter Benington, 1914.png|thumb|upright|[[Sir Arthur Conan Doyle]] (1859–1930), ⵡⴰⵍⵍⵉ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⴳ 1914]] «ⵙⵉ. ⵓⴳⵢⵓⵙⵜ ⴷⵢⵓⴱⴰⵏ» ⵏ ⵉⴷⴳⴰⵔ ⴰⵍⵍⴰⵏ ⴱⵓ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵏⵜⵉ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵜⵉⵜⵔⴰⵔⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ ⵜⴰⵎⴰⵔⵓⵔⵜ, ⵉⴳ ⵓⵍⴰ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵓⵎⴰⵏⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏⵏⵙ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ.<ref> {{Cite book|last = Sova|first = Dawn B.|title = Edgar Allan Poe: A to Z|publisher = Checkmark Books|year = 2001|edition = Paperback|isbn = 0-8160-4161-X|pages = [https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162 162–163]|url = https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162}}</ref> ⵢⵓⵔⴰ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ: "ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⵢⴰⵜ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⴱⵓ ⵜⴳⴰ ⴰⵥⵓⵕ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵜⴳⵎⵎⴰ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵏⵏⵙ ... ⵎⴰⵏⵉ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴳⵉⵙ ⵉⵚⵓⴹ ⴱⵓ ⵉⵎⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⴷⵔⵜ?".<ref>{{Cite book|last = Knowles|first = Christopher|title = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|year = 2007|publisher = Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|page=67|title-link = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}}</ref> ⵖⵉⴽ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ «ⵎⵓⵙⵢⵓ ⵍⵓⴽⵓⵇ» ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵉⵎⵉⵍ ⴳⴰⴱⵓⵔⵢⵓ, ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏⵜ ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⵜⵍⴽⵎ ⵜⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⴼⵍⵍⴰ ⵖ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ. ⵓⵍⴰ ⴰⵡⴰⵍ ⴷ ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵔ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵡⵉⵏ ⵍⵓⴽⵓⵇ.<ref>{{Cite book|title=The Oxford Sherlock Holmes: The Adventures of Sherlock Holmes|last=Conan Doyle|first=Arthur|publisher=Oxford University Press|year=1993|editor-last=Lancelyn Green|editor-first=Richard|location=Oxford|pages=xv}}</ref><ref>{{Cite web|last=Sims|first=Michael|date=25 January 2017|title=How Sherlock Holmes Got His Name|url=https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|access-date=11 November 2020|website=Literary Hub|language=en-US|archive-date=16 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716112159/https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|url-status=live}}</ref> == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == 8fo2hpmkryswlhtsalb6qwzycbh2j4v 198011 198010 2026-10-29T01:38:26Z Aɣaras iḍlan 211 /* */ 198011 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} «'''ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ'''» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ|ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ]] ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵍⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⴷ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵖ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1887 ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet» (A Study in Scarlet). ⵉⵜⵜⵡⴰⵙⵙⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏ ⵎⴰ ⴷ ⴼⴼⵖⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ «ⴷⵓ ⵙⵜⵔⴰⵏⴷ ⵎⴰⴳⴰⵣⵉⵏ» (The Strand Magazine), ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵏ «ⵜⴰⴼⴹⴹⴰⵃⵜ ⵖ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ» (A Scandal in Bohemia) ⵖ 1891; ⴰⵔ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⴼⴼⵓⵖⵏⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵖ ⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ 1927, ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵍⴽⵎⵏⵜ ⵖ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⴽⴽⵓⵥ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ 56 ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ. ⴽⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏⵜ, ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵜ, ⵎⵙⴰⵔⵏⵜ ⵖ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵔⵢⴰⵏ ⵏⵉⵖ ⴰⴷⵡⴰⵔⴷⵉⵢ ⴳⵔ 1880 ⴷ 1914. ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⵏⵜ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵣⴰⵏⵏⴰ ⵏⵏⵙ, ⴰⵎⵙⵏⵉⵊⵊⵉ ⵏ ⵊⵓⵏ ⵀ. ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ, ⵍⵍⵉ ⴱⴷⴷⴰ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ ⵉⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴷⴷⵓⵖ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⴽⵜ ⵏ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ (221B Baker Street), ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵖ ⴰ ⵙ ⵙⵙⵏⵜⵉⵏⵜ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ. ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ,.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|title=Sherlock Holmes, the world's most famous literary detective|last=Sutherland|first=John|publisher=British Library|access-date=3 July 2018|archive-date=28 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170628192901/http://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|url-status=dead}}</ref> ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⴳⴰ ⵡⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ. ⴰⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵉⴷ 1990, ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 25,000 ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ, ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ, ⵉⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⴰ ⵖ ⴷ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⵙⵙⵜⵉ ⵜ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ "ⴳⵉⵏⵉⵙ" ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵉⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴽⵔⵉⴽ ⴰⵏⴼⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|title=Sherlock Holmes awarded title for most portrayed literary human character in film & TV|date=14 May 2012|publisher=Guinness World Records|language=en-GB|access-date=5 January 2020|archive-date=10 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210150701/https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|url-status=live}}</ref> ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵍⴽⵎ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜⵖⴰⵍⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵖⴰⵙ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵏⵉⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ; ⴼ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰ ⴼ ⵙⴽⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ ⴼ ⵡⴰⵖⴰⵍ ⴰⴷ. <ref name=":5">{{cite web|url=https://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|last=Rule|first=Sheila|date=5 November 1989|title=Sherlock Holmes's Mail: Not Too Mysterious|website=[[The New York Times]]|access-date=10 March 2016|archive-date=11 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311030721/http://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|url-status=live}}</ref><ref name=":6">{{Cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-date=10 January 2022|url-access=subscription|url-status=live|title=Winston Churchill didn't really exist, say teens|last=Simpson|first=Aislinn|date=4 February 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=30 December 2019|language=en-GB|issn=0307-1235}}{{cbignore}}</ref><ref>{{Cite news|last=Scott|first=C. T.|date=2021-10-06|title=The curious incident of Sherlock Holmes's real-life secretary|newspaper=The Economist|url=https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|access-date=2021-10-10|issn=0013-0613|archive-date=10 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211010164947/https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|url-status=live}}</ref> ⵉⵎⵖⵔⵉⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴽⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⴰⵇⵇⵕⴰⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵡⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵜⵔⴰⵔⵜ ⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ (ⵉⴼⴰⵏⴷⵓⵎⵏ - fandom),<ref name=":3">{{cite news|url=http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|title=How Sherlock Holmes changed the world|last=Armstrong|first=Jennifer Keishin|date=6 January 2016|access-date=20 December 2019|publisher=BBC|archive-date=17 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180217093624/http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|url-status=live}}</ref> ⵉⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵉⵏⴹⴼⵓⵕⵏ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵎⵢⴰⵙⵙⴰⵖⵏⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ. == ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ == [[File:Arthur Conan Doyle by Walter Benington, 1914.png|thumb|upright|[[Sir Arthur Conan Doyle]] (1859–1930), ⵡⴰⵍⵍⵉ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⴳ 1914]] «ⵙⵉ. ⵓⴳⵢⵓⵙⵜ ⴷⵢⵓⴱⴰⵏ» ⵏ ⵉⴷⴳⴰⵔ ⴰⵍⵍⴰⵏ ⴱⵓ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵏⵜⵉ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵜⵉⵜⵔⴰⵔⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ ⵜⴰⵎⴰⵔⵓⵔⵜ, ⵉⴳ ⵓⵍⴰ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵓⵎⴰⵏⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏⵏⵙ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ.<ref> {{Cite book|last = Sova|first = Dawn B.|title = Edgar Allan Poe: A to Z|publisher = Checkmark Books|year = 2001|edition = Paperback|isbn = 0-8160-4161-X|pages = [https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162 162–163]|url = https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162}}</ref> ⵢⵓⵔⴰ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ: "ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⵢⴰⵜ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⴱⵓ ⵜⴳⴰ ⴰⵥⵓⵕ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵜⴳⵎⵎⴰ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵏⵏⵙ ... ⵎⴰⵏⵉ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴳⵉⵙ ⵉⵚⵓⴹ ⴱⵓ ⵉⵎⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⴷⵔⵜ?".<ref>{{Cite book|last = Knowles|first = Christopher|title = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|year = 2007|publisher = Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|page=67|title-link = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}}</ref> ⵖⵉⴽ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ «ⵎⵓⵙⵢⵓ ⵍⵓⴽⵓⵇ» ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵉⵎⵉⵍ ⴳⴰⴱⵓⵔⵢⵓ, ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏⵜ ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⵜⵍⴽⵎ ⵜⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⴼⵍⵍⴰ ⵖ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ. ⵓⵍⴰ ⴰⵡⴰⵍ ⴷ ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵔ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵡⵉⵏ ⵍⵓⴽⵓⵇ.<ref>{{Cite book|title=The Oxford Sherlock Holmes: The Adventures of Sherlock Holmes|last=Conan Doyle|first=Arthur|publisher=Oxford University Press|year=1993|editor-last=Lancelyn Green|editor-first=Richard|location=Oxford|pages=xv}}</ref><ref>{{Cite web|last=Sims|first=Michael|date=25 January 2017|title=How Sherlock Holmes Got His Name|url=https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|access-date=11 November 2020|website=Literary Hub|language=en-US|archive-date=16 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716112159/https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|url-status=live}}</ref> == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == 851iqxowr9gpxstkxjgq0axv6gfm45c 198012 198011 2026-10-29T01:47:26Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ */ 198012 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} «'''ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ'''» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ|ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ]] ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵍⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⴷ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵖ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1887 ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet» (A Study in Scarlet). ⵉⵜⵜⵡⴰⵙⵙⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏ ⵎⴰ ⴷ ⴼⴼⵖⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ «ⴷⵓ ⵙⵜⵔⴰⵏⴷ ⵎⴰⴳⴰⵣⵉⵏ» (The Strand Magazine), ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵏ «ⵜⴰⴼⴹⴹⴰⵃⵜ ⵖ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ» (A Scandal in Bohemia) ⵖ 1891; ⴰⵔ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⴼⴼⵓⵖⵏⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵖ ⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ 1927, ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵍⴽⵎⵏⵜ ⵖ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⴽⴽⵓⵥ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ 56 ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ. ⴽⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏⵜ, ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵜ, ⵎⵙⴰⵔⵏⵜ ⵖ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵔⵢⴰⵏ ⵏⵉⵖ ⴰⴷⵡⴰⵔⴷⵉⵢ ⴳⵔ 1880 ⴷ 1914. ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⵏⵜ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵣⴰⵏⵏⴰ ⵏⵏⵙ, ⴰⵎⵙⵏⵉⵊⵊⵉ ⵏ ⵊⵓⵏ ⵀ. ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ, ⵍⵍⵉ ⴱⴷⴷⴰ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ ⵉⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴷⴷⵓⵖ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⴽⵜ ⵏ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ (221B Baker Street), ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵖ ⴰ ⵙ ⵙⵙⵏⵜⵉⵏⵜ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ. ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ,.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|title=Sherlock Holmes, the world's most famous literary detective|last=Sutherland|first=John|publisher=British Library|access-date=3 July 2018|archive-date=28 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170628192901/http://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|url-status=dead}}</ref> ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⴳⴰ ⵡⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ. ⴰⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵉⴷ 1990, ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 25,000 ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ, ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ, ⵉⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⴰ ⵖ ⴷ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⵙⵙⵜⵉ ⵜ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ "ⴳⵉⵏⵉⵙ" ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵉⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴽⵔⵉⴽ ⴰⵏⴼⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|title=Sherlock Holmes awarded title for most portrayed literary human character in film & TV|date=14 May 2012|publisher=Guinness World Records|language=en-GB|access-date=5 January 2020|archive-date=10 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210150701/https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|url-status=live}}</ref> ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵍⴽⵎ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜⵖⴰⵍⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵖⴰⵙ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵏⵉⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ; ⴼ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰ ⴼ ⵙⴽⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ ⴼ ⵡⴰⵖⴰⵍ ⴰⴷ. <ref name=":5">{{cite web|url=https://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|last=Rule|first=Sheila|date=5 November 1989|title=Sherlock Holmes's Mail: Not Too Mysterious|website=[[The New York Times]]|access-date=10 March 2016|archive-date=11 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311030721/http://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|url-status=live}}</ref><ref name=":6">{{Cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-date=10 January 2022|url-access=subscription|url-status=live|title=Winston Churchill didn't really exist, say teens|last=Simpson|first=Aislinn|date=4 February 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=30 December 2019|language=en-GB|issn=0307-1235}}{{cbignore}}</ref><ref>{{Cite news|last=Scott|first=C. T.|date=2021-10-06|title=The curious incident of Sherlock Holmes's real-life secretary|newspaper=The Economist|url=https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|access-date=2021-10-10|issn=0013-0613|archive-date=10 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211010164947/https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|url-status=live}}</ref> ⵉⵎⵖⵔⵉⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴽⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⴰⵇⵇⵕⴰⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵡⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵜⵔⴰⵔⵜ ⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ (ⵉⴼⴰⵏⴷⵓⵎⵏ - fandom),<ref name=":3">{{cite news|url=http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|title=How Sherlock Holmes changed the world|last=Armstrong|first=Jennifer Keishin|date=6 January 2016|access-date=20 December 2019|publisher=BBC|archive-date=17 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180217093624/http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|url-status=live}}</ref> ⵉⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵉⵏⴹⴼⵓⵕⵏ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵎⵢⴰⵙⵙⴰⵖⵏⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ. == ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ == [[File:Arthur Conan Doyle by Walter Benington, 1914.png|thumb|upright|[[Sir Arthur Conan Doyle]] (1859–1930), ⵡⴰⵍⵍⵉ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⴳ 1914]] «ⵙⵉ. ⵓⴳⵢⵓⵙⵜ ⴷⵢⵓⴱⴰⵏ» ⵏ ⵉⴷⴳⴰⵔ ⴰⵍⵍⴰⵏ ⴱⵓ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵏⵜⵉ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵜⵉⵜⵔⴰⵔⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ ⵜⴰⵎⴰⵔⵓⵔⵜ, ⵉⴳ ⵓⵍⴰ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵓⵎⴰⵏⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏⵏⵙ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ.<ref> {{Cite book|last = Sova|first = Dawn B.|title = Edgar Allan Poe: A to Z|publisher = Checkmark Books|year = 2001|edition = Paperback|isbn = 0-8160-4161-X|pages = [https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162 162–163]|url = https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162}}</ref> ⵢⵓⵔⴰ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ: "ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⵢⴰⵜ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⴱⵓ ⵜⴳⴰ ⴰⵥⵓⵕ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵜⴳⵎⵎⴰ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵏⵏⵙ ... ⵎⴰⵏⵉ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴳⵉⵙ ⵉⵚⵓⴹ ⴱⵓ ⵉⵎⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⴷⵔⵜ?".<ref>{{Cite book|last = Knowles|first = Christopher|title = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|year = 2007|publisher = Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|page=67|title-link = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}}</ref> ⵖⵉⴽ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ «ⵎⵓⵙⵢⵓ ⵍⵓⴽⵓⵇ» ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵉⵎⵉⵍ ⴳⴰⴱⵓⵔⵢⵓ, ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏⵜ ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⵜⵍⴽⵎ ⵜⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⴼⵍⵍⴰ ⵖ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ. ⵓⵍⴰ ⴰⵡⴰⵍ ⴷ ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵔ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵡⵉⵏ ⵍⵓⴽⵓⵇ.<ref>{{Cite book|title=The Oxford Sherlock Holmes: The Adventures of Sherlock Holmes|last=Conan Doyle|first=Arthur|publisher=Oxford University Press|year=1993|editor-last=Lancelyn Green|editor-first=Richard|location=Oxford|pages=xv}}</ref><ref>{{Cite web|last=Sims|first=Michael|date=25 January 2017|title=How Sherlock Holmes Got His Name|url=https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|access-date=11 November 2020|website=Literary Hub|language=en-US|archive-date=16 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716112159/https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|url-status=live}}</ref> ⵉⵏⵏⴰ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵙ ⵓⵙⴰⴳⵎ ⵙⵖ ⴷⴰⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏ ⵊⵓⵙⵉⴼ ⴱⵉⵍ, ⵢⴰⵏ ⵓⵏⴱⵔⴰⵢ ⵖ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⴰⴳⵍⴷⴰⵏ ⵏ ⵉⴷⵉⵏⴱⵔⴰ, ⵍⵍⵉ ⵉⵎⵏⴰⴳⴳⴰⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵖ 1877, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴷⴰⵔⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⴰⵔⴰ.<ref>{{cite book|last=Lycett|first=Andrew|title=The Man Who Created Sherlock Holmes: The Life and Times of Sir Arthur Conan Doyle|publisher=Free Press|year=2007|isbn=978-0-7432-7523-1|pages=[https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53 53–54, 190]|url=https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53}}</ref> ⵣⵓⵏⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴱⵉⵍ ⵙ ⵓⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵜⵉⵅⴰⵜⴰⵔⵉⵏ ⵣⵖ ⵉⵣⵍⴰⵎⵏ ⵉⵏⵖⴷⵏ. ⵢⵓⵔⴰ ⴱⵉⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵜ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵉⵎⴰⵟⵍⵏ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet».<ref>Doyle, Arthur Conan. ''[https://www.google.com/books/edition/A_Study_in_Scarlet/t7ZDAQAAMAAJ?hl=en&gbpv=1&pg=PR9 A Study in Scarlet: And, The Sign of Four]''. United Kingdom, Smith, Elder & Company, 1903. ix–xvii.</ref> ⵉⵏⴰⴽⵕ ⴷⴰⵖ ⴱⵉⵍ ⵜⵉⴽⵜⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⵙⴰⴳⵎ ⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⴰⴷ, ⵢⴰⵔⴰ ⵉ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ ⴰⵙ: "ⴽⵢⵢⵉⵏ ⵏⵉⵜ ⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵜⵙⵙⵏⵜ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⴱⴰⵀⵔⴰ".<ref>{{cite book|last=Barring-Gould|first=William S.|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter, Inc.|isbn=0-517-50291-7|page=8|year=1974}}</ref> == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == 7l8w5trxao0xj8zjgqvdbtd30umthac 198013 198012 2026-10-29T02:19:16Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ */ 198013 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} «'''ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ'''» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ|ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ]] ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵍⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⴷ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵖ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1887 ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet» (A Study in Scarlet). ⵉⵜⵜⵡⴰⵙⵙⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏ ⵎⴰ ⴷ ⴼⴼⵖⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ «ⴷⵓ ⵙⵜⵔⴰⵏⴷ ⵎⴰⴳⴰⵣⵉⵏ» (The Strand Magazine), ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵏ «ⵜⴰⴼⴹⴹⴰⵃⵜ ⵖ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ» (A Scandal in Bohemia) ⵖ 1891; ⴰⵔ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⴼⴼⵓⵖⵏⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵖ ⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ 1927, ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵍⴽⵎⵏⵜ ⵖ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⴽⴽⵓⵥ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ 56 ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ. ⴽⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏⵜ, ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵜ, ⵎⵙⴰⵔⵏⵜ ⵖ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵔⵢⴰⵏ ⵏⵉⵖ ⴰⴷⵡⴰⵔⴷⵉⵢ ⴳⵔ 1880 ⴷ 1914. ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⵏⵜ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵣⴰⵏⵏⴰ ⵏⵏⵙ, ⴰⵎⵙⵏⵉⵊⵊⵉ ⵏ ⵊⵓⵏ ⵀ. ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ, ⵍⵍⵉ ⴱⴷⴷⴰ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ ⵉⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴷⴷⵓⵖ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⴽⵜ ⵏ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ (221B Baker Street), ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵖ ⴰ ⵙ ⵙⵙⵏⵜⵉⵏⵜ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ. ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ,.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|title=Sherlock Holmes, the world's most famous literary detective|last=Sutherland|first=John|publisher=British Library|access-date=3 July 2018|archive-date=28 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170628192901/http://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|url-status=dead}}</ref> ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⴳⴰ ⵡⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ. ⴰⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵉⴷ 1990, ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 25,000 ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ, ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ, ⵉⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⴰ ⵖ ⴷ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⵙⵙⵜⵉ ⵜ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ "ⴳⵉⵏⵉⵙ" ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵉⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴽⵔⵉⴽ ⴰⵏⴼⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|title=Sherlock Holmes awarded title for most portrayed literary human character in film & TV|date=14 May 2012|publisher=Guinness World Records|language=en-GB|access-date=5 January 2020|archive-date=10 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210150701/https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|url-status=live}}</ref> ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵍⴽⵎ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜⵖⴰⵍⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵖⴰⵙ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵏⵉⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ; ⴼ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰ ⴼ ⵙⴽⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ ⴼ ⵡⴰⵖⴰⵍ ⴰⴷ. <ref name=":5">{{cite web|url=https://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|last=Rule|first=Sheila|date=5 November 1989|title=Sherlock Holmes's Mail: Not Too Mysterious|website=[[The New York Times]]|access-date=10 March 2016|archive-date=11 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311030721/http://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|url-status=live}}</ref><ref name=":6">{{Cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-date=10 January 2022|url-access=subscription|url-status=live|title=Winston Churchill didn't really exist, say teens|last=Simpson|first=Aislinn|date=4 February 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=30 December 2019|language=en-GB|issn=0307-1235}}{{cbignore}}</ref><ref>{{Cite news|last=Scott|first=C. T.|date=2021-10-06|title=The curious incident of Sherlock Holmes's real-life secretary|newspaper=The Economist|url=https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|access-date=2021-10-10|issn=0013-0613|archive-date=10 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211010164947/https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|url-status=live}}</ref> ⵉⵎⵖⵔⵉⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴽⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⴰⵇⵇⵕⴰⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵡⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵜⵔⴰⵔⵜ ⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ (ⵉⴼⴰⵏⴷⵓⵎⵏ - fandom),<ref name=":3">{{cite news|url=http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|title=How Sherlock Holmes changed the world|last=Armstrong|first=Jennifer Keishin|date=6 January 2016|access-date=20 December 2019|publisher=BBC|archive-date=17 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180217093624/http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|url-status=live}}</ref> ⵉⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵉⵏⴹⴼⵓⵕⵏ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵎⵢⴰⵙⵙⴰⵖⵏⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ. == ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ == [[File:Arthur Conan Doyle by Walter Benington, 1914.png|thumb|upright|[[Sir Arthur Conan Doyle]] (1859–1930), ⵡⴰⵍⵍⵉ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⴳ 1914]] «ⵙⵉ. ⵓⴳⵢⵓⵙⵜ ⴷⵢⵓⴱⴰⵏ» ⵏ ⵉⴷⴳⴰⵔ ⴰⵍⵍⴰⵏ ⴱⵓ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵏⵜⵉ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵜⵉⵜⵔⴰⵔⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ ⵜⴰⵎⴰⵔⵓⵔⵜ, ⵉⴳ ⵓⵍⴰ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵓⵎⴰⵏⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏⵏⵙ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ.<ref> {{Cite book|last = Sova|first = Dawn B.|title = Edgar Allan Poe: A to Z|publisher = Checkmark Books|year = 2001|edition = Paperback|isbn = 0-8160-4161-X|pages = [https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162 162–163]|url = https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162}}</ref> ⵢⵓⵔⴰ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ: "ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⵢⴰⵜ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⴱⵓ ⵜⴳⴰ ⴰⵥⵓⵕ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵜⴳⵎⵎⴰ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵏⵏⵙ ... ⵎⴰⵏⵉ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴳⵉⵙ ⵉⵚⵓⴹ ⴱⵓ ⵉⵎⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⴷⵔⵜ?".<ref>{{Cite book|last = Knowles|first = Christopher|title = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|year = 2007|publisher = Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|page=67|title-link = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}}</ref> ⵖⵉⴽ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ «ⵎⵓⵙⵢⵓ ⵍⵓⴽⵓⵇ» ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵉⵎⵉⵍ ⴳⴰⴱⵓⵔⵢⵓ, ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏⵜ ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⵜⵍⴽⵎ ⵜⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⴼⵍⵍⴰ ⵖ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ. ⵓⵍⴰ ⴰⵡⴰⵍ ⴷ ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵔ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵡⵉⵏ ⵍⵓⴽⵓⵇ.<ref>{{Cite book|title=The Oxford Sherlock Holmes: The Adventures of Sherlock Holmes|last=Conan Doyle|first=Arthur|publisher=Oxford University Press|year=1993|editor-last=Lancelyn Green|editor-first=Richard|location=Oxford|pages=xv}}</ref><ref>{{Cite web|last=Sims|first=Michael|date=25 January 2017|title=How Sherlock Holmes Got His Name|url=https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|access-date=11 November 2020|website=Literary Hub|language=en-US|archive-date=16 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716112159/https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|url-status=live}}</ref> ⵉⵏⵏⴰ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵙ ⵓⵙⴰⴳⵎ ⵙⵖ ⴷⴰⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏ ⵊⵓⵙⵉⴼ ⴱⵉⵍ, ⵢⴰⵏ ⵓⵏⴱⵔⴰⵢ ⵖ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⴰⴳⵍⴷⴰⵏ ⵏ ⵉⴷⵉⵏⴱⵔⴰ, ⵍⵍⵉ ⵉⵎⵏⴰⴳⴳⴰⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵖ 1877, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴷⴰⵔⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⴰⵔⴰ.<ref>{{cite book|last=Lycett|first=Andrew|title=The Man Who Created Sherlock Holmes: The Life and Times of Sir Arthur Conan Doyle|publisher=Free Press|year=2007|isbn=978-0-7432-7523-1|pages=[https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53 53–54, 190]|url=https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53}}</ref> ⵣⵓⵏⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴱⵉⵍ ⵙ ⵓⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵜⵉⵅⴰⵜⴰⵔⵉⵏ ⵣⵖ ⵉⵣⵍⴰⵎⵏ ⵉⵏⵖⴷⵏ. ⵢⵓⵔⴰ ⴱⵉⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵜ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵉⵎⴰⵟⵍⵏ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet».<ref>Doyle, Arthur Conan. ''[https://www.google.com/books/edition/A_Study_in_Scarlet/t7ZDAQAAMAAJ?hl=en&gbpv=1&pg=PR9 A Study in Scarlet: And, The Sign of Four]''. United Kingdom, Smith, Elder & Company, 1903. ix–xvii.</ref> ⵉⵏⴰⴽⵕ ⴷⴰⵖ ⴱⵉⵍ ⵜⵉⴽⵜⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⵙⴰⴳⵎ ⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⴰⴷ, ⵢⴰⵔⴰ ⵉ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ ⴰⵙ: "ⴽⵢⵢⵉⵏ ⵏⵉⵜ ⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵜⵙⵙⵏⵜ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⴱⴰⵀⵔⴰ".<ref>{{cite book|last=Barring-Gould|first=William S.|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter, Inc.|isbn=0-517-50291-7|page=8|year=1974}}</ref> ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴳⵔⴰⴼⵏ ⴷ ⵉⵙⵓⴳⴰⵎ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵊⵊⵓ ⵜⵏ ⵉⵙⵙⴰⴽⵣ ⴷⵡⴰⵢⵍ, ⵣⵓⵏ ⴷ «ⵎⴰⴽⵙⵉⵎⵉⵍⵢⴰⵏ ⵀⵉⵍⵍⵉⵔ», ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⴰⵡⵉ «ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ». ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1871 (16 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴷ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ), ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⴷ ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴳⵓⵔⴰⵙ, ⵉⵡⵔⵉⵡⵔ ⵉⴳ ⴰⵎⵖⵍⵙⵓ, ⵉⴳ ⵎⴳⴰⵍⴰⵎⵓⵏ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵎⵓⵏⴰ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⴰⵔ ⵉⴽⵎⵎⵉ ⵍⴰⴼⵢⵓⵏ, ⴷ ⴰⵔ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵖ ⴱⴰⵔⵉⵣ.<ref>{{cite book|title = Peter D. O'Neill, foreword to ''Maximilien Heller''|url = https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3|access-date = 10 November 2015|isbn = 9781901414301|last1 = Cauvain|first1 = Henry|year = 2006|publisher = Glen Segell Publishers|archive-date = 19 February 2024|archive-url = https://web.archive.org/web/20240219042323/https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3#v=onepage&q&f=false|url-status = live}}</ref><ref>{{cite web|title=¿Fue Sherlock Holmes un plagio?|url=http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|newspaper=[[ABC (newspaper)|ABC]]|date=22 February 2015|access-date=10 November 2015|archive-date=17 November 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151117033314/http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=''Maximilien Holmes. How Intertextuality Influences Translation'', by Sandro Maria Perna, Università degli Studi di Padova 2013/14|url=http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|access-date=10 November 2015|archive-date=3 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181103230818/http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|url-status=dead}}</ref> ⵓⵔ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵉⵙ ⵉⵖⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏⵉⵖ ⴷ ⵓⵀⵓ ⵎⴰⵛⵛ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏⵙⵙⵏ ⵉ ⵜⴼⵔⴰⵏⵙⵉⵙⵜ.<ref>{{Cite web|url=https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|title=France|website=The Arthur Conan Doyle Encyclopedia|access-date=22 June 2018|archive-date=23 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180623005023/https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|url-status=live}}</ref> == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == chbhm3yvn1segy1pmdex9v0sgd8ihpi 198014 198013 2026-10-29T02:21:53Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ */ 198014 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} «'''ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ'''» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ|ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ]] ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵍⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⴷ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵖ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1887 ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet» (A Study in Scarlet). ⵉⵜⵜⵡⴰⵙⵙⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏ ⵎⴰ ⴷ ⴼⴼⵖⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ «ⴷⵓ ⵙⵜⵔⴰⵏⴷ ⵎⴰⴳⴰⵣⵉⵏ» (The Strand Magazine), ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵏ «ⵜⴰⴼⴹⴹⴰⵃⵜ ⵖ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ» (A Scandal in Bohemia) ⵖ 1891; ⴰⵔ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⴼⴼⵓⵖⵏⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵖ ⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ 1927, ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵍⴽⵎⵏⵜ ⵖ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⴽⴽⵓⵥ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ 56 ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ. ⴽⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏⵜ, ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵜ, ⵎⵙⴰⵔⵏⵜ ⵖ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵔⵢⴰⵏ ⵏⵉⵖ ⴰⴷⵡⴰⵔⴷⵉⵢ ⴳⵔ 1880 ⴷ 1914. ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⵏⵜ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵣⴰⵏⵏⴰ ⵏⵏⵙ, ⴰⵎⵙⵏⵉⵊⵊⵉ ⵏ ⵊⵓⵏ ⵀ. ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ, ⵍⵍⵉ ⴱⴷⴷⴰ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ ⵉⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴷⴷⵓⵖ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⴽⵜ ⵏ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ (221B Baker Street), ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵖ ⴰ ⵙ ⵙⵙⵏⵜⵉⵏⵜ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ. ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ,.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|title=Sherlock Holmes, the world's most famous literary detective|last=Sutherland|first=John|publisher=British Library|access-date=3 July 2018|archive-date=28 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170628192901/http://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|url-status=dead}}</ref> ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⴳⴰ ⵡⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ. ⴰⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵉⴷ 1990, ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 25,000 ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ, ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ, ⵉⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⴰ ⵖ ⴷ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⵙⵙⵜⵉ ⵜ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ "ⴳⵉⵏⵉⵙ" ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵉⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴽⵔⵉⴽ ⴰⵏⴼⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|title=Sherlock Holmes awarded title for most portrayed literary human character in film & TV|date=14 May 2012|publisher=Guinness World Records|language=en-GB|access-date=5 January 2020|archive-date=10 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210150701/https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|url-status=live}}</ref> ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵍⴽⵎ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜⵖⴰⵍⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵖⴰⵙ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵏⵉⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ; ⴼ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰ ⴼ ⵙⴽⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ ⴼ ⵡⴰⵖⴰⵍ ⴰⴷ. <ref name=":5">{{cite web|url=https://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|last=Rule|first=Sheila|date=5 November 1989|title=Sherlock Holmes's Mail: Not Too Mysterious|website=[[The New York Times]]|access-date=10 March 2016|archive-date=11 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311030721/http://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|url-status=live}}</ref><ref name=":6">{{Cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-date=10 January 2022|url-access=subscription|url-status=live|title=Winston Churchill didn't really exist, say teens|last=Simpson|first=Aislinn|date=4 February 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=30 December 2019|language=en-GB|issn=0307-1235}}{{cbignore}}</ref><ref>{{Cite news|last=Scott|first=C. T.|date=2021-10-06|title=The curious incident of Sherlock Holmes's real-life secretary|newspaper=The Economist|url=https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|access-date=2021-10-10|issn=0013-0613|archive-date=10 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211010164947/https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|url-status=live}}</ref> ⵉⵎⵖⵔⵉⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴽⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⴰⵇⵇⵕⴰⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵡⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵜⵔⴰⵔⵜ ⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ (ⵉⴼⴰⵏⴷⵓⵎⵏ - fandom),<ref name=":3">{{cite news|url=http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|title=How Sherlock Holmes changed the world|last=Armstrong|first=Jennifer Keishin|date=6 January 2016|access-date=20 December 2019|publisher=BBC|archive-date=17 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180217093624/http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|url-status=live}}</ref> ⵉⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵉⵏⴹⴼⵓⵕⵏ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵎⵢⴰⵙⵙⴰⵖⵏⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ. == ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ == [[File:Arthur Conan Doyle by Walter Benington, 1914.png|thumb|upright|[[Sir Arthur Conan Doyle]] (1859–1930), ⵡⴰⵍⵍⵉ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⴳ 1914]] «ⵙⵉ. ⵓⴳⵢⵓⵙⵜ ⴷⵢⵓⴱⴰⵏ» ⵏ ⵉⴷⴳⴰⵔ ⴰⵍⵍⴰⵏ ⴱⵓ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵏⵜⵉ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵜⵉⵜⵔⴰⵔⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ ⵜⴰⵎⴰⵔⵓⵔⵜ, ⵉⴳ ⵓⵍⴰ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵓⵎⴰⵏⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏⵏⵙ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ.<ref> {{Cite book|last = Sova|first = Dawn B.|title = Edgar Allan Poe: A to Z|publisher = Checkmark Books|year = 2001|edition = Paperback|isbn = 0-8160-4161-X|pages = [https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162 162–163]|url = https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162}}</ref> ⵢⵓⵔⴰ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ: "ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⵢⴰⵜ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⴱⵓ ⵜⴳⴰ ⴰⵥⵓⵕ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵜⴳⵎⵎⴰ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵏⵏⵙ ... ⵎⴰⵏⵉ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴳⵉⵙ ⵉⵚⵓⴹ ⴱⵓ ⵉⵎⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⴷⵔⵜ?".<ref>{{Cite book|last = Knowles|first = Christopher|title = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|year = 2007|publisher = Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|page=67|title-link = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}}</ref> ⵖⵉⴽ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ «ⵎⵓⵙⵢⵓ ⵍⵓⴽⵓⵇ» ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵉⵎⵉⵍ ⴳⴰⴱⵓⵔⵢⵓ, ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏⵜ ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⵜⵍⴽⵎ ⵜⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⴼⵍⵍⴰ ⵖ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ. ⵓⵍⴰ ⴰⵡⴰⵍ ⴷ ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵔ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵡⵉⵏ ⵍⵓⴽⵓⵇ.<ref>{{Cite book|title=The Oxford Sherlock Holmes: The Adventures of Sherlock Holmes|last=Conan Doyle|first=Arthur|publisher=Oxford University Press|year=1993|editor-last=Lancelyn Green|editor-first=Richard|location=Oxford|pages=xv}}</ref><ref>{{Cite web|last=Sims|first=Michael|date=25 January 2017|title=How Sherlock Holmes Got His Name|url=https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|access-date=11 November 2020|website=Literary Hub|language=en-US|archive-date=16 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716112159/https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|url-status=live}}</ref> ⵉⵏⵏⴰ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵙ ⵓⵙⴰⴳⵎ ⵙⵖ ⴷⴰⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏ ⵊⵓⵙⵉⴼ ⴱⵉⵍ, ⵢⴰⵏ ⵓⵏⴱⵔⴰⵢ ⵖ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⴰⴳⵍⴷⴰⵏ ⵏ ⵉⴷⵉⵏⴱⵔⴰ, ⵍⵍⵉ ⵉⵎⵏⴰⴳⴳⴰⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵖ 1877, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴷⴰⵔⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⴰⵔⴰ.<ref>{{cite book|last=Lycett|first=Andrew|title=The Man Who Created Sherlock Holmes: The Life and Times of Sir Arthur Conan Doyle|publisher=Free Press|year=2007|isbn=978-0-7432-7523-1|pages=[https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53 53–54, 190]|url=https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53}}</ref> ⵣⵓⵏⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴱⵉⵍ ⵙ ⵓⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵜⵉⵅⴰⵜⴰⵔⵉⵏ ⵣⵖ ⵉⵣⵍⴰⵎⵏ ⵉⵏⵖⴷⵏ. ⵢⵓⵔⴰ ⴱⵉⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵜ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵉⵎⴰⵟⵍⵏ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet».<ref>Doyle, Arthur Conan. ''[https://www.google.com/books/edition/A_Study_in_Scarlet/t7ZDAQAAMAAJ?hl=en&gbpv=1&pg=PR9 A Study in Scarlet: And, The Sign of Four]''. United Kingdom, Smith, Elder & Company, 1903. ix–xvii.</ref> ⵉⵏⴰⴽⵕ ⴷⴰⵖ ⴱⵉⵍ ⵜⵉⴽⵜⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⵙⴰⴳⵎ ⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⴰⴷ, ⵢⴰⵔⴰ ⵉ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ ⴰⵙ: "ⴽⵢⵢⵉⵏ ⵏⵉⵜ ⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵜⵙⵙⵏⵜ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⴱⴰⵀⵔⴰ".<ref>{{cite book|last=Barring-Gould|first=William S.|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter, Inc.|isbn=0-517-50291-7|page=8|year=1974}}</ref> ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴳⵔⴰⴼⵏ ⴷ ⵉⵙⵓⴳⴰⵎ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵊⵊⵓ ⵜⵏ ⵉⵙⵙⴰⴽⵣ ⴷⵡⴰⵢⵍ, ⵣⵓⵏ ⴷ «ⵎⴰⴽⵙⵉⵎⵉⵍⵢⴰⵏ ⵀⵉⵍⵍⵉⵔ», ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⴰⵡⵉ «ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ». ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1871 (16 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴷ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ), ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⴷ ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴳⵓⵔⴰⵙ, ⵉⵡⵔⵉⵡⵔ ⵉⴳ ⴰⵎⵖⵍⵙⵓ, ⵉⴳ ⵎⴳⴰⵍⴰⵎⵓⵏ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵎⵓⵏⴰ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⴰⵔ ⵉⴽⵎⵎⵉ ⵍⴰⴼⵢⵓⵏ, ⴷ ⴰⵔ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵖ ⴱⴰⵔⵉⵣ.<ref>{{cite book|title = Peter D. O'Neill, foreword to ''Maximilien Heller''|url = https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3|access-date = 10 November 2015|isbn = 9781901414301|last1 = Cauvain|first1 = Henry|year = 2006|publisher = Glen Segell Publishers|archive-date = 19 February 2024|archive-url = https://web.archive.org/web/20240219042323/https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3#v=onepage&q&f=false|url-status = live}}</ref><ref>{{cite web|title=¿Fue Sherlock Holmes un plagio?|url=http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|newspaper=[[ABC (newspaper)|ABC]]|date=22 February 2015|access-date=10 November 2015|archive-date=17 November 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151117033314/http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=''Maximilien Holmes. How Intertextuality Influences Translation'', by Sandro Maria Perna, Università degli Studi di Padova 2013/14|url=http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|access-date=10 November 2015|archive-date=3 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181103230818/http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|url-status=dead}}</ref> ⵓⵔ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵉⵙ ⵉⵖⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏⵉⵖ ⴷ ⵓⵀⵓ ⵎⴰⵛⵛ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏⵙⵙⵏ ⵉ ⵜⴼⵔⴰⵏⵙⵉⵙⵜ.<ref>{{Cite web|url=https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|title=France|website=The Arthur Conan Doyle Encyclopedia|access-date=22 June 2018|archive-date=23 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180623005023/https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|url-status=live}}</ref> == ⵜⵉⵖⵔⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ == {{Refbegin|30em}} * {{Cite book|last=Accardo|first=Pasquale J.|title=Diagnosis and Detection: Medical Iconography of Sherlock Holmes|publisher=Fairleigh Dickinson University Press|location=Madison, NJ|year=1987|isbn=0-517-50291-7}} * {{Cite book|last=Baring-Gould|first=William|author-link=William S. Baring-Gould|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter|location=New York|year=1967|isbn=0-517-50291-7}} * {{Cite book|last=Baring-Gould|first=William|author-link=William S. Baring-Gould|title=Sherlock Holmes of Baker Street: The Life of the World's First Consulting Detective|title-link=Sherlock Holmes of Baker Street|publisher=Clarkson N. Potter|location=New York|year=1962|oclc=63103488}} * {{Cite book|last=Blakeney|first=T. S.|title=Sherlock Holmes: Fact or Fiction?|publisher=Prentice Hall & IBD|location=London|year=1994|isbn=1-883402-10-7}} * {{Cite book|last=Bradley|first=Alan|title=Ms Holmes of Baker Street: The Truth About Sherlock|publisher=University of Alberta Press|location=Alberta|year=2004|isbn=0-88864-415-9|url=https://archive.org/details/msholmesofbakers00brad}} * {{Cite book|last=Campbell|first=Mark|title=Sherlock Holmes|publisher=Pocket Essentials|location=London|year=2007|isbn=978-0-470-12823-7}} * {{Cite book|last=Dakin|first=David|title=A Sherlock Holmes Commentary|publisher=David & Charles|location=Newton Abbot|year=1972|isbn=0-7153-5493-0}} * {{cite journal |author=De Brie, Jo |date=Spring 2024 |title=How Sherlock Holmes can change through translation and adaptation: a case study of 'The Red-Headed League' |journal=Clues|volume=42 |issue=1 |pages=64–74}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=Eliminate the Impossible: An Examination of the World of Sherlock Holmes on Page and Screen|publisher=MX Publishing|location=London|year=2008|isbn=978-1-904312-31-4}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=Close to Holmes: A Look at the Connections Between Historical London, Sherlock Holmes and Sir Arthur Conan Doyle|publisher=MX Publishing|location=London|year=2009|isbn=978-1-904312-50-5}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=The Norwood Author: Arthur Conan Doyle and the Norwood Years (1891–1894)|publisher=MX Publishing|location=London|year=2010|isbn=978-1-904312-69-7}} * Fenoli Marc, Qui a tué Sherlock Holmes ? [Who shot Sherlock Holmes ?], Review L'Alpe 45, Glénat-Musée Dauphinois, Grenoble-France, 2009. {{ISBN|978-2-7234-6902-9}} * {{Cite book|last=Green|first=Richard Lancelyn|title=The Sherlock Holmes Letters|publisher=University of Iowa Press|location=Iowa City|year=1987|isbn=0-87745-161-3}} * {{Cite book|last=Hall|first=Trevor|title=Sherlock Holmes: Ten Literary Studies|publisher=Duckworth|location=London|year=1969|isbn=0-7156-0469-4}} * {{Cite book|last=Hall|first=Trevor|title=Sherlock Holmes and his Creator|publisher=St Martin's Press|location=New York|year=1977|isbn=0-312-71719-9}} * {{Cite book|last=Hammer|first=David|title=The Before-Breakfast Pipe of Mr. Sherlock Holmes|publisher=Wessex Pr.|location=London|year=1995|isbn=0-938501-21-6}} * {{Cite book|last=Harrison|first=Michael|title=The World of Sherlock Holmes|publisher=Frederick Muller Ltd.|location=London|year=1973}} * {{Cite book|last=Jones|first=Kelvin|title=Sherlock Holmes and the Kent Railways|publisher=Meresborough Books|location=Sittingborne, Kent|year=1987|isbn=0-948193-25-5}} * {{Cite book|last=Keating|first=H. R. F.|title=Sherlock Holmes: The Man and His World|publisher=Castle|location=Edison, NJ|year=2006|isbn=0-7858-2112-0|url=https://archive.org/details/sherlockholmesma0000keat}} * {{Cite book|last=Kestner|first=Joseph|title=Sherlock's Men: Masculinity, Conan Doyle and Cultural History|publisher=Ashgate|location=Farnham|year=1997|isbn=1-85928-394-2}} * {{Cite book|last=King|first=Joseph A.|title=Sherlock Holmes: From Victorian Sleuth to Modern Hero|publisher=Scarecrow Press|location=Lanham, US|year=1996|isbn=0-8108-3180-5}} * {{Cite book|last=Klinger|first=Leslie|author-link=Leslie S. Klinger|title=The Sherlock Holmes Reference Library|publisher=Gasogene Books|location=Indianapolis|year=1998|isbn=0-938501-26-7}} * {{Cite book|last=Knowles|first=Christopher|title=Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|location=San Francisco|year=2007|publisher=Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|title-link=Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}} * {{Cite book|last=Lester|first=Paul|title=Sherlock Holmes in the Midlands|publisher=Brewin Books|location=Studley, Warwickshire|year=1992|isbn=0-947731-85-7}} * Lieboe, Eli. ''Doctor Joe Bell: Model for Sherlock Holmes''. Bowling Green, Ohio: Bowling Green University Popular Press, 1982; Madison, Wisconsin: [[University of Wisconsin Press]], 2007. {{ISBN|978-0-87972-198-5}} * {{Cite book|last=McClure|first=Michael|title=Sherlock Holmes and the Cryptic Clues|publisher=Baskerville Productions|location=Chester, IL|year=2020|isbn=978-0-9981084-7-6}} * {{Cite book|last=Mitchelson|first=Austin|title=The Baker Street Irregular: Unauthorised Biography of Sherlock Holmes|publisher=Ian Henry Publications Ltd|location=Romford|year=1994|isbn=0-8021-4325-3}} * {{Cite book|last=Payne|first=David S.|title=Myth and Modern Man in Sherlock Holmes: Sir Arthur Conan Doyle and the Uses of Nostalgia|publisher=Gaslight's Publications|location=Bloomington, Ind|year=1992|isbn=0-934468-29-X}} * {{Cite book|last=Redmond|first=Christopher|title=In Bed with Sherlock Holmes: Sexual Elements in Conan Doyle's Stories|publisher=Players Press|location=London|year=1987|isbn=0-8021-4325-3}} * {{Cite book|last=Redmond|first=Donald|title=Sherlock Holmes: A Study in Sources|publisher=McGill-Queen's University Press|location=Quebec|year=1983|isbn=0-7735-0391-9|url-access=registration|url=https://archive.org/details/sherlockholmesst0000redm}} * {{Cite book|last=Rennison|first=Nick|title=Sherlock Holmes. The Unauthorized Biography|publisher=Grove Press|location=London|year=2007|isbn=978-0-8021-4325-9}} * {{Cite book|last=Richards|first=Anthony John|title=Holmes, Chemistry and the Royal Institution: A Survey of the Scientific Works of Sherlock Holmes and His Relationship with the Royal Institution of Great Britain|publisher=Irregulars Special Press|location=London|year=1998|isbn=0-7607-7156-1|url-access=registration|url=https://archive.org/details/bedsidecompanion0000rile}} * {{Cite book|last=Riley|first=Dick|title=The Bedside Companion to Sherlock Holmes|publisher=Barnes & Noble Books|location=New York|year=2005|isbn=0-7607-7156-1|url-access=registration|url=https://archive.org/details/bedsidecompanion0000rile}} * {{Cite book|last=Riley|first=Peter|title=The Highways and Byways of Sherlock Holmes|publisher=P.&D. Riley|location=London|year=2005|isbn=978-1-874712-78-7}} * {{Cite book|last=Roy|first=Pinaki|title=The Manichean Investigators: A Postcolonial and Cultural Rereading of the Sherlock Holmes and Byomkesh Bakshi Stories|publisher=Sarup and Sons|location=New Delhi|year=2008|isbn=978-81-7625-849-4}} * {{cite book|last1=Sebeok|first1=Thomas|year=1984|last2=Umiker-Sebeok|first2=Jean|chapter='You Know My Method': A Juxtaposition of Charles S. Peirce and Sherlock Holmes|pages=11–54|title=The Sign of Three: Dupin, Holmes, Peirce|editor-last=Eco|editor-first=Umberto|editor-link=Umberto Eco|editor2-last=Sebeok|editor2-first=Thomas|editor2-link=Thomas Sebeok|location=Bloomington, IN|publisher=History Workshop, Indiana University Press|chapter-url=http://www.visual-memory.co.uk/b_resources/abduction.html|isbn=978-0-253-35235-4|oclc=9412985|access-date=22 January 2012|archive-date=11 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210211194603/http://www.visual-memory.co.uk/b_resources/abduction.html|url-status=live}} Previously published as chapter 2, pp.&nbsp;17–52 of {{cite book|last=Sebeok|first=Thomas|year=1981|title=The Play of Musement|url=https://archive.org/details/playofmusement0000sebe|url-access=registration|location=Bloomington, IN|publisher=Indiana University Press|isbn=978-0-253-39994-6|lccn=80008846|oclc=7275523}} * {{Cite book|last=Shaw|first=John B.|title=Encyclopedia of Sherlock Holmes: A Complete Guide to the World of the Great Detective|publisher=Pavilion Books|location=London|year=1995|isbn=1-85793-502-0}} * {{Cite book|last=Sova|first=Dawn B.|title=Edgar Allan Poe: A to Z|publisher=Checkmark Books|location=New York|year=2001|edition=Paperback|isbn=0-8160-4161-X|url-access=registration|url=https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova}} * {{Cite book|last=Starrett|first=Vincent|title=The Private Life of Sherlock Holmes|publisher=Prentice Hall & IBD|location=London|year=1993|isbn=978-1-883402-05-1}} * {{Cite book|last=Tracy|first=Jack|title=The Sherlock Holmes Encyclopedia: Universal Dictionary of Sherlock Holmes|publisher=Crescent Books|location=London|year=1988|isbn=0-517-65444-X}} * {{Cite book|last=Tracy|first=Jack|title=Subcutaneously, My Dear Watson: Sherlock Holmes and the Cocaine Habit|publisher=Gaslight Publications|location=Bloomington, Ind.|year=1996|isbn=0-934468-25-7}} * {{Cite book|last=Wagner|first=E. J.|title=La Scienza di Sherlock Holmes|publisher=Bollati Boringheri|location=Torino|year=2007|isbn=978-0-470-12823-7}} * {{Cite book|last=Weller|first=Philip|title=The Life and Times of Sherlock Holmes|publisher=Bracken Books|location=Simsbury|year=1993|isbn=1-85891-106-0}} * {{Cite book|last=Wexler|first=Bruce|title=The Mysterious World of Sherlock Holmes|publisher=Running Press|location=London|year=2008|isbn=978-0-7624-3252-3}} {{Refend}} == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == g3ihsk7cnqnmn7y9fxtv7gyol1nzn5m 198015 198014 2026-10-29T02:28:37Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ */ 198015 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} «'''ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ'''» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ|ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ]] ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵍⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⴷ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵖ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1887 ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet» (A Study in Scarlet). ⵉⵜⵜⵡⴰⵙⵙⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏ ⵎⴰ ⴷ ⴼⴼⵖⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ «ⴷⵓ ⵙⵜⵔⴰⵏⴷ ⵎⴰⴳⴰⵣⵉⵏ» (The Strand Magazine), ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵏ «ⵜⴰⴼⴹⴹⴰⵃⵜ ⵖ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ» (A Scandal in Bohemia) ⵖ 1891; ⴰⵔ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⴼⴼⵓⵖⵏⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵖ ⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ 1927, ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵍⴽⵎⵏⵜ ⵖ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⴽⴽⵓⵥ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ 56 ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ. ⴽⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏⵜ, ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵜ, ⵎⵙⴰⵔⵏⵜ ⵖ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵔⵢⴰⵏ ⵏⵉⵖ ⴰⴷⵡⴰⵔⴷⵉⵢ ⴳⵔ 1880 ⴷ 1914. ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⵏⵜ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵣⴰⵏⵏⴰ ⵏⵏⵙ, ⴰⵎⵙⵏⵉⵊⵊⵉ ⵏ ⵊⵓⵏ ⵀ. ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ, ⵍⵍⵉ ⴱⴷⴷⴰ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ ⵉⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴷⴷⵓⵖ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⴽⵜ ⵏ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ (221B Baker Street), ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵖ ⴰ ⵙ ⵙⵙⵏⵜⵉⵏⵜ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ. ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ,.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|title=Sherlock Holmes, the world's most famous literary detective|last=Sutherland|first=John|publisher=British Library|access-date=3 July 2018|archive-date=28 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170628192901/http://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|url-status=dead}}</ref> ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⴳⴰ ⵡⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ. ⴰⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵉⴷ 1990, ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 25,000 ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ, ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ, ⵉⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⴰ ⵖ ⴷ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⵙⵙⵜⵉ ⵜ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ "ⴳⵉⵏⵉⵙ" ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵉⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴽⵔⵉⴽ ⴰⵏⴼⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|title=Sherlock Holmes awarded title for most portrayed literary human character in film & TV|date=14 May 2012|publisher=Guinness World Records|language=en-GB|access-date=5 January 2020|archive-date=10 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210150701/https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|url-status=live}}</ref> ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵍⴽⵎ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜⵖⴰⵍⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵖⴰⵙ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵏⵉⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ; ⴼ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰ ⴼ ⵙⴽⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ ⴼ ⵡⴰⵖⴰⵍ ⴰⴷ. <ref name=":5">{{cite web|url=https://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|last=Rule|first=Sheila|date=5 November 1989|title=Sherlock Holmes's Mail: Not Too Mysterious|website=[[The New York Times]]|access-date=10 March 2016|archive-date=11 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311030721/http://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|url-status=live}}</ref><ref name=":6">{{Cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-date=10 January 2022|url-access=subscription|url-status=live|title=Winston Churchill didn't really exist, say teens|last=Simpson|first=Aislinn|date=4 February 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=30 December 2019|language=en-GB|issn=0307-1235}}{{cbignore}}</ref><ref>{{Cite news|last=Scott|first=C. T.|date=2021-10-06|title=The curious incident of Sherlock Holmes's real-life secretary|newspaper=The Economist|url=https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|access-date=2021-10-10|issn=0013-0613|archive-date=10 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211010164947/https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|url-status=live}}</ref> ⵉⵎⵖⵔⵉⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴽⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⴰⵇⵇⵕⴰⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵡⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵜⵔⴰⵔⵜ ⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ (ⵉⴼⴰⵏⴷⵓⵎⵏ - fandom),<ref name=":3">{{cite news|url=http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|title=How Sherlock Holmes changed the world|last=Armstrong|first=Jennifer Keishin|date=6 January 2016|access-date=20 December 2019|publisher=BBC|archive-date=17 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180217093624/http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|url-status=live}}</ref> ⵉⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵉⵏⴹⴼⵓⵕⵏ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵎⵢⴰⵙⵙⴰⵖⵏⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ. == ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ == [[File:Arthur Conan Doyle by Walter Benington, 1914.png|thumb|upright|[[Sir Arthur Conan Doyle]] (1859–1930), ⵡⴰⵍⵍⵉ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⴳ 1914]] «ⵙⵉ. ⵓⴳⵢⵓⵙⵜ ⴷⵢⵓⴱⴰⵏ» ⵏ ⵉⴷⴳⴰⵔ ⴰⵍⵍⴰⵏ ⴱⵓ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵏⵜⵉ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵜⵉⵜⵔⴰⵔⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ ⵜⴰⵎⴰⵔⵓⵔⵜ, ⵉⴳ ⵓⵍⴰ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵓⵎⴰⵏⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏⵏⵙ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ.<ref> {{Cite book|last = Sova|first = Dawn B.|title = Edgar Allan Poe: A to Z|publisher = Checkmark Books|year = 2001|edition = Paperback|isbn = 0-8160-4161-X|pages = [https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162 162–163]|url = https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162}}</ref> ⵢⵓⵔⴰ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ: "ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⵢⴰⵜ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⴱⵓ ⵜⴳⴰ ⴰⵥⵓⵕ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵜⴳⵎⵎⴰ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵏⵏⵙ ... ⵎⴰⵏⵉ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴳⵉⵙ ⵉⵚⵓⴹ ⴱⵓ ⵉⵎⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⴷⵔⵜ?".<ref>{{Cite book|last = Knowles|first = Christopher|title = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|year = 2007|publisher = Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|page=67|title-link = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}}</ref> ⵖⵉⴽ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ «ⵎⵓⵙⵢⵓ ⵍⵓⴽⵓⵇ» ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵉⵎⵉⵍ ⴳⴰⴱⵓⵔⵢⵓ, ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏⵜ ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⵜⵍⴽⵎ ⵜⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⴼⵍⵍⴰ ⵖ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ. ⵓⵍⴰ ⴰⵡⴰⵍ ⴷ ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵔ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵡⵉⵏ ⵍⵓⴽⵓⵇ.<ref>{{Cite book|title=The Oxford Sherlock Holmes: The Adventures of Sherlock Holmes|last=Conan Doyle|first=Arthur|publisher=Oxford University Press|year=1993|editor-last=Lancelyn Green|editor-first=Richard|location=Oxford|pages=xv}}</ref><ref>{{Cite web|last=Sims|first=Michael|date=25 January 2017|title=How Sherlock Holmes Got His Name|url=https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|access-date=11 November 2020|website=Literary Hub|language=en-US|archive-date=16 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716112159/https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|url-status=live}}</ref> ⵉⵏⵏⴰ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵙ ⵓⵙⴰⴳⵎ ⵙⵖ ⴷⴰⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏ ⵊⵓⵙⵉⴼ ⴱⵉⵍ, ⵢⴰⵏ ⵓⵏⴱⵔⴰⵢ ⵖ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⴰⴳⵍⴷⴰⵏ ⵏ ⵉⴷⵉⵏⴱⵔⴰ, ⵍⵍⵉ ⵉⵎⵏⴰⴳⴳⴰⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵖ 1877, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴷⴰⵔⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⴰⵔⴰ.<ref>{{cite book|last=Lycett|first=Andrew|title=The Man Who Created Sherlock Holmes: The Life and Times of Sir Arthur Conan Doyle|publisher=Free Press|year=2007|isbn=978-0-7432-7523-1|pages=[https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53 53–54, 190]|url=https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53}}</ref> ⵣⵓⵏⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴱⵉⵍ ⵙ ⵓⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵜⵉⵅⴰⵜⴰⵔⵉⵏ ⵣⵖ ⵉⵣⵍⴰⵎⵏ ⵉⵏⵖⴷⵏ. ⵢⵓⵔⴰ ⴱⵉⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵜ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵉⵎⴰⵟⵍⵏ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet».<ref>Doyle, Arthur Conan. ''[https://www.google.com/books/edition/A_Study_in_Scarlet/t7ZDAQAAMAAJ?hl=en&gbpv=1&pg=PR9 A Study in Scarlet: And, The Sign of Four]''. United Kingdom, Smith, Elder & Company, 1903. ix–xvii.</ref> ⵉⵏⴰⴽⵕ ⴷⴰⵖ ⴱⵉⵍ ⵜⵉⴽⵜⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⵙⴰⴳⵎ ⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⴰⴷ, ⵢⴰⵔⴰ ⵉ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ ⴰⵙ: "ⴽⵢⵢⵉⵏ ⵏⵉⵜ ⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵜⵙⵙⵏⵜ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⴱⴰⵀⵔⴰ".<ref>{{cite book|last=Barring-Gould|first=William S.|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter, Inc.|isbn=0-517-50291-7|page=8|year=1974}}</ref> ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴳⵔⴰⴼⵏ ⴷ ⵉⵙⵓⴳⴰⵎ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵊⵊⵓ ⵜⵏ ⵉⵙⵙⴰⴽⵣ ⴷⵡⴰⵢⵍ, ⵣⵓⵏ ⴷ «ⵎⴰⴽⵙⵉⵎⵉⵍⵢⴰⵏ ⵀⵉⵍⵍⵉⵔ», ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⴰⵡⵉ «ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ». ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1871 (16 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴷ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ), ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⴷ ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴳⵓⵔⴰⵙ, ⵉⵡⵔⵉⵡⵔ ⵉⴳ ⴰⵎⵖⵍⵙⵓ, ⵉⴳ ⵎⴳⴰⵍⴰⵎⵓⵏ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵎⵓⵏⴰ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⴰⵔ ⵉⴽⵎⵎⵉ ⵍⴰⴼⵢⵓⵏ, ⴷ ⴰⵔ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵖ ⴱⴰⵔⵉⵣ.<ref>{{cite book|title = Peter D. O'Neill, foreword to ''Maximilien Heller''|url = https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3|access-date = 10 November 2015|isbn = 9781901414301|last1 = Cauvain|first1 = Henry|year = 2006|publisher = Glen Segell Publishers|archive-date = 19 February 2024|archive-url = https://web.archive.org/web/20240219042323/https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3#v=onepage&q&f=false|url-status = live}}</ref><ref>{{cite web|title=¿Fue Sherlock Holmes un plagio?|url=http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|newspaper=[[ABC (newspaper)|ABC]]|date=22 February 2015|access-date=10 November 2015|archive-date=17 November 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151117033314/http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=''Maximilien Holmes. How Intertextuality Influences Translation'', by Sandro Maria Perna, Università degli Studi di Padova 2013/14|url=http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|access-date=10 November 2015|archive-date=3 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181103230818/http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|url-status=dead}}</ref> ⵓⵔ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵉⵙ ⵉⵖⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏⵉⵖ ⴷ ⵓⵀⵓ ⵎⴰⵛⵛ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏⵙⵙⵏ ⵉ ⵜⴼⵔⴰⵏⵙⵉⵙⵜ.<ref>{{Cite web|url=https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|title=France|website=The Arthur Conan Doyle Encyclopedia|access-date=22 June 2018|archive-date=23 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180623005023/https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|url-status=live}}</ref> == ⵥⵕ ⵙⵓⵍ == • [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] • [[ⴽⵓⵏⴰⵏ ⵉⴷⵓⴳⴰⵡⴰ]] • [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]]• [[ⵍⵓⵏⴷⵓⵏ]] == ⵜⵉⵖⵔⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ == * {{Cite book|last=Accardo|first=Pasquale J.|title=Diagnosis and Detection: Medical Iconography of Sherlock Holmes|publisher=Fairleigh Dickinson University Press|location=Madison, NJ|year=1987|isbn=0-517-50291-7}} * {{Cite book|last=Baring-Gould|first=William|author-link=William S. Baring-Gould|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter|location=New York|year=1967|isbn=0-517-50291-7}} * {{Cite book|last=Baring-Gould|first=William|author-link=William S. Baring-Gould|title=Sherlock Holmes of Baker Street: The Life of the World's First Consulting Detective|title-link=Sherlock Holmes of Baker Street|publisher=Clarkson N. Potter|location=New York|year=1962|oclc=63103488}} * {{Cite book|last=Blakeney|first=T. S.|title=Sherlock Holmes: Fact or Fiction?|publisher=Prentice Hall & IBD|location=London|year=1994|isbn=1-883402-10-7}} * {{Cite book|last=Bradley|first=Alan|title=Ms Holmes of Baker Street: The Truth About Sherlock|publisher=University of Alberta Press|location=Alberta|year=2004|isbn=0-88864-415-9|url=https://archive.org/details/msholmesofbakers00brad}} * {{Cite book|last=Campbell|first=Mark|title=Sherlock Holmes|publisher=Pocket Essentials|location=London|year=2007|isbn=978-0-470-12823-7}} * {{Cite book|last=Dakin|first=David|title=A Sherlock Holmes Commentary|publisher=David & Charles|location=Newton Abbot|year=1972|isbn=0-7153-5493-0}} * {{cite journal |author=De Brie, Jo |date=Spring 2024 |title=How Sherlock Holmes can change through translation and adaptation: a case study of 'The Red-Headed League' |journal=Clues|volume=42 |issue=1 |pages=64–74}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=Eliminate the Impossible: An Examination of the World of Sherlock Holmes on Page and Screen|publisher=MX Publishing|location=London|year=2008|isbn=978-1-904312-31-4}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=Close to Holmes: A Look at the Connections Between Historical London, Sherlock Holmes and Sir Arthur Conan Doyle|publisher=MX Publishing|location=London|year=2009|isbn=978-1-904312-50-5}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=The Norwood Author: Arthur Conan Doyle and the Norwood Years (1891–1894)|publisher=MX Publishing|location=London|year=2010|isbn=978-1-904312-69-7}} * Fenoli Marc, Qui a tué Sherlock Holmes ? [Who shot Sherlock Holmes ?], Review L'Alpe 45, Glénat-Musée Dauphinois, Grenoble-France, 2009. {{ISBN|978-2-7234-6902-9}} * {{Cite book|last=Green|first=Richard Lancelyn|title=The Sherlock Holmes Letters|publisher=University of Iowa Press|location=Iowa City|year=1987|isbn=0-87745-161-3}} * {{Cite book|last=Hall|first=Trevor|title=Sherlock Holmes: Ten Literary Studies|publisher=Duckworth|location=London|year=1969|isbn=0-7156-0469-4}} * {{Cite book|last=Hall|first=Trevor|title=Sherlock Holmes and his Creator|publisher=St Martin's Press|location=New York|year=1977|isbn=0-312-71719-9}} * {{Cite book|last=Hammer|first=David|title=The Before-Breakfast Pipe of Mr. Sherlock Holmes|publisher=Wessex Pr.|location=London|year=1995|isbn=0-938501-21-6}} * {{Cite book|last=Harrison|first=Michael|title=The World of Sherlock Holmes|publisher=Frederick Muller Ltd.|location=London|year=1973}} * {{Cite book|last=Jones|first=Kelvin|title=Sherlock Holmes and the Kent Railways|publisher=Meresborough Books|location=Sittingborne, Kent|year=1987|isbn=0-948193-25-5}} * {{Cite book|last=Keating|first=H. R. F.|title=Sherlock Holmes: The Man and His World|publisher=Castle|location=Edison, NJ|year=2006|isbn=0-7858-2112-0|url=https://archive.org/details/sherlockholmesma0000keat}} * {{Cite book|last=Kestner|first=Joseph|title=Sherlock's Men: Masculinity, Conan Doyle and Cultural History|publisher=Ashgate|location=Farnham|year=1997|isbn=1-85928-394-2}} * {{Cite book|last=King|first=Joseph A.|title=Sherlock Holmes: From Victorian Sleuth to Modern Hero|publisher=Scarecrow Press|location=Lanham, US|year=1996|isbn=0-8108-3180-5}} * {{Cite book|last=Klinger|first=Leslie|author-link=Leslie S. Klinger|title=The Sherlock Holmes Reference Library|publisher=Gasogene Books|location=Indianapolis|year=1998|isbn=0-938501-26-7}} * {{Cite book|last=Knowles|first=Christopher|title=Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|location=San Francisco|year=2007|publisher=Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|title-link=Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}} * {{Cite book|last=Lester|first=Paul|title=Sherlock Holmes in the Midlands|publisher=Brewin Books|location=Studley, Warwickshire|year=1992|isbn=0-947731-85-7}} * Lieboe, Eli. ''Doctor Joe Bell: Model for Sherlock Holmes''. Bowling Green, Ohio: Bowling Green University Popular Press, 1982; Madison, Wisconsin: [[University of Wisconsin Press]], 2007. {{ISBN|978-0-87972-198-5}} * {{Cite book|last=McClure|first=Michael|title=Sherlock Holmes and the Cryptic Clues|publisher=Baskerville Productions|location=Chester, IL|year=2020|isbn=978-0-9981084-7-6}} * {{Cite book|last=Mitchelson|first=Austin|title=The Baker Street Irregular: Unauthorised Biography of Sherlock Holmes|publisher=Ian Henry Publications Ltd|location=Romford|year=1994|isbn=0-8021-4325-3}} * {{Cite book|last=Payne|first=David S.|title=Myth and Modern Man in Sherlock Holmes: Sir Arthur Conan Doyle and the Uses of Nostalgia|publisher=Gaslight's Publications|location=Bloomington, Ind|year=1992|isbn=0-934468-29-X}} * {{Cite book|last=Redmond|first=Christopher|title=In Bed with Sherlock Holmes: Sexual Elements in Conan Doyle's Stories|publisher=Players Press|location=London|year=1987|isbn=0-8021-4325-3}} * {{Cite book|last=Redmond|first=Donald|title=Sherlock Holmes: A Study in Sources|publisher=McGill-Queen's University Press|location=Quebec|year=1983|isbn=0-7735-0391-9|url-access=registration|url=https://archive.org/details/sherlockholmesst0000redm}} * {{Cite book|last=Rennison|first=Nick|title=Sherlock Holmes. The Unauthorized Biography|publisher=Grove Press|location=London|year=2007|isbn=978-0-8021-4325-9}} * {{Cite book|last=Richards|first=Anthony John|title=Holmes, Chemistry and the Royal Institution: A Survey of the Scientific Works of Sherlock Holmes and His Relationship with the Royal Institution of Great Britain|publisher=Irregulars Special Press|location=London|year=1998|isbn=0-7607-7156-1|url-access=registration|url=https://archive.org/details/bedsidecompanion0000rile}} * {{Cite book|last=Riley|first=Dick|title=The Bedside Companion to Sherlock Holmes|publisher=Barnes & Noble Books|location=New York|year=2005|isbn=0-7607-7156-1|url-access=registration|url=https://archive.org/details/bedsidecompanion0000rile}} * {{Cite book|last=Riley|first=Peter|title=The Highways and Byways of Sherlock Holmes|publisher=P.&D. Riley|location=London|year=2005|isbn=978-1-874712-78-7}} * {{Cite book|last=Roy|first=Pinaki|title=The Manichean Investigators: A Postcolonial and Cultural Rereading of the Sherlock Holmes and Byomkesh Bakshi Stories|publisher=Sarup and Sons|location=New Delhi|year=2008|isbn=978-81-7625-849-4}} * {{cite book|last1=Sebeok|first1=Thomas|year=1984|last2=Umiker-Sebeok|first2=Jean|chapter='You Know My Method': A Juxtaposition of Charles S. Peirce and Sherlock Holmes|pages=11–54|title=The Sign of Three: Dupin, Holmes, Peirce|editor-last=Eco|editor-first=Umberto|editor-link=Umberto Eco|editor2-last=Sebeok|editor2-first=Thomas|editor2-link=Thomas Sebeok|location=Bloomington, IN|publisher=History Workshop, Indiana University Press|chapter-url=http://www.visual-memory.co.uk/b_resources/abduction.html|isbn=978-0-253-35235-4|oclc=9412985|access-date=22 January 2012|archive-date=11 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210211194603/http://www.visual-memory.co.uk/b_resources/abduction.html|url-status=live}} Previously published as chapter 2, pp.&nbsp;17–52 of {{cite book|last=Sebeok|first=Thomas|year=1981|title=The Play of Musement|url=https://archive.org/details/playofmusement0000sebe|url-access=registration|location=Bloomington, IN|publisher=Indiana University Press|isbn=978-0-253-39994-6|lccn=80008846|oclc=7275523}} * {{Cite book|last=Shaw|first=John B.|title=Encyclopedia of Sherlock Holmes: A Complete Guide to the World of the Great Detective|publisher=Pavilion Books|location=London|year=1995|isbn=1-85793-502-0}} * {{Cite book|last=Sova|first=Dawn B.|title=Edgar Allan Poe: A to Z|publisher=Checkmark Books|location=New York|year=2001|edition=Paperback|isbn=0-8160-4161-X|url-access=registration|url=https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova}} * {{Cite book|last=Starrett|first=Vincent|title=The Private Life of Sherlock Holmes|publisher=Prentice Hall & IBD|location=London|year=1993|isbn=978-1-883402-05-1}} * {{Cite book|last=Tracy|first=Jack|title=The Sherlock Holmes Encyclopedia: Universal Dictionary of Sherlock Holmes|publisher=Crescent Books|location=London|year=1988|isbn=0-517-65444-X}} * {{Cite book|last=Tracy|first=Jack|title=Subcutaneously, My Dear Watson: Sherlock Holmes and the Cocaine Habit|publisher=Gaslight Publications|location=Bloomington, Ind.|year=1996|isbn=0-934468-25-7}} * {{Cite book|last=Wagner|first=E. J.|title=La Scienza di Sherlock Holmes|publisher=Bollati Boringheri|location=Torino|year=2007|isbn=978-0-470-12823-7}} * {{Cite book|last=Weller|first=Philip|title=The Life and Times of Sherlock Holmes|publisher=Bracken Books|location=Simsbury|year=1993|isbn=1-85891-106-0}} * {{Cite book|last=Wexler|first=Bruce|title=The Mysterious World of Sherlock Holmes|publisher=Running Press|location=London|year=2008|isbn=978-0-7624-3252-3}} {{Refend}} == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == c96kxa34wonurr9xlo9h42t5gxsphem 198016 198015 2026-10-29T02:30:25Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⵥⵕ ⵙⵓⵍ */ 198016 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} «'''ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ'''» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ|ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ]] ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵍⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⴷ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵖ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1887 ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet» (A Study in Scarlet). ⵉⵜⵜⵡⴰⵙⵙⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏ ⵎⴰ ⴷ ⴼⴼⵖⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ «ⴷⵓ ⵙⵜⵔⴰⵏⴷ ⵎⴰⴳⴰⵣⵉⵏ» (The Strand Magazine), ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵏ «ⵜⴰⴼⴹⴹⴰⵃⵜ ⵖ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ» (A Scandal in Bohemia) ⵖ 1891; ⴰⵔ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⴼⴼⵓⵖⵏⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵖ ⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ 1927, ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵍⴽⵎⵏⵜ ⵖ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⴽⴽⵓⵥ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ 56 ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ. ⴽⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏⵜ, ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵜ, ⵎⵙⴰⵔⵏⵜ ⵖ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵔⵢⴰⵏ ⵏⵉⵖ ⴰⴷⵡⴰⵔⴷⵉⵢ ⴳⵔ 1880 ⴷ 1914. ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⵏⵜ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵣⴰⵏⵏⴰ ⵏⵏⵙ, ⴰⵎⵙⵏⵉⵊⵊⵉ ⵏ ⵊⵓⵏ ⵀ. ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ, ⵍⵍⵉ ⴱⴷⴷⴰ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ ⵉⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴷⴷⵓⵖ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⴽⵜ ⵏ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ (221B Baker Street), ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵖ ⴰ ⵙ ⵙⵙⵏⵜⵉⵏⵜ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ. ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ,.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|title=Sherlock Holmes, the world's most famous literary detective|last=Sutherland|first=John|publisher=British Library|access-date=3 July 2018|archive-date=28 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170628192901/http://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|url-status=dead}}</ref> ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⴳⴰ ⵡⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ. ⴰⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵉⴷ 1990, ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 25,000 ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ, ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ, ⵉⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⴰ ⵖ ⴷ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⵙⵙⵜⵉ ⵜ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ "ⴳⵉⵏⵉⵙ" ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵉⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴽⵔⵉⴽ ⴰⵏⴼⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|title=Sherlock Holmes awarded title for most portrayed literary human character in film & TV|date=14 May 2012|publisher=Guinness World Records|language=en-GB|access-date=5 January 2020|archive-date=10 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210150701/https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|url-status=live}}</ref> ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵍⴽⵎ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜⵖⴰⵍⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵖⴰⵙ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵏⵉⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ; ⴼ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰ ⴼ ⵙⴽⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ ⴼ ⵡⴰⵖⴰⵍ ⴰⴷ. <ref name=":5">{{cite web|url=https://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|last=Rule|first=Sheila|date=5 November 1989|title=Sherlock Holmes's Mail: Not Too Mysterious|website=[[The New York Times]]|access-date=10 March 2016|archive-date=11 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311030721/http://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|url-status=live}}</ref><ref name=":6">{{Cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-date=10 January 2022|url-access=subscription|url-status=live|title=Winston Churchill didn't really exist, say teens|last=Simpson|first=Aislinn|date=4 February 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=30 December 2019|language=en-GB|issn=0307-1235}}{{cbignore}}</ref><ref>{{Cite news|last=Scott|first=C. T.|date=2021-10-06|title=The curious incident of Sherlock Holmes's real-life secretary|newspaper=The Economist|url=https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|access-date=2021-10-10|issn=0013-0613|archive-date=10 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211010164947/https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|url-status=live}}</ref> ⵉⵎⵖⵔⵉⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴽⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⴰⵇⵇⵕⴰⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵡⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵜⵔⴰⵔⵜ ⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ (ⵉⴼⴰⵏⴷⵓⵎⵏ - fandom),<ref name=":3">{{cite news|url=http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|title=How Sherlock Holmes changed the world|last=Armstrong|first=Jennifer Keishin|date=6 January 2016|access-date=20 December 2019|publisher=BBC|archive-date=17 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180217093624/http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|url-status=live}}</ref> ⵉⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵉⵏⴹⴼⵓⵕⵏ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵎⵢⴰⵙⵙⴰⵖⵏⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ. == ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ == [[File:Arthur Conan Doyle by Walter Benington, 1914.png|thumb|upright|[[Sir Arthur Conan Doyle]] (1859–1930), ⵡⴰⵍⵍⵉ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⴳ 1914]] «ⵙⵉ. ⵓⴳⵢⵓⵙⵜ ⴷⵢⵓⴱⴰⵏ» ⵏ ⵉⴷⴳⴰⵔ ⴰⵍⵍⴰⵏ ⴱⵓ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵏⵜⵉ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵜⵉⵜⵔⴰⵔⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ ⵜⴰⵎⴰⵔⵓⵔⵜ, ⵉⴳ ⵓⵍⴰ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵓⵎⴰⵏⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏⵏⵙ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ.<ref> {{Cite book|last = Sova|first = Dawn B.|title = Edgar Allan Poe: A to Z|publisher = Checkmark Books|year = 2001|edition = Paperback|isbn = 0-8160-4161-X|pages = [https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162 162–163]|url = https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162}}</ref> ⵢⵓⵔⴰ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ: "ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⵢⴰⵜ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⴱⵓ ⵜⴳⴰ ⴰⵥⵓⵕ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵜⴳⵎⵎⴰ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵏⵏⵙ ... ⵎⴰⵏⵉ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴳⵉⵙ ⵉⵚⵓⴹ ⴱⵓ ⵉⵎⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⴷⵔⵜ?".<ref>{{Cite book|last = Knowles|first = Christopher|title = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|year = 2007|publisher = Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|page=67|title-link = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}}</ref> ⵖⵉⴽ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ «ⵎⵓⵙⵢⵓ ⵍⵓⴽⵓⵇ» ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵉⵎⵉⵍ ⴳⴰⴱⵓⵔⵢⵓ, ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏⵜ ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⵜⵍⴽⵎ ⵜⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⴼⵍⵍⴰ ⵖ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ. ⵓⵍⴰ ⴰⵡⴰⵍ ⴷ ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵔ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵡⵉⵏ ⵍⵓⴽⵓⵇ.<ref>{{Cite book|title=The Oxford Sherlock Holmes: The Adventures of Sherlock Holmes|last=Conan Doyle|first=Arthur|publisher=Oxford University Press|year=1993|editor-last=Lancelyn Green|editor-first=Richard|location=Oxford|pages=xv}}</ref><ref>{{Cite web|last=Sims|first=Michael|date=25 January 2017|title=How Sherlock Holmes Got His Name|url=https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|access-date=11 November 2020|website=Literary Hub|language=en-US|archive-date=16 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716112159/https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|url-status=live}}</ref> ⵉⵏⵏⴰ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵙ ⵓⵙⴰⴳⵎ ⵙⵖ ⴷⴰⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏ ⵊⵓⵙⵉⴼ ⴱⵉⵍ, ⵢⴰⵏ ⵓⵏⴱⵔⴰⵢ ⵖ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⴰⴳⵍⴷⴰⵏ ⵏ ⵉⴷⵉⵏⴱⵔⴰ, ⵍⵍⵉ ⵉⵎⵏⴰⴳⴳⴰⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵖ 1877, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴷⴰⵔⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⴰⵔⴰ.<ref>{{cite book|last=Lycett|first=Andrew|title=The Man Who Created Sherlock Holmes: The Life and Times of Sir Arthur Conan Doyle|publisher=Free Press|year=2007|isbn=978-0-7432-7523-1|pages=[https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53 53–54, 190]|url=https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53}}</ref> ⵣⵓⵏⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴱⵉⵍ ⵙ ⵓⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵜⵉⵅⴰⵜⴰⵔⵉⵏ ⵣⵖ ⵉⵣⵍⴰⵎⵏ ⵉⵏⵖⴷⵏ. ⵢⵓⵔⴰ ⴱⵉⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵜ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵉⵎⴰⵟⵍⵏ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet».<ref>Doyle, Arthur Conan. ''[https://www.google.com/books/edition/A_Study_in_Scarlet/t7ZDAQAAMAAJ?hl=en&gbpv=1&pg=PR9 A Study in Scarlet: And, The Sign of Four]''. United Kingdom, Smith, Elder & Company, 1903. ix–xvii.</ref> ⵉⵏⴰⴽⵕ ⴷⴰⵖ ⴱⵉⵍ ⵜⵉⴽⵜⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⵙⴰⴳⵎ ⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⴰⴷ, ⵢⴰⵔⴰ ⵉ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ ⴰⵙ: "ⴽⵢⵢⵉⵏ ⵏⵉⵜ ⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵜⵙⵙⵏⵜ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⴱⴰⵀⵔⴰ".<ref>{{cite book|last=Barring-Gould|first=William S.|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter, Inc.|isbn=0-517-50291-7|page=8|year=1974}}</ref> ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴳⵔⴰⴼⵏ ⴷ ⵉⵙⵓⴳⴰⵎ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵊⵊⵓ ⵜⵏ ⵉⵙⵙⴰⴽⵣ ⴷⵡⴰⵢⵍ, ⵣⵓⵏ ⴷ «ⵎⴰⴽⵙⵉⵎⵉⵍⵢⴰⵏ ⵀⵉⵍⵍⵉⵔ», ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⴰⵡⵉ «ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ». ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1871 (16 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴷ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ), ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⴷ ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴳⵓⵔⴰⵙ, ⵉⵡⵔⵉⵡⵔ ⵉⴳ ⴰⵎⵖⵍⵙⵓ, ⵉⴳ ⵎⴳⴰⵍⴰⵎⵓⵏ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵎⵓⵏⴰ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⴰⵔ ⵉⴽⵎⵎⵉ ⵍⴰⴼⵢⵓⵏ, ⴷ ⴰⵔ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵖ ⴱⴰⵔⵉⵣ.<ref>{{cite book|title = Peter D. O'Neill, foreword to ''Maximilien Heller''|url = https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3|access-date = 10 November 2015|isbn = 9781901414301|last1 = Cauvain|first1 = Henry|year = 2006|publisher = Glen Segell Publishers|archive-date = 19 February 2024|archive-url = https://web.archive.org/web/20240219042323/https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3#v=onepage&q&f=false|url-status = live}}</ref><ref>{{cite web|title=¿Fue Sherlock Holmes un plagio?|url=http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|newspaper=[[ABC (newspaper)|ABC]]|date=22 February 2015|access-date=10 November 2015|archive-date=17 November 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151117033314/http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=''Maximilien Holmes. How Intertextuality Influences Translation'', by Sandro Maria Perna, Università degli Studi di Padova 2013/14|url=http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|access-date=10 November 2015|archive-date=3 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181103230818/http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|url-status=dead}}</ref> ⵓⵔ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵉⵙ ⵉⵖⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏⵉⵖ ⴷ ⵓⵀⵓ ⵎⴰⵛⵛ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏⵙⵙⵏ ⵉ ⵜⴼⵔⴰⵏⵙⵉⵙⵜ.<ref>{{Cite web|url=https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|title=France|website=The Arthur Conan Doyle Encyclopedia|access-date=22 June 2018|archive-date=23 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180623005023/https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|url-status=live}}</ref> == ⵥⵕ ⵙⵓⵍ == • [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] • [[ⴽⵓⵏⴰⵏ ⵉⴷⵓⴳⴰⵡⴰ]] • [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]] • [[ⵍⵓⵏⴷⵓⵏ]] • [[ⵍⴱⵓⵍⵉⵙ]] == ⵜⵉⵖⵔⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ == * {{Cite book|last=Accardo|first=Pasquale J.|title=Diagnosis and Detection: Medical Iconography of Sherlock Holmes|publisher=Fairleigh Dickinson University Press|location=Madison, NJ|year=1987|isbn=0-517-50291-7}} * {{Cite book|last=Baring-Gould|first=William|author-link=William S. Baring-Gould|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter|location=New York|year=1967|isbn=0-517-50291-7}} * {{Cite book|last=Baring-Gould|first=William|author-link=William S. Baring-Gould|title=Sherlock Holmes of Baker Street: The Life of the World's First Consulting Detective|title-link=Sherlock Holmes of Baker Street|publisher=Clarkson N. Potter|location=New York|year=1962|oclc=63103488}} * {{Cite book|last=Blakeney|first=T. S.|title=Sherlock Holmes: Fact or Fiction?|publisher=Prentice Hall & IBD|location=London|year=1994|isbn=1-883402-10-7}} * {{Cite book|last=Bradley|first=Alan|title=Ms Holmes of Baker Street: The Truth About Sherlock|publisher=University of Alberta Press|location=Alberta|year=2004|isbn=0-88864-415-9|url=https://archive.org/details/msholmesofbakers00brad}} * {{Cite book|last=Campbell|first=Mark|title=Sherlock Holmes|publisher=Pocket Essentials|location=London|year=2007|isbn=978-0-470-12823-7}} * {{Cite book|last=Dakin|first=David|title=A Sherlock Holmes Commentary|publisher=David & Charles|location=Newton Abbot|year=1972|isbn=0-7153-5493-0}} * {{cite journal |author=De Brie, Jo |date=Spring 2024 |title=How Sherlock Holmes can change through translation and adaptation: a case study of 'The Red-Headed League' |journal=Clues|volume=42 |issue=1 |pages=64–74}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=Eliminate the Impossible: An Examination of the World of Sherlock Holmes on Page and Screen|publisher=MX Publishing|location=London|year=2008|isbn=978-1-904312-31-4}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=Close to Holmes: A Look at the Connections Between Historical London, Sherlock Holmes and Sir Arthur Conan Doyle|publisher=MX Publishing|location=London|year=2009|isbn=978-1-904312-50-5}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=The Norwood Author: Arthur Conan Doyle and the Norwood Years (1891–1894)|publisher=MX Publishing|location=London|year=2010|isbn=978-1-904312-69-7}} * Fenoli Marc, Qui a tué Sherlock Holmes ? [Who shot Sherlock Holmes ?], Review L'Alpe 45, Glénat-Musée Dauphinois, Grenoble-France, 2009. {{ISBN|978-2-7234-6902-9}} * {{Cite book|last=Green|first=Richard Lancelyn|title=The Sherlock Holmes Letters|publisher=University of Iowa Press|location=Iowa City|year=1987|isbn=0-87745-161-3}} * {{Cite book|last=Hall|first=Trevor|title=Sherlock Holmes: Ten Literary Studies|publisher=Duckworth|location=London|year=1969|isbn=0-7156-0469-4}} * {{Cite book|last=Hall|first=Trevor|title=Sherlock Holmes and his Creator|publisher=St Martin's Press|location=New York|year=1977|isbn=0-312-71719-9}} * {{Cite book|last=Hammer|first=David|title=The Before-Breakfast Pipe of Mr. Sherlock Holmes|publisher=Wessex Pr.|location=London|year=1995|isbn=0-938501-21-6}} * {{Cite book|last=Harrison|first=Michael|title=The World of Sherlock Holmes|publisher=Frederick Muller Ltd.|location=London|year=1973}} * {{Cite book|last=Jones|first=Kelvin|title=Sherlock Holmes and the Kent Railways|publisher=Meresborough Books|location=Sittingborne, Kent|year=1987|isbn=0-948193-25-5}} * {{Cite book|last=Keating|first=H. R. F.|title=Sherlock Holmes: The Man and His World|publisher=Castle|location=Edison, NJ|year=2006|isbn=0-7858-2112-0|url=https://archive.org/details/sherlockholmesma0000keat}} * {{Cite book|last=Kestner|first=Joseph|title=Sherlock's Men: Masculinity, Conan Doyle and Cultural History|publisher=Ashgate|location=Farnham|year=1997|isbn=1-85928-394-2}} * {{Cite book|last=King|first=Joseph A.|title=Sherlock Holmes: From Victorian Sleuth to Modern Hero|publisher=Scarecrow Press|location=Lanham, US|year=1996|isbn=0-8108-3180-5}} * {{Cite book|last=Klinger|first=Leslie|author-link=Leslie S. Klinger|title=The Sherlock Holmes Reference Library|publisher=Gasogene Books|location=Indianapolis|year=1998|isbn=0-938501-26-7}} * {{Cite book|last=Knowles|first=Christopher|title=Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|location=San Francisco|year=2007|publisher=Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|title-link=Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}} * {{Cite book|last=Lester|first=Paul|title=Sherlock Holmes in the Midlands|publisher=Brewin Books|location=Studley, Warwickshire|year=1992|isbn=0-947731-85-7}} * Lieboe, Eli. ''Doctor Joe Bell: Model for Sherlock Holmes''. Bowling Green, Ohio: Bowling Green University Popular Press, 1982; Madison, Wisconsin: [[University of Wisconsin Press]], 2007. {{ISBN|978-0-87972-198-5}} * {{Cite book|last=McClure|first=Michael|title=Sherlock Holmes and the Cryptic Clues|publisher=Baskerville Productions|location=Chester, IL|year=2020|isbn=978-0-9981084-7-6}} * {{Cite book|last=Mitchelson|first=Austin|title=The Baker Street Irregular: Unauthorised Biography of Sherlock Holmes|publisher=Ian Henry Publications Ltd|location=Romford|year=1994|isbn=0-8021-4325-3}} * {{Cite book|last=Payne|first=David S.|title=Myth and Modern Man in Sherlock Holmes: Sir Arthur Conan Doyle and the Uses of Nostalgia|publisher=Gaslight's Publications|location=Bloomington, Ind|year=1992|isbn=0-934468-29-X}} * {{Cite book|last=Redmond|first=Christopher|title=In Bed with Sherlock Holmes: Sexual Elements in Conan Doyle's Stories|publisher=Players Press|location=London|year=1987|isbn=0-8021-4325-3}} * {{Cite book|last=Redmond|first=Donald|title=Sherlock Holmes: A Study in Sources|publisher=McGill-Queen's University Press|location=Quebec|year=1983|isbn=0-7735-0391-9|url-access=registration|url=https://archive.org/details/sherlockholmesst0000redm}} * {{Cite book|last=Rennison|first=Nick|title=Sherlock Holmes. The Unauthorized Biography|publisher=Grove Press|location=London|year=2007|isbn=978-0-8021-4325-9}} * {{Cite book|last=Richards|first=Anthony John|title=Holmes, Chemistry and the Royal Institution: A Survey of the Scientific Works of Sherlock Holmes and His Relationship with the Royal Institution of Great Britain|publisher=Irregulars Special Press|location=London|year=1998|isbn=0-7607-7156-1|url-access=registration|url=https://archive.org/details/bedsidecompanion0000rile}} * {{Cite book|last=Riley|first=Dick|title=The Bedside Companion to Sherlock Holmes|publisher=Barnes & Noble Books|location=New York|year=2005|isbn=0-7607-7156-1|url-access=registration|url=https://archive.org/details/bedsidecompanion0000rile}} * {{Cite book|last=Riley|first=Peter|title=The Highways and Byways of Sherlock Holmes|publisher=P.&D. Riley|location=London|year=2005|isbn=978-1-874712-78-7}} * {{Cite book|last=Roy|first=Pinaki|title=The Manichean Investigators: A Postcolonial and Cultural Rereading of the Sherlock Holmes and Byomkesh Bakshi Stories|publisher=Sarup and Sons|location=New Delhi|year=2008|isbn=978-81-7625-849-4}} * {{cite book|last1=Sebeok|first1=Thomas|year=1984|last2=Umiker-Sebeok|first2=Jean|chapter='You Know My Method': A Juxtaposition of Charles S. Peirce and Sherlock Holmes|pages=11–54|title=The Sign of Three: Dupin, Holmes, Peirce|editor-last=Eco|editor-first=Umberto|editor-link=Umberto Eco|editor2-last=Sebeok|editor2-first=Thomas|editor2-link=Thomas Sebeok|location=Bloomington, IN|publisher=History Workshop, Indiana University Press|chapter-url=http://www.visual-memory.co.uk/b_resources/abduction.html|isbn=978-0-253-35235-4|oclc=9412985|access-date=22 January 2012|archive-date=11 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210211194603/http://www.visual-memory.co.uk/b_resources/abduction.html|url-status=live}} Previously published as chapter 2, pp.&nbsp;17–52 of {{cite book|last=Sebeok|first=Thomas|year=1981|title=The Play of Musement|url=https://archive.org/details/playofmusement0000sebe|url-access=registration|location=Bloomington, IN|publisher=Indiana University Press|isbn=978-0-253-39994-6|lccn=80008846|oclc=7275523}} * {{Cite book|last=Shaw|first=John B.|title=Encyclopedia of Sherlock Holmes: A Complete Guide to the World of the Great Detective|publisher=Pavilion Books|location=London|year=1995|isbn=1-85793-502-0}} * {{Cite book|last=Sova|first=Dawn B.|title=Edgar Allan Poe: A to Z|publisher=Checkmark Books|location=New York|year=2001|edition=Paperback|isbn=0-8160-4161-X|url-access=registration|url=https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova}} * {{Cite book|last=Starrett|first=Vincent|title=The Private Life of Sherlock Holmes|publisher=Prentice Hall & IBD|location=London|year=1993|isbn=978-1-883402-05-1}} * {{Cite book|last=Tracy|first=Jack|title=The Sherlock Holmes Encyclopedia: Universal Dictionary of Sherlock Holmes|publisher=Crescent Books|location=London|year=1988|isbn=0-517-65444-X}} * {{Cite book|last=Tracy|first=Jack|title=Subcutaneously, My Dear Watson: Sherlock Holmes and the Cocaine Habit|publisher=Gaslight Publications|location=Bloomington, Ind.|year=1996|isbn=0-934468-25-7}} * {{Cite book|last=Wagner|first=E. J.|title=La Scienza di Sherlock Holmes|publisher=Bollati Boringheri|location=Torino|year=2007|isbn=978-0-470-12823-7}} * {{Cite book|last=Weller|first=Philip|title=The Life and Times of Sherlock Holmes|publisher=Bracken Books|location=Simsbury|year=1993|isbn=1-85891-106-0}} * {{Cite book|last=Wexler|first=Bruce|title=The Mysterious World of Sherlock Holmes|publisher=Running Press|location=London|year=2008|isbn=978-0-7624-3252-3}} {{Refend}} == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == jtstydjzqhrortxqwra4hx7b0di5vhg 198017 198016 2026-10-29T02:33:19Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⵜⵉⵖⵔⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ */ 198017 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} «'''ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ'''» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ|ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ]] ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵍⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⴷ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵖ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1887 ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet» (A Study in Scarlet). ⵉⵜⵜⵡⴰⵙⵙⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏ ⵎⴰ ⴷ ⴼⴼⵖⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ «ⴷⵓ ⵙⵜⵔⴰⵏⴷ ⵎⴰⴳⴰⵣⵉⵏ» (The Strand Magazine), ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵏ «ⵜⴰⴼⴹⴹⴰⵃⵜ ⵖ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ» (A Scandal in Bohemia) ⵖ 1891; ⴰⵔ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⴼⴼⵓⵖⵏⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵖ ⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ 1927, ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵍⴽⵎⵏⵜ ⵖ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⴽⴽⵓⵥ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ 56 ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ. ⴽⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏⵜ, ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵜ, ⵎⵙⴰⵔⵏⵜ ⵖ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵔⵢⴰⵏ ⵏⵉⵖ ⴰⴷⵡⴰⵔⴷⵉⵢ ⴳⵔ 1880 ⴷ 1914. ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⵏⵜ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵣⴰⵏⵏⴰ ⵏⵏⵙ, ⴰⵎⵙⵏⵉⵊⵊⵉ ⵏ ⵊⵓⵏ ⵀ. ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ, ⵍⵍⵉ ⴱⴷⴷⴰ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ ⵉⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴷⴷⵓⵖ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⴽⵜ ⵏ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ (221B Baker Street), ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵖ ⴰ ⵙ ⵙⵙⵏⵜⵉⵏⵜ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ. ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ,.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|title=Sherlock Holmes, the world's most famous literary detective|last=Sutherland|first=John|publisher=British Library|access-date=3 July 2018|archive-date=28 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170628192901/http://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|url-status=dead}}</ref> ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⴳⴰ ⵡⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ. ⴰⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵉⴷ 1990, ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 25,000 ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ, ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ, ⵉⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⴰ ⵖ ⴷ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⵙⵙⵜⵉ ⵜ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ "ⴳⵉⵏⵉⵙ" ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵉⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴽⵔⵉⴽ ⴰⵏⴼⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|title=Sherlock Holmes awarded title for most portrayed literary human character in film & TV|date=14 May 2012|publisher=Guinness World Records|language=en-GB|access-date=5 January 2020|archive-date=10 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210150701/https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|url-status=live}}</ref> ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵍⴽⵎ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜⵖⴰⵍⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵖⴰⵙ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵏⵉⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ; ⴼ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰ ⴼ ⵙⴽⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ ⴼ ⵡⴰⵖⴰⵍ ⴰⴷ. <ref name=":5">{{cite web|url=https://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|last=Rule|first=Sheila|date=5 November 1989|title=Sherlock Holmes's Mail: Not Too Mysterious|website=[[The New York Times]]|access-date=10 March 2016|archive-date=11 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311030721/http://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|url-status=live}}</ref><ref name=":6">{{Cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-date=10 January 2022|url-access=subscription|url-status=live|title=Winston Churchill didn't really exist, say teens|last=Simpson|first=Aislinn|date=4 February 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=30 December 2019|language=en-GB|issn=0307-1235}}{{cbignore}}</ref><ref>{{Cite news|last=Scott|first=C. T.|date=2021-10-06|title=The curious incident of Sherlock Holmes's real-life secretary|newspaper=The Economist|url=https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|access-date=2021-10-10|issn=0013-0613|archive-date=10 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211010164947/https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|url-status=live}}</ref> ⵉⵎⵖⵔⵉⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴽⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⴰⵇⵇⵕⴰⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵡⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵜⵔⴰⵔⵜ ⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ (ⵉⴼⴰⵏⴷⵓⵎⵏ - fandom),<ref name=":3">{{cite news|url=http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|title=How Sherlock Holmes changed the world|last=Armstrong|first=Jennifer Keishin|date=6 January 2016|access-date=20 December 2019|publisher=BBC|archive-date=17 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180217093624/http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|url-status=live}}</ref> ⵉⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵉⵏⴹⴼⵓⵕⵏ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵎⵢⴰⵙⵙⴰⵖⵏⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ. == ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ == [[File:Arthur Conan Doyle by Walter Benington, 1914.png|thumb|upright|[[Sir Arthur Conan Doyle]] (1859–1930), ⵡⴰⵍⵍⵉ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⴳ 1914]] «ⵙⵉ. ⵓⴳⵢⵓⵙⵜ ⴷⵢⵓⴱⴰⵏ» ⵏ ⵉⴷⴳⴰⵔ ⴰⵍⵍⴰⵏ ⴱⵓ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵏⵜⵉ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵜⵉⵜⵔⴰⵔⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ ⵜⴰⵎⴰⵔⵓⵔⵜ, ⵉⴳ ⵓⵍⴰ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵓⵎⴰⵏⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏⵏⵙ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ.<ref> {{Cite book|last = Sova|first = Dawn B.|title = Edgar Allan Poe: A to Z|publisher = Checkmark Books|year = 2001|edition = Paperback|isbn = 0-8160-4161-X|pages = [https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162 162–163]|url = https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162}}</ref> ⵢⵓⵔⴰ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ: "ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⵢⴰⵜ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⴱⵓ ⵜⴳⴰ ⴰⵥⵓⵕ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵜⴳⵎⵎⴰ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵏⵏⵙ ... ⵎⴰⵏⵉ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴳⵉⵙ ⵉⵚⵓⴹ ⴱⵓ ⵉⵎⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⴷⵔⵜ?".<ref>{{Cite book|last = Knowles|first = Christopher|title = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|year = 2007|publisher = Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|page=67|title-link = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}}</ref> ⵖⵉⴽ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ «ⵎⵓⵙⵢⵓ ⵍⵓⴽⵓⵇ» ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵉⵎⵉⵍ ⴳⴰⴱⵓⵔⵢⵓ, ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏⵜ ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⵜⵍⴽⵎ ⵜⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⴼⵍⵍⴰ ⵖ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ. ⵓⵍⴰ ⴰⵡⴰⵍ ⴷ ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵔ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵡⵉⵏ ⵍⵓⴽⵓⵇ.<ref>{{Cite book|title=The Oxford Sherlock Holmes: The Adventures of Sherlock Holmes|last=Conan Doyle|first=Arthur|publisher=Oxford University Press|year=1993|editor-last=Lancelyn Green|editor-first=Richard|location=Oxford|pages=xv}}</ref><ref>{{Cite web|last=Sims|first=Michael|date=25 January 2017|title=How Sherlock Holmes Got His Name|url=https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|access-date=11 November 2020|website=Literary Hub|language=en-US|archive-date=16 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716112159/https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|url-status=live}}</ref> ⵉⵏⵏⴰ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵙ ⵓⵙⴰⴳⵎ ⵙⵖ ⴷⴰⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏ ⵊⵓⵙⵉⴼ ⴱⵉⵍ, ⵢⴰⵏ ⵓⵏⴱⵔⴰⵢ ⵖ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⴰⴳⵍⴷⴰⵏ ⵏ ⵉⴷⵉⵏⴱⵔⴰ, ⵍⵍⵉ ⵉⵎⵏⴰⴳⴳⴰⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵖ 1877, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴷⴰⵔⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⴰⵔⴰ.<ref>{{cite book|last=Lycett|first=Andrew|title=The Man Who Created Sherlock Holmes: The Life and Times of Sir Arthur Conan Doyle|publisher=Free Press|year=2007|isbn=978-0-7432-7523-1|pages=[https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53 53–54, 190]|url=https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53}}</ref> ⵣⵓⵏⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴱⵉⵍ ⵙ ⵓⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵜⵉⵅⴰⵜⴰⵔⵉⵏ ⵣⵖ ⵉⵣⵍⴰⵎⵏ ⵉⵏⵖⴷⵏ. ⵢⵓⵔⴰ ⴱⵉⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵜ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵉⵎⴰⵟⵍⵏ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet».<ref>Doyle, Arthur Conan. ''[https://www.google.com/books/edition/A_Study_in_Scarlet/t7ZDAQAAMAAJ?hl=en&gbpv=1&pg=PR9 A Study in Scarlet: And, The Sign of Four]''. United Kingdom, Smith, Elder & Company, 1903. ix–xvii.</ref> ⵉⵏⴰⴽⵕ ⴷⴰⵖ ⴱⵉⵍ ⵜⵉⴽⵜⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⵙⴰⴳⵎ ⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⴰⴷ, ⵢⴰⵔⴰ ⵉ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ ⴰⵙ: "ⴽⵢⵢⵉⵏ ⵏⵉⵜ ⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵜⵙⵙⵏⵜ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⴱⴰⵀⵔⴰ".<ref>{{cite book|last=Barring-Gould|first=William S.|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter, Inc.|isbn=0-517-50291-7|page=8|year=1974}}</ref> ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴳⵔⴰⴼⵏ ⴷ ⵉⵙⵓⴳⴰⵎ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵊⵊⵓ ⵜⵏ ⵉⵙⵙⴰⴽⵣ ⴷⵡⴰⵢⵍ, ⵣⵓⵏ ⴷ «ⵎⴰⴽⵙⵉⵎⵉⵍⵢⴰⵏ ⵀⵉⵍⵍⵉⵔ», ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⴰⵡⵉ «ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ». ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1871 (16 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴷ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ), ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⴷ ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴳⵓⵔⴰⵙ, ⵉⵡⵔⵉⵡⵔ ⵉⴳ ⴰⵎⵖⵍⵙⵓ, ⵉⴳ ⵎⴳⴰⵍⴰⵎⵓⵏ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵎⵓⵏⴰ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⴰⵔ ⵉⴽⵎⵎⵉ ⵍⴰⴼⵢⵓⵏ, ⴷ ⴰⵔ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵖ ⴱⴰⵔⵉⵣ.<ref>{{cite book|title = Peter D. O'Neill, foreword to ''Maximilien Heller''|url = https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3|access-date = 10 November 2015|isbn = 9781901414301|last1 = Cauvain|first1 = Henry|year = 2006|publisher = Glen Segell Publishers|archive-date = 19 February 2024|archive-url = https://web.archive.org/web/20240219042323/https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3#v=onepage&q&f=false|url-status = live}}</ref><ref>{{cite web|title=¿Fue Sherlock Holmes un plagio?|url=http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|newspaper=[[ABC (newspaper)|ABC]]|date=22 February 2015|access-date=10 November 2015|archive-date=17 November 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151117033314/http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=''Maximilien Holmes. How Intertextuality Influences Translation'', by Sandro Maria Perna, Università degli Studi di Padova 2013/14|url=http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|access-date=10 November 2015|archive-date=3 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181103230818/http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|url-status=dead}}</ref> ⵓⵔ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵉⵙ ⵉⵖⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏⵉⵖ ⴷ ⵓⵀⵓ ⵎⴰⵛⵛ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏⵙⵙⵏ ⵉ ⵜⴼⵔⴰⵏⵙⵉⵙⵜ.<ref>{{Cite web|url=https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|title=France|website=The Arthur Conan Doyle Encyclopedia|access-date=22 June 2018|archive-date=23 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180623005023/https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|url-status=live}}</ref> == ⵥⵕ ⵙⵓⵍ == • [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] • [[ⴽⵓⵏⴰⵏ ⵉⴷⵓⴳⴰⵡⴰ]] • [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]] • [[ⵍⵓⵏⴷⵓⵏ]] • [[ⵍⴱⵓⵍⵉⵙ]] == ⵜⵉⵖⵔⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ == * {{Cite book|last=Accardo|first=Pasquale J.|title=Diagnosis and Detection: Medical Iconography of Sherlock Holmes|publisher=Fairleigh Dickinson University Press|location=Madison, NJ|year=1987|isbn=0-517-50291-7}} * {{Cite book|last=Baring-Gould|first=William|author-link=William S. Baring-Gould|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter|location=New York|year=1967|isbn=0-517-50291-7}} * {{Cite book|last=Baring-Gould|first=William|author-link=William S. Baring-Gould|title=Sherlock Holmes of Baker Street: The Life of the World's First Consulting Detective|title-link=Sherlock Holmes of Baker Street|publisher=Clarkson N. Potter|location=New York|year=1962|oclc=63103488}} * {{Cite book|last=Blakeney|first=T. S.|title=Sherlock Holmes: Fact or Fiction?|publisher=Prentice Hall & IBD|location=London|year=1994|isbn=1-883402-10-7}} * {{Cite book|last=Bradley|first=Alan|title=Ms Holmes of Baker Street: The Truth About Sherlock|publisher=University of Alberta Press|location=Alberta|year=2004|isbn=0-88864-415-9|url=https://archive.org/details/msholmesofbakers00brad}} * {{Cite book|last=Campbell|first=Mark|title=Sherlock Holmes|publisher=Pocket Essentials|location=London|year=2007|isbn=978-0-470-12823-7}} * {{Cite book|last=Dakin|first=David|title=A Sherlock Holmes Commentary|publisher=David & Charles|location=Newton Abbot|year=1972|isbn=0-7153-5493-0}} * {{cite journal |author=De Brie, Jo |date=Spring 2024 |title=How Sherlock Holmes can change through translation and adaptation: a case study of 'The Red-Headed League' |journal=Clues|volume=42 |issue=1 |pages=64–74}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=Eliminate the Impossible: An Examination of the World of Sherlock Holmes on Page and Screen|publisher=MX Publishing|location=London|year=2008|isbn=978-1-904312-31-4}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=Close to Holmes: A Look at the Connections Between Historical London, Sherlock Holmes and Sir Arthur Conan Doyle|publisher=MX Publishing|location=London|year=2009|isbn=978-1-904312-50-5}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=The Norwood Author: Arthur Conan Doyle and the Norwood Years (1891–1894)|publisher=MX Publishing|location=London|year=2010|isbn=978-1-904312-69-7}} * Fenoli Marc, Qui a tué Sherlock Holmes ? [Who shot Sherlock Holmes ?], Review L'Alpe 45, Glénat-Musée Dauphinois, Grenoble-France, 2009. {{ISBN|978-2-7234-6902-9}} * {{Cite book|last=Green|first=Richard Lancelyn|title=The Sherlock Holmes Letters|publisher=University of Iowa Press|location=Iowa City|year=1987|isbn=0-87745-161-3}} * {{Cite book|last=Hall|first=Trevor|title=Sherlock Holmes: Ten Literary Studies|publisher=Duckworth|location=London|year=1969|isbn=0-7156-0469-4}} * {{Cite book|last=Hall|first=Trevor|title=Sherlock Holmes and his Creator|publisher=St Martin's Press|location=New York|year=1977|isbn=0-312-71719-9}} * {{Cite book|last=Hammer|first=David|title=The Before-Breakfast Pipe of Mr. Sherlock Holmes|publisher=Wessex Pr.|location=London|year=1995|isbn=0-938501-21-6}} * {{Cite book|last=Harrison|first=Michael|title=The World of Sherlock Holmes|publisher=Frederick Muller Ltd.|location=London|year=1973}} * {{Cite book|last=Jones|first=Kelvin|title=Sherlock Holmes and the Kent Railways|publisher=Meresborough Books|location=Sittingborne, Kent|year=1987|isbn=0-948193-25-5}} * {{Cite book|last=Keating|first=H. R. F.|title=Sherlock Holmes: The Man and His World|publisher=Castle|location=Edison, NJ|year=2006|isbn=0-7858-2112-0|url=https://archive.org/details/sherlockholmesma0000keat}} * {{Cite book|last=Kestner|first=Joseph|title=Sherlock's Men: Masculinity, Conan Doyle and Cultural History|publisher=Ashgate|location=Farnham|year=1997|isbn=1-85928-394-2}} * {{Cite book|last=King|first=Joseph A.|title=Sherlock Holmes: From Victorian Sleuth to Modern Hero|publisher=Scarecrow Press|location=Lanham, US|year=1996|isbn=0-8108-3180-5}} * {{Cite book|last=Klinger|first=Leslie|author-link=Leslie S. Klinger|title=The Sherlock Holmes Reference Library|publisher=Gasogene Books|location=Indianapolis|year=1998|isbn=0-938501-26-7}} * {{Cite book|last=Knowles|first=Christopher|title=Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|location=San Francisco|year=2007|publisher=Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|title-link=Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}} * {{Cite book|last=Lester|first=Paul|title=Sherlock Holmes in the Midlands|publisher=Brewin Books|location=Studley, Warwickshire|year=1992|isbn=0-947731-85-7}} * Lieboe, Eli. ''Doctor Joe Bell: Model for Sherlock Holmes''. Bowling Green, Ohio: Bowling Green University Popular Press, 1982; Madison, Wisconsin: [[University of Wisconsin Press]], 2007. {{ISBN|978-0-87972-198-5}} * {{Cite book|last=McClure|first=Michael|title=Sherlock Holmes and the Cryptic Clues|publisher=Baskerville Productions|location=Chester, IL|year=2020|isbn=978-0-9981084-7-6}} * {{Cite book|last=Mitchelson|first=Austin|title=The Baker Street Irregular: Unauthorised Biography of Sherlock Holmes|publisher=Ian Henry Publications Ltd|location=Romford|year=1994|isbn=0-8021-4325-3}} * {{Cite book|last=Payne|first=David S.|title=Myth and Modern Man in Sherlock Holmes: Sir Arthur Conan Doyle and the Uses of Nostalgia|publisher=Gaslight's Publications|location=Bloomington, Ind|year=1992|isbn=0-934468-29-X}} * {{Cite book|last=Redmond|first=Christopher|title=In Bed with Sherlock Holmes: Sexual Elements in Conan Doyle's Stories|publisher=Players Press|location=London|year=1987|isbn=0-8021-4325-3}} * {{Cite book|last=Redmond|first=Donald|title=Sherlock Holmes: A Study in Sources|publisher=McGill-Queen's University Press|location=Quebec|year=1983|isbn=0-7735-0391-9|url-access=registration|url=https://archive.org/details/sherlockholmesst0000redm}} * {{Cite book|last=Rennison|first=Nick|title=Sherlock Holmes. The Unauthorized Biography|publisher=Grove Press|location=London|year=2007|isbn=978-0-8021-4325-9}} * {{Cite book|last=Richards|first=Anthony John|title=Holmes, Chemistry and the Royal Institution: A Survey of the Scientific Works of Sherlock Holmes and His Relationship with the Royal Institution of Great Britain|publisher=Irregulars Special Press|location=London|year=1998|isbn=0-7607-7156-1|url-access=registration|url=https://archive.org/details/bedsidecompanion0000rile}} * {{Cite book|last=Riley|first=Dick|title=The Bedside Companion to Sherlock Holmes|publisher=Barnes & Noble Books|location=New York|year=2005|isbn=0-7607-7156-1|url-access=registration|url=https://archive.org/details/bedsidecompanion0000rile}} * {{Cite book|last=Riley|first=Peter|title=The Highways and Byways of Sherlock Holmes|publisher=P.&D. Riley|location=London|year=2005|isbn=978-1-874712-78-7}} * {{Cite book|last=Roy|first=Pinaki|title=The Manichean Investigators: A Postcolonial and Cultural Rereading of the Sherlock Holmes and Byomkesh Bakshi Stories|publisher=Sarup and Sons|location=New Delhi|year=2008|isbn=978-81-7625-849-4}} * {{cite book|last1=Sebeok|first1=Thomas|year=1984|last2=Umiker-Sebeok|first2=Jean|chapter='You Know My Method': A Juxtaposition of Charles S. Peirce and Sherlock Holmes|pages=11–54|title=The Sign of Three: Dupin, Holmes, Peirce|editor-last=Eco|editor-first=Umberto|editor-link=Umberto Eco|editor2-last=Sebeok|editor2-first=Thomas|editor2-link=Thomas Sebeok|location=Bloomington, IN|publisher=History Workshop, Indiana University Press|chapter-url=http://www.visual-memory.co.uk/b_resources/abduction.html|isbn=978-0-253-35235-4|oclc=9412985|access-date=22 January 2012|archive-date=11 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210211194603/http://www.visual-memory.co.uk/b_resources/abduction.html|url-status=live}} Previously published as chapter 2, pp.&nbsp;17–52 of {{cite book|last=Sebeok|first=Thomas|year=1981|title=The Play of Musement|url=https://archive.org/details/playofmusement0000sebe|url-access=registration|location=Bloomington, IN|publisher=Indiana University Press|isbn=978-0-253-39994-6|lccn=80008846|oclc=7275523}} * {{Cite book|last=Shaw|first=John B.|title=Encyclopedia of Sherlock Holmes: A Complete Guide to the World of the Great Detective|publisher=Pavilion Books|location=London|year=1995|isbn=1-85793-502-0}} * {{Cite book|last=Sova|first=Dawn B.|title=Edgar Allan Poe: A to Z|publisher=Checkmark Books|location=New York|year=2001|edition=Paperback|isbn=0-8160-4161-X|url-access=registration|url=https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova}} * {{Cite book|last=Starrett|first=Vincent|title=The Private Life of Sherlock Holmes|publisher=Prentice Hall & IBD|location=London|year=1993|isbn=978-1-883402-05-1}} * {{Cite book|last=Tracy|first=Jack|title=The Sherlock Holmes Encyclopedia: Universal Dictionary of Sherlock Holmes|publisher=Crescent Books|location=London|year=1988|isbn=0-517-65444-X}} * {{Cite book|last=Tracy|first=Jack|title=Subcutaneously, My Dear Watson: Sherlock Holmes and the Cocaine Habit|publisher=Gaslight Publications|location=Bloomington, Ind.|year=1996|isbn=0-934468-25-7}} * {{Cite book|last=Wagner|first=E. J.|title=La Scienza di Sherlock Holmes|publisher=Bollati Boringheri|location=Torino|year=2007|isbn=978-0-470-12823-7}} * {{Cite book|last=Weller|first=Philip|title=The Life and Times of Sherlock Holmes|publisher=Bracken Books|location=Simsbury|year=1993|isbn=1-85891-106-0}} * {{Cite book|last=Wexler|first=Bruce|title=The Mysterious World of Sherlock Holmes|publisher=Running Press|location=London|year=2008|isbn=978-0-7624-3252-3}} {{Refend}} == ⵉⵣⴷⴰⵢⵏ ⴳⵎⴹⵏⵉⵏ == * [http://www.Sherlock-Holmes.co.uk The Sherlock Holmes Museum] 221b Baker Street London NW1 6XE England. * {{Cite web|url=https://archive.org/details/SherlockHolmes_201702|title=Sherlock Holmes|date=8 July 1930|work=[[Internet Archive]]}} * [https://openplaques.org/people/2196 Sherlock Holmes plaques] on openplaques.org * [https://dickens.stanford.edu/sherlockholmes/index.html Discovering Sherlock Holmes] at Stanford University * [https://www.chesshistory.com/winter/extra/holmes.html Chess and Sherlock Holmes] essay by [[Edward Winter (chess historian)|Edward Winter]] * [https://www.wsj.com/articles/SB10001424052748704240504574585840677394758 "The Burden of Holmes"] – 23.12.09 article in ''[[The Wall Street Journal]]'' * [https://etc.usf.edu/lit2go/author/d/doyle.html Sir Arthur Conan Doyle audio books] by Lit2Go from the [[University of South Florida]] == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == 2tvov4tna9tt50zw850m5uvb846ef7m 198018 198017 2026-10-29T02:53:23Z Aɣaras iḍlan 211 /* */ 198018 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} «'''ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ'''» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ|ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ]] ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵍⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⴷ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵖ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1887 ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet» (A Study in Scarlet). ⵉⵜⵜⵡⴰⵙⵙⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏ ⵎⴰ ⴷ ⴼⴼⵖⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ «ⴷⵓ ⵙⵜⵔⴰⵏⴷ ⵎⴰⴳⴰⵣⵉⵏ» (The Strand Magazine), ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵏ «ⵜⴰⴼⴹⴹⴰⵃⵜ ⵖ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ» (A Scandal in Bohemia) ⵖ 1891; ⴰⵔ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⴼⴼⵓⵖⵏⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵖ ⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ 1927, ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵍⴽⵎⵏⵜ ⵖ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⴽⴽⵓⵥ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ 56 ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ. ⴽⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏⵜ, ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵜ, ⵎⵙⴰⵔⵏⵜ ⵖ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵔⵢⴰⵏ ⵏⵉⵖ ⴰⴷⵡⴰⵔⴷⵉⵢ ⴳⵔ 1880 ⴷ 1914. ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⵏⵜ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵣⴰⵏⵏⴰ ⵏⵏⵙ, ⴰⵎⵙⵏⵉⵊⵊⵉ ⵏ ⵊⵓⵏ ⵀ. ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ, ⵍⵍⵉ ⴱⴷⴷⴰ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ ⵉⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴷⴷⵓⵖ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⴽⵜ ⵏ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ (221B Baker Street), ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵖ ⴰ ⵙ ⵙⵙⵏⵜⵉⵏⵜ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ. ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ,.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|title=Sherlock Holmes, the world's most famous literary detective|last=Sutherland|first=John|publisher=British Library|access-date=3 July 2018|archive-date=28 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170628192901/http://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|url-status=dead}}</ref> ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⴳⴰ ⵡⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ. ⴰⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵉⴷ 1990, ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 25,000 ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ, ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ, ⵉⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⴰ ⵖ ⴷ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⵙⵙⵜⵉ ⵜ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ "ⴳⵉⵏⵉⵙ" ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵉⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴽⵔⵉⴽ ⴰⵏⴼⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|title=Sherlock Holmes awarded title for most portrayed literary human character in film & TV|date=14 May 2012|publisher=Guinness World Records|language=en-GB|access-date=5 January 2020|archive-date=10 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210150701/https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|url-status=live}}</ref> ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵍⴽⵎ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜⵖⴰⵍⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵖⴰⵙ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵏⵉⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ; ⴼ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰ ⴼ ⵙⴽⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ ⴼ ⵡⴰⵖⴰⵍ ⴰⴷ. <ref name=":5">{{cite web|url=https://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|last=Rule|first=Sheila|date=5 November 1989|title=Sherlock Holmes's Mail: Not Too Mysterious|website=[[The New York Times]]|access-date=10 March 2016|archive-date=11 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311030721/http://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|url-status=live}}</ref><ref name=":6">{{Cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-date=10 January 2022|url-access=subscription|url-status=live|title=Winston Churchill didn't really exist, say teens|last=Simpson|first=Aislinn|date=4 February 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=30 December 2019|language=en-GB|issn=0307-1235}}{{cbignore}}</ref><ref>{{Cite news|last=Scott|first=C. T.|date=2021-10-06|title=The curious incident of Sherlock Holmes's real-life secretary|newspaper=The Economist|url=https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|access-date=2021-10-10|issn=0013-0613|archive-date=10 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211010164947/https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|url-status=live}}</ref> ⵉⵎⵖⵔⵉⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴽⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⴰⵇⵇⵕⴰⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵡⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵜⵔⴰⵔⵜ ⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ (ⵉⴼⴰⵏⴷⵓⵎⵏ - fandom),<ref name=":3">{{cite news|url=http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|title=How Sherlock Holmes changed the world|last=Armstrong|first=Jennifer Keishin|date=6 January 2016|access-date=20 December 2019|publisher=BBC|archive-date=17 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180217093624/http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|url-status=live}}</ref> ⵉⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵉⵏⴹⴼⵓⵕⵏ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵎⵢⴰⵙⵙⴰⵖⵏⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ. == ⵜⴰⴼⵏⵖⵓⴷⵔⵜ == [[File:A Study in Scarlet from Beeton's Christmas Annual 1887.jpg|thumb|upright|right|alt=Magazine cover featuring ''A Study in Scarlet'', with drawing of a man lighting a lamp|ⵜⴰⵙⵏⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⵉⵎⴷⵍⵜ ⵏ ⵜⵓⵚⴼⵉⴹⵜ 1887 ⵜⵓⵚⴼⵉⴹⵜ ⵏ ''[[Beeton's Christmas Annual]]'', ⴷⴰ ⵢⴰⵎⵓⵏⵏ ⴰⵏⴼⵉⵍⴰⵍ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ (''[[A Study in Scarlet]]'')]] ⵢⴰⵜ ⵜⵓⴳⴳⴰ ⵖⴼ ⵡⴰⵡⵜⴰⵢ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ «ⵜⴰⴳⴰⵏⵣⴰ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓⵜ» (His Last Bow) ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ ⵜⵍⴰⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⴳⵔ 1853 ⴷ 1854; ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ, ⵍⵍⵉ ⵉⵎⵙⴰⵔⵏ ⵖ ⵖⵓⵛⵜ 1914, ⴰⵔ ⵜ ⵜⵎⵎⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵍⴽⵎ 60 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵖ ⵡⴰⵡⵜⴰⵢ. ⵓⵔ ⵜⵜⵢⴰⵡⴱⴷⴰⵔⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵡⵏ ⵏⵏⵙ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵉⴱⴷⵔ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵎⴰⵙ ⴷ "ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ" ⵏⵏⵙ ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴳⴰⵏ "ⵉⴷ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⵖ ⵜⵎⴰⵣⵉⵔⵜ" (country squires). ⵖ «ⵜⵎⴰⵔⵔⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵖⵍ ⴰⴳⵔⵉⴽ», ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵊⵊⴷⴷⴰⵙ ⵜⴳⴰ ⵓⵍⵜⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵏⴰⵥⵓⵕ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⴰⵡⵉ "ⴼⵉⵔⵏⵉ", ⴱⵍⴰ ⵉⵙⵙⵉⵙⴼⵉⵡ ⵉⵙ ⴷ «ⴽⵍⵓⴷ ⵊⵓⵣⵉⴼ», «ⴽⴰⵕⵍ», ⵏⵉⵖ ⴷ «ⵀⵓⵕⴰⵙ ⴼⵉⵔⵏⵉ» ⴰⵢⴰⵏⵏ. == ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ == [[File:Arthur Conan Doyle by Walter Benington, 1914.png|thumb|upright|[[Sir Arthur Conan Doyle]] (1859–1930), ⵡⴰⵍⵍⵉ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⴳ 1914]] «ⵙⵉ. ⵓⴳⵢⵓⵙⵜ ⴷⵢⵓⴱⴰⵏ» ⵏ ⵉⴷⴳⴰⵔ ⴰⵍⵍⴰⵏ ⴱⵓ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵏⵜⵉ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵜⵉⵜⵔⴰⵔⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ ⵜⴰⵎⴰⵔⵓⵔⵜ, ⵉⴳ ⵓⵍⴰ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵓⵎⴰⵏⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏⵏⵙ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ.<ref> {{Cite book|last = Sova|first = Dawn B.|title = Edgar Allan Poe: A to Z|publisher = Checkmark Books|year = 2001|edition = Paperback|isbn = 0-8160-4161-X|pages = [https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162 162–163]|url = https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162}}</ref> ⵢⵓⵔⴰ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ: "ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⵢⴰⵜ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⴱⵓ ⵜⴳⴰ ⴰⵥⵓⵕ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵜⴳⵎⵎⴰ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵏⵏⵙ ... ⵎⴰⵏⵉ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴳⵉⵙ ⵉⵚⵓⴹ ⴱⵓ ⵉⵎⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⴷⵔⵜ?".<ref>{{Cite book|last = Knowles|first = Christopher|title = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|year = 2007|publisher = Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|page=67|title-link = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}}</ref> ⵖⵉⴽ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ «ⵎⵓⵙⵢⵓ ⵍⵓⴽⵓⵇ» ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵉⵎⵉⵍ ⴳⴰⴱⵓⵔⵢⵓ, ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏⵜ ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⵜⵍⴽⵎ ⵜⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⴼⵍⵍⴰ ⵖ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ. ⵓⵍⴰ ⴰⵡⴰⵍ ⴷ ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵔ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵡⵉⵏ ⵍⵓⴽⵓⵇ.<ref>{{Cite book|title=The Oxford Sherlock Holmes: The Adventures of Sherlock Holmes|last=Conan Doyle|first=Arthur|publisher=Oxford University Press|year=1993|editor-last=Lancelyn Green|editor-first=Richard|location=Oxford|pages=xv}}</ref><ref>{{Cite web|last=Sims|first=Michael|date=25 January 2017|title=How Sherlock Holmes Got His Name|url=https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|access-date=11 November 2020|website=Literary Hub|language=en-US|archive-date=16 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716112159/https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|url-status=live}}</ref> ⵉⵏⵏⴰ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵙ ⵓⵙⴰⴳⵎ ⵙⵖ ⴷⴰⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏ ⵊⵓⵙⵉⴼ ⴱⵉⵍ, ⵢⴰⵏ ⵓⵏⴱⵔⴰⵢ ⵖ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⴰⴳⵍⴷⴰⵏ ⵏ ⵉⴷⵉⵏⴱⵔⴰ, ⵍⵍⵉ ⵉⵎⵏⴰⴳⴳⴰⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵖ 1877, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴷⴰⵔⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⴰⵔⴰ.<ref>{{cite book|last=Lycett|first=Andrew|title=The Man Who Created Sherlock Holmes: The Life and Times of Sir Arthur Conan Doyle|publisher=Free Press|year=2007|isbn=978-0-7432-7523-1|pages=[https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53 53–54, 190]|url=https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53}}</ref> ⵣⵓⵏⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴱⵉⵍ ⵙ ⵓⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵜⵉⵅⴰⵜⴰⵔⵉⵏ ⵣⵖ ⵉⵣⵍⴰⵎⵏ ⵉⵏⵖⴷⵏ. ⵢⵓⵔⴰ ⴱⵉⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵜ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵉⵎⴰⵟⵍⵏ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet».<ref>Doyle, Arthur Conan. ''[https://www.google.com/books/edition/A_Study_in_Scarlet/t7ZDAQAAMAAJ?hl=en&gbpv=1&pg=PR9 A Study in Scarlet: And, The Sign of Four]''. United Kingdom, Smith, Elder & Company, 1903. ix–xvii.</ref> ⵉⵏⴰⴽⵕ ⴷⴰⵖ ⴱⵉⵍ ⵜⵉⴽⵜⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⵙⴰⴳⵎ ⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⴰⴷ, ⵢⴰⵔⴰ ⵉ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ ⴰⵙ: "ⴽⵢⵢⵉⵏ ⵏⵉⵜ ⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵜⵙⵙⵏⵜ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⴱⴰⵀⵔⴰ".<ref>{{cite book|last=Barring-Gould|first=William S.|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter, Inc.|isbn=0-517-50291-7|page=8|year=1974}}</ref> ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴳⵔⴰⴼⵏ ⴷ ⵉⵙⵓⴳⴰⵎ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵊⵊⵓ ⵜⵏ ⵉⵙⵙⴰⴽⵣ ⴷⵡⴰⵢⵍ, ⵣⵓⵏ ⴷ «ⵎⴰⴽⵙⵉⵎⵉⵍⵢⴰⵏ ⵀⵉⵍⵍⵉⵔ», ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⴰⵡⵉ «ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ». ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1871 (16 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴷ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ), ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⴷ ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴳⵓⵔⴰⵙ, ⵉⵡⵔⵉⵡⵔ ⵉⴳ ⴰⵎⵖⵍⵙⵓ, ⵉⴳ ⵎⴳⴰⵍⴰⵎⵓⵏ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵎⵓⵏⴰ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⴰⵔ ⵉⴽⵎⵎⵉ ⵍⴰⴼⵢⵓⵏ, ⴷ ⴰⵔ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵖ ⴱⴰⵔⵉⵣ.<ref>{{cite book|title = Peter D. O'Neill, foreword to ''Maximilien Heller''|url = https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3|access-date = 10 November 2015|isbn = 9781901414301|last1 = Cauvain|first1 = Henry|year = 2006|publisher = Glen Segell Publishers|archive-date = 19 February 2024|archive-url = https://web.archive.org/web/20240219042323/https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3#v=onepage&q&f=false|url-status = live}}</ref><ref>{{cite web|title=¿Fue Sherlock Holmes un plagio?|url=http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|newspaper=[[ABC (newspaper)|ABC]]|date=22 February 2015|access-date=10 November 2015|archive-date=17 November 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151117033314/http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=''Maximilien Holmes. How Intertextuality Influences Translation'', by Sandro Maria Perna, Università degli Studi di Padova 2013/14|url=http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|access-date=10 November 2015|archive-date=3 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181103230818/http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|url-status=dead}}</ref> ⵓⵔ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵉⵙ ⵉⵖⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏⵉⵖ ⴷ ⵓⵀⵓ ⵎⴰⵛⵛ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏⵙⵙⵏ ⵉ ⵜⴼⵔⴰⵏⵙⵉⵙⵜ.<ref>{{Cite web|url=https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|title=France|website=The Arthur Conan Doyle Encyclopedia|access-date=22 June 2018|archive-date=23 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180623005023/https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|url-status=live}}</ref> == ⵥⵕ ⵙⵓⵍ == • [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] • [[ⴽⵓⵏⴰⵏ ⵉⴷⵓⴳⴰⵡⴰ]] • [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]] • [[ⵍⵓⵏⴷⵓⵏ]] • [[ⵍⴱⵓⵍⵉⵙ]] == ⵜⵉⵖⵔⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ == * {{Cite book|last=Accardo|first=Pasquale J.|title=Diagnosis and Detection: Medical Iconography of Sherlock Holmes|publisher=Fairleigh Dickinson University Press|location=Madison, NJ|year=1987|isbn=0-517-50291-7}} * {{Cite book|last=Baring-Gould|first=William|author-link=William S. Baring-Gould|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter|location=New York|year=1967|isbn=0-517-50291-7}} * {{Cite book|last=Baring-Gould|first=William|author-link=William S. Baring-Gould|title=Sherlock Holmes of Baker Street: The Life of the World's First Consulting Detective|title-link=Sherlock Holmes of Baker Street|publisher=Clarkson N. Potter|location=New York|year=1962|oclc=63103488}} * {{Cite book|last=Blakeney|first=T. S.|title=Sherlock Holmes: Fact or Fiction?|publisher=Prentice Hall & IBD|location=London|year=1994|isbn=1-883402-10-7}} * {{Cite book|last=Bradley|first=Alan|title=Ms Holmes of Baker Street: The Truth About Sherlock|publisher=University of Alberta Press|location=Alberta|year=2004|isbn=0-88864-415-9|url=https://archive.org/details/msholmesofbakers00brad}} * {{Cite book|last=Campbell|first=Mark|title=Sherlock Holmes|publisher=Pocket Essentials|location=London|year=2007|isbn=978-0-470-12823-7}} * {{Cite book|last=Dakin|first=David|title=A Sherlock Holmes Commentary|publisher=David & Charles|location=Newton Abbot|year=1972|isbn=0-7153-5493-0}} * {{cite journal |author=De Brie, Jo |date=Spring 2024 |title=How Sherlock Holmes can change through translation and adaptation: a case study of 'The Red-Headed League' |journal=Clues|volume=42 |issue=1 |pages=64–74}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=Eliminate the Impossible: An Examination of the World of Sherlock Holmes on Page and Screen|publisher=MX Publishing|location=London|year=2008|isbn=978-1-904312-31-4}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=Close to Holmes: A Look at the Connections Between Historical London, Sherlock Holmes and Sir Arthur Conan Doyle|publisher=MX Publishing|location=London|year=2009|isbn=978-1-904312-50-5}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=The Norwood Author: Arthur Conan Doyle and the Norwood Years (1891–1894)|publisher=MX Publishing|location=London|year=2010|isbn=978-1-904312-69-7}} * Fenoli Marc, Qui a tué Sherlock Holmes ? [Who shot Sherlock Holmes ?], Review L'Alpe 45, Glénat-Musée Dauphinois, Grenoble-France, 2009. {{ISBN|978-2-7234-6902-9}} * {{Cite book|last=Green|first=Richard Lancelyn|title=The Sherlock Holmes Letters|publisher=University of Iowa Press|location=Iowa City|year=1987|isbn=0-87745-161-3}} * {{Cite book|last=Hall|first=Trevor|title=Sherlock Holmes: Ten Literary Studies|publisher=Duckworth|location=London|year=1969|isbn=0-7156-0469-4}} * {{Cite book|last=Hall|first=Trevor|title=Sherlock Holmes and his Creator|publisher=St Martin's Press|location=New York|year=1977|isbn=0-312-71719-9}} * {{Cite book|last=Hammer|first=David|title=The Before-Breakfast Pipe of Mr. Sherlock Holmes|publisher=Wessex Pr.|location=London|year=1995|isbn=0-938501-21-6}} * {{Cite book|last=Harrison|first=Michael|title=The World of Sherlock Holmes|publisher=Frederick Muller Ltd.|location=London|year=1973}} * {{Cite book|last=Jones|first=Kelvin|title=Sherlock Holmes and the Kent Railways|publisher=Meresborough Books|location=Sittingborne, Kent|year=1987|isbn=0-948193-25-5}} * {{Cite book|last=Keating|first=H. R. F.|title=Sherlock Holmes: The Man and His World|publisher=Castle|location=Edison, NJ|year=2006|isbn=0-7858-2112-0|url=https://archive.org/details/sherlockholmesma0000keat}} * {{Cite book|last=Kestner|first=Joseph|title=Sherlock's Men: Masculinity, Conan Doyle and Cultural History|publisher=Ashgate|location=Farnham|year=1997|isbn=1-85928-394-2}} * {{Cite book|last=King|first=Joseph A.|title=Sherlock Holmes: From Victorian Sleuth to Modern Hero|publisher=Scarecrow Press|location=Lanham, US|year=1996|isbn=0-8108-3180-5}} * {{Cite book|last=Klinger|first=Leslie|author-link=Leslie S. Klinger|title=The Sherlock Holmes Reference Library|publisher=Gasogene Books|location=Indianapolis|year=1998|isbn=0-938501-26-7}} * {{Cite book|last=Knowles|first=Christopher|title=Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|location=San Francisco|year=2007|publisher=Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|title-link=Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}} * {{Cite book|last=Lester|first=Paul|title=Sherlock Holmes in the Midlands|publisher=Brewin Books|location=Studley, Warwickshire|year=1992|isbn=0-947731-85-7}} * Lieboe, Eli. ''Doctor Joe Bell: Model for Sherlock Holmes''. Bowling Green, Ohio: Bowling Green University Popular Press, 1982; Madison, Wisconsin: [[University of Wisconsin Press]], 2007. {{ISBN|978-0-87972-198-5}} * {{Cite book|last=McClure|first=Michael|title=Sherlock Holmes and the Cryptic Clues|publisher=Baskerville Productions|location=Chester, IL|year=2020|isbn=978-0-9981084-7-6}} * {{Cite book|last=Mitchelson|first=Austin|title=The Baker Street Irregular: Unauthorised Biography of Sherlock Holmes|publisher=Ian Henry Publications Ltd|location=Romford|year=1994|isbn=0-8021-4325-3}} * {{Cite book|last=Payne|first=David S.|title=Myth and Modern Man in Sherlock Holmes: Sir Arthur Conan Doyle and the Uses of Nostalgia|publisher=Gaslight's Publications|location=Bloomington, Ind|year=1992|isbn=0-934468-29-X}} * {{Cite book|last=Redmond|first=Christopher|title=In Bed with Sherlock Holmes: Sexual Elements in Conan Doyle's Stories|publisher=Players Press|location=London|year=1987|isbn=0-8021-4325-3}} * {{Cite book|last=Redmond|first=Donald|title=Sherlock Holmes: A Study in Sources|publisher=McGill-Queen's University Press|location=Quebec|year=1983|isbn=0-7735-0391-9|url-access=registration|url=https://archive.org/details/sherlockholmesst0000redm}} * {{Cite book|last=Rennison|first=Nick|title=Sherlock Holmes. The Unauthorized Biography|publisher=Grove Press|location=London|year=2007|isbn=978-0-8021-4325-9}} * {{Cite book|last=Richards|first=Anthony John|title=Holmes, Chemistry and the Royal Institution: A Survey of the Scientific Works of Sherlock Holmes and His Relationship with the Royal Institution of Great Britain|publisher=Irregulars Special Press|location=London|year=1998|isbn=0-7607-7156-1|url-access=registration|url=https://archive.org/details/bedsidecompanion0000rile}} * {{Cite book|last=Riley|first=Dick|title=The Bedside Companion to Sherlock Holmes|publisher=Barnes & Noble Books|location=New York|year=2005|isbn=0-7607-7156-1|url-access=registration|url=https://archive.org/details/bedsidecompanion0000rile}} * {{Cite book|last=Riley|first=Peter|title=The Highways and Byways of Sherlock Holmes|publisher=P.&D. Riley|location=London|year=2005|isbn=978-1-874712-78-7}} * {{Cite book|last=Roy|first=Pinaki|title=The Manichean Investigators: A Postcolonial and Cultural Rereading of the Sherlock Holmes and Byomkesh Bakshi Stories|publisher=Sarup and Sons|location=New Delhi|year=2008|isbn=978-81-7625-849-4}} * {{cite book|last1=Sebeok|first1=Thomas|year=1984|last2=Umiker-Sebeok|first2=Jean|chapter='You Know My Method': A Juxtaposition of Charles S. Peirce and Sherlock Holmes|pages=11–54|title=The Sign of Three: Dupin, Holmes, Peirce|editor-last=Eco|editor-first=Umberto|editor-link=Umberto Eco|editor2-last=Sebeok|editor2-first=Thomas|editor2-link=Thomas Sebeok|location=Bloomington, IN|publisher=History Workshop, Indiana University Press|chapter-url=http://www.visual-memory.co.uk/b_resources/abduction.html|isbn=978-0-253-35235-4|oclc=9412985|access-date=22 January 2012|archive-date=11 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210211194603/http://www.visual-memory.co.uk/b_resources/abduction.html|url-status=live}} Previously published as chapter 2, pp.&nbsp;17–52 of {{cite book|last=Sebeok|first=Thomas|year=1981|title=The Play of Musement|url=https://archive.org/details/playofmusement0000sebe|url-access=registration|location=Bloomington, IN|publisher=Indiana University Press|isbn=978-0-253-39994-6|lccn=80008846|oclc=7275523}} * {{Cite book|last=Shaw|first=John B.|title=Encyclopedia of Sherlock Holmes: A Complete Guide to the World of the Great Detective|publisher=Pavilion Books|location=London|year=1995|isbn=1-85793-502-0}} * {{Cite book|last=Sova|first=Dawn B.|title=Edgar Allan Poe: A to Z|publisher=Checkmark Books|location=New York|year=2001|edition=Paperback|isbn=0-8160-4161-X|url-access=registration|url=https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova}} * {{Cite book|last=Starrett|first=Vincent|title=The Private Life of Sherlock Holmes|publisher=Prentice Hall & IBD|location=London|year=1993|isbn=978-1-883402-05-1}} * {{Cite book|last=Tracy|first=Jack|title=The Sherlock Holmes Encyclopedia: Universal Dictionary of Sherlock Holmes|publisher=Crescent Books|location=London|year=1988|isbn=0-517-65444-X}} * {{Cite book|last=Tracy|first=Jack|title=Subcutaneously, My Dear Watson: Sherlock Holmes and the Cocaine Habit|publisher=Gaslight Publications|location=Bloomington, Ind.|year=1996|isbn=0-934468-25-7}} * {{Cite book|last=Wagner|first=E. J.|title=La Scienza di Sherlock Holmes|publisher=Bollati Boringheri|location=Torino|year=2007|isbn=978-0-470-12823-7}} * {{Cite book|last=Weller|first=Philip|title=The Life and Times of Sherlock Holmes|publisher=Bracken Books|location=Simsbury|year=1993|isbn=1-85891-106-0}} * {{Cite book|last=Wexler|first=Bruce|title=The Mysterious World of Sherlock Holmes|publisher=Running Press|location=London|year=2008|isbn=978-0-7624-3252-3}} {{Refend}} == ⵉⵣⴷⴰⵢⵏ ⴳⵎⴹⵏⵉⵏ == * [http://www.Sherlock-Holmes.co.uk The Sherlock Holmes Museum] 221b Baker Street London NW1 6XE England. * {{Cite web|url=https://archive.org/details/SherlockHolmes_201702|title=Sherlock Holmes|date=8 July 1930|work=[[Internet Archive]]}} * [https://openplaques.org/people/2196 Sherlock Holmes plaques] on openplaques.org * [https://dickens.stanford.edu/sherlockholmes/index.html Discovering Sherlock Holmes] at Stanford University * [https://www.chesshistory.com/winter/extra/holmes.html Chess and Sherlock Holmes] essay by [[Edward Winter (chess historian)|Edward Winter]] * [https://www.wsj.com/articles/SB10001424052748704240504574585840677394758 "The Burden of Holmes"] – 23.12.09 article in ''[[The Wall Street Journal]]'' * [https://etc.usf.edu/lit2go/author/d/doyle.html Sir Arthur Conan Doyle audio books] by Lit2Go from the [[University of South Florida]] == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == gebmml19p3mrssq2qquxr9vltcptiid 198020 198018 2026-10-29T09:06:08Z Aɣaras iḍlan 211 198020 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} «'''ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ'''» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ|ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ]] ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵍⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⴷ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵖ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1887 ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet» (A Study in Scarlet). ⵉⵜⵜⵡⴰⵙⵙⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏ ⵎⴰ ⴷ ⴼⴼⵖⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ «ⴷⵓ ⵙⵜⵔⴰⵏⴷ ⵎⴰⴳⴰⵣⵉⵏ» (The Strand Magazine), ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵏ «ⵜⴰⴼⴹⴹⴰⵃⵜ ⵖ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ» (A Scandal in Bohemia) ⵖ 1891; ⴰⵔ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⴼⴼⵓⵖⵏⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵖ ⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ 1927, ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵍⴽⵎⵏⵜ ⵖ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⴽⴽⵓⵥ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ 56 ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ. ⴽⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏⵜ, ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵜ, ⵎⵙⴰⵔⵏⵜ ⵖ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵔⵢⴰⵏ ⵏⵉⵖ ⴰⴷⵡⴰⵔⴷⵉⵢ ⴳⵔ 1880 ⴷ 1914. ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⵏⵜ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵣⴰⵏⵏⴰ ⵏⵏⵙ, ⴰⵎⵙⵏⵉⵊⵊⵉ ⵏ ⵊⵓⵏ ⵀ. ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ, ⵍⵍⵉ ⴱⴷⴷⴰ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ ⵉⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴷⴷⵓⵖ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⴽⵜ ⵏ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ (221B Baker Street), ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵖ ⴰ ⵙ ⵙⵙⵏⵜⵉⵏⵜ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ. ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ,.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|title=Sherlock Holmes, the world's most famous literary detective|last=Sutherland|first=John|publisher=British Library|access-date=3 July 2018|archive-date=28 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170628192901/http://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|url-status=dead}}</ref> ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⴳⴰ ⵡⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ. ⴰⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵉⴷ 1990, ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 25,000 ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ, ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ, ⵉⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⴰ ⵖ ⴷ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⵙⵙⵜⵉ ⵜ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ "ⴳⵉⵏⵉⵙ" ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵉⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴽⵔⵉⴽ ⴰⵏⴼⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|title=Sherlock Holmes awarded title for most portrayed literary human character in film & TV|date=14 May 2012|publisher=Guinness World Records|language=en-GB|access-date=5 January 2020|archive-date=10 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210150701/https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|url-status=live}}</ref> ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵍⴽⵎ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜⵖⴰⵍⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵖⴰⵙ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵏⵉⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ; ⴼ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰ ⴼ ⵙⴽⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ ⴼ ⵡⴰⵖⴰⵍ ⴰⴷ. <ref name=":5">{{cite web|url=https://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|last=Rule|first=Sheila|date=5 November 1989|title=Sherlock Holmes's Mail: Not Too Mysterious|website=[[The New York Times]]|access-date=10 March 2016|archive-date=11 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311030721/http://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|url-status=live}}</ref><ref name=":6">{{Cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-date=10 January 2022|url-access=subscription|url-status=live|title=Winston Churchill didn't really exist, say teens|last=Simpson|first=Aislinn|date=4 February 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=30 December 2019|language=en-GB|issn=0307-1235}}{{cbignore}}</ref><ref>{{Cite news|last=Scott|first=C. T.|date=2021-10-06|title=The curious incident of Sherlock Holmes's real-life secretary|newspaper=The Economist|url=https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|access-date=2021-10-10|issn=0013-0613|archive-date=10 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211010164947/https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|url-status=live}}</ref> ⵉⵎⵖⵔⵉⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴽⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⴰⵇⵇⵕⴰⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵡⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵜⵔⴰⵔⵜ ⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ (ⵉⴼⴰⵏⴷⵓⵎⵏ - fandom),<ref name=":3">{{cite news|url=http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|title=How Sherlock Holmes changed the world|last=Armstrong|first=Jennifer Keishin|date=6 January 2016|access-date=20 December 2019|publisher=BBC|archive-date=17 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180217093624/http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|url-status=live}}</ref> ⵉⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵉⵏⴹⴼⵓⵕⵏ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵎⵢⴰⵙⵙⴰⵖⵏⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ. == ⵜⴰⴼⵏⵖⵓⴷⵔⵜ == [[File:A Study in Scarlet from Beeton's Christmas Annual 1887.jpg|thumb|upright|right|alt=Magazine cover featuring ''A Study in Scarlet'', with drawing of a man lighting a lamp|ⵜⴰⵙⵏⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⵉⵎⴷⵍⵜ ⵏ ⵜⵓⵚⴼⵉⴹⵜ 1887 ⵜⵓⵚⴼⵉⴹⵜ ⵏ ''[[Beeton's Christmas Annual]]'', ⴷⴰ ⵢⴰⵎⵓⵏⵏ ⴰⵏⴼⵉⵍⴰⵍ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ (''[[A Study in Scarlet]]'')]] ⵢⴰⵜ ⵜⵓⴳⴳⴰ ⵖⴼ ⵡⴰⵡⵜⴰⵢ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ «ⵜⴰⴳⴰⵏⵣⴰ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓⵜ» (His Last Bow) ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ ⵜⵍⴰⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⴳⵔ 1853 ⴷ 1854; ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ, ⵍⵍⵉ ⵉⵎⵙⴰⵔⵏ ⵖ ⵖⵓⵛⵜ 1914, ⴰⵔ ⵜ ⵜⵎⵎⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵍⴽⵎ 60 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵖ ⵡⴰⵡⵜⴰⵢ. ⵓⵔ ⵜⵜⵢⴰⵡⴱⴷⴰⵔⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵡⵏ ⵏⵏⵙ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵉⴱⴷⵔ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵎⴰⵙ ⴷ "ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ" ⵏⵏⵙ ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴳⴰⵏ "ⵉⴷ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⵖ ⵜⵎⴰⵣⵉⵔⵜ" (country squires). ⵖ «ⵜⵎⴰⵔⵔⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵖⵍ ⴰⴳⵔⵉⴽ», ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵊⵊⴷⴷⴰⵙ ⵜⴳⴰ ⵓⵍⵜⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵏⴰⵥⵓⵕ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⴰⵡⵉ "ⴼⵉⵔⵏⵉ", ⴱⵍⴰ ⵉⵙⵙⵉⵙⴼⵉⵡ ⵉⵙ ⴷ «ⴽⵍⵓⴷ ⵊⵓⵣⵉⴼ», «ⴽⴰⵕⵍ», ⵏⵉⵖ ⴷ «ⵀⵓⵕⴰⵙ ⴼⵉⵔⵏⵉ» ⴰⵢⴰⵏⵏ. ⴳⵯⵎⴰⵙ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵍⵍⵉ ⵎⵉ ⵉⵙⵎⵏ «ⵎⴰⵢⴽⵔⵓⴼⵜ», ⵍⵍⵉ ⵜ ⵢⵓⴳⵔⵏ ⵙ ⵙⴰ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ, ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔ ⵖ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ. ⵉⵟⵟⴰⴼ ⵎⴰⵢⴽⵔⵓⴼⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⴷⵖⴰⵔⵜ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⵖ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜ ⵜⴰⵖⵔⵎⴰⵏⵜ ⵣⵓⵏ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵙⵉⵍⴰ ⵏ ⵉⵙⴼⴽⴰ ⵜⴰⵏⴼⴳⴰⵏⵜ (human database) ⵉ ⴽⵔⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵉⴷⵉⵙⵏ ⵏ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ. ⴰⵔ ⵉⵎⵎⴰⵍ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⴳⵯⵎⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵍⴰⵏ ⴰⴼⵓⵍⵍⵙ ⴳⵔⴰⵜⵙⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ, ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⵟⵟⵉⴼ ⵎⴰⵢⴽⵔⵓⴼⵜ ⴰⵡⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵙⵓⵙⵎ ⵙ ⵓⵙⵙⵉⵖⵥⵏ ⴰⵖⵙⵙⴰⵏ (physical investigation), ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵔⵉ ⴰⴷ ⵉⵣⵣⵔⴰⵢ ⴰⴽⵓⴷ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵍⴽⵍⵓⴱ ⵏ «ⴷⵢⵓⵊⵉⵏⵉⵙ» (Diogenes Club).<ref>Klinger I, pp. 637-639—"[[The Adventure of the Greek Interpreter|The Greek Interpreter]]"</ref><ref>{{Cite web|url=https://arthurconandoyle.co.uk/character/mycroft-holmes|title=Mycroft Holmes|last=Quigley|first=Michael J.|website=The Official Conan Doyle Estate Ltd.|access-date=27 December 2019|archive-date=27 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191227073317/https://arthurconandoyle.co.uk/character/mycroft-holmes|url-status=live}}</ref> == ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ == [[File:Arthur Conan Doyle by Walter Benington, 1914.png|thumb|upright|[[Sir Arthur Conan Doyle]] (1859–1930), ⵡⴰⵍⵍⵉ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⴳ 1914]] «ⵙⵉ. ⵓⴳⵢⵓⵙⵜ ⴷⵢⵓⴱⴰⵏ» ⵏ ⵉⴷⴳⴰⵔ ⴰⵍⵍⴰⵏ ⴱⵓ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵏⵜⵉ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵜⵉⵜⵔⴰⵔⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ ⵜⴰⵎⴰⵔⵓⵔⵜ, ⵉⴳ ⵓⵍⴰ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵓⵎⴰⵏⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏⵏⵙ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ.<ref> {{Cite book|last = Sova|first = Dawn B.|title = Edgar Allan Poe: A to Z|publisher = Checkmark Books|year = 2001|edition = Paperback|isbn = 0-8160-4161-X|pages = [https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162 162–163]|url = https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162}}</ref> ⵢⵓⵔⴰ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ: "ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⵢⴰⵜ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⴱⵓ ⵜⴳⴰ ⴰⵥⵓⵕ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵜⴳⵎⵎⴰ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵏⵏⵙ ... ⵎⴰⵏⵉ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴳⵉⵙ ⵉⵚⵓⴹ ⴱⵓ ⵉⵎⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⴷⵔⵜ?".<ref>{{Cite book|last = Knowles|first = Christopher|title = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|year = 2007|publisher = Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|page=67|title-link = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}}</ref> ⵖⵉⴽ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ «ⵎⵓⵙⵢⵓ ⵍⵓⴽⵓⵇ» ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵉⵎⵉⵍ ⴳⴰⴱⵓⵔⵢⵓ, ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏⵜ ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⵜⵍⴽⵎ ⵜⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⴼⵍⵍⴰ ⵖ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ. ⵓⵍⴰ ⴰⵡⴰⵍ ⴷ ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵔ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵡⵉⵏ ⵍⵓⴽⵓⵇ.<ref>{{Cite book|title=The Oxford Sherlock Holmes: The Adventures of Sherlock Holmes|last=Conan Doyle|first=Arthur|publisher=Oxford University Press|year=1993|editor-last=Lancelyn Green|editor-first=Richard|location=Oxford|pages=xv}}</ref><ref>{{Cite web|last=Sims|first=Michael|date=25 January 2017|title=How Sherlock Holmes Got His Name|url=https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|access-date=11 November 2020|website=Literary Hub|language=en-US|archive-date=16 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716112159/https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|url-status=live}}</ref> ⵉⵏⵏⴰ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵙ ⵓⵙⴰⴳⵎ ⵙⵖ ⴷⴰⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏ ⵊⵓⵙⵉⴼ ⴱⵉⵍ, ⵢⴰⵏ ⵓⵏⴱⵔⴰⵢ ⵖ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⴰⴳⵍⴷⴰⵏ ⵏ ⵉⴷⵉⵏⴱⵔⴰ, ⵍⵍⵉ ⵉⵎⵏⴰⴳⴳⴰⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵖ 1877, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴷⴰⵔⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⴰⵔⴰ.<ref>{{cite book|last=Lycett|first=Andrew|title=The Man Who Created Sherlock Holmes: The Life and Times of Sir Arthur Conan Doyle|publisher=Free Press|year=2007|isbn=978-0-7432-7523-1|pages=[https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53 53–54, 190]|url=https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53}}</ref> ⵣⵓⵏⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴱⵉⵍ ⵙ ⵓⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵜⵉⵅⴰⵜⴰⵔⵉⵏ ⵣⵖ ⵉⵣⵍⴰⵎⵏ ⵉⵏⵖⴷⵏ. ⵢⵓⵔⴰ ⴱⵉⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵜ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵉⵎⴰⵟⵍⵏ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet».<ref>Doyle, Arthur Conan. ''[https://www.google.com/books/edition/A_Study_in_Scarlet/t7ZDAQAAMAAJ?hl=en&gbpv=1&pg=PR9 A Study in Scarlet: And, The Sign of Four]''. United Kingdom, Smith, Elder & Company, 1903. ix–xvii.</ref> ⵉⵏⴰⴽⵕ ⴷⴰⵖ ⴱⵉⵍ ⵜⵉⴽⵜⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⵙⴰⴳⵎ ⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⴰⴷ, ⵢⴰⵔⴰ ⵉ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ ⴰⵙ: "ⴽⵢⵢⵉⵏ ⵏⵉⵜ ⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵜⵙⵙⵏⵜ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⴱⴰⵀⵔⴰ".<ref>{{cite book|last=Barring-Gould|first=William S.|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter, Inc.|isbn=0-517-50291-7|page=8|year=1974}}</ref> ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴳⵔⴰⴼⵏ ⴷ ⵉⵙⵓⴳⴰⵎ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵊⵊⵓ ⵜⵏ ⵉⵙⵙⴰⴽⵣ ⴷⵡⴰⵢⵍ, ⵣⵓⵏ ⴷ «ⵎⴰⴽⵙⵉⵎⵉⵍⵢⴰⵏ ⵀⵉⵍⵍⵉⵔ», ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⴰⵡⵉ «ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ». ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1871 (16 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴷ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ), ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⴷ ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴳⵓⵔⴰⵙ, ⵉⵡⵔⵉⵡⵔ ⵉⴳ ⴰⵎⵖⵍⵙⵓ, ⵉⴳ ⵎⴳⴰⵍⴰⵎⵓⵏ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵎⵓⵏⴰ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⴰⵔ ⵉⴽⵎⵎⵉ ⵍⴰⴼⵢⵓⵏ, ⴷ ⴰⵔ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵖ ⴱⴰⵔⵉⵣ.<ref>{{cite book|title = Peter D. O'Neill, foreword to ''Maximilien Heller''|url = https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3|access-date = 10 November 2015|isbn = 9781901414301|last1 = Cauvain|first1 = Henry|year = 2006|publisher = Glen Segell Publishers|archive-date = 19 February 2024|archive-url = https://web.archive.org/web/20240219042323/https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3#v=onepage&q&f=false|url-status = live}}</ref><ref>{{cite web|title=¿Fue Sherlock Holmes un plagio?|url=http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|newspaper=[[ABC (newspaper)|ABC]]|date=22 February 2015|access-date=10 November 2015|archive-date=17 November 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151117033314/http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=''Maximilien Holmes. How Intertextuality Influences Translation'', by Sandro Maria Perna, Università degli Studi di Padova 2013/14|url=http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|access-date=10 November 2015|archive-date=3 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181103230818/http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|url-status=dead}}</ref> ⵓⵔ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵉⵙ ⵉⵖⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏⵉⵖ ⴷ ⵓⵀⵓ ⵎⴰⵛⵛ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏⵙⵙⵏ ⵉ ⵜⴼⵔⴰⵏⵙⵉⵙⵜ.<ref>{{Cite web|url=https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|title=France|website=The Arthur Conan Doyle Encyclopedia|access-date=22 June 2018|archive-date=23 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180623005023/https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|url-status=live}}</ref> == ⵥⵕ ⵙⵓⵍ == • [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] • [[ⴽⵓⵏⴰⵏ ⵉⴷⵓⴳⴰⵡⴰ]] • [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]] • [[ⵍⵓⵏⴷⵓⵏ]] • [[ⵍⴱⵓⵍⵉⵙ]] == ⵜⵉⵖⵔⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ == * {{Cite book|last=Accardo|first=Pasquale J.|title=Diagnosis and Detection: Medical Iconography of Sherlock Holmes|publisher=Fairleigh Dickinson University Press|location=Madison, NJ|year=1987|isbn=0-517-50291-7}} * {{Cite book|last=Baring-Gould|first=William|author-link=William S. Baring-Gould|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter|location=New York|year=1967|isbn=0-517-50291-7}} * {{Cite book|last=Baring-Gould|first=William|author-link=William S. Baring-Gould|title=Sherlock Holmes of Baker Street: The Life of the World's First Consulting Detective|title-link=Sherlock Holmes of Baker Street|publisher=Clarkson N. Potter|location=New York|year=1962|oclc=63103488}} * {{Cite book|last=Blakeney|first=T. S.|title=Sherlock Holmes: Fact or Fiction?|publisher=Prentice Hall & IBD|location=London|year=1994|isbn=1-883402-10-7}} * {{Cite book|last=Bradley|first=Alan|title=Ms Holmes of Baker Street: The Truth About Sherlock|publisher=University of Alberta Press|location=Alberta|year=2004|isbn=0-88864-415-9|url=https://archive.org/details/msholmesofbakers00brad}} * {{Cite book|last=Campbell|first=Mark|title=Sherlock Holmes|publisher=Pocket Essentials|location=London|year=2007|isbn=978-0-470-12823-7}} * {{Cite book|last=Dakin|first=David|title=A Sherlock Holmes Commentary|publisher=David & Charles|location=Newton Abbot|year=1972|isbn=0-7153-5493-0}} * {{cite journal |author=De Brie, Jo |date=Spring 2024 |title=How Sherlock Holmes can change through translation and adaptation: a case study of 'The Red-Headed League' |journal=Clues|volume=42 |issue=1 |pages=64–74}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=Eliminate the Impossible: An Examination of the World of Sherlock Holmes on Page and Screen|publisher=MX Publishing|location=London|year=2008|isbn=978-1-904312-31-4}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=Close to Holmes: A Look at the Connections Between Historical London, Sherlock Holmes and Sir Arthur Conan Doyle|publisher=MX Publishing|location=London|year=2009|isbn=978-1-904312-50-5}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=The Norwood Author: Arthur Conan Doyle and the Norwood Years (1891–1894)|publisher=MX Publishing|location=London|year=2010|isbn=978-1-904312-69-7}} * Fenoli Marc, Qui a tué Sherlock Holmes ? [Who shot Sherlock Holmes ?], Review L'Alpe 45, Glénat-Musée Dauphinois, Grenoble-France, 2009. {{ISBN|978-2-7234-6902-9}} * {{Cite book|last=Green|first=Richard Lancelyn|title=The Sherlock Holmes Letters|publisher=University of Iowa Press|location=Iowa City|year=1987|isbn=0-87745-161-3}} * {{Cite book|last=Hall|first=Trevor|title=Sherlock Holmes: Ten Literary Studies|publisher=Duckworth|location=London|year=1969|isbn=0-7156-0469-4}} * {{Cite book|last=Hall|first=Trevor|title=Sherlock Holmes and his Creator|publisher=St Martin's Press|location=New York|year=1977|isbn=0-312-71719-9}} * {{Cite book|last=Hammer|first=David|title=The Before-Breakfast Pipe of Mr. Sherlock Holmes|publisher=Wessex Pr.|location=London|year=1995|isbn=0-938501-21-6}} * {{Cite book|last=Harrison|first=Michael|title=The World of Sherlock Holmes|publisher=Frederick Muller Ltd.|location=London|year=1973}} * {{Cite book|last=Jones|first=Kelvin|title=Sherlock Holmes and the Kent Railways|publisher=Meresborough Books|location=Sittingborne, Kent|year=1987|isbn=0-948193-25-5}} * {{Cite book|last=Keating|first=H. R. F.|title=Sherlock Holmes: The Man and His World|publisher=Castle|location=Edison, NJ|year=2006|isbn=0-7858-2112-0|url=https://archive.org/details/sherlockholmesma0000keat}} * {{Cite book|last=Kestner|first=Joseph|title=Sherlock's Men: Masculinity, Conan Doyle and Cultural History|publisher=Ashgate|location=Farnham|year=1997|isbn=1-85928-394-2}} * {{Cite book|last=King|first=Joseph A.|title=Sherlock Holmes: From Victorian Sleuth to Modern Hero|publisher=Scarecrow Press|location=Lanham, US|year=1996|isbn=0-8108-3180-5}} * {{Cite book|last=Klinger|first=Leslie|author-link=Leslie S. Klinger|title=The Sherlock Holmes Reference Library|publisher=Gasogene Books|location=Indianapolis|year=1998|isbn=0-938501-26-7}} * {{Cite book|last=Knowles|first=Christopher|title=Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|location=San Francisco|year=2007|publisher=Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|title-link=Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}} * {{Cite book|last=Lester|first=Paul|title=Sherlock Holmes in the Midlands|publisher=Brewin Books|location=Studley, Warwickshire|year=1992|isbn=0-947731-85-7}} * Lieboe, Eli. ''Doctor Joe Bell: Model for Sherlock Holmes''. Bowling Green, Ohio: Bowling Green University Popular Press, 1982; Madison, Wisconsin: [[University of Wisconsin Press]], 2007. {{ISBN|978-0-87972-198-5}} * {{Cite book|last=McClure|first=Michael|title=Sherlock Holmes and the Cryptic Clues|publisher=Baskerville Productions|location=Chester, IL|year=2020|isbn=978-0-9981084-7-6}} * {{Cite book|last=Mitchelson|first=Austin|title=The Baker Street Irregular: Unauthorised Biography of Sherlock Holmes|publisher=Ian Henry Publications Ltd|location=Romford|year=1994|isbn=0-8021-4325-3}} * {{Cite book|last=Payne|first=David S.|title=Myth and Modern Man in Sherlock Holmes: Sir Arthur Conan Doyle and the Uses of Nostalgia|publisher=Gaslight's Publications|location=Bloomington, Ind|year=1992|isbn=0-934468-29-X}} * {{Cite book|last=Redmond|first=Christopher|title=In Bed with Sherlock Holmes: Sexual Elements in Conan Doyle's Stories|publisher=Players Press|location=London|year=1987|isbn=0-8021-4325-3}} * {{Cite book|last=Redmond|first=Donald|title=Sherlock Holmes: A Study in Sources|publisher=McGill-Queen's University Press|location=Quebec|year=1983|isbn=0-7735-0391-9|url-access=registration|url=https://archive.org/details/sherlockholmesst0000redm}} * {{Cite book|last=Rennison|first=Nick|title=Sherlock Holmes. The Unauthorized Biography|publisher=Grove Press|location=London|year=2007|isbn=978-0-8021-4325-9}} * {{Cite book|last=Richards|first=Anthony John|title=Holmes, Chemistry and the Royal Institution: A Survey of the Scientific Works of Sherlock Holmes and His Relationship with the Royal Institution of Great Britain|publisher=Irregulars Special Press|location=London|year=1998|isbn=0-7607-7156-1|url-access=registration|url=https://archive.org/details/bedsidecompanion0000rile}} * {{Cite book|last=Riley|first=Dick|title=The Bedside Companion to Sherlock Holmes|publisher=Barnes & Noble Books|location=New York|year=2005|isbn=0-7607-7156-1|url-access=registration|url=https://archive.org/details/bedsidecompanion0000rile}} * {{Cite book|last=Riley|first=Peter|title=The Highways and Byways of Sherlock Holmes|publisher=P.&D. Riley|location=London|year=2005|isbn=978-1-874712-78-7}} * {{Cite book|last=Roy|first=Pinaki|title=The Manichean Investigators: A Postcolonial and Cultural Rereading of the Sherlock Holmes and Byomkesh Bakshi Stories|publisher=Sarup and Sons|location=New Delhi|year=2008|isbn=978-81-7625-849-4}} * {{cite book|last1=Sebeok|first1=Thomas|year=1984|last2=Umiker-Sebeok|first2=Jean|chapter='You Know My Method': A Juxtaposition of Charles S. Peirce and Sherlock Holmes|pages=11–54|title=The Sign of Three: Dupin, Holmes, Peirce|editor-last=Eco|editor-first=Umberto|editor-link=Umberto Eco|editor2-last=Sebeok|editor2-first=Thomas|editor2-link=Thomas Sebeok|location=Bloomington, IN|publisher=History Workshop, Indiana University Press|chapter-url=http://www.visual-memory.co.uk/b_resources/abduction.html|isbn=978-0-253-35235-4|oclc=9412985|access-date=22 January 2012|archive-date=11 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210211194603/http://www.visual-memory.co.uk/b_resources/abduction.html|url-status=live}} Previously published as chapter 2, pp.&nbsp;17–52 of {{cite book|last=Sebeok|first=Thomas|year=1981|title=The Play of Musement|url=https://archive.org/details/playofmusement0000sebe|url-access=registration|location=Bloomington, IN|publisher=Indiana University Press|isbn=978-0-253-39994-6|lccn=80008846|oclc=7275523}} * {{Cite book|last=Shaw|first=John B.|title=Encyclopedia of Sherlock Holmes: A Complete Guide to the World of the Great Detective|publisher=Pavilion Books|location=London|year=1995|isbn=1-85793-502-0}} * {{Cite book|last=Sova|first=Dawn B.|title=Edgar Allan Poe: A to Z|publisher=Checkmark Books|location=New York|year=2001|edition=Paperback|isbn=0-8160-4161-X|url-access=registration|url=https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova}} * {{Cite book|last=Starrett|first=Vincent|title=The Private Life of Sherlock Holmes|publisher=Prentice Hall & IBD|location=London|year=1993|isbn=978-1-883402-05-1}} * {{Cite book|last=Tracy|first=Jack|title=The Sherlock Holmes Encyclopedia: Universal Dictionary of Sherlock Holmes|publisher=Crescent Books|location=London|year=1988|isbn=0-517-65444-X}} * {{Cite book|last=Tracy|first=Jack|title=Subcutaneously, My Dear Watson: Sherlock Holmes and the Cocaine Habit|publisher=Gaslight Publications|location=Bloomington, Ind.|year=1996|isbn=0-934468-25-7}} * {{Cite book|last=Wagner|first=E. J.|title=La Scienza di Sherlock Holmes|publisher=Bollati Boringheri|location=Torino|year=2007|isbn=978-0-470-12823-7}} * {{Cite book|last=Weller|first=Philip|title=The Life and Times of Sherlock Holmes|publisher=Bracken Books|location=Simsbury|year=1993|isbn=1-85891-106-0}} * {{Cite book|last=Wexler|first=Bruce|title=The Mysterious World of Sherlock Holmes|publisher=Running Press|location=London|year=2008|isbn=978-0-7624-3252-3}} {{Refend}} == ⵉⵣⴷⴰⵢⵏ ⴳⵎⴹⵏⵉⵏ == * [http://www.Sherlock-Holmes.co.uk The Sherlock Holmes Museum] 221b Baker Street London NW1 6XE England. * {{Cite web|url=https://archive.org/details/SherlockHolmes_201702|title=Sherlock Holmes|date=8 July 1930|work=[[Internet Archive]]}} * [https://openplaques.org/people/2196 Sherlock Holmes plaques] on openplaques.org * [https://dickens.stanford.edu/sherlockholmes/index.html Discovering Sherlock Holmes] at Stanford University * [https://www.chesshistory.com/winter/extra/holmes.html Chess and Sherlock Holmes] essay by [[Edward Winter (chess historian)|Edward Winter]] * [https://www.wsj.com/articles/SB10001424052748704240504574585840677394758 "The Burden of Holmes"] – 23.12.09 article in ''[[The Wall Street Journal]]'' * [https://etc.usf.edu/lit2go/author/d/doyle.html Sir Arthur Conan Doyle audio books] by Lit2Go from the [[University of South Florida]] == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == 7epmsmabf69xz4x4dg883nfrn3r7ryp 198022 198020 2026-10-29T09:30:45Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⵜⴰⴼⵏⵖⵓⴷⵔⵜ */ 198022 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} «'''ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ'''» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ|ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ]] ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵍⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⴷ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵖ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1887 ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet» (A Study in Scarlet). ⵉⵜⵜⵡⴰⵙⵙⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏ ⵎⴰ ⴷ ⴼⴼⵖⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ «ⴷⵓ ⵙⵜⵔⴰⵏⴷ ⵎⴰⴳⴰⵣⵉⵏ» (The Strand Magazine), ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵏ «ⵜⴰⴼⴹⴹⴰⵃⵜ ⵖ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ» (A Scandal in Bohemia) ⵖ 1891; ⴰⵔ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⴼⴼⵓⵖⵏⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵖ ⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ 1927, ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵍⴽⵎⵏⵜ ⵖ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⴽⴽⵓⵥ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ 56 ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ. ⴽⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏⵜ, ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵜ, ⵎⵙⴰⵔⵏⵜ ⵖ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵔⵢⴰⵏ ⵏⵉⵖ ⴰⴷⵡⴰⵔⴷⵉⵢ ⴳⵔ 1880 ⴷ 1914. ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⵏⵜ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵣⴰⵏⵏⴰ ⵏⵏⵙ, ⴰⵎⵙⵏⵉⵊⵊⵉ ⵏ ⵊⵓⵏ ⵀ. ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ, ⵍⵍⵉ ⴱⴷⴷⴰ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ ⵉⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴷⴷⵓⵖ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⴽⵜ ⵏ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ (221B Baker Street), ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵖ ⴰ ⵙ ⵙⵙⵏⵜⵉⵏⵜ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ. ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ,.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|title=Sherlock Holmes, the world's most famous literary detective|last=Sutherland|first=John|publisher=British Library|access-date=3 July 2018|archive-date=28 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170628192901/http://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|url-status=dead}}</ref> ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⴳⴰ ⵡⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ. ⴰⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵉⴷ 1990, ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 25,000 ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ, ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ, ⵉⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⴰ ⵖ ⴷ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⵙⵙⵜⵉ ⵜ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ "ⴳⵉⵏⵉⵙ" ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵉⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴽⵔⵉⴽ ⴰⵏⴼⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|title=Sherlock Holmes awarded title for most portrayed literary human character in film & TV|date=14 May 2012|publisher=Guinness World Records|language=en-GB|access-date=5 January 2020|archive-date=10 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210150701/https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|url-status=live}}</ref> ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵍⴽⵎ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜⵖⴰⵍⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵖⴰⵙ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵏⵉⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ; ⴼ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰ ⴼ ⵙⴽⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ ⴼ ⵡⴰⵖⴰⵍ ⴰⴷ. <ref name=":5">{{cite web|url=https://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|last=Rule|first=Sheila|date=5 November 1989|title=Sherlock Holmes's Mail: Not Too Mysterious|website=[[The New York Times]]|access-date=10 March 2016|archive-date=11 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311030721/http://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|url-status=live}}</ref><ref name=":6">{{Cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-date=10 January 2022|url-access=subscription|url-status=live|title=Winston Churchill didn't really exist, say teens|last=Simpson|first=Aislinn|date=4 February 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=30 December 2019|language=en-GB|issn=0307-1235}}{{cbignore}}</ref><ref>{{Cite news|last=Scott|first=C. T.|date=2021-10-06|title=The curious incident of Sherlock Holmes's real-life secretary|newspaper=The Economist|url=https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|access-date=2021-10-10|issn=0013-0613|archive-date=10 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211010164947/https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|url-status=live}}</ref> ⵉⵎⵖⵔⵉⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴽⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⴰⵇⵇⵕⴰⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵡⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵜⵔⴰⵔⵜ ⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ (ⵉⴼⴰⵏⴷⵓⵎⵏ - fandom),<ref name=":3">{{cite news|url=http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|title=How Sherlock Holmes changed the world|last=Armstrong|first=Jennifer Keishin|date=6 January 2016|access-date=20 December 2019|publisher=BBC|archive-date=17 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180217093624/http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|url-status=live}}</ref> ⵉⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵉⵏⴹⴼⵓⵕⵏ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵎⵢⴰⵙⵙⴰⵖⵏⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ. == ⵜⴰⴼⵏⵖⵓⴷⵔⵜ == [[File:A Study in Scarlet from Beeton's Christmas Annual 1887.jpg|thumb|upright|right|alt=Magazine cover featuring ''A Study in Scarlet'', with drawing of a man lighting a lamp|ⵜⴰⵙⵏⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⵉⵎⴷⵍⵜ ⵏ ⵜⵓⵚⴼⵉⴹⵜ 1887 ⵜⵓⵚⴼⵉⴹⵜ ⵏ ''[[Beeton's Christmas Annual]]'', ⴷⴰ ⵢⴰⵎⵓⵏⵏ ⴰⵏⴼⵉⵍⴰⵍ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ (''[[A Study in Scarlet]]'')]] ⵢⴰⵜ ⵜⵓⴳⴳⴰ ⵖⴼ ⵡⴰⵡⵜⴰⵢ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ «ⵜⴰⴳⴰⵏⵣⴰ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓⵜ» (His Last Bow) ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ ⵜⵍⴰⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⴳⵔ 1853 ⴷ 1854; ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ, ⵍⵍⵉ ⵉⵎⵙⴰⵔⵏ ⵖ ⵖⵓⵛⵜ 1914, ⴰⵔ ⵜ ⵜⵎⵎⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵍⴽⵎ 60 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵖ ⵡⴰⵡⵜⴰⵢ. ⵓⵔ ⵜⵜⵢⴰⵡⴱⴷⴰⵔⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵡⵏ ⵏⵏⵙ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵉⴱⴷⵔ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵎⴰⵙ ⴷ "ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ" ⵏⵏⵙ ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴳⴰⵏ "ⵉⴷ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⵖ ⵜⵎⴰⵣⵉⵔⵜ" (country squires). ⵖ «ⵜⵎⴰⵔⵔⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵖⵍ ⴰⴳⵔⵉⴽ», ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵊⵊⴷⴷⴰⵙ ⵜⴳⴰ ⵓⵍⵜⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵏⴰⵥⵓⵕ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⴰⵡⵉ "ⴼⵉⵔⵏⵉ", ⴱⵍⴰ ⵉⵙⵙⵉⵙⴼⵉⵡ ⵉⵙ ⴷ «ⴽⵍⵓⴷ ⵊⵓⵣⵉⴼ», «ⴽⴰⵕⵍ», ⵏⵉⵖ ⴷ «ⵀⵓⵕⴰⵙ ⴼⵉⵔⵏⵉ» ⴰⵢⴰⵏⵏ. ⴳⵯⵎⴰⵙ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵍⵍⵉ ⵎⵉ ⵉⵙⵎⵏ «ⵎⴰⵢⴽⵔⵓⴼⵜ», ⵍⵍⵉ ⵜ ⵢⵓⴳⵔⵏ ⵙ ⵙⴰ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ, ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔ ⵖ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ. ⵉⵟⵟⴰⴼ ⵎⴰⵢⴽⵔⵓⴼⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⴷⵖⴰⵔⵜ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⵖ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜ ⵜⴰⵖⵔⵎⴰⵏⵜ ⵣⵓⵏ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵙⵉⵍⴰ ⵏ ⵉⵙⴼⴽⴰ ⵜⴰⵏⴼⴳⴰⵏⵜ (human database) ⵉ ⴽⵔⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵉⴷⵉⵙⵏ ⵏ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ. ⴰⵔ ⵉⵎⵎⴰⵍ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⴳⵯⵎⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵍⴰⵏ ⴰⴼⵓⵍⵍⵙ ⴳⵔⴰⵜⵙⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ, ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⵟⵟⵉⴼ ⵎⴰⵢⴽⵔⵓⴼⵜ ⴰⵡⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵙⵓⵙⵎ ⵙ ⵓⵙⵙⵉⵖⵥⵏ ⴰⵖⵙⵙⴰⵏ (physical investigation), ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵔⵉ ⴰⴷ ⵉⵣⵣⵔⴰⵢ ⴰⴽⵓⴷ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵍⴽⵍⵓⴱ ⵏ «ⴷⵢⵓⵊⵉⵏⵉⵙ» (Diogenes Club).<ref>Klinger I, pp. 637-639—"[[The Adventure of the Greek Interpreter|The Greek Interpreter]]"</ref><ref>{{Cite web|url=https://arthurconandoyle.co.uk/character/mycroft-holmes|title=Mycroft Holmes|last=Quigley|first=Michael J.|website=The Official Conan Doyle Estate Ltd.|access-date=27 December 2019|archive-date=27 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191227073317/https://arthurconandoyle.co.uk/character/mycroft-holmes|url-status=live}}</ref> === ⵙⴰⵍⴰ ⵏⵏⵙ === ⴰⵔ ⵜⵜⵎⵢⴰⵏⴰⵡⵏ ⵉⴽⵍⵉⵢⴰⵏⵏ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵜⵜⴽⴽⴰⵏⵉⵏ ⴷⴰⵔ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴳⵔ ⵉⴳⵍⴷⴰⵏ ⴷ ⵜⵏⴱⴰⴹⵉⵏ ⵏ ⵓⵕⵓⴱⴱⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵟⵟⴰⴼⵏ ⴰⴷⵡⴰⵙ, ⴰⵔ ⵉⵔⵉⵙⵟⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵢⵏ ⵉⵎⴳⴳⵔⴳⴰⵙ ⴷ ⵉⵎⴳⵓⵔⴰⵏⵏ, ⴰⵔ ⵉⴷ ⴱⵓ ⵓⵎⵔⵡⴰⵙ ⴷ ⵜⵎⵙⴳⵎⴰⵜⵉⵏ ⵉⴳⵍⵍⵉⵏⵏ. ⵓⵔ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵖ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⴰⵎⵔ ⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵡⵔⵉⵔⵔⴰⵢⵉⵏ ⵜⵜⴳⵍⵉⵏⵉⵏ, ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⴰⴷ ⴰⵔ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴷ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵖⵉⴽⴰⵏ, ⵉⵙⴰⵍⴰ ⴱⴷⴷⴰ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ ⵔⵓⵔⵏⵜ ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⴷ ⵉⴳ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ; ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⴻⵜⵜⵔⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵉⴽⵍⵉⵢⴰⵏⵏ ⵙ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⴷⵖⴰⵔ ⵏ ⵉⵎⵛⵛⵓⵕⴹⴰ / ⵍⴱⵓⵍⵉⵙ (ⵏⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜ ⵔⵏⵏⵓⵏ ⵉ ⵉⵎⵛⵛⵓⵕⴹⴰ). ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵢⵓⵔⴰ ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵖ 1887 "ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵕⵓⴱⴱⴰ ⵜⵓⵙⵙⵇ ⵙ ⵢⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ" ⴷ ⵖ 1895 ⴰⵔ ⵉⵙⵙⴼⵜⵓ ⵀⵓⵍⵎⵣ "ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵉⵅⴰⵜⵔⵏ".<ref>"[[The Adventure of the Reigate Squire|The Reigate Squires]]" and "[[The Adventure of the Illustrious Client]]" are two examples.</ref><ref>"The Reigate Squires"</ref> == ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ == [[File:Arthur Conan Doyle by Walter Benington, 1914.png|thumb|upright|[[Sir Arthur Conan Doyle]] (1859–1930), ⵡⴰⵍⵍⵉ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⴳ 1914]] «ⵙⵉ. ⵓⴳⵢⵓⵙⵜ ⴷⵢⵓⴱⴰⵏ» ⵏ ⵉⴷⴳⴰⵔ ⴰⵍⵍⴰⵏ ⴱⵓ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵏⵜⵉ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵜⵉⵜⵔⴰⵔⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ ⵜⴰⵎⴰⵔⵓⵔⵜ, ⵉⴳ ⵓⵍⴰ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵓⵎⴰⵏⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏⵏⵙ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ.<ref> {{Cite book|last = Sova|first = Dawn B.|title = Edgar Allan Poe: A to Z|publisher = Checkmark Books|year = 2001|edition = Paperback|isbn = 0-8160-4161-X|pages = [https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162 162–163]|url = https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162}}</ref> ⵢⵓⵔⴰ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ: "ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⵢⴰⵜ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⴱⵓ ⵜⴳⴰ ⴰⵥⵓⵕ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵜⴳⵎⵎⴰ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵏⵏⵙ ... ⵎⴰⵏⵉ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴳⵉⵙ ⵉⵚⵓⴹ ⴱⵓ ⵉⵎⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⴷⵔⵜ?".<ref>{{Cite book|last = Knowles|first = Christopher|title = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|year = 2007|publisher = Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|page=67|title-link = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}}</ref> ⵖⵉⴽ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ «ⵎⵓⵙⵢⵓ ⵍⵓⴽⵓⵇ» ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵉⵎⵉⵍ ⴳⴰⴱⵓⵔⵢⵓ, ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏⵜ ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⵜⵍⴽⵎ ⵜⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⴼⵍⵍⴰ ⵖ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ. ⵓⵍⴰ ⴰⵡⴰⵍ ⴷ ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵔ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵡⵉⵏ ⵍⵓⴽⵓⵇ.<ref>{{Cite book|title=The Oxford Sherlock Holmes: The Adventures of Sherlock Holmes|last=Conan Doyle|first=Arthur|publisher=Oxford University Press|year=1993|editor-last=Lancelyn Green|editor-first=Richard|location=Oxford|pages=xv}}</ref><ref>{{Cite web|last=Sims|first=Michael|date=25 January 2017|title=How Sherlock Holmes Got His Name|url=https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|access-date=11 November 2020|website=Literary Hub|language=en-US|archive-date=16 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716112159/https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|url-status=live}}</ref> ⵉⵏⵏⴰ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵙ ⵓⵙⴰⴳⵎ ⵙⵖ ⴷⴰⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏ ⵊⵓⵙⵉⴼ ⴱⵉⵍ, ⵢⴰⵏ ⵓⵏⴱⵔⴰⵢ ⵖ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⴰⴳⵍⴷⴰⵏ ⵏ ⵉⴷⵉⵏⴱⵔⴰ, ⵍⵍⵉ ⵉⵎⵏⴰⴳⴳⴰⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵖ 1877, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴷⴰⵔⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⴰⵔⴰ.<ref>{{cite book|last=Lycett|first=Andrew|title=The Man Who Created Sherlock Holmes: The Life and Times of Sir Arthur Conan Doyle|publisher=Free Press|year=2007|isbn=978-0-7432-7523-1|pages=[https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53 53–54, 190]|url=https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53}}</ref> ⵣⵓⵏⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴱⵉⵍ ⵙ ⵓⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵜⵉⵅⴰⵜⴰⵔⵉⵏ ⵣⵖ ⵉⵣⵍⴰⵎⵏ ⵉⵏⵖⴷⵏ. ⵢⵓⵔⴰ ⴱⵉⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵜ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵉⵎⴰⵟⵍⵏ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet».<ref>Doyle, Arthur Conan. ''[https://www.google.com/books/edition/A_Study_in_Scarlet/t7ZDAQAAMAAJ?hl=en&gbpv=1&pg=PR9 A Study in Scarlet: And, The Sign of Four]''. United Kingdom, Smith, Elder & Company, 1903. ix–xvii.</ref> ⵉⵏⴰⴽⵕ ⴷⴰⵖ ⴱⵉⵍ ⵜⵉⴽⵜⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⵙⴰⴳⵎ ⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⴰⴷ, ⵢⴰⵔⴰ ⵉ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ ⴰⵙ: "ⴽⵢⵢⵉⵏ ⵏⵉⵜ ⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵜⵙⵙⵏⵜ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⴱⴰⵀⵔⴰ".<ref>{{cite book|last=Barring-Gould|first=William S.|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter, Inc.|isbn=0-517-50291-7|page=8|year=1974}}</ref> ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴳⵔⴰⴼⵏ ⴷ ⵉⵙⵓⴳⴰⵎ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵊⵊⵓ ⵜⵏ ⵉⵙⵙⴰⴽⵣ ⴷⵡⴰⵢⵍ, ⵣⵓⵏ ⴷ «ⵎⴰⴽⵙⵉⵎⵉⵍⵢⴰⵏ ⵀⵉⵍⵍⵉⵔ», ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⴰⵡⵉ «ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ». ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1871 (16 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴷ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ), ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⴷ ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴳⵓⵔⴰⵙ, ⵉⵡⵔⵉⵡⵔ ⵉⴳ ⴰⵎⵖⵍⵙⵓ, ⵉⴳ ⵎⴳⴰⵍⴰⵎⵓⵏ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵎⵓⵏⴰ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⴰⵔ ⵉⴽⵎⵎⵉ ⵍⴰⴼⵢⵓⵏ, ⴷ ⴰⵔ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵖ ⴱⴰⵔⵉⵣ.<ref>{{cite book|title = Peter D. O'Neill, foreword to ''Maximilien Heller''|url = https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3|access-date = 10 November 2015|isbn = 9781901414301|last1 = Cauvain|first1 = Henry|year = 2006|publisher = Glen Segell Publishers|archive-date = 19 February 2024|archive-url = https://web.archive.org/web/20240219042323/https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3#v=onepage&q&f=false|url-status = live}}</ref><ref>{{cite web|title=¿Fue Sherlock Holmes un plagio?|url=http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|newspaper=[[ABC (newspaper)|ABC]]|date=22 February 2015|access-date=10 November 2015|archive-date=17 November 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151117033314/http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=''Maximilien Holmes. How Intertextuality Influences Translation'', by Sandro Maria Perna, Università degli Studi di Padova 2013/14|url=http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|access-date=10 November 2015|archive-date=3 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181103230818/http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|url-status=dead}}</ref> ⵓⵔ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵉⵙ ⵉⵖⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏⵉⵖ ⴷ ⵓⵀⵓ ⵎⴰⵛⵛ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏⵙⵙⵏ ⵉ ⵜⴼⵔⴰⵏⵙⵉⵙⵜ.<ref>{{Cite web|url=https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|title=France|website=The Arthur Conan Doyle Encyclopedia|access-date=22 June 2018|archive-date=23 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180623005023/https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|url-status=live}}</ref> == ⵥⵕ ⵙⵓⵍ == • [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] • [[ⴽⵓⵏⴰⵏ ⵉⴷⵓⴳⴰⵡⴰ]] • [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]] • [[ⵍⵓⵏⴷⵓⵏ]] • [[ⵍⴱⵓⵍⵉⵙ]] == ⵜⵉⵖⵔⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ == * {{Cite book|last=Accardo|first=Pasquale J.|title=Diagnosis and Detection: Medical Iconography of Sherlock Holmes|publisher=Fairleigh Dickinson University Press|location=Madison, NJ|year=1987|isbn=0-517-50291-7}} * {{Cite book|last=Baring-Gould|first=William|author-link=William S. Baring-Gould|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter|location=New York|year=1967|isbn=0-517-50291-7}} * {{Cite book|last=Baring-Gould|first=William|author-link=William S. Baring-Gould|title=Sherlock Holmes of Baker Street: The Life of the World's First Consulting Detective|title-link=Sherlock Holmes of Baker Street|publisher=Clarkson N. Potter|location=New York|year=1962|oclc=63103488}} * {{Cite book|last=Blakeney|first=T. S.|title=Sherlock Holmes: Fact or Fiction?|publisher=Prentice Hall & IBD|location=London|year=1994|isbn=1-883402-10-7}} * {{Cite book|last=Bradley|first=Alan|title=Ms Holmes of Baker Street: The Truth About Sherlock|publisher=University of Alberta Press|location=Alberta|year=2004|isbn=0-88864-415-9|url=https://archive.org/details/msholmesofbakers00brad}} * {{Cite book|last=Campbell|first=Mark|title=Sherlock Holmes|publisher=Pocket Essentials|location=London|year=2007|isbn=978-0-470-12823-7}} * {{Cite book|last=Dakin|first=David|title=A Sherlock Holmes Commentary|publisher=David & Charles|location=Newton Abbot|year=1972|isbn=0-7153-5493-0}} * {{cite journal |author=De Brie, Jo |date=Spring 2024 |title=How Sherlock Holmes can change through translation and adaptation: a case study of 'The Red-Headed League' |journal=Clues|volume=42 |issue=1 |pages=64–74}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=Eliminate the Impossible: An Examination of the World of Sherlock Holmes on Page and Screen|publisher=MX Publishing|location=London|year=2008|isbn=978-1-904312-31-4}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=Close to Holmes: A Look at the Connections Between Historical London, Sherlock Holmes and Sir Arthur Conan Doyle|publisher=MX Publishing|location=London|year=2009|isbn=978-1-904312-50-5}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=The Norwood Author: Arthur Conan Doyle and the Norwood Years (1891–1894)|publisher=MX Publishing|location=London|year=2010|isbn=978-1-904312-69-7}} * Fenoli Marc, Qui a tué Sherlock Holmes ? [Who shot Sherlock Holmes ?], Review L'Alpe 45, Glénat-Musée Dauphinois, Grenoble-France, 2009. {{ISBN|978-2-7234-6902-9}} * {{Cite book|last=Green|first=Richard Lancelyn|title=The Sherlock Holmes Letters|publisher=University of Iowa Press|location=Iowa City|year=1987|isbn=0-87745-161-3}} * {{Cite book|last=Hall|first=Trevor|title=Sherlock Holmes: Ten Literary Studies|publisher=Duckworth|location=London|year=1969|isbn=0-7156-0469-4}} * {{Cite book|last=Hall|first=Trevor|title=Sherlock Holmes and his Creator|publisher=St Martin's Press|location=New York|year=1977|isbn=0-312-71719-9}} * {{Cite book|last=Hammer|first=David|title=The Before-Breakfast Pipe of Mr. Sherlock Holmes|publisher=Wessex Pr.|location=London|year=1995|isbn=0-938501-21-6}} * {{Cite book|last=Harrison|first=Michael|title=The World of Sherlock Holmes|publisher=Frederick Muller Ltd.|location=London|year=1973}} * {{Cite book|last=Jones|first=Kelvin|title=Sherlock Holmes and the Kent Railways|publisher=Meresborough Books|location=Sittingborne, Kent|year=1987|isbn=0-948193-25-5}} * {{Cite book|last=Keating|first=H. R. F.|title=Sherlock Holmes: The Man and His World|publisher=Castle|location=Edison, NJ|year=2006|isbn=0-7858-2112-0|url=https://archive.org/details/sherlockholmesma0000keat}} * {{Cite book|last=Kestner|first=Joseph|title=Sherlock's Men: Masculinity, Conan Doyle and Cultural History|publisher=Ashgate|location=Farnham|year=1997|isbn=1-85928-394-2}} * {{Cite book|last=King|first=Joseph A.|title=Sherlock Holmes: From Victorian Sleuth to Modern Hero|publisher=Scarecrow Press|location=Lanham, US|year=1996|isbn=0-8108-3180-5}} * {{Cite book|last=Klinger|first=Leslie|author-link=Leslie S. Klinger|title=The Sherlock Holmes Reference Library|publisher=Gasogene Books|location=Indianapolis|year=1998|isbn=0-938501-26-7}} * {{Cite book|last=Knowles|first=Christopher|title=Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|location=San Francisco|year=2007|publisher=Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|title-link=Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}} * {{Cite book|last=Lester|first=Paul|title=Sherlock Holmes in the Midlands|publisher=Brewin Books|location=Studley, Warwickshire|year=1992|isbn=0-947731-85-7}} * Lieboe, Eli. ''Doctor Joe Bell: Model for Sherlock Holmes''. Bowling Green, Ohio: Bowling Green University Popular Press, 1982; Madison, Wisconsin: [[University of Wisconsin Press]], 2007. {{ISBN|978-0-87972-198-5}} * {{Cite book|last=McClure|first=Michael|title=Sherlock Holmes and the Cryptic Clues|publisher=Baskerville Productions|location=Chester, IL|year=2020|isbn=978-0-9981084-7-6}} * {{Cite book|last=Mitchelson|first=Austin|title=The Baker Street Irregular: Unauthorised Biography of Sherlock Holmes|publisher=Ian Henry Publications Ltd|location=Romford|year=1994|isbn=0-8021-4325-3}} * {{Cite book|last=Payne|first=David S.|title=Myth and Modern Man in Sherlock Holmes: Sir Arthur Conan Doyle and the Uses of Nostalgia|publisher=Gaslight's Publications|location=Bloomington, Ind|year=1992|isbn=0-934468-29-X}} * {{Cite book|last=Redmond|first=Christopher|title=In Bed with Sherlock Holmes: Sexual Elements in Conan Doyle's Stories|publisher=Players Press|location=London|year=1987|isbn=0-8021-4325-3}} * {{Cite book|last=Redmond|first=Donald|title=Sherlock Holmes: A Study in Sources|publisher=McGill-Queen's University Press|location=Quebec|year=1983|isbn=0-7735-0391-9|url-access=registration|url=https://archive.org/details/sherlockholmesst0000redm}} * {{Cite book|last=Rennison|first=Nick|title=Sherlock Holmes. The Unauthorized Biography|publisher=Grove Press|location=London|year=2007|isbn=978-0-8021-4325-9}} * {{Cite book|last=Richards|first=Anthony John|title=Holmes, Chemistry and the Royal Institution: A Survey of the Scientific Works of Sherlock Holmes and His Relationship with the Royal Institution of Great Britain|publisher=Irregulars Special Press|location=London|year=1998|isbn=0-7607-7156-1|url-access=registration|url=https://archive.org/details/bedsidecompanion0000rile}} * {{Cite book|last=Riley|first=Dick|title=The Bedside Companion to Sherlock Holmes|publisher=Barnes & Noble Books|location=New York|year=2005|isbn=0-7607-7156-1|url-access=registration|url=https://archive.org/details/bedsidecompanion0000rile}} * {{Cite book|last=Riley|first=Peter|title=The Highways and Byways of Sherlock Holmes|publisher=P.&D. Riley|location=London|year=2005|isbn=978-1-874712-78-7}} * {{Cite book|last=Roy|first=Pinaki|title=The Manichean Investigators: A Postcolonial and Cultural Rereading of the Sherlock Holmes and Byomkesh Bakshi Stories|publisher=Sarup and Sons|location=New Delhi|year=2008|isbn=978-81-7625-849-4}} * {{cite book|last1=Sebeok|first1=Thomas|year=1984|last2=Umiker-Sebeok|first2=Jean|chapter='You Know My Method': A Juxtaposition of Charles S. Peirce and Sherlock Holmes|pages=11–54|title=The Sign of Three: Dupin, Holmes, Peirce|editor-last=Eco|editor-first=Umberto|editor-link=Umberto Eco|editor2-last=Sebeok|editor2-first=Thomas|editor2-link=Thomas Sebeok|location=Bloomington, IN|publisher=History Workshop, Indiana University Press|chapter-url=http://www.visual-memory.co.uk/b_resources/abduction.html|isbn=978-0-253-35235-4|oclc=9412985|access-date=22 January 2012|archive-date=11 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210211194603/http://www.visual-memory.co.uk/b_resources/abduction.html|url-status=live}} Previously published as chapter 2, pp.&nbsp;17–52 of {{cite book|last=Sebeok|first=Thomas|year=1981|title=The Play of Musement|url=https://archive.org/details/playofmusement0000sebe|url-access=registration|location=Bloomington, IN|publisher=Indiana University Press|isbn=978-0-253-39994-6|lccn=80008846|oclc=7275523}} * {{Cite book|last=Shaw|first=John B.|title=Encyclopedia of Sherlock Holmes: A Complete Guide to the World of the Great Detective|publisher=Pavilion Books|location=London|year=1995|isbn=1-85793-502-0}} * {{Cite book|last=Sova|first=Dawn B.|title=Edgar Allan Poe: A to Z|publisher=Checkmark Books|location=New York|year=2001|edition=Paperback|isbn=0-8160-4161-X|url-access=registration|url=https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova}} * {{Cite book|last=Starrett|first=Vincent|title=The Private Life of Sherlock Holmes|publisher=Prentice Hall & IBD|location=London|year=1993|isbn=978-1-883402-05-1}} * {{Cite book|last=Tracy|first=Jack|title=The Sherlock Holmes Encyclopedia: Universal Dictionary of Sherlock Holmes|publisher=Crescent Books|location=London|year=1988|isbn=0-517-65444-X}} * {{Cite book|last=Tracy|first=Jack|title=Subcutaneously, My Dear Watson: Sherlock Holmes and the Cocaine Habit|publisher=Gaslight Publications|location=Bloomington, Ind.|year=1996|isbn=0-934468-25-7}} * {{Cite book|last=Wagner|first=E. J.|title=La Scienza di Sherlock Holmes|publisher=Bollati Boringheri|location=Torino|year=2007|isbn=978-0-470-12823-7}} * {{Cite book|last=Weller|first=Philip|title=The Life and Times of Sherlock Holmes|publisher=Bracken Books|location=Simsbury|year=1993|isbn=1-85891-106-0}} * {{Cite book|last=Wexler|first=Bruce|title=The Mysterious World of Sherlock Holmes|publisher=Running Press|location=London|year=2008|isbn=978-0-7624-3252-3}} {{Refend}} == ⵉⵣⴷⴰⵢⵏ ⴳⵎⴹⵏⵉⵏ == * [http://www.Sherlock-Holmes.co.uk The Sherlock Holmes Museum] 221b Baker Street London NW1 6XE England. * {{Cite web|url=https://archive.org/details/SherlockHolmes_201702|title=Sherlock Holmes|date=8 July 1930|work=[[Internet Archive]]}} * [https://openplaques.org/people/2196 Sherlock Holmes plaques] on openplaques.org * [https://dickens.stanford.edu/sherlockholmes/index.html Discovering Sherlock Holmes] at Stanford University * [https://www.chesshistory.com/winter/extra/holmes.html Chess and Sherlock Holmes] essay by [[Edward Winter (chess historian)|Edward Winter]] * [https://www.wsj.com/articles/SB10001424052748704240504574585840677394758 "The Burden of Holmes"] – 23.12.09 article in ''[[The Wall Street Journal]]'' * [https://etc.usf.edu/lit2go/author/d/doyle.html Sir Arthur Conan Doyle audio books] by Lit2Go from the [[University of South Florida]] == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == bx8bv9xr2cnowehmdqu01gs1p7i0y4k 198024 198022 2026-10-29T09:41:23Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⵙⴰⵍⴰ ⵏⵏⵙ */ 198024 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} «'''ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ'''» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ|ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ]] ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵍⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⴷ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵖ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1887 ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet» (A Study in Scarlet). ⵉⵜⵜⵡⴰⵙⵙⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏ ⵎⴰ ⴷ ⴼⴼⵖⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ «ⴷⵓ ⵙⵜⵔⴰⵏⴷ ⵎⴰⴳⴰⵣⵉⵏ» (The Strand Magazine), ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵏ «ⵜⴰⴼⴹⴹⴰⵃⵜ ⵖ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ» (A Scandal in Bohemia) ⵖ 1891; ⴰⵔ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⴼⴼⵓⵖⵏⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵖ ⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ 1927, ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵍⴽⵎⵏⵜ ⵖ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⴽⴽⵓⵥ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ 56 ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ. ⴽⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏⵜ, ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵜ, ⵎⵙⴰⵔⵏⵜ ⵖ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵔⵢⴰⵏ ⵏⵉⵖ ⴰⴷⵡⴰⵔⴷⵉⵢ ⴳⵔ 1880 ⴷ 1914. ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⵏⵜ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵣⴰⵏⵏⴰ ⵏⵏⵙ, ⴰⵎⵙⵏⵉⵊⵊⵉ ⵏ ⵊⵓⵏ ⵀ. ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ, ⵍⵍⵉ ⴱⴷⴷⴰ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ ⵉⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴷⴷⵓⵖ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⴽⵜ ⵏ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ (221B Baker Street), ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵖ ⴰ ⵙ ⵙⵙⵏⵜⵉⵏⵜ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ. ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ,.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|title=Sherlock Holmes, the world's most famous literary detective|last=Sutherland|first=John|publisher=British Library|access-date=3 July 2018|archive-date=28 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170628192901/http://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|url-status=dead}}</ref> ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⴳⴰ ⵡⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ. ⴰⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵉⴷ 1990, ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 25,000 ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ, ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ, ⵉⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⴰ ⵖ ⴷ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⵙⵙⵜⵉ ⵜ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ "ⴳⵉⵏⵉⵙ" ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵉⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴽⵔⵉⴽ ⴰⵏⴼⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|title=Sherlock Holmes awarded title for most portrayed literary human character in film & TV|date=14 May 2012|publisher=Guinness World Records|language=en-GB|access-date=5 January 2020|archive-date=10 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210150701/https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|url-status=live}}</ref> ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵍⴽⵎ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜⵖⴰⵍⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵖⴰⵙ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵏⵉⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ; ⴼ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰ ⴼ ⵙⴽⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ ⴼ ⵡⴰⵖⴰⵍ ⴰⴷ. <ref name=":5">{{cite web|url=https://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|last=Rule|first=Sheila|date=5 November 1989|title=Sherlock Holmes's Mail: Not Too Mysterious|website=[[The New York Times]]|access-date=10 March 2016|archive-date=11 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311030721/http://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|url-status=live}}</ref><ref name=":6">{{Cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-date=10 January 2022|url-access=subscription|url-status=live|title=Winston Churchill didn't really exist, say teens|last=Simpson|first=Aislinn|date=4 February 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=30 December 2019|language=en-GB|issn=0307-1235}}{{cbignore}}</ref><ref>{{Cite news|last=Scott|first=C. T.|date=2021-10-06|title=The curious incident of Sherlock Holmes's real-life secretary|newspaper=The Economist|url=https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|access-date=2021-10-10|issn=0013-0613|archive-date=10 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211010164947/https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|url-status=live}}</ref> ⵉⵎⵖⵔⵉⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴽⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⴰⵇⵇⵕⴰⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵡⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵜⵔⴰⵔⵜ ⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ (ⵉⴼⴰⵏⴷⵓⵎⵏ - fandom),<ref name=":3">{{cite news|url=http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|title=How Sherlock Holmes changed the world|last=Armstrong|first=Jennifer Keishin|date=6 January 2016|access-date=20 December 2019|publisher=BBC|archive-date=17 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180217093624/http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|url-status=live}}</ref> ⵉⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵉⵏⴹⴼⵓⵕⵏ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵎⵢⴰⵙⵙⴰⵖⵏⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ. == ⵜⴰⴼⵏⵖⵓⴷⵔⵜ == [[File:A Study in Scarlet from Beeton's Christmas Annual 1887.jpg|thumb|upright|right|alt=Magazine cover featuring ''A Study in Scarlet'', with drawing of a man lighting a lamp|ⵜⴰⵙⵏⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⵉⵎⴷⵍⵜ ⵏ ⵜⵓⵚⴼⵉⴹⵜ 1887 ⵜⵓⵚⴼⵉⴹⵜ ⵏ ''[[Beeton's Christmas Annual]]'', ⴷⴰ ⵢⴰⵎⵓⵏⵏ ⴰⵏⴼⵉⵍⴰⵍ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ (''[[A Study in Scarlet]]'')]] ⵢⴰⵜ ⵜⵓⴳⴳⴰ ⵖⴼ ⵡⴰⵡⵜⴰⵢ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ «ⵜⴰⴳⴰⵏⵣⴰ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓⵜ» (His Last Bow) ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ ⵜⵍⴰⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⴳⵔ 1853 ⴷ 1854; ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ, ⵍⵍⵉ ⵉⵎⵙⴰⵔⵏ ⵖ ⵖⵓⵛⵜ 1914, ⴰⵔ ⵜ ⵜⵎⵎⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵍⴽⵎ 60 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵖ ⵡⴰⵡⵜⴰⵢ. ⵓⵔ ⵜⵜⵢⴰⵡⴱⴷⴰⵔⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵡⵏ ⵏⵏⵙ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵉⴱⴷⵔ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵎⴰⵙ ⴷ "ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ" ⵏⵏⵙ ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴳⴰⵏ "ⵉⴷ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⵖ ⵜⵎⴰⵣⵉⵔⵜ" (country squires). ⵖ «ⵜⵎⴰⵔⵔⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵖⵍ ⴰⴳⵔⵉⴽ», ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵊⵊⴷⴷⴰⵙ ⵜⴳⴰ ⵓⵍⵜⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵏⴰⵥⵓⵕ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⴰⵡⵉ "ⴼⵉⵔⵏⵉ", ⴱⵍⴰ ⵉⵙⵙⵉⵙⴼⵉⵡ ⵉⵙ ⴷ «ⴽⵍⵓⴷ ⵊⵓⵣⵉⴼ», «ⴽⴰⵕⵍ», ⵏⵉⵖ ⴷ «ⵀⵓⵕⴰⵙ ⴼⵉⵔⵏⵉ» ⴰⵢⴰⵏⵏ. ⴳⵯⵎⴰⵙ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵍⵍⵉ ⵎⵉ ⵉⵙⵎⵏ «ⵎⴰⵢⴽⵔⵓⴼⵜ», ⵍⵍⵉ ⵜ ⵢⵓⴳⵔⵏ ⵙ ⵙⴰ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ, ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔ ⵖ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ. ⵉⵟⵟⴰⴼ ⵎⴰⵢⴽⵔⵓⴼⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⴷⵖⴰⵔⵜ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⵖ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜ ⵜⴰⵖⵔⵎⴰⵏⵜ ⵣⵓⵏ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵙⵉⵍⴰ ⵏ ⵉⵙⴼⴽⴰ ⵜⴰⵏⴼⴳⴰⵏⵜ (human database) ⵉ ⴽⵔⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵉⴷⵉⵙⵏ ⵏ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ. ⴰⵔ ⵉⵎⵎⴰⵍ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⴳⵯⵎⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵍⴰⵏ ⴰⴼⵓⵍⵍⵙ ⴳⵔⴰⵜⵙⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ, ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⵟⵟⵉⴼ ⵎⴰⵢⴽⵔⵓⴼⵜ ⴰⵡⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵙⵓⵙⵎ ⵙ ⵓⵙⵙⵉⵖⵥⵏ ⴰⵖⵙⵙⴰⵏ (physical investigation), ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵔⵉ ⴰⴷ ⵉⵣⵣⵔⴰⵢ ⴰⴽⵓⴷ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵍⴽⵍⵓⴱ ⵏ «ⴷⵢⵓⵊⵉⵏⵉⵙ» (Diogenes Club).<ref>Klinger I, pp. 637-639—"[[The Adventure of the Greek Interpreter|The Greek Interpreter]]"</ref><ref>{{Cite web|url=https://arthurconandoyle.co.uk/character/mycroft-holmes|title=Mycroft Holmes|last=Quigley|first=Michael J.|website=The Official Conan Doyle Estate Ltd.|access-date=27 December 2019|archive-date=27 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191227073317/https://arthurconandoyle.co.uk/character/mycroft-holmes|url-status=live}}</ref> === ⵙⴰⵍⴰ ⵏⵏⵙ === ⴰⵔ ⵜⵜⵎⵢⴰⵏⴰⵡⵏ ⵉⴽⵍⵉⵢⴰⵏⵏ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵜⵜⴽⴽⴰⵏⵉⵏ ⴷⴰⵔ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴳⵔ ⵉⴳⵍⴷⴰⵏ ⴷ ⵜⵏⴱⴰⴹⵉⵏ ⵏ ⵓⵕⵓⴱⴱⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵟⵟⴰⴼⵏ ⴰⴷⵡⴰⵙ, ⴰⵔ ⵉⵔⵉⵙⵟⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵢⵏ ⵉⵎⴳⴳⵔⴳⴰⵙ ⴷ ⵉⵎⴳⵓⵔⴰⵏⵏ, ⴰⵔ ⵉⴷ ⴱⵓ ⵓⵎⵔⵡⴰⵙ ⴷ ⵜⵎⵙⴳⵎⴰⵜⵉⵏ ⵉⴳⵍⵍⵉⵏⵏ. ⵓⵔ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵖ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⴰⵎⵔ ⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵡⵔⵉⵔⵔⴰⵢⵉⵏ ⵜⵜⴳⵍⵉⵏⵉⵏ, ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⴰⴷ ⴰⵔ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴷ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵖⵉⴽⴰⵏ, ⵉⵙⴰⵍⴰ ⴱⴷⴷⴰ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ ⵔⵓⵔⵏⵜ ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⴷ ⵉⴳ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ; ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⴻⵜⵜⵔⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵉⴽⵍⵉⵢⴰⵏⵏ ⵙ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⴷⵖⴰⵔ ⵏ ⵉⵎⵛⵛⵓⵕⴹⴰ / ⵍⴱⵓⵍⵉⵙ (ⵏⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜ ⵔⵏⵏⵓⵏ ⵉ ⵉⵎⵛⵛⵓⵕⴹⴰ). ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵢⵓⵔⴰ ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵖ 1887 "ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵕⵓⴱⴱⴰ ⵜⵓⵙⵙⵇ ⵙ ⵢⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ" ⴷ ⵖ 1895 ⴰⵔ ⵉⵙⵙⴼⵜⵓ ⵀⵓⵍⵎⵣ "ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵉⵅⴰⵜⵔⵏ".<ref>"[[The Adventure of the Reigate Squire|The Reigate Squires]]" and "[[The Adventure of the Illustrious Client]]" are two examples.</ref><ref>"The Reigate Squires"</ref> ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵔⵏ ⵉⵎⵛⵛⵓⵕⴹⴰ ⵏ ⴱⵕⵕⴰ ⵏ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵙ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴽⵉⵖ ⵉⵍⵍⴰ ⵜⴰⵎⴰ ⵏⵏⵙⵏ.<ref>Klinger I, pp. 561-562—"The Reigate Squires"</ref> ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⴳⵯⵔ ⵏ ⵉⵏⵎⵎⵓⵙⴰ ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ ⴷ ⵓⴳⵍⵍⵉⴷ ⵏ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ ⵔⵣⴼⵏ ⵙ ⵉⵅⴼⴰⵡⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵖ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ ⵙⵜⵔⵉⵜ ⴱⴰⵛ ⴰⴷ ⵙⵙⵓⵜⵔⵏ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ;<ref>Klinger II, pp. 1190-1191, 1222-1225—"[[The Adventure of the Second Stain]]"</ref><ref name="Klinger I pp. 15-16">Klinger I, pp. 15-16—"A Scandal in Bohemia"</ref> ⵉⴼⴽⴰ ⴰⵙ ⵓⵖⵍⵍⴰ ⵏ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ ⴰⵥⵍⵍⴰⵢ ⵏ ⵡⴰⴷⴷⵓⵔ (Légion d'Honneur) ⵍⵍⵉⵖ ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵉⵏⵖⴰⵏ; ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ ⵏ ⵙⴽⴰⵏⴷⵉⵏⴰⴼⵢⴰ ⴷ ⴰⵢⵜ ⵓⵕⵓⵏⵊ ⴳⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴽⵍⵉⵢⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ, ⵢⴰⵡⵙ ⵉ ⴰⴼⴰⵜⵉⴽⴰⵏ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵖⵉⴷⵔⵓⵙ.<ref>''The Hound of the Baskervilles'' (Klinger III p. 409) and "The Adventure of Black Peter" (Klinger II p. 977)</ref> == ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ == [[File:Arthur Conan Doyle by Walter Benington, 1914.png|thumb|upright|[[Sir Arthur Conan Doyle]] (1859–1930), ⵡⴰⵍⵍⵉ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⴳ 1914]] «ⵙⵉ. ⵓⴳⵢⵓⵙⵜ ⴷⵢⵓⴱⴰⵏ» ⵏ ⵉⴷⴳⴰⵔ ⴰⵍⵍⴰⵏ ⴱⵓ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵏⵜⵉ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵜⵉⵜⵔⴰⵔⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ ⵜⴰⵎⴰⵔⵓⵔⵜ, ⵉⴳ ⵓⵍⴰ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵓⵎⴰⵏⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏⵏⵙ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ.<ref> {{Cite book|last = Sova|first = Dawn B.|title = Edgar Allan Poe: A to Z|publisher = Checkmark Books|year = 2001|edition = Paperback|isbn = 0-8160-4161-X|pages = [https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162 162–163]|url = https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162}}</ref> ⵢⵓⵔⴰ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ: "ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⵢⴰⵜ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⴱⵓ ⵜⴳⴰ ⴰⵥⵓⵕ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵜⴳⵎⵎⴰ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵏⵏⵙ ... ⵎⴰⵏⵉ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴳⵉⵙ ⵉⵚⵓⴹ ⴱⵓ ⵉⵎⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⴷⵔⵜ?".<ref>{{Cite book|last = Knowles|first = Christopher|title = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|year = 2007|publisher = Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|page=67|title-link = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}}</ref> ⵖⵉⴽ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ «ⵎⵓⵙⵢⵓ ⵍⵓⴽⵓⵇ» ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵉⵎⵉⵍ ⴳⴰⴱⵓⵔⵢⵓ, ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏⵜ ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⵜⵍⴽⵎ ⵜⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⴼⵍⵍⴰ ⵖ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ. ⵓⵍⴰ ⴰⵡⴰⵍ ⴷ ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵔ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵡⵉⵏ ⵍⵓⴽⵓⵇ.<ref>{{Cite book|title=The Oxford Sherlock Holmes: The Adventures of Sherlock Holmes|last=Conan Doyle|first=Arthur|publisher=Oxford University Press|year=1993|editor-last=Lancelyn Green|editor-first=Richard|location=Oxford|pages=xv}}</ref><ref>{{Cite web|last=Sims|first=Michael|date=25 January 2017|title=How Sherlock Holmes Got His Name|url=https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|access-date=11 November 2020|website=Literary Hub|language=en-US|archive-date=16 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716112159/https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|url-status=live}}</ref> ⵉⵏⵏⴰ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵙ ⵓⵙⴰⴳⵎ ⵙⵖ ⴷⴰⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏ ⵊⵓⵙⵉⴼ ⴱⵉⵍ, ⵢⴰⵏ ⵓⵏⴱⵔⴰⵢ ⵖ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⴰⴳⵍⴷⴰⵏ ⵏ ⵉⴷⵉⵏⴱⵔⴰ, ⵍⵍⵉ ⵉⵎⵏⴰⴳⴳⴰⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵖ 1877, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴷⴰⵔⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⴰⵔⴰ.<ref>{{cite book|last=Lycett|first=Andrew|title=The Man Who Created Sherlock Holmes: The Life and Times of Sir Arthur Conan Doyle|publisher=Free Press|year=2007|isbn=978-0-7432-7523-1|pages=[https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53 53–54, 190]|url=https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53}}</ref> ⵣⵓⵏⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴱⵉⵍ ⵙ ⵓⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵜⵉⵅⴰⵜⴰⵔⵉⵏ ⵣⵖ ⵉⵣⵍⴰⵎⵏ ⵉⵏⵖⴷⵏ. ⵢⵓⵔⴰ ⴱⵉⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵜ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵉⵎⴰⵟⵍⵏ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet».<ref>Doyle, Arthur Conan. ''[https://www.google.com/books/edition/A_Study_in_Scarlet/t7ZDAQAAMAAJ?hl=en&gbpv=1&pg=PR9 A Study in Scarlet: And, The Sign of Four]''. United Kingdom, Smith, Elder & Company, 1903. ix–xvii.</ref> ⵉⵏⴰⴽⵕ ⴷⴰⵖ ⴱⵉⵍ ⵜⵉⴽⵜⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⵙⴰⴳⵎ ⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⴰⴷ, ⵢⴰⵔⴰ ⵉ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ ⴰⵙ: "ⴽⵢⵢⵉⵏ ⵏⵉⵜ ⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵜⵙⵙⵏⵜ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⴱⴰⵀⵔⴰ".<ref>{{cite book|last=Barring-Gould|first=William S.|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter, Inc.|isbn=0-517-50291-7|page=8|year=1974}}</ref> ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴳⵔⴰⴼⵏ ⴷ ⵉⵙⵓⴳⴰⵎ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵊⵊⵓ ⵜⵏ ⵉⵙⵙⴰⴽⵣ ⴷⵡⴰⵢⵍ, ⵣⵓⵏ ⴷ «ⵎⴰⴽⵙⵉⵎⵉⵍⵢⴰⵏ ⵀⵉⵍⵍⵉⵔ», ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⴰⵡⵉ «ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ». ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1871 (16 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴷ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ), ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⴷ ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴳⵓⵔⴰⵙ, ⵉⵡⵔⵉⵡⵔ ⵉⴳ ⴰⵎⵖⵍⵙⵓ, ⵉⴳ ⵎⴳⴰⵍⴰⵎⵓⵏ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵎⵓⵏⴰ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⴰⵔ ⵉⴽⵎⵎⵉ ⵍⴰⴼⵢⵓⵏ, ⴷ ⴰⵔ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵖ ⴱⴰⵔⵉⵣ.<ref>{{cite book|title = Peter D. O'Neill, foreword to ''Maximilien Heller''|url = https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3|access-date = 10 November 2015|isbn = 9781901414301|last1 = Cauvain|first1 = Henry|year = 2006|publisher = Glen Segell Publishers|archive-date = 19 February 2024|archive-url = https://web.archive.org/web/20240219042323/https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3#v=onepage&q&f=false|url-status = live}}</ref><ref>{{cite web|title=¿Fue Sherlock Holmes un plagio?|url=http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|newspaper=[[ABC (newspaper)|ABC]]|date=22 February 2015|access-date=10 November 2015|archive-date=17 November 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151117033314/http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=''Maximilien Holmes. How Intertextuality Influences Translation'', by Sandro Maria Perna, Università degli Studi di Padova 2013/14|url=http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|access-date=10 November 2015|archive-date=3 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181103230818/http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|url-status=dead}}</ref> ⵓⵔ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵉⵙ ⵉⵖⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏⵉⵖ ⴷ ⵓⵀⵓ ⵎⴰⵛⵛ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏⵙⵙⵏ ⵉ ⵜⴼⵔⴰⵏⵙⵉⵙⵜ.<ref>{{Cite web|url=https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|title=France|website=The Arthur Conan Doyle Encyclopedia|access-date=22 June 2018|archive-date=23 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180623005023/https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|url-status=live}}</ref> == ⵥⵕ ⵙⵓⵍ == • [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] • [[ⴽⵓⵏⴰⵏ ⵉⴷⵓⴳⴰⵡⴰ]] • [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]] • [[ⵍⵓⵏⴷⵓⵏ]] • [[ⵍⴱⵓⵍⵉⵙ]] == ⵜⵉⵖⵔⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ == * {{Cite book|last=Accardo|first=Pasquale J.|title=Diagnosis and Detection: Medical Iconography of Sherlock Holmes|publisher=Fairleigh Dickinson University Press|location=Madison, NJ|year=1987|isbn=0-517-50291-7}} * {{Cite book|last=Baring-Gould|first=William|author-link=William S. Baring-Gould|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter|location=New York|year=1967|isbn=0-517-50291-7}} * {{Cite book|last=Baring-Gould|first=William|author-link=William S. Baring-Gould|title=Sherlock Holmes of Baker Street: The Life of the World's First Consulting Detective|title-link=Sherlock Holmes of Baker Street|publisher=Clarkson N. Potter|location=New York|year=1962|oclc=63103488}} * {{Cite book|last=Blakeney|first=T. S.|title=Sherlock Holmes: Fact or Fiction?|publisher=Prentice Hall & IBD|location=London|year=1994|isbn=1-883402-10-7}} * {{Cite book|last=Bradley|first=Alan|title=Ms Holmes of Baker Street: The Truth About Sherlock|publisher=University of Alberta Press|location=Alberta|year=2004|isbn=0-88864-415-9|url=https://archive.org/details/msholmesofbakers00brad}} * {{Cite book|last=Campbell|first=Mark|title=Sherlock Holmes|publisher=Pocket Essentials|location=London|year=2007|isbn=978-0-470-12823-7}} * {{Cite book|last=Dakin|first=David|title=A Sherlock Holmes Commentary|publisher=David & Charles|location=Newton Abbot|year=1972|isbn=0-7153-5493-0}} * {{cite journal |author=De Brie, Jo |date=Spring 2024 |title=How Sherlock Holmes can change through translation and adaptation: a case study of 'The Red-Headed League' |journal=Clues|volume=42 |issue=1 |pages=64–74}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=Eliminate the Impossible: An Examination of the World of Sherlock Holmes on Page and Screen|publisher=MX Publishing|location=London|year=2008|isbn=978-1-904312-31-4}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=Close to Holmes: A Look at the Connections Between Historical London, Sherlock Holmes and Sir Arthur Conan Doyle|publisher=MX Publishing|location=London|year=2009|isbn=978-1-904312-50-5}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=The Norwood Author: Arthur Conan Doyle and the Norwood Years (1891–1894)|publisher=MX Publishing|location=London|year=2010|isbn=978-1-904312-69-7}} * Fenoli Marc, Qui a tué Sherlock Holmes ? [Who shot Sherlock Holmes ?], Review L'Alpe 45, Glénat-Musée Dauphinois, Grenoble-France, 2009. {{ISBN|978-2-7234-6902-9}} * {{Cite book|last=Green|first=Richard Lancelyn|title=The Sherlock Holmes Letters|publisher=University of Iowa Press|location=Iowa City|year=1987|isbn=0-87745-161-3}} * {{Cite book|last=Hall|first=Trevor|title=Sherlock Holmes: Ten Literary Studies|publisher=Duckworth|location=London|year=1969|isbn=0-7156-0469-4}} * {{Cite book|last=Hall|first=Trevor|title=Sherlock Holmes and his Creator|publisher=St Martin's Press|location=New York|year=1977|isbn=0-312-71719-9}} * {{Cite book|last=Hammer|first=David|title=The Before-Breakfast Pipe of Mr. Sherlock Holmes|publisher=Wessex Pr.|location=London|year=1995|isbn=0-938501-21-6}} * {{Cite book|last=Harrison|first=Michael|title=The World of Sherlock Holmes|publisher=Frederick Muller Ltd.|location=London|year=1973}} * {{Cite book|last=Jones|first=Kelvin|title=Sherlock Holmes and the Kent Railways|publisher=Meresborough Books|location=Sittingborne, Kent|year=1987|isbn=0-948193-25-5}} * {{Cite book|last=Keating|first=H. R. F.|title=Sherlock Holmes: The Man and His World|publisher=Castle|location=Edison, NJ|year=2006|isbn=0-7858-2112-0|url=https://archive.org/details/sherlockholmesma0000keat}} * {{Cite book|last=Kestner|first=Joseph|title=Sherlock's Men: Masculinity, Conan Doyle and Cultural History|publisher=Ashgate|location=Farnham|year=1997|isbn=1-85928-394-2}} * {{Cite book|last=King|first=Joseph A.|title=Sherlock Holmes: From Victorian Sleuth to Modern Hero|publisher=Scarecrow Press|location=Lanham, US|year=1996|isbn=0-8108-3180-5}} * {{Cite book|last=Klinger|first=Leslie|author-link=Leslie S. Klinger|title=The Sherlock Holmes Reference Library|publisher=Gasogene Books|location=Indianapolis|year=1998|isbn=0-938501-26-7}} * {{Cite book|last=Knowles|first=Christopher|title=Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|location=San Francisco|year=2007|publisher=Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|title-link=Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}} * {{Cite book|last=Lester|first=Paul|title=Sherlock Holmes in the Midlands|publisher=Brewin Books|location=Studley, Warwickshire|year=1992|isbn=0-947731-85-7}} * Lieboe, Eli. ''Doctor Joe Bell: Model for Sherlock Holmes''. Bowling Green, Ohio: Bowling Green University Popular Press, 1982; Madison, Wisconsin: [[University of Wisconsin Press]], 2007. {{ISBN|978-0-87972-198-5}} * {{Cite book|last=McClure|first=Michael|title=Sherlock Holmes and the Cryptic Clues|publisher=Baskerville Productions|location=Chester, IL|year=2020|isbn=978-0-9981084-7-6}} * {{Cite book|last=Mitchelson|first=Austin|title=The Baker Street Irregular: Unauthorised Biography of Sherlock Holmes|publisher=Ian Henry Publications Ltd|location=Romford|year=1994|isbn=0-8021-4325-3}} * {{Cite book|last=Payne|first=David S.|title=Myth and Modern Man in Sherlock Holmes: Sir Arthur Conan Doyle and the Uses of Nostalgia|publisher=Gaslight's Publications|location=Bloomington, Ind|year=1992|isbn=0-934468-29-X}} * {{Cite book|last=Redmond|first=Christopher|title=In Bed with Sherlock Holmes: Sexual Elements in Conan Doyle's Stories|publisher=Players Press|location=London|year=1987|isbn=0-8021-4325-3}} * {{Cite book|last=Redmond|first=Donald|title=Sherlock Holmes: A Study in Sources|publisher=McGill-Queen's University Press|location=Quebec|year=1983|isbn=0-7735-0391-9|url-access=registration|url=https://archive.org/details/sherlockholmesst0000redm}} * {{Cite book|last=Rennison|first=Nick|title=Sherlock Holmes. The Unauthorized Biography|publisher=Grove Press|location=London|year=2007|isbn=978-0-8021-4325-9}} * {{Cite book|last=Richards|first=Anthony John|title=Holmes, Chemistry and the Royal Institution: A Survey of the Scientific Works of Sherlock Holmes and His Relationship with the Royal Institution of Great Britain|publisher=Irregulars Special Press|location=London|year=1998|isbn=0-7607-7156-1|url-access=registration|url=https://archive.org/details/bedsidecompanion0000rile}} * {{Cite book|last=Riley|first=Dick|title=The Bedside Companion to Sherlock Holmes|publisher=Barnes & Noble Books|location=New York|year=2005|isbn=0-7607-7156-1|url-access=registration|url=https://archive.org/details/bedsidecompanion0000rile}} * {{Cite book|last=Riley|first=Peter|title=The Highways and Byways of Sherlock Holmes|publisher=P.&D. Riley|location=London|year=2005|isbn=978-1-874712-78-7}} * {{Cite book|last=Roy|first=Pinaki|title=The Manichean Investigators: A Postcolonial and Cultural Rereading of the Sherlock Holmes and Byomkesh Bakshi Stories|publisher=Sarup and Sons|location=New Delhi|year=2008|isbn=978-81-7625-849-4}} * {{cite book|last1=Sebeok|first1=Thomas|year=1984|last2=Umiker-Sebeok|first2=Jean|chapter='You Know My Method': A Juxtaposition of Charles S. Peirce and Sherlock Holmes|pages=11–54|title=The Sign of Three: Dupin, Holmes, Peirce|editor-last=Eco|editor-first=Umberto|editor-link=Umberto Eco|editor2-last=Sebeok|editor2-first=Thomas|editor2-link=Thomas Sebeok|location=Bloomington, IN|publisher=History Workshop, Indiana University Press|chapter-url=http://www.visual-memory.co.uk/b_resources/abduction.html|isbn=978-0-253-35235-4|oclc=9412985|access-date=22 January 2012|archive-date=11 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210211194603/http://www.visual-memory.co.uk/b_resources/abduction.html|url-status=live}} Previously published as chapter 2, pp.&nbsp;17–52 of {{cite book|last=Sebeok|first=Thomas|year=1981|title=The Play of Musement|url=https://archive.org/details/playofmusement0000sebe|url-access=registration|location=Bloomington, IN|publisher=Indiana University Press|isbn=978-0-253-39994-6|lccn=80008846|oclc=7275523}} * {{Cite book|last=Shaw|first=John B.|title=Encyclopedia of Sherlock Holmes: A Complete Guide to the World of the Great Detective|publisher=Pavilion Books|location=London|year=1995|isbn=1-85793-502-0}} * {{Cite book|last=Sova|first=Dawn B.|title=Edgar Allan Poe: A to Z|publisher=Checkmark Books|location=New York|year=2001|edition=Paperback|isbn=0-8160-4161-X|url-access=registration|url=https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova}} * {{Cite book|last=Starrett|first=Vincent|title=The Private Life of Sherlock Holmes|publisher=Prentice Hall & IBD|location=London|year=1993|isbn=978-1-883402-05-1}} * {{Cite book|last=Tracy|first=Jack|title=The Sherlock Holmes Encyclopedia: Universal Dictionary of Sherlock Holmes|publisher=Crescent Books|location=London|year=1988|isbn=0-517-65444-X}} * {{Cite book|last=Tracy|first=Jack|title=Subcutaneously, My Dear Watson: Sherlock Holmes and the Cocaine Habit|publisher=Gaslight Publications|location=Bloomington, Ind.|year=1996|isbn=0-934468-25-7}} * {{Cite book|last=Wagner|first=E. J.|title=La Scienza di Sherlock Holmes|publisher=Bollati Boringheri|location=Torino|year=2007|isbn=978-0-470-12823-7}} * {{Cite book|last=Weller|first=Philip|title=The Life and Times of Sherlock Holmes|publisher=Bracken Books|location=Simsbury|year=1993|isbn=1-85891-106-0}} * {{Cite book|last=Wexler|first=Bruce|title=The Mysterious World of Sherlock Holmes|publisher=Running Press|location=London|year=2008|isbn=978-0-7624-3252-3}} {{Refend}} == ⵉⵣⴷⴰⵢⵏ ⴳⵎⴹⵏⵉⵏ == * [http://www.Sherlock-Holmes.co.uk The Sherlock Holmes Museum] 221b Baker Street London NW1 6XE England. * {{Cite web|url=https://archive.org/details/SherlockHolmes_201702|title=Sherlock Holmes|date=8 July 1930|work=[[Internet Archive]]}} * [https://openplaques.org/people/2196 Sherlock Holmes plaques] on openplaques.org * [https://dickens.stanford.edu/sherlockholmes/index.html Discovering Sherlock Holmes] at Stanford University * [https://www.chesshistory.com/winter/extra/holmes.html Chess and Sherlock Holmes] essay by [[Edward Winter (chess historian)|Edward Winter]] * [https://www.wsj.com/articles/SB10001424052748704240504574585840677394758 "The Burden of Holmes"] – 23.12.09 article in ''[[The Wall Street Journal]]'' * [https://etc.usf.edu/lit2go/author/d/doyle.html Sir Arthur Conan Doyle audio books] by Lit2Go from the [[University of South Florida]] == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == gbyuddzazngn81d33k437db6fi8eqre 198025 198024 2026-10-29T09:46:57Z Aɣaras iḍlan 211 /* ⵙⴰⵍⴰ ⵏⵏⵙ */ 198025 wikitext text/x-wiki {{ⵜⴰⴼⵍⵓⵙⴼⴽⵉⵜ}} «'''ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ'''» (/ˈʃɜːrlɒk ˈhoʊmz/) ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵓⵎⴰⵔⴰ [[ⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵢⴰ ⵜⴰⵎⵇⵔⴰⵏⵜ|ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ]] ⴰⵔⵜⵓⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ. ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵖⴼ ⵢⵉⵅⴼ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ «ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵎⵔ». ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵙ «ⵀⵓⵍⵎⵣ» ⵙ ⵓⴼⵓⵍⵍⵙ ⴷ ⵜⴳⵔⴷⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⵣⵍⴰⵎ ⵉⵏⵖⴷⵏ, ⴰⵟⵟⴰⵢ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ, ⵜⴰⵎⴰⵙⵙⴰⵏⵜ ⵜⴰⵊⵉⵏⴰⵢⵜ, ⴷ ⵓⴳⵯⵔⵉ ⴰⵎⵥⵍⴰⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵜⵜⴰⵡⵉⵏ ⴰⵎⴹⵉⵕ. ⵜⵉⴳⵔⴷⵉⵡⵉⵏ ⴰⴷ ⴰⵔ ⵙⵉⵙⵏⵜ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴽⵓⴷⵏⵏⴰ ⴰⵔ ⵉⵙⵙⵉⵖⵥⵉⵏ ⵖ ⵜⵎⵓⴽⵔⵉⵙⵉⵏ ⴷ ⵉⵎⵏⵜⴰⵍ ⵏ ⵎⵏⵏⴰⵡ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⴷ ⵍⴽⵍⵉⵢⴰⵏ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵉⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔⵏ ⵏ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⴷ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⵖ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1887 ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet» (A Study in Scarlet). ⵉⵜⵜⵡⴰⵙⵙⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏ ⵎⴰ ⴷ ⴼⴼⵖⵏⵜ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⵖⵓⵏⵜ ⵏ «ⴷⵓ ⵙⵜⵔⴰⵏⴷ ⵎⴰⴳⴰⵣⵉⵏ» (The Strand Magazine), ⵜⵉⵣⵡⵉⵔⵉ ⵙ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵏ «ⵜⴰⴼⴹⴹⴰⵃⵜ ⵖ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ» (A Scandal in Bohemia) ⵖ 1891; ⴰⵔ ⵉⵍⵎⵎⴰ ⵜⵜⴼⴼⵓⵖⵏⵜ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ ⵣⵖ ⴰⴽⵓⴷ ⴰⵏⵏ ⴰⵔ 1927, ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵍⴽⵎⵏⵜ ⵖ ⵜⴳⵉⵔⴰ ⴽⴽⵓⵥ ⵏ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍⵏ ⴷ 56 ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⴳⵣⵣⵓⵍⵏⵉⵏ. ⴽⴽⵓⵍⵍⵓ ⵜⵏⵜ, ⴰⵎⵔ ⵢⴰⵜ, ⵎⵙⴰⵔⵏⵜ ⵖ ⵓⵣⵎⵣ ⴰⴼⵉⴽⵜⵓⵔⵢⴰⵏ ⵏⵉⵖ ⴰⴷⵡⴰⵔⴷⵉⵢ ⴳⵔ 1880 ⴷ 1914. ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⵔ ⴰⵙⵏⵜ ⵉⵜⵜⴰⵍⵙ ⵉ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵎⴷⴷⴰⴽⴽⵯⵍ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴷ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵏ ⵜⵣⴰⵏⵏⴰ ⵏⵏⵙ, ⴰⵎⵙⵏⵉⵊⵊⵉ ⵏ ⵊⵓⵏ ⵀ. ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ, ⵍⵍⵉ ⴱⴷⴷⴰ ⵉⵎⵓⵏⵏ ⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ ⵉⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ ⴷ ⴰⵔ ⵜⵜⵣⴷⴰⵖⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵣⴷⴷⵓⵖ ⵖ ⵜⴰⵙⵓⴽⵜ ⵏ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ (221B Baker Street), ⵖ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ, ⵖ ⴰ ⵙ ⵙⵙⵏⵜⵉⵏⵜ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ. ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ,.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|title=Sherlock Holmes, the world's most famous literary detective|last=Sutherland|first=John|publisher=British Library|access-date=3 July 2018|archive-date=28 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170628192901/http://www.bl.uk/romantics-and-victorians/articles/arthur-conan-doyle-the-creator-of-sherlock-holmes-the-worlds-most-famous-literary-detective|url-status=dead}}</ref> ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⴳⴰ ⵡⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ. ⴰⵔ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ ⵏ ⵉⴷ 1990, ⵓⴳⴳⵯⴰⵔ ⵏ 25,000 ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵣⴳⵓⵏ, ⵉⴼⵉⵍⵎⵏ, ⵉⵙⵓⴼⴰⵖ ⵏ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ, ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵉⵏ ⴰ ⵖ ⴷ ⵢⵓⵎⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴷ, ⵜⵙⵙⵜⵉ ⵜ ⵜⵎⵔⵙⵍⵜ ⵏ "ⴳⵉⵏⵉⵙ" ⵏ ⵜⵙⵎⵖⵓⵔⵉⵏ ⵜⵉⵎⴰⴹⵍⴰⵏⵉⵏ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵡⴽⵔⵉⴽ ⴰⵏⴼⴳⴰⵏ ⵏ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵎⴷⵢⴰⵏ ⵖ ⵓⵎⵣⵔⵓⵢ ⵏ ⵙⵙⵉⵏⵉⵎⴰ ⴷ ⵓⴼⵣⵢⵓⵏ.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|title=Sherlock Holmes awarded title for most portrayed literary human character in film & TV|date=14 May 2012|publisher=Guinness World Records|language=en-GB|access-date=5 January 2020|archive-date=10 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210150701/https://www.guinnessworldrecords.com/news/2012/5/sherlock-holmes-awarded-title-for-most-portrayed-literary-human-character-in-film-tv-41743/|url-status=live}}</ref> ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵍⴽⵎ ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜⵖⴰⵍⵏ ⴽⵉⴳⴰⵏ ⵏ ⵎⵉⴷⴷⵏ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⴳⵉ ⵖⴰⵙ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⴰⵎⴰⵔⵓⵔ ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴳⴰ ⵏⵉⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵔⴳⴰⵣ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ; ⴼ ⵜⵓⵔⴷⴰ ⴰⴷ ⵏⵉⵜ ⴰ ⴼ ⵙⴽⴰⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵜⵎⵙⵎⵓⵏⵉⵏ ⵜⵉⵙⴽⵍⴰⵏⵉⵏ ⴷ ⵜⴳⵔⴰⵡⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ ⴼ ⵡⴰⵖⴰⵍ ⴰⴷ. <ref name=":5">{{cite web|url=https://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|last=Rule|first=Sheila|date=5 November 1989|title=Sherlock Holmes's Mail: Not Too Mysterious|website=[[The New York Times]]|access-date=10 March 2016|archive-date=11 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160311030721/http://www.nytimes.com/1989/11/05/world/sherlock-holmes-s-mail-not-too-mysterious.html|url-status=live}}</ref><ref name=":6">{{Cite news|url=https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220110/https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1577511/Winston-Churchill-didnt-really-exist-say-teens.html|archive-date=10 January 2022|url-access=subscription|url-status=live|title=Winston Churchill didn't really exist, say teens|last=Simpson|first=Aislinn|date=4 February 2008|work=The Daily Telegraph|access-date=30 December 2019|language=en-GB|issn=0307-1235}}{{cbignore}}</ref><ref>{{Cite news|last=Scott|first=C. T.|date=2021-10-06|title=The curious incident of Sherlock Holmes's real-life secretary|newspaper=The Economist|url=https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|access-date=2021-10-10|issn=0013-0613|archive-date=10 October 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211010164947/https://www.economist.com/1843/2021/10/06/the-curious-incident-of-sherlock-holmess-real-life-secretary|url-status=live}}</ref> ⵉⵎⵖⵔⵉⵜⵏ ⵍⵍⵉ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴽⴽⴰⵏⵏ ⴰⵔ ⴰⵇⵇⵕⴰⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵡⵙⵏ ⵖ ⵓⵙⵏⵓⵍⴼⵓ ⵏ ⵜⴷⵍⵙⴰ ⵜⴰⵜⵔⴰⵔⵜ ⵏ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵏ ⵉⵎⴹⴼⴰⵕⵏ (ⵉⴼⴰⵏⴷⵓⵎⵏ - fandom),<ref name=":3">{{cite news|url=http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|title=How Sherlock Holmes changed the world|last=Armstrong|first=Jennifer Keishin|date=6 January 2016|access-date=20 December 2019|publisher=BBC|archive-date=17 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180217093624/http://www.bbc.com/culture/story/20160106-how-sherlock-holmes-changed-the-world|url-status=live}}</ref> ⵉⴳ ⵓⴳⵔⴰⵡ ⵏ ⵉⵏⴹⴼⵓⵕⵏ ⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵢⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴳⵔⴰⵡⵏ ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ ⵎⵢⴰⵙⵙⴰⵖⵏⵉⵏ ⵖ ⵓⵎⴰⴹⴰⵍ. == ⵜⴰⴼⵏⵖⵓⴷⵔⵜ == [[File:A Study in Scarlet from Beeton's Christmas Annual 1887.jpg|thumb|upright|right|alt=Magazine cover featuring ''A Study in Scarlet'', with drawing of a man lighting a lamp|ⵜⴰⵙⵏⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵜⵉⵎⴷⵍⵜ ⵏ ⵜⵓⵚⴼⵉⴹⵜ 1887 ⵜⵓⵚⴼⵉⴹⵜ ⵏ ''[[Beeton's Christmas Annual]]'', ⴷⴰ ⵢⴰⵎⵓⵏⵏ ⴰⵏⴼⵉⵍⴰⵍ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ (''[[A Study in Scarlet]]'')]] ⵢⴰⵜ ⵜⵓⴳⴳⴰ ⵖⴼ ⵡⴰⵡⵜⴰⵢ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵖ «ⵜⴰⴳⴰⵏⵣⴰ ⵏⵏⵙ ⵜⴰⵎⴳⴳⴰⵔⵓⵜ» (His Last Bow) ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴳⴳⴰ ⴰⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵏ ⵜⵍⴰⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙ ⴳⵔ 1853 ⴷ 1854; ⵜⴰⵏⴼⵓⵙⵜ ⴰⴷ, ⵍⵍⵉ ⵉⵎⵙⴰⵔⵏ ⵖ ⵖⵓⵛⵜ 1914, ⴰⵔ ⵜ ⵜⵎⵎⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⵉⵍⴽⵎ 60 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵖ ⵡⴰⵡⵜⴰⵢ. ⵓⵔ ⵜⵜⵢⴰⵡⴱⴷⴰⵔⵏ ⵉⵎⴰⵔⴰⵡⵏ ⵏⵏⵙ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵉⴱⴷⵔ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵎⴰⵙ ⴷ "ⵉⵎⵣⵡⵓⵔⴰ" ⵏⵏⵙ ⴽⴽⴰⵏ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⴳⴰⵏ "ⵉⴷ ⴱⴰⴱ ⵏ ⵡⴰⴽⴰⵍ ⵖ ⵜⵎⴰⵣⵉⵔⵜ" (country squires). ⵖ «ⵜⵎⴰⵔⵔⴰⵢⵜ ⵏ ⵓⵎⵙⵓⵖⵍ ⴰⴳⵔⵉⴽ», ⵉⵏⵏⴰ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵊⵊⴷⴷⴰⵙ ⵜⴳⴰ ⵓⵍⵜⵎⴰⵙ ⵏ ⵓⵏⴰⵥⵓⵕ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⴰⵡⵉ "ⴼⵉⵔⵏⵉ", ⴱⵍⴰ ⵉⵙⵙⵉⵙⴼⵉⵡ ⵉⵙ ⴷ «ⴽⵍⵓⴷ ⵊⵓⵣⵉⴼ», «ⴽⴰⵕⵍ», ⵏⵉⵖ ⴷ «ⵀⵓⵕⴰⵙ ⴼⵉⵔⵏⵉ» ⴰⵢⴰⵏⵏ. ⴳⵯⵎⴰⵙ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵍⵍⵉ ⵎⵉ ⵉⵙⵎⵏ «ⵎⴰⵢⴽⵔⵓⴼⵜ», ⵍⵍⵉ ⵜ ⵢⵓⴳⵔⵏ ⵙ ⵙⴰ ⵉⵙⴳⴳⵯⴰⵙⵏ, ⵉⴳⴰ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵜⴳⴳⴰⵔ ⵖ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ. ⵉⵟⵟⴰⴼ ⵎⴰⵢⴽⵔⵓⴼⵜ ⵢⴰⵜ ⵜⴷⵖⴰⵔⵜ ⵉⴳⴰⵏ ⵡⴰⵥ ⵖ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜ ⵜⴰⵖⵔⵎⴰⵏⵜ ⵣⵓⵏ ⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵙⵉⵍⴰ ⵏ ⵉⵙⴼⴽⴰ ⵜⴰⵏⴼⴳⴰⵏⵜ (human database) ⵉ ⴽⵔⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵉⴷⵉⵙⵏ ⵏ ⵜⵙⵔⵜⵉⵜ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ. ⴰⵔ ⵉⵎⵎⴰⵍ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⴳⵯⵎⴰⵙ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⴷ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵍⴰⵏ ⴰⴼⵓⵍⵍⵙ ⴳⵔⴰⵜⵙⵏ ⵙ ⵙⵉⵏ, ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵏⵉ ⵎⴰⵙ ⵓⵔ ⵉⵟⵟⵉⴼ ⵎⴰⵢⴽⵔⵓⴼⵜ ⴰⵡⴷ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵓⵙⵓⵙⵎ ⵙ ⵓⵙⵙⵉⵖⵥⵏ ⴰⵖⵙⵙⴰⵏ (physical investigation), ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵉⵔⵉ ⴰⴷ ⵉⵣⵣⵔⴰⵢ ⴰⴽⵓⴷ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵍⴽⵍⵓⴱ ⵏ «ⴷⵢⵓⵊⵉⵏⵉⵙ» (Diogenes Club).<ref>Klinger I, pp. 637-639—"[[The Adventure of the Greek Interpreter|The Greek Interpreter]]"</ref><ref>{{Cite web|url=https://arthurconandoyle.co.uk/character/mycroft-holmes|title=Mycroft Holmes|last=Quigley|first=Michael J.|website=The Official Conan Doyle Estate Ltd.|access-date=27 December 2019|archive-date=27 December 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191227073317/https://arthurconandoyle.co.uk/character/mycroft-holmes|url-status=live}}</ref> === ⵙⴰⵍⴰ ⵏⵏⵙ === ⴰⵔ ⵜⵜⵎⵢⴰⵏⴰⵡⵏ ⵉⴽⵍⵉⵢⴰⵏⵏ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵜⵜⴽⴽⴰⵏⵉⵏ ⴷⴰⵔ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴳⵔ ⵉⴳⵍⴷⴰⵏ ⴷ ⵜⵏⴱⴰⴹⵉⵏ ⵏ ⵓⵕⵓⴱⴱⴰ ⵍⵍⵉ ⴰⴽⴽⵯ ⵉⵟⵟⴰⴼⵏ ⴰⴷⵡⴰⵙ, ⴰⵔ ⵉⵔⵉⵙⵟⵓⵇⵕⴰⵟⵉⵢⵏ ⵉⵎⴳⴳⵔⴳⴰⵙ ⴷ ⵉⵎⴳⵓⵔⴰⵏⵏ, ⴰⵔ ⵉⴷ ⴱⵓ ⵓⵎⵔⵡⴰⵙ ⴷ ⵜⵎⵙⴳⵎⴰⵜⵉⵏ ⵉⴳⵍⵍⵉⵏⵏ. ⵓⵔ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵖ ⵜⵣⵡⵉⵔⵉ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ ⴰⵎⵔ ⵖ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⵡⵔⵉⵔⵔⴰⵢⵉⵏ ⵜⵜⴳⵍⵉⵏⵉⵏ, ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵢⴰⴷ ⴰⵔ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴷ «ⵙⴽⵓⵟⵍⴰⵏⴷ ⵢⴰⵔⴷ». ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵖⵉⴽⴰⵏ, ⵉⵙⴰⵍⴰ ⴱⴷⴷⴰ ⵜⴰⵡⵓⵔⵉ ⴷ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵏ ⵜⵏⴼⵓⵙⵉⵏ ⵏ ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ ⵔⵓⵔⵏⵜ ⵜⵉⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⴷ ⵉⴳ ⴰⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏ ⴱⴰⵀⵔⴰ; ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⴻⵜⵜⵔⵏ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵉⴽⵍⵉⵢⴰⵏⵏ ⵙ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵏⵏⵙ ⵖ ⵓⴷⵖⴰⵔ ⵏ ⵉⵎⵛⵛⵓⵕⴹⴰ / ⵍⴱⵓⵍⵉⵙ (ⵏⵉⵖ ⴰⵔ ⵜⵜ ⵔⵏⵏⵓⵏ ⵉ ⵉⵎⵛⵛⵓⵕⴹⴰ). ⴰⵢⵍⵍⵉⵖ ⵢⵓⵔⴰ ⵡⴰⵜⵚⵓⵏ ⵎⴰⵙ ⴷ ⵖ 1887 "ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏ ⵓⵕⵓⴱⴱⴰ ⵜⵓⵙⵙⵇ ⵙ ⵢⵉⵙⵎ ⵏⵏⵙ" ⴷ ⵖ 1895 ⴰⵔ ⵉⵙⵙⴼⵜⵓ ⵀⵓⵍⵎⵣ "ⵢⴰⵜ ⵜⵡⵓⵔⵉ ⵉⵅⴰⵜⵔⵏ".<ref>"[[The Adventure of the Reigate Squire|The Reigate Squires]]" and "[[The Adventure of the Illustrious Client]]" are two examples.</ref><ref>"The Reigate Squires"</ref> ⴰⵔ ⵜⵜⴰⵔⵏ ⵉⵎⵛⵛⵓⵕⴹⴰ ⵏ ⴱⵕⵕⴰ ⵏ ⵍⵓⵏⴹⵓⵏ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵙ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴽⵉⵖ ⵉⵍⵍⴰ ⵜⴰⵎⴰ ⵏⵏⵙⵏ.<ref>Klinger I, pp. 561-562—"The Reigate Squires"</ref> ⵢⴰⵏ ⵓⵎⴰⴳⵯⵔ ⵏ ⵉⵏⵎⵎⵓⵙⴰ ⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉ ⴷ ⵓⴳⵍⵍⵉⴷ ⵏ ⴱⵓⵀⵉⵎⵢⴰ ⵔⵣⴼⵏ ⵙ ⵉⵅⴼⴰⵡⵏ ⵏⵏⵙⵏ ⵖ 221ⴱ ⴱⵉⴽⵉⵔ ⵙⵜⵔⵉⵜ ⴱⴰⵛ ⴰⴷ ⵙⵙⵓⵜⵔⵏ ⵜⵉⵡⵉⵙⵉ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ;<ref>Klinger II, pp. 1190-1191, 1222-1225—"[[The Adventure of the Second Stain]]"</ref><ref name="Klinger I pp. 15-16">Klinger I, pp. 15-16—"A Scandal in Bohemia"</ref> ⵉⴼⴽⴰ ⴰⵙ ⵓⵖⵍⵍⴰ ⵏ ⴼⵕⴰⵏⵚⴰ ⴰⵥⵍⵍⴰⵢ ⵏ ⵡⴰⴷⴷⵓⵔ (Légion d'Honneur) ⵍⵍⵉⵖ ⵢⵓⵎⵥ ⵢⴰⵏ ⵉⵏⵖⴰⵏ; ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ ⵏ ⵙⴽⴰⵏⴷⵉⵏⴰⴼⵢⴰ ⴷ ⴰⵢⵜ ⵓⵕⵓⵏⵊ ⴳⴰⵏ ⵙⴳ ⵉⴽⵍⵉⵢⴰⵏⵏ ⵏⵏⵙ, ⵢⴰⵡⵙ ⵉ ⴰⴼⴰⵜⵉⴽⴰⵏ ⵙⵏⴰⵜ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵖⵉⴷⵔⵓⵙ.<ref>''The Hound of the Baskervilles'' (Klinger III p. 409) and "The Adventure of Black Peter" (Klinger II p. 977)</ref>ⴼ ⴰⵔ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵙ ⵢⵉⵙⵎ ⵏ ⵜⵏⴱⴰⴹⵜ ⵜⴰⴱⵔⵉⵟⴰⵏⵉⵜ ⵖ ⵜⵖⴰⵡⵙⵉⵡⵉⵏ ⵏ ⵜⵏⴼⵔⵓⵜ ⵜⴰⵏⴰⵎⵓⵔⵜ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ, ⵢⴰⴳⵯⵉ ⴰⵣⵡⵍ ⵏ ⵓⵎⵏⴰⵢ "ⴼ ⵜⵏⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵍⵍⵉ ⵉⵎⵍⵏ ⴰⴷ ⴰⵣⵓⴼⵏⵜ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵡⴰⵙⵙ". ⵎⴰⵛⵛⴰⵏ, ⵓⵔ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵍⵍⵉ ⵙ ⵜⵙⵉⵍⵍⵉⵜ, ⴷ ⴰⵔ ⵜ ⵉⵜⵜⵓⴷⵓ ⵙ ⵓⵎⴰⵜⴰ ⴰⴷ ⵢⴰⵊⵊ ⵉⵎⵛⵛⵓⵕⴹⴰ ⴰⴷ ⴰⵙⵉⵏ ⴰⴷⴷⵓⵔ ⵏ ⵜⵡⵓⵔⵉⵡⵉⵏ ⵏⵏⵙ ⵎⵏⵉⴷ ⵏ ⵓⴳⴷⵓⴷ.<ref>"[[The Adventure of the Bruce-Partington Plans]]", "[[The Adventure of the Naval Treaty|The Naval Treaty]]", "The Second Stain", and after retirement, "[[His Last Bow (story)|His Last Bow]]".</ref><ref>Klinger II, p. 1581—"The Adventure of the Three Garridebs"</ref><ref>In "The Naval Treaty" (Klinger I p. 691), Holmes remarks that of his last fifty-three cases, the police have had all the credit in forty-nine.</ref> == ⴰⵙⴽⴰⵏ ⴷ ⵢⵉⵡⵉⵏ ⴰⵡⵔⵉⴽ == [[File:Arthur Conan Doyle by Walter Benington, 1914.png|thumb|upright|[[Sir Arthur Conan Doyle]] (1859–1930), ⵡⴰⵍⵍⵉ ⵉⵙⵏⵓⵍⴼⴰⵏ ⵛⴰⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⴳ 1914]] «ⵙⵉ. ⵓⴳⵢⵓⵙⵜ ⴷⵢⵓⴱⴰⵏ» ⵏ ⵉⴷⴳⴰⵔ ⴰⵍⵍⴰⵏ ⴱⵓ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵢⴰⴷⵍⵍⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⵙⵙⵏⵜⵉ ⵏ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵜⵉⵜⵔⴰⵔⵉⵏ ⵖ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ ⵜⴰⵎⴰⵔⵓⵔⵜ, ⵉⴳ ⵓⵍⴰ ⴰⵎⴷⵢⴰ ⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓ ⵉ ⵜⵓⴳⴳⵜ ⵏ ⵉⵡⵔⵉⴽⵏ ⵍⵍⵉ ⴷ ⵓⵎⴰⵏⵏⵉⵏ ⵜⵉⵖⵔⴷⵉⵏ ⵏⵏⵙ, ⴳⵉⵙⵏ ⵓⵍⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ.<ref> {{Cite book|last = Sova|first = Dawn B.|title = Edgar Allan Poe: A to Z|publisher = Checkmark Books|year = 2001|edition = Paperback|isbn = 0-8160-4161-X|pages = [https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162 162–163]|url = https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova/page/162}}</ref> ⵢⵓⵔⴰ ⵢⴰⵏ ⵡⴰⵙⵙ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ: "ⴽⵔⴰⵢⴳⴰⵜ ⵢⴰⵜ ⵖ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⵏ ⴱⵓ ⵜⴳⴰ ⴰⵥⵓⵕ ⵍⵍⵉ ⵖ ⴷ ⵜⴳⵎⵎⴰ ⵜⵙⴽⵍⴰ ⵙ ⵜⵉⵎⵎⴰⴷ ⵏⵏⵙ ... ⵎⴰⵏⵉ ⵜⴽⴽⴰ ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵜ ⴰⵏⵏ ⵏ ⵉⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏⵏ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴳⵉⵙ ⵉⵚⵓⴹ ⴱⵓ ⵉⵎⴰⵏ ⵏ ⵜⵓⴷⵔⵜ?".<ref>{{Cite book|last = Knowles|first = Christopher|title = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|year = 2007|publisher = Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|page=67|title-link = Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}}</ref> ⵖⵉⴽ ⴰⵏⵏ ⵏⵉⵜ, ⵜⵓⵍⵍⵉⵙⵉⵏ ⵏ «ⵎⵓⵙⵢⵓ ⵍⵓⴽⵓⵇ» ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⵉⵎⵉⵍ ⴳⴰⴱⵓⵔⵢⵓ, ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏⵏⵜ ⴱⴰⵀⵔⴰ, ⵜⵍⴽⵎ ⵜⵙⵉⵍⵍⵉⵜ ⵏⵏⵙⵏⵜ ⴰⴼⵍⵍⴰ ⵖ ⵡⴰⴽⵓⴷ ⵍⵍⵉ ⵖ ⵉⵙⵙⵏⵜⵉ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⴰⵔⴰ ⵀⵓⵍⵎⵣ. ⵓⵍⴰ ⴰⵡⴰⵍ ⴷ ⵜⵓⵙⴽⵉⵔⵉⵏ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⴰⵔ ⵜⵜⴹⴼⴰⵕⵏ ⴽⵔⴰ ⵏ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵡⵉⵏ ⵍⵓⴽⵓⵇ.<ref>{{Cite book|title=The Oxford Sherlock Holmes: The Adventures of Sherlock Holmes|last=Conan Doyle|first=Arthur|publisher=Oxford University Press|year=1993|editor-last=Lancelyn Green|editor-first=Richard|location=Oxford|pages=xv}}</ref><ref>{{Cite web|last=Sims|first=Michael|date=25 January 2017|title=How Sherlock Holmes Got His Name|url=https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|access-date=11 November 2020|website=Literary Hub|language=en-US|archive-date=16 July 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716112159/https://lithub.com/how-sherlock-holmes-got-his-name/|url-status=live}}</ref> ⵉⵏⵏⴰ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵎⵏⵏⴰⵡⵜ ⵜⵉⴽⴽⴰⵍ ⵎⴰⵙ ⴷ ⴰⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵏⵓⵍⴼⴰ ⵙ ⵓⵙⴰⴳⵎ ⵙⵖ ⴷⴰⵔ ⵢⴰⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⵏ ⵜⵉⴷⵜ ⵏ ⵊⵓⵙⵉⴼ ⴱⵉⵍ, ⵢⴰⵏ ⵓⵏⴱⵔⴰⵢ ⵖ ⵓⵙⴳⵏⴰⴼ ⴰⴳⵍⴷⴰⵏ ⵏ ⵉⴷⵉⵏⴱⵔⴰ, ⵍⵍⵉ ⵉⵎⵏⴰⴳⴳⴰⵔ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵖ 1877, ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⴷⴰⵔⵙ ⵉⴳⴰ ⴰⵎⴰⵔⴰ.<ref>{{cite book|last=Lycett|first=Andrew|title=The Man Who Created Sherlock Holmes: The Life and Times of Sir Arthur Conan Doyle|publisher=Free Press|year=2007|isbn=978-0-7432-7523-1|pages=[https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53 53–54, 190]|url=https://archive.org/details/manwhocreatedshe00lyce/page/53}}</ref> ⵣⵓⵏⴷ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⴱⵉⵍ ⵙ ⵓⵙⵓⴼⵖ ⵏ ⵜⵢⴰⴼⵓⵜⵉⵏ ⵜⵉⵅⴰⵜⴰⵔⵉⵏ ⵣⵖ ⵉⵣⵍⴰⵎⵏ ⵉⵏⵖⴷⵏ. ⵢⵓⵔⴰ ⴱⵉⵍ ⵢⴰⵜ ⵜⵎⵣⵡⴰⵔⵜ ⵉ ⵢⴰⵜ ⵜⵥⵕⵉⴳⵜ ⵉⵎⴰⵟⵍⵏ ⵏ «ⵜⴰⵔⵣⵣⵓⵜ ⵖ Scarlet».<ref>Doyle, Arthur Conan. ''[https://www.google.com/books/edition/A_Study_in_Scarlet/t7ZDAQAAMAAJ?hl=en&gbpv=1&pg=PR9 A Study in Scarlet: And, The Sign of Four]''. United Kingdom, Smith, Elder & Company, 1903. ix–xvii.</ref> ⵉⵏⴰⴽⵕ ⴷⴰⵖ ⴱⵉⵍ ⵜⵉⴽⵜⵉ ⵎⴰⵙ ⵉⴳⴰ ⵏⵜⵜⴰⵏ ⴰⵙⴰⴳⵎ ⵏ ⵓⵡⵔⵉⴽ ⴰⴷ, ⵢⴰⵔⴰ ⵉ ⴷⵡⴰⵢⵍ ⵉⵏⵏⴰ ⴰⵙ: "ⴽⵢⵢⵉⵏ ⵏⵉⵜ ⴰ ⵉⴳⴰⵏ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ, ⵜⵙⵙⵏⵜ ⵎⴰⵢⴰⴷ ⴱⴰⵀⵔⴰ".<ref>{{cite book|last=Barring-Gould|first=William S.|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter, Inc.|isbn=0-517-50291-7|page=8|year=1974}}</ref> ⵜⵜⵢⴰⵡⵙⴳⵔⴰⴼⵏ ⴷ ⵉⵙⵓⴳⴰⵎ ⵢⴰⴹⵏⵉⵏ, ⵎⵇⵇⴰⵔ ⵓⵔ ⵊⵊⵓ ⵜⵏ ⵉⵙⵙⴰⴽⵣ ⴷⵡⴰⵢⵍ, ⵣⵓⵏ ⴷ «ⵎⴰⴽⵙⵉⵎⵉⵍⵢⴰⵏ ⵀⵉⵍⵍⵉⵔ», ⵏ ⵓⵎⴰⵔⴰ ⴰⴼⵕⴰⵏⵚⴰⵡⵉ «ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ». ⵖ ⵡⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ 1871 (16 ⵏ ⵓⵙⴳⴳⵯⴰⵙ ⵓⵔ ⵜⴰ ⴷ ⵉⵏⴼⴰⵍⴰⵍ ⵛⵉⵔⵍⵓⴽ ⵀⵓⵍⵎⵣ ⵜⵉⴽⴽⵍⵜ ⵜⴰⵎⵣⵡⴰⵔⵓⵜ), ⵉⵙⵡⵉⵏⴳⵎ ⴷ ⴰⵏⵔⵉ ⴽⵓⴼⴰⵏ ⵖ ⵢⴰⵏ ⵓⵎⵙⵙⵖⵥⴰⵏ ⴰⴳⵓⵔⴰⵙ, ⵉⵡⵔⵉⵡⵔ ⵉⴳ ⴰⵎⵖⵍⵙⵓ, ⵉⴳ ⵎⴳⴰⵍⴰⵎⵓⵏ ⵓⵔ ⴰⵔ ⵉⵜⵜⵎⵓⵏⴰ ⴷ ⵎⵉⴷⴷⵏ, ⴰⵔ ⵉⴽⵎⵎⵉ ⵍⴰⴼⵢⵓⵏ, ⴷ ⴰⵔ ⵉⵙⵡⵓⵔⵉ ⵖ ⴱⴰⵔⵉⵣ.<ref>{{cite book|title = Peter D. O'Neill, foreword to ''Maximilien Heller''|url = https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3|access-date = 10 November 2015|isbn = 9781901414301|last1 = Cauvain|first1 = Henry|year = 2006|publisher = Glen Segell Publishers|archive-date = 19 February 2024|archive-url = https://web.archive.org/web/20240219042323/https://books.google.com/books?id=dAhVcqVyDeAC&pg=PA3#v=onepage&q&f=false|url-status = live}}</ref><ref>{{cite web|title=¿Fue Sherlock Holmes un plagio?|url=http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|newspaper=[[ABC (newspaper)|ABC]]|date=22 February 2015|access-date=10 November 2015|archive-date=17 November 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151117033314/http://www.abc.es/cultura/20150223/abci-polemica-sobre-sherlock-holmes-201502211944.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=''Maximilien Holmes. How Intertextuality Influences Translation'', by Sandro Maria Perna, Università degli Studi di Padova 2013/14|url=http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|access-date=10 November 2015|archive-date=3 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181103230818/http://tesi.cab.unipd.it/46778/1/TESI_COMPLETA_UNIPD.pdf|url-status=dead}}</ref> ⵓⵔ ⵉⵜⵜⵢⴰⵡⵙⵙⴰⵏ ⵉⵙ ⵉⵖⵔⴰ ⵓⵏⴳⴰⵍ ⴰⴷ ⵏⵉⵖ ⴷ ⵓⵀⵓ ⵎⴰⵛⵛ ⴽⵓⵏⴰⵏ ⵉⴽⴽⴰ ⵜⵜ ⵉⵏⵏⵙⵙⵏ ⵉ ⵜⴼⵔⴰⵏⵙⵉⵙⵜ.<ref>{{Cite web|url=https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|title=France|website=The Arthur Conan Doyle Encyclopedia|access-date=22 June 2018|archive-date=23 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180623005023/https://www.arthur-conan-doyle.com/index.php?title=France|url-status=live}}</ref> == ⵥⵕ ⵙⵓⵍ == • [[ⵓⵏⴳⴰⵍ]] • [[ⴽⵓⵏⴰⵏ ⵉⴷⵓⴳⴰⵡⴰ]] • [[ⵜⵓⵜⵍⴰⵢⵜ ⵜⴰⵏⴳⵍⵉⵣⵜ]] • [[ⵍⵓⵏⴷⵓⵏ]] • [[ⵍⴱⵓⵍⵉⵙ]] == ⵜⵉⵖⵔⵉ ⵉⴷⵔⴰⵏ == * {{Cite book|last=Accardo|first=Pasquale J.|title=Diagnosis and Detection: Medical Iconography of Sherlock Holmes|publisher=Fairleigh Dickinson University Press|location=Madison, NJ|year=1987|isbn=0-517-50291-7}} * {{Cite book|last=Baring-Gould|first=William|author-link=William S. Baring-Gould|title=The Annotated Sherlock Holmes|publisher=Clarkson N. Potter|location=New York|year=1967|isbn=0-517-50291-7}} * {{Cite book|last=Baring-Gould|first=William|author-link=William S. Baring-Gould|title=Sherlock Holmes of Baker Street: The Life of the World's First Consulting Detective|title-link=Sherlock Holmes of Baker Street|publisher=Clarkson N. Potter|location=New York|year=1962|oclc=63103488}} * {{Cite book|last=Blakeney|first=T. S.|title=Sherlock Holmes: Fact or Fiction?|publisher=Prentice Hall & IBD|location=London|year=1994|isbn=1-883402-10-7}} * {{Cite book|last=Bradley|first=Alan|title=Ms Holmes of Baker Street: The Truth About Sherlock|publisher=University of Alberta Press|location=Alberta|year=2004|isbn=0-88864-415-9|url=https://archive.org/details/msholmesofbakers00brad}} * {{Cite book|last=Campbell|first=Mark|title=Sherlock Holmes|publisher=Pocket Essentials|location=London|year=2007|isbn=978-0-470-12823-7}} * {{Cite book|last=Dakin|first=David|title=A Sherlock Holmes Commentary|publisher=David & Charles|location=Newton Abbot|year=1972|isbn=0-7153-5493-0}} * {{cite journal |author=De Brie, Jo |date=Spring 2024 |title=How Sherlock Holmes can change through translation and adaptation: a case study of 'The Red-Headed League' |journal=Clues|volume=42 |issue=1 |pages=64–74}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=Eliminate the Impossible: An Examination of the World of Sherlock Holmes on Page and Screen|publisher=MX Publishing|location=London|year=2008|isbn=978-1-904312-31-4}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=Close to Holmes: A Look at the Connections Between Historical London, Sherlock Holmes and Sir Arthur Conan Doyle|publisher=MX Publishing|location=London|year=2009|isbn=978-1-904312-50-5}} * {{Cite book|last=Duncan|first=Alistair|title=The Norwood Author: Arthur Conan Doyle and the Norwood Years (1891–1894)|publisher=MX Publishing|location=London|year=2010|isbn=978-1-904312-69-7}} * Fenoli Marc, Qui a tué Sherlock Holmes ? [Who shot Sherlock Holmes ?], Review L'Alpe 45, Glénat-Musée Dauphinois, Grenoble-France, 2009. {{ISBN|978-2-7234-6902-9}} * {{Cite book|last=Green|first=Richard Lancelyn|title=The Sherlock Holmes Letters|publisher=University of Iowa Press|location=Iowa City|year=1987|isbn=0-87745-161-3}} * {{Cite book|last=Hall|first=Trevor|title=Sherlock Holmes: Ten Literary Studies|publisher=Duckworth|location=London|year=1969|isbn=0-7156-0469-4}} * {{Cite book|last=Hall|first=Trevor|title=Sherlock Holmes and his Creator|publisher=St Martin's Press|location=New York|year=1977|isbn=0-312-71719-9}} * {{Cite book|last=Hammer|first=David|title=The Before-Breakfast Pipe of Mr. Sherlock Holmes|publisher=Wessex Pr.|location=London|year=1995|isbn=0-938501-21-6}} * {{Cite book|last=Harrison|first=Michael|title=The World of Sherlock Holmes|publisher=Frederick Muller Ltd.|location=London|year=1973}} * {{Cite book|last=Jones|first=Kelvin|title=Sherlock Holmes and the Kent Railways|publisher=Meresborough Books|location=Sittingborne, Kent|year=1987|isbn=0-948193-25-5}} * {{Cite book|last=Keating|first=H. R. F.|title=Sherlock Holmes: The Man and His World|publisher=Castle|location=Edison, NJ|year=2006|isbn=0-7858-2112-0|url=https://archive.org/details/sherlockholmesma0000keat}} * {{Cite book|last=Kestner|first=Joseph|title=Sherlock's Men: Masculinity, Conan Doyle and Cultural History|publisher=Ashgate|location=Farnham|year=1997|isbn=1-85928-394-2}} * {{Cite book|last=King|first=Joseph A.|title=Sherlock Holmes: From Victorian Sleuth to Modern Hero|publisher=Scarecrow Press|location=Lanham, US|year=1996|isbn=0-8108-3180-5}} * {{Cite book|last=Klinger|first=Leslie|author-link=Leslie S. Klinger|title=The Sherlock Holmes Reference Library|publisher=Gasogene Books|location=Indianapolis|year=1998|isbn=0-938501-26-7}} * {{Cite book|last=Knowles|first=Christopher|title=Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes|location=San Francisco|year=2007|publisher=Weiser Books|isbn=978-1-57863-406-4|title-link=Our Gods Wear Spandex: The Secret History of Comic Book Heroes}} * {{Cite book|last=Lester|first=Paul|title=Sherlock Holmes in the Midlands|publisher=Brewin Books|location=Studley, Warwickshire|year=1992|isbn=0-947731-85-7}} * Lieboe, Eli. ''Doctor Joe Bell: Model for Sherlock Holmes''. Bowling Green, Ohio: Bowling Green University Popular Press, 1982; Madison, Wisconsin: [[University of Wisconsin Press]], 2007. {{ISBN|978-0-87972-198-5}} * {{Cite book|last=McClure|first=Michael|title=Sherlock Holmes and the Cryptic Clues|publisher=Baskerville Productions|location=Chester, IL|year=2020|isbn=978-0-9981084-7-6}} * {{Cite book|last=Mitchelson|first=Austin|title=The Baker Street Irregular: Unauthorised Biography of Sherlock Holmes|publisher=Ian Henry Publications Ltd|location=Romford|year=1994|isbn=0-8021-4325-3}} * {{Cite book|last=Payne|first=David S.|title=Myth and Modern Man in Sherlock Holmes: Sir Arthur Conan Doyle and the Uses of Nostalgia|publisher=Gaslight's Publications|location=Bloomington, Ind|year=1992|isbn=0-934468-29-X}} * {{Cite book|last=Redmond|first=Christopher|title=In Bed with Sherlock Holmes: Sexual Elements in Conan Doyle's Stories|publisher=Players Press|location=London|year=1987|isbn=0-8021-4325-3}} * {{Cite book|last=Redmond|first=Donald|title=Sherlock Holmes: A Study in Sources|publisher=McGill-Queen's University Press|location=Quebec|year=1983|isbn=0-7735-0391-9|url-access=registration|url=https://archive.org/details/sherlockholmesst0000redm}} * {{Cite book|last=Rennison|first=Nick|title=Sherlock Holmes. The Unauthorized Biography|publisher=Grove Press|location=London|year=2007|isbn=978-0-8021-4325-9}} * {{Cite book|last=Richards|first=Anthony John|title=Holmes, Chemistry and the Royal Institution: A Survey of the Scientific Works of Sherlock Holmes and His Relationship with the Royal Institution of Great Britain|publisher=Irregulars Special Press|location=London|year=1998|isbn=0-7607-7156-1|url-access=registration|url=https://archive.org/details/bedsidecompanion0000rile}} * {{Cite book|last=Riley|first=Dick|title=The Bedside Companion to Sherlock Holmes|publisher=Barnes & Noble Books|location=New York|year=2005|isbn=0-7607-7156-1|url-access=registration|url=https://archive.org/details/bedsidecompanion0000rile}} * {{Cite book|last=Riley|first=Peter|title=The Highways and Byways of Sherlock Holmes|publisher=P.&D. Riley|location=London|year=2005|isbn=978-1-874712-78-7}} * {{Cite book|last=Roy|first=Pinaki|title=The Manichean Investigators: A Postcolonial and Cultural Rereading of the Sherlock Holmes and Byomkesh Bakshi Stories|publisher=Sarup and Sons|location=New Delhi|year=2008|isbn=978-81-7625-849-4}} * {{cite book|last1=Sebeok|first1=Thomas|year=1984|last2=Umiker-Sebeok|first2=Jean|chapter='You Know My Method': A Juxtaposition of Charles S. Peirce and Sherlock Holmes|pages=11–54|title=The Sign of Three: Dupin, Holmes, Peirce|editor-last=Eco|editor-first=Umberto|editor-link=Umberto Eco|editor2-last=Sebeok|editor2-first=Thomas|editor2-link=Thomas Sebeok|location=Bloomington, IN|publisher=History Workshop, Indiana University Press|chapter-url=http://www.visual-memory.co.uk/b_resources/abduction.html|isbn=978-0-253-35235-4|oclc=9412985|access-date=22 January 2012|archive-date=11 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210211194603/http://www.visual-memory.co.uk/b_resources/abduction.html|url-status=live}} Previously published as chapter 2, pp.&nbsp;17–52 of {{cite book|last=Sebeok|first=Thomas|year=1981|title=The Play of Musement|url=https://archive.org/details/playofmusement0000sebe|url-access=registration|location=Bloomington, IN|publisher=Indiana University Press|isbn=978-0-253-39994-6|lccn=80008846|oclc=7275523}} * {{Cite book|last=Shaw|first=John B.|title=Encyclopedia of Sherlock Holmes: A Complete Guide to the World of the Great Detective|publisher=Pavilion Books|location=London|year=1995|isbn=1-85793-502-0}} * {{Cite book|last=Sova|first=Dawn B.|title=Edgar Allan Poe: A to Z|publisher=Checkmark Books|location=New York|year=2001|edition=Paperback|isbn=0-8160-4161-X|url-access=registration|url=https://archive.org/details/edgarallanpoetoz0000sova}} * {{Cite book|last=Starrett|first=Vincent|title=The Private Life of Sherlock Holmes|publisher=Prentice Hall & IBD|location=London|year=1993|isbn=978-1-883402-05-1}} * {{Cite book|last=Tracy|first=Jack|title=The Sherlock Holmes Encyclopedia: Universal Dictionary of Sherlock Holmes|publisher=Crescent Books|location=London|year=1988|isbn=0-517-65444-X}} * {{Cite book|last=Tracy|first=Jack|title=Subcutaneously, My Dear Watson: Sherlock Holmes and the Cocaine Habit|publisher=Gaslight Publications|location=Bloomington, Ind.|year=1996|isbn=0-934468-25-7}} * {{Cite book|last=Wagner|first=E. J.|title=La Scienza di Sherlock Holmes|publisher=Bollati Boringheri|location=Torino|year=2007|isbn=978-0-470-12823-7}} * {{Cite book|last=Weller|first=Philip|title=The Life and Times of Sherlock Holmes|publisher=Bracken Books|location=Simsbury|year=1993|isbn=1-85891-106-0}} * {{Cite book|last=Wexler|first=Bruce|title=The Mysterious World of Sherlock Holmes|publisher=Running Press|location=London|year=2008|isbn=978-0-7624-3252-3}} {{Refend}} == ⵉⵣⴷⴰⵢⵏ ⴳⵎⴹⵏⵉⵏ == * [http://www.Sherlock-Holmes.co.uk The Sherlock Holmes Museum] 221b Baker Street London NW1 6XE England. * {{Cite web|url=https://archive.org/details/SherlockHolmes_201702|title=Sherlock Holmes|date=8 July 1930|work=[[Internet Archive]]}} * [https://openplaques.org/people/2196 Sherlock Holmes plaques] on openplaques.org * [https://dickens.stanford.edu/sherlockholmes/index.html Discovering Sherlock Holmes] at Stanford University * [https://www.chesshistory.com/winter/extra/holmes.html Chess and Sherlock Holmes] essay by [[Edward Winter (chess historian)|Edward Winter]] * [https://www.wsj.com/articles/SB10001424052748704240504574585840677394758 "The Burden of Holmes"] – 23.12.09 article in ''[[The Wall Street Journal]]'' * [https://etc.usf.edu/lit2go/author/d/doyle.html Sir Arthur Conan Doyle audio books] by Lit2Go from the [[University of South Florida]] == ⵉⵙⵓⵖⴰⵍ == k0paof05arhpigi07m08qgwbkhcl7qj