সাঁচ:Policy in a nutshell

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="as">
  <siteinfo>
    <sitename>অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া</sitename>
    <dbname>aswiki</dbname>
    <base>https://as.wikipedia.org/wiki/%E0%A6%AC%E0%A7%87%E0%A6%9F%E0%A7%81%E0%A6%AA%E0%A6%BE%E0%A6%A4</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.5</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">মাধ্যম</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">বিশেষ</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">বাৰ্তা</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">সদস্য</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">সদস্য বাৰ্তা</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">ৱিকিপিডিয়া</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">ৱিকিপিডিয়া বাৰ্তা</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">চিত্ৰ</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">চিত্ৰ বাৰ্তা</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">মিডিয়াৱিকি</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">মিডিয়াৱিকি আলোচনা</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">সাঁচ</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">সাঁচ বাৰ্তা</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">সহায়</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">সহায় বাৰ্তা</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">শ্ৰেণী</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">শ্ৰেণী বাৰ্তা</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">ৱিকিচ'ৰা</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">ৱিকিচ'ৰা আলোচনা</namespace>
      <namespace key="126" case="first-letter">MOS</namespace>
      <namespace key="127" case="first-letter">MOS talk</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Module</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Module talk</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>সাঁচ:Policy in a nutshell</title>
    <ns>10</ns>
    <id>9403</id>
    <redirect title="সাঁচ:চমুকৈ" />
    <revision>
      <id>611363</id>
      <parentid>43403</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T09:27:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>EmausBot</username>
        <id>1983</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[সাঁচ:চমুকৈ]] পাতায় করা দ্বিপুনর্নির্দেশনা ঠিক করেছে</comment>
      <origin>611363</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="42" sha1="cjir4982xj6xgztk9bsfl0ff5onev42" xml:space="preserve">#REDIRECT [[সাঁচ:চমুকৈ]]</text>
      <sha1>cjir4982xj6xgztk9bsfl0ff5onev42</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>সাঁচ:ভাৰতীয় সংবিধান</title>
    <ns>10</ns>
    <id>22008</id>
    <revision>
      <id>611317</id>
      <parentid>175681</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T15:17:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>KhiLanTzi</username>
        <id>23530</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* */</comment>
      <origin>611317</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6382" sha1="rsidft6wkan8wyw7r7tf6n5vb2rhu5e" xml:space="preserve">{| align=right style=&quot;margin-left: 15px; text-align: center; border:1px solid #000; padding:1px; font-size: 90%; width: 200px;background-color:#FFF&quot; class=&quot;box&quot;
|-
|&lt;div style=&quot;text-align:center;margin:0px;color:#000;padding:0px; background-color:#ccccff;font-size:14px;&quot;&gt;'''[[ভাৰত]]'''&lt;/div&gt;

&lt;div style=&quot;margin: 2px 0px;&quot;&gt;[[Image:Emblem_of_India.svg‎|108px|none]]&lt;/div&gt;
&lt;small&gt;এই প্ৰবন্ধটো নিম্নোক্ত প্ৰবন্ধৰ সৈতে জড়িত:&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;
'''[[ভাৰতীয় সংবিধান]]'''&lt;small&gt;

&lt;div style=&quot;background-color:#FFF;&quot;&gt;
&lt;div class=&quot;NavFrame&quot; style=&quot;background-color:#ccccff;padding: 1px;&quot;&gt;&lt;/div&gt;
|-
|style=&quot;text-align: center;&quot;|
|-
| '''[[ভাৰতৰ সংবিধানৰ প্ৰস্তাৱনা|প্ৰস্তাৱনা]]'''
&lt;div class=&quot;NavFrame&quot;&gt;
&lt;div class=&quot;NavHead&quot; style=&quot;background-color:#ccccff;border:1px solid #800000;padding: 0px 0px 0px 4px; font-size: 100%; text-align:center;margin:0px;color:#000&quot;&gt;&lt;b&gt;অংশসমূহ&lt;/b&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div class=&quot;NavContent&quot; style=&quot;text-align:center;margin:0px 1px;border:none;text-weight:bold;display:none;&quot;&gt;

{| cellpadding=&quot;0&quot; cellspacing=&quot;0&quot; border=&quot;0&quot; style=&quot;background-color:white;&quot;
|-
| '''[[ভাৰতীয় মৌলিক অধিকাৰ, নিৰ্দেশাত্মক নীতি আৰু মূল কৰ্তব্য|মৌলিক অধিকাৰ]]'''&lt;br&gt;'''অংশ'''&lt;br&gt;[[Part One of the Constitution of India|I]] ∙ [[Part Two of the Constitution of India|II]] ∙ [[Part Three of the Constitution of India|III]] ∙  [[Part Four of the Constitution of India|IV]] ∙ [[Part Five of the Constitution of India|V]] ∙ [[Part Six of the Constitution of India|VI]] ∙ [[Part Seven of the Constitution of India|VII]] &lt;br&gt; [[Part Eight of the Constitution of India|VIII]] ∙ [[Part Nine of the Constitution of India|IX]] ∙ [[Part Ten of the Constitution of India|X]] ∙ [[Part Eleven of the Constitution of India|XI]]&amp;nbsp; ∙ [[Part Twelve of the Constitution of India|XII]] ∙ [[Part Thirteen of the Constitution of India|XIII]] ∙ [[Part Fourteen of the Constitution of India|XIV]] &lt;br&gt; [[Part Fifteen of the Constitution of India|XV]] ∙ [[Part Sixteen of the Constitution of India|XVI]] ∙ [[Part Seventeen of the Constitution of India|XVII]] ∙ [[Part Eighteen of the Constitution of India|XVIII]] ∙ [[Part Nineteen of the Constitution of India|XIX]] ∙ [[Part Twenty of the Constitution of India|XX]] ∙ [[Part Twenty-one of the Constitution of India|XXI]] &lt;br&gt; [[Part Twenty-two of the Constitution of India|XXII]]
|}
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;div class=&quot;NavFrame&quot;&gt;
&lt;div class=&quot;NavHead&quot; style=&quot;background-color:#ccccff;border:1px solid #800000;padding: 0px 0px 0px 4px; font-size: 100%; text-align:center;margin:0px;color:#000&quot;&gt;&lt;b&gt;তালিকা&lt;/b&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div class=&quot;NavContent&quot; style=&quot;text-align:center;margin:0px 1px;border:none;text-weight:bold;display:none;&quot;&gt;

{| cellpadding=&quot;0&quot; cellspacing=&quot;0&quot; border=&quot;0&quot; style=&quot;background-color:white;&quot;
|-
|[[First Schedule of the Constitution of India|প্ৰথম]] ∙ [[Second Schedule of the Constitution of India|দ্বিতীয়]] ∙ [[Third Schedule of the Constitution of India|তৃতীয়]] ∙ [[Fourth Schedule of the Constitution of India|চতুৰ্থ]] ∙ [[Fifth Schedule of the Constitution of India|পঞ্চম]] &lt;br&gt; [[Sixth Schedule of the Constitution of India|ষষ্ঠ]] ∙ [[Seventh Schedule of the Constitution of India|সপ্তম]] ∙ [[Eighth Schedule of the Constitution of India|অষ্টম]] ∙ [[Ninth Schedule of the Constitution of India|নৱম]] &lt;br&gt; [[Tenth Schedule of the Constitution of India|দশম]] ∙ [[Eleventh Schedule of the Constitution of India|একাদশ]] ∙ [[Twelfth Schedule of the Constitution of India|দ্বাদশ]]
|}
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;div class=&quot;NavFrame&quot;&gt;
&lt;div class=&quot;NavHead&quot; style=&quot;background-color:#ccccff;border:1px solid #800000;padding: 0px 0px 0px 4px; font-size: 100%; text-align:center;margin:0px;color:#000&quot;&gt;&lt;b&gt;পৰিশিষ্ট&lt;/b&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div class=&quot;NavContent&quot; style=&quot;text-align:center;margin:0px 1px;border:none;text-weight:bold;display:none;&quot;&gt;

{| cellpadding=&quot;0&quot; cellspacing=&quot;0&quot; border=&quot;0&quot; style=&quot;background-color:white;&quot;
|-
|[[Appendix One of the Constitution of India|I]] ∙ [[Appendix Two of the Constitution of India|II]] ∙ [[Appendix Three of the Constitution of India|III]] ∙  [[Appendix Four of the Constitution of India|IV]] ∙ [[Appendix Five of the Constitution of India|V]]
|}
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;div class=&quot;NavFrame&quot;&gt;
&lt;div class=&quot;NavHead&quot; style=&quot;background-color:#ccccff;border:1px solid #800000;padding: 0px 0px 0px 4px; font-size: 100%; text-align:center;margin:0px;color:#000&quot;&gt;&lt;b&gt;[[Amendment of the Constitution of India|সংশোধনী]]&lt;/b&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div class=&quot;NavContent&quot; style=&quot;text-align:center;margin:0px 1px;border:none;text-weight:bold;display:none;&quot;&gt;

{| cellpadding=&quot;0&quot; cellspacing=&quot;0&quot; border=&quot;0&quot; style=&quot;background-color:white;&quot;
|-
|[[List of amendments of the Constitution of India|তালিকা]] ∙ [[First Amendment of the Constitution of India|১]] ∙ [[Tenth Amendment of the Constitution of India|১০]] ∙ [[Thirty-eighth Amendment of the Constitution of India|৩৮]] ∙ [[Thirty-ninth Amendment of the Constitution of India|৩৯]] ∙ [[Forty-second Amendment of the Constitution of India|৪২]]
|}
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
|-
|style=&quot;font-size:95%; padding: 0 5px 0 5px;&quot; align=right|
----
{{Collapsible list
|title       = '''[[ভাৰতৰ ৰাজনীতি]]'''
|frame_style = border:1px solid #800000;padding: 0;
|title_style = text-align:center;
|list_style  = text-align:center;display:none;
|1           = [[Government of India|কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰ]]
|2           = [[Elections in India|নিৰ্বাচন]]
|3           = [[List of political parties in India|ৰাজনৈতিক দল]]
|4           = [[States and territories of India|স্থানীয় আৰু ৰাজ্য চৰকাৰ]]
}}
----
&lt;small&gt;[[List of national constitutions|অন্য দেশসমূহ]]&lt;/small&gt;{{·}}&amp;nbsp;'''[[Portal:Law|আইন&amp;nbsp;চ’ৰা]]'''&lt;br&gt;
{{navbar|Indian Constitution TOC|nodiv=1|plain=1}}
|}&lt;noinclude&gt;
[[Category:ভাৰতৰ সাঁচ]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>rsidft6wkan8wyw7r7tf6n5vb2rhu5e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>চুতীয়া ৰাজ্য</title>
    <ns>0</ns>
    <id>26832</id>
    <revision>
      <id>611354</id>
      <parentid>611287</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T05:04:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ananya Taye</username>
        <id>28065</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>611354</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="160643" sha1="sjpbbx8vorq9z0evj8bweghsb2hgynp" xml:space="preserve">{{under construction}}

{{Infobox Former Country
|native_name = সধয়া/স্বধয়া
|conventional_long_name = চুতীয়া সাম্ৰাজ্য
|common_name= স্বধয়া, সধয়া
|year_start  =  ১১৮৭ 
|date_start  =  
|event1      = 
|date_event1 = 
|event_end   = 
|year_end    =  ১৫২৪
|date_end    = ৭ বহাগ
|p1          = কামৰূপ ৰাজ্য
|flag_p1     = Copper Plate Seal of Kamarupa Kings.jpg
|s1          = আহোম ৰাজ্য
|flag_s1     = 
|image_flag  = 
|flag_type   = 
|image_map = Chutia kingdom Map.png
|image_map_caption = চুতীয়া ৰাজ্যৰ মানচিত্ৰ
| image_coat = Chutia royal Insignia.png
| coat_alt = ৰাজকীয় প্ৰতীক
|capital = [[শদিয়া|সধয়াপুৰ/স্বধয়াপুৰ]]
|common_languages = চুতীয়া ভাষা (ৰাজকীয়)&lt;/br&gt;[[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (ৰাজ্যিক)
|religion = জনজাতীয় তান্ত্ৰিক (ৰাজকীয় আৰু প্ৰজা)&lt;/br&gt; হিন্দু (একাংশ প্ৰজা)
|government_type = ৰাজতন্ত্ৰ
|leader1 = বীৰপাল/গয়াপাল
|year_leader1 = ১১৮৭-১২২০
|leader2 = [[ৰত্নধ্বজপাল]]/গৌৰী নাৰায়ণ
|year_leader2 = ১২৩০-১২৬০
|leader3 = ধৰ্মধ্বজপাল/[[ধীৰনাৰায়ণ]]
|year_leader3 = ১৫২০-১৫২২
|leader4 = নীতিপাল/চন্দ্ৰ নাৰায়ণ(অন্তিম)
|year_leader4 = ১৫২২-১৫২৪
|title_leader = সধেয়াধিপতি (নাৰায়ণ/পাল)
|legislature = 
|today = [[অসম]], [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]], [[ভাৰত]]
|}}

'''চুতীয়া ৰাজ্য''' ({{lang-en|Sutiya kingdom}}) আছিল ত্ৰয়োদশ শতিকাত [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ]]ৰ উত্তৰ পাৰে দিকাৰাই নদী&lt;ref&gt;Acharya,N.N.,&quot;The history of Medieval Assam&quot;,p.232&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;William Robinson, &quot;A descriptive account of Assam&quot;,p.323.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Dutta, Sristidhar, &quot;The Mataks and their kingdom,p.28&lt;/ref&gt; আৰু দক্ষিণ পাৰে [[দিচাং নদী]]ৰ মাজত গঠন হোৱা এক বিশাল সাম্ৰাজ্য&lt;ref name=&quot;চুতীয়া ৰাজ্য&quot;&gt;{{cite web | url=https://books.google.co.in/books?id=MdjO3XVk0MAC&amp;pg=PA84&amp;dq=chutia+kingdom+disang&amp;hl=en&amp;newbks=1&amp;newbks_redir=0&amp;source=gb_mobile_search&amp;sa=X&amp;ved=2ahUKEwiKlpXszLqUAxWgUGwGHemuBhUQ6AF6BAgNEAM#v=onepage&amp;q=chutia%20kingdom%20disang&amp;f=false Pathak, Guptajit, Assam's History and it's Graphics, p.84}}&lt;/ref&gt;। এই ৰাজ্য বৰ্তমানৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[লখিমপুৰ জিলা|লখিমপুৰ]], [[ধেমাজি জিলা|ধেমাজি]], [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[বিশ্বনাথ জিলা|বিশ্বনাথ]], [[মাজুলী জিলা|মাজুলী]] জিলাকে ধৰি‌ [[শিৱসাগৰ জিলা]]ৰ এটা অংশ আৰু [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]]ৰ ভৈয়াম আৰু দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলত বিয়পি আছিল। ইতিহাসবিদ সকলৰ মতে উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ মধ্যযুগৰ সকলো ৰাজ্যৰ ভিতৰত চুতীয়া ৰাজ্যখনে আটাইতকৈ উন্নত আৰু প্ৰগতিশীল ৰাজ্য আছিল।&lt;ref&gt;Guha, Amalendu (December 1983), &quot;The Ahom Political System: An Enquiry into the State Formation Process in Medieval Assam (1228-1714)&quot;, p.5, &quot;The period from the 13th to the 16th century saw the emergence and development of a large number of tribal political formations in north-east India. The Chutiya, the Tai-Ahom, the Koch, the Dimasa (Kachari), the Tripuri, the Meithei (Manipuri), the Khasi (Khyriem) and the Pamar (Jaintia)—all these tribes crystallised into rudimentary state formations by the 15th century. The most developed of the tribes in the 15th century were the Chutiyas.&quot;&lt;/ref&gt; [[কামৰূপ ৰাজ্য|কামৰূপৰ]] ৰজা সকলৰ দৰে চুতীয়া ৰজা সকলৰো প্ৰত্যেকখন তামৰ ফলিত [[গনেশ|গনেশৰ]] নামেৰে আৰম্ভ কৰা হৈছে।&lt;ref&gt;Sharma, Mukunda Madhava, ''Inscriptions of Ancient Assam'',p.287,&quot;It might be presumed that the elephant mark of the seals of the earlier Kamrupa kings has been very conveniently converted into the figure of Ganesha. But this conversion assumes a greater significance when we find that some 43 years later the Tezpur plates of Vallabha begins with a mangala verse addressed to Ganesa and the Dhenukhana CP inscription of 1392 and the Ghilamora CP inscription of 1401 also begin with salutations to Ganesa.&quot;&lt;/ref&gt;

১১৮৭ চনত বীৰপালে শদিয়াক ৰাজধানী পাতি উত্তৰ-পূব অসম আৰু অৰুণাচলৰ কিছু অঞ্চল লয় চুতীয়া ৰাজ্য স্থাপন কৰিছিল। তেওঁৰ পুত্ৰ গৌৰী নাৰায়ণে সকলো চুতীয়াক একত্ৰিত কৰি এখন বৃহৎ ৰাজ্য গঠন কৰিছিল। উজনি অসমৰ শিৱসাগৰ(দক্ষিণ পাৰ) আৰু বিশ্বনাথ(উত্তৰ পাৰ) জিলাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি পূব দিশত অৰুণাচলৰ পাহাৰৰ লৈকে এসময়ত চুতীয়া ৰাজ্যৰ অন্তৰ্গত আছিল। ইয়াৰ পিছত প্ৰায় সোতৰজন ৰজাই এই সাম্ৰাজ্য চলাইছিল। [[কামৰূপ ৰাজ্য]] ধ্বংস হোৱাৰ লগে লগে অসমৰ উত্তৰ-পূবত চুতীয়াসকল, পশ্চিম দিশে বাৰভূঞা আৰু কমতা ৰাজ্য ক্ষমতালৈ আহিছিল&lt;ref name=&quot;চুতীয়া ৰজা&quot;&gt;{{cite web | url=http://www.historyfiles.co.uk/KingListsFarEast/IndiaChutiyas.htm | title=চুতীয়া ৰজা | accessdate=August 11, 2012}}&lt;/ref&gt;। 

১৪ শতিকাৰ শেষৰ ফালে চুতীয়া ৰজা সত্যনাৰায়ণে কামৰূপ আক্ৰমণ কৰা মুচলমান সকলক (সম্ভৱতঃ ১৩৮৯ত কামৰূপ দখল কৰা ঘিয়াছুদ্দিন শাহ) পৰাস্ত কৰি [[কমতা ৰাজ্য|কমতাপুৰত]] ৰজা হৈছিল আৰু কামৰূপ ৰাজ্যৰ পতনৰ পাছত পোণপ্ৰথমবাৰৰ বাবে [[শদিয়া]]ৰ পৰা [[বংগ|উত্তৰ বংগ]]ৰ [[কৰতোৱা নদী|কৰতয়া]] নৈ লৈকে এখন বৃহৎ [[কামৰূপ ৰাজ্য|বৰ-কামৰূপ]] ৰাজ্য গঠন কৰিছিল&lt;ref&gt;&quot;The eastern region, whether it is called Sadhaya or Svadhaya as in the plates or Sadhiya or Sadiya as in Assamese chronicles and the western region of Kamatapura seems to be politically connected and the same Satyanarayana/Ratnanarayana might have held sway over both regions&quot;{{harvcol|Neog|1977|p=818}}&lt;/ref&gt;

অসমৰ স্থানীয় জনজাতিসকলৰ মাজত চুতীয়াসকল অন্যতম। চুতীয়া সকল কছাৰী গোষ্ঠীৰ লোক আছিল আৰু এটা সময়ত তিব্বত-বাৰ্মীজ ভাষা ব্যৱহাৰ কৰিছিল। চুতীয়া ৰাজ্যৰ ৰাজকীয় তথা ধৰ্মীয় ভাষা বৰ্তমানৰ [[দেউৰী ভাষা]]। বৃটিছৰ দিনত এই ভাষাক ''দেউৰী-চুতীয়া'' ভাষা বুলি কোৱা হৈছিল। সাম্প্ৰতিক কালত, চুতীয়াসকলে [[অসমীয়া ভাষা]] ব্যৱহাৰ কৰে।‌

==চুতীয়া ৰাজ্যৰ অঞ্চল সমূহ==

===ৰাজধানী অঞ্চল===

[[File:Brick with king Pratyakshnarayan's name.jpg|thumb|ভীষ্মক নগৰ আৰু শদিয়াৰ পদুম পুখুৰীত উদ্ধাৰ হোৱা নৃপতি শ্ৰী শ্ৰী প্ৰত্যক্ষ নাৰায়ৰণ নাম খোদিত থকা ইটা। এই ৰজা জনৰ নাম ঘিলামৰাত উদ্ধাৰ হোৱা সধয়াধিপতি সত্যনাৰায়ণৰ ফলিতো উল্লেখ কৰা আছে।]]

চুতীয়া ৰাজ্যৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ আৰু ৰাজধানী আছিল শদিয়া বা সধয়াপুৰ। চুতীয়া ৰজা সকলে নিজকে সধয়াপুৰেশ্বৰ বা সধয়াধিপতি বুলি চিনাকি দিছিল। &lt;ref&gt;Shin, Jae-eun, Descending from Demons, Ascending to Kshatriyas, p.5.&lt;/ref&gt; শদিয়াৰ কীৰ্তিচিহ্ন সমূহতো চুতীয়া ৰজাৰ নাম খোদিত আছে। এতিয়ালৈকে শদিয়া অঞ্চলত চুতীয়া যুগৰ তিনিখন নগৰ চিনাক্ত কৰা হৈছে: ভৈয়ামৰ বৰ-নগৰ আৰু দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলৰ ৰূক্মীনী নগৰ (সম্ভৱতঃ বুৰঞ্জীৰ চন্দনগিৰি) আৰু ভীষ্মক নগৰ (সম্ভৱতঃ বুৰঞ্জীৰ থাঙগিৰি)। তাৰেই ভীষ্মক নগৰ আৰু ৰুক্মিণী নগৰৰ ইটাত চুতীয়া ৰজা লক্ষ্মীনাৰায়ণ আৰু প্ৰত্যক্ষ নাৰায়ণৰ নাম খোদিত আছে&lt;ref&gt;Neog, Maheswar, Lights on a Ruling Dynasty of Arunachal Pradesh, p.814&lt;/ref&gt;। তাম্ৰেশ্বৰী শালৰ ইটাৰ দেৱালখন চুতীয়া ৰজা মুক্ত-ধৰ্মনাৰায়ণে নিৰ্মাণ কৰাইছিল &lt;ref&gt;A Sircar, D.C, Journal of Ancient Indian History, p. 21&lt;/ref&gt;। 

===উত্তৰ কূলৰ অঞ্চল===

ব্ৰক্ষ্মপুত্ৰৰৰ উত্তৰ পাৰৰ সীমাৰ কথা বুৰঞ্জী সমূহত পোনপটীয়াকৈ উল্লেখ পোৱা নাযায়। তথাপিটো ঐতিহাসিক তথ্যৰ অনুসৰি ইতিহাসবিদ সকলে চুতীয়া ৰাজ্য ভৰালী বা দিকৰাই নৈ লৈকে বিস্তৃত আছিল বুলি মত প্ৰকাশ কৰে।&lt;ref&gt;Acharya,N.N.,&quot;The history of Medieval Assam&quot;,p.232&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;William Robinson, &quot;A descriptive account of Assam&quot;,p.323.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Dutta, Sristidhar, &quot;The Mataks and their kingdom,p.28&lt;/ref&gt; বুৰঞ্জী সমূহত উল্লেখ কৰা আছে যে চুতীয়া ৰাজ্য দখল কৰা পাছত আহোম ৰজা চুহুংমুঙে ভৰালী‌ নৈ পাৰ হৈ ৰাউতা-তেমনীৰ (আজিৰ দিনৰ দৰং-নগাঁৱৰ অঞ্চল) ভূঞা সকলক বস কৰিছিল&lt;ref&gt;According to ''Purani Assam Buranji'', p.27. the twelve Bara Bhuyans of Rowta-Temani (mid-Assam, on either banks of the Brahmaputra) namely Utai, Tamai, Rai, Sakai, Kausika, Uzir, Laskar, Comdar, Sanatana, Keho, Rambhat and Bhakat with four sub-Bhuyans each, were transported and settled in various places of Uttara-kula (Biswanath, Lakhimpur districts). The Lacam Kalita Bhuyan family was placed at Bahbari(Lakhimpur), while one of them was settled on the river Sonari(Dhakuakhana), and another on the hills. As per ''Satsari Buranji'', p.16, Suhungmung suppressed the Baro-Bhuyans in Rowta. The people of the region were placed under the leadership of the Baro-Bhuyans and re-settled at different places of the kingdom.&lt;/ref&gt;। এই অঞ্চলত শাসন কৰিবলৈ আহোম ৰজাই প্ৰথমতে কনচেং ধনুধৰিয়া গোহাঁইক ভটিয়লিয়া গোহাঁই বা নামনিয়াল সন্দিকৈ হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে আৰু পাছলৈ‌ পুৰ্বৰ চুতীয়া বৰপাত্ৰ পদবীৰ অনুকৰণ কৰি বৰপাত্ৰ গোহাঁই পদবী দিয়ে। গতিকে ইয়াৰ পৰা বুজিব পাৰি যে ভৰালী নদীৰ লৈকে চুতীয়া ৰাজ্য বিয়পি আছিল। ৰজা সত্যনাৰায়ণৰ দিনত বা‌ তাৰো পাছৰ লৈকে এই পশ্চিম সীমা কমতাপুৰৰ লৈকে পাইছিল গৈ। 

* [[লখিমপুৰ জিলা]]: বৰ্তমান লখিমপুৰৰ সোৱনশিৰি অঞ্চলতো চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল। চুতীয়া ৰজা সকলে সোৱণশিৰিৰ দুয়োপাৰে ব্ৰাহ্মণক ভূমিদান কৰিছিল। এই অঞ্চল পুৰণি কালত হাবুং বুলি জনা গৈছিল। শদিয়াৰ চেপাখোৱা তামৰ ফলিত উল্লেখ থকাৰ মতে চুতীয়া ৰজা দুৰ্লভনাৰায়ণৰ আদেশত ১৪২৮ চনত হাবুঙাধিপতি বৃহৎ পাত্ৰয়েই ব্ৰাক্ষ্মণক ভূমিদান কৰিছিল&lt;ref&gt;Neog, Maheswar, Lights on a Ruling Dynasty of Arunachal Pradesh, p.818.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Guha, Amalendu, Pre-Ahom Roots and the Medieval State in Assam: A Reply, p. 73, “Habung was a Chutiya dependency; that still earlier it was an autonomous principality of Brahmins; and that the latter's origins could be traced back to a circa 10th-century copper-plate and grant issued by king Ratnapala”.&lt;/ref&gt;। চুতীয়া ৰজা লক্ষ্মীনাৰায়ণে ১৪০২ চনত সোৱণশিৰিৰ পশ্চিম দিশত(বৰ্তমান লক্ষিমপুৰ নগৰৰ ওচৰত) আৰু ১৩৯২ চনত সত্যনাৰায়ণ ৰজাই ধৱলী(বগীনদী) নৈৰ পাৰত ব্ৰাহ্মণক ভূমি দান কৰিছিল&lt;ref&gt;Barua, Swarnalata, Chutia Jatir Buranji, p.583&lt;/ref&gt;। ১৫২২ চনত ধীৰনাৰায়ণ ৰজাই ঢকুৱাখনাত ব্ৰাহ্মণক ভূমি দান কৰিছিল&lt;ref&gt;Barua, Swarnalata, Chutia Jatir Buranji, p.590&lt;/ref&gt;। বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা মতে সোৱণশিৰি পশ্চিম পিনৰ দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলত ১৬৭২ চনত দফলা জনজাতিৰ লোকে আক্ৰমণ কৰি মানুহ ধৰি নিছিল। মানুহ খিনিক মুক্ত কৰাই আনিবলৈ ৰজাই বৰবৰুৱাৰ লগতে চুতীয়া হাজৰিকা আৰু চুতীয়া কাঁড়ী বৰুৱাক পঠিয়াইছিল। এই কথাৰ পৰা ধৰিব পৰা যায় যে চুতীয়া সকলৰ বসতি লক্ষিমপুৰৰ দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলৰ লৈকে আছিল।&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, &quot;Ahom Buranji, p.220&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Barbarua, Hiteswar, &quot;Ahomar Din&quot;, p.190&lt;/ref&gt; বুৰঞ্জীৰ আন এটা খণ্ডত উল্লেখ কৰা হৈছে যে ডিক্ৰং অঞ্চলৰ‌ মিৰি লোক সকল এটা সময়ত চুতীয়া ৰজাৰ &quot;হাতী-ঘাহী&quot; লোক আছিল আৰু চুতীয়া ৰাজ্যৰ পতনৰ পাছত এই সকলে আহোম ৰজাক বছৰি কৰ-ভাৰ দিছিল। গতিকে ইয়াৰ পৰা ধৰিব পৰা যায় যে এই অঞ্চলো এসয়মত চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল।&lt;ref name= &quot;devi&quot;&gt;{{cite book |last1=Devi|first1=Lakshmi|title=Ahom-tribal Relations: A Political Study|date=1968|pages=202–203|url=https://books.google.com/books?id=BVdXAAAAMAAJ|publisher=Assam Book Depot, [Calcutta], Gauhati|OCLC=578753}}&lt;/ref&gt; এই সকলো কথাৰ পৰা জনা যায় যে বৰ্তমানৰ লখিমপুৰ জিলাখন সম্পূৰ্ণ ভাবে চুতীয়া ৰাজ্যৰ অন্তৰ্গত আছিল।

* [[ধেমাজি জিলা]]: ধেমাজি জিলাৰ চিচিবৰগাঁও-বৰদলনি অঞ্চলত বহুতো পুৰণি চুতীয়া যুগৰ ধ্বংসাৱশেষ দেখিবলৈ পোৱা যায়&lt;ref&gt;Barua, Swarnalata, Chutia Jatir Buranji, p.439&lt;/ref&gt;। জোনাইৰ ৰজাখনা অঞ্চলত ১৩-১৪ শতিকাৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ ইটাৰ দুৰ্গৰ অৱশেষ পোৱা গৈছিল&lt;ref&gt;Barua, Swarnalata, Chutia Jatir Buranji, p.441; Indian Archaeology 1986-87, p. 22&lt;/ref&gt;। সোৱণশিৰি আৰু চিয়াং নৈৰ মাজত বসবাস কৰা মিচিং লোক সকলক আহোম ৰজা চুহুংমুঙৰ দিনত &quot;চুতীয়া-মিৰি&quot; বুলি উল্লেখ কৰিছিল কাৰণ এই সকল চুতীয়া ৰাজ্যৰ প্ৰজা আছিল।&lt;ref name= &quot;devi&quot;&gt;&lt;/ref&gt; 

* [[বিশ্বনাথ জিলা]]: বিশ্বনাথ জিলা যে চুতীয়া ৰাজ্যৰ অন্তৰ্গত আছিল, সেই কথা চুতীয়া যুগৰ কীৰ্তিচিহ্ন সমূহৰ পৰা পুহৰলৈ আহে। চুতীয়া যুগৰ খনিকৰ সকলে কিবা উল্লেখযোগ্য কীৰ্তিচিহ্ন নিৰ্মাণ কৰিলে এক বিশেষ ধৰণৰ চিহ্ন কিছুমান ব্যৱহাৰ কৰিছিল। বিশ্বনাথ জিলাৰ অৰুণাচল সীমান্তৰ ১৩-১৫ শতিকাৰ মাজত নিৰ্মিত ৰামঘাট দুৰ্গ, নক্সাপৰ্বত দুৰ্গ, বালিজানৰ দুৰ্গ আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ পাৰৰ উমাতুমনি দ্বিপ তাৰে প্ৰমাণ। এই সকলো অঞ্চলত দেখা পোৱা হুবহু একেই খনিকৰ চিহ্ন শদিয়াৰ তাম্ৰেশ্বৰী মন্দিৰ, বুঢ়াবুঢ়ী শাল, ইটা পুখুৰী, ইত্যাদি জেগাত দেখিবলৈ পোৱা গৈছে। উল্লেখযোগ্য যে তাম্ৰেশ্বৰীৰ যিখন শিল-ইটাৰ দেৱালত এই চিহ্ন সমূহ খোদিত আছিল, সেই খন চুতীয়া ৰজা মুক্তধৰ্মনাৰায়ণে ১৪৪২ চনত নিৰ্মাণ কৰিছিল।&lt;ref&gt;A Sircar, D.C, Journal of Ancient Indian History, p. 21; Barua, Swarnalata, Chutia Jatir Buranji, p.589; Journal of the Asiatic Soceity of Bengal, 1848, p.467&lt;/ref&gt; জনা মতে নক্সাপৰ্বত (১৪০০-১৫০০ খ্ৰীষ্টাব্দ)&lt;ref&gt;Tada, Tage, Archaeological remains of Arunachal Pradesh up to 16th century, p.183&lt;/ref&gt; আৰু বুঢ়ৈ দুৰ্গ&lt;ref&gt; Barua, Kanaklal, Early History of Kamrupa, p.271&lt;/ref&gt; প্ৰায় একে যুগৰে সৃষ্টি হয়। শদিয়াৰ ৰুক্মিণীনগৰ, গম্চি দূৰ্গ আৰু ভীষ্মক নগৰৰ দৰে বালিজান আৰু নক্সা পৰ্বত দুৰ্গতো শিল ইটাৰ ঘৰৰ ভেটি পোৱা গৈছে। নক্সা পৰ্বত, ইটা দুৰ্গ আৰু ৰামঘাট দুৰ্গৰ শিলৰ ভেটিৰ ওপৰত ইটা ব্যৱহাৰ কৰা শৈলী ৰুক্মিণী নগৰ, তাম্ৰেশ্বৰীৰ সীমাৰ দেৱাল আৰু শদিয়াৰ বৰনগৰৰ পুখুৰীত দেখা গৈছে। এই সমূহ তথ্যৰ ভিথিত কনকলাল বৰুৱা আৰু মহেশ্বৰ নেওগ লেখীয়া বিশিষ্ট ইতিহাস বিধে চুতীয়া ৰাজ্যৰ পৰিসীমা বিশ্বনাথ জিলা লৈকে থকা কথা স্বীকাৰ কৰিছে।&lt;ref&gt; Barua, Kanaklal, Early History of Kamrupa, p.271-272, &quot;The probability is that these ruins are the traces of a Hindu or Hinduised dynasty of local rulers who ruled over a kingdom to the north of Brahmaputra and extending from the Burai river on the west to Sadiya on the east. The dynasty is evidently the line of Chutia kings who assumed the surname Pala.&quot;&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Neog, Maheswar, &quot;Lights on a Ruling Dynasty of Arunachal Pradesh&quot;, p. 218, &quot;If architectural continuity is admitted between the fortifications in the Sadiya region and the Burai river ruin site, it would be possible to believe that the kingdom of these rulers(Chutia) extended as far as the outer limit of Darrang district, in the western most extent of which Ahom conquerors settled the vanquished Chutias in the early part of the sixteenth century.&quot;&lt;/ref&gt; ইয়াৰ ওপৰিও জনা যায় যে চুতীয়া ৰাজ্য দখল কৰা পাছতেই (অৰ্থাৎ ১৫২৫ চনতে) আহোম ৰজাই উত্তৰ পাৰৰ শদিয়া, ভাটি অঞ্চল (বিশ্বনাথ), হাবুং(লখিমপুৰ) আৰু বানলুং(ধেমাজি) অঞ্চল শাসন কৰিবলৈ নতুনকৈ পদবী সৃষ্টি কৰিছিল&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, Ahom Buranji, p.59-61; Gait, Edward, A history of Assam, p. 86&lt;/ref&gt;। গতিকে এই সমূহ অঞ্চল চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল বুলি গ'ম পোৱা যায়।

===দক্ষিণ কূলৰ অঞ্চল===

চুতীয়া ৰাজ্যৰ ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈৰ দক্ষিণ পাৰৰ সীমা দিহিং নৈ আছিল। এই কথা বুৰঞ্জী সমূহত স্পষ্টকৈ উল্লেখ পোৱা যায়।&lt;ref&gt;Assam Buranji(SM), p.9&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Satsari Buranji, p.56&lt;/ref&gt; সেই সময়ত মাজুলী দ্বীপ সৃষ্টি হোৱা নাছিল আৰু দিহিং নৈ ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ কাষে কাষে বৈ গৈ বৰ্তমান মাজুলীৰ পশ্চিমত লগ হৈছিল। বুৰঞ্জী সমূহৰ পৰা জনা যায় যে আহোম ৰাজ্যৰ ৰাজধানী চাৰাগুৱা আৰু বকতা&lt;ref&gt;Ahmed, Nasir, Assam-Bengal Trade in the Medieval Period: A Numismatic Perspective, p.170, &quot;they made Bakata(on the banks of Dihing) their capital in the reign of their king Suhungmung Svarga Narayan.&quot;; Guha, Amalendu, The Ahom Political System: An Enquiry into the State Formation Process in Medieval Assam (1228-1714), p.19.&lt;/ref&gt; দিহিং নৈৰ পাৰত অৱস্থিত আছিল। গতিকে এই সকলো কথাৰ পৰা ধৰিব পাৰি যে বৰ্তমানৰ শিৱসাগৰ অঞ্চলৰো এটা অংশ চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল। ১৫২২ চনত দিহিং মুখৰ যুদ্ধত নীতিপালৰ সৈন্য বাহিনীক পৰাস্ত কৰি আহোম সেণা চুতীয়া ৰাজ্যত প্ৰবেশ কৰিছিল। চুহুংমুঙৰ সৈন্যয়ে চুতীয়া নৌ সেনাক খেদি ব্ৰক্ষ্মপুত্ৰয়ে দি উজাই আহি ডিব্ৰুমুখত গড় নিৰ্মাণ কৰিছিল। ডিব্ৰু মুখ, চেচামুখ, লাৰুপাৰা আৰু সোণাৰীত (তিনিচুকীয়া) পুণৰ ৰণ হৈছিল। গতিকে এই সকলো অঞ্চলতে চুতীয়া সকলৰ বসতি আছিল বুলি ক’ব পৰা যায়। দক্ষিণ সীমান্তত এলেকা তিপাম-নামৰূপ-বৰহাট অঞ্চল আছিল। 

[[File:Stone inscription of Chutia king Muktadharmanarayana.jpg|thumb|চুতীয়া ৰজা মুক্তধৰ্মনাৰায়ণৰ ১৪৪২ চনৰ শিলৰ লিপি]]

* [[মাজুলী জিলা]]: বৰ্তমানৰ মাজুলী জিলাখন পূৰ্বতে দিহিং অঞ্চল আছিল। এই‌ মাজুলী জিলাৰ পুব পিনৰ দিহিং নৈৰ মাছক লয় হোৱা বিবাদৰ পৰাই চুতীয়া-আহোমৰ যুদ্ধৰ পাতনি মেলে।‌ ধীৰনাৰায়ণ ৰজাই মাজুলীৰ দিহিং মুখ, চেৰুৱাকতা আৰু চিৰা-আটি অঞ্চলত আহোমৰ লগত যুদ্ধ কৰে। শেষত ১৫২৩ চনত আহোম ৰজা চুহুংমুঙে এই অঞ্চল চুতীয়াৰ পৰা দখল কৰে।

* [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]: বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ প্ৰায় ভাগ ভূমি সেই সময়ত দিহিং নৈৰ উত্তৰত আছিল। বুৰঞ্জী সমূহৰ পৰা জনা যায় হে দিহিঙৰ আহোম ৰাজ্যৰ সীমাৰ ওচৰতো চুতীয়া লোকৰ বসতি আছিল। আহোমৰ চোম-চিৰিং, খাতোৱাল চেতিয়া, চাংচাই, ইত্যাদি বংশৰ ওপৰি পুৰুষ সকলক‌ চুকাফাই‌ ওচৰৰ চুতীয়া গাঁও মাৰি অনা লোক। আহোম ৰজা চুতুফাকো চাফ্ৰাই নৈৰ ওচৰত চুতীয়া লোক এইখিনিয়ে বধ কৰিছিল।‌ ১৫২৩ চনত চুতীয়া ৰাজ্যৰ ডিব্ৰু অঞ্চলত প্ৰৱেশ কৰি আহোম সেনাই গড় সাজিছিল। চুতীয়া ৰাজ্য দখৰ‌ কৰাৰ পাছত ১৫২৬ চনত দিহিঙীয়া গোহাঁই পদবী সৃষ্টি কৰা হয়। চুতীয়া বিদ্ৰোহৰ ফলত ডিব্ৰুগড়ত নতুন এখন প্ৰদেশ(''মৌঙ-তিফাও'') গঠন কৰি ১৫২৭ত চাওলুং চুলিঙক শাসনকৰ্তা হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয়। Thermo luminescence (TL) পদ্ধতিৰে ডিব্ৰুগড়ৰ মৌৰামৰা দৌলৰ ওপৰত কৰা datingৰ অনুসৰি ইটাৰ দৌলটো ১৩-১৪ শতিকাৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ দিনত নিৰ্মিত&lt;ref&gt;Saikia, R.R,&quot;Chronological and Archaeometric Evaluation of Bricks from Archaeological Sites of Upper Assam, Northeast India: Estimation of the Firing Temperature and Civilization History&quot;, p.17&lt;/ref&gt;। গতিকে এই সকলো তথ্যৰ ভিত্তিত গম পোৱা যায় যে প্ৰায় গোটেই খন ডিব্ৰুগড় জিলাই চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল।

* [[তিনিচুকীয়া জিলা]]: তিনিচুকীয়া জিলাৰ অধিকাংশ ভূমি চুতীয়া ৰাজ্যৰ অন্তৰ্গত আছিল যদিও পূব দিশৰ এটা অংশ মৰাণ মুখিয়াল আৰু আহোম ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল। চুতীয়া ৰাজ্য দিহিং নৈৰ পশ্চিম পাৰে বিস্তৃত আছিল বুলি জনা যায়। সেই সময়ত দিহিং নৈ বৰ্তমানৰ সুতিতকৈ কেই কিলোমিটাৰমান পশ্চিমলৈ বৈ গৈছিল। পেঙেৰী, ডিগবৈ, জয়পুৰ, তিপাম, ইত্যাদি অঞ্চল দিহিঙৰ পূবত আছিল। এই অঞ্চল সমূহ বৃটিছৰ দিনৰ লৈকে হাবি অৰণ্যৰে ভৰি আছিল য'ত মৰাণ লোক সকলে হাবি কাটি ঝুম খেতি কৰিছিল আৰু সময়ে সময়ে আহোম ৰজা সকলক অৰণ্যৰ সামগ্ৰী যোগান ধৰিছিল। তিনিচুকীয়াৰ শদিয়া সেই সময়ত &quot;সধয়াপুৰ&quot; বুলি জনাজাত আছিল আৰু সধয়া বা চুতীয়া ৰাজ্যৰ ৰাজধানী আছিল। আহোম বুৰঞ্জীৰ মতে শদিয়াৰ দক্ষিণৰ অঞ্চলতো চুতীয়া সেনাপতি বুঢ়া বৰুৱা (আহোম ভাষাত &quot;থাওমান&quot;) বোলা এজনে শাসন কৰিছিল যিজনে‌ আহোমৰ বিৰুদ্ধে ১৫২৩ চনৰ ডিব্ৰুগড় ৰণত ভাগ লৈছিল। ১৫২৪ত চুতীয়া ৰাজ্যৰ পতন হয় আৰু তিনিচুকীয়া জিলাৰ সমগ্ৰ ভূমি আহোম ৰাজ্যৰ অধীনলৈ আহে। আহোমৰ শদিয়া খোৱা গোহাঁয়ে (আহোম ভাষাত &quot;থাওমুঙ বʼঙেন&quot;) শদিয়া অঞ্চল শাসন কৰিবলৈ লয়। শদিয়াৰ দক্ষিণৰ বৰডোমছা অঞ্চলত আহোমৰ হাটখোৱা গোহাঁই (আহোম ভাষাত &quot;থাওমুঙ বʼক্লাং&quot;) বিষয়াই লোণৰ হাটৰ অধিকাৰী হয়।

* [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ-]][[চৰাইদেউ জিলা]]: যিহেতু দিহিং নৈ চুতীয়া ৰাজ্যৰ দক্ষিণ পাৰৰ সীমা আছিল,‌ সেই সময়ৰ দিহিং নৈৰ সুঁতিৰ উত্তৰ পাৰৰ ভূমি‌ চুতীয়া ৰাজ্যতে আছিল। সেই অঞ্চলত আজিৰ দিনৰ শিৱসাগৰ আৰু চৰাইদেউ জিলাৰ উত্তৰ অংশ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। বুৰঞ্জী সমূহৰ পৰা জনা যায় যে চুতীয়া ৰজা এজনে আহোম ৰজা‌ চুতুফাক নাওখেল চাবলৈ চাফ্ৰাই নৈ লৈ আমন্ত্ৰিত কৰিছিল, গতিকে চাফ্ৰাই নৈ অঞ্চলতো হয়টো দুয়ো ৰাজ্যৰ সীমান্ত অঞ্চল আছিল। চাফ্ৰাই নৈ বৰ্তমান চৰাইদেউ জিলাৰ উত্তৰ অংশত অৱস্থিত।

===অৰুণাচলৰ ভয়াম আৰু পাহাৰীয়া অঞ্চল===

টাই ভাষাৰ &quot;আহোম বুৰঞ্জী&quot; গ্ৰন্থ খনত উল্লেখ থকাৰ মতে পূৰ্বৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ সীমান্তৰ অঞ্চলৰ খামজাং প্ৰদেশৰ নঙাখাম নামৰ নৰা মুখিয়াল এজনে ১৭৭৫ চনত চুতীয়া সকলক লগত লয় হাটখোৱা গোহাঁইৰ বিৰুদ্ধে বিদ্ৰোহ কৰিছিল আৰু পৰাস্ত হৈ দিহিং/নামজিন নৈ পাৰ হৈ পূৰবৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ পাহাৰীয়া অঞ্চলত আশ্ৰয় লৈছিল&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, Ahom Buranji, p.331&lt;/ref&gt;। বুৰঞ্জীৰ পৰা জনা যায় যে খামজাং প্ৰদেশ পাটকাই পৰ্বতৰ‌ নং-খেও-য়ং(Lake of no return) অঞ্চলত অৱস্থিত আছিল। গতিকে ধৰিব পাৰি যে চুতীয়া ৰাজ্য এসময়ত সেই অঞ্চলৰ লৈকে বিয়পি আছিল।

===নামনি অসমৰ‌ অঞ্চল===

ৰত্ননাৰায়ণ ৰজাই ৰাজ্য বিস্তাৰৰ তথ্য ৰজা দুৰ্লভনাৰায়ণৰ শদিয়া-চেপাখোৱা তামৰ ফলিত(১৫২৮ চনৰ) পোৱা যায়। এই ফলিত উল্লেখ কৰা মতে ৰজা দুৰ্লভনাৰায়ণৰ পিতৃ আছিল ৰজা ধৰ্মনাৰায়ণ আৰু ধৰ্মনাৰায়ণৰ পিতৃ ৰত্ননাৰায়ণে এসময়ত কমতাপুৰৰ লৈকে নিজৰ ৰাজ্য বিস্তাৰ কৰিছিল। ভূমিদানৰ ফলিখনত উল্লেখ আছে&lt;ref&gt;Barua, Swarnalata, Chutia Jatir Buranji, p.587&lt;/ref&gt;,
{{Quote|text=&quot;একোহভূ্ৎ কমতাপুৰে নৰপতি ভূপাল-ৱাৰাৰ্চ্চিতঃ &lt;br /&gt;
কন্দৰ্প-প্ৰতিপক্ষ-লক্ষ-ৱিজয়ী শ্ৰী ৰত্ননাৰায়ণঃ।।&quot;}}

অৰ্থাৎ এজন হৈছিল (একোহভূৎ) কমতাপুৰৰ ৰজা (কমতাপুৰে নৰপতি), যি জন আছিল &quot;ভূপাল সমূহৰদ্বাৰা অৰ্চিত&quot;(ভূপাল-ৱাৰাৰ্চ্চিত) আৰু &quot;কামদেৱৰ(আন এটা নাম কন্দৰ্প) শত্ৰুৰ বিৰুদ্ধে বিজয়ী&quot; (কন্দৰ্প-প্ৰতিপক্ষ-লক্ষ-ৱিজয়ী) শ্ৰী ৰত্ননাৰায়ণ।&lt;ref&gt;ৰত্ননাৰায়ণৰ আন এটা নাম সত্যনাৰায়ণো আছিল। এই কথা ঘিলামৰা অঞ্চলৰ বৰমূৰ্তিয়া বিলৰ তাম্ৰপত্ৰৰ পৰা জানিবলৈ পোৱা যায়। ফলিখনৰ মতে ১৩৯২ খ্ৰীষ্টাব্দত সুৰ-ৰিপু(অসুৰ) বংশৰ সধয়াপুৰৰ ৰজা নন্দিশ্বৰৰ পুত্ৰ সত্যনায়াণে ব্ৰাহ্মণক ২০০ পুৰা(৮০০ বিঘা) মাটি দান কৰিছিল। তেওঁৰ পুত্ৰ(আত্মজ) ধৰ্মনাৰায়ণ ৰজাই ফলিখনৰ নবীকৰণ কৰিছিল। গতিকে ইয়াৰ পৰা বুজিব পাৰি যে ধৰ্মনাৰায়ণ ৰজাৰ পিতৃ ৰত্ননাৰায়ণৰ আন এটা নাম সত্যনাৰায়ণ আছিল। উল্লেখযোগ্য যে ১৫০ বছৰ আগতে গৌৰীনায়াৰণ/ৰত্নধ্বজপালেও নিজৰ পুত্ৰ শিৱনাৰায়ণৰ লগত কমতেশ্বৰ ৰজা সন্ধয়াৰ ৰাজকুমাৰীক বিয়া কৰাই কমতা ৰাজ্যৰ লগত বন্ধুত্ব স্থাপন কৰিছিল। সম্ভৱতঃ এই কমতা ৰাজবংশ নাইকীয়া বা দুৰ্বল হৈ যোৱা ফলতে চুতীয়া ৰজা সত্যনাৰায়ণে কমতা ৰাজ্য নিজৰ অধীনলৈ আনিছিল।&lt;/ref&gt;

[[File:Another section of the palace.jpg|thumb|চুতীয়া দুৰ্গ ভীষ্মক নগৰৰ ইটাৰ গড়ৰ এক অংশ]]

==যোগিনী তন্ত্ৰত উল্লেখ==

১৬ শতিকাৰ আগভাগত লিখা‌ যোগিনী তন্ত্ৰত কামৰূপৰ বিভিন্ন অঞ্চল আৰু ৰাজকীয় শক্তিসমূহৰ বৰ্ণনা কৰা হৈছে। ইয়াত “সৌমাৰ”, “কূবাচ”, “যৱন” আৰু “প্লৱ” নাম উল্লেখ আছে—

{{quote|পূৰ্বভাগে চ সৌমাৰঃ কূবাচ‌ পশ্চিমে‌তথা ।&lt;br&gt;দক্ষিণে যৱনসদ্ উত্তৰে প্লৱ এব চ ॥&lt;br&gt;&lt;br&gt;এবমেব মহাদেৱি তে সৰ্বে কামৰূপকাঃ ।&lt;br&gt;
এবং তে কথিতং দেবি সৌমাৰচৰিতং হি তৎ ॥}}

অৰ্থাৎ পূৰ্বে সৌমাৰ, পশ্চিমে কূবাচ, দক্ষিণে যৱন আৰু উত্তৰে প্লৱ — এইসকল কামৰূপ অঞ্চলৰ অন্তৰ্গত বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে। গ্ৰন্থখনৰ পাচৰ অংশ সমূহত &quot;কুবাচ&quot;ক [[কোচ ৰাজ্য|কোচ]], &quot;সৌমাৰ&quot;ক [[আহোম ৰাজ্য|আহোম]] আৰু &quot;যৱন&quot;ক [[বংগ চুলতানী|মুছলমান]]/[[মোগল সাম্ৰাজ্য|মোগল]] বুলি চিনাক্ত কৰা হৈছে। এই অনুসৰি ইতিহাসবিদ সকলে “প্লৱ/প্লব” শব্দটোৱে সেই সময়ৰ  উত্তৰ ভাগত ৰাজত্ব কৰি থকা পাল বংশীয় চুতীয়া ৰাজ্যক বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰিছে বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছে।

==ইতিহাস==

===ৰাজ্য প্ৰতিষ্ঠা===

চুতীয়া ৰাজ্যৰ প্ৰতিষ্ঠা আৰু পতনৰ কথা কেইবাখনো বুৰঞ্জীত পোৱা যায় যেনে দেওধাই অসম বুৰঞ্জী, অসম বুৰঞ্জী (SM), ইত্যাদি। সকলো বুৰঞ্জীৰ তথ্য সসূহ প্ৰায় একেই। বৃটিছ বিষয়া ''ET Dalton‌'' আৰু ''W.B.Brown''ৰ অনুসৰি একেবোৰ আখ্যান কিম্বদন্তি ৰূপত [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিচিং]] আৰু [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]] লোকৰ মাজতো প্ৰচলিত আছিল।&lt;ref&gt;{{cite book
 |last=Brown
 |first=W.B.
 |title=An Outline Grammar Of The Deori Chutiya Language
 |publisher= Assam Secretariat Printing Office
 |location=Shillong
 |year=1895
 |pages=75, 84
 |quote=&quot;..as it agrees in all particulars with the traditions,I have elsewhere met with, it may merely be a compilation from them..These traditions are preserved among the Miris, the Deoris, who were the Chutiya priests (and amongst whom alone remnants of the ancient language and customs of the race are still preserved), and by some few of the Chutiyas who now call themselves Hindu Chutiyas... I have heard from them(Deoris) the story of how the Chutiya princess Sadhuni was won by the young archer (Niti Pal)... Probably enquiry would show that the other incidents of the chronicle are preserved as traditions among the Deoris in a similar modified form.
}}&lt;/ref&gt; দেউধাই বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা মতে আনুমানিক ১১৮৭ চনত চুতীয়া সকলে বিভিন্ন সৰু সৰু ৰাজ্য(বা বৃহৎ গাঁও) গঠন কৰি বাস কৰি আছিল।&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.193&lt;/ref&gt; তাৰ ভিতৰতে স্বৰ্ণগিৰি নামৰ ৰাজ্য খনত বীৰপাল নামৰ এজন লোক ৰজা হৈ আছিল। বীৰপালৰ ৰাজ্যত ৬০ টা যৌথ পৰিয়ালৰ লোকে বাস কৰিছিল, অৰ্থাৎ প্ৰায় ৬০০০ লোক।&lt;ref&gt;Dutta, Sristidhar, &quot;The Mataks and their kingdom&quot;, p.45. &quot;Morans, Borahis, Kacharis and Chutias were the main tribes in the Matak community. As all of them were Bodos in origin, they had a common living pattern too. They lived in joint families. The number of members in a joint family sometimes exceeded one hundred.&quot;&lt;/ref&gt; ইয়াৰ পিছত চুবুৰীয়া চুতীয়া লোকসলক পৰাস্ত কৰি তেওঁ 'গয়াপাল' নাম লৈছিল। শদিয়াক তেওঁ চুতীয়া ৰাজ্যৰ ৰাজধানী পাতিছিল। তেওঁক খুন্ত ৰজা বুলিও জনা‌ গৈছিল।&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.202&lt;/ref&gt;

ত্ৰয়োবিংশ শতিকাৰ আগভাগত [[আহোম]]সকলে অসমত তেওঁলোকৰ ৰাজ্য স্থাপন কৰিবৰ সময়ত উজনি অসমত চুতীয়াসকলেই আটাইতকৈ শক্তিশালী আছিল। চুতীয়া সকলৰ মাজত বুৰঞ্জী লিখাৰ প্ৰথা নথকাৰ বাবে তেওঁলোকৰ আটাইবোৰ ৰজাৰ নাম জনা নাযায়। দেওধাই অসম বুৰঞ্জীৰ মতে বাৰ শতিকাৰ মাজভাগৰ পৰা ষোল্ল শতিকাৰ আগভাগলৈকে মুঠ দহজন চুতীয়া ৰজাই ৰাজত্ব কৰিছিল। নোই ইলিয়াছ চাহাবৰ &quot;হিষ্ট্ৰী অৱ দা শ্বান্‌ছ&quot; গ্ৰন্থৰ মতে আহোম ৰাজ্যৰ প্ৰতিষ্ঠাপক [[চুকাফা]]ৰ সমসাময়িক চুতীয়া ৰজা কোছীৰ আগতে তেওঁৰ বংশৰ চৌত্ৰিশজন ৰজাই ৰাজত্ব কৰিছিল। তালৈ চাই কোনো কোনো পণ্ডিতে চুতীয়াসকলে খ্ৰীষ্টীয় সপ্তম শতিকামানতে ৰাজ্য স্থাপন কৰিছিল বুলি অনুমান কৰে।&lt;ref name=&quot;বুৰঞ্জী&quot;&gt;{{cite book | title=মাধ্যমিক অসম বুৰঞ্জী | author=ড: স্বৰ্ণলতা বৰা | pages=১৮৪-১৯০ | isbn=81-85905-11-8}}&lt;/ref&gt;

===ৰাজ্য বিস্তাৰ===

বীৰপালৰ পুত্ৰ আছিল ৰত্নধ্বজপাল বা গৌৰীনাৰায়ণ। তেওঁ নিজৰ বাহু বলেৰে উজনি অসমৰ সকলো চুতীয়া ৰাজ্য (যেনে ৰঙ্গালগিৰি, স্বেতাগিৰি, চন্দ্ৰগিৰি, ধৱলগিৰি, নীলগিৰি, ইত্যাদি) একত্ৰিত কৰি বৃহৎ চুতীয়া ৰাজ্য গঠন কৰিছিল&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.194&lt;/ref&gt;। সেই সময়ত প্ৰায়বোৰ ৰাজ্যৰ ৰাজধানী পাহাৰীয়া বা পাহাৰৰ দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলত পতা হৈছিল। উদাহৰণস্বৰূপে আহোমৰ চৰাইদেউ পৰ্বত, কছাৰীৰ ডিমাপুৰ/মাইবাং, কোচৰ চিকণা পৰ্বত, ইত্যাদি। পাছলৈ চুতীয়া ৰাজ্যৰ নগৰ যেনে চন্দনগিৰি(আজিৰ দিনৰ ৰুক্মিণীনগৰ), ভীষ্মকনগৰ, ইটানগৰ, ইত্যাদি সকলো পাহাৰৰ‌ দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলতে নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। ইয়াৰ ওপৰিও জনা যায় যে আগৰ দিনত‌ উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ বহুতো জনগোষ্ঠীৰ লোকে পাহাৰৰ দাতিকাষৰীয়া বা‌ ওখ অঞ্চলত স্থায়ী ভাৱে থাকি ভৈয়ামত খেতি কৰিছিল।&lt;ref&gt;উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ বহুতো জনগোষ্ঠীৰ লোকে খেতিৰ অনুসৰি ভৈয়াম আৰু পাহাৰ দুয়ো অঞ্চলতে জীৱন নিৰ্বাহ কৰিছিল।‌ প্ৰায়বোৰ লোকে তেতিয়াৰ দিনত আহু আৰু বাও ধানৰ খেতি কৰিছিল। শালি‌ কৰিলেও বেছি পৰিমাণে কৰা‌ নাছিল। বছৰৰ আৰম্ভণিতে আহু ধানৰ খেতি কৰি চপাই মেলি, বাও বা শালি খেতি কৰি বাৰিষাৰ বানৰ পৰা ৰোধ পাবলৈ বা বাৰিষাৰ বেমাৰ আজাৰ নহ'বলৈ পাহাৰৰ দাতিৰ‌ স্থায়ী অঞ্চল বোৰলৈ ঘূৰি গৈছিল। বৰাহী সকলে সেইবাবেই হয়টো চুকাফাক চৰাইদেউ পৰ্বতত থাকিবলৈ উপদেশ দিছিল। কালিকা পুৰাণৰ মতে দিক্কৰবাসিনী পীঠও বছৰৰ কেইবামাহ ধৰি পানীৰ তলত ডুব গৈছিল। কিছু লোকে হয়টো সেই সময়ত ভৈয়ামত স্থায়ী ৰুপে থাকি খেতি কৰিছিল আৰু সময়ত পাছলৈ বাকী লোকেও ভৈয়ামত স্থায়ী গাঁৱ পাতি থাকিবলৈ লৈছিল। বৰাহী চুতীয়া সকলৰ দুই শ্ৰেণী: চাং আৰু বাম বৰাহী হয়টো ইয়াৰে চিন। চুতীয়া ৰজা সকলে ব্ৰাহ্মণক ভূমিদানো‌ সম্ভৱতঃ এই কাৰণতে কৰিছিল যাতে চুতীয়া লোক সকলে ভৈয়ামত হিন্দু ধৰ্মত দিক্ষিত হৈ স্থায়ীভাৱে থাকিবলৈ লয়। পাছলৈ চুতীয়া  ৰাজ্যৰ পতনৰ ফলত পাহাৰীয়া অঞ্চলত বসতি নোহোৱাৰ বাবে বা সুৰক্ষাৰ ব্যৱস্থা/দূৰ্গ নোহোৱাৰ বাবে সেইবোৰ অঞ্চল পাহাৰীয়া জনজাতি সকলৰ হাতলৈ যায়। সেই কাৰণতে আহোম ৰাজ্যৰ দিনত পাহাৰীয়া জনজাতি বোৰে সঘনে ভৈয়ামৰ গাঁৱ লুণ্ঠন কৰিবলৈ ধৰে আৰু ইয়াৰ প্ৰতিৰোধৰ বাবে আহোম সকলে পছা প্ৰথা আৰম্ভ কৰে।&lt;/ref&gt; গতিকে এই সকলো কথাৰ পৰা জনা যায় যে পাহাৰীয়া দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলত থাকি ভৈয়ামত খেতি কৰা চুতীয়া সকলে মধ্যযুগৰ চুতীয়া ৰাজ্য প্ৰতিষ্ঠাৰ পাছৰে পৰা ক্ৰমান্বয়ে সুসংগঠিত ভাৱে ভৈয়ামতো‌ স্থায়ী ভাৱে থাকিবলৈ লয়। 

দেউধাই বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা &quot;চুতীয়াৰ কথা&quot;ৰ দ্বিতীয় আখ্যানৰ&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.201-202&lt;/ref&gt; মতে বীৰপালে কিৰাতনী দেৱীৰ আশীৰ্বাদত দুটা সোণৰ মেকুৰী আৰু দণ্ড-খাট লাভ কৰি চোট-হিন্দুৱান খুন্তৱান(চুতীয়া ৰাজ্যৰ) ৰজা হৈছিল আৰু শদিয়াত আছিল (&quot;পৰদিনা চৰুৰ ঢাকন গুচাই চালে, সোণৰ বিড়ালী দুটী পালে, দণ্ড-খাট পালে। সেইদিন ধৰি সকলৰে সোধ-পোছ দিন দিন ধৰি পালে। ছোট হিন্দুৱানৰ খুন্তৱানৰ ৰজা হ'ল। শদিয়াত সিটো ৰজা অবাক ৰূপে থাকে।&quot;)। কিছু লোকে এই &quot;চোট হিন্দুৱান&quot; শব্দটোৱে অৰুনাচলৰ উত্তৰ-পূবৰ ''হেঙদূৱান'' পৰ্বতমালাক বুজাবলৈ লিখা হৈছিল বুলি ক'ব খোজে। এইখন বুৰঞ্জীৰ পৰা বুজিব পাৰি যে বীৰপালৰ বসতি(স্বৰ্ণগিৰি চুতীয়া ৰাজ্য) শদিয়া অঞ্চলতে আছিল। দেউধাই বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা চন্দ্ৰগিৰি নামৰ চুতীয়া ৰাজ্য খনো বৰ্তমান শদিয়াতে অৱস্থিত আছিল। এইখন পাছলৈ স্বৰ্ণগিৰিৰ চুতীয়া ৰজা ৰত্নধ্বজপালে নিজৰ অধীনলৈ আনি বৃহৎ চুতীয়া ৰাজ্য গঠন কৰিছিল। চন্দ্ৰগিৰি অঞ্চলতে নীতিপালে আহোম ৰজাৰ লগত যুদ্ধ কৰিছিল, যাৰ বাবে তেওঁক &quot;চন্দ্ৰ নাৰায়ণ&quot; বুলিও কোৱা হৈছিল&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.200&lt;/ref&gt;। গোপাল চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ টাই ভাষাৰ বুৰঞ্জীত এই অঞ্চলটোক &quot;দৈ-চন্দন&quot;(টাই ভাষাত দৈ=পাহাৰ) কোৱা হৈছে। ৰানী সাধনীয়ে এই অঞ্চলতে প্ৰাণ ত্যোগ কৰিছিল। ৰত্নধ্বজপালে বস কৰা ৰাজ্য স্বেতাগিৰি সম্ভৱত বৰ্তমান লখিমপুৰ জিলাত আছিল কাৰণ এই ৰাজ্য দখল কৰা পাছতে তেওঁ বৰ্তমান মাজুলীত নিজৰ ৰাজধানী হিচাপে &quot;ৰতনপুৰ&quot; নামৰ এখন নগৰ গঠন কৰিছিল&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.193&lt;/ref&gt; । &quot;ঢোল বাই ক'ত? ৰতনপুৰত। খোল বাই ক'ত? ৰতনপুৰত&quot;, এই বিখ্যাত পুৰণি গীতটো চুতীয়া ৰাজধানী ৰতনপুৰক লৈয়ে সৃষ্টি কৰা হৈছিল। এই ৰতনপুৰতে পাছলৈ নৱ-বৈষ্ণৱ ধৰ্মৰ সত্ৰ এখনো স্থাপন কৰা হৈছিল। পৰবৰ্তী কালত ৰত্নধ্বজপালে নিজৰ ৰাজধানী শদিয়াত স্থায়ী ৰূপে গঠন কৰিছিল&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.193&lt;/ref&gt;। ইয়াৰ পাছত ৰত্নধ্বজপালে মধ্য অসমৰ পিনৰ ন্যায়পাল নাম এজন ৰজাক লগত যুদ্ধ কৰিবলৈ মন কৰিলে, কিন্তু ৰজা জনে নিজৰ জীয়ৰী ৰত্নপাললৈ দি মিত্ৰ কৰিলে। E.T.Daltonয়ে পোৱা বুৰঞ্জীৰ অনুসৰি ইয়াৰ পাছত ৰত্নধ্বজপালে ৰাজ্যৰ পাহাৰৰ দাতিকাষৰীয়া অঞ্চল সমূহত একেই শাৰীতে কেইবাটাও দুৰ্গ নিৰ্মাণ কৰিছিল, ডাঙৰ পুখুৰী খন্দাইছিল আৰু মন্দিৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।&lt;ref&gt;{{cite book
 |last=Brown
 |first=W.B.
 |title=An Outline Grammar Of The Deori Chutiya Language
 |publisher= Assam Secretariat Printing Office
 |location=Shillong
 |year=1895
 |pages=75, 84
 |quote=&quot;Returning with his bride to his chosen seat of government, he sought no further extension of his dominions, bur directed his whole attention to the improvement of what he had acquired and to the consolidation of his power. He built a line of forts along the foot of the hills, probably rk restrain the hungry barbarians, his former countrymen; made large tanks and founded temples.&quot;}}&lt;/ref&gt; বাৰ-ভূঞাৰ ইতিহাসৰ মতে ৰত্নধ্বজপাল আৰু তেওঁৰ পুত্ৰ বিজয়ধ্বজপালৰ মধ্যঅসমৰ ৰৌতা-তেমনীৰ বাৰ-ভুঞা সকলৰ লগত যুদ্ধ হয়। ফলত ৰত্নধ্বজপালে বাৰভূঞা সকলক কৰা শোধাইছিল। পাছলৈ বিজয়ধ্বজপালৰ দিনত বন্ধুত্ব স্থাপন হৈছিল।&lt;ref&gt;Bhuyan, Nakul Chandra, &quot;Bara-Bhuyan&quot;,p.7&lt;/ref&gt;

আহোম সকলৰ বুৰঞ্জীত উল্লেখ থকাৰ মতে চুকাফা ৰাজকুমাৰ মাও-লুং দেশত থাকোতে অসমত পাছখন ৰাজ্য আছিল: চুতীয়া, কমতেশ্বৰ, কছাৰী, বৰাহী আৰু মৰাণ। চুকাফাই চৰাইদেউত ৰাজধানী পতাৰ আগতে বাটত বহুতো চুতীয়াক লগ পাইছিল&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Satsari Buranji, p.4&lt;/ref&gt;। যিহেতু চুকাফাই চৰাইদেউত নগৰ গঢ়া আগতে নামৰুপ, তিপাম, অভয়পুৰ, হাবুং, শিমলুগুৰি আৰু চনটক বাস কৰি আহিছিল। গতিকে এইবোৰ অঞ্চলৰে কিছুমান জেগাত চুতীয়া সকলৰ বসতি আছিল বুলি ধৰিব পৰা যায়। বহুতো চুতীয়া পৰিয়াল (যেনে চোম-চিৰিং, চাংচাই, খাতুৱাল চেতিয়া, ইত্যাদি) চুকাফাৰ দিনতে আহোম জাতিত অন্তৰ্ভুক্ত হৈ বিলীন হৈ গৈছিল&lt;ref&gt;Goswami, Hemchandra, Purani Asam Buranji, p. 23, 25&lt;/ref&gt;। এই সকলো তথ্যৰ পৰা ধৰিব পাৰি যে ১২-১৩ শতিকাত চুতীয়া ৰাজ্য সেই সময়ত লখিমপুৰ, ডিব্ৰুগড় অঞ্চলৰ পৰা শদিয়া আৰু অৰুণাচলৰ সীমান্ত অঞ্চলৰ লৈকে বিয়পি আছিল। 

===কমতা ৰাজ্যৰ লগত বৈবাহিক সম্পৰ্ক===
ৰত্নধ্বজপালৰ পুত্ৰ বিজয়ধব্বজ ডাঙৰ হোৱাত ৰজাই চুতীয়া ৰাজ্যৰ পশ্চিমৰ কমতা ৰাজ্যৰ ৰজা লৈ কটকী পঠিয়াই কন্যা এজনী বিচাৰে। কিন্তু ৰত্নধ্বজপালৰ প্ৰস্তাৱ গ্ৰহণ নকৰি কমতা ৰজাই কটকী মন্ত্ৰী বিজয় সেনৰ আগত ৰত্নধ্বজলৈ‌ কৈ‌ পঠালে-&quot;যদি ৰজা‌ আহি নিয়ে তেহে দিব পাৰো&quot;। কমতেশ্বৰৰ‌ এই বাৰ্তাত ৰত্নধ্বজপালে অপমান বোধ কৰি পাত্ৰ-মন্ত্ৰীসকলৰ লগত আলোচনা কৰি কমতা ৰাজ্য আক্ৰমণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়। এই আক্ৰমণৰ পূৰ্ব প্ৰস্তুতি হিচাবে সৈন্য-সামন্ত, ৰচদ-পাতি‌ সংগ্ৰহৰ ব্যৱস্থা কৰাৰ উপৰিও বত্নধ্বজপালে তেওঁৰ ৰাজধানীৰ পৰা কমতা ৰাজ্যৰ ৰাজধানীলৈ এটা আলিবাটৰ বান্ধিবলৈ আৰু এই বাটৰ‌কষত এদিনৰ অন্তৰে অন্তৰে তেওঁৰ সৈন্য‌বাহিনীয়ে জিৰণি ল'বলৈ একো একোখন নগৰ/কোঠ নিৰ্মাণ কৰিবলৈ বিজয়সেন মন্ত্ৰীক আদেশ দিয়ে। বিজয়সেনে কাম সম্পূৰ্ণ কৰি ৰজাক জনাই আৰু ৰজাই জয়ধ্বজ মন্ত্ৰীক শাসনৰ দায়িত্বত‌ থৈ নিজে কমতা ৰাজ্যলৈ অগ্ৰসৰ হয়। চুতীয়া ৰজাৰ এই অভিযানৰ কথা গম পাই কমতেশ্বৰ শঙ্কিত হয় আৰু পাত্ৰমন্ত্ৰী সকলৰ লগত আলোচনা কৰি সন্ধিৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়ালে আৰু নিজৰ সকলোতকৈ সুন্দৰী কন্যাক ৰাজযোগ্য যৌতুকেৰে সৈতে ৰত্নধ্বজৰ‌ পুত্ৰ বিজয়ধ্বজলৈ বিয়া দিলে।

===গৌড় ৰাজ্যৰ লগত মিত্ৰতা===

কমতা ৰাজ্যৰ লগত বৈবাহিক সম্পৰ্ক স্থাপন কৰাৰ পিছত ৰত্নধ্বজপালে গৌড় ৰজাৰ লগত সখি সম্বন্ধ স্থাপন কৰিবলৈ মন মেলিলে। সেই সময়ত গৌড় তুৰ্কী মুছলমান সকলৰ শাসনাধীন আছিল। চুতীয়া বুৰঞ্জীত গৌড় ৰজাক পাৎসা আৰু তেওঁৰ মন্ত্ৰীক বৰ উজিৰ কৈছে কিন্তু এইখিনি লেখক জনে লগাই দিয়া গৌড় অঞ্চলৰ পাছৰ দিনত প্ৰচলিত উপাধিও হ'ব পাৰে। গৌড় ৰাজ্যৰ লগত বন্ধুত্ব স্থাপন কৰি পৰবৰ্তী কালছোৱাত গৌড়েশ্বৰে ৰত্নধ্বজপাললৈ গঙ্গাজল আৰু ৰত্নধ্বজপালে গৌড়েশ্বৰলৈ পৰশুৰাম কুণ্ডৰ জল আদান-প্ৰদান কৰি থাকিবলৈ এটা বুজাপৰালৈ আহিছিল। তদুপৰি চুতীয়া ৰজাই এটি পুত্ৰ শিক্ষা লাভৰ অৰ্থে গৌড় ৰাজ্যত ৰাখিছিল আৰু গৌড়েশ্বৰৰ পুত্ৰ ও চুতীয়া ৰাজ্যলৈ আহিছিল। কিন্তু দূৰ্ভাগ্যজনকভাৱে চুতীয়া ৰজাৰ পুত্ৰ জনৰ মৃত্যু ঘটিছিল।

===চুতীয়া ৰজাৰ কমতাপুৰ বিজয়===
১৩-১৪ শতিকাত গৌড়ৰ মুচলমান ৰজাসকলে কেইবা বাৰো কমতা ৰাজ্য আক্ৰমণ কৰিছিল, যাৰ ফলত ৰাজ্যখন দুৰ্বল হৈ পৰিছিল। ১৪ শতিকাৰ অন্তিমটো দশকত ঘিয়াছুদ্দিন আজম শ্বাহে কামৰূপ-কমতা অঞ্চল আক্ৰমণ কৰে। তেওঁৰ ৰাজত্বকালৰ কামৰুপ অঞ্চললৈ পূৰ্বমুখী সামৰিক অভিযানৰ প্ৰমাণ পোৱা বʼকুৰ এখন শিলালিপিত পোৱা যায়&lt;ref&gt;Owahedur Zaman, &quot;Study on the Persian Inscriptions discovered in Assam,p.5, &quot;This stone slab inscription is from the time of Ghiyasuddin Azam Shah (ruled from 1389 A.D. to 1410 A.D). It was discovered in Boko of Kamrup district which was issued by Sultan Ghiyasuddin Azam Shah in 1389 A.D. It seems that he extended his sovereignty through Guwahati upto Boko area.&quot;&lt;/ref&gt;। এই আক্ফৰমণৰ ফলত পশ্চিম অসমত ৰাজনৈতিক অস্থিৰতা সৃষ্টি হৈছিল। 

সেইসময়তে পূব দিশত চুতীয়া ৰাজ্যখন শক্তিশালী হৈ উঠিছিল। ফল স্বৰূপত চুতীয়া ৰাজশক্তিয়ে পশ্চিম পিনে পাতনি মেলে। চুতীয়া ৰজা দুৰ্লভনাৰায়ণৰ ১৪২৮ চনৰ সত্যনাৰায়ণৰ (আন‌ এটা নাম ৰত্ননাৰায়ণ) তাম্ৰলিপিত উল্লেখ আছে যে তেওঁৰ‌ ককাক সত্যনাৰায়ণে (আন‌ এটা নাম ৰত্ননাৰায়ণ&lt;ref&gt;ৰত্ননাৰায়ণৰ আন এটা নাম সত্যনাৰায়ণো আছিল। এই কথা ঘিলামৰা অঞ্চলৰ বৰমূৰ্তিয়া বিলৰ তাম্ৰপত্ৰৰ পৰা জানিবলৈ পোৱা যায়। ফলিখনৰ মতে ১৩৯২ খ্ৰীষ্টাব্দত সুৰ-ৰিপু(অসুৰ) বংশৰ সধয়াপুৰৰ ৰজা নন্দিশ্বৰৰ পুত্ৰ সত্যনায়াণে ব্ৰাহ্মণক ২০০ পুৰা(৮০০ বিঘা) মাটি দান কৰিছিল। তেওঁৰ পুত্ৰ(আত্মজ) ধৰ্মনাৰায়ণ ৰজাই ফলিখনৰ নবীকৰণ কৰিছিল। গতিকে ইয়াৰ পৰা বুজিব পাৰি যে ধৰ্মনাৰায়ণ ৰজাৰ পিতৃ ৰত্ননাৰায়ণৰ আন এটা নাম সত্যনাৰায়ণ আছিল।&lt;/ref&gt;) সেই একে সময়ছোৱাতে (১৩৯০-১৪০০) “কমৰুপৰ শত্রু”ক পৰাস্ত কৰি কমতাপুৰত‌ নিজৰ শাসন প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। ভূমিদানৰ ফলিখনত উল্লেখ আছে,

{{blockquote|&quot;একোহভূ্ৎ কমতাপুৰে নৰপতি ভূপাল-ৱাৰাৰ্চ্চিতঃ&lt;/br&gt;
কন্দৰ্প-প্ৰতিপক্ষ-লক্ষ-ৱিজয়ী শ্ৰী ৰত্ননাৰায়ণঃ।।&quot;&lt;/br&gt;}}

অৰ্থাৎ এজন হৈছিল (একোহভূৎ) কমতাপুৰৰ ৰজা (কমতাপুৰে নৰপতি), যি জন আছিল &quot;ভূপাল সমূহৰদ্বাৰা অৰ্চিত&quot;(ভূপাল-ৱাৰাৰ্চ্চিত) আৰু &quot;কামদেৱৰ(আন এটা নাম কন্দৰ্প) শত্ৰুৰ বিৰুদ্ধে বিজয়ী&quot; (কন্দৰ্প-প্ৰতিপক্ষ-লক্ষ-ৱিজয়ী) শ্ৰী ৰত্ননাৰায়ণ। যদিও এই “শত্রু”ৰ স্পষ্ট পৰিচয় উল্লেখ কৰা হোৱা নাই, তথাপিও ইতিহাসবিদসকলে সাধাৰণতে ধাৰণা কৰে যে ই গৌড়ৰ মুচলমান সেনাবাহিনী অথবা কমৰুপৰ সিংহাসনৰ বাবে প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰা কোনো স্থানীয় ৰাজনৈতিক শক্তি হ’ব পাৰে, যাক চুতীয়া ৰজাই পৰাস্ত কৰিছিল। একেখন ফলিৰ তৃতীয় আৰু চতুৰ্থ শাৰীত ৰত্ননাৰায়ণৰ পুত্ৰ ধৰ্মনাৰায়ণ আৰু তেখেতৰ পুত্ৰ দুৰ্লভ নাৰায়ণৰ বিষয়ে উল্লেখ কৰা হৈছে। পাছৰ অংশত উল্লেখ কৰা মতে ১৪২৮ খৃষ্টাব্দত (১৩৫০ শক) ৰজা দুৰ্লভনাৰায়ণৰ আদেশত হাবুঙাধিপতি শ্ৰী বৃহৎ পাত্ৰয়ে ব্ৰাক্ষণক ৪০০ পুৰা(১৬০০ বিঘা) মাটি দান কৰিছিল।

এইদৰে গৌড়ৰ সামৰিক চাপ আৰু কমৰুপ-কমতা অঞ্চলত সৃষ্টি হোৱা অস্থিৰতাৰ সুযোগ লৈ চুতীয়া শক্তিয়ে পশ্চিমলৈ বিস্তাৰ কৰি কমতাপুৰত নিজৰ আধিপত্য প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল বুলি বুজা যায়।&lt;ref&gt;&quot;The eastern region, whether it is called Sadhaya or Svadhaya as in the plates or Sadhiya or Sadiya as in Assamese chronicles and the western region of Kamatapura seems to be politically connected and the same Satyanarayana/Ratnanarayana might have held sway over both regions&quot;{{harvcol|Neog|1977|p=818}}&lt;/ref&gt;  ৰত্ননাৰায়ণ ৰজাই আনুমানিক ১৩০০‌ শতিকাৰ শেষৰ ভাগত কমতা ৰাজ্য দখল কৰি পুণৰ পুৰ্বৰ কামৰূপ ৰাজ্য গঠন কৰিবলৈ প্ৰয়াস কৰিছিল। 

====দুৰ্লভনাৰায়ণৰ পৰিচয় আৰু বিতৰ্ক====

ঐতিহাসিক তথ্যৰ অনুসৰি কমতা ৰাজ্যৰ &quot;দুৰ্লভনাৰায়ণ&quot; নামৰ এজন ৰজাই অসমীয়া কবি [[হেম সৰস্বতী]], [[হৰিবৰ বিপ্ৰ]], আদি বহু লেখকক পৃষ্ঠপোষকতা আগবঢ়াইছিল।&lt;ref&gt;হেম সৰস্বতীয়ে তেওঁৰ প্ৰহ্লাদ চৰিত গ্ৰন্থত দুৰ্লভনাৰায়ণৰ প্ৰশংসা কৰি লিখিছে—“কামতামণ্ডল দুৰ্লভ নাৰায়ণ নৃপবৰ অনুপাম”। এই শাৰীকেইটাৰ পৰা দুৰ্লভনাৰায়ণক কমতা মণ্ডলৰ অধিপতি আৰু সাহিত্য-সংস্কৃতিৰ পৃষ্ঠপোষক ৰজা হিচাপে বুজা যায়।&lt;/ref&gt; গুৰু চৰিতৰ বৰ্ণনা অনুসৰি কমতা-কামৰূপৰ ৰজা দুৰ্লভনাৰায়ণে কানৌজৰ পৰা অহা বহু ব্ৰাহ্মণ আৰু কায়স্থ ভুঞা পৰিয়ালক নিজৰ ৰাজ্যত আশ্ৰয় দি পূৰ্বাঞ্চলত বসতি স্থাপনৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল। [[শঙ্কৰদেৱ|শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱৰ]] পূৰ্বপুৰুষ সকলও এই স্থানান্তৰিত পৰিয়ালসমূহৰ মাজৰে এটা পৰিয়াল আছিল। এই পৰিয়ালসমূহক প্ৰথমতে উত্তৰ গুৱাহাটীৰ ওচয়ৰ লেঙামাগুৰি আৰু পাছলৈ নগাঁৱৰ তেম্বুৱানী-বান্ধা(ঢেমনী) অঞ্চলত বসতি দিয়া হৈছিল বুলি গুৰু চৰিতত উল্লেখ আছে।&lt;ref&gt;Baniprasanna Misra, ''Srimanta Sankara and His Times: Some Further Historical Probings'', Centre for Assamese Studies, Tezpur University, 2016, pp. 27–29.&lt;/ref&gt;

ইতিহাসবিদ মহেশ্বৰ নেওগে পৰৱৰ্তী কালৰ চৰিত-পুথি আৰু বৈষ্ণৱ পৰম্পৰাৰ ভিত্তিত শঙ্কৰদেৱৰ জন্ম-চন ১৪৪৯ খ্ৰীষ্টাব্দ বুলি গ্ৰহণ কৰিছিল আৰু এই অনুসৰি দুৰ্লভনাৰায়ণৰ ৰাজত্ব কাল ১৪ শতিকাৰ মধ্যভাগ বুলি অনুমান কৰিছিল। কিন্তু ২০১৬ চনত লিখা গৱেষণামূলক প্ৰবন্ধত ইতিহাসবিদ বাণীপ্ৰশন্ন মীশ্ৰই উপলব্ধ তথ্যসমূহ পুনৰ বিশ্লেষণ কৰি এই গণনাক নাকচ কৰে আৰু শঙ্কৰদেৱৰ জন্ম সম্ভৱতঃ খ্ৰীষ্টীয় ১৪৭৯–১৪৮৪ চনৰ ভিতৰত হৈছিল বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছে।&lt;ref&gt;Baniprasanna Misra, ''Srimanta Sankara and His Times: Some Further Historical Probings'', Centre for Assamese Studies, Tezpur University, 2016, pp. 19-20.&lt;/ref&gt; সেই অনুসৰি তেওঁ দুৰ্লভনাৰায়ণৰ শাসনকালো পুনৰ নিৰ্ধাৰণ কৰি চতুৰ্দশ শতিকাৰ শেষ ভাগৰ পৰা পঞ্চদশ শতিকাৰ প্ৰথম ভাগৰ মাজত হোৱাৰ সম্ভাৱনা প্ৰকাশ কৰিছে।&lt;ref&gt;Baniprasanna Misra, ''Srimanta Sankara and His Times: Some Further Historical Probings'', Centre for Assamese Studies, Tezpur University, 2016, pp.23&lt;/ref&gt;  

হেম সৰস্বতীয়ে দুৰ্লভনাৰায়ণক ‘‘কমতামণ্ডল’’ৰ ৰজা বুলি উল্লেখ কৰিছে।&lt;ref&gt;''প্ৰহ্লাদ চৰিত্ৰ''' উল্লেখ কৰিছে- &quot;কমতামণ্ডল দুলৰ্ভনাৰায়ণ নৃপবৰ অনুপম৷ তাহান ৰাজ্যত ৰুদ্ৰসৰস্বতী দেৱযানী কন্যা নাম৷৷ তাহান তনয় হেমসৰস্বতী ধ্ৰুৱৰ অনুজ ভাই৷&quot;&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;sarma&quot;&gt;{{cite book | title=অসমীয়া সাহিত্যৰ সমীক্ষাত্মক ইতিবৃত্ত | publisher=প্ৰতিমা দেৱী | author=ড: [[সত্যেন্দ্ৰনাথ শৰ্মা]] | authorlink=| year=১৯৯৬ | location=গুৱাহাটী | pages=৫৩-৫৪}}&lt;/ref&gt; প্ৰাচীন কামৰূপৰ তাম্ৰশাসন আৰু সংস্কৃত ৰাজনৈতিক পৰিভাষাত ‘‘মণ্ডল’’ শব্দটো এক আঞ্চলিক বা ৰাজনৈতিক পৰিসৰ বুজাবলৈহে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। আনহাতে, চুতীয়া তামৰ ফলিত দুৰ্লভনাৰায়ণৰে ‘‘সাধয়াপতি’’ বা সদিয়াৰ ৰজা বুলি পৰিচয় দিয়া দেখা নাযায়; তাৰ বিপৰীতে তেওঁৰ পূৰ্বপুৰুষ ৰত্ননাৰায়ণ ‘‘কমতাপুৰ’’ৰ ৰজা হৈছিল বুলিহে উল্লেখ কৰিছে। 

দুৰ্লভনাৰায়ণে পৃষ্ঠাপোষকতা আগ বঢ়োৱা আন এজন কবি হৈছে &quot;হৰিবৰ বিপ্ৰ&quot;। ইতিহাসবিদ মহেশ্বৰ নেওগে এইজন কবিকে ৰামানন্দ দ্বিজৰ &quot;শ্ৰী শ্ৰী বংশী গোপালদেৱ চৰিত&quot;ত উল্লেখ কৰা বংশীগোপালদেৱৰ ককাক হৰিবৰ বিপ্ৰ বুলি চিনাক্ত কৰিছে।&lt;ref name=&quot;ভৰালী&quot;&gt;{{cite book | title=এহেজাৰ বছৰৰ এশগৰাকী অসমীয়া | publisher=চিত্ৰলেখা পাব্লিকেশ্বন্‌ছ | author=ভৰালী, হেমন্ত কুমাৰ | year=২০০১ | location=গুৱাহাটী | pages=২৯৮-২৯৯}}&lt;/ref&gt; ৰচনাখনত হৰিবৰ বিপ্ৰক ''&quot;কুণ্ডিল গোষ্ঠীত জাত পুৰুষ সুন্দৰ / ব্যাঘ্ৰপিণ্ডা গ্ৰামেশ্বৰ মুখ্য পণ্ডিতৰ&quot;'' বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে, অৰ্থাৎ তেওঁক কুণ্ডিল বা চুতীয়া ৰাজধানী [[শদিয়া]] অঞ্চলৰ লোক আৰু ব্যাঘ্ৰপিণ্ডা গাঁৱৰ গ্ৰামেশ্বৰ বুলি কোৱা হৈছে।&lt;ref&gt;{{cite book |title=Harivara Vipra’s Babrubahnar Yuddha and Tamradhwajar Yuddha |editor=Birinchi Kumar Barua; Maheswar Neog |publisher=Gauhati University |year=1960 |page=}}&lt;/ref&gt; মহেশ্বৰ নেওগৰ মতে হৰিবৰ বিপ্ৰৰ ৰচনাত ‘‘চেতিয়া’’ শব্দৰ উল্লেখো পোৱা যায়। এই শব্দ কিছু ইতিহাসবিদে আহোম যুগৰ পৰৱৰ্তী সংস্কৰণত যোগ হোৱা বুলি ক'ব খোজে।&lt;ref&gt;{{cite book |last=Kakati |first=Banikanta |title=Aspects of Early Assamese Literature |publisher=Gauhati University |year=1953 |page=34}}&lt;/ref&gt; কিন্তু বুৰঞ্জী সমূহৰ পৰা দেখা যে এই ''চেতিয়া'' পদবী চুতীয়া ৰাজ্যতো আছিল&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K, &quot;Deodhai Buranji, p.16&lt;/ref&gt; আৰু চুহুংমুঙে চুতীয়া ৰাজ্য দখল কৰাৰ পাছৰ পৰাহে আহোম ৰাজ্যত প্ৰচলিত হৈছিল।&lt;ref&gt;S.K, &quot;Satsari Buranji, p.16&lt;/ref&gt;

&quot;কবিৰত্ন সৰস্বতী&quot;ৰ ৰচনাৰ পৰা জনা যায় যে তেওঁক দুৰ্লভনাৰায়ণৰ পুত্ৰ ইন্দ্ৰনাৰায়ণয়ে পৃষ্ঠা পোষকতা আগ বঢ়াইছিল। ইতিহাসবিদ বাণীপ্ৰশন্ন মীশ্ৰৰ মতে মাধৱদেৱৰ ভনীয়েক উৰ্বশীয়ে দহ বছৰ বয়সত (১৫২৬ শতিকাত)&lt;ref&gt;{{cite book 
|last=Misra 
|first=Baniprasanna 
|title=Deprovincialising Srimanta Sankaradeva 
|publisher=Centre for Assamese Studies, Tezpur University 
|year=2015 
|pages=24–25
}}&lt;/ref&gt; এই কবিজনৰ বংশৰ ৰামদাস আতাক বিয়া কৰাইছিল। ৰামদাস ৰত্ন সৰস্বতীৰ পাছৰ ষষ্ঠ প্ৰজন্মৰ পুৰুষ আছিল।&lt;ref&gt;{{cite book |last=Kakati |first=Banikanta |title=Aspects of Early Assamese Literature |publisher=Gauhati University |year=1953 |page=44}}&lt;/ref&gt; সেই অনুসৰি ইন্দ্ৰনাৰায়ণৰ শাসনকালও পঞ্চদশ শতিকাৰ প্ৰথমাৰ্ধৰ মাজভাগত (প্ৰায় ১৪২০–১৪৪০ খ্ৰীষ্টাব্দ) আছিল বুলি অনুমান কৰিব পাৰি।

এই সকলো তথ্যসমূহৰ ভিত্তিত কিছু গৱেষকে কমতা, কামৰূপ আৰু শদিয়া একেই ৰাজ শক্তিয়ে পৰিচালিত কৰিছিল বুলি ক'ব খোজে।&lt;ref&gt;&quot;The eastern region, whether it is called Sadhaya or Svadhaya as in the plates or Sadhiya or Sadiya as in Assamese chronicles and the western region of Kamatapura seems to be politically connected and the same Satyanarayana/Ratnanarayana might have held sway over both regions&quot;{{harvcol|Neog|1977|p=818}}&lt;/ref&gt; তথাপিটো কমতাপুৰৰ এই দুৰ্লভনাৰায়ণ আৰু চুতীয়া বংশৰ দুৰ্লভনাৰায়ণ‌ একে ব্যক্তি আছিল নে নাই, সেই বিষয়ে ইতিহাসবিদ সকলৰ মাজত বৰ্তমানেও একমত পোৱা নাযায়।

===ঘাৰমৰা সত্ৰ স্থাপন===

===চীনৰ লগত সম্পৰ্ক===

===চুতীয়া-আহোম যুদ্ধ===

* চুকাফাৰ দিনৰ সম্পৰ্ক

বুৰঞ্জী সমূহৰ মতে চুকাফাৰ‌ পুত্ৰৰ সময়ৰ পৰা চুতুফাৰ মৃত্যুৰ আগলৈকে আহোমসকলে চুতীয়া ৰাজ্যৰ সৈতে আন্তৰিক সম্পৰ্ক বজাই ৰাখিছিল।&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K, ''Satsari Assam Buranji'',p.9, &quot;Previously, since the time of one of Sukapha’s sons, there was alliance and coordial relations with the Chutia king&quot;&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bhuyan, SK, &quot;Assam Buranji(SM), p. 7&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;বৰবৰুৱা হিতেশ্বৰ- আহোমৰ দিন or A History of Assam under the Ahoms 1st edition 1981 Publication Board of Assam Guwahati page 32&lt;/ref&gt; চুতীয়া ৰজাৰ লগত সম্পৰ্ক ভাল থাকিলেও আহোম ৰজা সকলে চুকাফাৰ দিনৰ পৰাই মাজে মাজে সীমান্ত অঞ্চলৰ চুতীয়া গাঁও আক্ৰমণ কৰি মানুহ ধৰি লয় আনিছিল। তেনে কিছুমান পৰিয়ালৰ উদাহৰণ বুৰঞ্জী সমূহত পোৱা যায়, যেনে: চোম চিৰিং, খাতোৱাল চেতিয়া, চেঙচাই, ঘৰ পাতৰ, ইত্যাদি। 

* আহোম ৰজাৰ হত্যা 

১৪ শতিকাৰ পাছৰ ভাগত চুতীয়া সকলে আহোম ৰজা চুতুফাক চাফ্ৰাই নৈ লৈ আমন্ত্ৰিত কৰে, কিন্তু কিবা বিবাদ হোৱাত তাৰ পৰা ধৰি লয় গৈ হত্যা কৰে। বুৰঞ্জীসমূহত কিন্তু তেওঁৰ মৃত্যুৰ ধৰণ সম্পৰ্কে একে মত পোৱা নাযায়। কিছুমান বিৱৰণত উল্লেখ আছে যে তেওঁক এটা বলধ গৰুৱে গছকাই হত্যা কৰিছিল&lt;ref&gt;বৰবৰুৱা হিতেশ্বৰ- আহোমৰ দিন or A History of Assam under the Ahoms 1st edition 1981 Publication Board of Assam Guwahati page 32&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bhuyan, S K, Satsari Buranji,p.9&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bhuyan, SK, &quot;বাঁহগৰীয়া বৰগোহাঁই বুৰঞ্জী: দেওধাই অসম বুৰঞ্জী&quot;,p.90&lt;/ref&gt;, আন কিছুমানত আকৌ কোৱা হৈছে যে তেওঁক নাওতে হত্যা কৰা হৈছিল বুলি কোৱা হৈছে।&lt;ref&gt;Goswami, Hemchandra, &quot;Purani Assam Buranji, p.37&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Assam Buranji (SM), p.7&lt;/ref&gt; চুতুফাৰ লগত যোৱা সৈন্যবোৰ ৰাজধানীলৈ ঘূৰি আহি এই কথা সদৰি কৰে।&lt;ref&gt;বৰবৰুৱা হিতেশ্বৰ- আহোমৰ দিন or A History of Assam under the Ahoms 1st edition 1981 Publication Board of Assam Guwahati page 32&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Gait E.A. A History of Assam 2nd edition 1926 Thacker, Spink &amp; Co Calcutta page 81&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Barua Gunaviram Assam Buranji or A History of Assam 4th edition 2008 Publication Board of Assam Guwahati page 56&lt;/ref&gt; [[আহোম ভাষা]]ত লিখা &quot;আহোম বুৰঞ্জী&quot;ত চুতীয়াসকলে (''তিউৰা'' হিচাপে) চুতুফাক লৈ গৈ বধ কৰিছিল বুলি উল্লেখ কৰিছে যদিও কোনো চুতীয়া ৰজাৰ কথা‌ (ৰজা‌ বুজোৱা ''খুন'' শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা নাই) উল্লেখ কৰা নাই।&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, &quot;Ahom Buranji, p.48&lt;/ref&gt; চুতুফাৰ মৃত্যুৰ পাছত ১৩৭৬ চনৰ পৰা ১৩৮০ চললৈ আহোম ৰাজ্য অৰাজক হৈ‌ থাকে।&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra,&quot;Ahom Buranji&quot;,p.49, &quot;After the death of Sutuphaa, the country was in interregnum for four years.&quot;&lt;/ref&gt;। পৰবৰ্তী ৰজা ত্যাও খামটিয়ে চুতীয়া ৰাজ্য আক্ৰমণ কৰে যদিও একো বিশেষ পৰিনাম পোৱা নগ'ল।

* চুতীয়া ৰাজ্যৰ হাবুঙত আহোমৰ প্ৰৱেশ

১৫১২ চনত চুতীয়াৰ হাবুঙৰ প্ৰদেশৰ পানবাৰী অঞ্চলত চুহুংমুঙে প্ৰৱেশ কৰে আৰু আগতে বামুণীয়া কোঁৱৰক তূলি লোৱা বামুণ পৰিয়ালটোক নিজৰ লগত লয়। বামুণ জনক সোণৰ লগুণ উপহাৰ দি হাতী-ঘাহী অধিকাৰী পাতি নিজৰ লগত লয়। পানবাৰীত থকাৰ সময়ত আহোম ৰজাই সেনা বাহিনীৰ কিছুমানক দিহিং নৈত মাছ ধৰিবলৈ পঠিয়াই। দিহিঙত ডাঙৰ বৰালী ধৰিবলৈ লওঁতে চুতীয়াই আহোম সেনাক দেখে। দিহিং নৈ চুতীয়া আৰু আহোম ৰাজ্যৰ সীমা আছিল, উত্তৰত চুতীয়া ৰাজ্য আৰু দক্ষিণত আহোম ৰাজ্য। চুতীয়াৰ পানীত মাছ ধৰিছে বুলি গম পাই মাণিক চন্দ্ৰ বৰুৱাই (সম্ভৱতঃ এইজন দিহিং উপত্যকাৰ শাসনকৰ্তা আছিল) মানু্হ পঠিয়াই। কিন্তু আহোম সকলে মাছৰ লগতে চুতীয়া মানু্হকো ধৰি নিয়ে। এই কথা মাণিক চন্দ্ৰ বৰুৱাই ধীৰনাৰায়ণ ৰজাৰ জোৱাঁই নিতাইক জনাই। নীতিপালৰ পৰা ধীৰনাৰায়ণে খবৰ পাই যে আহোম সেনাই দিহিঙৰ সীমা নামানি উত্তৰ পাৰৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ হাবুঙ অঞ্চলত প্ৰৱেশ কৰিছে।&lt;ref&gt;Assam Buranji (SM), p. 9&lt;/ref&gt;

* দিখৌ-মুখৰ ৰণ

ধীৰনাৰায়ণ ৰজাই এই কথা গম পাই যুদ্ধ কৰিবলৈ মন কৰে আৰু ১৫১৩ চনত লুইতে দি আহি দিখৌমুখত কোঠ পাতে। সেই সময়ত দিখৌ মুখ আজিৰ দিনৰ কাজিৰঙা‌ ওচৰত আছিল। চুতীয়া সেনাই দিখৌ মুখ অঞ্চলত পচলা গড় নিৰ্মাণ কৰে। তাৰ পৰা আগ বাঢ়ি আহি চেৰুৱাকটা অঞ্চলৰ নঙকামুঙ বিলৰ পাৰত কোঠ পাতে। চেৰুৱাকটাৰ পৰা এখিনি সেনা বৰনাঁৱত উঠি চিৰা আটি অঞ্চললৈ যায়। চুহুংমুঙে চাও-চুখ্ৰিং আৰু ৰাইলুঙীয়া গোহাঁইক সৈন্য দি চুতীয়াৰ বৰনাঁৱ ধৰিবলৈ সেনা পঠিয়াই। তাৰ পাছত তেওঁ চেৰুৱাকটাৰ চুতীয়া সেনাক আক্ৰমণ কৰে। চুতীয়া সেনাই শত্ৰুৰ শক্তিৰ অনুমান নাপায় যুদ্ধত পৰাজয় হব লগিয়া হয়। এই যুদ্ধত ৪ হাজাৰ চুতীয়া সৈনিক স্বহীদ হয় আৰু ৩ হাজাৰ বন্দী হয়। বন্দী সকলৰ মূৰ কাটি আহোম ৰজাই মুণ্ডমালা বান্ধিলে।&lt;ref&gt;Satsari Assam Buranji, p.57&lt;/ref&gt; সাতসৰী বুৰঞ্জীৰ অনুসৰি চুতীয়া সেনা দিখৌমুখৰ পৰা উজাই আহিছিল আৰু ডিব্ৰুমুখৰ তিনিমুণি অঞ্চলত ৫ দিন পুণৰ এখন ৰণ হৈছিল, য'ত মাণিকচন্দ্ৰ বৰুৱা, ৰজাৰ ভায়েক ঢেলা আৰু বৰহুলৈ বৰুৱাই ভাগ লৈছিল। যুদ্ধত মাণিকচন্দ্ৰ বৰুৱাৰ গাত কাড় লাগিছিল আৰু বৰহুলৈ বৰুৱাকে প্ৰমুখ কৰি চুতীয়া সেনা পিছ হুঁহকি শদিয়ালৈ আহিলে। ডিব্ৰুমুখৰ এই যুদ্ধৰ কথা কিন্তু অন্য বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা হোৱা নাই, গতিকে এয়া পাছত হোৱা দিহিংমুখৰ দ্বিতীয়খন ৰণৰ বৰ্ণনাও হ'ব পাৰে যিখনত চুতীয়া সেনা পৰাস্ত হোৱাৰ পাছত আহোম সেনাই ডিব্ৰুমুখত গড় নিৰ্মাণ কৰিছিল। যুদ্ধৰ পৰাজয়ৰ ফলত দিখৌ মুখত বাকী থকা চুতীয়া সেনা সেই অঞ্চলৰ পৰা ঘূৰি আহে আৰু পানবাৰী আহোমৰ হাতলৈ যায়। তাৰ পাছত ১৫১৯ চনত চুহুংমুঙ হাবুঙৰ পৰা দিহিংমুখ অঞ্চল লৈ আহে আৰু তাত এটা কোঠ/দুৰ্গ নিৰ্মাণ কৰে। তেতিয়াৰ দিহিংমুখ আজিৰ দিনৰ পশ্চিম মাজুলী অঞ্চল হয়।&lt;ref&gt;Satsari Assam Buranji, p.57&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Goswami, Hemchandra, Purani Assam Buranji, p.40&lt;/ref&gt;

* দিহিং-মুখৰ প্ৰথম ৰণ

১৫২০ চনত চুতীয়া সেনাই এইবাৰ আকৌ ভটিয়াই আহি আহোমৰ নতুনকৈ নিৰ্মিত দিহিংমুখৰ দুৰ্গ(মৌঙখ্ৰাঙ) আক্ৰমণ কৰে। যুদ্ধত চুতীয়া সেনা জয়ী হয় আৰু আহোম সেনাপতি খেনমোঙক মাৰি আহোম সেনাক সেই অঞ্চলৰ পৰা খেদি পঠিয়াই। ফলত দিহিংমুখৰ কোঠ চুতীয়াৰ হাতলৈ যায়।&lt;ref&gt;Satsari Assam Buranji, p.57&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Purani Assam Buranji, p.40&lt;/ref&gt;

===চুতীয়া ৰাজ্যৰ পতন===

* নীতিপালৰ ৰাজত্ব

ইয়াৰ পাছতে ১৫২২ চনত ধীৰনাৰায়ণ ৰজাই [[হাবুং]] অঞ্চলৰ (বৰ্তমান ঢকুৱাখনা) ব্ৰাহ্মণক ভূমি দান কৰি সাধনী আৰু নিতাই ৰাজ্য ভাৰ দিয়ে। ৰজা হৈ নিতায়ে নীতিপাল নাম লয়। ৰজা ধীৰনাৰায়ণে ৰাজ্য ভাৰ এৰি জামাতাক যুৱৰাজ পাতি, আপোন পুত্ৰ তিনি বছৰৰ শিশু সাধক নাৰায়ণক নীতিপালৰ হাতত সমৰ্পন কৰি দেশান্তৰিত হয়। সামান্য ‌চুতীয়া ল'ৰা ৰজা হোৱাত ৰাজবংশৰ ৰাজপাট দাবীদাৰ কোঁৱৰসকল স্বাভাৱিকতে ক্ষুণ্ণ ‌হৈ পৰে। এই লোক সকলে নিত্যপালক সিংহাসনচ্যুত কৰিবলৈ ষড়যন্ত্ৰত নামে। এই ষড়যন্ত্ৰৰ মূল নায়ক ধীৰনাৰায়ণ ৰজাৰ ভায়েক সুৰজিৎ ওৰফে সুৰধ্বজপাল আছিল। ষড়যন্ত্ৰ সফল নহ'ল। নীতিপালে তেওঁৰ বিশ্বাসী চোৰাংচোৱাৰ পৰা সকলো কথা জানিব পাৰি ষড়যন্ত্ৰত লিপ্ত বিষয়াক ভাঙি নতুন মন্ত্ৰী বিষয়া নিয়োগ কৰে। পূৰ্ব্বৰ পাত্ৰ মন্ত্ৰী গুচাই সামান্য পাত্ৰ-মন্ত্ৰী পাতি লʼলে। সূৰধ্বজপালক ধৰি আনিবৰ বাবে কাচিতৰা সেনাপতিক পঠায়। কিন্তু সুৰধ্বজ দেশ এৰি পলাই যোৱাত সেই কাম সম্ভৱ নহ'ল। নীতিপালৰ দিনত নাৰায়ণ নামৰ এজন বৰসেনাপতি আৰু ৰঘূবীৰ তথা কাচিতৰা সহসেনাপতি আছিল বুলি জনা যায়। কিন্তু সময়ত নীতিপালৰ শাসন দুৰ্বল হৈ পৰে। পূৰ্বৰ সাধাৰণ বংশৰ লগৰীয়া সকলক ৰাজ্যৰ বিষয়-বাব দিবলৈ ধৰাৰ ফলত সম্ভ্ৰান্ত বংশৰ লোকৰ বিশ্বাস আৰু আনুগত্য হেৰুৱাব লগা হয়। দোষ গুণৰ সুবিচাৰ নকৰি হকে-বিহকে প্ৰজাৰ ওপৰত উৎপীড়ন চলোৱাৰ বাবেই‌ [[নীতিপাল]] প্ৰজাৰ মাজত অনীতিপাল বুলি খ্যাত হৈ পৰে।&lt;ref&gt;Barua, Swarnalata, &quot;Chutia jatir Buranji, p.594.&lt;/ref&gt;

* দিহিং-মুখৰ দ্বিতীয় ৰণ

চুতীয়া ৰাজ্যৰ দুৰৱস্থাৰ বাতৰি আহোম ৰজা [[চুহুন্মুং]]ৰ কাণত পৰিল। ফলত সেই বছৰৰ শেষৰ পিনে(১৫২২ চন) তেওঁ চুতীয়া ৰাজ্য আক্ৰমণ কৰে। প্ৰথমতে মাজুলীৰ নঙকঙমোঙ বীলৰ ওচৰলৈ আহি তেওঁ দিহিঙমুখত(বৰ্তমানৰ পশ্চিম মাজুলী অঞ্চল) কোঠ দি থকা চুতীয়াক আক্ৰমণ কৰিবলৈ সেনা পঠায়। যুদ্ধৰ নেতৃত্বত থকা বৰগোহাঁয়ে চুতীয়া সেনাক দিহিং মুখৰ পৰা পুবলৈ ঠেলি নিয়ে আৰু লাচাই-টাই নামৰ এজনক চুতীয়াৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰা বৰ-নাঁৱত উঠাই ৰজাৰ ওচৰলৈ পঠায়। সেই সময়ত ৰজা বীলৰ পৰা আগ বাঢ়ি আহি চেৰুৱাকতা নামৰ অঞ্চল এটাত আছিল। চুহুংমুঙে লাচাই-টাইক যুদ্ধৰ খবৰ লয়। লাচাই-টাই ৰজাক জনাই যে চুতীয়া সৈন্য লুইত(টিলাও) নৈ‌ ওচৰৰ অঞ্চলৰ লগতে ডিব্ৰুমুখৰ(চোপ-নাম-টিফাও) পানীত কোঠ পাতি আছে।&lt;ref&gt;Deodhai Assam Buranji, p. 17.&lt;/ref&gt; ইয়াৰ পাছতে হয়টো আগতে উল্লেখ কৰি অহা ডিব্ৰুগড় ৰণখন সংঘটিত হয়।

* ডিব্ৰু-মুখ/ডিব্ৰুগড়ৰ ৰণ

১৫২৩ চনৰ কাতি মাহত চুহুংমুঙৰ আদেশত ফ্ৰাচেনমুঙ বৰগোহাঁই আৰু কিঙলুন বুঢ়াগোহাঁই ৰাজমন্ত্ৰীয়ে নিজৰ সমস্ত সৈন্য বাহিনী লয় ডিব্ৰুমুখলৈ আগ বাঢ়ি আহি তাত এটা গড় নিৰ্মাণ কৰে। চুহুংমুঙে চৰাইদেউ লৈ আহি ভগৱানৰ ওচৰত বলি আগ বঢ়ায়। ১৫২৩ চনৰ আঘোণ মাহত চুহুংমুঙে সৈন্য বাহিনী লয় আগ বাঢ়ি চেঁচামুখত কোঠ দিয়ে। নীতিপালে গড় বন্ধাৰ খবৰ পাই শদিয়াৰ পৰা লাৰুপাৰা(বৰ্তমান চাবুৱাৰ ওচৰৰ) লৈ আগ বাঢ়ি আহে। তাৰ পৰা তেওঁ শত্ৰুক দেশৰ পৰা খেদিবলৈ বুঢ়া বৰুৱাৰ নেতৃত্বত ডিব্ৰুমুখ লৈ সৈন্য বাহিনী পঠিয়ায়। সম্ভৱতঃ এজন ডিব্ৰু উপত্যকাৰ শাসনকৰ্তা আছিল। চুতীয়া সেনাপতি জনে ৰজাৰ আদেশ মতে ডিব্ৰুগড় আক্ৰমণ কৰে। আনপিনে চুহুংমুঙেও ডিব্ৰুমুখলৈ আহি যুদ্ধত ভাগ লয়। ফ্ৰাচেনমুঙ বৰগোহাঁই আৰু কিঙলুন বুঢ়াগোহাঁই ৰাজমন্ত্ৰীয়ে একলগ হৈ পথে দি আগ বাঢ়ি চুতীয়াৰ নৌ বাহিনীক আক্ৰমণ কৰে। চুতীয়াৰ নৌ সেনাৰ নেতৃত্বত আছিল কাচিতৰা, চুলুকী চেতিয়া (GC Baruaৰ বুৰঞ্জীত এলেঙী চেতিয়া বুলি কোৱা হৈছে) আৰু বৰপাত্ৰ নামৰ তিনিজন সেনাপতি। বৰপাত্ৰ জন সম্ভৱতঃ সোৱণশিৰি উপত্যকাৰ তথা হাবুঙৰ শাসনকৰ্তা আছিল, যিজনক তামৰ ফলিত হাবুঙাধিপতি বৃহৎ পাত্ৰ বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে। কাচিতৰা আছিল লুইত উপত্যকাৰ শাসনকৰ্তা। যুদ্ধত চুতীয়া সেনা পৰাস্ত হয়। পিছ দিনা চুহুংমুঙ ৰজাই গড়ত থকা সকলো মন্ত্ৰী ডাঙৰীয়া আৰু সেনাক লগত লৈ আগ বাঢ়ি সোণাৰী অঞ্চলত (বৰ্তমান কাকপথাৰ অঞ্চল) সোমায়। &lt;ref&gt;Deodhai Assam Buranji, p. 17.&lt;/ref&gt;

* নীতিপালৰ সন্ধি প্ৰস্তাৱ

ইয়াকে দেখি নীতিপালে আহোম ৰজা লৈ কটকীৰ সৈতে কিছুমান উপহাৰ পঠায়। উপহাৰ সমূহৰ মাজত আছিল সোণৰ কাণফুলী/কেৰু(তং-ৰু-খাম), সোণোৱালী‌ মেখেলা(চিন-খাম), কপাহী কাপোৰ(ফ্ৰা-নোন), ৰূপৰ বিচনা(থা-কা-ঙেন), পাটি, ইত্যাদি। সকলো উপহাৰ গ্ৰহণ কৰিও চুহুংমুঙে চুতীয়া ৰাজ সম্পদ(সোণ-ৰুপৰ মেকুৰী, সোণ-ৰুপৰ ছত্ৰ, ৰাজকীয় খাট আৰু ৰাজ দণ্ড), ১০টা দতাল হাতী, এজনী মাখুন্দী হাতী আৰু এজনী ছোৱালী বিচাৰি পঠায়। নীতিপালে ছোৱালী আৰু হাতী দিবলৈ মান্তি হয় যদিও ৰাজকীয় সম্পদ পূৰ্বপুৰুষৰ সম্পত্তি বুলি দিবলৈ নিবিচাৰে। ইয়াৰ বিপৰীতে এক মাহৰ পাছত সোণ-ৰুপৰ জাপি(কোপ-খাম-ঙেন), সোণৰ  তেমি(খোপ-খাম), সোণৰ তোম(লিউ-খাম), সোণৰ ছত্ৰ (চাং-খাম), সোণৰ খাৰু(মাউ-খাম), সোণৰ ভৰিৰ খাৰু(খু-টিন-খাম), হাতী, ঘোঁৰা, হাতীৰ দাতৰ পাটি, কটাৰী আৰু পানীকমলী কাপোৰ দি পঠায়। সমান্তৰাল ভাৱে নীতিপালে লুইতৰ পাৰত এটা দুৰ্গ নিৰ্মাণ কৰিবলৈ লয় আৰু তাতে থাকে। দুৰ্গ নিৰ্মাণৰ কথা শুনি, ৰাজসম্পদ নাপায় আৰু লগতে উপহাৰৰ মাজত কটাৰী দেখি চুহুংমুঙ ৰজাই শদিয়াপুৰ আক্ৰমণ কৰিবলৈ নিৰ্ণয় কৰে।&lt;ref&gt;Deodhai Assam Buranji, p. 18.&lt;/ref&gt;

* শদিয়াৰ ৰণ

১৫২৪ চনৰ বহাগত লুইত নৈ পাৰ হৈ শদিয়া(সধয়াপুৰ) আক্ৰমণ কৰে। [[ব'হাগ বিহু|ব'হাগ মাহৰ বিহুৰ দিনা]] [[শদিয়া]] আক্ৰমণ কৰা হৈছিল। বিহুৰ দিনা শদিয়াৰ চাৰি শালত বৰ-বলি আয়োজন কৰা হয়, যʼত [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]] পূজাৰীৰ বাহিৰে অন্য লোকে হাতত অস্ত্ৰ লোৱাতো বৰ্জিত আছিল। আজিও এই বৰবলিৰ নিয়ম শদিয়া অঞ্চলৰ থান সমূহত পালন কৰা হয়। সেই সময়ত সৌমাৰ খণ্ডত একমাত্ৰ চুতীয়া সকলৰ মাজত হে খাৰ-বাৰুদ বা হিলৈ-বৰটোপৰ প্ৰচলন আছিল। সেই বাবে হয়তো আক্ৰমণকাৰী সকলে বিহুৰ বতৰত আক্ৰমণ কৰিবলৈ নিৰ্ণয় কৰি লৈছিল। বুৰঞ্জী সমূহৰ মতে সেই সময়ত‌ দুৰ্গৰ লগতে নীতিপালে পুখুৰী এটাও খন্দাই আছিল। লুইতৰ মুখৰ দুৰ্গত হঠাতে কৰা আক্ৰমণ সহিব নোৱাৰি নীতিপাল চন্দনগিৰি লৈ গুচি আহে আৰু কাচিতৰা দৈথাং পৰ্বতত উঠে।&lt;ref&gt;Deodhai Assam Buranji, p. 19.&lt;/ref&gt;

* চন্দনগিৰি আৰু দৈথাং পৰ্বতৰ ৰণ

চুহুংমুঙে শদিয়াৰ বৰনগৰত থাকি ফ্ৰাচেংমুঙ বৰগোহাঁই আৰু কিঙলুন ৰাজমন্ত্ৰীক(বুঢ়াগোহাঁই) চন্দনগিৰি লৈ আক্ৰমণ কৰিবলৈ পঠায়। আনহাতে কনচেং ধনুদাৰী গোহাঁইক (চাও-চঙ কুঙ-ৰিণ) কাচিতৰাৰ লগত যুঁজিবলৈ দৈথাং পৰ্বতলৈ পঠায়। ইফালে চুতীয়া ৰজাৰ তামুলী গজৰাই বৰুৱা আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক আহোম বাহিনীয়ে বন্দী কৰে‌ আৰু চুতীয়া ৰজা ৰাণীৰ আত্মগোপন স্থান প্ৰকাশ কৰিবলৈ বাধ্য হয়। বুৰঞ্জী অনুসৰি সেহি সময় চুতীয়া ৰজাৰ তামুলী গজৰায় বৰুৱা হাবিত পলাই আছিল। তাৰে ল'ৰাৰ কান্দন শুনি ফ্ৰাচেংমুঙৰ পুত্ৰ ঘৰ সন্দিকৈয়ে
বেঢ়ি ধৰিলে‌ বোলে-&quot;ৰজাৰ কথা ক নকলে‌ কাটিম।&quot; এই বুলি তাৰ ল'ৰা তিৰোতাক বন্দী কৰি তাক পঠাই দিলে। বহু প্ৰচেষ্টা সত্ত্বেও গজৰায়ে ৰজাক বিচাৰি নাপাইছিল। শেষত ৰাণীৰ ভোক লাগিলত জুৰি‌ এখনৰ কাষত ভাত ৰান্ধোতে উঠা ধোঁৱা দেখিহে গম পালে আৰু সেইমতে আহোম বিষয়াসকলক জনালেহি যে চুতীয়া ৰজা ৰাণীয়ে চন্দনগিৰিৰ এখন পাহাৰীয়া জুৰিৰ ওচৰত আশ্ৰয় লৈছে।&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K.,''Assam Buranji(SM)'',p.10&lt;/ref&gt; চন্দনগিৰি পৰ্বতত উঠিবৰ কাৰণে আহোম সেনাই আপ্ৰাণ চেষ্টা চলাইও সফল নহয়। চুতীয়া সেনাই ওপৰৰ পৰা শিল বগৰাই আৰু দলিয়াই বহুতো আক্ৰমণকাৰীৰ বধ কৰে। সাতসৰী আৰু অসম বুৰঞ্জীৰ (SM)ৰ পৰা জনা যায় যে সেই সময়ত [[সতী সাধনী|সাধনী ৰাণী]]‌ গৰ্ভৱতী আছিল। GC Baruaৰ আহোম ভাষাৰ বুৰঞ্জীত ৰাণী/কোঁৱৰী গৰাকীক‌ নাঙ-লুং কোৱা হৈছে। লগতে উল্লেখ আছে ৰজা আৰু তেওঁৰ পুত্ৰ। যিহেতু নাঙ-লুঙৰ অৰ্থ ৰাণী নে‌ কোঁৱৰী সঠিক কয় ক'ব নোৱাৰি গতিকে এই তিনি গৰাকী লোক নাইবা ধীৰনাৰায়ণ, সাধনী আৰু নীতিপাল/সাধকনাৰায়ণ বা নীতিপাল, সাধনী আৰু তেওঁৰ পুত্ৰ হ'ব পাৰে। উল্লেখযোগ্য যে নীতিপাল সাধনীৰ বিয়া ১৫১২ৰ আগতেই হৈ গৈছিল কাৰণ অসম বুৰঞ্জী(SM)ৰ অনুসৰি ১৫১৩ চনত ধীৰনাৰায়ণক আহোমৰ বিষয়ে তেওঁৰ জোঁৱায়েকে খবৰ দিছিল। সাধনী আৰু নীতিপালৰ‌ লগতে ১২০ গৰাকী কোঁৱৰীয়েও শিলা কুচাই বিৰোধী পক্ষৰ সৈনিকক মাৰে। আহোম সৈন্য চন্দনগিৰি পৰ্বতত উঠিবলৈ সক্ষম নহৈ পিছুৱাই আহিব লগাত পৰে আৰু এজন চুতীয়া সৈনিকক লগত ধৰি আনে। ইয়াৰ পাছত আক্ৰমণকাৰী সকলে ৰননীতি কৰি পৰ্বতৰ তিনিফালে বেৰি ধৰিব লয়। চাও ৰু-পক আৰু কিছু লোক ঘিলা গছৰ সহায়ত চন্দনগিৰি পাহাৰত উঠিল, কিন্তু মানুহ নেদেখিলে। আগ বাঢ়ি গৈ এখন গাঁও পালে আৰু তাত দুকুৰিমান মানুহ দেখিলে। চুতীয়া বুৰঞ্জী অনুসৰি ফ্ৰাচেংমুঙ বৰগোহাঁই কিছু লোকক ঘিলা গছত উঠি [[ঢোল]] বজাবলৈ আদেশ দিয়ে। হয়তো এই সকল আগতে ধৰি অনা‌ চুতীয়া বন্দী আছিল। আগৰ দিনত ঢোল বজোৱাটো যুদ্ধত জয়ৰ প্ৰতীক আছিল। ঢোল বজাই বিজয়ৰ কথা জনাই দিয়া হয়। সেই বাবে পাহাৰৰ ওপৰত উঠি থকা ৰজা ৰাণীয়ে বিহুৰ বতৰত ঢোলৰ মাত শুনি বাহিৰলৈ উলাই আহে আৰু তিনিও ফালৰ পৰা শত্ৰুৰ আক্ৰমণৰ বলি হয়। নীতিপালক আহোম সেনাই বৰদ্বাৰত দেখিলে। 

তথাপিও চুতীয়া সেনানী যি সকল আছিলে সেই সকলে আকৌ শিল দলিয়াই কিছু শত্ৰুক মাৰিলে।নীতিপালে শত্ৰুৰ গালৈ কাড় মাৰিবলৈ লয় যদিও বিৰোধী পক্ষৰ জানমোঙখাম হাতীবৰুৱাৰ (ফু-কে-চং) কাড় লাগি মৃত্যু বৰণ কৰে। সাধনীয়ে নিজৰ মহিলা সৈন্য বাহিনীক লগত লয় যুঁজ দিয়ে যদিও শেষত পৰাস্ত হৈ চন্দনগিৰিৰ পৰা জাপ মাৰে। প্ৰায় সংখ্যক বুৰঞ্জীত সাধনীয়ে আত্মবলিদান কৰিছিল বুলি আছে যদিও গোপাল চন্দ্ৰ বৰবৰুৱাৰ টাই ভাষাৰ বুৰঞ্জীত ৰাণীৰ (নাঙ-লুং) গাত যাঠি লাগিছিল বুলি উল্লেখ আছে। যিকি নহওক এই তথ্য পৰাও ৰানী সাধনীয়ে আত্মসমৰ্পণ নকৰি শত্ৰুৰ বিৰুদ্ধে যুঁজ দিয়াৰ কথাহে পোহৰলৈ আনে, কাৰণ আত্মসমৰ্পণ কৰা হ'লে তেওঁক যাঠি মাৰি আক্ৰমণ কৰা নহ'ল হয়। আনপিনে কাচিতৰাক কনচেঙে দৈথাং পৰ্বতত পৰাস্ত কৰে। &lt;ref&gt;Deodhai Assam Buranji, p. 19.&lt;/ref&gt;

===ৰাজ্য পতনৰ পৰবৰ্তী পৰিস্থিতি===

চুতীয়া ৰজা নীতিপাল, তেওঁৰ পুত্ৰ আৰু কাচিতৰা তিনিওৰে মূৰ চন্দগিৰি আৰু দৈথাঙৰ পৰা কাটি আনি শদিয়াত থকা চুহুংমুঙৰ আগত প্ৰস্তুত কৰা হয়। দেওধাই বুৰঞ্জীৰ মতে সাধনীৰ মূৰটো কাটি অনা হৈছিল। ৰজা আৰু পুত্ৰৰ মূৰ কেইটা নচোৱাই পৰ্বতত মুণ্ডামালা বান্ধি শেষত চৰাইদেউৰ শালৰ খটখটিত পোতি থোৱা হয়। অসম বুৰঞ্জী(SM)ৰ মতে আহোম সেনাই সাধনীৰ মৃত শৰীৰৰ পৰা কঁকালত পিন্ধা সোণৰ কঙ্কালি লয় আনি শদিয়াৰ থানলৈ আনিছিল, কিন্তু তাত কিছুমান চুতীয়াই আক্ৰমণ কৰি লাপিত ফাংত্যাং দেওধাই নামৰ এজনক বধ কৰিছিল। Edward Gaitৰ‌ A History of Assamত উল্লেখ কৰা‌ মতে ৰাণীৰ মৃত্যু যাঠী লাগ হৈছিল। GC Baruaৰ Ahom Buranjiত ৰাণীৰ(নাঙ-লুং) বিষয়ে দিয়া আছে যদিও এই অংশৰ অনুবাদ দিয়া হোৱা নাই। অংশটোত &quot;টিং&quot; শব্দৰ উল্লেখ চাই ক'ব পাৰি যে ইয়াতো ৰাণীৰ গাত &quot;যাঠী&quot; লগাৰ কথাই উল্লেখ আছে। &quot;পুৰণি অসম বুৰঞ্জীৰ অনুসৰি কোঁৱৰী কিছুমানক কাটিছিল আৰু কিছুমানক ধৰি আনিছিল&lt;ref&gt;Goswami, Hemchandra,&quot;Purani Assam Buranji, p. 42&lt;/ref&gt;। অন্য বুৰঞ্জী সমূহত এই অংশত ৰানী সাধনীৰ(নাঙ-লুং) কথ উল্লেখ কৰা হোৱা নাই। 

===চুতীয়া ভূমিৰ বিতৰণ===

শদিয়া ৰাজধানী শাসন কৰিবলৈ ফ্ৰাচেংমুঙ বৰগোহাঁইক তিনিশ সৈনিক দিয়া হৈছিল। শদিয়া আৰু দিহিং অঞ্চলত নতুনকৈ আহোম ৰাজ্যৰ মানুহ আনি থাকিবলৈ দিয়া হয়। ‌চুতীয়া ৰাজ্যৰ প্ৰদেশ সমূহ ভাল দৰে শাসন কৰিবলৈ বহুতো নতুন পদবী সৃষ্টি কৰা হয়। ১৫২৬ চনত চাওচেং কুঙৰিন (ধনুধৰিয়া গোহাঁই)‌ কনচেঙক থাওমৌঙ মৌঙ-তেও (ভটিয়লীয়া গোহাঁই বা নামনিয়াল সন্দিকৈ&lt;ref&gt;Satsari Buranji, p.62&lt;/ref&gt;) পতা হয়। এইজনক হাবুঙ অঞ্চলত ৰখা হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ উত্তৰ পাৰৰ বিশ্বনাথৰ, লখিমপুৰ আৰু ধেমাজি শাসন কৰিবলৈ দিয়া হয়।‌ একেই বছৰতে থাওমৌঙ বানলুং (বানলুঙীয়া গোহাঁই) খেওখেনক থাওমৌঙ লৌঙ-ক্লং (দিহিঙীয়া গোহাঁই)‌ পতা‌ হয়। সেই‌ সময়ত দিহিং নৈ পাটকাইৰ পৰা ডিগবৈ, দিহিং-পাটকাই অৰণ্য, তিপাম,‌ নাহৰকটীয়া, মৰাণহাট, চেপন, বকতা, চৰগুৱা হৈ ব্ৰক্ষ্মপুত্ৰৰ সমান্তৰাল ভাৱে বৈ গৈ পশ্চিম মাজুলী/বোকাখাত অঞ্চলত ব্ৰক্ষ্মপুত্ৰত পাৰিছিল। এইজন গোহাঁইক দিহিং প্ৰদেশ অৰ্থাৎ মাজুলী, উত্তৰ শিৱসাগৰ, ডিব্ৰুগড় আৰু দক্ষিণ তিনিচুকীয়া লৈকে শাসন‌ কৰিবলৈ দিয়া হয়। সাতসৰী বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা মতে প্ৰথমতে ফ্ৰাচেংমুঙ বৰগোহাঁইক শদিয়াৰ ৰাজ আৰু কিংলুন বুঢ়াগোহাঁইক দিহিং ৰাজ দিয়া হৈছিল।&lt;ref&gt;Satsari Buranji, p.68&lt;/ref&gt;

১৫২৬ চনত হোৱা চুতীয়া বিদ্ৰোহৰ ফলত ডিব্ৰুগড়ত নতুন এখন প্ৰদেশ গঠন কৰি ১৫২৭ত চাওলুং চুলিঙক শাসনকৰ্তা হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয়, যাতে ১৫২৬ৰ দৰে শদিয়া অঞ্চলত পুনৰ বিদ্ৰোহ হ'লে ডিব্ৰু প্ৰদেশৰ সেনাই শদিয়া বাহিনীৰ সহযোগ কৰিব পাৰে। ইয়াৰ উপৰিও একেই‌ সময়তে কিংলুন বুঢ়াগোহাঁইক &quot;থাও-মুঙ-বঙেন&quot; পাতি তিনিচুকীয়া অঞ্চল শাসন(সোণাৰীৰ পৰা লুইতৰ লৈকে) কৰিবলৈ দিয়া হয়। শদিয়াৰ মহং (নগা পাহাৰৰ মহঙতকৈ পৃথক) অঞ্চলৰ লোণৰ খাট ৰক্ষা কৰিবলৈ &quot;থাও-মুঙ-বক্লাঙ&quot; বা‌ হাটখোৱা গোহাঁই নিযুক্ত কৰা হৈছিল। বুৰঞ্জীৰ পৰা জনা যায় যে ১৫২৯ চনত হোৱা চুতীয়া বিদ্ৰোহত দুয়োজন গোহাঁই (ফ্ৰাচেংমুঙ বৰগোঁহাই আৰু কিংলুন বুঢ়াগোহাঁই) একেলগে শদিয়া-তিনিচুকীয়া অঞ্চলতে শাসন কৰি আছিল। একেই বছৰৰে(১৫২৭) শেষৰ পিনে কনচেঙক ভটিয়লীয়া গোহাঁইৰ পৰা নতুন পদবী‌ &quot;চাও-চেঙলুং&quot;‌(ৰাজমন্ত্ৰী) দিয়া হয়&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, ''Ahom Buranji'', p.61&lt;/ref&gt;। পূৰ্বতে ৰাজমন্ত্ৰী পদবীটো বৰগোঁহাই বা বুঢ়াগোহাঁই এজনক দিয়া হৈছিল। ৰাজমন্ত্ৰী পাতি চুহুংমুঙে কনচেঙক দুয়োজন‌ গোহাঁইৰ লগত একেই শাৰিতে ৰাখি সমমৰ্যাদা দিছিল। 

চুতীয়াৰ বৰপাত্ৰ পদবীটো চুহুংমুঙৰ‌ দিনটো অব্যাহত আছিল। চুক্লেংমুঙ(চুহুংমুঙৰ পুত্ৰ) ৰজাৰ দিনত চুতীয়াৰ বৰপাত্ৰ এজনৰ সমৰ্থন পাই হাবুঙৰ ব্ৰাহ্মণ মুখিয়াল এজনে বিদ্ৰোহ কৰে। ফলত যুদ্ধ এখন হয় য'ত বৰপাত্ৰ জনৰ মৃত্যু হয় আৰু ব্ৰাহ্মণজন বেহাৰলৈ পলাই যায়&lt;ref&gt; সুকুমাৰ মহন্তৰ ঘৰত পোৱা অসম বুৰঞ্জী, ২৫ পৃষ্ঠাত আছে-&quot;সেই সময়ত ৰজা দাই ধৰিলে, বোলে-'চুটিয়া মাৰি ভূঞা বিলাকক মাৰি-কাটি বুপা ৰজায়ে ময়েহে ৰাজ্য লৈছো। বামুণে যে ৰজা‌ হয় চুটিয়াৰ বৰপাত্ৰকনো কিহলৈ থৈছোঁ?' এহি বুলি বৰপাত্ৰক মাৰিলে, বামুণকো ‌মাৰিব চালে, সপুত্ৰবান্ধৱে বেহাৰলৈ পলাই গেʼল। &quot; &lt;/ref&gt;। এই বৰপাত্ৰ জন হয়টো পুৰণি চুতীয়া বৰপাত্ৰ জনেই আছিল (ডিব্ৰাৰুগড় ৰণত আত্মসমৰ্পণ কৰিব পাৰে) বা‌ একেই পৰিয়ালৰ লোক আছিল‌‌। তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছতে হয়টো &quot;চাও-চেঙলুং&quot; আৰু &quot;বৰপাত্ৰ&quot; উপাধি দুটা মিলি &quot;বৰপাত্ৰগোঁহাই&quot; হিচাপে জনাজাত হয়।&lt;ref&gt;[https://www.jstor.org/stable/3516963?read-now=1&amp;seq=18#page_scan_tab_contents Guha, Amalendu, ''The Ahom Political System: An Enquiry into the State Formation Process in Medieval Assam (1228-1714)'',p. 20,''It appears that the noble designation of Barpatragohain was borrowed from the civil list of Habung where the local ruler, a dependent of the Chutia king, had the title of Vrihatpatra''.]&lt;/ref&gt;

এই‌ সকলো কথাৰ পৰা সহজে ধৰিব পাৰি যে চুহুংমুঙে পূৰ্বৰ চুতীয়া বিষয়া সকলৰ ঠাইতেই একো একোটা নতুন পদবী গঠন কৰিছিল। চুতীয়া বৰপাত্ৰৰ ঠাইত প্ৰথমতে ভটিয়লীয়া গোহাঁই আৰু পাছলৈ বৰপাত্ৰ গোহাঁই, মাণিক চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ ঠাইত দিহিঙীয়া গোহাঁই, ডিব্ৰুৰ বুঢ়া বৰুৱাৰ ঠাইত চাওলুং চুলিঙ আৰু শদিয়া-তিনিচুকীয়াত কাচিতৰা বৰুৱা বা ৰজাৰ ঠাইত দুয়ো প্ৰমুখ গোহাঁই। ইয়াৰ পাছত দিহিঙৰ পাৰৰ বকতাত নতুন ৰাজধানী এখন নিৰ্মাণ কৰা হয়।&lt;ref&gt;Ahom Buranji(GC Barua), p.64&lt;/ref&gt;

==ৰাজ্যৰ প্ৰশাসনিক আৰু সামৰিক ব্যৱস্থা==

==চুতীয়া ৰাজ্যৰ স্থাপত্য আৰু কীৰ্তিচিহ্ন==

==চুতীয়া ৰাজ্যত পোৱা সম্পদ==

চুতীয়া ৰাজ্যৰ পৰা কমাৰ, সোণাৰি, কমাৰ, কুমাৰ, কহাৰ, তাতি, খনিকৰ, বাঢ়ৈ, বামুণ, কায়স্থ, গণক, কলিতা, ইত্যাদি বহুতো ভিন্ন ভিন্ন‌‌ বৃক্তিকৰ লোক পোৱা‌ গৈছিল। ইয়াৰ বহুতো লোকক ৰজাই নিজৰ ৰাজধানী লৈ লয় আনে।‌ চুতীয়াৰ বাহিৰে মিচিং‌,‌ দেউৰী, কিছু মৰাণ আৰু কোচ জনগোষ্ঠীৰ লোকো চুতীয়া ৰাজ্যৰ নাগৰিক আছিল। তাৰে চুতীয়া ৰাজ্যৰ মিচিং সকলক &quot;চুতীয়া মিৰি&quot; কোৱা‌ হৈছিল যি‌ সকল আজিৰ দিনৰ বাৰগাম মিচিং যেনে দলে, পেগু, পায়েং, টাইদ, ইত্যাদি। চুতীয়া ৰজাৰ শুকান মাংসৰ ভৰালী জন কোচ লোক আছিল। তিনি হাজাৰ চুতীয়া কমাৰক চুহুংমুঙ ৰজাই যোৰহাট জিলাৰ বছাৰ পিনে আৰু তাৰে উজনি অঞ্চলত বহুৱাইছিল&lt;ref&gt;Sarma, Benudhar, ''Maniram Dewan, p.287&lt;/ref&gt;। বন্দী হোৱা লোকৰ পৰা বিভিন্ন &quot;চেতিয়া&quot; খেল/বংশও সৃষ্টি কৰা হয়। ইয়াৰ বাহিৰে শদিয়াত বহুতো সম্পদ যেনে সোণৰ মাইহাং, কেকুৰা দোলা,‌‌ কলাই খাৰ,‌‌ সোণৰ তিনিচুকীয়া সিংহাসন, খাট, ভোগজৰা, বেলা, জাপি, পিকদান, আৰোৱান, দবা, কালি, হিলৈ, বৰটোপ (মিঠাহুলোং),‌ হিলৈ-তোলা চৰা নাও, চুতীয়া ধেনু, বৰধেনু, বাৰু-বৰ্চা, ইত্যাদি পোৱা গৈছিল। বহুতো ঘোৰা, গৰু-মʼহ আৰু হাতীও লাভ কৰা হৈছিল। সম্পদ সমূহ শদিয়াৰ পৰা দিহিং নৈয়ে দি ৰাজধানী‌ লৈ অনা হয় ‌আৰু পাছলৈ চাৰিং অঞ্চলত ৰখা হয়। এখিনি চুতীয়া লোকক চাৰিঙত পাতি নাওবৈচা খেল সৃষ্টি কৰে,‌ য'ৰ পৰা পাছলৈ শেনচোৱা, তাঙোন ধৰা, বচোৱাল বোৱা, ইত্যাদি খেলৰ সৃষ্টি হয়। এই নাওবৈচা সকলে চুতীয়া ৰাজ্যৰ পৰা পোৱা চৰানাও চলাই। একেধৰণে এখিনি লোকক লয় হিলৈধাৰী ফৈদ গঠন কৰা হৈছিল। চুতীয়া ৰাজ্য দখল কৰা পাছত আহোম সকলে প্ৰথম বাৰৰ বাবে মিৰি, মিচিমি, আবৰ, দফলা, ইত্যাদি পাহাৰীয়া জাতিৰ সম্পৰ্কত আহে।&lt;ref&gt;Satsari Assam Buranji,p.14, 61&lt;/ref&gt;

==ৰজা সকলৰ তালিকা==
{|class=&quot;wikitable&quot;
|+ '''ৰজাৰ তালিকাত'''
|-
! #
! বছৰ
! ৰাজত্ব কাল
! নাম
! অন্য নাম
|----
| ১.
| ১১৮৭ - ১২২০
| ৩৩ ব 
| বীৰপাল
| গয়াপাল
|----
| ২.
| ১২২০ - ১২৫৫
| ৩৫ ব
| [[ৰত্নধ্বজপাল]]
| গৌৰীনাৰায়ণ
|----
| ৩.
| ১২৫৫ - ১২৭০
| ১৫ ব 
| বিজয়ধ্বজপাল
| শিৱনাৰায়ণ
|----
| ৪.
| ১২৭০ - ১২৮৫
| ১৫ ব
| বিক্ৰমধ্বজপাল
| জগতনাৰায়ণ
|----
| ৫.
| ১২৮৫ - ১৩০৫
| ২০ ব
| গৌৰধ্বজপাল
| প্ৰমত্তনাৰায়ণ
|----
| ৬.
| ১৩০৫ - ১৩২৫
| ২০ ব 
| শঙ্খধ্বজপাল
| হৰিনাৰায়ণ
|----
| ৭.
| ১৩২৫ - ১৩৪৩
| ১৮ ব
| ময়ূৰধ্বজপাল
| গোলোকনাৰায়ণ
|----
| ৮.
| ১৩৪৩ - ১৩৬০
|১৭ ব
| জয়ধ্বজপাল
| বজ্ৰনাৰায়ণ
|----
| ৯.
| ১৩৬০ - ১৩৮০
| ২০ ব 
| কৰ্মধ্বজপাল
| নন্দেশ্বৰ/নন্দিনৃপ
|----
| ১০.
| ১৩৮০ - ১৪০০
| ২০ ব
| সত্যনাৰায়ণ
| ৰত্ননাৰায়ণ
|----
| ১১.
| ১৪০০ - ১৪১৫
| ১৫ ব
| লক্ষ্মীনাৰায়ণ
| ধৰ্মনাৰায়ণ
|----
| ১২.
| ১৪১৫ - ১৪৩০
| ১৫ ব
| দুৰ্লভনাৰায়ণ
|
|----
| ১৩.
| ১৪৩০- ১৪৪৫
| ১৫ ব
| মুক্তধৰ্মনাৰায়ণ
| 
|----
| ১৪.
| ১৪৪৫ - ১৪৬৫
| ২০ ব
| প্ৰত্যক্ষনাৰায়ণ/প্ৰতাপনাৰায়ণ
|
|----
| ১৫.
| ১৪৬৫ - ১৪৮০
| ১৫ ব
| যশনাৰায়ণ
| 
|----
| ১৬.
| ১৪৮০- ১৫০০
| ২০ ব
| পুৰন্দৰধ্বজপাল
| পুৰন্দৰনাৰায়ণ
|---- 
| ১৭.
| ১৫০০ - ১৫২২
| ২২ ব
| ধৰ্মধ্বজপাল
| [[ধীৰনাৰায়ণ]]
|---- 
| ১৮.
| ১৫২২ - ১৫২৪
| ২ ব
| নীতিপাল/নিত্যপাল
| চন্দ্ৰনাৰায়ণ
|}

==চুতীয়া ৰাজ্যৰ হিলৈ-বৰতোপৰ প্ৰচলন==

হিলৈ-বৰতোপ চুতীয়া ৰাজ্যৰ এক মূল্যৱান উন্নত অস্ত্ৰ আছিল। এই ৰাজ্যৰ হিলৈ-বৰতোপৰ প্ৰচলনৰ কথা বহুতো ঐতিহাসিক তথ্য পোৱা যায়। বুৰঞ্জী সমূহত উল্লেখ কৰা মতে আহোম ৰজাই চুতীয়া ৰাজধানী শদিয়াৰ পৰা আন সম্পদৰ লগতে হিলৈ&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K,&quot;Deodhai Assam Buranji&quot;, p. 126&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K,&quot;Assam Buranji(SM), p.10&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;হিতেশ্বৰ বৰবৰুৱা, আহোমৰ দিন, p.49&lt;/ref&gt; আৰু হিলৈ তোলা চ'ৰানাও উদ্ধাৰ কৰিছিল।&lt;ref&gt;Phukan, Kasinath Tamuli, &quot;Assam Buranji&quot;,p.17-18&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bhuyan,S.K,&quot;Satsari Buranji,p.135&lt;/ref&gt; মনিৰাম‌ দেৱানৰ লেখনীৰ মতে &quot;মিঠা হুলং&quot; বৰটোপ টো চুতীয়া সকলৰ পৰা লোৱা হৈছিল।&lt;ref&gt;Sharma, Benudhar.''Maniram Dewan, p.289.''&lt;/ref&gt; তেওঁ লিখিছে, ''&quot;ওপৰত যিকেইটা তোপৰ নাম দিয়া হৈছে তাৰ ভিতৰত মিঠাহোলোং বোলাবিধ পোন-প্ৰথমতে দিহিঙ্গীয়া ৰজাই চুতীয়া ৰজাৰ পৰা পায়।&quot;'' চুতীয়া ৰাজ্যৰ পৰা দিহিঙ্গীয়া ৰজাই ৩০০০ চুতীয়া কমাৰক গোলাঘাট-যোৰহাট জিলাত সংস্থাপিত কৰি বৰটোপ-হিলৈ, ইত্যাদি বনাবলৈ আদেশ দিছিল। মনিৰাম দেৱানে উল্লেখ কৰিছে,‌ {{blockquote|&quot;তেওঁ বিলাকৰ(চুতীয়াৰ) পৰা ভালেমান দোলা, কালী,...,হিলৈ আৰু কলাই খাৰৰ(gunpowder) বাদেও অসংখ্য কমাৰ কাম কৰা মানুহ বন্দী কৰি আনে। ৰজাই তেওঁবিলাকৰ কিছুমানক বচাৰ পিনে আৰু কিছুমানক উজনিৰ পিনে বহুৱালে আৰু কমাৰ শাল পতাই লো-দা-কটাৰী, হিলৈ, বৰতোপ আদি গঢ়িবলৈ আহিলাপাতি যতাই দিলে। তেওঁ বিলাকৰ ভিতৰত কামৰ ভাল-বেয়া চাবলৈ হাজৰিকা, শইকীয়াও পাতি দিলে।‌ দিহিঙ্গীয়া ৰজাৰ দিনৰ পৰাহে অসম ৰাজ্যত(আহোম ৰাজ্যত) কমাৰৰ খেল আৰু ব্যৱসায় চলন্তি হয়। দিহিঙ্গীয়া ৰজাৰ দিনত অসমত ৩০০০ কমাৰ আছিল।&quot;}}

[[File:Ahom cannons.jpg|thumb|আহোম যুগৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ পৰা উদ্ধাৰ কৰা মিঠাহুলং বৰটোপ]]

ইতিহাসবিদ হিতেশ্বৰ বৰবৰুৱাই নিজৰ গ্ৰন্থ &quot;আহোমৰ দিন&quot;ত উল্লেখ কৰা মতে চুহুংমুঙৰ দিনত চুতীয়াৰ পৰা বৰতোপ-হিলৈ অধিকাৰ কৰাৰ পাছৰপৰাহে আহোম ৰজাসকলে অসমত আগ্নেয় অস্ত্ৰ ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ ধৰে।&lt;ref&gt;হিতেশ্বৰ বৰবৰুৱা, আহোমৰ দিন, p.451&lt;/ref&gt; চুতীয়াৰ পৰাজয়ৰ পাছত গৌড় ৰাজ্যৰ সেনাই ১৫২৭ আৰু ১৫৩২ত দুবাৰকৈ অসম আক্ৰমণ কৰিছিল। এই যুদ্ধত গৌড় সেনাই হিলৈ-বৰটোপ ব্যৱহাৰ কৰিছিল যদিও আহোম সেনাই কেৱল ধেনু কাঁড় হে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। অৱশ্যে এই যুদ্ধতো আহোম সেনাই বহুতো হিলৈ-বৰটোপ উদ্ধাৰ কৰিছিল‌।&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, &quot;Ahom Buranji&quot;, p. 61-68&lt;/ref&gt; ১৫৩৬ চনত নগা বিৰুদ্ধে হোৱা ৰণত প্ৰথম বাৰৰ বাবে আহোম সৈন্যৰ হাতত বৰটোপ থকা কথা উল্লেখ পোৱা যায়।&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, &quot;Ahom Buranji&quot;, p. 75&lt;/ref&gt; তদুপৰি আহোম সেনাই ১৬১৭ চনত মোগলৰ বিৰুদ্ধে হে প্ৰথম বাৰৰ বাবে হিলৈ-বৰটোপ ব্যবহাৰ কৰিব লৈছিল বুলি জনা যায়&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, &quot;Ahom Buranji&quot;, p. 75&lt;/ref&gt;।

নাওবৈচা ফুকনৰ বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা মতে খোৰা ৰজাৰ দিনত(১৫৫২-১৬০৩) প্ৰথম বাৰৰ বাবে চুতীয়া লোকক নিযুক্তি দি হিলৈদাৰী ফৈদ গঠন কৰা হৈছিল।&lt;ref&gt;নাওবৈচা ফুকনৰ বুৰঞ্জী, p.55&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;The Chutiyas being expert warrior knew the use of matchlocks. After their subjugation, the Chutiyas were, therefore engaged in manufacturing matchlocks and they became prominent in the ''Hiloidhari-Khel'' (guild for manufacturing matchlocks)&quot;{{harvcol|Dutta|1985|p=30}}&lt;/ref&gt; হেমকোষ অভিধানত চুতীয়া সকলৰ হিলৈক &quot;চুতীয়া হিলৈ&quot; বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে। বৃটিছৰ ১৮৯১ চনৰ লোকপিয়লত &quot;হিলেদাৰী&quot;ৰ বাহিৰেও &quot;চুতীয়া-হিলৈদাৰী&quot; বুলি এটা পৃথক খেল/শ্ৰেণীৰ উল্লেখ কৰা হৈছে। এই সকলে হয়টো ৰণত &quot;চুতীয়া হিলৈ&quot; ব্যৱহাৰ কৰিছিল।&lt;ref&gt;[https://books.google.co.in/books?id=YvV-VI_2YRkC&amp;pg=PR67&amp;dq=sutiyahilaidari&amp;hl=en&amp;newbks=1&amp;newbks_redir=0&amp;source=gb_mobile_search&amp;sa=X&amp;ved=2ahUKEwiiqITCufiRAxXdwTgGHeU5KJcQ6AF6BAgJEAM#v=onepage&amp;q&amp;f=false Census of India 1891, p. 17]&lt;/ref&gt;

==চুতীয়া বিদ্ৰোহ==

১৫২৪ চনত চুতীয়া ৰাজ্যৰ পতন হৈছিল যদিও চুতীয়া সকলৰ মনৰ পৰা স্বাধীনতা আৰু স্বৰাজৰ আশা নাইকিয়া হৈ যোৱা নাছিল। চিৰদিন স্বাধীন হৈ থকা চুতীয়া সকলে বীৰাঙ্গণা ৰাণী সাধনীৰ আত্মোৎসৰ্গৰ কথা সোঁৱৰি পুনৰ জাগ্ৰত হৈ উঠিল আৰু বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰিলে। এই বিদ্ৰোহ ১৫২৭ চনৰ পৰা ১৭০০ শতিকাৰ শেষ ভাগৰ লৈকে চলিছিল। ১৭৭০ দখকৰ মায়ামৰা বিদ্ৰোহে জাতিটোৰ শেষ বিদ্ৰোহ বুলি কব পাৰি যাৰ ফলত সকলো নহলেও এটা অংশয়ে স্বাধীন হৈ নিজৰ ৰাজ্য গঠন কৰিছিল। চুতীয়া ৰাজ্যৰ ৰাজধানী শদিয়া ধ্বংস হোৱাৰ ফলত বহুতো ৰাজকোঁৱৰ আৰু সম্ভ্ৰান্ত পৰিয়ালৰ লোকে পাহাৰীয়া মিচিং, মিচিমি জাতিৰ লোক সকলৰ মাজত আশ্ৰয় লৈছিল আৰু প্ৰথম বিদ্ৰোহ এই সকল লোকে আৰম্ভ কৰিছিল। এই কথা কোচ ৰজা সকলৰ দৰং ৰাজ বংশাৱলীতো উল্লেখ কৰা হৈছে। 
&lt;poem&gt;&quot;পূৰ্বে চুটিয়াৰ ৰজা সিঠাৱে আছিল। 
অন্যায়ে অসম ছল কৰিয়া মাৰিলে॥
যিমতে মাৰিল তাৰ শুনিয়ো কাহিনী। 
বলে নপাৰিয়া স্বৰ্গী ৰাজা মনে গুণি॥ ৩৬৪
...
তাৰ পুত্ৰ ভাই যত সকলে পলাইল। 
মিৰি মিচিমিত পশি প্ৰাণক ৰাখিলা॥
চুটিয়াৰ ৰাজাক মাৰিয়া ছলে বলে। 
লৈলা সেহি ৰাজ্যক অসমে কৌতূহলে॥ ৩৭১&lt;/poem&gt;

* ১৫২৬ চনৰ বিদ্ৰোহ, শদিয়া

চুতীয়া সকলে প্ৰথম বিদ্ৰোহ ১৫২৬ চনৰ ফাগুন মাহত ৰাজধানী শদিয়াত ঘোষণা কৰিছিল, অৰ্থাৎ ৰাজ্য পতনৰ ৩ বছৰৰ পাছত। বিদ্ৰোহ দমন কৰিবলৈ আৰু ফ্ৰাচেংমুং বৰগোহাঁইক সহযোগ কৰিবলৈ দিহিঙীয়া গোহাঁইক পঠিওৱা হৈছিল। যুদ্ধত বিদ্ৰোহী সকলৰ হাতত ফ্ৰাচেংমুং বৰগোহাঁইৰ হাতী প্লাইপাম আৰু দিহিঙীয়া গোহাঁই মৰা পৰিছিল। কিন্তু শেষ পৰ্যায়ত বিদ্ৰোহী সকল পৰাজিত হৈ উভতি যাবলৈ বাধ্য হ'ল। এই বিদ্ৰোহৰ ফলত চুহুংমুঙ ৰজাই বহুতো প্ৰশাসনীয় পৰিবৰ্তন কৰিবলৈ বাধ্য হৈছিল। ১৫২৭ চনৰ জেঠ মাহত, ডিব্ৰুগড় অঞ্চলত নতুন এখন প্ৰদেশ গঠন কৰি তাত চাওলুং চুলিঙক শাসনকৰ্তা হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হৈছিল, যাতে শদিয়া অঞ্চলত পুনৰ বিদ্ৰোহ হ'লে ডিব্ৰু প্ৰদেশৰ সেনাই শদিয়া বাহিনীৰ সহযোগ কৰিব পাৰে। ইয়াৰ উপৰিও কিংলুন বুঢ়াগোহাঁইক &quot;থাও-মুঙ-বঙেন&quot; পাতি পশ্চিম শদিয়া অঞ্চলত (তিনিচুকীয়াৰ সোণাৰিৰ(কাংখাম) পৰা লুহিত নদীৰ গুৰি লৈকে) শাসন কৰিবলৈ দিয়া হ'ল।

* ১৫২৯ চনৰ বিদ্ৰোহ, শদিয়া

প্ৰথম বিদ্ৰোহৰ দুবছৰ পাছতে ১৫২৯ চনৰ পুহ মাহত শদিয়াৰ চুতীয়া সকলে আকৌ মুৰ দাঙি উঠিলে। এইবাৰ চুহুংমুঙ ৰজাই ফ্ৰাচেংমুঙক সহযোগ কৰিবলৈ চাও চুক্লান (তিপামৰ পৰা) আৰু কিংলুনক সহযোগ কৰিবলৈ চাওলুং চুলিঙক (ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা) পঠিয়ালে। ইয়াৰ পাছত চুহুংমুঙে চুক্লেংমুঙ ৰাজকোঁৱৰক ৰাজধানীত ৰাখি সকলো বিষয়ববীয়াৰ সৈতে নিজে শদিয়া আহি উপস্থিত হয়। লুহিতৰ পাৰত, ডিবাং নৈৰ পাৰত, মাৰানকাও, চন্দনগিৰি পৰ্বত, দৈথাং পৰ্বত, ইত্যাদি বিভিন্ন ঠাইত কেইবাখনো যুদ্ধ হয়। প্ৰথম পৰ্যায়ত বিদ্ৰোহী সকলে চাও চুলিঙক ধৰি নিবলৈ সক্ষম হৈছিল কিন্তু পাছৰ পৰ্যায়ত এৰি দিলে। বহু মাহ যুদ্ধ লগা পাছত শেষত বিদ্ৰোহী সকল পৰাজিত হ'ল। যুদ্ধত লাভ কৰা সকলো ধন আৰু সম্পত্তি ৰজা আৰু মন্ত্ৰী সকলে নিজৰ মাজতে ভাগ কৰি ল'লে আৰু ৰজাই বৰগোহাঁই আৰু বুঢ়াগোহাঁইক শদিয়াত ৰাখি নিজে ৰাজধানী লৈ ঘূৰি গ'ল। 

* ১৫৪২ চনৰ বিদ্ৰোহ, দিচাং নৈৰ পাৰত

চুতীয়া সকলে পুনৰ বাৰ ১৫৪২ চনত ৰজা চুক্লেংমুঙৰ দিনত বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰে কৰিছিল। এইবাৰ ১৫৪২ চনৰ বহাগ মাহত ডিব্ৰুগড় অঞ্চলৰ চুতীয়া সকলে শিৱসাগৰৰ দিচাং নৈৰ ওচৰত আহোম মন্ত্ৰী চেং-হাননক পৰাস্ত কৰি স্বৰাজ ঘোষণা কৰে। কিন্তু ইয়াৰ পাছতে চুক্লেংমুঙে চাওলুং তিমাক বিদ্ৰোহ দমন কৰিবলৈ পঠিয়াই আৰু দুবছৰ লৈকে পূৰ্বৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ বিভিন্ন অঞ্চল ধ্বংস কৰে যাতে কোনো চুতীয়া সকলে পুনৰ বিদ্ৰোহ কৰিবলৈ সাহস নকৰে। 

* ১৫৫০ চনৰ বিদ্ৰোহ, শদিয়া

১৫৫০ চনত শদিয়াখোৱা গোহাঁইৰ মৃত্যুৰ পাছত, কংসপাত্ৰ নামৰ চুতীয়া নায়ক এজনে শদিয়াত বিদ্ৰোহ কৰি নিজকে ৰজা বুলি ঘোষণা কৰিছিল। আহোম ৰাজ্যৰ বহুতো ৰাজকোঁৱৰে তেওঁক সহযোগ কৰিছিল আৰু শদিয়াত উপস্থিত হৈ আহোম ৰজাৰ বিৰুদ্ধে যুদ্ধ কৰিবলৈ সাজু হৈছিল। এই যুদ্ধ ৩ বছৰ লৈকে চলিছিল আৰু শেষত কংসপাত্ৰৰ লগতে বহুতো চুতীয়াই মৃত্যু বৰণ কৰিছিল। ৰাজকোঁৱৰ সকলৰ ভিতৰত কিছুমানৰ মৃত্যু হৈছিল আৰু বাকী থকা সকলক বন্দী বনাই পাছলৈ চাৰিঙত থাকিবলৈ দিয়া হৈছিল। 

* ১৫৬৫ চনৰ বিদ্ৰোহ, নামৰূপ আৰু খেৰাম

১৫৬৫ চনৰ মাঘ মাহত ডিব্ৰুগড় অঞ্চলৰ চুতীয়া সকলে বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰি নামৰূপ আৰু খেৰাম(বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰৰ খেৰেমীয়া) অঞ্চলৰ আহোম গাঁও সমূহ আক্ৰমণ কৰি লুণ্ঠন কৰিছিল। ৰজাই বিদ্ৰোহ দমন কৰিবলৈ চাওলুং তিপামক পঠিয়াইছিল। বিদ্ৰোহী সকলৰ লগত হোৱা যুদ্ধত চাওলুং তিমাৰ হাতী আহত হৈছিল যাৰ বাবে তেওঁ যুদ্ধ এৰি দিহিং পাৰ হৈ উভতি আহে। ইয়াৰ পাছত বিদ্ৰোহৰ কি পৰিণতি হ'ল গম পোৱা নাযায়। সম্ভৱতঃ পাছলৈ বিদ্ৰোহ দমন কৰা হৈছিল। 

* ১৫৭২ চনৰ বিদ্ৰোহ, শদিয়া

১৫৭২ চনত পুনৰ বাব চুতীয়া সেনাপতি এজনৰ নেতৃত্বত শদিয়া অঞ্চলৰ চুতীয়া সকলে মুৰ দাঙি উঠে। বিদ্ৰোহ দমন কৰিবলৈ চাওলুং চাৰিং, চাওফ্ৰাংমুঙ বৰগোহাঁই, শদিয়া খোৱা গোঁহাই, ইত্যাদি বহুতো বিষয়ববীয়াক পঠিওৱা হৈছিল। আহোম সেনাৰ তুলনাত বিদ্ৰোহী সকলৰ সংখ্যা কম থকাৰ বাবে বিদ্ৰোহী সকল কানচাই আৰু পুখুৰীখনা নামৰ অঞ্চল লৈ আতঁৰি আহিছিল আৰু সেই অঞ্চলৰ চুতীয়া সকলৰ সহযোগত পুনৰ ৰণ কৰিছিল। কিন্তু দুৰ্ভাগ্যবশতঃ বিদ্ৰোহী সকল পৰাজিত হৈছিল। চুতীয়া সেনাপতি, কানচাইৰ মুখিয়াল আৰু অন্য বহুতো চুতীয়া সৈন্যক বন্দী বনাই ৰাজধানী লৈ লয় অনা হৈছিল। 

* ১৬৬৫ চনৰ বিদ্ৰোহ, উত্তৰ পাৰ

১৬৬৫ চনত আহোম সেনা নগা সকলৰ লগত হোৱা যুদ্ধত ব্যস্ত আছিল। এই সুযোগ লয়, উত্তৰ পাৰৰ লখিমপুৰৰ এখিনি চুতীয়া লোকে মিৰি আৰু দফলা লোকৰ লগত মিলি বিদ্ৰোহ কৰিছিল। কিন্তু বিদ্ৰোহ সফল নহ'ল। 

* ১৬৭৩ চনৰ বিদ্ৰোহ, উত্তৰ পাৰ

১৬৭৩ চনত ধেমাজি অঞ্চলৰ চুতীয়া সকলে বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰি ৰূপা(বৰ্তমানৰ ৰূপহী) আৰু ডিমৌ(বৰ্তমানৰ ধেমাজিৰ ডিমৌ) মিৰি সকলে আহোম ৰজাক কৰ হিচাপে দিয়া মাৰ নাও তোলাই লৈ গৈছিল। এই কথা শুনি আহোম ৰজাই চুতীয়া অঞ্চললৈ কটকী পঠিয়াই নাও সমূহ ঘূৰাই দিবলৈ আদেশ কৰিছিল, কিন্তু চুতীয়া সকলে আদেশ নামানিলে। ইয়াৰ পাছত সকলো চুতীয়া দেউলীয়া নামৰ গাঁৱ এখনত একগোট হৈছিল। কটকীৰ খবৰ পাই আহোম ৰজাই তিনিমুখিয়া অঞ্চলত থকা নাৰাই নামৰ চুতীয়া বিদ্ৰোহী নেতা জনক ধৰি আনিবলৈ সৈনিক পঠিয়ালে। ইয়াৰ পাছত ৰজাই শদিয়াখোৱা গোঁহাই আৰু মৰঙ্গীখোৱা গোহাঁইক চেঁচামুখত গড় নিৰ্মাণ কৰি যুদ্ধৰ বাবে সাজু হ'বলৈ আদেশ দিলে। দিহিং নদীৰ পাৰত আন এটা গড় নিৰ্মাণ কৰা হ'ল। তাৰ পাছত আহোম সেনাই দিহিং পাৰ হৈ মাজুলী হৈ চুতীয়া গাঁৱলৈ আগ বাঢ়ি আহিল। চুতীয়া সকলেও হাতত ধেনু-কাড় লয় দেউলীয়া গাঁৱৰ পৰা মিৰি গাঁৱ এখনলৈ আগ বাঢ়ি আহিলে। আহোম ৰজাই পুনৰ চুতীয়া সকলৰ ওচৰলৈ কটকী পঠিয়াইলে। চুতীয়া বৰুৱা জনে অৱশেষত বশ্যতা স্বীকাৰ কৰিলে, কিন্তু নিজৰ গৰু-ছাগলী, হাঁহ-কুকুৰ, ইত্যাদি সকলো হেৰুৱালে। নাৰাই আৰু অন্য চুতীয়া বিদ্ৰোহী নেতা সকলক মদ্যপান কৰোৱাই পুনৰ বিদ্ৰোহ নকৰিবলৈ প্ৰতিজ্ঞা কৰালে। সবল আৰু শক্তিশালী চুতীয়া সৈনিক সকলৰ বন্দী বনোৱা হ'ল আৰু অন্য চুতীয়া সকলক প্ৰতি বছৰে কৰ হিচাপে নাও দিবলৈ আদেশ দিয়া হ'ল। 

* ১৭৬৯-১৮০৫ চনৰ মায়ামৰা বিদ্ৰোহ

মায়ামৰা ধৰ্মীয় চুতীয়া সকলে ১৭৬৯ চনত আহোম ৰাজ্যৰ বিৰুদ্ধে বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰি ১৭৯১ লৈকে বেংমৰা নামৰ পৃথক ৰাজ্য এখন গঠন কৰিছিল। মায়ামৰা বিদ্ৰোহত ভাগ লোৱা জনগোষ্ঠী সমূহৰ মাজত দ্বিতীয় সৰ্বাধিক লোক চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ আছিল। বেংমৰা ৰাজ্যৰ ৰজা সৰ্বানন্দ সিংহ বীৰপালৰ বংশৰ বুৰুক চুতীয়া ৰাজপৰিয়ালৰ লোক আছিল। হয়তো ১৫২৫ চনত ৰাজ্য হেৰুৱা চুতীয়া ৰাজপৰিয়াল টোৱে সৰুকৈ হ'লেও পুনৰ বাৰ ৰাজ্য ৰাজত্ব কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল। 

* ১৭৭৫ চনৰ বিদ্ৰোহ, ডিব্ৰু-দিহিং অঞ্চল

মায়ামৰা বিদ্ৰোহ হৈ থাকোঁতে ডিব্ৰু-দিহিংৰ মাজৰ অঞ্চলৰ একাংশ চুতীয়াই বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰিছিল। টাই ভাষাৰ &quot;আহোম বুৰঞ্জী&quot; নামৰ গ্ৰন্থত উল্লেখ কৰা মতে পূৰ্বৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ সীমান্ত অঞ্চলৰ খামজাং প্ৰদেশৰ পৰা নঙাখাম নামৰ নৰা মুখিয়ালৰ লগত ধৰা সকলে আহি বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰিছিল।  এই বিদ্ৰোহত চুতীয়া সকলে নৰা সকলক সহযোগ কৰিছিল। নৰা মুখিয়াল জনে ১৭৭৫ চনত চুতীয়া সকলৰ সহযোগত হাটখোৱা গোহাঁইক পৰাস্ত কৰি নিজকে ডিব্ৰু নৈৰ কাষৰ অঞ্চলৰ ৰজা বুলি ঘোষণা কৰিছিল। ৰজা হৈ নঙাখামে চুতীয়া আৰু বাৰেচিৰিঙীয়া সকলৰ মাজৰ পৰাই ফুকন আৰু বৰুৱা নিযুক্ত কৰিছিল। আহোম ৰজাই নঙাখাম আৰু চুতীয়া সকলৰ বিৰুদ্ধে বুঢ়াগোহাঁইৰ নেতৃত্বত ৪০ হাজাৰ সৈন্য পঠিয়াইছিল। সেনা সকলে আহি ৰঙাগড়াত(বৰ্তমানৰ ডিব্ৰু-চৈখোৱাৰ দক্ষিণত) উপস্থিত হৈছিল। ইয়াত পাছত তেজী আৰু দিহিং নৈৰ পাৰত যুদ্ধ হৈছিল। বিদ্ৰোহী সকল পৰাজিত হৈ আতৰি গৈছিল। নৰা সকলে পূৰ্বৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ পাহাৰীয়া অঞ্চলত আশ্ৰয় লয় আৰু চুতীয়া সকলে ধূনাগুৰি নামৰ ঠাই এদখৰত আশ্ৰয় লয়। বহুতো চুতীয়া, বাৰেচিৰিং আৰু নৰা বিদ্ৰোহীক ৰাজধানী ৰংপুৰলৈ লয় অনা হয়। তাৰে কিছুমানক মৃত্যু দণ্ড দিয়া হৈছিল আৰু আন সকলক বন্দী হিচাপে ৰখা হৈছিল।&lt;ref&gt;Barua, G.C, &quot;Ahom Buranji, p. 331-333&lt;/ref&gt;

==অসমীয়া সংস্কৃতিত চুতীয়া ৰাজ্যৰ প্ৰভাব==

==আৰু চাওক==
* [[চুতীয়া জনগোষ্ঠী]]
* [[সতী সাধনী]]

==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}
* {{cite book
 | last = Gait
 | first = Edward
 | title = A History of Assam
 | publisher = Thacker, Spink &amp; Co.
 | date = 1906
 | location = Calcutta
 | url = http://books.google.com/books?id=w-6kr1IyHJkC}}
*{{Cite journal|last=Neog|first=Maheswar|title=Light on a Ruling Dynasty of Arunachal Pradesh in the Fourteenth and Fifteenth Centuries|date=1977|journal=Annals of the Bhandarkar Oriental Research Institute|volume=58/59|pages=813–820|jstor=41691751|issn=0378-1143}}

==বাহ্যিক সংযোগ==

{{অসম বুৰঞ্জী}}

[[শ্ৰেণী:অসমৰ ইতিহাস]]
[[শ্ৰেণী:চুতীয়া ৰাজ্য]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ সাম্ৰাজ্য আৰু ৰাজ্য]]</text>
      <sha1>sjpbbx8vorq9z0evj8bweghsb2hgynp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611355</id>
      <parentid>611354</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T05:06:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ananya Taye</username>
        <id>28065</id>
      </contributor>
      <comment>/* চুতীয়া ৰজাৰ কমতাপুৰ বিজয় */</comment>
      <origin>611355</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="160844" sha1="daitbabgy0b9kqtpwhermwc9lm52u1f" xml:space="preserve">{{under construction}}

{{Infobox Former Country
|native_name = সধয়া/স্বধয়া
|conventional_long_name = চুতীয়া সাম্ৰাজ্য
|common_name= স্বধয়া, সধয়া
|year_start  =  ১১৮৭ 
|date_start  =  
|event1      = 
|date_event1 = 
|event_end   = 
|year_end    =  ১৫২৪
|date_end    = ৭ বহাগ
|p1          = কামৰূপ ৰাজ্য
|flag_p1     = Copper Plate Seal of Kamarupa Kings.jpg
|s1          = আহোম ৰাজ্য
|flag_s1     = 
|image_flag  = 
|flag_type   = 
|image_map = Chutia kingdom Map.png
|image_map_caption = চুতীয়া ৰাজ্যৰ মানচিত্ৰ
| image_coat = Chutia royal Insignia.png
| coat_alt = ৰাজকীয় প্ৰতীক
|capital = [[শদিয়া|সধয়াপুৰ/স্বধয়াপুৰ]]
|common_languages = চুতীয়া ভাষা (ৰাজকীয়)&lt;/br&gt;[[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (ৰাজ্যিক)
|religion = জনজাতীয় তান্ত্ৰিক (ৰাজকীয় আৰু প্ৰজা)&lt;/br&gt; হিন্দু (একাংশ প্ৰজা)
|government_type = ৰাজতন্ত্ৰ
|leader1 = বীৰপাল/গয়াপাল
|year_leader1 = ১১৮৭-১২২০
|leader2 = [[ৰত্নধ্বজপাল]]/গৌৰী নাৰায়ণ
|year_leader2 = ১২৩০-১২৬০
|leader3 = ধৰ্মধ্বজপাল/[[ধীৰনাৰায়ণ]]
|year_leader3 = ১৫২০-১৫২২
|leader4 = নীতিপাল/চন্দ্ৰ নাৰায়ণ(অন্তিম)
|year_leader4 = ১৫২২-১৫২৪
|title_leader = সধেয়াধিপতি (নাৰায়ণ/পাল)
|legislature = 
|today = [[অসম]], [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]], [[ভাৰত]]
|}}

'''চুতীয়া ৰাজ্য''' ({{lang-en|Sutiya kingdom}}) আছিল ত্ৰয়োদশ শতিকাত [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ]]ৰ উত্তৰ পাৰে দিকাৰাই নদী&lt;ref&gt;Acharya,N.N.,&quot;The history of Medieval Assam&quot;,p.232&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;William Robinson, &quot;A descriptive account of Assam&quot;,p.323.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Dutta, Sristidhar, &quot;The Mataks and their kingdom,p.28&lt;/ref&gt; আৰু দক্ষিণ পাৰে [[দিচাং নদী]]ৰ মাজত গঠন হোৱা এক বিশাল সাম্ৰাজ্য&lt;ref name=&quot;চুতীয়া ৰাজ্য&quot;&gt;{{cite web | url=https://books.google.co.in/books?id=MdjO3XVk0MAC&amp;pg=PA84&amp;dq=chutia+kingdom+disang&amp;hl=en&amp;newbks=1&amp;newbks_redir=0&amp;source=gb_mobile_search&amp;sa=X&amp;ved=2ahUKEwiKlpXszLqUAxWgUGwGHemuBhUQ6AF6BAgNEAM#v=onepage&amp;q=chutia%20kingdom%20disang&amp;f=false Pathak, Guptajit, Assam's History and it's Graphics, p.84}}&lt;/ref&gt;। এই ৰাজ্য বৰ্তমানৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[লখিমপুৰ জিলা|লখিমপুৰ]], [[ধেমাজি জিলা|ধেমাজি]], [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[বিশ্বনাথ জিলা|বিশ্বনাথ]], [[মাজুলী জিলা|মাজুলী]] জিলাকে ধৰি‌ [[শিৱসাগৰ জিলা]]ৰ এটা অংশ আৰু [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]]ৰ ভৈয়াম আৰু দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলত বিয়পি আছিল। ইতিহাসবিদ সকলৰ মতে উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ মধ্যযুগৰ সকলো ৰাজ্যৰ ভিতৰত চুতীয়া ৰাজ্যখনে আটাইতকৈ উন্নত আৰু প্ৰগতিশীল ৰাজ্য আছিল।&lt;ref&gt;Guha, Amalendu (December 1983), &quot;The Ahom Political System: An Enquiry into the State Formation Process in Medieval Assam (1228-1714)&quot;, p.5, &quot;The period from the 13th to the 16th century saw the emergence and development of a large number of tribal political formations in north-east India. The Chutiya, the Tai-Ahom, the Koch, the Dimasa (Kachari), the Tripuri, the Meithei (Manipuri), the Khasi (Khyriem) and the Pamar (Jaintia)—all these tribes crystallised into rudimentary state formations by the 15th century. The most developed of the tribes in the 15th century were the Chutiyas.&quot;&lt;/ref&gt; [[কামৰূপ ৰাজ্য|কামৰূপৰ]] ৰজা সকলৰ দৰে চুতীয়া ৰজা সকলৰো প্ৰত্যেকখন তামৰ ফলিত [[গনেশ|গনেশৰ]] নামেৰে আৰম্ভ কৰা হৈছে।&lt;ref&gt;Sharma, Mukunda Madhava, ''Inscriptions of Ancient Assam'',p.287,&quot;It might be presumed that the elephant mark of the seals of the earlier Kamrupa kings has been very conveniently converted into the figure of Ganesha. But this conversion assumes a greater significance when we find that some 43 years later the Tezpur plates of Vallabha begins with a mangala verse addressed to Ganesa and the Dhenukhana CP inscription of 1392 and the Ghilamora CP inscription of 1401 also begin with salutations to Ganesa.&quot;&lt;/ref&gt;

১১৮৭ চনত বীৰপালে শদিয়াক ৰাজধানী পাতি উত্তৰ-পূব অসম আৰু অৰুণাচলৰ কিছু অঞ্চল লয় চুতীয়া ৰাজ্য স্থাপন কৰিছিল। তেওঁৰ পুত্ৰ গৌৰী নাৰায়ণে সকলো চুতীয়াক একত্ৰিত কৰি এখন বৃহৎ ৰাজ্য গঠন কৰিছিল। উজনি অসমৰ শিৱসাগৰ(দক্ষিণ পাৰ) আৰু বিশ্বনাথ(উত্তৰ পাৰ) জিলাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি পূব দিশত অৰুণাচলৰ পাহাৰৰ লৈকে এসময়ত চুতীয়া ৰাজ্যৰ অন্তৰ্গত আছিল। ইয়াৰ পিছত প্ৰায় সোতৰজন ৰজাই এই সাম্ৰাজ্য চলাইছিল। [[কামৰূপ ৰাজ্য]] ধ্বংস হোৱাৰ লগে লগে অসমৰ উত্তৰ-পূবত চুতীয়াসকল, পশ্চিম দিশে বাৰভূঞা আৰু কমতা ৰাজ্য ক্ষমতালৈ আহিছিল&lt;ref name=&quot;চুতীয়া ৰজা&quot;&gt;{{cite web | url=http://www.historyfiles.co.uk/KingListsFarEast/IndiaChutiyas.htm | title=চুতীয়া ৰজা | accessdate=August 11, 2012}}&lt;/ref&gt;। 

১৪ শতিকাৰ শেষৰ ফালে চুতীয়া ৰজা সত্যনাৰায়ণে কামৰূপ আক্ৰমণ কৰা মুচলমান সকলক (সম্ভৱতঃ ১৩৮৯ত কামৰূপ দখল কৰা ঘিয়াছুদ্দিন শাহ) পৰাস্ত কৰি [[কমতা ৰাজ্য|কমতাপুৰত]] ৰজা হৈছিল আৰু কামৰূপ ৰাজ্যৰ পতনৰ পাছত পোণপ্ৰথমবাৰৰ বাবে [[শদিয়া]]ৰ পৰা [[বংগ|উত্তৰ বংগ]]ৰ [[কৰতোৱা নদী|কৰতয়া]] নৈ লৈকে এখন বৃহৎ [[কামৰূপ ৰাজ্য|বৰ-কামৰূপ]] ৰাজ্য গঠন কৰিছিল&lt;ref&gt;&quot;The eastern region, whether it is called Sadhaya or Svadhaya as in the plates or Sadhiya or Sadiya as in Assamese chronicles and the western region of Kamatapura seems to be politically connected and the same Satyanarayana/Ratnanarayana might have held sway over both regions&quot;{{harvcol|Neog|1977|p=818}}&lt;/ref&gt;

অসমৰ স্থানীয় জনজাতিসকলৰ মাজত চুতীয়াসকল অন্যতম। চুতীয়া সকল কছাৰী গোষ্ঠীৰ লোক আছিল আৰু এটা সময়ত তিব্বত-বাৰ্মীজ ভাষা ব্যৱহাৰ কৰিছিল। চুতীয়া ৰাজ্যৰ ৰাজকীয় তথা ধৰ্মীয় ভাষা বৰ্তমানৰ [[দেউৰী ভাষা]]। বৃটিছৰ দিনত এই ভাষাক ''দেউৰী-চুতীয়া'' ভাষা বুলি কোৱা হৈছিল। সাম্প্ৰতিক কালত, চুতীয়াসকলে [[অসমীয়া ভাষা]] ব্যৱহাৰ কৰে।‌

==চুতীয়া ৰাজ্যৰ অঞ্চল সমূহ==

===ৰাজধানী অঞ্চল===

[[File:Brick with king Pratyakshnarayan's name.jpg|thumb|ভীষ্মক নগৰ আৰু শদিয়াৰ পদুম পুখুৰীত উদ্ধাৰ হোৱা নৃপতি শ্ৰী শ্ৰী প্ৰত্যক্ষ নাৰায়ৰণ নাম খোদিত থকা ইটা। এই ৰজা জনৰ নাম ঘিলামৰাত উদ্ধাৰ হোৱা সধয়াধিপতি সত্যনাৰায়ণৰ ফলিতো উল্লেখ কৰা আছে।]]

চুতীয়া ৰাজ্যৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ আৰু ৰাজধানী আছিল শদিয়া বা সধয়াপুৰ। চুতীয়া ৰজা সকলে নিজকে সধয়াপুৰেশ্বৰ বা সধয়াধিপতি বুলি চিনাকি দিছিল। &lt;ref&gt;Shin, Jae-eun, Descending from Demons, Ascending to Kshatriyas, p.5.&lt;/ref&gt; শদিয়াৰ কীৰ্তিচিহ্ন সমূহতো চুতীয়া ৰজাৰ নাম খোদিত আছে। এতিয়ালৈকে শদিয়া অঞ্চলত চুতীয়া যুগৰ তিনিখন নগৰ চিনাক্ত কৰা হৈছে: ভৈয়ামৰ বৰ-নগৰ আৰু দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলৰ ৰূক্মীনী নগৰ (সম্ভৱতঃ বুৰঞ্জীৰ চন্দনগিৰি) আৰু ভীষ্মক নগৰ (সম্ভৱতঃ বুৰঞ্জীৰ থাঙগিৰি)। তাৰেই ভীষ্মক নগৰ আৰু ৰুক্মিণী নগৰৰ ইটাত চুতীয়া ৰজা লক্ষ্মীনাৰায়ণ আৰু প্ৰত্যক্ষ নাৰায়ণৰ নাম খোদিত আছে&lt;ref&gt;Neog, Maheswar, Lights on a Ruling Dynasty of Arunachal Pradesh, p.814&lt;/ref&gt;। তাম্ৰেশ্বৰী শালৰ ইটাৰ দেৱালখন চুতীয়া ৰজা মুক্ত-ধৰ্মনাৰায়ণে নিৰ্মাণ কৰাইছিল &lt;ref&gt;A Sircar, D.C, Journal of Ancient Indian History, p. 21&lt;/ref&gt;। 

===উত্তৰ কূলৰ অঞ্চল===

ব্ৰক্ষ্মপুত্ৰৰৰ উত্তৰ পাৰৰ সীমাৰ কথা বুৰঞ্জী সমূহত পোনপটীয়াকৈ উল্লেখ পোৱা নাযায়। তথাপিটো ঐতিহাসিক তথ্যৰ অনুসৰি ইতিহাসবিদ সকলে চুতীয়া ৰাজ্য ভৰালী বা দিকৰাই নৈ লৈকে বিস্তৃত আছিল বুলি মত প্ৰকাশ কৰে।&lt;ref&gt;Acharya,N.N.,&quot;The history of Medieval Assam&quot;,p.232&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;William Robinson, &quot;A descriptive account of Assam&quot;,p.323.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Dutta, Sristidhar, &quot;The Mataks and their kingdom,p.28&lt;/ref&gt; বুৰঞ্জী সমূহত উল্লেখ কৰা আছে যে চুতীয়া ৰাজ্য দখল কৰা পাছত আহোম ৰজা চুহুংমুঙে ভৰালী‌ নৈ পাৰ হৈ ৰাউতা-তেমনীৰ (আজিৰ দিনৰ দৰং-নগাঁৱৰ অঞ্চল) ভূঞা সকলক বস কৰিছিল&lt;ref&gt;According to ''Purani Assam Buranji'', p.27. the twelve Bara Bhuyans of Rowta-Temani (mid-Assam, on either banks of the Brahmaputra) namely Utai, Tamai, Rai, Sakai, Kausika, Uzir, Laskar, Comdar, Sanatana, Keho, Rambhat and Bhakat with four sub-Bhuyans each, were transported and settled in various places of Uttara-kula (Biswanath, Lakhimpur districts). The Lacam Kalita Bhuyan family was placed at Bahbari(Lakhimpur), while one of them was settled on the river Sonari(Dhakuakhana), and another on the hills. As per ''Satsari Buranji'', p.16, Suhungmung suppressed the Baro-Bhuyans in Rowta. The people of the region were placed under the leadership of the Baro-Bhuyans and re-settled at different places of the kingdom.&lt;/ref&gt;। এই অঞ্চলত শাসন কৰিবলৈ আহোম ৰজাই প্ৰথমতে কনচেং ধনুধৰিয়া গোহাঁইক ভটিয়লিয়া গোহাঁই বা নামনিয়াল সন্দিকৈ হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে আৰু পাছলৈ‌ পুৰ্বৰ চুতীয়া বৰপাত্ৰ পদবীৰ অনুকৰণ কৰি বৰপাত্ৰ গোহাঁই পদবী দিয়ে। গতিকে ইয়াৰ পৰা বুজিব পাৰি যে ভৰালী নদীৰ লৈকে চুতীয়া ৰাজ্য বিয়পি আছিল। ৰজা সত্যনাৰায়ণৰ দিনত বা‌ তাৰো পাছৰ লৈকে এই পশ্চিম সীমা কমতাপুৰৰ লৈকে পাইছিল গৈ। 

* [[লখিমপুৰ জিলা]]: বৰ্তমান লখিমপুৰৰ সোৱনশিৰি অঞ্চলতো চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল। চুতীয়া ৰজা সকলে সোৱণশিৰিৰ দুয়োপাৰে ব্ৰাহ্মণক ভূমিদান কৰিছিল। এই অঞ্চল পুৰণি কালত হাবুং বুলি জনা গৈছিল। শদিয়াৰ চেপাখোৱা তামৰ ফলিত উল্লেখ থকাৰ মতে চুতীয়া ৰজা দুৰ্লভনাৰায়ণৰ আদেশত ১৪২৮ চনত হাবুঙাধিপতি বৃহৎ পাত্ৰয়েই ব্ৰাক্ষ্মণক ভূমিদান কৰিছিল&lt;ref&gt;Neog, Maheswar, Lights on a Ruling Dynasty of Arunachal Pradesh, p.818.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Guha, Amalendu, Pre-Ahom Roots and the Medieval State in Assam: A Reply, p. 73, “Habung was a Chutiya dependency; that still earlier it was an autonomous principality of Brahmins; and that the latter's origins could be traced back to a circa 10th-century copper-plate and grant issued by king Ratnapala”.&lt;/ref&gt;। চুতীয়া ৰজা লক্ষ্মীনাৰায়ণে ১৪০২ চনত সোৱণশিৰিৰ পশ্চিম দিশত(বৰ্তমান লক্ষিমপুৰ নগৰৰ ওচৰত) আৰু ১৩৯২ চনত সত্যনাৰায়ণ ৰজাই ধৱলী(বগীনদী) নৈৰ পাৰত ব্ৰাহ্মণক ভূমি দান কৰিছিল&lt;ref&gt;Barua, Swarnalata, Chutia Jatir Buranji, p.583&lt;/ref&gt;। ১৫২২ চনত ধীৰনাৰায়ণ ৰজাই ঢকুৱাখনাত ব্ৰাহ্মণক ভূমি দান কৰিছিল&lt;ref&gt;Barua, Swarnalata, Chutia Jatir Buranji, p.590&lt;/ref&gt;। বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা মতে সোৱণশিৰি পশ্চিম পিনৰ দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলত ১৬৭২ চনত দফলা জনজাতিৰ লোকে আক্ৰমণ কৰি মানুহ ধৰি নিছিল। মানুহ খিনিক মুক্ত কৰাই আনিবলৈ ৰজাই বৰবৰুৱাৰ লগতে চুতীয়া হাজৰিকা আৰু চুতীয়া কাঁড়ী বৰুৱাক পঠিয়াইছিল। এই কথাৰ পৰা ধৰিব পৰা যায় যে চুতীয়া সকলৰ বসতি লক্ষিমপুৰৰ দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলৰ লৈকে আছিল।&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, &quot;Ahom Buranji, p.220&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Barbarua, Hiteswar, &quot;Ahomar Din&quot;, p.190&lt;/ref&gt; বুৰঞ্জীৰ আন এটা খণ্ডত উল্লেখ কৰা হৈছে যে ডিক্ৰং অঞ্চলৰ‌ মিৰি লোক সকল এটা সময়ত চুতীয়া ৰজাৰ &quot;হাতী-ঘাহী&quot; লোক আছিল আৰু চুতীয়া ৰাজ্যৰ পতনৰ পাছত এই সকলে আহোম ৰজাক বছৰি কৰ-ভাৰ দিছিল। গতিকে ইয়াৰ পৰা ধৰিব পৰা যায় যে এই অঞ্চলো এসয়মত চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল।&lt;ref name= &quot;devi&quot;&gt;{{cite book |last1=Devi|first1=Lakshmi|title=Ahom-tribal Relations: A Political Study|date=1968|pages=202–203|url=https://books.google.com/books?id=BVdXAAAAMAAJ|publisher=Assam Book Depot, [Calcutta], Gauhati|OCLC=578753}}&lt;/ref&gt; এই সকলো কথাৰ পৰা জনা যায় যে বৰ্তমানৰ লখিমপুৰ জিলাখন সম্পূৰ্ণ ভাবে চুতীয়া ৰাজ্যৰ অন্তৰ্গত আছিল।

* [[ধেমাজি জিলা]]: ধেমাজি জিলাৰ চিচিবৰগাঁও-বৰদলনি অঞ্চলত বহুতো পুৰণি চুতীয়া যুগৰ ধ্বংসাৱশেষ দেখিবলৈ পোৱা যায়&lt;ref&gt;Barua, Swarnalata, Chutia Jatir Buranji, p.439&lt;/ref&gt;। জোনাইৰ ৰজাখনা অঞ্চলত ১৩-১৪ শতিকাৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ ইটাৰ দুৰ্গৰ অৱশেষ পোৱা গৈছিল&lt;ref&gt;Barua, Swarnalata, Chutia Jatir Buranji, p.441; Indian Archaeology 1986-87, p. 22&lt;/ref&gt;। সোৱণশিৰি আৰু চিয়াং নৈৰ মাজত বসবাস কৰা মিচিং লোক সকলক আহোম ৰজা চুহুংমুঙৰ দিনত &quot;চুতীয়া-মিৰি&quot; বুলি উল্লেখ কৰিছিল কাৰণ এই সকল চুতীয়া ৰাজ্যৰ প্ৰজা আছিল।&lt;ref name= &quot;devi&quot;&gt;&lt;/ref&gt; 

* [[বিশ্বনাথ জিলা]]: বিশ্বনাথ জিলা যে চুতীয়া ৰাজ্যৰ অন্তৰ্গত আছিল, সেই কথা চুতীয়া যুগৰ কীৰ্তিচিহ্ন সমূহৰ পৰা পুহৰলৈ আহে। চুতীয়া যুগৰ খনিকৰ সকলে কিবা উল্লেখযোগ্য কীৰ্তিচিহ্ন নিৰ্মাণ কৰিলে এক বিশেষ ধৰণৰ চিহ্ন কিছুমান ব্যৱহাৰ কৰিছিল। বিশ্বনাথ জিলাৰ অৰুণাচল সীমান্তৰ ১৩-১৫ শতিকাৰ মাজত নিৰ্মিত ৰামঘাট দুৰ্গ, নক্সাপৰ্বত দুৰ্গ, বালিজানৰ দুৰ্গ আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ পাৰৰ উমাতুমনি দ্বিপ তাৰে প্ৰমাণ। এই সকলো অঞ্চলত দেখা পোৱা হুবহু একেই খনিকৰ চিহ্ন শদিয়াৰ তাম্ৰেশ্বৰী মন্দিৰ, বুঢ়াবুঢ়ী শাল, ইটা পুখুৰী, ইত্যাদি জেগাত দেখিবলৈ পোৱা গৈছে। উল্লেখযোগ্য যে তাম্ৰেশ্বৰীৰ যিখন শিল-ইটাৰ দেৱালত এই চিহ্ন সমূহ খোদিত আছিল, সেই খন চুতীয়া ৰজা মুক্তধৰ্মনাৰায়ণে ১৪৪২ চনত নিৰ্মাণ কৰিছিল।&lt;ref&gt;A Sircar, D.C, Journal of Ancient Indian History, p. 21; Barua, Swarnalata, Chutia Jatir Buranji, p.589; Journal of the Asiatic Soceity of Bengal, 1848, p.467&lt;/ref&gt; জনা মতে নক্সাপৰ্বত (১৪০০-১৫০০ খ্ৰীষ্টাব্দ)&lt;ref&gt;Tada, Tage, Archaeological remains of Arunachal Pradesh up to 16th century, p.183&lt;/ref&gt; আৰু বুঢ়ৈ দুৰ্গ&lt;ref&gt; Barua, Kanaklal, Early History of Kamrupa, p.271&lt;/ref&gt; প্ৰায় একে যুগৰে সৃষ্টি হয়। শদিয়াৰ ৰুক্মিণীনগৰ, গম্চি দূৰ্গ আৰু ভীষ্মক নগৰৰ দৰে বালিজান আৰু নক্সা পৰ্বত দুৰ্গতো শিল ইটাৰ ঘৰৰ ভেটি পোৱা গৈছে। নক্সা পৰ্বত, ইটা দুৰ্গ আৰু ৰামঘাট দুৰ্গৰ শিলৰ ভেটিৰ ওপৰত ইটা ব্যৱহাৰ কৰা শৈলী ৰুক্মিণী নগৰ, তাম্ৰেশ্বৰীৰ সীমাৰ দেৱাল আৰু শদিয়াৰ বৰনগৰৰ পুখুৰীত দেখা গৈছে। এই সমূহ তথ্যৰ ভিথিত কনকলাল বৰুৱা আৰু মহেশ্বৰ নেওগ লেখীয়া বিশিষ্ট ইতিহাস বিধে চুতীয়া ৰাজ্যৰ পৰিসীমা বিশ্বনাথ জিলা লৈকে থকা কথা স্বীকাৰ কৰিছে।&lt;ref&gt; Barua, Kanaklal, Early History of Kamrupa, p.271-272, &quot;The probability is that these ruins are the traces of a Hindu or Hinduised dynasty of local rulers who ruled over a kingdom to the north of Brahmaputra and extending from the Burai river on the west to Sadiya on the east. The dynasty is evidently the line of Chutia kings who assumed the surname Pala.&quot;&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Neog, Maheswar, &quot;Lights on a Ruling Dynasty of Arunachal Pradesh&quot;, p. 218, &quot;If architectural continuity is admitted between the fortifications in the Sadiya region and the Burai river ruin site, it would be possible to believe that the kingdom of these rulers(Chutia) extended as far as the outer limit of Darrang district, in the western most extent of which Ahom conquerors settled the vanquished Chutias in the early part of the sixteenth century.&quot;&lt;/ref&gt; ইয়াৰ ওপৰিও জনা যায় যে চুতীয়া ৰাজ্য দখল কৰা পাছতেই (অৰ্থাৎ ১৫২৫ চনতে) আহোম ৰজাই উত্তৰ পাৰৰ শদিয়া, ভাটি অঞ্চল (বিশ্বনাথ), হাবুং(লখিমপুৰ) আৰু বানলুং(ধেমাজি) অঞ্চল শাসন কৰিবলৈ নতুনকৈ পদবী সৃষ্টি কৰিছিল&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, Ahom Buranji, p.59-61; Gait, Edward, A history of Assam, p. 86&lt;/ref&gt;। গতিকে এই সমূহ অঞ্চল চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল বুলি গ'ম পোৱা যায়।

===দক্ষিণ কূলৰ অঞ্চল===

চুতীয়া ৰাজ্যৰ ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈৰ দক্ষিণ পাৰৰ সীমা দিহিং নৈ আছিল। এই কথা বুৰঞ্জী সমূহত স্পষ্টকৈ উল্লেখ পোৱা যায়।&lt;ref&gt;Assam Buranji(SM), p.9&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Satsari Buranji, p.56&lt;/ref&gt; সেই সময়ত মাজুলী দ্বীপ সৃষ্টি হোৱা নাছিল আৰু দিহিং নৈ ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ কাষে কাষে বৈ গৈ বৰ্তমান মাজুলীৰ পশ্চিমত লগ হৈছিল। বুৰঞ্জী সমূহৰ পৰা জনা যায় যে আহোম ৰাজ্যৰ ৰাজধানী চাৰাগুৱা আৰু বকতা&lt;ref&gt;Ahmed, Nasir, Assam-Bengal Trade in the Medieval Period: A Numismatic Perspective, p.170, &quot;they made Bakata(on the banks of Dihing) their capital in the reign of their king Suhungmung Svarga Narayan.&quot;; Guha, Amalendu, The Ahom Political System: An Enquiry into the State Formation Process in Medieval Assam (1228-1714), p.19.&lt;/ref&gt; দিহিং নৈৰ পাৰত অৱস্থিত আছিল। গতিকে এই সকলো কথাৰ পৰা ধৰিব পাৰি যে বৰ্তমানৰ শিৱসাগৰ অঞ্চলৰো এটা অংশ চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল। ১৫২২ চনত দিহিং মুখৰ যুদ্ধত নীতিপালৰ সৈন্য বাহিনীক পৰাস্ত কৰি আহোম সেণা চুতীয়া ৰাজ্যত প্ৰবেশ কৰিছিল। চুহুংমুঙৰ সৈন্যয়ে চুতীয়া নৌ সেনাক খেদি ব্ৰক্ষ্মপুত্ৰয়ে দি উজাই আহি ডিব্ৰুমুখত গড় নিৰ্মাণ কৰিছিল। ডিব্ৰু মুখ, চেচামুখ, লাৰুপাৰা আৰু সোণাৰীত (তিনিচুকীয়া) পুণৰ ৰণ হৈছিল। গতিকে এই সকলো অঞ্চলতে চুতীয়া সকলৰ বসতি আছিল বুলি ক’ব পৰা যায়। দক্ষিণ সীমান্তত এলেকা তিপাম-নামৰূপ-বৰহাট অঞ্চল আছিল। 

[[File:Stone inscription of Chutia king Muktadharmanarayana.jpg|thumb|চুতীয়া ৰজা মুক্তধৰ্মনাৰায়ণৰ ১৪৪২ চনৰ শিলৰ লিপি]]

* [[মাজুলী জিলা]]: বৰ্তমানৰ মাজুলী জিলাখন পূৰ্বতে দিহিং অঞ্চল আছিল। এই‌ মাজুলী জিলাৰ পুব পিনৰ দিহিং নৈৰ মাছক লয় হোৱা বিবাদৰ পৰাই চুতীয়া-আহোমৰ যুদ্ধৰ পাতনি মেলে।‌ ধীৰনাৰায়ণ ৰজাই মাজুলীৰ দিহিং মুখ, চেৰুৱাকতা আৰু চিৰা-আটি অঞ্চলত আহোমৰ লগত যুদ্ধ কৰে। শেষত ১৫২৩ চনত আহোম ৰজা চুহুংমুঙে এই অঞ্চল চুতীয়াৰ পৰা দখল কৰে।

* [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]: বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ প্ৰায় ভাগ ভূমি সেই সময়ত দিহিং নৈৰ উত্তৰত আছিল। বুৰঞ্জী সমূহৰ পৰা জনা যায় হে দিহিঙৰ আহোম ৰাজ্যৰ সীমাৰ ওচৰতো চুতীয়া লোকৰ বসতি আছিল। আহোমৰ চোম-চিৰিং, খাতোৱাল চেতিয়া, চাংচাই, ইত্যাদি বংশৰ ওপৰি পুৰুষ সকলক‌ চুকাফাই‌ ওচৰৰ চুতীয়া গাঁও মাৰি অনা লোক। আহোম ৰজা চুতুফাকো চাফ্ৰাই নৈৰ ওচৰত চুতীয়া লোক এইখিনিয়ে বধ কৰিছিল।‌ ১৫২৩ চনত চুতীয়া ৰাজ্যৰ ডিব্ৰু অঞ্চলত প্ৰৱেশ কৰি আহোম সেনাই গড় সাজিছিল। চুতীয়া ৰাজ্য দখৰ‌ কৰাৰ পাছত ১৫২৬ চনত দিহিঙীয়া গোহাঁই পদবী সৃষ্টি কৰা হয়। চুতীয়া বিদ্ৰোহৰ ফলত ডিব্ৰুগড়ত নতুন এখন প্ৰদেশ(''মৌঙ-তিফাও'') গঠন কৰি ১৫২৭ত চাওলুং চুলিঙক শাসনকৰ্তা হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয়। Thermo luminescence (TL) পদ্ধতিৰে ডিব্ৰুগড়ৰ মৌৰামৰা দৌলৰ ওপৰত কৰা datingৰ অনুসৰি ইটাৰ দৌলটো ১৩-১৪ শতিকাৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ দিনত নিৰ্মিত&lt;ref&gt;Saikia, R.R,&quot;Chronological and Archaeometric Evaluation of Bricks from Archaeological Sites of Upper Assam, Northeast India: Estimation of the Firing Temperature and Civilization History&quot;, p.17&lt;/ref&gt;। গতিকে এই সকলো তথ্যৰ ভিত্তিত গম পোৱা যায় যে প্ৰায় গোটেই খন ডিব্ৰুগড় জিলাই চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল।

* [[তিনিচুকীয়া জিলা]]: তিনিচুকীয়া জিলাৰ অধিকাংশ ভূমি চুতীয়া ৰাজ্যৰ অন্তৰ্গত আছিল যদিও পূব দিশৰ এটা অংশ মৰাণ মুখিয়াল আৰু আহোম ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল। চুতীয়া ৰাজ্য দিহিং নৈৰ পশ্চিম পাৰে বিস্তৃত আছিল বুলি জনা যায়। সেই সময়ত দিহিং নৈ বৰ্তমানৰ সুতিতকৈ কেই কিলোমিটাৰমান পশ্চিমলৈ বৈ গৈছিল। পেঙেৰী, ডিগবৈ, জয়পুৰ, তিপাম, ইত্যাদি অঞ্চল দিহিঙৰ পূবত আছিল। এই অঞ্চল সমূহ বৃটিছৰ দিনৰ লৈকে হাবি অৰণ্যৰে ভৰি আছিল য'ত মৰাণ লোক সকলে হাবি কাটি ঝুম খেতি কৰিছিল আৰু সময়ে সময়ে আহোম ৰজা সকলক অৰণ্যৰ সামগ্ৰী যোগান ধৰিছিল। তিনিচুকীয়াৰ শদিয়া সেই সময়ত &quot;সধয়াপুৰ&quot; বুলি জনাজাত আছিল আৰু সধয়া বা চুতীয়া ৰাজ্যৰ ৰাজধানী আছিল। আহোম বুৰঞ্জীৰ মতে শদিয়াৰ দক্ষিণৰ অঞ্চলতো চুতীয়া সেনাপতি বুঢ়া বৰুৱা (আহোম ভাষাত &quot;থাওমান&quot;) বোলা এজনে শাসন কৰিছিল যিজনে‌ আহোমৰ বিৰুদ্ধে ১৫২৩ চনৰ ডিব্ৰুগড় ৰণত ভাগ লৈছিল। ১৫২৪ত চুতীয়া ৰাজ্যৰ পতন হয় আৰু তিনিচুকীয়া জিলাৰ সমগ্ৰ ভূমি আহোম ৰাজ্যৰ অধীনলৈ আহে। আহোমৰ শদিয়া খোৱা গোহাঁয়ে (আহোম ভাষাত &quot;থাওমুঙ বʼঙেন&quot;) শদিয়া অঞ্চল শাসন কৰিবলৈ লয়। শদিয়াৰ দক্ষিণৰ বৰডোমছা অঞ্চলত আহোমৰ হাটখোৱা গোহাঁই (আহোম ভাষাত &quot;থাওমুঙ বʼক্লাং&quot;) বিষয়াই লোণৰ হাটৰ অধিকাৰী হয়।

* [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ-]][[চৰাইদেউ জিলা]]: যিহেতু দিহিং নৈ চুতীয়া ৰাজ্যৰ দক্ষিণ পাৰৰ সীমা আছিল,‌ সেই সময়ৰ দিহিং নৈৰ সুঁতিৰ উত্তৰ পাৰৰ ভূমি‌ চুতীয়া ৰাজ্যতে আছিল। সেই অঞ্চলত আজিৰ দিনৰ শিৱসাগৰ আৰু চৰাইদেউ জিলাৰ উত্তৰ অংশ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। বুৰঞ্জী সমূহৰ পৰা জনা যায় যে চুতীয়া ৰজা এজনে আহোম ৰজা‌ চুতুফাক নাওখেল চাবলৈ চাফ্ৰাই নৈ লৈ আমন্ত্ৰিত কৰিছিল, গতিকে চাফ্ৰাই নৈ অঞ্চলতো হয়টো দুয়ো ৰাজ্যৰ সীমান্ত অঞ্চল আছিল। চাফ্ৰাই নৈ বৰ্তমান চৰাইদেউ জিলাৰ উত্তৰ অংশত অৱস্থিত।

===অৰুণাচলৰ ভয়াম আৰু পাহাৰীয়া অঞ্চল===

টাই ভাষাৰ &quot;আহোম বুৰঞ্জী&quot; গ্ৰন্থ খনত উল্লেখ থকাৰ মতে পূৰ্বৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ সীমান্তৰ অঞ্চলৰ খামজাং প্ৰদেশৰ নঙাখাম নামৰ নৰা মুখিয়াল এজনে ১৭৭৫ চনত চুতীয়া সকলক লগত লয় হাটখোৱা গোহাঁইৰ বিৰুদ্ধে বিদ্ৰোহ কৰিছিল আৰু পৰাস্ত হৈ দিহিং/নামজিন নৈ পাৰ হৈ পূৰবৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ পাহাৰীয়া অঞ্চলত আশ্ৰয় লৈছিল&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, Ahom Buranji, p.331&lt;/ref&gt;। বুৰঞ্জীৰ পৰা জনা যায় যে খামজাং প্ৰদেশ পাটকাই পৰ্বতৰ‌ নং-খেও-য়ং(Lake of no return) অঞ্চলত অৱস্থিত আছিল। গতিকে ধৰিব পাৰি যে চুতীয়া ৰাজ্য এসময়ত সেই অঞ্চলৰ লৈকে বিয়পি আছিল।

===নামনি অসমৰ‌ অঞ্চল===

ৰত্ননাৰায়ণ ৰজাই ৰাজ্য বিস্তাৰৰ তথ্য ৰজা দুৰ্লভনাৰায়ণৰ শদিয়া-চেপাখোৱা তামৰ ফলিত(১৫২৮ চনৰ) পোৱা যায়। এই ফলিত উল্লেখ কৰা মতে ৰজা দুৰ্লভনাৰায়ণৰ পিতৃ আছিল ৰজা ধৰ্মনাৰায়ণ আৰু ধৰ্মনাৰায়ণৰ পিতৃ ৰত্ননাৰায়ণে এসময়ত কমতাপুৰৰ লৈকে নিজৰ ৰাজ্য বিস্তাৰ কৰিছিল। ভূমিদানৰ ফলিখনত উল্লেখ আছে&lt;ref&gt;Barua, Swarnalata, Chutia Jatir Buranji, p.587&lt;/ref&gt;,
{{Quote|text=&quot;একোহভূ্ৎ কমতাপুৰে নৰপতি ভূপাল-ৱাৰাৰ্চ্চিতঃ &lt;br /&gt;
কন্দৰ্প-প্ৰতিপক্ষ-লক্ষ-ৱিজয়ী শ্ৰী ৰত্ননাৰায়ণঃ।।&quot;}}

অৰ্থাৎ এজন হৈছিল (একোহভূৎ) কমতাপুৰৰ ৰজা (কমতাপুৰে নৰপতি), যি জন আছিল &quot;ভূপাল সমূহৰদ্বাৰা অৰ্চিত&quot;(ভূপাল-ৱাৰাৰ্চ্চিত) আৰু &quot;কামদেৱৰ(আন এটা নাম কন্দৰ্প) শত্ৰুৰ বিৰুদ্ধে বিজয়ী&quot; (কন্দৰ্প-প্ৰতিপক্ষ-লক্ষ-ৱিজয়ী) শ্ৰী ৰত্ননাৰায়ণ।&lt;ref&gt;ৰত্ননাৰায়ণৰ আন এটা নাম সত্যনাৰায়ণো আছিল। এই কথা ঘিলামৰা অঞ্চলৰ বৰমূৰ্তিয়া বিলৰ তাম্ৰপত্ৰৰ পৰা জানিবলৈ পোৱা যায়। ফলিখনৰ মতে ১৩৯২ খ্ৰীষ্টাব্দত সুৰ-ৰিপু(অসুৰ) বংশৰ সধয়াপুৰৰ ৰজা নন্দিশ্বৰৰ পুত্ৰ সত্যনায়াণে ব্ৰাহ্মণক ২০০ পুৰা(৮০০ বিঘা) মাটি দান কৰিছিল। তেওঁৰ পুত্ৰ(আত্মজ) ধৰ্মনাৰায়ণ ৰজাই ফলিখনৰ নবীকৰণ কৰিছিল। গতিকে ইয়াৰ পৰা বুজিব পাৰি যে ধৰ্মনাৰায়ণ ৰজাৰ পিতৃ ৰত্ননাৰায়ণৰ আন এটা নাম সত্যনাৰায়ণ আছিল। উল্লেখযোগ্য যে ১৫০ বছৰ আগতে গৌৰীনায়াৰণ/ৰত্নধ্বজপালেও নিজৰ পুত্ৰ শিৱনাৰায়ণৰ লগত কমতেশ্বৰ ৰজা সন্ধয়াৰ ৰাজকুমাৰীক বিয়া কৰাই কমতা ৰাজ্যৰ লগত বন্ধুত্ব স্থাপন কৰিছিল। সম্ভৱতঃ এই কমতা ৰাজবংশ নাইকীয়া বা দুৰ্বল হৈ যোৱা ফলতে চুতীয়া ৰজা সত্যনাৰায়ণে কমতা ৰাজ্য নিজৰ অধীনলৈ আনিছিল।&lt;/ref&gt;

[[File:Another section of the palace.jpg|thumb|চুতীয়া দুৰ্গ ভীষ্মক নগৰৰ ইটাৰ গড়ৰ এক অংশ]]

==যোগিনী তন্ত্ৰত উল্লেখ==

১৬ শতিকাৰ আগভাগত লিখা‌ যোগিনী তন্ত্ৰত কামৰূপৰ বিভিন্ন অঞ্চল আৰু ৰাজকীয় শক্তিসমূহৰ বৰ্ণনা কৰা হৈছে। ইয়াত “সৌমাৰ”, “কূবাচ”, “যৱন” আৰু “প্লৱ” নাম উল্লেখ আছে—

{{quote|পূৰ্বভাগে চ সৌমাৰঃ কূবাচ‌ পশ্চিমে‌তথা ।&lt;br&gt;দক্ষিণে যৱনসদ্ উত্তৰে প্লৱ এব চ ॥&lt;br&gt;&lt;br&gt;এবমেব মহাদেৱি তে সৰ্বে কামৰূপকাঃ ।&lt;br&gt;
এবং তে কথিতং দেবি সৌমাৰচৰিতং হি তৎ ॥}}

অৰ্থাৎ পূৰ্বে সৌমাৰ, পশ্চিমে কূবাচ, দক্ষিণে যৱন আৰু উত্তৰে প্লৱ — এইসকল কামৰূপ অঞ্চলৰ অন্তৰ্গত বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে। গ্ৰন্থখনৰ পাচৰ অংশ সমূহত &quot;কুবাচ&quot;ক [[কোচ ৰাজ্য|কোচ]], &quot;সৌমাৰ&quot;ক [[আহোম ৰাজ্য|আহোম]] আৰু &quot;যৱন&quot;ক [[বংগ চুলতানী|মুছলমান]]/[[মোগল সাম্ৰাজ্য|মোগল]] বুলি চিনাক্ত কৰা হৈছে। এই অনুসৰি ইতিহাসবিদ সকলে “প্লৱ/প্লব” শব্দটোৱে সেই সময়ৰ  উত্তৰ ভাগত ৰাজত্ব কৰি থকা পাল বংশীয় চুতীয়া ৰাজ্যক বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰিছে বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছে।

==ইতিহাস==

===ৰাজ্য প্ৰতিষ্ঠা===

চুতীয়া ৰাজ্যৰ প্ৰতিষ্ঠা আৰু পতনৰ কথা কেইবাখনো বুৰঞ্জীত পোৱা যায় যেনে দেওধাই অসম বুৰঞ্জী, অসম বুৰঞ্জী (SM), ইত্যাদি। সকলো বুৰঞ্জীৰ তথ্য সসূহ প্ৰায় একেই। বৃটিছ বিষয়া ''ET Dalton‌'' আৰু ''W.B.Brown''ৰ অনুসৰি একেবোৰ আখ্যান কিম্বদন্তি ৰূপত [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিচিং]] আৰু [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]] লোকৰ মাজতো প্ৰচলিত আছিল।&lt;ref&gt;{{cite book
 |last=Brown
 |first=W.B.
 |title=An Outline Grammar Of The Deori Chutiya Language
 |publisher= Assam Secretariat Printing Office
 |location=Shillong
 |year=1895
 |pages=75, 84
 |quote=&quot;..as it agrees in all particulars with the traditions,I have elsewhere met with, it may merely be a compilation from them..These traditions are preserved among the Miris, the Deoris, who were the Chutiya priests (and amongst whom alone remnants of the ancient language and customs of the race are still preserved), and by some few of the Chutiyas who now call themselves Hindu Chutiyas... I have heard from them(Deoris) the story of how the Chutiya princess Sadhuni was won by the young archer (Niti Pal)... Probably enquiry would show that the other incidents of the chronicle are preserved as traditions among the Deoris in a similar modified form.
}}&lt;/ref&gt; দেউধাই বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা মতে আনুমানিক ১১৮৭ চনত চুতীয়া সকলে বিভিন্ন সৰু সৰু ৰাজ্য(বা বৃহৎ গাঁও) গঠন কৰি বাস কৰি আছিল।&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.193&lt;/ref&gt; তাৰ ভিতৰতে স্বৰ্ণগিৰি নামৰ ৰাজ্য খনত বীৰপাল নামৰ এজন লোক ৰজা হৈ আছিল। বীৰপালৰ ৰাজ্যত ৬০ টা যৌথ পৰিয়ালৰ লোকে বাস কৰিছিল, অৰ্থাৎ প্ৰায় ৬০০০ লোক।&lt;ref&gt;Dutta, Sristidhar, &quot;The Mataks and their kingdom&quot;, p.45. &quot;Morans, Borahis, Kacharis and Chutias were the main tribes in the Matak community. As all of them were Bodos in origin, they had a common living pattern too. They lived in joint families. The number of members in a joint family sometimes exceeded one hundred.&quot;&lt;/ref&gt; ইয়াৰ পিছত চুবুৰীয়া চুতীয়া লোকসলক পৰাস্ত কৰি তেওঁ 'গয়াপাল' নাম লৈছিল। শদিয়াক তেওঁ চুতীয়া ৰাজ্যৰ ৰাজধানী পাতিছিল। তেওঁক খুন্ত ৰজা বুলিও জনা‌ গৈছিল।&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.202&lt;/ref&gt;

ত্ৰয়োবিংশ শতিকাৰ আগভাগত [[আহোম]]সকলে অসমত তেওঁলোকৰ ৰাজ্য স্থাপন কৰিবৰ সময়ত উজনি অসমত চুতীয়াসকলেই আটাইতকৈ শক্তিশালী আছিল। চুতীয়া সকলৰ মাজত বুৰঞ্জী লিখাৰ প্ৰথা নথকাৰ বাবে তেওঁলোকৰ আটাইবোৰ ৰজাৰ নাম জনা নাযায়। দেওধাই অসম বুৰঞ্জীৰ মতে বাৰ শতিকাৰ মাজভাগৰ পৰা ষোল্ল শতিকাৰ আগভাগলৈকে মুঠ দহজন চুতীয়া ৰজাই ৰাজত্ব কৰিছিল। নোই ইলিয়াছ চাহাবৰ &quot;হিষ্ট্ৰী অৱ দা শ্বান্‌ছ&quot; গ্ৰন্থৰ মতে আহোম ৰাজ্যৰ প্ৰতিষ্ঠাপক [[চুকাফা]]ৰ সমসাময়িক চুতীয়া ৰজা কোছীৰ আগতে তেওঁৰ বংশৰ চৌত্ৰিশজন ৰজাই ৰাজত্ব কৰিছিল। তালৈ চাই কোনো কোনো পণ্ডিতে চুতীয়াসকলে খ্ৰীষ্টীয় সপ্তম শতিকামানতে ৰাজ্য স্থাপন কৰিছিল বুলি অনুমান কৰে।&lt;ref name=&quot;বুৰঞ্জী&quot;&gt;{{cite book | title=মাধ্যমিক অসম বুৰঞ্জী | author=ড: স্বৰ্ণলতা বৰা | pages=১৮৪-১৯০ | isbn=81-85905-11-8}}&lt;/ref&gt;

===ৰাজ্য বিস্তাৰ===

বীৰপালৰ পুত্ৰ আছিল ৰত্নধ্বজপাল বা গৌৰীনাৰায়ণ। তেওঁ নিজৰ বাহু বলেৰে উজনি অসমৰ সকলো চুতীয়া ৰাজ্য (যেনে ৰঙ্গালগিৰি, স্বেতাগিৰি, চন্দ্ৰগিৰি, ধৱলগিৰি, নীলগিৰি, ইত্যাদি) একত্ৰিত কৰি বৃহৎ চুতীয়া ৰাজ্য গঠন কৰিছিল&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.194&lt;/ref&gt;। সেই সময়ত প্ৰায়বোৰ ৰাজ্যৰ ৰাজধানী পাহাৰীয়া বা পাহাৰৰ দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলত পতা হৈছিল। উদাহৰণস্বৰূপে আহোমৰ চৰাইদেউ পৰ্বত, কছাৰীৰ ডিমাপুৰ/মাইবাং, কোচৰ চিকণা পৰ্বত, ইত্যাদি। পাছলৈ চুতীয়া ৰাজ্যৰ নগৰ যেনে চন্দনগিৰি(আজিৰ দিনৰ ৰুক্মিণীনগৰ), ভীষ্মকনগৰ, ইটানগৰ, ইত্যাদি সকলো পাহাৰৰ‌ দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলতে নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। ইয়াৰ ওপৰিও জনা যায় যে আগৰ দিনত‌ উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ বহুতো জনগোষ্ঠীৰ লোকে পাহাৰৰ দাতিকাষৰীয়া বা‌ ওখ অঞ্চলত স্থায়ী ভাৱে থাকি ভৈয়ামত খেতি কৰিছিল।&lt;ref&gt;উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ বহুতো জনগোষ্ঠীৰ লোকে খেতিৰ অনুসৰি ভৈয়াম আৰু পাহাৰ দুয়ো অঞ্চলতে জীৱন নিৰ্বাহ কৰিছিল।‌ প্ৰায়বোৰ লোকে তেতিয়াৰ দিনত আহু আৰু বাও ধানৰ খেতি কৰিছিল। শালি‌ কৰিলেও বেছি পৰিমাণে কৰা‌ নাছিল। বছৰৰ আৰম্ভণিতে আহু ধানৰ খেতি কৰি চপাই মেলি, বাও বা শালি খেতি কৰি বাৰিষাৰ বানৰ পৰা ৰোধ পাবলৈ বা বাৰিষাৰ বেমাৰ আজাৰ নহ'বলৈ পাহাৰৰ দাতিৰ‌ স্থায়ী অঞ্চল বোৰলৈ ঘূৰি গৈছিল। বৰাহী সকলে সেইবাবেই হয়টো চুকাফাক চৰাইদেউ পৰ্বতত থাকিবলৈ উপদেশ দিছিল। কালিকা পুৰাণৰ মতে দিক্কৰবাসিনী পীঠও বছৰৰ কেইবামাহ ধৰি পানীৰ তলত ডুব গৈছিল। কিছু লোকে হয়টো সেই সময়ত ভৈয়ামত স্থায়ী ৰুপে থাকি খেতি কৰিছিল আৰু সময়ত পাছলৈ বাকী লোকেও ভৈয়ামত স্থায়ী গাঁৱ পাতি থাকিবলৈ লৈছিল। বৰাহী চুতীয়া সকলৰ দুই শ্ৰেণী: চাং আৰু বাম বৰাহী হয়টো ইয়াৰে চিন। চুতীয়া ৰজা সকলে ব্ৰাহ্মণক ভূমিদানো‌ সম্ভৱতঃ এই কাৰণতে কৰিছিল যাতে চুতীয়া লোক সকলে ভৈয়ামত হিন্দু ধৰ্মত দিক্ষিত হৈ স্থায়ীভাৱে থাকিবলৈ লয়। পাছলৈ চুতীয়া  ৰাজ্যৰ পতনৰ ফলত পাহাৰীয়া অঞ্চলত বসতি নোহোৱাৰ বাবে বা সুৰক্ষাৰ ব্যৱস্থা/দূৰ্গ নোহোৱাৰ বাবে সেইবোৰ অঞ্চল পাহাৰীয়া জনজাতি সকলৰ হাতলৈ যায়। সেই কাৰণতে আহোম ৰাজ্যৰ দিনত পাহাৰীয়া জনজাতি বোৰে সঘনে ভৈয়ামৰ গাঁৱ লুণ্ঠন কৰিবলৈ ধৰে আৰু ইয়াৰ প্ৰতিৰোধৰ বাবে আহোম সকলে পছা প্ৰথা আৰম্ভ কৰে।&lt;/ref&gt; গতিকে এই সকলো কথাৰ পৰা জনা যায় যে পাহাৰীয়া দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলত থাকি ভৈয়ামত খেতি কৰা চুতীয়া সকলে মধ্যযুগৰ চুতীয়া ৰাজ্য প্ৰতিষ্ঠাৰ পাছৰে পৰা ক্ৰমান্বয়ে সুসংগঠিত ভাৱে ভৈয়ামতো‌ স্থায়ী ভাৱে থাকিবলৈ লয়। 

দেউধাই বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা &quot;চুতীয়াৰ কথা&quot;ৰ দ্বিতীয় আখ্যানৰ&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.201-202&lt;/ref&gt; মতে বীৰপালে কিৰাতনী দেৱীৰ আশীৰ্বাদত দুটা সোণৰ মেকুৰী আৰু দণ্ড-খাট লাভ কৰি চোট-হিন্দুৱান খুন্তৱান(চুতীয়া ৰাজ্যৰ) ৰজা হৈছিল আৰু শদিয়াত আছিল (&quot;পৰদিনা চৰুৰ ঢাকন গুচাই চালে, সোণৰ বিড়ালী দুটী পালে, দণ্ড-খাট পালে। সেইদিন ধৰি সকলৰে সোধ-পোছ দিন দিন ধৰি পালে। ছোট হিন্দুৱানৰ খুন্তৱানৰ ৰজা হ'ল। শদিয়াত সিটো ৰজা অবাক ৰূপে থাকে।&quot;)। কিছু লোকে এই &quot;চোট হিন্দুৱান&quot; শব্দটোৱে অৰুনাচলৰ উত্তৰ-পূবৰ ''হেঙদূৱান'' পৰ্বতমালাক বুজাবলৈ লিখা হৈছিল বুলি ক'ব খোজে। এইখন বুৰঞ্জীৰ পৰা বুজিব পাৰি যে বীৰপালৰ বসতি(স্বৰ্ণগিৰি চুতীয়া ৰাজ্য) শদিয়া অঞ্চলতে আছিল। দেউধাই বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা চন্দ্ৰগিৰি নামৰ চুতীয়া ৰাজ্য খনো বৰ্তমান শদিয়াতে অৱস্থিত আছিল। এইখন পাছলৈ স্বৰ্ণগিৰিৰ চুতীয়া ৰজা ৰত্নধ্বজপালে নিজৰ অধীনলৈ আনি বৃহৎ চুতীয়া ৰাজ্য গঠন কৰিছিল। চন্দ্ৰগিৰি অঞ্চলতে নীতিপালে আহোম ৰজাৰ লগত যুদ্ধ কৰিছিল, যাৰ বাবে তেওঁক &quot;চন্দ্ৰ নাৰায়ণ&quot; বুলিও কোৱা হৈছিল&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.200&lt;/ref&gt;। গোপাল চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ টাই ভাষাৰ বুৰঞ্জীত এই অঞ্চলটোক &quot;দৈ-চন্দন&quot;(টাই ভাষাত দৈ=পাহাৰ) কোৱা হৈছে। ৰানী সাধনীয়ে এই অঞ্চলতে প্ৰাণ ত্যোগ কৰিছিল। ৰত্নধ্বজপালে বস কৰা ৰাজ্য স্বেতাগিৰি সম্ভৱত বৰ্তমান লখিমপুৰ জিলাত আছিল কাৰণ এই ৰাজ্য দখল কৰা পাছতে তেওঁ বৰ্তমান মাজুলীত নিজৰ ৰাজধানী হিচাপে &quot;ৰতনপুৰ&quot; নামৰ এখন নগৰ গঠন কৰিছিল&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.193&lt;/ref&gt; । &quot;ঢোল বাই ক'ত? ৰতনপুৰত। খোল বাই ক'ত? ৰতনপুৰত&quot;, এই বিখ্যাত পুৰণি গীতটো চুতীয়া ৰাজধানী ৰতনপুৰক লৈয়ে সৃষ্টি কৰা হৈছিল। এই ৰতনপুৰতে পাছলৈ নৱ-বৈষ্ণৱ ধৰ্মৰ সত্ৰ এখনো স্থাপন কৰা হৈছিল। পৰবৰ্তী কালত ৰত্নধ্বজপালে নিজৰ ৰাজধানী শদিয়াত স্থায়ী ৰূপে গঠন কৰিছিল&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.193&lt;/ref&gt;। ইয়াৰ পাছত ৰত্নধ্বজপালে মধ্য অসমৰ পিনৰ ন্যায়পাল নাম এজন ৰজাক লগত যুদ্ধ কৰিবলৈ মন কৰিলে, কিন্তু ৰজা জনে নিজৰ জীয়ৰী ৰত্নপাললৈ দি মিত্ৰ কৰিলে। E.T.Daltonয়ে পোৱা বুৰঞ্জীৰ অনুসৰি ইয়াৰ পাছত ৰত্নধ্বজপালে ৰাজ্যৰ পাহাৰৰ দাতিকাষৰীয়া অঞ্চল সমূহত একেই শাৰীতে কেইবাটাও দুৰ্গ নিৰ্মাণ কৰিছিল, ডাঙৰ পুখুৰী খন্দাইছিল আৰু মন্দিৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।&lt;ref&gt;{{cite book
 |last=Brown
 |first=W.B.
 |title=An Outline Grammar Of The Deori Chutiya Language
 |publisher= Assam Secretariat Printing Office
 |location=Shillong
 |year=1895
 |pages=75, 84
 |quote=&quot;Returning with his bride to his chosen seat of government, he sought no further extension of his dominions, bur directed his whole attention to the improvement of what he had acquired and to the consolidation of his power. He built a line of forts along the foot of the hills, probably rk restrain the hungry barbarians, his former countrymen; made large tanks and founded temples.&quot;}}&lt;/ref&gt; বাৰ-ভূঞাৰ ইতিহাসৰ মতে ৰত্নধ্বজপাল আৰু তেওঁৰ পুত্ৰ বিজয়ধ্বজপালৰ মধ্যঅসমৰ ৰৌতা-তেমনীৰ বাৰ-ভুঞা সকলৰ লগত যুদ্ধ হয়। ফলত ৰত্নধ্বজপালে বাৰভূঞা সকলক কৰা শোধাইছিল। পাছলৈ বিজয়ধ্বজপালৰ দিনত বন্ধুত্ব স্থাপন হৈছিল।&lt;ref&gt;Bhuyan, Nakul Chandra, &quot;Bara-Bhuyan&quot;,p.7&lt;/ref&gt;

আহোম সকলৰ বুৰঞ্জীত উল্লেখ থকাৰ মতে চুকাফা ৰাজকুমাৰ মাও-লুং দেশত থাকোতে অসমত পাছখন ৰাজ্য আছিল: চুতীয়া, কমতেশ্বৰ, কছাৰী, বৰাহী আৰু মৰাণ। চুকাফাই চৰাইদেউত ৰাজধানী পতাৰ আগতে বাটত বহুতো চুতীয়াক লগ পাইছিল&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Satsari Buranji, p.4&lt;/ref&gt;। যিহেতু চুকাফাই চৰাইদেউত নগৰ গঢ়া আগতে নামৰুপ, তিপাম, অভয়পুৰ, হাবুং, শিমলুগুৰি আৰু চনটক বাস কৰি আহিছিল। গতিকে এইবোৰ অঞ্চলৰে কিছুমান জেগাত চুতীয়া সকলৰ বসতি আছিল বুলি ধৰিব পৰা যায়। বহুতো চুতীয়া পৰিয়াল (যেনে চোম-চিৰিং, চাংচাই, খাতুৱাল চেতিয়া, ইত্যাদি) চুকাফাৰ দিনতে আহোম জাতিত অন্তৰ্ভুক্ত হৈ বিলীন হৈ গৈছিল&lt;ref&gt;Goswami, Hemchandra, Purani Asam Buranji, p. 23, 25&lt;/ref&gt;। এই সকলো তথ্যৰ পৰা ধৰিব পাৰি যে ১২-১৩ শতিকাত চুতীয়া ৰাজ্য সেই সময়ত লখিমপুৰ, ডিব্ৰুগড় অঞ্চলৰ পৰা শদিয়া আৰু অৰুণাচলৰ সীমান্ত অঞ্চলৰ লৈকে বিয়পি আছিল। 

===কমতা ৰাজ্যৰ লগত বৈবাহিক সম্পৰ্ক===
ৰত্নধ্বজপালৰ পুত্ৰ বিজয়ধব্বজ ডাঙৰ হোৱাত ৰজাই চুতীয়া ৰাজ্যৰ পশ্চিমৰ কমতা ৰাজ্যৰ ৰজা লৈ কটকী পঠিয়াই কন্যা এজনী বিচাৰে। কিন্তু ৰত্নধ্বজপালৰ প্ৰস্তাৱ গ্ৰহণ নকৰি কমতা ৰজাই কটকী মন্ত্ৰী বিজয় সেনৰ আগত ৰত্নধ্বজলৈ‌ কৈ‌ পঠালে-&quot;যদি ৰজা‌ আহি নিয়ে তেহে দিব পাৰো&quot;। কমতেশ্বৰৰ‌ এই বাৰ্তাত ৰত্নধ্বজপালে অপমান বোধ কৰি পাত্ৰ-মন্ত্ৰীসকলৰ লগত আলোচনা কৰি কমতা ৰাজ্য আক্ৰমণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়। এই আক্ৰমণৰ পূৰ্ব প্ৰস্তুতি হিচাবে সৈন্য-সামন্ত, ৰচদ-পাতি‌ সংগ্ৰহৰ ব্যৱস্থা কৰাৰ উপৰিও বত্নধ্বজপালে তেওঁৰ ৰাজধানীৰ পৰা কমতা ৰাজ্যৰ ৰাজধানীলৈ এটা আলিবাটৰ বান্ধিবলৈ আৰু এই বাটৰ‌কষত এদিনৰ অন্তৰে অন্তৰে তেওঁৰ সৈন্য‌বাহিনীয়ে জিৰণি ল'বলৈ একো একোখন নগৰ/কোঠ নিৰ্মাণ কৰিবলৈ বিজয়সেন মন্ত্ৰীক আদেশ দিয়ে। বিজয়সেনে কাম সম্পূৰ্ণ কৰি ৰজাক জনাই আৰু ৰজাই জয়ধ্বজ মন্ত্ৰীক শাসনৰ দায়িত্বত‌ থৈ নিজে কমতা ৰাজ্যলৈ অগ্ৰসৰ হয়। চুতীয়া ৰজাৰ এই অভিযানৰ কথা গম পাই কমতেশ্বৰ শঙ্কিত হয় আৰু পাত্ৰমন্ত্ৰী সকলৰ লগত আলোচনা কৰি সন্ধিৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়ালে আৰু নিজৰ সকলোতকৈ সুন্দৰী কন্যাক ৰাজযোগ্য যৌতুকেৰে সৈতে ৰত্নধ্বজৰ‌ পুত্ৰ বিজয়ধ্বজলৈ বিয়া দিলে।

===গৌড় ৰাজ্যৰ লগত মিত্ৰতা===

কমতা ৰাজ্যৰ লগত বৈবাহিক সম্পৰ্ক স্থাপন কৰাৰ পিছত ৰত্নধ্বজপালে গৌড় ৰজাৰ লগত সখি সম্বন্ধ স্থাপন কৰিবলৈ মন মেলিলে। সেই সময়ত গৌড় তুৰ্কী মুছলমান সকলৰ শাসনাধীন আছিল। চুতীয়া বুৰঞ্জীত গৌড় ৰজাক পাৎসা আৰু তেওঁৰ মন্ত্ৰীক বৰ উজিৰ কৈছে কিন্তু এইখিনি লেখক জনে লগাই দিয়া গৌড় অঞ্চলৰ পাছৰ দিনত প্ৰচলিত উপাধিও হ'ব পাৰে। গৌড় ৰাজ্যৰ লগত বন্ধুত্ব স্থাপন কৰি পৰবৰ্তী কালছোৱাত গৌড়েশ্বৰে ৰত্নধ্বজপাললৈ গঙ্গাজল আৰু ৰত্নধ্বজপালে গৌড়েশ্বৰলৈ পৰশুৰাম কুণ্ডৰ জল আদান-প্ৰদান কৰি থাকিবলৈ এটা বুজাপৰালৈ আহিছিল। তদুপৰি চুতীয়া ৰজাই এটি পুত্ৰ শিক্ষা লাভৰ অৰ্থে গৌড় ৰাজ্যত ৰাখিছিল আৰু গৌড়েশ্বৰৰ পুত্ৰ ও চুতীয়া ৰাজ্যলৈ আহিছিল। কিন্তু দূৰ্ভাগ্যজনকভাৱে চুতীয়া ৰজাৰ পুত্ৰ জনৰ মৃত্যু ঘটিছিল।

===চুতীয়া ৰজাৰ কমতাপুৰ বিজয়===
১৩-১৪ শতিকাত গৌড়ৰ মুচলমান ৰজাসকলে কেইবা বাৰো কমতা ৰাজ্য আক্ৰমণ কৰিছিল, যাৰ ফলত ৰাজ্যখন দুৰ্বল হৈ পৰিছিল। ১৪ শতিকাৰ অন্তিমটো দশকত ঘিয়াছুদ্দিন আজম শ্বাহে কামৰূপ-কমতা অঞ্চল আক্ৰমণ কৰে। তেওঁৰ ৰাজত্বকালৰ কামৰুপ অঞ্চললৈ পূৰ্বমুখী সামৰিক অভিযানৰ প্ৰমাণ পোৱা বʼকুৰ এখন শিলালিপিত পোৱা যায়&lt;ref&gt;Owahedur Zaman, &quot;Study on the Persian Inscriptions discovered in Assam,p.5, &quot;This stone slab inscription is from the time of Ghiyasuddin Azam Shah (ruled from 1389 A.D. to 1410 A.D). It was discovered in Boko of Kamrup district which was issued by Sultan Ghiyasuddin Azam Shah in 1389 A.D. It seems that he extended his sovereignty through Guwahati upto Boko area.&quot;&lt;/ref&gt;। এই আক্ফৰমণৰ ফলত পশ্চিম অসমত ৰাজনৈতিক অস্থিৰতা সৃষ্টি হৈছিল। 

সেইসময়তে পূব দিশত চুতীয়া ৰাজ্যখন শক্তিশালী হৈ উঠিছিল। ফল স্বৰূপত চুতীয়া ৰাজশক্তিয়ে পশ্চিম পিনে পাতনি মেলে। চুতীয়া ৰজা দুৰ্লভনাৰায়ণৰ ১৪২৮ চনৰ সত্যনাৰায়ণৰ (আন‌ এটা নাম ৰত্ননাৰায়ণ) তাম্ৰলিপিত উল্লেখ আছে যে তেওঁৰ‌ ককাক সত্যনাৰায়ণে (আন‌ এটা নাম ৰত্ননাৰায়ণ&lt;ref&gt;ৰত্ননাৰায়ণৰ আন এটা নাম সত্যনাৰায়ণো আছিল। এই কথা ঘিলামৰা অঞ্চলৰ বৰমূৰ্তিয়া বিলৰ তাম্ৰপত্ৰৰ পৰা জানিবলৈ পোৱা যায়। ফলিখনৰ মতে ১৩৯২ খ্ৰীষ্টাব্দত সুৰ-ৰিপু(অসুৰ) বংশৰ সধয়াপুৰৰ ৰজা নন্দিশ্বৰৰ পুত্ৰ সত্যনায়াণে ব্ৰাহ্মণক ২০০ পুৰা(৮০০ বিঘা) মাটি দান কৰিছিল। তেওঁৰ পুত্ৰ(আত্মজ) ধৰ্মনাৰায়ণ ৰজাই ফলিখনৰ নবীকৰণ কৰিছিল। গতিকে ইয়াৰ পৰা বুজিব পাৰি যে ধৰ্মনাৰায়ণ ৰজাৰ পিতৃ ৰত্ননাৰায়ণৰ আন এটা নাম সত্যনাৰায়ণ আছিল।&lt;/ref&gt;) সেই একে সময়ছোৱাতে (১৩৯০-১৪০০) “কমৰুপৰ শত্রু”ক পৰাস্ত কৰি কমতাপুৰত‌ নিজৰ শাসন প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। ভূমিদানৰ ফলিখনত উল্লেখ আছে,

{{blockquote|&quot;একোহভূ্ৎ কমতাপুৰে নৰপতি ভূপাল-ৱাৰাৰ্চ্চিতঃ&lt;/br&gt;
কন্দৰ্প-প্ৰতিপক্ষ-লক্ষ-ৱিজয়ী শ্ৰী ৰত্ননাৰায়ণঃ।।&quot;&lt;/br&gt;}}

অৰ্থাৎ এজন হৈছিল (একোহভূৎ) কমতাপুৰৰ ৰজা (কমতাপুৰে নৰপতি), যি জন আছিল &quot;ভূপাল সমূহৰদ্বাৰা অৰ্চিত&quot;(ভূপাল-ৱাৰাৰ্চ্চিত) আৰু &quot;কামদেৱৰ(আন এটা নাম কন্দৰ্প) শত্ৰুৰ বিৰুদ্ধে বিজয়ী&quot; (কন্দৰ্প-প্ৰতিপক্ষ-লক্ষ-ৱিজয়ী) শ্ৰী ৰত্ননাৰায়ণ। যদিও এই “শত্রু”ৰ স্পষ্ট পৰিচয় উল্লেখ কৰা হোৱা নাই, তথাপিও ইতিহাসবিদসকলে সাধাৰণতে ধাৰণা কৰে যে ই গৌড়ৰ মুচলমান সেনাবাহিনী অথবা কমৰুপৰ সিংহাসনৰ বাবে প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰা কোনো স্থানীয় ৰাজনৈতিক শক্তি হ’ব পাৰে, যাক চুতীয়া ৰজাই পৰাস্ত কৰিছিল। একেখন ফলিৰ তৃতীয় আৰু চতুৰ্থ শাৰীত ৰত্ননাৰায়ণৰ পুত্ৰ ধৰ্মনাৰায়ণ আৰু তেখেতৰ পুত্ৰ দুৰ্লভ নাৰায়ণৰ বিষয়ে উল্লেখ কৰা হৈছে। পাছৰ অংশত উল্লেখ কৰা মতে ১৪২৮ খৃষ্টাব্দত (১৩৫০ শক) ৰজা দুৰ্লভনাৰায়ণৰ আদেশত হাবুঙাধিপতি শ্ৰী বৃহৎ পাত্ৰয়ে ব্ৰাক্ষণক ৪০০ পুৰা(১৬০০ বিঘা) মাটি দান কৰিছিল।

[[File:Chutia Kingdom Map (at its greatest extent).jpg|thumb|চুতীয়া ৰজা সত্যনাৰায়ণৰ দিনৰ বৃহৎ চুতীয়া ৰাজ্য।]]


এইদৰে গৌড়ৰ সামৰিক চাপ আৰু কমৰুপ-কমতা অঞ্চলত সৃষ্টি হোৱা অস্থিৰতাৰ সুযোগ লৈ চুতীয়া শক্তিয়ে পশ্চিমলৈ বিস্তাৰ কৰি কমতাপুৰত নিজৰ আধিপত্য প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল বুলি বুজা যায়।&lt;ref&gt;&quot;The eastern region, whether it is called Sadhaya or Svadhaya as in the plates or Sadhiya or Sadiya as in Assamese chronicles and the western region of Kamatapura seems to be politically connected and the same Satyanarayana/Ratnanarayana might have held sway over both regions&quot;{{harvcol|Neog|1977|p=818}}&lt;/ref&gt;  ৰত্ননাৰায়ণ ৰজাই আনুমানিক ১৩০০‌ শতিকাৰ শেষৰ ভাগত কমতা ৰাজ্য দখল কৰি পুণৰ পুৰ্বৰ কামৰূপ ৰাজ্য গঠন কৰিবলৈ প্ৰয়াস কৰিছিল। 

====দুৰ্লভনাৰায়ণৰ পৰিচয় আৰু বিতৰ্ক====

ঐতিহাসিক তথ্যৰ অনুসৰি কমতা ৰাজ্যৰ &quot;দুৰ্লভনাৰায়ণ&quot; নামৰ এজন ৰজাই অসমীয়া কবি [[হেম সৰস্বতী]], [[হৰিবৰ বিপ্ৰ]], আদি বহু লেখকক পৃষ্ঠপোষকতা আগবঢ়াইছিল।&lt;ref&gt;হেম সৰস্বতীয়ে তেওঁৰ প্ৰহ্লাদ চৰিত গ্ৰন্থত দুৰ্লভনাৰায়ণৰ প্ৰশংসা কৰি লিখিছে—“কামতামণ্ডল দুৰ্লভ নাৰায়ণ নৃপবৰ অনুপাম”। এই শাৰীকেইটাৰ পৰা দুৰ্লভনাৰায়ণক কমতা মণ্ডলৰ অধিপতি আৰু সাহিত্য-সংস্কৃতিৰ পৃষ্ঠপোষক ৰজা হিচাপে বুজা যায়।&lt;/ref&gt; গুৰু চৰিতৰ বৰ্ণনা অনুসৰি কমতা-কামৰূপৰ ৰজা দুৰ্লভনাৰায়ণে কানৌজৰ পৰা অহা বহু ব্ৰাহ্মণ আৰু কায়স্থ ভুঞা পৰিয়ালক নিজৰ ৰাজ্যত আশ্ৰয় দি পূৰ্বাঞ্চলত বসতি স্থাপনৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল। [[শঙ্কৰদেৱ|শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱৰ]] পূৰ্বপুৰুষ সকলও এই স্থানান্তৰিত পৰিয়ালসমূহৰ মাজৰে এটা পৰিয়াল আছিল। এই পৰিয়ালসমূহক প্ৰথমতে উত্তৰ গুৱাহাটীৰ ওচয়ৰ লেঙামাগুৰি আৰু পাছলৈ নগাঁৱৰ তেম্বুৱানী-বান্ধা(ঢেমনী) অঞ্চলত বসতি দিয়া হৈছিল বুলি গুৰু চৰিতত উল্লেখ আছে।&lt;ref&gt;Baniprasanna Misra, ''Srimanta Sankara and His Times: Some Further Historical Probings'', Centre for Assamese Studies, Tezpur University, 2016, pp. 27–29.&lt;/ref&gt;

ইতিহাসবিদ মহেশ্বৰ নেওগে পৰৱৰ্তী কালৰ চৰিত-পুথি আৰু বৈষ্ণৱ পৰম্পৰাৰ ভিত্তিত শঙ্কৰদেৱৰ জন্ম-চন ১৪৪৯ খ্ৰীষ্টাব্দ বুলি গ্ৰহণ কৰিছিল আৰু এই অনুসৰি দুৰ্লভনাৰায়ণৰ ৰাজত্ব কাল ১৪ শতিকাৰ মধ্যভাগ বুলি অনুমান কৰিছিল। কিন্তু ২০১৬ চনত লিখা গৱেষণামূলক প্ৰবন্ধত ইতিহাসবিদ বাণীপ্ৰশন্ন মীশ্ৰই উপলব্ধ তথ্যসমূহ পুনৰ বিশ্লেষণ কৰি এই গণনাক নাকচ কৰে আৰু শঙ্কৰদেৱৰ জন্ম সম্ভৱতঃ খ্ৰীষ্টীয় ১৪৭৯–১৪৮৪ চনৰ ভিতৰত হৈছিল বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছে।&lt;ref&gt;Baniprasanna Misra, ''Srimanta Sankara and His Times: Some Further Historical Probings'', Centre for Assamese Studies, Tezpur University, 2016, pp. 19-20.&lt;/ref&gt; সেই অনুসৰি তেওঁ দুৰ্লভনাৰায়ণৰ শাসনকালো পুনৰ নিৰ্ধাৰণ কৰি চতুৰ্দশ শতিকাৰ শেষ ভাগৰ পৰা পঞ্চদশ শতিকাৰ প্ৰথম ভাগৰ মাজত হোৱাৰ সম্ভাৱনা প্ৰকাশ কৰিছে।&lt;ref&gt;Baniprasanna Misra, ''Srimanta Sankara and His Times: Some Further Historical Probings'', Centre for Assamese Studies, Tezpur University, 2016, pp.23&lt;/ref&gt;  

হেম সৰস্বতীয়ে দুৰ্লভনাৰায়ণক ‘‘কমতামণ্ডল’’ৰ ৰজা বুলি উল্লেখ কৰিছে।&lt;ref&gt;''প্ৰহ্লাদ চৰিত্ৰ''' উল্লেখ কৰিছে- &quot;কমতামণ্ডল দুলৰ্ভনাৰায়ণ নৃপবৰ অনুপম৷ তাহান ৰাজ্যত ৰুদ্ৰসৰস্বতী দেৱযানী কন্যা নাম৷৷ তাহান তনয় হেমসৰস্বতী ধ্ৰুৱৰ অনুজ ভাই৷&quot;&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;sarma&quot;&gt;{{cite book | title=অসমীয়া সাহিত্যৰ সমীক্ষাত্মক ইতিবৃত্ত | publisher=প্ৰতিমা দেৱী | author=ড: [[সত্যেন্দ্ৰনাথ শৰ্মা]] | authorlink=| year=১৯৯৬ | location=গুৱাহাটী | pages=৫৩-৫৪}}&lt;/ref&gt; প্ৰাচীন কামৰূপৰ তাম্ৰশাসন আৰু সংস্কৃত ৰাজনৈতিক পৰিভাষাত ‘‘মণ্ডল’’ শব্দটো এক আঞ্চলিক বা ৰাজনৈতিক পৰিসৰ বুজাবলৈহে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। আনহাতে, চুতীয়া তামৰ ফলিত দুৰ্লভনাৰায়ণৰে ‘‘সাধয়াপতি’’ বা সদিয়াৰ ৰজা বুলি পৰিচয় দিয়া দেখা নাযায়; তাৰ বিপৰীতে তেওঁৰ পূৰ্বপুৰুষ ৰত্ননাৰায়ণ ‘‘কমতাপুৰ’’ৰ ৰজা হৈছিল বুলিহে উল্লেখ কৰিছে। 

দুৰ্লভনাৰায়ণে পৃষ্ঠাপোষকতা আগ বঢ়োৱা আন এজন কবি হৈছে &quot;হৰিবৰ বিপ্ৰ&quot;। ইতিহাসবিদ মহেশ্বৰ নেওগে এইজন কবিকে ৰামানন্দ দ্বিজৰ &quot;শ্ৰী শ্ৰী বংশী গোপালদেৱ চৰিত&quot;ত উল্লেখ কৰা বংশীগোপালদেৱৰ ককাক হৰিবৰ বিপ্ৰ বুলি চিনাক্ত কৰিছে।&lt;ref name=&quot;ভৰালী&quot;&gt;{{cite book | title=এহেজাৰ বছৰৰ এশগৰাকী অসমীয়া | publisher=চিত্ৰলেখা পাব্লিকেশ্বন্‌ছ | author=ভৰালী, হেমন্ত কুমাৰ | year=২০০১ | location=গুৱাহাটী | pages=২৯৮-২৯৯}}&lt;/ref&gt; ৰচনাখনত হৰিবৰ বিপ্ৰক ''&quot;কুণ্ডিল গোষ্ঠীত জাত পুৰুষ সুন্দৰ / ব্যাঘ্ৰপিণ্ডা গ্ৰামেশ্বৰ মুখ্য পণ্ডিতৰ&quot;'' বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে, অৰ্থাৎ তেওঁক কুণ্ডিল বা চুতীয়া ৰাজধানী [[শদিয়া]] অঞ্চলৰ লোক আৰু ব্যাঘ্ৰপিণ্ডা গাঁৱৰ গ্ৰামেশ্বৰ বুলি কোৱা হৈছে।&lt;ref&gt;{{cite book |title=Harivara Vipra’s Babrubahnar Yuddha and Tamradhwajar Yuddha |editor=Birinchi Kumar Barua; Maheswar Neog |publisher=Gauhati University |year=1960 |page=}}&lt;/ref&gt; মহেশ্বৰ নেওগৰ মতে হৰিবৰ বিপ্ৰৰ ৰচনাত ‘‘চেতিয়া’’ শব্দৰ উল্লেখো পোৱা যায়। এই শব্দ কিছু ইতিহাসবিদে আহোম যুগৰ পৰৱৰ্তী সংস্কৰণত যোগ হোৱা বুলি ক'ব খোজে।&lt;ref&gt;{{cite book |last=Kakati |first=Banikanta |title=Aspects of Early Assamese Literature |publisher=Gauhati University |year=1953 |page=34}}&lt;/ref&gt; কিন্তু বুৰঞ্জী সমূহৰ পৰা দেখা যে এই ''চেতিয়া'' পদবী চুতীয়া ৰাজ্যতো আছিল&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K, &quot;Deodhai Buranji, p.16&lt;/ref&gt; আৰু চুহুংমুঙে চুতীয়া ৰাজ্য দখল কৰাৰ পাছৰ পৰাহে আহোম ৰাজ্যত প্ৰচলিত হৈছিল।&lt;ref&gt;S.K, &quot;Satsari Buranji, p.16&lt;/ref&gt;

&quot;কবিৰত্ন সৰস্বতী&quot;ৰ ৰচনাৰ পৰা জনা যায় যে তেওঁক দুৰ্লভনাৰায়ণৰ পুত্ৰ ইন্দ্ৰনাৰায়ণয়ে পৃষ্ঠা পোষকতা আগ বঢ়াইছিল। ইতিহাসবিদ বাণীপ্ৰশন্ন মীশ্ৰৰ মতে মাধৱদেৱৰ ভনীয়েক উৰ্বশীয়ে দহ বছৰ বয়সত (১৫২৬ শতিকাত)&lt;ref&gt;{{cite book 
|last=Misra 
|first=Baniprasanna 
|title=Deprovincialising Srimanta Sankaradeva 
|publisher=Centre for Assamese Studies, Tezpur University 
|year=2015 
|pages=24–25
}}&lt;/ref&gt; এই কবিজনৰ বংশৰ ৰামদাস আতাক বিয়া কৰাইছিল। ৰামদাস ৰত্ন সৰস্বতীৰ পাছৰ ষষ্ঠ প্ৰজন্মৰ পুৰুষ আছিল।&lt;ref&gt;{{cite book |last=Kakati |first=Banikanta |title=Aspects of Early Assamese Literature |publisher=Gauhati University |year=1953 |page=44}}&lt;/ref&gt; সেই অনুসৰি ইন্দ্ৰনাৰায়ণৰ শাসনকালও পঞ্চদশ শতিকাৰ প্ৰথমাৰ্ধৰ মাজভাগত (প্ৰায় ১৪২০–১৪৪০ খ্ৰীষ্টাব্দ) আছিল বুলি অনুমান কৰিব পাৰি।

এই সকলো তথ্যসমূহৰ ভিত্তিত কিছু গৱেষকে কমতা, কামৰূপ আৰু শদিয়া একেই ৰাজ শক্তিয়ে পৰিচালিত কৰিছিল বুলি ক'ব খোজে।&lt;ref&gt;&quot;The eastern region, whether it is called Sadhaya or Svadhaya as in the plates or Sadhiya or Sadiya as in Assamese chronicles and the western region of Kamatapura seems to be politically connected and the same Satyanarayana/Ratnanarayana might have held sway over both regions&quot;{{harvcol|Neog|1977|p=818}}&lt;/ref&gt; তথাপিটো কমতাপুৰৰ এই দুৰ্লভনাৰায়ণ আৰু চুতীয়া বংশৰ দুৰ্লভনাৰায়ণ‌ একে ব্যক্তি আছিল নে নাই, সেই বিষয়ে ইতিহাসবিদ সকলৰ মাজত বৰ্তমানেও একমত পোৱা নাযায়।

===ঘাৰমৰা সত্ৰ স্থাপন===

===চীনৰ লগত সম্পৰ্ক===

===চুতীয়া-আহোম যুদ্ধ===

* চুকাফাৰ দিনৰ সম্পৰ্ক

বুৰঞ্জী সমূহৰ মতে চুকাফাৰ‌ পুত্ৰৰ সময়ৰ পৰা চুতুফাৰ মৃত্যুৰ আগলৈকে আহোমসকলে চুতীয়া ৰাজ্যৰ সৈতে আন্তৰিক সম্পৰ্ক বজাই ৰাখিছিল।&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K, ''Satsari Assam Buranji'',p.9, &quot;Previously, since the time of one of Sukapha’s sons, there was alliance and coordial relations with the Chutia king&quot;&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bhuyan, SK, &quot;Assam Buranji(SM), p. 7&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;বৰবৰুৱা হিতেশ্বৰ- আহোমৰ দিন or A History of Assam under the Ahoms 1st edition 1981 Publication Board of Assam Guwahati page 32&lt;/ref&gt; চুতীয়া ৰজাৰ লগত সম্পৰ্ক ভাল থাকিলেও আহোম ৰজা সকলে চুকাফাৰ দিনৰ পৰাই মাজে মাজে সীমান্ত অঞ্চলৰ চুতীয়া গাঁও আক্ৰমণ কৰি মানুহ ধৰি লয় আনিছিল। তেনে কিছুমান পৰিয়ালৰ উদাহৰণ বুৰঞ্জী সমূহত পোৱা যায়, যেনে: চোম চিৰিং, খাতোৱাল চেতিয়া, চেঙচাই, ঘৰ পাতৰ, ইত্যাদি। 

* আহোম ৰজাৰ হত্যা 

১৪ শতিকাৰ পাছৰ ভাগত চুতীয়া সকলে আহোম ৰজা চুতুফাক চাফ্ৰাই নৈ লৈ আমন্ত্ৰিত কৰে, কিন্তু কিবা বিবাদ হোৱাত তাৰ পৰা ধৰি লয় গৈ হত্যা কৰে। বুৰঞ্জীসমূহত কিন্তু তেওঁৰ মৃত্যুৰ ধৰণ সম্পৰ্কে একে মত পোৱা নাযায়। কিছুমান বিৱৰণত উল্লেখ আছে যে তেওঁক এটা বলধ গৰুৱে গছকাই হত্যা কৰিছিল&lt;ref&gt;বৰবৰুৱা হিতেশ্বৰ- আহোমৰ দিন or A History of Assam under the Ahoms 1st edition 1981 Publication Board of Assam Guwahati page 32&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bhuyan, S K, Satsari Buranji,p.9&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bhuyan, SK, &quot;বাঁহগৰীয়া বৰগোহাঁই বুৰঞ্জী: দেওধাই অসম বুৰঞ্জী&quot;,p.90&lt;/ref&gt;, আন কিছুমানত আকৌ কোৱা হৈছে যে তেওঁক নাওতে হত্যা কৰা হৈছিল বুলি কোৱা হৈছে।&lt;ref&gt;Goswami, Hemchandra, &quot;Purani Assam Buranji, p.37&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Assam Buranji (SM), p.7&lt;/ref&gt; চুতুফাৰ লগত যোৱা সৈন্যবোৰ ৰাজধানীলৈ ঘূৰি আহি এই কথা সদৰি কৰে।&lt;ref&gt;বৰবৰুৱা হিতেশ্বৰ- আহোমৰ দিন or A History of Assam under the Ahoms 1st edition 1981 Publication Board of Assam Guwahati page 32&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Gait E.A. A History of Assam 2nd edition 1926 Thacker, Spink &amp; Co Calcutta page 81&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Barua Gunaviram Assam Buranji or A History of Assam 4th edition 2008 Publication Board of Assam Guwahati page 56&lt;/ref&gt; [[আহোম ভাষা]]ত লিখা &quot;আহোম বুৰঞ্জী&quot;ত চুতীয়াসকলে (''তিউৰা'' হিচাপে) চুতুফাক লৈ গৈ বধ কৰিছিল বুলি উল্লেখ কৰিছে যদিও কোনো চুতীয়া ৰজাৰ কথা‌ (ৰজা‌ বুজোৱা ''খুন'' শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা নাই) উল্লেখ কৰা নাই।&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, &quot;Ahom Buranji, p.48&lt;/ref&gt; চুতুফাৰ মৃত্যুৰ পাছত ১৩৭৬ চনৰ পৰা ১৩৮০ চললৈ আহোম ৰাজ্য অৰাজক হৈ‌ থাকে।&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra,&quot;Ahom Buranji&quot;,p.49, &quot;After the death of Sutuphaa, the country was in interregnum for four years.&quot;&lt;/ref&gt;। পৰবৰ্তী ৰজা ত্যাও খামটিয়ে চুতীয়া ৰাজ্য আক্ৰমণ কৰে যদিও একো বিশেষ পৰিনাম পোৱা নগ'ল।

* চুতীয়া ৰাজ্যৰ হাবুঙত আহোমৰ প্ৰৱেশ

১৫১২ চনত চুতীয়াৰ হাবুঙৰ প্ৰদেশৰ পানবাৰী অঞ্চলত চুহুংমুঙে প্ৰৱেশ কৰে আৰু আগতে বামুণীয়া কোঁৱৰক তূলি লোৱা বামুণ পৰিয়ালটোক নিজৰ লগত লয়। বামুণ জনক সোণৰ লগুণ উপহাৰ দি হাতী-ঘাহী অধিকাৰী পাতি নিজৰ লগত লয়। পানবাৰীত থকাৰ সময়ত আহোম ৰজাই সেনা বাহিনীৰ কিছুমানক দিহিং নৈত মাছ ধৰিবলৈ পঠিয়াই। দিহিঙত ডাঙৰ বৰালী ধৰিবলৈ লওঁতে চুতীয়াই আহোম সেনাক দেখে। দিহিং নৈ চুতীয়া আৰু আহোম ৰাজ্যৰ সীমা আছিল, উত্তৰত চুতীয়া ৰাজ্য আৰু দক্ষিণত আহোম ৰাজ্য। চুতীয়াৰ পানীত মাছ ধৰিছে বুলি গম পাই মাণিক চন্দ্ৰ বৰুৱাই (সম্ভৱতঃ এইজন দিহিং উপত্যকাৰ শাসনকৰ্তা আছিল) মানু্হ পঠিয়াই। কিন্তু আহোম সকলে মাছৰ লগতে চুতীয়া মানু্হকো ধৰি নিয়ে। এই কথা মাণিক চন্দ্ৰ বৰুৱাই ধীৰনাৰায়ণ ৰজাৰ জোৱাঁই নিতাইক জনাই। নীতিপালৰ পৰা ধীৰনাৰায়ণে খবৰ পাই যে আহোম সেনাই দিহিঙৰ সীমা নামানি উত্তৰ পাৰৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ হাবুঙ অঞ্চলত প্ৰৱেশ কৰিছে।&lt;ref&gt;Assam Buranji (SM), p. 9&lt;/ref&gt;

* দিখৌ-মুখৰ ৰণ

ধীৰনাৰায়ণ ৰজাই এই কথা গম পাই যুদ্ধ কৰিবলৈ মন কৰে আৰু ১৫১৩ চনত লুইতে দি আহি দিখৌমুখত কোঠ পাতে। সেই সময়ত দিখৌ মুখ আজিৰ দিনৰ কাজিৰঙা‌ ওচৰত আছিল। চুতীয়া সেনাই দিখৌ মুখ অঞ্চলত পচলা গড় নিৰ্মাণ কৰে। তাৰ পৰা আগ বাঢ়ি আহি চেৰুৱাকটা অঞ্চলৰ নঙকামুঙ বিলৰ পাৰত কোঠ পাতে। চেৰুৱাকটাৰ পৰা এখিনি সেনা বৰনাঁৱত উঠি চিৰা আটি অঞ্চললৈ যায়। চুহুংমুঙে চাও-চুখ্ৰিং আৰু ৰাইলুঙীয়া গোহাঁইক সৈন্য দি চুতীয়াৰ বৰনাঁৱ ধৰিবলৈ সেনা পঠিয়াই। তাৰ পাছত তেওঁ চেৰুৱাকটাৰ চুতীয়া সেনাক আক্ৰমণ কৰে। চুতীয়া সেনাই শত্ৰুৰ শক্তিৰ অনুমান নাপায় যুদ্ধত পৰাজয় হব লগিয়া হয়। এই যুদ্ধত ৪ হাজাৰ চুতীয়া সৈনিক স্বহীদ হয় আৰু ৩ হাজাৰ বন্দী হয়। বন্দী সকলৰ মূৰ কাটি আহোম ৰজাই মুণ্ডমালা বান্ধিলে।&lt;ref&gt;Satsari Assam Buranji, p.57&lt;/ref&gt; সাতসৰী বুৰঞ্জীৰ অনুসৰি চুতীয়া সেনা দিখৌমুখৰ পৰা উজাই আহিছিল আৰু ডিব্ৰুমুখৰ তিনিমুণি অঞ্চলত ৫ দিন পুণৰ এখন ৰণ হৈছিল, য'ত মাণিকচন্দ্ৰ বৰুৱা, ৰজাৰ ভায়েক ঢেলা আৰু বৰহুলৈ বৰুৱাই ভাগ লৈছিল। যুদ্ধত মাণিকচন্দ্ৰ বৰুৱাৰ গাত কাড় লাগিছিল আৰু বৰহুলৈ বৰুৱাকে প্ৰমুখ কৰি চুতীয়া সেনা পিছ হুঁহকি শদিয়ালৈ আহিলে। ডিব্ৰুমুখৰ এই যুদ্ধৰ কথা কিন্তু অন্য বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা হোৱা নাই, গতিকে এয়া পাছত হোৱা দিহিংমুখৰ দ্বিতীয়খন ৰণৰ বৰ্ণনাও হ'ব পাৰে যিখনত চুতীয়া সেনা পৰাস্ত হোৱাৰ পাছত আহোম সেনাই ডিব্ৰুমুখত গড় নিৰ্মাণ কৰিছিল। যুদ্ধৰ পৰাজয়ৰ ফলত দিখৌ মুখত বাকী থকা চুতীয়া সেনা সেই অঞ্চলৰ পৰা ঘূৰি আহে আৰু পানবাৰী আহোমৰ হাতলৈ যায়। তাৰ পাছত ১৫১৯ চনত চুহুংমুঙ হাবুঙৰ পৰা দিহিংমুখ অঞ্চল লৈ আহে আৰু তাত এটা কোঠ/দুৰ্গ নিৰ্মাণ কৰে। তেতিয়াৰ দিহিংমুখ আজিৰ দিনৰ পশ্চিম মাজুলী অঞ্চল হয়।&lt;ref&gt;Satsari Assam Buranji, p.57&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Goswami, Hemchandra, Purani Assam Buranji, p.40&lt;/ref&gt;

* দিহিং-মুখৰ প্ৰথম ৰণ

১৫২০ চনত চুতীয়া সেনাই এইবাৰ আকৌ ভটিয়াই আহি আহোমৰ নতুনকৈ নিৰ্মিত দিহিংমুখৰ দুৰ্গ(মৌঙখ্ৰাঙ) আক্ৰমণ কৰে। যুদ্ধত চুতীয়া সেনা জয়ী হয় আৰু আহোম সেনাপতি খেনমোঙক মাৰি আহোম সেনাক সেই অঞ্চলৰ পৰা খেদি পঠিয়াই। ফলত দিহিংমুখৰ কোঠ চুতীয়াৰ হাতলৈ যায়।&lt;ref&gt;Satsari Assam Buranji, p.57&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Purani Assam Buranji, p.40&lt;/ref&gt;

===চুতীয়া ৰাজ্যৰ পতন===

* নীতিপালৰ ৰাজত্ব

ইয়াৰ পাছতে ১৫২২ চনত ধীৰনাৰায়ণ ৰজাই [[হাবুং]] অঞ্চলৰ (বৰ্তমান ঢকুৱাখনা) ব্ৰাহ্মণক ভূমি দান কৰি সাধনী আৰু নিতাই ৰাজ্য ভাৰ দিয়ে। ৰজা হৈ নিতায়ে নীতিপাল নাম লয়। ৰজা ধীৰনাৰায়ণে ৰাজ্য ভাৰ এৰি জামাতাক যুৱৰাজ পাতি, আপোন পুত্ৰ তিনি বছৰৰ শিশু সাধক নাৰায়ণক নীতিপালৰ হাতত সমৰ্পন কৰি দেশান্তৰিত হয়। সামান্য ‌চুতীয়া ল'ৰা ৰজা হোৱাত ৰাজবংশৰ ৰাজপাট দাবীদাৰ কোঁৱৰসকল স্বাভাৱিকতে ক্ষুণ্ণ ‌হৈ পৰে। এই লোক সকলে নিত্যপালক সিংহাসনচ্যুত কৰিবলৈ ষড়যন্ত্ৰত নামে। এই ষড়যন্ত্ৰৰ মূল নায়ক ধীৰনাৰায়ণ ৰজাৰ ভায়েক সুৰজিৎ ওৰফে সুৰধ্বজপাল আছিল। ষড়যন্ত্ৰ সফল নহ'ল। নীতিপালে তেওঁৰ বিশ্বাসী চোৰাংচোৱাৰ পৰা সকলো কথা জানিব পাৰি ষড়যন্ত্ৰত লিপ্ত বিষয়াক ভাঙি নতুন মন্ত্ৰী বিষয়া নিয়োগ কৰে। পূৰ্ব্বৰ পাত্ৰ মন্ত্ৰী গুচাই সামান্য পাত্ৰ-মন্ত্ৰী পাতি লʼলে। সূৰধ্বজপালক ধৰি আনিবৰ বাবে কাচিতৰা সেনাপতিক পঠায়। কিন্তু সুৰধ্বজ দেশ এৰি পলাই যোৱাত সেই কাম সম্ভৱ নহ'ল। নীতিপালৰ দিনত নাৰায়ণ নামৰ এজন বৰসেনাপতি আৰু ৰঘূবীৰ তথা কাচিতৰা সহসেনাপতি আছিল বুলি জনা যায়। কিন্তু সময়ত নীতিপালৰ শাসন দুৰ্বল হৈ পৰে। পূৰ্বৰ সাধাৰণ বংশৰ লগৰীয়া সকলক ৰাজ্যৰ বিষয়-বাব দিবলৈ ধৰাৰ ফলত সম্ভ্ৰান্ত বংশৰ লোকৰ বিশ্বাস আৰু আনুগত্য হেৰুৱাব লগা হয়। দোষ গুণৰ সুবিচাৰ নকৰি হকে-বিহকে প্ৰজাৰ ওপৰত উৎপীড়ন চলোৱাৰ বাবেই‌ [[নীতিপাল]] প্ৰজাৰ মাজত অনীতিপাল বুলি খ্যাত হৈ পৰে।&lt;ref&gt;Barua, Swarnalata, &quot;Chutia jatir Buranji, p.594.&lt;/ref&gt;

* দিহিং-মুখৰ দ্বিতীয় ৰণ

চুতীয়া ৰাজ্যৰ দুৰৱস্থাৰ বাতৰি আহোম ৰজা [[চুহুন্মুং]]ৰ কাণত পৰিল। ফলত সেই বছৰৰ শেষৰ পিনে(১৫২২ চন) তেওঁ চুতীয়া ৰাজ্য আক্ৰমণ কৰে। প্ৰথমতে মাজুলীৰ নঙকঙমোঙ বীলৰ ওচৰলৈ আহি তেওঁ দিহিঙমুখত(বৰ্তমানৰ পশ্চিম মাজুলী অঞ্চল) কোঠ দি থকা চুতীয়াক আক্ৰমণ কৰিবলৈ সেনা পঠায়। যুদ্ধৰ নেতৃত্বত থকা বৰগোহাঁয়ে চুতীয়া সেনাক দিহিং মুখৰ পৰা পুবলৈ ঠেলি নিয়ে আৰু লাচাই-টাই নামৰ এজনক চুতীয়াৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰা বৰ-নাঁৱত উঠাই ৰজাৰ ওচৰলৈ পঠায়। সেই সময়ত ৰজা বীলৰ পৰা আগ বাঢ়ি আহি চেৰুৱাকতা নামৰ অঞ্চল এটাত আছিল। চুহুংমুঙে লাচাই-টাইক যুদ্ধৰ খবৰ লয়। লাচাই-টাই ৰজাক জনাই যে চুতীয়া সৈন্য লুইত(টিলাও) নৈ‌ ওচৰৰ অঞ্চলৰ লগতে ডিব্ৰুমুখৰ(চোপ-নাম-টিফাও) পানীত কোঠ পাতি আছে।&lt;ref&gt;Deodhai Assam Buranji, p. 17.&lt;/ref&gt; ইয়াৰ পাছতে হয়টো আগতে উল্লেখ কৰি অহা ডিব্ৰুগড় ৰণখন সংঘটিত হয়।

* ডিব্ৰু-মুখ/ডিব্ৰুগড়ৰ ৰণ

১৫২৩ চনৰ কাতি মাহত চুহুংমুঙৰ আদেশত ফ্ৰাচেনমুঙ বৰগোহাঁই আৰু কিঙলুন বুঢ়াগোহাঁই ৰাজমন্ত্ৰীয়ে নিজৰ সমস্ত সৈন্য বাহিনী লয় ডিব্ৰুমুখলৈ আগ বাঢ়ি আহি তাত এটা গড় নিৰ্মাণ কৰে। চুহুংমুঙে চৰাইদেউ লৈ আহি ভগৱানৰ ওচৰত বলি আগ বঢ়ায়। ১৫২৩ চনৰ আঘোণ মাহত চুহুংমুঙে সৈন্য বাহিনী লয় আগ বাঢ়ি চেঁচামুখত কোঠ দিয়ে। নীতিপালে গড় বন্ধাৰ খবৰ পাই শদিয়াৰ পৰা লাৰুপাৰা(বৰ্তমান চাবুৱাৰ ওচৰৰ) লৈ আগ বাঢ়ি আহে। তাৰ পৰা তেওঁ শত্ৰুক দেশৰ পৰা খেদিবলৈ বুঢ়া বৰুৱাৰ নেতৃত্বত ডিব্ৰুমুখ লৈ সৈন্য বাহিনী পঠিয়ায়। সম্ভৱতঃ এজন ডিব্ৰু উপত্যকাৰ শাসনকৰ্তা আছিল। চুতীয়া সেনাপতি জনে ৰজাৰ আদেশ মতে ডিব্ৰুগড় আক্ৰমণ কৰে। আনপিনে চুহুংমুঙেও ডিব্ৰুমুখলৈ আহি যুদ্ধত ভাগ লয়। ফ্ৰাচেনমুঙ বৰগোহাঁই আৰু কিঙলুন বুঢ়াগোহাঁই ৰাজমন্ত্ৰীয়ে একলগ হৈ পথে দি আগ বাঢ়ি চুতীয়াৰ নৌ বাহিনীক আক্ৰমণ কৰে। চুতীয়াৰ নৌ সেনাৰ নেতৃত্বত আছিল কাচিতৰা, চুলুকী চেতিয়া (GC Baruaৰ বুৰঞ্জীত এলেঙী চেতিয়া বুলি কোৱা হৈছে) আৰু বৰপাত্ৰ নামৰ তিনিজন সেনাপতি। বৰপাত্ৰ জন সম্ভৱতঃ সোৱণশিৰি উপত্যকাৰ তথা হাবুঙৰ শাসনকৰ্তা আছিল, যিজনক তামৰ ফলিত হাবুঙাধিপতি বৃহৎ পাত্ৰ বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে। কাচিতৰা আছিল লুইত উপত্যকাৰ শাসনকৰ্তা। যুদ্ধত চুতীয়া সেনা পৰাস্ত হয়। পিছ দিনা চুহুংমুঙ ৰজাই গড়ত থকা সকলো মন্ত্ৰী ডাঙৰীয়া আৰু সেনাক লগত লৈ আগ বাঢ়ি সোণাৰী অঞ্চলত (বৰ্তমান কাকপথাৰ অঞ্চল) সোমায়। &lt;ref&gt;Deodhai Assam Buranji, p. 17.&lt;/ref&gt;

* নীতিপালৰ সন্ধি প্ৰস্তাৱ

ইয়াকে দেখি নীতিপালে আহোম ৰজা লৈ কটকীৰ সৈতে কিছুমান উপহাৰ পঠায়। উপহাৰ সমূহৰ মাজত আছিল সোণৰ কাণফুলী/কেৰু(তং-ৰু-খাম), সোণোৱালী‌ মেখেলা(চিন-খাম), কপাহী কাপোৰ(ফ্ৰা-নোন), ৰূপৰ বিচনা(থা-কা-ঙেন), পাটি, ইত্যাদি। সকলো উপহাৰ গ্ৰহণ কৰিও চুহুংমুঙে চুতীয়া ৰাজ সম্পদ(সোণ-ৰুপৰ মেকুৰী, সোণ-ৰুপৰ ছত্ৰ, ৰাজকীয় খাট আৰু ৰাজ দণ্ড), ১০টা দতাল হাতী, এজনী মাখুন্দী হাতী আৰু এজনী ছোৱালী বিচাৰি পঠায়। নীতিপালে ছোৱালী আৰু হাতী দিবলৈ মান্তি হয় যদিও ৰাজকীয় সম্পদ পূৰ্বপুৰুষৰ সম্পত্তি বুলি দিবলৈ নিবিচাৰে। ইয়াৰ বিপৰীতে এক মাহৰ পাছত সোণ-ৰুপৰ জাপি(কোপ-খাম-ঙেন), সোণৰ  তেমি(খোপ-খাম), সোণৰ তোম(লিউ-খাম), সোণৰ ছত্ৰ (চাং-খাম), সোণৰ খাৰু(মাউ-খাম), সোণৰ ভৰিৰ খাৰু(খু-টিন-খাম), হাতী, ঘোঁৰা, হাতীৰ দাতৰ পাটি, কটাৰী আৰু পানীকমলী কাপোৰ দি পঠায়। সমান্তৰাল ভাৱে নীতিপালে লুইতৰ পাৰত এটা দুৰ্গ নিৰ্মাণ কৰিবলৈ লয় আৰু তাতে থাকে। দুৰ্গ নিৰ্মাণৰ কথা শুনি, ৰাজসম্পদ নাপায় আৰু লগতে উপহাৰৰ মাজত কটাৰী দেখি চুহুংমুঙ ৰজাই শদিয়াপুৰ আক্ৰমণ কৰিবলৈ নিৰ্ণয় কৰে।&lt;ref&gt;Deodhai Assam Buranji, p. 18.&lt;/ref&gt;

* শদিয়াৰ ৰণ

১৫২৪ চনৰ বহাগত লুইত নৈ পাৰ হৈ শদিয়া(সধয়াপুৰ) আক্ৰমণ কৰে। [[ব'হাগ বিহু|ব'হাগ মাহৰ বিহুৰ দিনা]] [[শদিয়া]] আক্ৰমণ কৰা হৈছিল। বিহুৰ দিনা শদিয়াৰ চাৰি শালত বৰ-বলি আয়োজন কৰা হয়, যʼত [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]] পূজাৰীৰ বাহিৰে অন্য লোকে হাতত অস্ত্ৰ লোৱাতো বৰ্জিত আছিল। আজিও এই বৰবলিৰ নিয়ম শদিয়া অঞ্চলৰ থান সমূহত পালন কৰা হয়। সেই সময়ত সৌমাৰ খণ্ডত একমাত্ৰ চুতীয়া সকলৰ মাজত হে খাৰ-বাৰুদ বা হিলৈ-বৰটোপৰ প্ৰচলন আছিল। সেই বাবে হয়তো আক্ৰমণকাৰী সকলে বিহুৰ বতৰত আক্ৰমণ কৰিবলৈ নিৰ্ণয় কৰি লৈছিল। বুৰঞ্জী সমূহৰ মতে সেই সময়ত‌ দুৰ্গৰ লগতে নীতিপালে পুখুৰী এটাও খন্দাই আছিল। লুইতৰ মুখৰ দুৰ্গত হঠাতে কৰা আক্ৰমণ সহিব নোৱাৰি নীতিপাল চন্দনগিৰি লৈ গুচি আহে আৰু কাচিতৰা দৈথাং পৰ্বতত উঠে।&lt;ref&gt;Deodhai Assam Buranji, p. 19.&lt;/ref&gt;

* চন্দনগিৰি আৰু দৈথাং পৰ্বতৰ ৰণ

চুহুংমুঙে শদিয়াৰ বৰনগৰত থাকি ফ্ৰাচেংমুঙ বৰগোহাঁই আৰু কিঙলুন ৰাজমন্ত্ৰীক(বুঢ়াগোহাঁই) চন্দনগিৰি লৈ আক্ৰমণ কৰিবলৈ পঠায়। আনহাতে কনচেং ধনুদাৰী গোহাঁইক (চাও-চঙ কুঙ-ৰিণ) কাচিতৰাৰ লগত যুঁজিবলৈ দৈথাং পৰ্বতলৈ পঠায়। ইফালে চুতীয়া ৰজাৰ তামুলী গজৰাই বৰুৱা আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক আহোম বাহিনীয়ে বন্দী কৰে‌ আৰু চুতীয়া ৰজা ৰাণীৰ আত্মগোপন স্থান প্ৰকাশ কৰিবলৈ বাধ্য হয়। বুৰঞ্জী অনুসৰি সেহি সময় চুতীয়া ৰজাৰ তামুলী গজৰায় বৰুৱা হাবিত পলাই আছিল। তাৰে ল'ৰাৰ কান্দন শুনি ফ্ৰাচেংমুঙৰ পুত্ৰ ঘৰ সন্দিকৈয়ে
বেঢ়ি ধৰিলে‌ বোলে-&quot;ৰজাৰ কথা ক নকলে‌ কাটিম।&quot; এই বুলি তাৰ ল'ৰা তিৰোতাক বন্দী কৰি তাক পঠাই দিলে। বহু প্ৰচেষ্টা সত্ত্বেও গজৰায়ে ৰজাক বিচাৰি নাপাইছিল। শেষত ৰাণীৰ ভোক লাগিলত জুৰি‌ এখনৰ কাষত ভাত ৰান্ধোতে উঠা ধোঁৱা দেখিহে গম পালে আৰু সেইমতে আহোম বিষয়াসকলক জনালেহি যে চুতীয়া ৰজা ৰাণীয়ে চন্দনগিৰিৰ এখন পাহাৰীয়া জুৰিৰ ওচৰত আশ্ৰয় লৈছে।&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K.,''Assam Buranji(SM)'',p.10&lt;/ref&gt; চন্দনগিৰি পৰ্বতত উঠিবৰ কাৰণে আহোম সেনাই আপ্ৰাণ চেষ্টা চলাইও সফল নহয়। চুতীয়া সেনাই ওপৰৰ পৰা শিল বগৰাই আৰু দলিয়াই বহুতো আক্ৰমণকাৰীৰ বধ কৰে। সাতসৰী আৰু অসম বুৰঞ্জীৰ (SM)ৰ পৰা জনা যায় যে সেই সময়ত [[সতী সাধনী|সাধনী ৰাণী]]‌ গৰ্ভৱতী আছিল। GC Baruaৰ আহোম ভাষাৰ বুৰঞ্জীত ৰাণী/কোঁৱৰী গৰাকীক‌ নাঙ-লুং কোৱা হৈছে। লগতে উল্লেখ আছে ৰজা আৰু তেওঁৰ পুত্ৰ। যিহেতু নাঙ-লুঙৰ অৰ্থ ৰাণী নে‌ কোঁৱৰী সঠিক কয় ক'ব নোৱাৰি গতিকে এই তিনি গৰাকী লোক নাইবা ধীৰনাৰায়ণ, সাধনী আৰু নীতিপাল/সাধকনাৰায়ণ বা নীতিপাল, সাধনী আৰু তেওঁৰ পুত্ৰ হ'ব পাৰে। উল্লেখযোগ্য যে নীতিপাল সাধনীৰ বিয়া ১৫১২ৰ আগতেই হৈ গৈছিল কাৰণ অসম বুৰঞ্জী(SM)ৰ অনুসৰি ১৫১৩ চনত ধীৰনাৰায়ণক আহোমৰ বিষয়ে তেওঁৰ জোঁৱায়েকে খবৰ দিছিল। সাধনী আৰু নীতিপালৰ‌ লগতে ১২০ গৰাকী কোঁৱৰীয়েও শিলা কুচাই বিৰোধী পক্ষৰ সৈনিকক মাৰে। আহোম সৈন্য চন্দনগিৰি পৰ্বতত উঠিবলৈ সক্ষম নহৈ পিছুৱাই আহিব লগাত পৰে আৰু এজন চুতীয়া সৈনিকক লগত ধৰি আনে। ইয়াৰ পাছত আক্ৰমণকাৰী সকলে ৰননীতি কৰি পৰ্বতৰ তিনিফালে বেৰি ধৰিব লয়। চাও ৰু-পক আৰু কিছু লোক ঘিলা গছৰ সহায়ত চন্দনগিৰি পাহাৰত উঠিল, কিন্তু মানুহ নেদেখিলে। আগ বাঢ়ি গৈ এখন গাঁও পালে আৰু তাত দুকুৰিমান মানুহ দেখিলে। চুতীয়া বুৰঞ্জী অনুসৰি ফ্ৰাচেংমুঙ বৰগোহাঁই কিছু লোকক ঘিলা গছত উঠি [[ঢোল]] বজাবলৈ আদেশ দিয়ে। হয়তো এই সকল আগতে ধৰি অনা‌ চুতীয়া বন্দী আছিল। আগৰ দিনত ঢোল বজোৱাটো যুদ্ধত জয়ৰ প্ৰতীক আছিল। ঢোল বজাই বিজয়ৰ কথা জনাই দিয়া হয়। সেই বাবে পাহাৰৰ ওপৰত উঠি থকা ৰজা ৰাণীয়ে বিহুৰ বতৰত ঢোলৰ মাত শুনি বাহিৰলৈ উলাই আহে আৰু তিনিও ফালৰ পৰা শত্ৰুৰ আক্ৰমণৰ বলি হয়। নীতিপালক আহোম সেনাই বৰদ্বাৰত দেখিলে। 

তথাপিও চুতীয়া সেনানী যি সকল আছিলে সেই সকলে আকৌ শিল দলিয়াই কিছু শত্ৰুক মাৰিলে।নীতিপালে শত্ৰুৰ গালৈ কাড় মাৰিবলৈ লয় যদিও বিৰোধী পক্ষৰ জানমোঙখাম হাতীবৰুৱাৰ (ফু-কে-চং) কাড় লাগি মৃত্যু বৰণ কৰে। সাধনীয়ে নিজৰ মহিলা সৈন্য বাহিনীক লগত লয় যুঁজ দিয়ে যদিও শেষত পৰাস্ত হৈ চন্দনগিৰিৰ পৰা জাপ মাৰে। প্ৰায় সংখ্যক বুৰঞ্জীত সাধনীয়ে আত্মবলিদান কৰিছিল বুলি আছে যদিও গোপাল চন্দ্ৰ বৰবৰুৱাৰ টাই ভাষাৰ বুৰঞ্জীত ৰাণীৰ (নাঙ-লুং) গাত যাঠি লাগিছিল বুলি উল্লেখ আছে। যিকি নহওক এই তথ্য পৰাও ৰানী সাধনীয়ে আত্মসমৰ্পণ নকৰি শত্ৰুৰ বিৰুদ্ধে যুঁজ দিয়াৰ কথাহে পোহৰলৈ আনে, কাৰণ আত্মসমৰ্পণ কৰা হ'লে তেওঁক যাঠি মাৰি আক্ৰমণ কৰা নহ'ল হয়। আনপিনে কাচিতৰাক কনচেঙে দৈথাং পৰ্বতত পৰাস্ত কৰে। &lt;ref&gt;Deodhai Assam Buranji, p. 19.&lt;/ref&gt;

===ৰাজ্য পতনৰ পৰবৰ্তী পৰিস্থিতি===

চুতীয়া ৰজা নীতিপাল, তেওঁৰ পুত্ৰ আৰু কাচিতৰা তিনিওৰে মূৰ চন্দগিৰি আৰু দৈথাঙৰ পৰা কাটি আনি শদিয়াত থকা চুহুংমুঙৰ আগত প্ৰস্তুত কৰা হয়। দেওধাই বুৰঞ্জীৰ মতে সাধনীৰ মূৰটো কাটি অনা হৈছিল। ৰজা আৰু পুত্ৰৰ মূৰ কেইটা নচোৱাই পৰ্বতত মুণ্ডামালা বান্ধি শেষত চৰাইদেউৰ শালৰ খটখটিত পোতি থোৱা হয়। অসম বুৰঞ্জী(SM)ৰ মতে আহোম সেনাই সাধনীৰ মৃত শৰীৰৰ পৰা কঁকালত পিন্ধা সোণৰ কঙ্কালি লয় আনি শদিয়াৰ থানলৈ আনিছিল, কিন্তু তাত কিছুমান চুতীয়াই আক্ৰমণ কৰি লাপিত ফাংত্যাং দেওধাই নামৰ এজনক বধ কৰিছিল। Edward Gaitৰ‌ A History of Assamত উল্লেখ কৰা‌ মতে ৰাণীৰ মৃত্যু যাঠী লাগ হৈছিল। GC Baruaৰ Ahom Buranjiত ৰাণীৰ(নাঙ-লুং) বিষয়ে দিয়া আছে যদিও এই অংশৰ অনুবাদ দিয়া হোৱা নাই। অংশটোত &quot;টিং&quot; শব্দৰ উল্লেখ চাই ক'ব পাৰি যে ইয়াতো ৰাণীৰ গাত &quot;যাঠী&quot; লগাৰ কথাই উল্লেখ আছে। &quot;পুৰণি অসম বুৰঞ্জীৰ অনুসৰি কোঁৱৰী কিছুমানক কাটিছিল আৰু কিছুমানক ধৰি আনিছিল&lt;ref&gt;Goswami, Hemchandra,&quot;Purani Assam Buranji, p. 42&lt;/ref&gt;। অন্য বুৰঞ্জী সমূহত এই অংশত ৰানী সাধনীৰ(নাঙ-লুং) কথ উল্লেখ কৰা হোৱা নাই। 

===চুতীয়া ভূমিৰ বিতৰণ===

শদিয়া ৰাজধানী শাসন কৰিবলৈ ফ্ৰাচেংমুঙ বৰগোহাঁইক তিনিশ সৈনিক দিয়া হৈছিল। শদিয়া আৰু দিহিং অঞ্চলত নতুনকৈ আহোম ৰাজ্যৰ মানুহ আনি থাকিবলৈ দিয়া হয়। ‌চুতীয়া ৰাজ্যৰ প্ৰদেশ সমূহ ভাল দৰে শাসন কৰিবলৈ বহুতো নতুন পদবী সৃষ্টি কৰা হয়। ১৫২৬ চনত চাওচেং কুঙৰিন (ধনুধৰিয়া গোহাঁই)‌ কনচেঙক থাওমৌঙ মৌঙ-তেও (ভটিয়লীয়া গোহাঁই বা নামনিয়াল সন্দিকৈ&lt;ref&gt;Satsari Buranji, p.62&lt;/ref&gt;) পতা হয়। এইজনক হাবুঙ অঞ্চলত ৰখা হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ উত্তৰ পাৰৰ বিশ্বনাথৰ, লখিমপুৰ আৰু ধেমাজি শাসন কৰিবলৈ দিয়া হয়।‌ একেই বছৰতে থাওমৌঙ বানলুং (বানলুঙীয়া গোহাঁই) খেওখেনক থাওমৌঙ লৌঙ-ক্লং (দিহিঙীয়া গোহাঁই)‌ পতা‌ হয়। সেই‌ সময়ত দিহিং নৈ পাটকাইৰ পৰা ডিগবৈ, দিহিং-পাটকাই অৰণ্য, তিপাম,‌ নাহৰকটীয়া, মৰাণহাট, চেপন, বকতা, চৰগুৱা হৈ ব্ৰক্ষ্মপুত্ৰৰ সমান্তৰাল ভাৱে বৈ গৈ পশ্চিম মাজুলী/বোকাখাত অঞ্চলত ব্ৰক্ষ্মপুত্ৰত পাৰিছিল। এইজন গোহাঁইক দিহিং প্ৰদেশ অৰ্থাৎ মাজুলী, উত্তৰ শিৱসাগৰ, ডিব্ৰুগড় আৰু দক্ষিণ তিনিচুকীয়া লৈকে শাসন‌ কৰিবলৈ দিয়া হয়। সাতসৰী বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা মতে প্ৰথমতে ফ্ৰাচেংমুঙ বৰগোহাঁইক শদিয়াৰ ৰাজ আৰু কিংলুন বুঢ়াগোহাঁইক দিহিং ৰাজ দিয়া হৈছিল।&lt;ref&gt;Satsari Buranji, p.68&lt;/ref&gt;

১৫২৬ চনত হোৱা চুতীয়া বিদ্ৰোহৰ ফলত ডিব্ৰুগড়ত নতুন এখন প্ৰদেশ গঠন কৰি ১৫২৭ত চাওলুং চুলিঙক শাসনকৰ্তা হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয়, যাতে ১৫২৬ৰ দৰে শদিয়া অঞ্চলত পুনৰ বিদ্ৰোহ হ'লে ডিব্ৰু প্ৰদেশৰ সেনাই শদিয়া বাহিনীৰ সহযোগ কৰিব পাৰে। ইয়াৰ উপৰিও একেই‌ সময়তে কিংলুন বুঢ়াগোহাঁইক &quot;থাও-মুঙ-বঙেন&quot; পাতি তিনিচুকীয়া অঞ্চল শাসন(সোণাৰীৰ পৰা লুইতৰ লৈকে) কৰিবলৈ দিয়া হয়। শদিয়াৰ মহং (নগা পাহাৰৰ মহঙতকৈ পৃথক) অঞ্চলৰ লোণৰ খাট ৰক্ষা কৰিবলৈ &quot;থাও-মুঙ-বক্লাঙ&quot; বা‌ হাটখোৱা গোহাঁই নিযুক্ত কৰা হৈছিল। বুৰঞ্জীৰ পৰা জনা যায় যে ১৫২৯ চনত হোৱা চুতীয়া বিদ্ৰোহত দুয়োজন গোহাঁই (ফ্ৰাচেংমুঙ বৰগোঁহাই আৰু কিংলুন বুঢ়াগোহাঁই) একেলগে শদিয়া-তিনিচুকীয়া অঞ্চলতে শাসন কৰি আছিল। একেই বছৰৰে(১৫২৭) শেষৰ পিনে কনচেঙক ভটিয়লীয়া গোহাঁইৰ পৰা নতুন পদবী‌ &quot;চাও-চেঙলুং&quot;‌(ৰাজমন্ত্ৰী) দিয়া হয়&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, ''Ahom Buranji'', p.61&lt;/ref&gt;। পূৰ্বতে ৰাজমন্ত্ৰী পদবীটো বৰগোঁহাই বা বুঢ়াগোহাঁই এজনক দিয়া হৈছিল। ৰাজমন্ত্ৰী পাতি চুহুংমুঙে কনচেঙক দুয়োজন‌ গোহাঁইৰ লগত একেই শাৰিতে ৰাখি সমমৰ্যাদা দিছিল। 

চুতীয়াৰ বৰপাত্ৰ পদবীটো চুহুংমুঙৰ‌ দিনটো অব্যাহত আছিল। চুক্লেংমুঙ(চুহুংমুঙৰ পুত্ৰ) ৰজাৰ দিনত চুতীয়াৰ বৰপাত্ৰ এজনৰ সমৰ্থন পাই হাবুঙৰ ব্ৰাহ্মণ মুখিয়াল এজনে বিদ্ৰোহ কৰে। ফলত যুদ্ধ এখন হয় য'ত বৰপাত্ৰ জনৰ মৃত্যু হয় আৰু ব্ৰাহ্মণজন বেহাৰলৈ পলাই যায়&lt;ref&gt; সুকুমাৰ মহন্তৰ ঘৰত পোৱা অসম বুৰঞ্জী, ২৫ পৃষ্ঠাত আছে-&quot;সেই সময়ত ৰজা দাই ধৰিলে, বোলে-'চুটিয়া মাৰি ভূঞা বিলাকক মাৰি-কাটি বুপা ৰজায়ে ময়েহে ৰাজ্য লৈছো। বামুণে যে ৰজা‌ হয় চুটিয়াৰ বৰপাত্ৰকনো কিহলৈ থৈছোঁ?' এহি বুলি বৰপাত্ৰক মাৰিলে, বামুণকো ‌মাৰিব চালে, সপুত্ৰবান্ধৱে বেহাৰলৈ পলাই গেʼল। &quot; &lt;/ref&gt;। এই বৰপাত্ৰ জন হয়টো পুৰণি চুতীয়া বৰপাত্ৰ জনেই আছিল (ডিব্ৰাৰুগড় ৰণত আত্মসমৰ্পণ কৰিব পাৰে) বা‌ একেই পৰিয়ালৰ লোক আছিল‌‌। তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছতে হয়টো &quot;চাও-চেঙলুং&quot; আৰু &quot;বৰপাত্ৰ&quot; উপাধি দুটা মিলি &quot;বৰপাত্ৰগোঁহাই&quot; হিচাপে জনাজাত হয়।&lt;ref&gt;[https://www.jstor.org/stable/3516963?read-now=1&amp;seq=18#page_scan_tab_contents Guha, Amalendu, ''The Ahom Political System: An Enquiry into the State Formation Process in Medieval Assam (1228-1714)'',p. 20,''It appears that the noble designation of Barpatragohain was borrowed from the civil list of Habung where the local ruler, a dependent of the Chutia king, had the title of Vrihatpatra''.]&lt;/ref&gt;

এই‌ সকলো কথাৰ পৰা সহজে ধৰিব পাৰি যে চুহুংমুঙে পূৰ্বৰ চুতীয়া বিষয়া সকলৰ ঠাইতেই একো একোটা নতুন পদবী গঠন কৰিছিল। চুতীয়া বৰপাত্ৰৰ ঠাইত প্ৰথমতে ভটিয়লীয়া গোহাঁই আৰু পাছলৈ বৰপাত্ৰ গোহাঁই, মাণিক চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ ঠাইত দিহিঙীয়া গোহাঁই, ডিব্ৰুৰ বুঢ়া বৰুৱাৰ ঠাইত চাওলুং চুলিঙ আৰু শদিয়া-তিনিচুকীয়াত কাচিতৰা বৰুৱা বা ৰজাৰ ঠাইত দুয়ো প্ৰমুখ গোহাঁই। ইয়াৰ পাছত দিহিঙৰ পাৰৰ বকতাত নতুন ৰাজধানী এখন নিৰ্মাণ কৰা হয়।&lt;ref&gt;Ahom Buranji(GC Barua), p.64&lt;/ref&gt;

==ৰাজ্যৰ প্ৰশাসনিক আৰু সামৰিক ব্যৱস্থা==

==চুতীয়া ৰাজ্যৰ স্থাপত্য আৰু কীৰ্তিচিহ্ন==

==চুতীয়া ৰাজ্যত পোৱা সম্পদ==

চুতীয়া ৰাজ্যৰ পৰা কমাৰ, সোণাৰি, কমাৰ, কুমাৰ, কহাৰ, তাতি, খনিকৰ, বাঢ়ৈ, বামুণ, কায়স্থ, গণক, কলিতা, ইত্যাদি বহুতো ভিন্ন ভিন্ন‌‌ বৃক্তিকৰ লোক পোৱা‌ গৈছিল। ইয়াৰ বহুতো লোকক ৰজাই নিজৰ ৰাজধানী লৈ লয় আনে।‌ চুতীয়াৰ বাহিৰে মিচিং‌,‌ দেউৰী, কিছু মৰাণ আৰু কোচ জনগোষ্ঠীৰ লোকো চুতীয়া ৰাজ্যৰ নাগৰিক আছিল। তাৰে চুতীয়া ৰাজ্যৰ মিচিং সকলক &quot;চুতীয়া মিৰি&quot; কোৱা‌ হৈছিল যি‌ সকল আজিৰ দিনৰ বাৰগাম মিচিং যেনে দলে, পেগু, পায়েং, টাইদ, ইত্যাদি। চুতীয়া ৰজাৰ শুকান মাংসৰ ভৰালী জন কোচ লোক আছিল। তিনি হাজাৰ চুতীয়া কমাৰক চুহুংমুঙ ৰজাই যোৰহাট জিলাৰ বছাৰ পিনে আৰু তাৰে উজনি অঞ্চলত বহুৱাইছিল&lt;ref&gt;Sarma, Benudhar, ''Maniram Dewan, p.287&lt;/ref&gt;। বন্দী হোৱা লোকৰ পৰা বিভিন্ন &quot;চেতিয়া&quot; খেল/বংশও সৃষ্টি কৰা হয়। ইয়াৰ বাহিৰে শদিয়াত বহুতো সম্পদ যেনে সোণৰ মাইহাং, কেকুৰা দোলা,‌‌ কলাই খাৰ,‌‌ সোণৰ তিনিচুকীয়া সিংহাসন, খাট, ভোগজৰা, বেলা, জাপি, পিকদান, আৰোৱান, দবা, কালি, হিলৈ, বৰটোপ (মিঠাহুলোং),‌ হিলৈ-তোলা চৰা নাও, চুতীয়া ধেনু, বৰধেনু, বাৰু-বৰ্চা, ইত্যাদি পোৱা গৈছিল। বহুতো ঘোৰা, গৰু-মʼহ আৰু হাতীও লাভ কৰা হৈছিল। সম্পদ সমূহ শদিয়াৰ পৰা দিহিং নৈয়ে দি ৰাজধানী‌ লৈ অনা হয় ‌আৰু পাছলৈ চাৰিং অঞ্চলত ৰখা হয়। এখিনি চুতীয়া লোকক চাৰিঙত পাতি নাওবৈচা খেল সৃষ্টি কৰে,‌ য'ৰ পৰা পাছলৈ শেনচোৱা, তাঙোন ধৰা, বচোৱাল বোৱা, ইত্যাদি খেলৰ সৃষ্টি হয়। এই নাওবৈচা সকলে চুতীয়া ৰাজ্যৰ পৰা পোৱা চৰানাও চলাই। একেধৰণে এখিনি লোকক লয় হিলৈধাৰী ফৈদ গঠন কৰা হৈছিল। চুতীয়া ৰাজ্য দখল কৰা পাছত আহোম সকলে প্ৰথম বাৰৰ বাবে মিৰি, মিচিমি, আবৰ, দফলা, ইত্যাদি পাহাৰীয়া জাতিৰ সম্পৰ্কত আহে।&lt;ref&gt;Satsari Assam Buranji,p.14, 61&lt;/ref&gt;

==ৰজা সকলৰ তালিকা==
{|class=&quot;wikitable&quot;
|+ '''ৰজাৰ তালিকাত'''
|-
! #
! বছৰ
! ৰাজত্ব কাল
! নাম
! অন্য নাম
|----
| ১.
| ১১৮৭ - ১২২০
| ৩৩ ব 
| বীৰপাল
| গয়াপাল
|----
| ২.
| ১২২০ - ১২৫৫
| ৩৫ ব
| [[ৰত্নধ্বজপাল]]
| গৌৰীনাৰায়ণ
|----
| ৩.
| ১২৫৫ - ১২৭০
| ১৫ ব 
| বিজয়ধ্বজপাল
| শিৱনাৰায়ণ
|----
| ৪.
| ১২৭০ - ১২৮৫
| ১৫ ব
| বিক্ৰমধ্বজপাল
| জগতনাৰায়ণ
|----
| ৫.
| ১২৮৫ - ১৩০৫
| ২০ ব
| গৌৰধ্বজপাল
| প্ৰমত্তনাৰায়ণ
|----
| ৬.
| ১৩০৫ - ১৩২৫
| ২০ ব 
| শঙ্খধ্বজপাল
| হৰিনাৰায়ণ
|----
| ৭.
| ১৩২৫ - ১৩৪৩
| ১৮ ব
| ময়ূৰধ্বজপাল
| গোলোকনাৰায়ণ
|----
| ৮.
| ১৩৪৩ - ১৩৬০
|১৭ ব
| জয়ধ্বজপাল
| বজ্ৰনাৰায়ণ
|----
| ৯.
| ১৩৬০ - ১৩৮০
| ২০ ব 
| কৰ্মধ্বজপাল
| নন্দেশ্বৰ/নন্দিনৃপ
|----
| ১০.
| ১৩৮০ - ১৪০০
| ২০ ব
| সত্যনাৰায়ণ
| ৰত্ননাৰায়ণ
|----
| ১১.
| ১৪০০ - ১৪১৫
| ১৫ ব
| লক্ষ্মীনাৰায়ণ
| ধৰ্মনাৰায়ণ
|----
| ১২.
| ১৪১৫ - ১৪৩০
| ১৫ ব
| দুৰ্লভনাৰায়ণ
|
|----
| ১৩.
| ১৪৩০- ১৪৪৫
| ১৫ ব
| মুক্তধৰ্মনাৰায়ণ
| 
|----
| ১৪.
| ১৪৪৫ - ১৪৬৫
| ২০ ব
| প্ৰত্যক্ষনাৰায়ণ/প্ৰতাপনাৰায়ণ
|
|----
| ১৫.
| ১৪৬৫ - ১৪৮০
| ১৫ ব
| যশনাৰায়ণ
| 
|----
| ১৬.
| ১৪৮০- ১৫০০
| ২০ ব
| পুৰন্দৰধ্বজপাল
| পুৰন্দৰনাৰায়ণ
|---- 
| ১৭.
| ১৫০০ - ১৫২২
| ২২ ব
| ধৰ্মধ্বজপাল
| [[ধীৰনাৰায়ণ]]
|---- 
| ১৮.
| ১৫২২ - ১৫২৪
| ২ ব
| নীতিপাল/নিত্যপাল
| চন্দ্ৰনাৰায়ণ
|}

==চুতীয়া ৰাজ্যৰ হিলৈ-বৰতোপৰ প্ৰচলন==

হিলৈ-বৰতোপ চুতীয়া ৰাজ্যৰ এক মূল্যৱান উন্নত অস্ত্ৰ আছিল। এই ৰাজ্যৰ হিলৈ-বৰতোপৰ প্ৰচলনৰ কথা বহুতো ঐতিহাসিক তথ্য পোৱা যায়। বুৰঞ্জী সমূহত উল্লেখ কৰা মতে আহোম ৰজাই চুতীয়া ৰাজধানী শদিয়াৰ পৰা আন সম্পদৰ লগতে হিলৈ&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K,&quot;Deodhai Assam Buranji&quot;, p. 126&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K,&quot;Assam Buranji(SM), p.10&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;হিতেশ্বৰ বৰবৰুৱা, আহোমৰ দিন, p.49&lt;/ref&gt; আৰু হিলৈ তোলা চ'ৰানাও উদ্ধাৰ কৰিছিল।&lt;ref&gt;Phukan, Kasinath Tamuli, &quot;Assam Buranji&quot;,p.17-18&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bhuyan,S.K,&quot;Satsari Buranji,p.135&lt;/ref&gt; মনিৰাম‌ দেৱানৰ লেখনীৰ মতে &quot;মিঠা হুলং&quot; বৰটোপ টো চুতীয়া সকলৰ পৰা লোৱা হৈছিল।&lt;ref&gt;Sharma, Benudhar.''Maniram Dewan, p.289.''&lt;/ref&gt; তেওঁ লিখিছে, ''&quot;ওপৰত যিকেইটা তোপৰ নাম দিয়া হৈছে তাৰ ভিতৰত মিঠাহোলোং বোলাবিধ পোন-প্ৰথমতে দিহিঙ্গীয়া ৰজাই চুতীয়া ৰজাৰ পৰা পায়।&quot;'' চুতীয়া ৰাজ্যৰ পৰা দিহিঙ্গীয়া ৰজাই ৩০০০ চুতীয়া কমাৰক গোলাঘাট-যোৰহাট জিলাত সংস্থাপিত কৰি বৰটোপ-হিলৈ, ইত্যাদি বনাবলৈ আদেশ দিছিল। মনিৰাম দেৱানে উল্লেখ কৰিছে,‌ {{blockquote|&quot;তেওঁ বিলাকৰ(চুতীয়াৰ) পৰা ভালেমান দোলা, কালী,...,হিলৈ আৰু কলাই খাৰৰ(gunpowder) বাদেও অসংখ্য কমাৰ কাম কৰা মানুহ বন্দী কৰি আনে। ৰজাই তেওঁবিলাকৰ কিছুমানক বচাৰ পিনে আৰু কিছুমানক উজনিৰ পিনে বহুৱালে আৰু কমাৰ শাল পতাই লো-দা-কটাৰী, হিলৈ, বৰতোপ আদি গঢ়িবলৈ আহিলাপাতি যতাই দিলে। তেওঁ বিলাকৰ ভিতৰত কামৰ ভাল-বেয়া চাবলৈ হাজৰিকা, শইকীয়াও পাতি দিলে।‌ দিহিঙ্গীয়া ৰজাৰ দিনৰ পৰাহে অসম ৰাজ্যত(আহোম ৰাজ্যত) কমাৰৰ খেল আৰু ব্যৱসায় চলন্তি হয়। দিহিঙ্গীয়া ৰজাৰ দিনত অসমত ৩০০০ কমাৰ আছিল।&quot;}}

[[File:Ahom cannons.jpg|thumb|আহোম যুগৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ পৰা উদ্ধাৰ কৰা মিঠাহুলং বৰটোপ]]

ইতিহাসবিদ হিতেশ্বৰ বৰবৰুৱাই নিজৰ গ্ৰন্থ &quot;আহোমৰ দিন&quot;ত উল্লেখ কৰা মতে চুহুংমুঙৰ দিনত চুতীয়াৰ পৰা বৰতোপ-হিলৈ অধিকাৰ কৰাৰ পাছৰপৰাহে আহোম ৰজাসকলে অসমত আগ্নেয় অস্ত্ৰ ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ ধৰে।&lt;ref&gt;হিতেশ্বৰ বৰবৰুৱা, আহোমৰ দিন, p.451&lt;/ref&gt; চুতীয়াৰ পৰাজয়ৰ পাছত গৌড় ৰাজ্যৰ সেনাই ১৫২৭ আৰু ১৫৩২ত দুবাৰকৈ অসম আক্ৰমণ কৰিছিল। এই যুদ্ধত গৌড় সেনাই হিলৈ-বৰটোপ ব্যৱহাৰ কৰিছিল যদিও আহোম সেনাই কেৱল ধেনু কাঁড় হে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। অৱশ্যে এই যুদ্ধতো আহোম সেনাই বহুতো হিলৈ-বৰটোপ উদ্ধাৰ কৰিছিল‌।&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, &quot;Ahom Buranji&quot;, p. 61-68&lt;/ref&gt; ১৫৩৬ চনত নগা বিৰুদ্ধে হোৱা ৰণত প্ৰথম বাৰৰ বাবে আহোম সৈন্যৰ হাতত বৰটোপ থকা কথা উল্লেখ পোৱা যায়।&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, &quot;Ahom Buranji&quot;, p. 75&lt;/ref&gt; তদুপৰি আহোম সেনাই ১৬১৭ চনত মোগলৰ বিৰুদ্ধে হে প্ৰথম বাৰৰ বাবে হিলৈ-বৰটোপ ব্যবহাৰ কৰিব লৈছিল বুলি জনা যায়&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, &quot;Ahom Buranji&quot;, p. 75&lt;/ref&gt;।

নাওবৈচা ফুকনৰ বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা মতে খোৰা ৰজাৰ দিনত(১৫৫২-১৬০৩) প্ৰথম বাৰৰ বাবে চুতীয়া লোকক নিযুক্তি দি হিলৈদাৰী ফৈদ গঠন কৰা হৈছিল।&lt;ref&gt;নাওবৈচা ফুকনৰ বুৰঞ্জী, p.55&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;The Chutiyas being expert warrior knew the use of matchlocks. After their subjugation, the Chutiyas were, therefore engaged in manufacturing matchlocks and they became prominent in the ''Hiloidhari-Khel'' (guild for manufacturing matchlocks)&quot;{{harvcol|Dutta|1985|p=30}}&lt;/ref&gt; হেমকোষ অভিধানত চুতীয়া সকলৰ হিলৈক &quot;চুতীয়া হিলৈ&quot; বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে। বৃটিছৰ ১৮৯১ চনৰ লোকপিয়লত &quot;হিলেদাৰী&quot;ৰ বাহিৰেও &quot;চুতীয়া-হিলৈদাৰী&quot; বুলি এটা পৃথক খেল/শ্ৰেণীৰ উল্লেখ কৰা হৈছে। এই সকলে হয়টো ৰণত &quot;চুতীয়া হিলৈ&quot; ব্যৱহাৰ কৰিছিল।&lt;ref&gt;[https://books.google.co.in/books?id=YvV-VI_2YRkC&amp;pg=PR67&amp;dq=sutiyahilaidari&amp;hl=en&amp;newbks=1&amp;newbks_redir=0&amp;source=gb_mobile_search&amp;sa=X&amp;ved=2ahUKEwiiqITCufiRAxXdwTgGHeU5KJcQ6AF6BAgJEAM#v=onepage&amp;q&amp;f=false Census of India 1891, p. 17]&lt;/ref&gt;

==চুতীয়া বিদ্ৰোহ==

১৫২৪ চনত চুতীয়া ৰাজ্যৰ পতন হৈছিল যদিও চুতীয়া সকলৰ মনৰ পৰা স্বাধীনতা আৰু স্বৰাজৰ আশা নাইকিয়া হৈ যোৱা নাছিল। চিৰদিন স্বাধীন হৈ থকা চুতীয়া সকলে বীৰাঙ্গণা ৰাণী সাধনীৰ আত্মোৎসৰ্গৰ কথা সোঁৱৰি পুনৰ জাগ্ৰত হৈ উঠিল আৰু বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰিলে। এই বিদ্ৰোহ ১৫২৭ চনৰ পৰা ১৭০০ শতিকাৰ শেষ ভাগৰ লৈকে চলিছিল। ১৭৭০ দখকৰ মায়ামৰা বিদ্ৰোহে জাতিটোৰ শেষ বিদ্ৰোহ বুলি কব পাৰি যাৰ ফলত সকলো নহলেও এটা অংশয়ে স্বাধীন হৈ নিজৰ ৰাজ্য গঠন কৰিছিল। চুতীয়া ৰাজ্যৰ ৰাজধানী শদিয়া ধ্বংস হোৱাৰ ফলত বহুতো ৰাজকোঁৱৰ আৰু সম্ভ্ৰান্ত পৰিয়ালৰ লোকে পাহাৰীয়া মিচিং, মিচিমি জাতিৰ লোক সকলৰ মাজত আশ্ৰয় লৈছিল আৰু প্ৰথম বিদ্ৰোহ এই সকল লোকে আৰম্ভ কৰিছিল। এই কথা কোচ ৰজা সকলৰ দৰং ৰাজ বংশাৱলীতো উল্লেখ কৰা হৈছে। 
&lt;poem&gt;&quot;পূৰ্বে চুটিয়াৰ ৰজা সিঠাৱে আছিল। 
অন্যায়ে অসম ছল কৰিয়া মাৰিলে॥
যিমতে মাৰিল তাৰ শুনিয়ো কাহিনী। 
বলে নপাৰিয়া স্বৰ্গী ৰাজা মনে গুণি॥ ৩৬৪
...
তাৰ পুত্ৰ ভাই যত সকলে পলাইল। 
মিৰি মিচিমিত পশি প্ৰাণক ৰাখিলা॥
চুটিয়াৰ ৰাজাক মাৰিয়া ছলে বলে। 
লৈলা সেহি ৰাজ্যক অসমে কৌতূহলে॥ ৩৭১&lt;/poem&gt;

* ১৫২৬ চনৰ বিদ্ৰোহ, শদিয়া

চুতীয়া সকলে প্ৰথম বিদ্ৰোহ ১৫২৬ চনৰ ফাগুন মাহত ৰাজধানী শদিয়াত ঘোষণা কৰিছিল, অৰ্থাৎ ৰাজ্য পতনৰ ৩ বছৰৰ পাছত। বিদ্ৰোহ দমন কৰিবলৈ আৰু ফ্ৰাচেংমুং বৰগোহাঁইক সহযোগ কৰিবলৈ দিহিঙীয়া গোহাঁইক পঠিওৱা হৈছিল। যুদ্ধত বিদ্ৰোহী সকলৰ হাতত ফ্ৰাচেংমুং বৰগোহাঁইৰ হাতী প্লাইপাম আৰু দিহিঙীয়া গোহাঁই মৰা পৰিছিল। কিন্তু শেষ পৰ্যায়ত বিদ্ৰোহী সকল পৰাজিত হৈ উভতি যাবলৈ বাধ্য হ'ল। এই বিদ্ৰোহৰ ফলত চুহুংমুঙ ৰজাই বহুতো প্ৰশাসনীয় পৰিবৰ্তন কৰিবলৈ বাধ্য হৈছিল। ১৫২৭ চনৰ জেঠ মাহত, ডিব্ৰুগড় অঞ্চলত নতুন এখন প্ৰদেশ গঠন কৰি তাত চাওলুং চুলিঙক শাসনকৰ্তা হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হৈছিল, যাতে শদিয়া অঞ্চলত পুনৰ বিদ্ৰোহ হ'লে ডিব্ৰু প্ৰদেশৰ সেনাই শদিয়া বাহিনীৰ সহযোগ কৰিব পাৰে। ইয়াৰ উপৰিও কিংলুন বুঢ়াগোহাঁইক &quot;থাও-মুঙ-বঙেন&quot; পাতি পশ্চিম শদিয়া অঞ্চলত (তিনিচুকীয়াৰ সোণাৰিৰ(কাংখাম) পৰা লুহিত নদীৰ গুৰি লৈকে) শাসন কৰিবলৈ দিয়া হ'ল।

* ১৫২৯ চনৰ বিদ্ৰোহ, শদিয়া

প্ৰথম বিদ্ৰোহৰ দুবছৰ পাছতে ১৫২৯ চনৰ পুহ মাহত শদিয়াৰ চুতীয়া সকলে আকৌ মুৰ দাঙি উঠিলে। এইবাৰ চুহুংমুঙ ৰজাই ফ্ৰাচেংমুঙক সহযোগ কৰিবলৈ চাও চুক্লান (তিপামৰ পৰা) আৰু কিংলুনক সহযোগ কৰিবলৈ চাওলুং চুলিঙক (ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা) পঠিয়ালে। ইয়াৰ পাছত চুহুংমুঙে চুক্লেংমুঙ ৰাজকোঁৱৰক ৰাজধানীত ৰাখি সকলো বিষয়ববীয়াৰ সৈতে নিজে শদিয়া আহি উপস্থিত হয়। লুহিতৰ পাৰত, ডিবাং নৈৰ পাৰত, মাৰানকাও, চন্দনগিৰি পৰ্বত, দৈথাং পৰ্বত, ইত্যাদি বিভিন্ন ঠাইত কেইবাখনো যুদ্ধ হয়। প্ৰথম পৰ্যায়ত বিদ্ৰোহী সকলে চাও চুলিঙক ধৰি নিবলৈ সক্ষম হৈছিল কিন্তু পাছৰ পৰ্যায়ত এৰি দিলে। বহু মাহ যুদ্ধ লগা পাছত শেষত বিদ্ৰোহী সকল পৰাজিত হ'ল। যুদ্ধত লাভ কৰা সকলো ধন আৰু সম্পত্তি ৰজা আৰু মন্ত্ৰী সকলে নিজৰ মাজতে ভাগ কৰি ল'লে আৰু ৰজাই বৰগোহাঁই আৰু বুঢ়াগোহাঁইক শদিয়াত ৰাখি নিজে ৰাজধানী লৈ ঘূৰি গ'ল। 

* ১৫৪২ চনৰ বিদ্ৰোহ, দিচাং নৈৰ পাৰত

চুতীয়া সকলে পুনৰ বাৰ ১৫৪২ চনত ৰজা চুক্লেংমুঙৰ দিনত বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰে কৰিছিল। এইবাৰ ১৫৪২ চনৰ বহাগ মাহত ডিব্ৰুগড় অঞ্চলৰ চুতীয়া সকলে শিৱসাগৰৰ দিচাং নৈৰ ওচৰত আহোম মন্ত্ৰী চেং-হাননক পৰাস্ত কৰি স্বৰাজ ঘোষণা কৰে। কিন্তু ইয়াৰ পাছতে চুক্লেংমুঙে চাওলুং তিমাক বিদ্ৰোহ দমন কৰিবলৈ পঠিয়াই আৰু দুবছৰ লৈকে পূৰ্বৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ বিভিন্ন অঞ্চল ধ্বংস কৰে যাতে কোনো চুতীয়া সকলে পুনৰ বিদ্ৰোহ কৰিবলৈ সাহস নকৰে। 

* ১৫৫০ চনৰ বিদ্ৰোহ, শদিয়া

১৫৫০ চনত শদিয়াখোৱা গোহাঁইৰ মৃত্যুৰ পাছত, কংসপাত্ৰ নামৰ চুতীয়া নায়ক এজনে শদিয়াত বিদ্ৰোহ কৰি নিজকে ৰজা বুলি ঘোষণা কৰিছিল। আহোম ৰাজ্যৰ বহুতো ৰাজকোঁৱৰে তেওঁক সহযোগ কৰিছিল আৰু শদিয়াত উপস্থিত হৈ আহোম ৰজাৰ বিৰুদ্ধে যুদ্ধ কৰিবলৈ সাজু হৈছিল। এই যুদ্ধ ৩ বছৰ লৈকে চলিছিল আৰু শেষত কংসপাত্ৰৰ লগতে বহুতো চুতীয়াই মৃত্যু বৰণ কৰিছিল। ৰাজকোঁৱৰ সকলৰ ভিতৰত কিছুমানৰ মৃত্যু হৈছিল আৰু বাকী থকা সকলক বন্দী বনাই পাছলৈ চাৰিঙত থাকিবলৈ দিয়া হৈছিল। 

* ১৫৬৫ চনৰ বিদ্ৰোহ, নামৰূপ আৰু খেৰাম

১৫৬৫ চনৰ মাঘ মাহত ডিব্ৰুগড় অঞ্চলৰ চুতীয়া সকলে বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰি নামৰূপ আৰু খেৰাম(বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰৰ খেৰেমীয়া) অঞ্চলৰ আহোম গাঁও সমূহ আক্ৰমণ কৰি লুণ্ঠন কৰিছিল। ৰজাই বিদ্ৰোহ দমন কৰিবলৈ চাওলুং তিপামক পঠিয়াইছিল। বিদ্ৰোহী সকলৰ লগত হোৱা যুদ্ধত চাওলুং তিমাৰ হাতী আহত হৈছিল যাৰ বাবে তেওঁ যুদ্ধ এৰি দিহিং পাৰ হৈ উভতি আহে। ইয়াৰ পাছত বিদ্ৰোহৰ কি পৰিণতি হ'ল গম পোৱা নাযায়। সম্ভৱতঃ পাছলৈ বিদ্ৰোহ দমন কৰা হৈছিল। 

* ১৫৭২ চনৰ বিদ্ৰোহ, শদিয়া

১৫৭২ চনত পুনৰ বাব চুতীয়া সেনাপতি এজনৰ নেতৃত্বত শদিয়া অঞ্চলৰ চুতীয়া সকলে মুৰ দাঙি উঠে। বিদ্ৰোহ দমন কৰিবলৈ চাওলুং চাৰিং, চাওফ্ৰাংমুঙ বৰগোহাঁই, শদিয়া খোৱা গোঁহাই, ইত্যাদি বহুতো বিষয়ববীয়াক পঠিওৱা হৈছিল। আহোম সেনাৰ তুলনাত বিদ্ৰোহী সকলৰ সংখ্যা কম থকাৰ বাবে বিদ্ৰোহী সকল কানচাই আৰু পুখুৰীখনা নামৰ অঞ্চল লৈ আতঁৰি আহিছিল আৰু সেই অঞ্চলৰ চুতীয়া সকলৰ সহযোগত পুনৰ ৰণ কৰিছিল। কিন্তু দুৰ্ভাগ্যবশতঃ বিদ্ৰোহী সকল পৰাজিত হৈছিল। চুতীয়া সেনাপতি, কানচাইৰ মুখিয়াল আৰু অন্য বহুতো চুতীয়া সৈন্যক বন্দী বনাই ৰাজধানী লৈ লয় অনা হৈছিল। 

* ১৬৬৫ চনৰ বিদ্ৰোহ, উত্তৰ পাৰ

১৬৬৫ চনত আহোম সেনা নগা সকলৰ লগত হোৱা যুদ্ধত ব্যস্ত আছিল। এই সুযোগ লয়, উত্তৰ পাৰৰ লখিমপুৰৰ এখিনি চুতীয়া লোকে মিৰি আৰু দফলা লোকৰ লগত মিলি বিদ্ৰোহ কৰিছিল। কিন্তু বিদ্ৰোহ সফল নহ'ল। 

* ১৬৭৩ চনৰ বিদ্ৰোহ, উত্তৰ পাৰ

১৬৭৩ চনত ধেমাজি অঞ্চলৰ চুতীয়া সকলে বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰি ৰূপা(বৰ্তমানৰ ৰূপহী) আৰু ডিমৌ(বৰ্তমানৰ ধেমাজিৰ ডিমৌ) মিৰি সকলে আহোম ৰজাক কৰ হিচাপে দিয়া মাৰ নাও তোলাই লৈ গৈছিল। এই কথা শুনি আহোম ৰজাই চুতীয়া অঞ্চললৈ কটকী পঠিয়াই নাও সমূহ ঘূৰাই দিবলৈ আদেশ কৰিছিল, কিন্তু চুতীয়া সকলে আদেশ নামানিলে। ইয়াৰ পাছত সকলো চুতীয়া দেউলীয়া নামৰ গাঁৱ এখনত একগোট হৈছিল। কটকীৰ খবৰ পাই আহোম ৰজাই তিনিমুখিয়া অঞ্চলত থকা নাৰাই নামৰ চুতীয়া বিদ্ৰোহী নেতা জনক ধৰি আনিবলৈ সৈনিক পঠিয়ালে। ইয়াৰ পাছত ৰজাই শদিয়াখোৱা গোঁহাই আৰু মৰঙ্গীখোৱা গোহাঁইক চেঁচামুখত গড় নিৰ্মাণ কৰি যুদ্ধৰ বাবে সাজু হ'বলৈ আদেশ দিলে। দিহিং নদীৰ পাৰত আন এটা গড় নিৰ্মাণ কৰা হ'ল। তাৰ পাছত আহোম সেনাই দিহিং পাৰ হৈ মাজুলী হৈ চুতীয়া গাঁৱলৈ আগ বাঢ়ি আহিল। চুতীয়া সকলেও হাতত ধেনু-কাড় লয় দেউলীয়া গাঁৱৰ পৰা মিৰি গাঁৱ এখনলৈ আগ বাঢ়ি আহিলে। আহোম ৰজাই পুনৰ চুতীয়া সকলৰ ওচৰলৈ কটকী পঠিয়াইলে। চুতীয়া বৰুৱা জনে অৱশেষত বশ্যতা স্বীকাৰ কৰিলে, কিন্তু নিজৰ গৰু-ছাগলী, হাঁহ-কুকুৰ, ইত্যাদি সকলো হেৰুৱালে। নাৰাই আৰু অন্য চুতীয়া বিদ্ৰোহী নেতা সকলক মদ্যপান কৰোৱাই পুনৰ বিদ্ৰোহ নকৰিবলৈ প্ৰতিজ্ঞা কৰালে। সবল আৰু শক্তিশালী চুতীয়া সৈনিক সকলৰ বন্দী বনোৱা হ'ল আৰু অন্য চুতীয়া সকলক প্ৰতি বছৰে কৰ হিচাপে নাও দিবলৈ আদেশ দিয়া হ'ল। 

* ১৭৬৯-১৮০৫ চনৰ মায়ামৰা বিদ্ৰোহ

মায়ামৰা ধৰ্মীয় চুতীয়া সকলে ১৭৬৯ চনত আহোম ৰাজ্যৰ বিৰুদ্ধে বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰি ১৭৯১ লৈকে বেংমৰা নামৰ পৃথক ৰাজ্য এখন গঠন কৰিছিল। মায়ামৰা বিদ্ৰোহত ভাগ লোৱা জনগোষ্ঠী সমূহৰ মাজত দ্বিতীয় সৰ্বাধিক লোক চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ আছিল। বেংমৰা ৰাজ্যৰ ৰজা সৰ্বানন্দ সিংহ বীৰপালৰ বংশৰ বুৰুক চুতীয়া ৰাজপৰিয়ালৰ লোক আছিল। হয়তো ১৫২৫ চনত ৰাজ্য হেৰুৱা চুতীয়া ৰাজপৰিয়াল টোৱে সৰুকৈ হ'লেও পুনৰ বাৰ ৰাজ্য ৰাজত্ব কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল। 

* ১৭৭৫ চনৰ বিদ্ৰোহ, ডিব্ৰু-দিহিং অঞ্চল

মায়ামৰা বিদ্ৰোহ হৈ থাকোঁতে ডিব্ৰু-দিহিংৰ মাজৰ অঞ্চলৰ একাংশ চুতীয়াই বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰিছিল। টাই ভাষাৰ &quot;আহোম বুৰঞ্জী&quot; নামৰ গ্ৰন্থত উল্লেখ কৰা মতে পূৰ্বৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ সীমান্ত অঞ্চলৰ খামজাং প্ৰদেশৰ পৰা নঙাখাম নামৰ নৰা মুখিয়ালৰ লগত ধৰা সকলে আহি বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰিছিল।  এই বিদ্ৰোহত চুতীয়া সকলে নৰা সকলক সহযোগ কৰিছিল। নৰা মুখিয়াল জনে ১৭৭৫ চনত চুতীয়া সকলৰ সহযোগত হাটখোৱা গোহাঁইক পৰাস্ত কৰি নিজকে ডিব্ৰু নৈৰ কাষৰ অঞ্চলৰ ৰজা বুলি ঘোষণা কৰিছিল। ৰজা হৈ নঙাখামে চুতীয়া আৰু বাৰেচিৰিঙীয়া সকলৰ মাজৰ পৰাই ফুকন আৰু বৰুৱা নিযুক্ত কৰিছিল। আহোম ৰজাই নঙাখাম আৰু চুতীয়া সকলৰ বিৰুদ্ধে বুঢ়াগোহাঁইৰ নেতৃত্বত ৪০ হাজাৰ সৈন্য পঠিয়াইছিল। সেনা সকলে আহি ৰঙাগড়াত(বৰ্তমানৰ ডিব্ৰু-চৈখোৱাৰ দক্ষিণত) উপস্থিত হৈছিল। ইয়াত পাছত তেজী আৰু দিহিং নৈৰ পাৰত যুদ্ধ হৈছিল। বিদ্ৰোহী সকল পৰাজিত হৈ আতৰি গৈছিল। নৰা সকলে পূৰ্বৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ পাহাৰীয়া অঞ্চলত আশ্ৰয় লয় আৰু চুতীয়া সকলে ধূনাগুৰি নামৰ ঠাই এদখৰত আশ্ৰয় লয়। বহুতো চুতীয়া, বাৰেচিৰিং আৰু নৰা বিদ্ৰোহীক ৰাজধানী ৰংপুৰলৈ লয় অনা হয়। তাৰে কিছুমানক মৃত্যু দণ্ড দিয়া হৈছিল আৰু আন সকলক বন্দী হিচাপে ৰখা হৈছিল।&lt;ref&gt;Barua, G.C, &quot;Ahom Buranji, p. 331-333&lt;/ref&gt;

==অসমীয়া সংস্কৃতিত চুতীয়া ৰাজ্যৰ প্ৰভাব==

==আৰু চাওক==
* [[চুতীয়া জনগোষ্ঠী]]
* [[সতী সাধনী]]

==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}
* {{cite book
 | last = Gait
 | first = Edward
 | title = A History of Assam
 | publisher = Thacker, Spink &amp; Co.
 | date = 1906
 | location = Calcutta
 | url = http://books.google.com/books?id=w-6kr1IyHJkC}}
*{{Cite journal|last=Neog|first=Maheswar|title=Light on a Ruling Dynasty of Arunachal Pradesh in the Fourteenth and Fifteenth Centuries|date=1977|journal=Annals of the Bhandarkar Oriental Research Institute|volume=58/59|pages=813–820|jstor=41691751|issn=0378-1143}}

==বাহ্যিক সংযোগ==

{{অসম বুৰঞ্জী}}

[[শ্ৰেণী:অসমৰ ইতিহাস]]
[[শ্ৰেণী:চুতীয়া ৰাজ্য]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ সাম্ৰাজ্য আৰু ৰাজ্য]]</text>
      <sha1>daitbabgy0b9kqtpwhermwc9lm52u1f</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611356</id>
      <parentid>611355</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T05:54:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Ananya Taye</username>
        <id>28065</id>
      </contributor>
      <origin>611356</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="160843" sha1="bsniipjzuooa0ciaw2myodqra0r76le" xml:space="preserve">{{under construction}}

{{Infobox Former Country
|native_name = সধয়া/স্বধয়া
|conventional_long_name = চুতীয়া সাম্ৰাজ্য
|common_name= স্বধয়া, সধয়া
|year_start  =  ১১৮৭ 
|date_start  =  
|event1      = 
|date_event1 = 
|event_end   = 
|year_end    =  ১৫২৪
|date_end    = ৭ বহাগ
|p1          = কামৰূপ ৰাজ্য
|flag_p1     = Copper Plate Seal of Kamarupa Kings.jpg
|s1          = আহোম ৰাজ্য
|flag_s1     = 
|image_flag  = 
|flag_type   = 
|image_map = Chutia kingdom Map.png
|image_map_caption = চুতীয়া ৰাজ্যৰ মানচিত্ৰ
| image_coat = Chutia royal Insignia.png
| coat_alt = ৰাজকীয় প্ৰতীক
|capital = [[শদিয়া|সধয়াপুৰ/স্বধয়াপুৰ]]
|common_languages = চুতীয়া ভাষা (ৰাজকীয়)&lt;/br&gt;[[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (ৰাজ্যিক)
|religion = জনজাতীয় তান্ত্ৰিক (ৰাজকীয় আৰু প্ৰজা)&lt;/br&gt; হিন্দু (একাংশ প্ৰজা)
|government_type = ৰাজতন্ত্ৰ
|leader1 = বীৰপাল/গয়াপাল
|year_leader1 = ১১৮৭-১২২০
|leader2 = [[ৰত্নধ্বজপাল]]/গৌৰী নাৰায়ণ
|year_leader2 = ১২৩০-১২৬০
|leader3 = ধৰ্মধ্বজপাল/[[ধীৰনাৰায়ণ]]
|year_leader3 = ১৫২০-১৫২২
|leader4 = নীতিপাল/চন্দ্ৰ নাৰায়ণ(অন্তিম)
|year_leader4 = ১৫২২-১৫২৪
|title_leader = সধেয়াধিপতি (নাৰায়ণ/পাল)
|legislature = 
|today = [[অসম]], [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]], [[ভাৰত]]
|}}

'''চুতীয়া ৰাজ্য''' ({{lang-en|Sutiya kingdom}}) আছিল ত্ৰয়োদশ শতিকাত [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ]]ৰ উত্তৰ পাৰে দিকাৰাই নদী&lt;ref&gt;Acharya,N.N.,&quot;The history of Medieval Assam&quot;,p.232&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;William Robinson, &quot;A descriptive account of Assam&quot;,p.323.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Dutta, Sristidhar, &quot;The Mataks and their kingdom,p.28&lt;/ref&gt; আৰু দক্ষিণ পাৰে [[দিচাং নদী]]ৰ মাজত গঠন হোৱা এক বিশাল সাম্ৰাজ্য&lt;ref name=&quot;চুতীয়া ৰাজ্য&quot;&gt;{{cite web | url=https://books.google.co.in/books?id=MdjO3XVk0MAC&amp;pg=PA84&amp;dq=chutia+kingdom+disang&amp;hl=en&amp;newbks=1&amp;newbks_redir=0&amp;source=gb_mobile_search&amp;sa=X&amp;ved=2ahUKEwiKlpXszLqUAxWgUGwGHemuBhUQ6AF6BAgNEAM#v=onepage&amp;q=chutia%20kingdom%20disang&amp;f=false Pathak, Guptajit, Assam's History and it's Graphics, p.84}}&lt;/ref&gt;। এই ৰাজ্য বৰ্তমানৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[লখিমপুৰ জিলা|লখিমপুৰ]], [[ধেমাজি জিলা|ধেমাজি]], [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[বিশ্বনাথ জিলা|বিশ্বনাথ]], [[মাজুলী জিলা|মাজুলী]] জিলাকে ধৰি‌ [[শিৱসাগৰ জিলা]]ৰ এটা অংশ আৰু [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]]ৰ ভৈয়াম আৰু দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলত বিয়পি আছিল। ইতিহাসবিদ সকলৰ মতে উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ মধ্যযুগৰ সকলো ৰাজ্যৰ ভিতৰত চুতীয়া ৰাজ্যখনে আটাইতকৈ উন্নত আৰু প্ৰগতিশীল ৰাজ্য আছিল।&lt;ref&gt;Guha, Amalendu (December 1983), &quot;The Ahom Political System: An Enquiry into the State Formation Process in Medieval Assam (1228-1714)&quot;, p.5, &quot;The period from the 13th to the 16th century saw the emergence and development of a large number of tribal political formations in north-east India. The Chutiya, the Tai-Ahom, the Koch, the Dimasa (Kachari), the Tripuri, the Meithei (Manipuri), the Khasi (Khyriem) and the Pamar (Jaintia)—all these tribes crystallised into rudimentary state formations by the 15th century. The most developed of the tribes in the 15th century were the Chutiyas.&quot;&lt;/ref&gt; [[কামৰূপ ৰাজ্য|কামৰূপৰ]] ৰজা সকলৰ দৰে চুতীয়া ৰজা সকলৰো প্ৰত্যেকখন তামৰ ফলিত [[গনেশ|গনেশৰ]] নামেৰে আৰম্ভ কৰা হৈছে।&lt;ref&gt;Sharma, Mukunda Madhava, ''Inscriptions of Ancient Assam'',p.287,&quot;It might be presumed that the elephant mark of the seals of the earlier Kamrupa kings has been very conveniently converted into the figure of Ganesha. But this conversion assumes a greater significance when we find that some 43 years later the Tezpur plates of Vallabha begins with a mangala verse addressed to Ganesa and the Dhenukhana CP inscription of 1392 and the Ghilamora CP inscription of 1401 also begin with salutations to Ganesa.&quot;&lt;/ref&gt;

১১৮৭ চনত বীৰপালে শদিয়াক ৰাজধানী পাতি উত্তৰ-পূব অসম আৰু অৰুণাচলৰ কিছু অঞ্চল লয় চুতীয়া ৰাজ্য স্থাপন কৰিছিল। তেওঁৰ পুত্ৰ গৌৰী নাৰায়ণে সকলো চুতীয়াক একত্ৰিত কৰি এখন বৃহৎ ৰাজ্য গঠন কৰিছিল। উজনি অসমৰ শিৱসাগৰ(দক্ষিণ পাৰ) আৰু বিশ্বনাথ(উত্তৰ পাৰ) জিলাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি পূব দিশত অৰুণাচলৰ পাহাৰৰ লৈকে এসময়ত চুতীয়া ৰাজ্যৰ অন্তৰ্গত আছিল। ইয়াৰ পিছত প্ৰায় সোতৰজন ৰজাই এই সাম্ৰাজ্য চলাইছিল। [[কামৰূপ ৰাজ্য]] ধ্বংস হোৱাৰ লগে লগে অসমৰ উত্তৰ-পূবত চুতীয়াসকল, পশ্চিম দিশে বাৰভূঞা আৰু কমতা ৰাজ্য ক্ষমতালৈ আহিছিল&lt;ref name=&quot;চুতীয়া ৰজা&quot;&gt;{{cite web | url=http://www.historyfiles.co.uk/KingListsFarEast/IndiaChutiyas.htm | title=চুতীয়া ৰজা | accessdate=August 11, 2012}}&lt;/ref&gt;। 

১৪ শতিকাৰ শেষৰ ফালে চুতীয়া ৰজা সত্যনাৰায়ণে কামৰূপ আক্ৰমণ কৰা মুচলমান সকলক (সম্ভৱতঃ ১৩৮৯ত কামৰূপ দখল কৰা ঘিয়াছুদ্দিন শাহ) পৰাস্ত কৰি [[কমতা ৰাজ্য|কমতাপুৰত]] ৰজা হৈছিল আৰু কামৰূপ ৰাজ্যৰ পতনৰ পাছত পোণপ্ৰথমবাৰৰ বাবে [[শদিয়া]]ৰ পৰা [[বংগ|উত্তৰ বংগ]]ৰ [[কৰতোৱা নদী|কৰতয়া]] নৈ লৈকে এখন বৃহৎ [[কামৰূপ ৰাজ্য|বৰ-কামৰূপ]] ৰাজ্য গঠন কৰিছিল&lt;ref&gt;&quot;The eastern region, whether it is called Sadhaya or Svadhaya as in the plates or Sadhiya or Sadiya as in Assamese chronicles and the western region of Kamatapura seems to be politically connected and the same Satyanarayana/Ratnanarayana might have held sway over both regions&quot;{{harvcol|Neog|1977|p=818}}&lt;/ref&gt;

অসমৰ স্থানীয় জনজাতিসকলৰ মাজত চুতীয়াসকল অন্যতম। চুতীয়া সকল কছাৰী গোষ্ঠীৰ লোক আছিল আৰু এটা সময়ত তিব্বত-বাৰ্মীজ ভাষা ব্যৱহাৰ কৰিছিল। চুতীয়া ৰাজ্যৰ ৰাজকীয় তথা ধৰ্মীয় ভাষা বৰ্তমানৰ [[দেউৰী ভাষা]]। বৃটিছৰ দিনত এই ভাষাক ''দেউৰী-চুতীয়া'' ভাষা বুলি কোৱা হৈছিল। সাম্প্ৰতিক কালত, চুতীয়াসকলে [[অসমীয়া ভাষা]] ব্যৱহাৰ কৰে।‌

==চুতীয়া ৰাজ্যৰ অঞ্চল সমূহ==

===ৰাজধানী অঞ্চল===

[[File:Brick with king Pratyakshnarayan's name.jpg|thumb|ভীষ্মক নগৰ আৰু শদিয়াৰ পদুম পুখুৰীত উদ্ধাৰ হোৱা নৃপতি শ্ৰী শ্ৰী প্ৰত্যক্ষ নাৰায়ৰণ নাম খোদিত থকা ইটা। এই ৰজা জনৰ নাম ঘিলামৰাত উদ্ধাৰ হোৱা সধয়াধিপতি সত্যনাৰায়ণৰ ফলিতো উল্লেখ কৰা আছে।]]

চুতীয়া ৰাজ্যৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ আৰু ৰাজধানী আছিল শদিয়া বা সধয়াপুৰ। চুতীয়া ৰজা সকলে নিজকে সধয়াপুৰেশ্বৰ বা সধয়াধিপতি বুলি চিনাকি দিছিল। &lt;ref&gt;Shin, Jae-eun, Descending from Demons, Ascending to Kshatriyas, p.5.&lt;/ref&gt; শদিয়াৰ কীৰ্তিচিহ্ন সমূহতো চুতীয়া ৰজাৰ নাম খোদিত আছে। এতিয়ালৈকে শদিয়া অঞ্চলত চুতীয়া যুগৰ তিনিখন নগৰ চিনাক্ত কৰা হৈছে: ভৈয়ামৰ বৰ-নগৰ আৰু দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলৰ ৰূক্মীনী নগৰ (সম্ভৱতঃ বুৰঞ্জীৰ চন্দনগিৰি) আৰু ভীষ্মক নগৰ (সম্ভৱতঃ বুৰঞ্জীৰ থাঙগিৰি)। তাৰেই ভীষ্মক নগৰ আৰু ৰুক্মিণী নগৰৰ ইটাত চুতীয়া ৰজা লক্ষ্মীনাৰায়ণ আৰু প্ৰত্যক্ষ নাৰায়ণৰ নাম খোদিত আছে&lt;ref&gt;Neog, Maheswar, Lights on a Ruling Dynasty of Arunachal Pradesh, p.814&lt;/ref&gt;। তাম্ৰেশ্বৰী শালৰ ইটাৰ দেৱালখন চুতীয়া ৰজা মুক্ত-ধৰ্মনাৰায়ণে নিৰ্মাণ কৰাইছিল &lt;ref&gt;A Sircar, D.C, Journal of Ancient Indian History, p. 21&lt;/ref&gt;। 

===উত্তৰ কূলৰ অঞ্চল===

ব্ৰক্ষ্মপুত্ৰৰৰ উত্তৰ পাৰৰ সীমাৰ কথা বুৰঞ্জী সমূহত পোনপটীয়াকৈ উল্লেখ পোৱা নাযায়। তথাপিটো ঐতিহাসিক তথ্যৰ অনুসৰি ইতিহাসবিদ সকলে চুতীয়া ৰাজ্য ভৰালী বা দিকৰাই নৈ লৈকে বিস্তৃত আছিল বুলি মত প্ৰকাশ কৰে।&lt;ref&gt;Acharya,N.N.,&quot;The history of Medieval Assam&quot;,p.232&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;William Robinson, &quot;A descriptive account of Assam&quot;,p.323.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Dutta, Sristidhar, &quot;The Mataks and their kingdom,p.28&lt;/ref&gt; বুৰঞ্জী সমূহত উল্লেখ কৰা আছে যে চুতীয়া ৰাজ্য দখল কৰা পাছত আহোম ৰজা চুহুংমুঙে ভৰালী‌ নৈ পাৰ হৈ ৰাউতা-তেমনীৰ (আজিৰ দিনৰ দৰং-নগাঁৱৰ অঞ্চল) ভূঞা সকলক বস কৰিছিল&lt;ref&gt;According to ''Purani Assam Buranji'', p.27. the twelve Bara Bhuyans of Rowta-Temani (mid-Assam, on either banks of the Brahmaputra) namely Utai, Tamai, Rai, Sakai, Kausika, Uzir, Laskar, Comdar, Sanatana, Keho, Rambhat and Bhakat with four sub-Bhuyans each, were transported and settled in various places of Uttara-kula (Biswanath, Lakhimpur districts). The Lacam Kalita Bhuyan family was placed at Bahbari(Lakhimpur), while one of them was settled on the river Sonari(Dhakuakhana), and another on the hills. As per ''Satsari Buranji'', p.16, Suhungmung suppressed the Baro-Bhuyans in Rowta. The people of the region were placed under the leadership of the Baro-Bhuyans and re-settled at different places of the kingdom.&lt;/ref&gt;। এই অঞ্চলত শাসন কৰিবলৈ আহোম ৰজাই প্ৰথমতে কনচেং ধনুধৰিয়া গোহাঁইক ভটিয়লিয়া গোহাঁই বা নামনিয়াল সন্দিকৈ হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে আৰু পাছলৈ‌ পুৰ্বৰ চুতীয়া বৰপাত্ৰ পদবীৰ অনুকৰণ কৰি বৰপাত্ৰ গোহাঁই পদবী দিয়ে। গতিকে ইয়াৰ পৰা বুজিব পাৰি যে ভৰালী নদীৰ লৈকে চুতীয়া ৰাজ্য বিয়পি আছিল। ৰজা সত্যনাৰায়ণৰ দিনত বা‌ তাৰো পাছৰ লৈকে এই পশ্চিম সীমা কমতাপুৰৰ লৈকে পাইছিল গৈ। 

* [[লখিমপুৰ জিলা]]: বৰ্তমান লখিমপুৰৰ সোৱনশিৰি অঞ্চলতো চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল। চুতীয়া ৰজা সকলে সোৱণশিৰিৰ দুয়োপাৰে ব্ৰাহ্মণক ভূমিদান কৰিছিল। এই অঞ্চল পুৰণি কালত হাবুং বুলি জনা গৈছিল। শদিয়াৰ চেপাখোৱা তামৰ ফলিত উল্লেখ থকাৰ মতে চুতীয়া ৰজা দুৰ্লভনাৰায়ণৰ আদেশত ১৪২৮ চনত হাবুঙাধিপতি বৃহৎ পাত্ৰয়েই ব্ৰাক্ষ্মণক ভূমিদান কৰিছিল&lt;ref&gt;Neog, Maheswar, Lights on a Ruling Dynasty of Arunachal Pradesh, p.818.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Guha, Amalendu, Pre-Ahom Roots and the Medieval State in Assam: A Reply, p. 73, “Habung was a Chutiya dependency; that still earlier it was an autonomous principality of Brahmins; and that the latter's origins could be traced back to a circa 10th-century copper-plate and grant issued by king Ratnapala”.&lt;/ref&gt;। চুতীয়া ৰজা লক্ষ্মীনাৰায়ণে ১৪০২ চনত সোৱণশিৰিৰ পশ্চিম দিশত(বৰ্তমান লক্ষিমপুৰ নগৰৰ ওচৰত) আৰু ১৩৯২ চনত সত্যনাৰায়ণ ৰজাই ধৱলী(বগীনদী) নৈৰ পাৰত ব্ৰাহ্মণক ভূমি দান কৰিছিল&lt;ref&gt;Barua, Swarnalata, Chutia Jatir Buranji, p.583&lt;/ref&gt;। ১৫২২ চনত ধীৰনাৰায়ণ ৰজাই ঢকুৱাখনাত ব্ৰাহ্মণক ভূমি দান কৰিছিল&lt;ref&gt;Barua, Swarnalata, Chutia Jatir Buranji, p.590&lt;/ref&gt;। বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা মতে সোৱণশিৰি পশ্চিম পিনৰ দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলত ১৬৭২ চনত দফলা জনজাতিৰ লোকে আক্ৰমণ কৰি মানুহ ধৰি নিছিল। মানুহ খিনিক মুক্ত কৰাই আনিবলৈ ৰজাই বৰবৰুৱাৰ লগতে চুতীয়া হাজৰিকা আৰু চুতীয়া কাঁড়ী বৰুৱাক পঠিয়াইছিল। এই কথাৰ পৰা ধৰিব পৰা যায় যে চুতীয়া সকলৰ বসতি লক্ষিমপুৰৰ দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলৰ লৈকে আছিল।&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, &quot;Ahom Buranji, p.220&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Barbarua, Hiteswar, &quot;Ahomar Din&quot;, p.190&lt;/ref&gt; বুৰঞ্জীৰ আন এটা খণ্ডত উল্লেখ কৰা হৈছে যে ডিক্ৰং অঞ্চলৰ‌ মিৰি লোক সকল এটা সময়ত চুতীয়া ৰজাৰ &quot;হাতী-ঘাহী&quot; লোক আছিল আৰু চুতীয়া ৰাজ্যৰ পতনৰ পাছত এই সকলে আহোম ৰজাক বছৰি কৰ-ভাৰ দিছিল। গতিকে ইয়াৰ পৰা ধৰিব পৰা যায় যে এই অঞ্চলো এসয়মত চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল।&lt;ref name= &quot;devi&quot;&gt;{{cite book |last1=Devi|first1=Lakshmi|title=Ahom-tribal Relations: A Political Study|date=1968|pages=202–203|url=https://books.google.com/books?id=BVdXAAAAMAAJ|publisher=Assam Book Depot, [Calcutta], Gauhati|OCLC=578753}}&lt;/ref&gt; এই সকলো কথাৰ পৰা জনা যায় যে বৰ্তমানৰ লখিমপুৰ জিলাখন সম্পূৰ্ণ ভাবে চুতীয়া ৰাজ্যৰ অন্তৰ্গত আছিল।

* [[ধেমাজি জিলা]]: ধেমাজি জিলাৰ চিচিবৰগাঁও-বৰদলনি অঞ্চলত বহুতো পুৰণি চুতীয়া যুগৰ ধ্বংসাৱশেষ দেখিবলৈ পোৱা যায়&lt;ref&gt;Barua, Swarnalata, Chutia Jatir Buranji, p.439&lt;/ref&gt;। জোনাইৰ ৰজাখনা অঞ্চলত ১৩-১৪ শতিকাৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ ইটাৰ দুৰ্গৰ অৱশেষ পোৱা গৈছিল&lt;ref&gt;Barua, Swarnalata, Chutia Jatir Buranji, p.441; Indian Archaeology 1986-87, p. 22&lt;/ref&gt;। সোৱণশিৰি আৰু চিয়াং নৈৰ মাজত বসবাস কৰা মিচিং লোক সকলক আহোম ৰজা চুহুংমুঙৰ দিনত &quot;চুতীয়া-মিৰি&quot; বুলি উল্লেখ কৰিছিল কাৰণ এই সকল চুতীয়া ৰাজ্যৰ প্ৰজা আছিল।&lt;ref name= &quot;devi&quot;&gt;&lt;/ref&gt; 

* [[বিশ্বনাথ জিলা]]: বিশ্বনাথ জিলা যে চুতীয়া ৰাজ্যৰ অন্তৰ্গত আছিল, সেই কথা চুতীয়া যুগৰ কীৰ্তিচিহ্ন সমূহৰ পৰা পুহৰলৈ আহে। চুতীয়া যুগৰ খনিকৰ সকলে কিবা উল্লেখযোগ্য কীৰ্তিচিহ্ন নিৰ্মাণ কৰিলে এক বিশেষ ধৰণৰ চিহ্ন কিছুমান ব্যৱহাৰ কৰিছিল। বিশ্বনাথ জিলাৰ অৰুণাচল সীমান্তৰ ১৩-১৫ শতিকাৰ মাজত নিৰ্মিত ৰামঘাট দুৰ্গ, নক্সাপৰ্বত দুৰ্গ, বালিজানৰ দুৰ্গ আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ পাৰৰ উমাতুমনি দ্বিপ তাৰে প্ৰমাণ। এই সকলো অঞ্চলত দেখা পোৱা হুবহু একেই খনিকৰ চিহ্ন শদিয়াৰ তাম্ৰেশ্বৰী মন্দিৰ, বুঢ়াবুঢ়ী শাল, ইটা পুখুৰী, ইত্যাদি জেগাত দেখিবলৈ পোৱা গৈছে। উল্লেখযোগ্য যে তাম্ৰেশ্বৰীৰ যিখন শিল-ইটাৰ দেৱালত এই চিহ্ন সমূহ খোদিত আছিল, সেই খন চুতীয়া ৰজা মুক্তধৰ্মনাৰায়ণে ১৪৪২ চনত নিৰ্মাণ কৰিছিল।&lt;ref&gt;A Sircar, D.C, Journal of Ancient Indian History, p. 21; Barua, Swarnalata, Chutia Jatir Buranji, p.589; Journal of the Asiatic Soceity of Bengal, 1848, p.467&lt;/ref&gt; জনা মতে নক্সাপৰ্বত (১৪০০-১৫০০ খ্ৰীষ্টাব্দ)&lt;ref&gt;Tada, Tage, Archaeological remains of Arunachal Pradesh up to 16th century, p.183&lt;/ref&gt; আৰু বুঢ়ৈ দুৰ্গ&lt;ref&gt; Barua, Kanaklal, Early History of Kamrupa, p.271&lt;/ref&gt; প্ৰায় একে যুগৰে সৃষ্টি হয়। শদিয়াৰ ৰুক্মিণীনগৰ, গম্চি দূৰ্গ আৰু ভীষ্মক নগৰৰ দৰে বালিজান আৰু নক্সা পৰ্বত দুৰ্গতো শিল ইটাৰ ঘৰৰ ভেটি পোৱা গৈছে। নক্সা পৰ্বত, ইটা দুৰ্গ আৰু ৰামঘাট দুৰ্গৰ শিলৰ ভেটিৰ ওপৰত ইটা ব্যৱহাৰ কৰা শৈলী ৰুক্মিণী নগৰ, তাম্ৰেশ্বৰীৰ সীমাৰ দেৱাল আৰু শদিয়াৰ বৰনগৰৰ পুখুৰীত দেখা গৈছে। এই সমূহ তথ্যৰ ভিথিত কনকলাল বৰুৱা আৰু মহেশ্বৰ নেওগ লেখীয়া বিশিষ্ট ইতিহাস বিধে চুতীয়া ৰাজ্যৰ পৰিসীমা বিশ্বনাথ জিলা লৈকে থকা কথা স্বীকাৰ কৰিছে।&lt;ref&gt; Barua, Kanaklal, Early History of Kamrupa, p.271-272, &quot;The probability is that these ruins are the traces of a Hindu or Hinduised dynasty of local rulers who ruled over a kingdom to the north of Brahmaputra and extending from the Burai river on the west to Sadiya on the east. The dynasty is evidently the line of Chutia kings who assumed the surname Pala.&quot;&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Neog, Maheswar, &quot;Lights on a Ruling Dynasty of Arunachal Pradesh&quot;, p. 218, &quot;If architectural continuity is admitted between the fortifications in the Sadiya region and the Burai river ruin site, it would be possible to believe that the kingdom of these rulers(Chutia) extended as far as the outer limit of Darrang district, in the western most extent of which Ahom conquerors settled the vanquished Chutias in the early part of the sixteenth century.&quot;&lt;/ref&gt; ইয়াৰ ওপৰিও জনা যায় যে চুতীয়া ৰাজ্য দখল কৰা পাছতেই (অৰ্থাৎ ১৫২৫ চনতে) আহোম ৰজাই উত্তৰ পাৰৰ শদিয়া, ভাটি অঞ্চল (বিশ্বনাথ), হাবুং(লখিমপুৰ) আৰু বানলুং(ধেমাজি) অঞ্চল শাসন কৰিবলৈ নতুনকৈ পদবী সৃষ্টি কৰিছিল&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, Ahom Buranji, p.59-61; Gait, Edward, A history of Assam, p. 86&lt;/ref&gt;। গতিকে এই সমূহ অঞ্চল চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল বুলি গ'ম পোৱা যায়।

===দক্ষিণ কূলৰ অঞ্চল===

চুতীয়া ৰাজ্যৰ ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈৰ দক্ষিণ পাৰৰ সীমা দিহিং নৈ আছিল। এই কথা বুৰঞ্জী সমূহত স্পষ্টকৈ উল্লেখ পোৱা যায়।&lt;ref&gt;Assam Buranji(SM), p.9&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Satsari Buranji, p.56&lt;/ref&gt; সেই সময়ত মাজুলী দ্বীপ সৃষ্টি হোৱা নাছিল আৰু দিহিং নৈ ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ কাষে কাষে বৈ গৈ বৰ্তমান মাজুলীৰ পশ্চিমত লগ হৈছিল। বুৰঞ্জী সমূহৰ পৰা জনা যায় যে আহোম ৰাজ্যৰ ৰাজধানী চাৰাগুৱা আৰু বকতা&lt;ref&gt;Ahmed, Nasir, Assam-Bengal Trade in the Medieval Period: A Numismatic Perspective, p.170, &quot;they made Bakata(on the banks of Dihing) their capital in the reign of their king Suhungmung Svarga Narayan.&quot;; Guha, Amalendu, The Ahom Political System: An Enquiry into the State Formation Process in Medieval Assam (1228-1714), p.19.&lt;/ref&gt; দিহিং নৈৰ পাৰত অৱস্থিত আছিল। গতিকে এই সকলো কথাৰ পৰা ধৰিব পাৰি যে বৰ্তমানৰ শিৱসাগৰ অঞ্চলৰো এটা অংশ চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল। ১৫২২ চনত দিহিং মুখৰ যুদ্ধত নীতিপালৰ সৈন্য বাহিনীক পৰাস্ত কৰি আহোম সেণা চুতীয়া ৰাজ্যত প্ৰবেশ কৰিছিল। চুহুংমুঙৰ সৈন্যয়ে চুতীয়া নৌ সেনাক খেদি ব্ৰক্ষ্মপুত্ৰয়ে দি উজাই আহি ডিব্ৰুমুখত গড় নিৰ্মাণ কৰিছিল। ডিব্ৰু মুখ, চেচামুখ, লাৰুপাৰা আৰু সোণাৰীত (তিনিচুকীয়া) পুণৰ ৰণ হৈছিল। গতিকে এই সকলো অঞ্চলতে চুতীয়া সকলৰ বসতি আছিল বুলি ক’ব পৰা যায়। দক্ষিণ সীমান্তত এলেকা তিপাম-নামৰূপ-বৰহাট অঞ্চল আছিল। 

[[File:Stone inscription of Chutia king Muktadharmanarayana.jpg|thumb|চুতীয়া ৰজা মুক্তধৰ্মনাৰায়ণৰ ১৪৪২ চনৰ শিলৰ লিপি]]

* [[মাজুলী জিলা]]: বৰ্তমানৰ মাজুলী জিলাখন পূৰ্বতে দিহিং অঞ্চল আছিল। এই‌ মাজুলী জিলাৰ পুব পিনৰ দিহিং নৈৰ মাছক লয় হোৱা বিবাদৰ পৰাই চুতীয়া-আহোমৰ যুদ্ধৰ পাতনি মেলে।‌ ধীৰনাৰায়ণ ৰজাই মাজুলীৰ দিহিং মুখ, চেৰুৱাকতা আৰু চিৰা-আটি অঞ্চলত আহোমৰ লগত যুদ্ধ কৰে। শেষত ১৫২৩ চনত আহোম ৰজা চুহুংমুঙে এই অঞ্চল চুতীয়াৰ পৰা দখল কৰে।

* [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]: বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ প্ৰায় ভাগ ভূমি সেই সময়ত দিহিং নৈৰ উত্তৰত আছিল। বুৰঞ্জী সমূহৰ পৰা জনা যায় হে দিহিঙৰ আহোম ৰাজ্যৰ সীমাৰ ওচৰতো চুতীয়া লোকৰ বসতি আছিল। আহোমৰ চোম-চিৰিং, খাতোৱাল চেতিয়া, চাংচাই, ইত্যাদি বংশৰ ওপৰি পুৰুষ সকলক‌ চুকাফাই‌ ওচৰৰ চুতীয়া গাঁও মাৰি অনা লোক। আহোম ৰজা চুতুফাকো চাফ্ৰাই নৈৰ ওচৰত চুতীয়া লোক এইখিনিয়ে বধ কৰিছিল।‌ ১৫২৩ চনত চুতীয়া ৰাজ্যৰ ডিব্ৰু অঞ্চলত প্ৰৱেশ কৰি আহোম সেনাই গড় সাজিছিল। চুতীয়া ৰাজ্য দখৰ‌ কৰাৰ পাছত ১৫২৬ চনত দিহিঙীয়া গোহাঁই পদবী সৃষ্টি কৰা হয়। চুতীয়া বিদ্ৰোহৰ ফলত ডিব্ৰুগড়ত নতুন এখন প্ৰদেশ(''মৌঙ-তিফাও'') গঠন কৰি ১৫২৭ত চাওলুং চুলিঙক শাসনকৰ্তা হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয়। Thermo luminescence (TL) পদ্ধতিৰে ডিব্ৰুগড়ৰ মৌৰামৰা দৌলৰ ওপৰত কৰা datingৰ অনুসৰি ইটাৰ দৌলটো ১৩-১৪ শতিকাৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ দিনত নিৰ্মিত&lt;ref&gt;Saikia, R.R,&quot;Chronological and Archaeometric Evaluation of Bricks from Archaeological Sites of Upper Assam, Northeast India: Estimation of the Firing Temperature and Civilization History&quot;, p.17&lt;/ref&gt;। গতিকে এই সকলো তথ্যৰ ভিত্তিত গম পোৱা যায় যে প্ৰায় গোটেই খন ডিব্ৰুগড় জিলাই চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল।

* [[তিনিচুকীয়া জিলা]]: তিনিচুকীয়া জিলাৰ অধিকাংশ ভূমি চুতীয়া ৰাজ্যৰ অন্তৰ্গত আছিল যদিও পূব দিশৰ এটা অংশ মৰাণ মুখিয়াল আৰু আহোম ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল। চুতীয়া ৰাজ্য দিহিং নৈৰ পশ্চিম পাৰে বিস্তৃত আছিল বুলি জনা যায়। সেই সময়ত দিহিং নৈ বৰ্তমানৰ সুতিতকৈ কেই কিলোমিটাৰমান পশ্চিমলৈ বৈ গৈছিল। পেঙেৰী, ডিগবৈ, জয়পুৰ, তিপাম, ইত্যাদি অঞ্চল দিহিঙৰ পূবত আছিল। এই অঞ্চল সমূহ বৃটিছৰ দিনৰ লৈকে হাবি অৰণ্যৰে ভৰি আছিল য'ত মৰাণ লোক সকলে হাবি কাটি ঝুম খেতি কৰিছিল আৰু সময়ে সময়ে আহোম ৰজা সকলক অৰণ্যৰ সামগ্ৰী যোগান ধৰিছিল। তিনিচুকীয়াৰ শদিয়া সেই সময়ত &quot;সধয়াপুৰ&quot; বুলি জনাজাত আছিল আৰু সধয়া বা চুতীয়া ৰাজ্যৰ ৰাজধানী আছিল। আহোম বুৰঞ্জীৰ মতে শদিয়াৰ দক্ষিণৰ অঞ্চলতো চুতীয়া সেনাপতি বুঢ়া বৰুৱা (আহোম ভাষাত &quot;থাওমান&quot;) বোলা এজনে শাসন কৰিছিল যিজনে‌ আহোমৰ বিৰুদ্ধে ১৫২৩ চনৰ ডিব্ৰুগড় ৰণত ভাগ লৈছিল। ১৫২৪ত চুতীয়া ৰাজ্যৰ পতন হয় আৰু তিনিচুকীয়া জিলাৰ সমগ্ৰ ভূমি আহোম ৰাজ্যৰ অধীনলৈ আহে। আহোমৰ শদিয়া খোৱা গোহাঁয়ে (আহোম ভাষাত &quot;থাওমুঙ বʼঙেন&quot;) শদিয়া অঞ্চল শাসন কৰিবলৈ লয়। শদিয়াৰ দক্ষিণৰ বৰডোমছা অঞ্চলত আহোমৰ হাটখোৱা গোহাঁই (আহোম ভাষাত &quot;থাওমুঙ বʼক্লাং&quot;) বিষয়াই লোণৰ হাটৰ অধিকাৰী হয়।

* [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ-]][[চৰাইদেউ জিলা]]: যিহেতু দিহিং নৈ চুতীয়া ৰাজ্যৰ দক্ষিণ পাৰৰ সীমা আছিল,‌ সেই সময়ৰ দিহিং নৈৰ সুঁতিৰ উত্তৰ পাৰৰ ভূমি‌ চুতীয়া ৰাজ্যতে আছিল। সেই অঞ্চলত আজিৰ দিনৰ শিৱসাগৰ আৰু চৰাইদেউ জিলাৰ উত্তৰ অংশ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। বুৰঞ্জী সমূহৰ পৰা জনা যায় যে চুতীয়া ৰজা এজনে আহোম ৰজা‌ চুতুফাক নাওখেল চাবলৈ চাফ্ৰাই নৈ লৈ আমন্ত্ৰিত কৰিছিল, গতিকে চাফ্ৰাই নৈ অঞ্চলতো হয়টো দুয়ো ৰাজ্যৰ সীমান্ত অঞ্চল আছিল। চাফ্ৰাই নৈ বৰ্তমান চৰাইদেউ জিলাৰ উত্তৰ অংশত অৱস্থিত।

===অৰুণাচলৰ ভয়াম আৰু পাহাৰীয়া অঞ্চল===

টাই ভাষাৰ &quot;আহোম বুৰঞ্জী&quot; গ্ৰন্থ খনত উল্লেখ থকাৰ মতে পূৰ্বৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ সীমান্তৰ অঞ্চলৰ খামজাং প্ৰদেশৰ নঙাখাম নামৰ নৰা মুখিয়াল এজনে ১৭৭৫ চনত চুতীয়া সকলক লগত লয় হাটখোৱা গোহাঁইৰ বিৰুদ্ধে বিদ্ৰোহ কৰিছিল আৰু পৰাস্ত হৈ দিহিং/নামজিন নৈ পাৰ হৈ পূৰবৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ পাহাৰীয়া অঞ্চলত আশ্ৰয় লৈছিল&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, Ahom Buranji, p.331&lt;/ref&gt;। বুৰঞ্জীৰ পৰা জনা যায় যে খামজাং প্ৰদেশ পাটকাই পৰ্বতৰ‌ নং-খেও-য়ং(Lake of no return) অঞ্চলত অৱস্থিত আছিল। গতিকে ধৰিব পাৰি যে চুতীয়া ৰাজ্য এসময়ত সেই অঞ্চলৰ লৈকে বিয়পি আছিল।

===নামনি অসমৰ‌ অঞ্চল===

ৰত্ননাৰায়ণ ৰজাই ৰাজ্য বিস্তাৰৰ তথ্য ৰজা দুৰ্লভনাৰায়ণৰ শদিয়া-চেপাখোৱা তামৰ ফলিত(১৫২৮ চনৰ) পোৱা যায়। এই ফলিত উল্লেখ কৰা মতে ৰজা দুৰ্লভনাৰায়ণৰ পিতৃ আছিল ৰজা ধৰ্মনাৰায়ণ আৰু ধৰ্মনাৰায়ণৰ পিতৃ ৰত্ননাৰায়ণে এসময়ত কমতাপুৰৰ লৈকে নিজৰ ৰাজ্য বিস্তাৰ কৰিছিল। ভূমিদানৰ ফলিখনত উল্লেখ আছে&lt;ref&gt;Barua, Swarnalata, Chutia Jatir Buranji, p.587&lt;/ref&gt;,
{{Quote|text=&quot;একোহভূ্ৎ কমতাপুৰে নৰপতি ভূপাল-ৱাৰাৰ্চ্চিতঃ &lt;br /&gt;
কন্দৰ্প-প্ৰতিপক্ষ-লক্ষ-ৱিজয়ী শ্ৰী ৰত্ননাৰায়ণঃ।।&quot;}}

অৰ্থাৎ এজন হৈছিল (একোহভূৎ) কমতাপুৰৰ ৰজা (কমতাপুৰে নৰপতি), যি জন আছিল &quot;ভূপাল সমূহৰদ্বাৰা অৰ্চিত&quot;(ভূপাল-ৱাৰাৰ্চ্চিত) আৰু &quot;কামদেৱৰ(আন এটা নাম কন্দৰ্প) শত্ৰুৰ বিৰুদ্ধে বিজয়ী&quot; (কন্দৰ্প-প্ৰতিপক্ষ-লক্ষ-ৱিজয়ী) শ্ৰী ৰত্ননাৰায়ণ।&lt;ref&gt;ৰত্ননাৰায়ণৰ আন এটা নাম সত্যনাৰায়ণো আছিল। এই কথা ঘিলামৰা অঞ্চলৰ বৰমূৰ্তিয়া বিলৰ তাম্ৰপত্ৰৰ পৰা জানিবলৈ পোৱা যায়। ফলিখনৰ মতে ১৩৯২ খ্ৰীষ্টাব্দত সুৰ-ৰিপু(অসুৰ) বংশৰ সধয়াপুৰৰ ৰজা নন্দিশ্বৰৰ পুত্ৰ সত্যনায়াণে ব্ৰাহ্মণক ২০০ পুৰা(৮০০ বিঘা) মাটি দান কৰিছিল। তেওঁৰ পুত্ৰ(আত্মজ) ধৰ্মনাৰায়ণ ৰজাই ফলিখনৰ নবীকৰণ কৰিছিল। গতিকে ইয়াৰ পৰা বুজিব পাৰি যে ধৰ্মনাৰায়ণ ৰজাৰ পিতৃ ৰত্ননাৰায়ণৰ আন এটা নাম সত্যনাৰায়ণ আছিল। উল্লেখযোগ্য যে ১৫০ বছৰ আগতে গৌৰীনায়াৰণ/ৰত্নধ্বজপালেও নিজৰ পুত্ৰ শিৱনাৰায়ণৰ লগত কমতেশ্বৰ ৰজা সন্ধয়াৰ ৰাজকুমাৰীক বিয়া কৰাই কমতা ৰাজ্যৰ লগত বন্ধুত্ব স্থাপন কৰিছিল। সম্ভৱতঃ এই কমতা ৰাজবংশ নাইকীয়া বা দুৰ্বল হৈ যোৱা ফলতে চুতীয়া ৰজা সত্যনাৰায়ণে কমতা ৰাজ্য নিজৰ অধীনলৈ আনিছিল।&lt;/ref&gt;

[[File:Another section of the palace.jpg|thumb|চুতীয়া দুৰ্গ ভীষ্মক নগৰৰ ইটাৰ গড়ৰ এক অংশ]]

==যোগিনী তন্ত্ৰত উল্লেখ==

১৬ শতিকাৰ আগভাগত লিখা‌ যোগিনী তন্ত্ৰত কামৰূপৰ বিভিন্ন অঞ্চল আৰু ৰাজকীয় শক্তিসমূহৰ বৰ্ণনা কৰা হৈছে। ইয়াত “সৌমাৰ”, “কূবাচ”, “যৱন” আৰু “প্লৱ” নাম উল্লেখ আছে—

{{quote|পূৰ্বভাগে চ সৌমাৰঃ কূবাচ‌ পশ্চিমে‌তথা ।&lt;br&gt;দক্ষিণে যৱনসদ্ উত্তৰে প্লৱ এব চ ॥&lt;br&gt;&lt;br&gt;এবমেব মহাদেৱি তে সৰ্বে কামৰূপকাঃ ।&lt;br&gt;
এবং তে কথিতং দেবি সৌমাৰচৰিতং হি তৎ ॥}}

অৰ্থাৎ পূৰ্বে সৌমাৰ, পশ্চিমে কূবাচ, দক্ষিণে যৱন আৰু উত্তৰে প্লৱ — এইসকল কামৰূপ অঞ্চলৰ অন্তৰ্গত বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে। গ্ৰন্থখনৰ পাচৰ অংশ সমূহত &quot;কুবাচ&quot;ক [[কোচ ৰাজ্য|কোচ]], &quot;সৌমাৰ&quot;ক [[আহোম ৰাজ্য|আহোম]] আৰু &quot;যৱন&quot;ক [[বংগ চুলতানী|মুছলমান]]/[[মোগল সাম্ৰাজ্য|মোগল]] বুলি চিনাক্ত কৰা হৈছে। এই অনুসৰি ইতিহাসবিদ সকলে “প্লৱ/প্লব” শব্দটোৱে সেই সময়ৰ  উত্তৰ ভাগত ৰাজত্ব কৰি থকা পাল বংশীয় চুতীয়া ৰাজ্যক বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰিছে বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছে।

==ইতিহাস==

===ৰাজ্য প্ৰতিষ্ঠা===

চুতীয়া ৰাজ্যৰ প্ৰতিষ্ঠা আৰু পতনৰ কথা কেইবাখনো বুৰঞ্জীত পোৱা যায় যেনে দেওধাই অসম বুৰঞ্জী, অসম বুৰঞ্জী (SM), ইত্যাদি। সকলো বুৰঞ্জীৰ তথ্য সসূহ প্ৰায় একেই। বৃটিছ বিষয়া ''ET Dalton‌'' আৰু ''W.B.Brown''ৰ অনুসৰি একেবোৰ আখ্যান কিম্বদন্তি ৰূপত [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিচিং]] আৰু [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]] লোকৰ মাজতো প্ৰচলিত আছিল।&lt;ref&gt;{{cite book
 |last=Brown
 |first=W.B.
 |title=An Outline Grammar Of The Deori Chutiya Language
 |publisher= Assam Secretariat Printing Office
 |location=Shillong
 |year=1895
 |pages=75, 84
 |quote=&quot;..as it agrees in all particulars with the traditions,I have elsewhere met with, it may merely be a compilation from them..These traditions are preserved among the Miris, the Deoris, who were the Chutiya priests (and amongst whom alone remnants of the ancient language and customs of the race are still preserved), and by some few of the Chutiyas who now call themselves Hindu Chutiyas... I have heard from them(Deoris) the story of how the Chutiya princess Sadhuni was won by the young archer (Niti Pal)... Probably enquiry would show that the other incidents of the chronicle are preserved as traditions among the Deoris in a similar modified form.
}}&lt;/ref&gt; দেউধাই বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা মতে আনুমানিক ১১৮৭ চনত চুতীয়া সকলে বিভিন্ন সৰু সৰু ৰাজ্য(বা বৃহৎ গাঁও) গঠন কৰি বাস কৰি আছিল।&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.193&lt;/ref&gt; তাৰ ভিতৰতে স্বৰ্ণগিৰি নামৰ ৰাজ্য খনত বীৰপাল নামৰ এজন লোক ৰজা হৈ আছিল। বীৰপালৰ ৰাজ্যত ৬০ টা যৌথ পৰিয়ালৰ লোকে বাস কৰিছিল, অৰ্থাৎ প্ৰায় ৬০০০ লোক।&lt;ref&gt;Dutta, Sristidhar, &quot;The Mataks and their kingdom&quot;, p.45. &quot;Morans, Borahis, Kacharis and Chutias were the main tribes in the Matak community. As all of them were Bodos in origin, they had a common living pattern too. They lived in joint families. The number of members in a joint family sometimes exceeded one hundred.&quot;&lt;/ref&gt; ইয়াৰ পিছত চুবুৰীয়া চুতীয়া লোকসলক পৰাস্ত কৰি তেওঁ 'গয়াপাল' নাম লৈছিল। শদিয়াক তেওঁ চুতীয়া ৰাজ্যৰ ৰাজধানী পাতিছিল। তেওঁক খুন্ত ৰজা বুলিও জনা‌ গৈছিল।&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.202&lt;/ref&gt;

ত্ৰয়োবিংশ শতিকাৰ আগভাগত [[আহোম]]সকলে অসমত তেওঁলোকৰ ৰাজ্য স্থাপন কৰিবৰ সময়ত উজনি অসমত চুতীয়াসকলেই আটাইতকৈ শক্তিশালী আছিল। চুতীয়া সকলৰ মাজত বুৰঞ্জী লিখাৰ প্ৰথা নথকাৰ বাবে তেওঁলোকৰ আটাইবোৰ ৰজাৰ নাম জনা নাযায়। দেওধাই অসম বুৰঞ্জীৰ মতে বাৰ শতিকাৰ মাজভাগৰ পৰা ষোল্ল শতিকাৰ আগভাগলৈকে মুঠ দহজন চুতীয়া ৰজাই ৰাজত্ব কৰিছিল। নোই ইলিয়াছ চাহাবৰ &quot;হিষ্ট্ৰী অৱ দা শ্বান্‌ছ&quot; গ্ৰন্থৰ মতে আহোম ৰাজ্যৰ প্ৰতিষ্ঠাপক [[চুকাফা]]ৰ সমসাময়িক চুতীয়া ৰজা কোছীৰ আগতে তেওঁৰ বংশৰ চৌত্ৰিশজন ৰজাই ৰাজত্ব কৰিছিল। তালৈ চাই কোনো কোনো পণ্ডিতে চুতীয়াসকলে খ্ৰীষ্টীয় সপ্তম শতিকামানতে ৰাজ্য স্থাপন কৰিছিল বুলি অনুমান কৰে।&lt;ref name=&quot;বুৰঞ্জী&quot;&gt;{{cite book | title=মাধ্যমিক অসম বুৰঞ্জী | author=ড: স্বৰ্ণলতা বৰা | pages=১৮৪-১৯০ | isbn=81-85905-11-8}}&lt;/ref&gt;

===ৰাজ্য বিস্তাৰ===

বীৰপালৰ পুত্ৰ আছিল ৰত্নধ্বজপাল বা গৌৰীনাৰায়ণ। তেওঁ নিজৰ বাহু বলেৰে উজনি অসমৰ সকলো চুতীয়া ৰাজ্য (যেনে ৰঙ্গালগিৰি, স্বেতাগিৰি, চন্দ্ৰগিৰি, ধৱলগিৰি, নীলগিৰি, ইত্যাদি) একত্ৰিত কৰি বৃহৎ চুতীয়া ৰাজ্য গঠন কৰিছিল&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.194&lt;/ref&gt;। সেই সময়ত প্ৰায়বোৰ ৰাজ্যৰ ৰাজধানী পাহাৰীয়া বা পাহাৰৰ দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলত পতা হৈছিল। উদাহৰণস্বৰূপে আহোমৰ চৰাইদেউ পৰ্বত, কছাৰীৰ ডিমাপুৰ/মাইবাং, কোচৰ চিকণা পৰ্বত, ইত্যাদি। পাছলৈ চুতীয়া ৰাজ্যৰ নগৰ যেনে চন্দনগিৰি(আজিৰ দিনৰ ৰুক্মিণীনগৰ), ভীষ্মকনগৰ, ইটানগৰ, ইত্যাদি সকলো পাহাৰৰ‌ দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলতে নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। ইয়াৰ ওপৰিও জনা যায় যে আগৰ দিনত‌ উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ বহুতো জনগোষ্ঠীৰ লোকে পাহাৰৰ দাতিকাষৰীয়া বা‌ ওখ অঞ্চলত স্থায়ী ভাৱে থাকি ভৈয়ামত খেতি কৰিছিল।&lt;ref&gt;উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ বহুতো জনগোষ্ঠীৰ লোকে খেতিৰ অনুসৰি ভৈয়াম আৰু পাহাৰ দুয়ো অঞ্চলতে জীৱন নিৰ্বাহ কৰিছিল।‌ প্ৰায়বোৰ লোকে তেতিয়াৰ দিনত আহু আৰু বাও ধানৰ খেতি কৰিছিল। শালি‌ কৰিলেও বেছি পৰিমাণে কৰা‌ নাছিল। বছৰৰ আৰম্ভণিতে আহু ধানৰ খেতি কৰি চপাই মেলি, বাও বা শালি খেতি কৰি বাৰিষাৰ বানৰ পৰা ৰোধ পাবলৈ বা বাৰিষাৰ বেমাৰ আজাৰ নহ'বলৈ পাহাৰৰ দাতিৰ‌ স্থায়ী অঞ্চল বোৰলৈ ঘূৰি গৈছিল। বৰাহী সকলে সেইবাবেই হয়টো চুকাফাক চৰাইদেউ পৰ্বতত থাকিবলৈ উপদেশ দিছিল। কালিকা পুৰাণৰ মতে দিক্কৰবাসিনী পীঠও বছৰৰ কেইবামাহ ধৰি পানীৰ তলত ডুব গৈছিল। কিছু লোকে হয়টো সেই সময়ত ভৈয়ামত স্থায়ী ৰুপে থাকি খেতি কৰিছিল আৰু সময়ত পাছলৈ বাকী লোকেও ভৈয়ামত স্থায়ী গাঁৱ পাতি থাকিবলৈ লৈছিল। বৰাহী চুতীয়া সকলৰ দুই শ্ৰেণী: চাং আৰু বাম বৰাহী হয়টো ইয়াৰে চিন। চুতীয়া ৰজা সকলে ব্ৰাহ্মণক ভূমিদানো‌ সম্ভৱতঃ এই কাৰণতে কৰিছিল যাতে চুতীয়া লোক সকলে ভৈয়ামত হিন্দু ধৰ্মত দিক্ষিত হৈ স্থায়ীভাৱে থাকিবলৈ লয়। পাছলৈ চুতীয়া  ৰাজ্যৰ পতনৰ ফলত পাহাৰীয়া অঞ্চলত বসতি নোহোৱাৰ বাবে বা সুৰক্ষাৰ ব্যৱস্থা/দূৰ্গ নোহোৱাৰ বাবে সেইবোৰ অঞ্চল পাহাৰীয়া জনজাতি সকলৰ হাতলৈ যায়। সেই কাৰণতে আহোম ৰাজ্যৰ দিনত পাহাৰীয়া জনজাতি বোৰে সঘনে ভৈয়ামৰ গাঁৱ লুণ্ঠন কৰিবলৈ ধৰে আৰু ইয়াৰ প্ৰতিৰোধৰ বাবে আহোম সকলে পছা প্ৰথা আৰম্ভ কৰে।&lt;/ref&gt; গতিকে এই সকলো কথাৰ পৰা জনা যায় যে পাহাৰীয়া দাতিকাষৰীয়া অঞ্চলত থাকি ভৈয়ামত খেতি কৰা চুতীয়া সকলে মধ্যযুগৰ চুতীয়া ৰাজ্য প্ৰতিষ্ঠাৰ পাছৰে পৰা ক্ৰমান্বয়ে সুসংগঠিত ভাৱে ভৈয়ামতো‌ স্থায়ী ভাৱে থাকিবলৈ লয়। 

দেউধাই বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা &quot;চুতীয়াৰ কথা&quot;ৰ দ্বিতীয় আখ্যানৰ&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.201-202&lt;/ref&gt; মতে বীৰপালে কিৰাতনী দেৱীৰ আশীৰ্বাদত দুটা সোণৰ মেকুৰী আৰু দণ্ড-খাট লাভ কৰি চোট-হিন্দুৱান খুন্তৱান(চুতীয়া ৰাজ্যৰ) ৰজা হৈছিল আৰু শদিয়াত আছিল (&quot;পৰদিনা চৰুৰ ঢাকন গুচাই চালে, সোণৰ বিড়ালী দুটী পালে, দণ্ড-খাট পালে। সেইদিন ধৰি সকলৰে সোধ-পোছ দিন দিন ধৰি পালে। ছোট হিন্দুৱানৰ খুন্তৱানৰ ৰজা হ'ল। শদিয়াত সিটো ৰজা অবাক ৰূপে থাকে।&quot;)। কিছু লোকে এই &quot;চোট হিন্দুৱান&quot; শব্দটোৱে অৰুনাচলৰ উত্তৰ-পূবৰ ''হেঙদূৱান'' পৰ্বতমালাক বুজাবলৈ লিখা হৈছিল বুলি ক'ব খোজে। এইখন বুৰঞ্জীৰ পৰা বুজিব পাৰি যে বীৰপালৰ বসতি(স্বৰ্ণগিৰি চুতীয়া ৰাজ্য) শদিয়া অঞ্চলতে আছিল। দেউধাই বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা চন্দ্ৰগিৰি নামৰ চুতীয়া ৰাজ্য খনো বৰ্তমান শদিয়াতে অৱস্থিত আছিল। এইখন পাছলৈ স্বৰ্ণগিৰিৰ চুতীয়া ৰজা ৰত্নধ্বজপালে নিজৰ অধীনলৈ আনি বৃহৎ চুতীয়া ৰাজ্য গঠন কৰিছিল। চন্দ্ৰগিৰি অঞ্চলতে নীতিপালে আহোম ৰজাৰ লগত যুদ্ধ কৰিছিল, যাৰ বাবে তেওঁক &quot;চন্দ্ৰ নাৰায়ণ&quot; বুলিও কোৱা হৈছিল&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.200&lt;/ref&gt;। গোপাল চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ টাই ভাষাৰ বুৰঞ্জীত এই অঞ্চলটোক &quot;দৈ-চন্দন&quot;(টাই ভাষাত দৈ=পাহাৰ) কোৱা হৈছে। ৰানী সাধনীয়ে এই অঞ্চলতে প্ৰাণ ত্যোগ কৰিছিল। ৰত্নধ্বজপালে বস কৰা ৰাজ্য স্বেতাগিৰি সম্ভৱত বৰ্তমান লখিমপুৰ জিলাত আছিল কাৰণ এই ৰাজ্য দখল কৰা পাছতে তেওঁ বৰ্তমান মাজুলীত নিজৰ ৰাজধানী হিচাপে &quot;ৰতনপুৰ&quot; নামৰ এখন নগৰ গঠন কৰিছিল&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.193&lt;/ref&gt; । &quot;ঢোল বাই ক'ত? ৰতনপুৰত। খোল বাই ক'ত? ৰতনপুৰত&quot;, এই বিখ্যাত পুৰণি গীতটো চুতীয়া ৰাজধানী ৰতনপুৰক লৈয়ে সৃষ্টি কৰা হৈছিল। এই ৰতনপুৰতে পাছলৈ নৱ-বৈষ্ণৱ ধৰ্মৰ সত্ৰ এখনো স্থাপন কৰা হৈছিল। পৰবৰ্তী কালত ৰত্নধ্বজপালে নিজৰ ৰাজধানী শদিয়াত স্থায়ী ৰূপে গঠন কৰিছিল&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Deodhai Buranji, p.193&lt;/ref&gt;। ইয়াৰ পাছত ৰত্নধ্বজপালে মধ্য অসমৰ পিনৰ ন্যায়পাল নাম এজন ৰজাক লগত যুদ্ধ কৰিবলৈ মন কৰিলে, কিন্তু ৰজা জনে নিজৰ জীয়ৰী ৰত্নপাললৈ দি মিত্ৰ কৰিলে। E.T.Daltonয়ে পোৱা বুৰঞ্জীৰ অনুসৰি ইয়াৰ পাছত ৰত্নধ্বজপালে ৰাজ্যৰ পাহাৰৰ দাতিকাষৰীয়া অঞ্চল সমূহত একেই শাৰীতে কেইবাটাও দুৰ্গ নিৰ্মাণ কৰিছিল, ডাঙৰ পুখুৰী খন্দাইছিল আৰু মন্দিৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।&lt;ref&gt;{{cite book
 |last=Brown
 |first=W.B.
 |title=An Outline Grammar Of The Deori Chutiya Language
 |publisher= Assam Secretariat Printing Office
 |location=Shillong
 |year=1895
 |pages=75, 84
 |quote=&quot;Returning with his bride to his chosen seat of government, he sought no further extension of his dominions, bur directed his whole attention to the improvement of what he had acquired and to the consolidation of his power. He built a line of forts along the foot of the hills, probably rk restrain the hungry barbarians, his former countrymen; made large tanks and founded temples.&quot;}}&lt;/ref&gt; বাৰ-ভূঞাৰ ইতিহাসৰ মতে ৰত্নধ্বজপাল আৰু তেওঁৰ পুত্ৰ বিজয়ধ্বজপালৰ মধ্যঅসমৰ ৰৌতা-তেমনীৰ বাৰ-ভুঞা সকলৰ লগত যুদ্ধ হয়। ফলত ৰত্নধ্বজপালে বাৰভূঞা সকলক কৰা শোধাইছিল। পাছলৈ বিজয়ধ্বজপালৰ দিনত বন্ধুত্ব স্থাপন হৈছিল।&lt;ref&gt;Bhuyan, Nakul Chandra, &quot;Bara-Bhuyan&quot;,p.7&lt;/ref&gt;

আহোম সকলৰ বুৰঞ্জীত উল্লেখ থকাৰ মতে চুকাফা ৰাজকুমাৰ মাও-লুং দেশত থাকোতে অসমত পাছখন ৰাজ্য আছিল: চুতীয়া, কমতেশ্বৰ, কছাৰী, বৰাহী আৰু মৰাণ। চুকাফাই চৰাইদেউত ৰাজধানী পতাৰ আগতে বাটত বহুতো চুতীয়াক লগ পাইছিল&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K., Satsari Buranji, p.4&lt;/ref&gt;। যিহেতু চুকাফাই চৰাইদেউত নগৰ গঢ়া আগতে নামৰুপ, তিপাম, অভয়পুৰ, হাবুং, শিমলুগুৰি আৰু চনটক বাস কৰি আহিছিল। গতিকে এইবোৰ অঞ্চলৰে কিছুমান জেগাত চুতীয়া সকলৰ বসতি আছিল বুলি ধৰিব পৰা যায়। বহুতো চুতীয়া পৰিয়াল (যেনে চোম-চিৰিং, চাংচাই, খাতুৱাল চেতিয়া, ইত্যাদি) চুকাফাৰ দিনতে আহোম জাতিত অন্তৰ্ভুক্ত হৈ বিলীন হৈ গৈছিল&lt;ref&gt;Goswami, Hemchandra, Purani Asam Buranji, p. 23, 25&lt;/ref&gt;। এই সকলো তথ্যৰ পৰা ধৰিব পাৰি যে ১২-১৩ শতিকাত চুতীয়া ৰাজ্য সেই সময়ত লখিমপুৰ, ডিব্ৰুগড় অঞ্চলৰ পৰা শদিয়া আৰু অৰুণাচলৰ সীমান্ত অঞ্চলৰ লৈকে বিয়পি আছিল। 

===কমতা ৰাজ্যৰ লগত বৈবাহিক সম্পৰ্ক===
ৰত্নধ্বজপালৰ পুত্ৰ বিজয়ধব্বজ ডাঙৰ হোৱাত ৰজাই চুতীয়া ৰাজ্যৰ পশ্চিমৰ কমতা ৰাজ্যৰ ৰজা লৈ কটকী পঠিয়াই কন্যা এজনী বিচাৰে। কিন্তু ৰত্নধ্বজপালৰ প্ৰস্তাৱ গ্ৰহণ নকৰি কমতা ৰজাই কটকী মন্ত্ৰী বিজয় সেনৰ আগত ৰত্নধ্বজলৈ‌ কৈ‌ পঠালে-&quot;যদি ৰজা‌ আহি নিয়ে তেহে দিব পাৰো&quot;। কমতেশ্বৰৰ‌ এই বাৰ্তাত ৰত্নধ্বজপালে অপমান বোধ কৰি পাত্ৰ-মন্ত্ৰীসকলৰ লগত আলোচনা কৰি কমতা ৰাজ্য আক্ৰমণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়। এই আক্ৰমণৰ পূৰ্ব প্ৰস্তুতি হিচাবে সৈন্য-সামন্ত, ৰচদ-পাতি‌ সংগ্ৰহৰ ব্যৱস্থা কৰাৰ উপৰিও বত্নধ্বজপালে তেওঁৰ ৰাজধানীৰ পৰা কমতা ৰাজ্যৰ ৰাজধানীলৈ এটা আলিবাটৰ বান্ধিবলৈ আৰু এই বাটৰ‌কষত এদিনৰ অন্তৰে অন্তৰে তেওঁৰ সৈন্য‌বাহিনীয়ে জিৰণি ল'বলৈ একো একোখন নগৰ/কোঠ নিৰ্মাণ কৰিবলৈ বিজয়সেন মন্ত্ৰীক আদেশ দিয়ে। বিজয়সেনে কাম সম্পূৰ্ণ কৰি ৰজাক জনাই আৰু ৰজাই জয়ধ্বজ মন্ত্ৰীক শাসনৰ দায়িত্বত‌ থৈ নিজে কমতা ৰাজ্যলৈ অগ্ৰসৰ হয়। চুতীয়া ৰজাৰ এই অভিযানৰ কথা গম পাই কমতেশ্বৰ শঙ্কিত হয় আৰু পাত্ৰমন্ত্ৰী সকলৰ লগত আলোচনা কৰি সন্ধিৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়ালে আৰু নিজৰ সকলোতকৈ সুন্দৰী কন্যাক ৰাজযোগ্য যৌতুকেৰে সৈতে ৰত্নধ্বজৰ‌ পুত্ৰ বিজয়ধ্বজলৈ বিয়া দিলে।

===গৌড় ৰাজ্যৰ লগত মিত্ৰতা===

কমতা ৰাজ্যৰ লগত বৈবাহিক সম্পৰ্ক স্থাপন কৰাৰ পিছত ৰত্নধ্বজপালে গৌড় ৰজাৰ লগত সখি সম্বন্ধ স্থাপন কৰিবলৈ মন মেলিলে। সেই সময়ত গৌড় তুৰ্কী মুছলমান সকলৰ শাসনাধীন আছিল। চুতীয়া বুৰঞ্জীত গৌড় ৰজাক পাৎসা আৰু তেওঁৰ মন্ত্ৰীক বৰ উজিৰ কৈছে কিন্তু এইখিনি লেখক জনে লগাই দিয়া গৌড় অঞ্চলৰ পাছৰ দিনত প্ৰচলিত উপাধিও হ'ব পাৰে। গৌড় ৰাজ্যৰ লগত বন্ধুত্ব স্থাপন কৰি পৰবৰ্তী কালছোৱাত গৌড়েশ্বৰে ৰত্নধ্বজপাললৈ গঙ্গাজল আৰু ৰত্নধ্বজপালে গৌড়েশ্বৰলৈ পৰশুৰাম কুণ্ডৰ জল আদান-প্ৰদান কৰি থাকিবলৈ এটা বুজাপৰালৈ আহিছিল। তদুপৰি চুতীয়া ৰজাই এটি পুত্ৰ শিক্ষা লাভৰ অৰ্থে গৌড় ৰাজ্যত ৰাখিছিল আৰু গৌড়েশ্বৰৰ পুত্ৰ ও চুতীয়া ৰাজ্যলৈ আহিছিল। কিন্তু দূৰ্ভাগ্যজনকভাৱে চুতীয়া ৰজাৰ পুত্ৰ জনৰ মৃত্যু ঘটিছিল।

===চুতীয়া ৰজাৰ কমতাপুৰ বিজয়===
১৩-১৪ শতিকাত গৌড়ৰ মুচলমান ৰজাসকলে কেইবা বাৰো কমতা ৰাজ্য আক্ৰমণ কৰিছিল, যাৰ ফলত ৰাজ্যখন দুৰ্বল হৈ পৰিছিল। ১৪ শতিকাৰ অন্তিমটো দশকত ঘিয়াছুদ্দিন আজম শ্বাহে কামৰূপ-কমতা অঞ্চল আক্ৰমণ কৰে। তেওঁৰ ৰাজত্বকালৰ কামৰুপ অঞ্চললৈ পূৰ্বমুখী সামৰিক অভিযানৰ প্ৰমাণ পোৱা বʼকুৰ এখন শিলালিপিত পোৱা যায়&lt;ref&gt;Owahedur Zaman, &quot;Study on the Persian Inscriptions discovered in Assam,p.5, &quot;This stone slab inscription is from the time of Ghiyasuddin Azam Shah (ruled from 1389 A.D. to 1410 A.D). It was discovered in Boko of Kamrup district which was issued by Sultan Ghiyasuddin Azam Shah in 1389 A.D. It seems that he extended his sovereignty through Guwahati upto Boko area.&quot;&lt;/ref&gt;। এই আক্ফৰমণৰ ফলত পশ্চিম অসমত ৰাজনৈতিক অস্থিৰতা সৃষ্টি হৈছিল। 

সেইসময়তে পূব দিশত চুতীয়া ৰাজ্যখন শক্তিশালী হৈ উঠিছিল। ফল স্বৰূপত চুতীয়া ৰাজশক্তিয়ে পশ্চিম পিনে পাতনি মেলে। চুতীয়া ৰজা দুৰ্লভনাৰায়ণৰ ১৪২৮ চনৰ সত্যনাৰায়ণৰ (আন‌ এটা নাম ৰত্ননাৰায়ণ) তাম্ৰলিপিত উল্লেখ আছে যে তেওঁৰ‌ ককাক সত্যনাৰায়ণে (আন‌ এটা নাম ৰত্ননাৰায়ণ&lt;ref&gt;ৰত্ননাৰায়ণৰ আন এটা নাম সত্যনাৰায়ণো আছিল। এই কথা ঘিলামৰা অঞ্চলৰ বৰমূৰ্তিয়া বিলৰ তাম্ৰপত্ৰৰ পৰা জানিবলৈ পোৱা যায়। ফলিখনৰ মতে ১৩৯২ খ্ৰীষ্টাব্দত সুৰ-ৰিপু(অসুৰ) বংশৰ সধয়াপুৰৰ ৰজা নন্দিশ্বৰৰ পুত্ৰ সত্যনায়াণে ব্ৰাহ্মণক ২০০ পুৰা(৮০০ বিঘা) মাটি দান কৰিছিল। তেওঁৰ পুত্ৰ(আত্মজ) ধৰ্মনাৰায়ণ ৰজাই ফলিখনৰ নবীকৰণ কৰিছিল। গতিকে ইয়াৰ পৰা বুজিব পাৰি যে ধৰ্মনাৰায়ণ ৰজাৰ পিতৃ ৰত্ননাৰায়ণৰ আন এটা নাম সত্যনাৰায়ণ আছিল।&lt;/ref&gt;) সেই একে সময়ছোৱাতে (১৩৯০-১৪০০) “কমৰুপৰ শত্রু”ক পৰাস্ত কৰি কমতাপুৰত‌ নিজৰ শাসন প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। ভূমিদানৰ ফলিখনত উল্লেখ আছে,

{{blockquote|&quot;একোহভূ্ৎ কমতাপুৰে নৰপতি ভূপাল-ৱাৰাৰ্চ্চিতঃ&lt;/br&gt;
কন্দৰ্প-প্ৰতিপক্ষ-লক্ষ-ৱিজয়ী শ্ৰী ৰত্ননাৰায়ণঃ।।&quot;&lt;/br&gt;}}

অৰ্থাৎ এজন হৈছিল (একোহভূৎ) কমতাপুৰৰ ৰজা (কমতাপুৰে নৰপতি), যি জন আছিল &quot;ভূপাল সমূহৰদ্বাৰা অৰ্চিত&quot;(ভূপাল-ৱাৰাৰ্চ্চিত) আৰু &quot;কামদেৱৰ(আন এটা নাম কন্দৰ্প) শত্ৰুৰ বিৰুদ্ধে বিজয়ী&quot; (কন্দৰ্প-প্ৰতিপক্ষ-লক্ষ-ৱিজয়ী) শ্ৰী ৰত্ননাৰায়ণ। যদিও এই “শত্রু”ৰ স্পষ্ট পৰিচয় উল্লেখ কৰা হোৱা নাই, তথাপিও ইতিহাসবিদসকলে সাধাৰণতে ধাৰণা কৰে যে ই গৌড়ৰ মুচলমান সেনাবাহিনী অথবা কমৰুপৰ সিংহাসনৰ বাবে প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰা কোনো স্থানীয় ৰাজনৈতিক শক্তি হ’ব পাৰে, যাক চুতীয়া ৰজাই পৰাস্ত কৰিছিল। একেখন ফলিৰ তৃতীয় আৰু চতুৰ্থ শাৰীত ৰত্ননাৰায়ণৰ পুত্ৰ ধৰ্মনাৰায়ণ আৰু তেখেতৰ পুত্ৰ দুৰ্লভ নাৰায়ণৰ বিষয়ে উল্লেখ কৰা হৈছে। পাছৰ অংশত উল্লেখ কৰা মতে ১৪২৮ খৃষ্টাব্দত (১৩৫০ শক) ৰজা দুৰ্লভনাৰায়ণৰ আদেশত হাবুঙাধিপতি শ্ৰী বৃহৎ পাত্ৰয়ে ব্ৰাক্ষণক ৪০০ পুৰা(১৬০০ বিঘা) মাটি দান কৰিছিল।

[[File:Chutia Kingdom Map (at its greatest extent).jpg|thumb|চুতীয়া ৰজা সত্যনাৰায়ণৰ দিনৰ বৃহৎ চুতীয়া ৰাজ্য।]]

এইদৰে গৌড়ৰ সামৰিক চাপ আৰু কমৰুপ-কমতা অঞ্চলত সৃষ্টি হোৱা অস্থিৰতাৰ সুযোগ লৈ চুতীয়া শক্তিয়ে পশ্চিমলৈ বিস্তাৰ কৰি কমতাপুৰত নিজৰ আধিপত্য প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল বুলি বুজা যায়।&lt;ref&gt;&quot;The eastern region, whether it is called Sadhaya or Svadhaya as in the plates or Sadhiya or Sadiya as in Assamese chronicles and the western region of Kamatapura seems to be politically connected and the same Satyanarayana/Ratnanarayana might have held sway over both regions&quot;{{harvcol|Neog|1977|p=818}}&lt;/ref&gt;  ৰত্ননাৰায়ণ ৰজাই আনুমানিক ১৩০০‌ শতিকাৰ শেষৰ ভাগত কমতা ৰাজ্য দখল কৰি পুণৰ পুৰ্বৰ কামৰূপ ৰাজ্য গঠন কৰিবলৈ প্ৰয়াস কৰিছিল। 

====দুৰ্লভনাৰায়ণৰ পৰিচয় আৰু বিতৰ্ক====

ঐতিহাসিক তথ্যৰ অনুসৰি কমতা ৰাজ্যৰ &quot;দুৰ্লভনাৰায়ণ&quot; নামৰ এজন ৰজাই অসমীয়া কবি [[হেম সৰস্বতী]], [[হৰিবৰ বিপ্ৰ]], আদি বহু লেখকক পৃষ্ঠপোষকতা আগবঢ়াইছিল।&lt;ref&gt;হেম সৰস্বতীয়ে তেওঁৰ প্ৰহ্লাদ চৰিত গ্ৰন্থত দুৰ্লভনাৰায়ণৰ প্ৰশংসা কৰি লিখিছে—“কামতামণ্ডল দুৰ্লভ নাৰায়ণ নৃপবৰ অনুপাম”। এই শাৰীকেইটাৰ পৰা দুৰ্লভনাৰায়ণক কমতা মণ্ডলৰ অধিপতি আৰু সাহিত্য-সংস্কৃতিৰ পৃষ্ঠপোষক ৰজা হিচাপে বুজা যায়।&lt;/ref&gt; গুৰু চৰিতৰ বৰ্ণনা অনুসৰি কমতা-কামৰূপৰ ৰজা দুৰ্লভনাৰায়ণে কানৌজৰ পৰা অহা বহু ব্ৰাহ্মণ আৰু কায়স্থ ভুঞা পৰিয়ালক নিজৰ ৰাজ্যত আশ্ৰয় দি পূৰ্বাঞ্চলত বসতি স্থাপনৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল। [[শঙ্কৰদেৱ|শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱৰ]] পূৰ্বপুৰুষ সকলও এই স্থানান্তৰিত পৰিয়ালসমূহৰ মাজৰে এটা পৰিয়াল আছিল। এই পৰিয়ালসমূহক প্ৰথমতে উত্তৰ গুৱাহাটীৰ ওচয়ৰ লেঙামাগুৰি আৰু পাছলৈ নগাঁৱৰ তেম্বুৱানী-বান্ধা(ঢেমনী) অঞ্চলত বসতি দিয়া হৈছিল বুলি গুৰু চৰিতত উল্লেখ আছে।&lt;ref&gt;Baniprasanna Misra, ''Srimanta Sankara and His Times: Some Further Historical Probings'', Centre for Assamese Studies, Tezpur University, 2016, pp. 27–29.&lt;/ref&gt;

ইতিহাসবিদ মহেশ্বৰ নেওগে পৰৱৰ্তী কালৰ চৰিত-পুথি আৰু বৈষ্ণৱ পৰম্পৰাৰ ভিত্তিত শঙ্কৰদেৱৰ জন্ম-চন ১৪৪৯ খ্ৰীষ্টাব্দ বুলি গ্ৰহণ কৰিছিল আৰু এই অনুসৰি দুৰ্লভনাৰায়ণৰ ৰাজত্ব কাল ১৪ শতিকাৰ মধ্যভাগ বুলি অনুমান কৰিছিল। কিন্তু ২০১৬ চনত লিখা গৱেষণামূলক প্ৰবন্ধত ইতিহাসবিদ বাণীপ্ৰশন্ন মীশ্ৰই উপলব্ধ তথ্যসমূহ পুনৰ বিশ্লেষণ কৰি এই গণনাক নাকচ কৰে আৰু শঙ্কৰদেৱৰ জন্ম সম্ভৱতঃ খ্ৰীষ্টীয় ১৪৭৯–১৪৮৪ চনৰ ভিতৰত হৈছিল বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছে।&lt;ref&gt;Baniprasanna Misra, ''Srimanta Sankara and His Times: Some Further Historical Probings'', Centre for Assamese Studies, Tezpur University, 2016, pp. 19-20.&lt;/ref&gt; সেই অনুসৰি তেওঁ দুৰ্লভনাৰায়ণৰ শাসনকালো পুনৰ নিৰ্ধাৰণ কৰি চতুৰ্দশ শতিকাৰ শেষ ভাগৰ পৰা পঞ্চদশ শতিকাৰ প্ৰথম ভাগৰ মাজত হোৱাৰ সম্ভাৱনা প্ৰকাশ কৰিছে।&lt;ref&gt;Baniprasanna Misra, ''Srimanta Sankara and His Times: Some Further Historical Probings'', Centre for Assamese Studies, Tezpur University, 2016, pp.23&lt;/ref&gt;  

হেম সৰস্বতীয়ে দুৰ্লভনাৰায়ণক ‘‘কমতামণ্ডল’’ৰ ৰজা বুলি উল্লেখ কৰিছে।&lt;ref&gt;''প্ৰহ্লাদ চৰিত্ৰ''' উল্লেখ কৰিছে- &quot;কমতামণ্ডল দুলৰ্ভনাৰায়ণ নৃপবৰ অনুপম৷ তাহান ৰাজ্যত ৰুদ্ৰসৰস্বতী দেৱযানী কন্যা নাম৷৷ তাহান তনয় হেমসৰস্বতী ধ্ৰুৱৰ অনুজ ভাই৷&quot;&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;sarma&quot;&gt;{{cite book | title=অসমীয়া সাহিত্যৰ সমীক্ষাত্মক ইতিবৃত্ত | publisher=প্ৰতিমা দেৱী | author=ড: [[সত্যেন্দ্ৰনাথ শৰ্মা]] | authorlink=| year=১৯৯৬ | location=গুৱাহাটী | pages=৫৩-৫৪}}&lt;/ref&gt; প্ৰাচীন কামৰূপৰ তাম্ৰশাসন আৰু সংস্কৃত ৰাজনৈতিক পৰিভাষাত ‘‘মণ্ডল’’ শব্দটো এক আঞ্চলিক বা ৰাজনৈতিক পৰিসৰ বুজাবলৈহে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। আনহাতে, চুতীয়া তামৰ ফলিত দুৰ্লভনাৰায়ণৰে ‘‘সাধয়াপতি’’ বা সদিয়াৰ ৰজা বুলি পৰিচয় দিয়া দেখা নাযায়; তাৰ বিপৰীতে তেওঁৰ পূৰ্বপুৰুষ ৰত্ননাৰায়ণ ‘‘কমতাপুৰ’’ৰ ৰজা হৈছিল বুলিহে উল্লেখ কৰিছে। 

দুৰ্লভনাৰায়ণে পৃষ্ঠাপোষকতা আগ বঢ়োৱা আন এজন কবি হৈছে &quot;হৰিবৰ বিপ্ৰ&quot;। ইতিহাসবিদ মহেশ্বৰ নেওগে এইজন কবিকে ৰামানন্দ দ্বিজৰ &quot;শ্ৰী শ্ৰী বংশী গোপালদেৱ চৰিত&quot;ত উল্লেখ কৰা বংশীগোপালদেৱৰ ককাক হৰিবৰ বিপ্ৰ বুলি চিনাক্ত কৰিছে।&lt;ref name=&quot;ভৰালী&quot;&gt;{{cite book | title=এহেজাৰ বছৰৰ এশগৰাকী অসমীয়া | publisher=চিত্ৰলেখা পাব্লিকেশ্বন্‌ছ | author=ভৰালী, হেমন্ত কুমাৰ | year=২০০১ | location=গুৱাহাটী | pages=২৯৮-২৯৯}}&lt;/ref&gt; ৰচনাখনত হৰিবৰ বিপ্ৰক ''&quot;কুণ্ডিল গোষ্ঠীত জাত পুৰুষ সুন্দৰ / ব্যাঘ্ৰপিণ্ডা গ্ৰামেশ্বৰ মুখ্য পণ্ডিতৰ&quot;'' বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে, অৰ্থাৎ তেওঁক কুণ্ডিল বা চুতীয়া ৰাজধানী [[শদিয়া]] অঞ্চলৰ লোক আৰু ব্যাঘ্ৰপিণ্ডা গাঁৱৰ গ্ৰামেশ্বৰ বুলি কোৱা হৈছে।&lt;ref&gt;{{cite book |title=Harivara Vipra’s Babrubahnar Yuddha and Tamradhwajar Yuddha |editor=Birinchi Kumar Barua; Maheswar Neog |publisher=Gauhati University |year=1960 |page=}}&lt;/ref&gt; মহেশ্বৰ নেওগৰ মতে হৰিবৰ বিপ্ৰৰ ৰচনাত ‘‘চেতিয়া’’ শব্দৰ উল্লেখো পোৱা যায়। এই শব্দ কিছু ইতিহাসবিদে আহোম যুগৰ পৰৱৰ্তী সংস্কৰণত যোগ হোৱা বুলি ক'ব খোজে।&lt;ref&gt;{{cite book |last=Kakati |first=Banikanta |title=Aspects of Early Assamese Literature |publisher=Gauhati University |year=1953 |page=34}}&lt;/ref&gt; কিন্তু বুৰঞ্জী সমূহৰ পৰা দেখা যে এই ''চেতিয়া'' পদবী চুতীয়া ৰাজ্যতো আছিল&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K, &quot;Deodhai Buranji, p.16&lt;/ref&gt; আৰু চুহুংমুঙে চুতীয়া ৰাজ্য দখল কৰাৰ পাছৰ পৰাহে আহোম ৰাজ্যত প্ৰচলিত হৈছিল।&lt;ref&gt;S.K, &quot;Satsari Buranji, p.16&lt;/ref&gt;

&quot;কবিৰত্ন সৰস্বতী&quot;ৰ ৰচনাৰ পৰা জনা যায় যে তেওঁক দুৰ্লভনাৰায়ণৰ পুত্ৰ ইন্দ্ৰনাৰায়ণয়ে পৃষ্ঠা পোষকতা আগ বঢ়াইছিল। ইতিহাসবিদ বাণীপ্ৰশন্ন মীশ্ৰৰ মতে মাধৱদেৱৰ ভনীয়েক উৰ্বশীয়ে দহ বছৰ বয়সত (১৫২৬ শতিকাত)&lt;ref&gt;{{cite book 
|last=Misra 
|first=Baniprasanna 
|title=Deprovincialising Srimanta Sankaradeva 
|publisher=Centre for Assamese Studies, Tezpur University 
|year=2015 
|pages=24–25
}}&lt;/ref&gt; এই কবিজনৰ বংশৰ ৰামদাস আতাক বিয়া কৰাইছিল। ৰামদাস ৰত্ন সৰস্বতীৰ পাছৰ ষষ্ঠ প্ৰজন্মৰ পুৰুষ আছিল।&lt;ref&gt;{{cite book |last=Kakati |first=Banikanta |title=Aspects of Early Assamese Literature |publisher=Gauhati University |year=1953 |page=44}}&lt;/ref&gt; সেই অনুসৰি ইন্দ্ৰনাৰায়ণৰ শাসনকালও পঞ্চদশ শতিকাৰ প্ৰথমাৰ্ধৰ মাজভাগত (প্ৰায় ১৪২০–১৪৪০ খ্ৰীষ্টাব্দ) আছিল বুলি অনুমান কৰিব পাৰি।

এই সকলো তথ্যসমূহৰ ভিত্তিত কিছু গৱেষকে কমতা, কামৰূপ আৰু শদিয়া একেই ৰাজ শক্তিয়ে পৰিচালিত কৰিছিল বুলি ক'ব খোজে।&lt;ref&gt;&quot;The eastern region, whether it is called Sadhaya or Svadhaya as in the plates or Sadhiya or Sadiya as in Assamese chronicles and the western region of Kamatapura seems to be politically connected and the same Satyanarayana/Ratnanarayana might have held sway over both regions&quot;{{harvcol|Neog|1977|p=818}}&lt;/ref&gt; তথাপিটো কমতাপুৰৰ এই দুৰ্লভনাৰায়ণ আৰু চুতীয়া বংশৰ দুৰ্লভনাৰায়ণ‌ একে ব্যক্তি আছিল নে নাই, সেই বিষয়ে ইতিহাসবিদ সকলৰ মাজত বৰ্তমানেও একমত পোৱা নাযায়।

===ঘাৰমৰা সত্ৰ স্থাপন===

===চীনৰ লগত সম্পৰ্ক===

===চুতীয়া-আহোম যুদ্ধ===

* চুকাফাৰ দিনৰ সম্পৰ্ক

বুৰঞ্জী সমূহৰ মতে চুকাফাৰ‌ পুত্ৰৰ সময়ৰ পৰা চুতুফাৰ মৃত্যুৰ আগলৈকে আহোমসকলে চুতীয়া ৰাজ্যৰ সৈতে আন্তৰিক সম্পৰ্ক বজাই ৰাখিছিল।&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K, ''Satsari Assam Buranji'',p.9, &quot;Previously, since the time of one of Sukapha’s sons, there was alliance and coordial relations with the Chutia king&quot;&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bhuyan, SK, &quot;Assam Buranji(SM), p. 7&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;বৰবৰুৱা হিতেশ্বৰ- আহোমৰ দিন or A History of Assam under the Ahoms 1st edition 1981 Publication Board of Assam Guwahati page 32&lt;/ref&gt; চুতীয়া ৰজাৰ লগত সম্পৰ্ক ভাল থাকিলেও আহোম ৰজা সকলে চুকাফাৰ দিনৰ পৰাই মাজে মাজে সীমান্ত অঞ্চলৰ চুতীয়া গাঁও আক্ৰমণ কৰি মানুহ ধৰি লয় আনিছিল। তেনে কিছুমান পৰিয়ালৰ উদাহৰণ বুৰঞ্জী সমূহত পোৱা যায়, যেনে: চোম চিৰিং, খাতোৱাল চেতিয়া, চেঙচাই, ঘৰ পাতৰ, ইত্যাদি। 

* আহোম ৰজাৰ হত্যা 

১৪ শতিকাৰ পাছৰ ভাগত চুতীয়া সকলে আহোম ৰজা চুতুফাক চাফ্ৰাই নৈ লৈ আমন্ত্ৰিত কৰে, কিন্তু কিবা বিবাদ হোৱাত তাৰ পৰা ধৰি লয় গৈ হত্যা কৰে। বুৰঞ্জীসমূহত কিন্তু তেওঁৰ মৃত্যুৰ ধৰণ সম্পৰ্কে একে মত পোৱা নাযায়। কিছুমান বিৱৰণত উল্লেখ আছে যে তেওঁক এটা বলধ গৰুৱে গছকাই হত্যা কৰিছিল&lt;ref&gt;বৰবৰুৱা হিতেশ্বৰ- আহোমৰ দিন or A History of Assam under the Ahoms 1st edition 1981 Publication Board of Assam Guwahati page 32&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bhuyan, S K, Satsari Buranji,p.9&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bhuyan, SK, &quot;বাঁহগৰীয়া বৰগোহাঁই বুৰঞ্জী: দেওধাই অসম বুৰঞ্জী&quot;,p.90&lt;/ref&gt;, আন কিছুমানত আকৌ কোৱা হৈছে যে তেওঁক নাওতে হত্যা কৰা হৈছিল বুলি কোৱা হৈছে।&lt;ref&gt;Goswami, Hemchandra, &quot;Purani Assam Buranji, p.37&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Assam Buranji (SM), p.7&lt;/ref&gt; চুতুফাৰ লগত যোৱা সৈন্যবোৰ ৰাজধানীলৈ ঘূৰি আহি এই কথা সদৰি কৰে।&lt;ref&gt;বৰবৰুৱা হিতেশ্বৰ- আহোমৰ দিন or A History of Assam under the Ahoms 1st edition 1981 Publication Board of Assam Guwahati page 32&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Gait E.A. A History of Assam 2nd edition 1926 Thacker, Spink &amp; Co Calcutta page 81&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Barua Gunaviram Assam Buranji or A History of Assam 4th edition 2008 Publication Board of Assam Guwahati page 56&lt;/ref&gt; [[আহোম ভাষা]]ত লিখা &quot;আহোম বুৰঞ্জী&quot;ত চুতীয়াসকলে (''তিউৰা'' হিচাপে) চুতুফাক লৈ গৈ বধ কৰিছিল বুলি উল্লেখ কৰিছে যদিও কোনো চুতীয়া ৰজাৰ কথা‌ (ৰজা‌ বুজোৱা ''খুন'' শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা নাই) উল্লেখ কৰা নাই।&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, &quot;Ahom Buranji, p.48&lt;/ref&gt; চুতুফাৰ মৃত্যুৰ পাছত ১৩৭৬ চনৰ পৰা ১৩৮০ চললৈ আহোম ৰাজ্য অৰাজক হৈ‌ থাকে।&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra,&quot;Ahom Buranji&quot;,p.49, &quot;After the death of Sutuphaa, the country was in interregnum for four years.&quot;&lt;/ref&gt;। পৰবৰ্তী ৰজা ত্যাও খামটিয়ে চুতীয়া ৰাজ্য আক্ৰমণ কৰে যদিও একো বিশেষ পৰিনাম পোৱা নগ'ল।

* চুতীয়া ৰাজ্যৰ হাবুঙত আহোমৰ প্ৰৱেশ

১৫১২ চনত চুতীয়াৰ হাবুঙৰ প্ৰদেশৰ পানবাৰী অঞ্চলত চুহুংমুঙে প্ৰৱেশ কৰে আৰু আগতে বামুণীয়া কোঁৱৰক তূলি লোৱা বামুণ পৰিয়ালটোক নিজৰ লগত লয়। বামুণ জনক সোণৰ লগুণ উপহাৰ দি হাতী-ঘাহী অধিকাৰী পাতি নিজৰ লগত লয়। পানবাৰীত থকাৰ সময়ত আহোম ৰজাই সেনা বাহিনীৰ কিছুমানক দিহিং নৈত মাছ ধৰিবলৈ পঠিয়াই। দিহিঙত ডাঙৰ বৰালী ধৰিবলৈ লওঁতে চুতীয়াই আহোম সেনাক দেখে। দিহিং নৈ চুতীয়া আৰু আহোম ৰাজ্যৰ সীমা আছিল, উত্তৰত চুতীয়া ৰাজ্য আৰু দক্ষিণত আহোম ৰাজ্য। চুতীয়াৰ পানীত মাছ ধৰিছে বুলি গম পাই মাণিক চন্দ্ৰ বৰুৱাই (সম্ভৱতঃ এইজন দিহিং উপত্যকাৰ শাসনকৰ্তা আছিল) মানু্হ পঠিয়াই। কিন্তু আহোম সকলে মাছৰ লগতে চুতীয়া মানু্হকো ধৰি নিয়ে। এই কথা মাণিক চন্দ্ৰ বৰুৱাই ধীৰনাৰায়ণ ৰজাৰ জোৱাঁই নিতাইক জনাই। নীতিপালৰ পৰা ধীৰনাৰায়ণে খবৰ পাই যে আহোম সেনাই দিহিঙৰ সীমা নামানি উত্তৰ পাৰৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ হাবুঙ অঞ্চলত প্ৰৱেশ কৰিছে।&lt;ref&gt;Assam Buranji (SM), p. 9&lt;/ref&gt;

* দিখৌ-মুখৰ ৰণ

ধীৰনাৰায়ণ ৰজাই এই কথা গম পাই যুদ্ধ কৰিবলৈ মন কৰে আৰু ১৫১৩ চনত লুইতে দি আহি দিখৌমুখত কোঠ পাতে। সেই সময়ত দিখৌ মুখ আজিৰ দিনৰ কাজিৰঙা‌ ওচৰত আছিল। চুতীয়া সেনাই দিখৌ মুখ অঞ্চলত পচলা গড় নিৰ্মাণ কৰে। তাৰ পৰা আগ বাঢ়ি আহি চেৰুৱাকটা অঞ্চলৰ নঙকামুঙ বিলৰ পাৰত কোঠ পাতে। চেৰুৱাকটাৰ পৰা এখিনি সেনা বৰনাঁৱত উঠি চিৰা আটি অঞ্চললৈ যায়। চুহুংমুঙে চাও-চুখ্ৰিং আৰু ৰাইলুঙীয়া গোহাঁইক সৈন্য দি চুতীয়াৰ বৰনাঁৱ ধৰিবলৈ সেনা পঠিয়াই। তাৰ পাছত তেওঁ চেৰুৱাকটাৰ চুতীয়া সেনাক আক্ৰমণ কৰে। চুতীয়া সেনাই শত্ৰুৰ শক্তিৰ অনুমান নাপায় যুদ্ধত পৰাজয় হব লগিয়া হয়। এই যুদ্ধত ৪ হাজাৰ চুতীয়া সৈনিক স্বহীদ হয় আৰু ৩ হাজাৰ বন্দী হয়। বন্দী সকলৰ মূৰ কাটি আহোম ৰজাই মুণ্ডমালা বান্ধিলে।&lt;ref&gt;Satsari Assam Buranji, p.57&lt;/ref&gt; সাতসৰী বুৰঞ্জীৰ অনুসৰি চুতীয়া সেনা দিখৌমুখৰ পৰা উজাই আহিছিল আৰু ডিব্ৰুমুখৰ তিনিমুণি অঞ্চলত ৫ দিন পুণৰ এখন ৰণ হৈছিল, য'ত মাণিকচন্দ্ৰ বৰুৱা, ৰজাৰ ভায়েক ঢেলা আৰু বৰহুলৈ বৰুৱাই ভাগ লৈছিল। যুদ্ধত মাণিকচন্দ্ৰ বৰুৱাৰ গাত কাড় লাগিছিল আৰু বৰহুলৈ বৰুৱাকে প্ৰমুখ কৰি চুতীয়া সেনা পিছ হুঁহকি শদিয়ালৈ আহিলে। ডিব্ৰুমুখৰ এই যুদ্ধৰ কথা কিন্তু অন্য বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা হোৱা নাই, গতিকে এয়া পাছত হোৱা দিহিংমুখৰ দ্বিতীয়খন ৰণৰ বৰ্ণনাও হ'ব পাৰে যিখনত চুতীয়া সেনা পৰাস্ত হোৱাৰ পাছত আহোম সেনাই ডিব্ৰুমুখত গড় নিৰ্মাণ কৰিছিল। যুদ্ধৰ পৰাজয়ৰ ফলত দিখৌ মুখত বাকী থকা চুতীয়া সেনা সেই অঞ্চলৰ পৰা ঘূৰি আহে আৰু পানবাৰী আহোমৰ হাতলৈ যায়। তাৰ পাছত ১৫১৯ চনত চুহুংমুঙ হাবুঙৰ পৰা দিহিংমুখ অঞ্চল লৈ আহে আৰু তাত এটা কোঠ/দুৰ্গ নিৰ্মাণ কৰে। তেতিয়াৰ দিহিংমুখ আজিৰ দিনৰ পশ্চিম মাজুলী অঞ্চল হয়।&lt;ref&gt;Satsari Assam Buranji, p.57&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Goswami, Hemchandra, Purani Assam Buranji, p.40&lt;/ref&gt;

* দিহিং-মুখৰ প্ৰথম ৰণ

১৫২০ চনত চুতীয়া সেনাই এইবাৰ আকৌ ভটিয়াই আহি আহোমৰ নতুনকৈ নিৰ্মিত দিহিংমুখৰ দুৰ্গ(মৌঙখ্ৰাঙ) আক্ৰমণ কৰে। যুদ্ধত চুতীয়া সেনা জয়ী হয় আৰু আহোম সেনাপতি খেনমোঙক মাৰি আহোম সেনাক সেই অঞ্চলৰ পৰা খেদি পঠিয়াই। ফলত দিহিংমুখৰ কোঠ চুতীয়াৰ হাতলৈ যায়।&lt;ref&gt;Satsari Assam Buranji, p.57&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Purani Assam Buranji, p.40&lt;/ref&gt;

===চুতীয়া ৰাজ্যৰ পতন===

* নীতিপালৰ ৰাজত্ব

ইয়াৰ পাছতে ১৫২২ চনত ধীৰনাৰায়ণ ৰজাই [[হাবুং]] অঞ্চলৰ (বৰ্তমান ঢকুৱাখনা) ব্ৰাহ্মণক ভূমি দান কৰি সাধনী আৰু নিতাই ৰাজ্য ভাৰ দিয়ে। ৰজা হৈ নিতায়ে নীতিপাল নাম লয়। ৰজা ধীৰনাৰায়ণে ৰাজ্য ভাৰ এৰি জামাতাক যুৱৰাজ পাতি, আপোন পুত্ৰ তিনি বছৰৰ শিশু সাধক নাৰায়ণক নীতিপালৰ হাতত সমৰ্পন কৰি দেশান্তৰিত হয়। সামান্য ‌চুতীয়া ল'ৰা ৰজা হোৱাত ৰাজবংশৰ ৰাজপাট দাবীদাৰ কোঁৱৰসকল স্বাভাৱিকতে ক্ষুণ্ণ ‌হৈ পৰে। এই লোক সকলে নিত্যপালক সিংহাসনচ্যুত কৰিবলৈ ষড়যন্ত্ৰত নামে। এই ষড়যন্ত্ৰৰ মূল নায়ক ধীৰনাৰায়ণ ৰজাৰ ভায়েক সুৰজিৎ ওৰফে সুৰধ্বজপাল আছিল। ষড়যন্ত্ৰ সফল নহ'ল। নীতিপালে তেওঁৰ বিশ্বাসী চোৰাংচোৱাৰ পৰা সকলো কথা জানিব পাৰি ষড়যন্ত্ৰত লিপ্ত বিষয়াক ভাঙি নতুন মন্ত্ৰী বিষয়া নিয়োগ কৰে। পূৰ্ব্বৰ পাত্ৰ মন্ত্ৰী গুচাই সামান্য পাত্ৰ-মন্ত্ৰী পাতি লʼলে। সূৰধ্বজপালক ধৰি আনিবৰ বাবে কাচিতৰা সেনাপতিক পঠায়। কিন্তু সুৰধ্বজ দেশ এৰি পলাই যোৱাত সেই কাম সম্ভৱ নহ'ল। নীতিপালৰ দিনত নাৰায়ণ নামৰ এজন বৰসেনাপতি আৰু ৰঘূবীৰ তথা কাচিতৰা সহসেনাপতি আছিল বুলি জনা যায়। কিন্তু সময়ত নীতিপালৰ শাসন দুৰ্বল হৈ পৰে। পূৰ্বৰ সাধাৰণ বংশৰ লগৰীয়া সকলক ৰাজ্যৰ বিষয়-বাব দিবলৈ ধৰাৰ ফলত সম্ভ্ৰান্ত বংশৰ লোকৰ বিশ্বাস আৰু আনুগত্য হেৰুৱাব লগা হয়। দোষ গুণৰ সুবিচাৰ নকৰি হকে-বিহকে প্ৰজাৰ ওপৰত উৎপীড়ন চলোৱাৰ বাবেই‌ [[নীতিপাল]] প্ৰজাৰ মাজত অনীতিপাল বুলি খ্যাত হৈ পৰে।&lt;ref&gt;Barua, Swarnalata, &quot;Chutia jatir Buranji, p.594.&lt;/ref&gt;

* দিহিং-মুখৰ দ্বিতীয় ৰণ

চুতীয়া ৰাজ্যৰ দুৰৱস্থাৰ বাতৰি আহোম ৰজা [[চুহুন্মুং]]ৰ কাণত পৰিল। ফলত সেই বছৰৰ শেষৰ পিনে(১৫২২ চন) তেওঁ চুতীয়া ৰাজ্য আক্ৰমণ কৰে। প্ৰথমতে মাজুলীৰ নঙকঙমোঙ বীলৰ ওচৰলৈ আহি তেওঁ দিহিঙমুখত(বৰ্তমানৰ পশ্চিম মাজুলী অঞ্চল) কোঠ দি থকা চুতীয়াক আক্ৰমণ কৰিবলৈ সেনা পঠায়। যুদ্ধৰ নেতৃত্বত থকা বৰগোহাঁয়ে চুতীয়া সেনাক দিহিং মুখৰ পৰা পুবলৈ ঠেলি নিয়ে আৰু লাচাই-টাই নামৰ এজনক চুতীয়াৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰা বৰ-নাঁৱত উঠাই ৰজাৰ ওচৰলৈ পঠায়। সেই সময়ত ৰজা বীলৰ পৰা আগ বাঢ়ি আহি চেৰুৱাকতা নামৰ অঞ্চল এটাত আছিল। চুহুংমুঙে লাচাই-টাইক যুদ্ধৰ খবৰ লয়। লাচাই-টাই ৰজাক জনাই যে চুতীয়া সৈন্য লুইত(টিলাও) নৈ‌ ওচৰৰ অঞ্চলৰ লগতে ডিব্ৰুমুখৰ(চোপ-নাম-টিফাও) পানীত কোঠ পাতি আছে।&lt;ref&gt;Deodhai Assam Buranji, p. 17.&lt;/ref&gt; ইয়াৰ পাছতে হয়টো আগতে উল্লেখ কৰি অহা ডিব্ৰুগড় ৰণখন সংঘটিত হয়।

* ডিব্ৰু-মুখ/ডিব্ৰুগড়ৰ ৰণ

১৫২৩ চনৰ কাতি মাহত চুহুংমুঙৰ আদেশত ফ্ৰাচেনমুঙ বৰগোহাঁই আৰু কিঙলুন বুঢ়াগোহাঁই ৰাজমন্ত্ৰীয়ে নিজৰ সমস্ত সৈন্য বাহিনী লয় ডিব্ৰুমুখলৈ আগ বাঢ়ি আহি তাত এটা গড় নিৰ্মাণ কৰে। চুহুংমুঙে চৰাইদেউ লৈ আহি ভগৱানৰ ওচৰত বলি আগ বঢ়ায়। ১৫২৩ চনৰ আঘোণ মাহত চুহুংমুঙে সৈন্য বাহিনী লয় আগ বাঢ়ি চেঁচামুখত কোঠ দিয়ে। নীতিপালে গড় বন্ধাৰ খবৰ পাই শদিয়াৰ পৰা লাৰুপাৰা(বৰ্তমান চাবুৱাৰ ওচৰৰ) লৈ আগ বাঢ়ি আহে। তাৰ পৰা তেওঁ শত্ৰুক দেশৰ পৰা খেদিবলৈ বুঢ়া বৰুৱাৰ নেতৃত্বত ডিব্ৰুমুখ লৈ সৈন্য বাহিনী পঠিয়ায়। সম্ভৱতঃ এজন ডিব্ৰু উপত্যকাৰ শাসনকৰ্তা আছিল। চুতীয়া সেনাপতি জনে ৰজাৰ আদেশ মতে ডিব্ৰুগড় আক্ৰমণ কৰে। আনপিনে চুহুংমুঙেও ডিব্ৰুমুখলৈ আহি যুদ্ধত ভাগ লয়। ফ্ৰাচেনমুঙ বৰগোহাঁই আৰু কিঙলুন বুঢ়াগোহাঁই ৰাজমন্ত্ৰীয়ে একলগ হৈ পথে দি আগ বাঢ়ি চুতীয়াৰ নৌ বাহিনীক আক্ৰমণ কৰে। চুতীয়াৰ নৌ সেনাৰ নেতৃত্বত আছিল কাচিতৰা, চুলুকী চেতিয়া (GC Baruaৰ বুৰঞ্জীত এলেঙী চেতিয়া বুলি কোৱা হৈছে) আৰু বৰপাত্ৰ নামৰ তিনিজন সেনাপতি। বৰপাত্ৰ জন সম্ভৱতঃ সোৱণশিৰি উপত্যকাৰ তথা হাবুঙৰ শাসনকৰ্তা আছিল, যিজনক তামৰ ফলিত হাবুঙাধিপতি বৃহৎ পাত্ৰ বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে। কাচিতৰা আছিল লুইত উপত্যকাৰ শাসনকৰ্তা। যুদ্ধত চুতীয়া সেনা পৰাস্ত হয়। পিছ দিনা চুহুংমুঙ ৰজাই গড়ত থকা সকলো মন্ত্ৰী ডাঙৰীয়া আৰু সেনাক লগত লৈ আগ বাঢ়ি সোণাৰী অঞ্চলত (বৰ্তমান কাকপথাৰ অঞ্চল) সোমায়। &lt;ref&gt;Deodhai Assam Buranji, p. 17.&lt;/ref&gt;

* নীতিপালৰ সন্ধি প্ৰস্তাৱ

ইয়াকে দেখি নীতিপালে আহোম ৰজা লৈ কটকীৰ সৈতে কিছুমান উপহাৰ পঠায়। উপহাৰ সমূহৰ মাজত আছিল সোণৰ কাণফুলী/কেৰু(তং-ৰু-খাম), সোণোৱালী‌ মেখেলা(চিন-খাম), কপাহী কাপোৰ(ফ্ৰা-নোন), ৰূপৰ বিচনা(থা-কা-ঙেন), পাটি, ইত্যাদি। সকলো উপহাৰ গ্ৰহণ কৰিও চুহুংমুঙে চুতীয়া ৰাজ সম্পদ(সোণ-ৰুপৰ মেকুৰী, সোণ-ৰুপৰ ছত্ৰ, ৰাজকীয় খাট আৰু ৰাজ দণ্ড), ১০টা দতাল হাতী, এজনী মাখুন্দী হাতী আৰু এজনী ছোৱালী বিচাৰি পঠায়। নীতিপালে ছোৱালী আৰু হাতী দিবলৈ মান্তি হয় যদিও ৰাজকীয় সম্পদ পূৰ্বপুৰুষৰ সম্পত্তি বুলি দিবলৈ নিবিচাৰে। ইয়াৰ বিপৰীতে এক মাহৰ পাছত সোণ-ৰুপৰ জাপি(কোপ-খাম-ঙেন), সোণৰ  তেমি(খোপ-খাম), সোণৰ তোম(লিউ-খাম), সোণৰ ছত্ৰ (চাং-খাম), সোণৰ খাৰু(মাউ-খাম), সোণৰ ভৰিৰ খাৰু(খু-টিন-খাম), হাতী, ঘোঁৰা, হাতীৰ দাতৰ পাটি, কটাৰী আৰু পানীকমলী কাপোৰ দি পঠায়। সমান্তৰাল ভাৱে নীতিপালে লুইতৰ পাৰত এটা দুৰ্গ নিৰ্মাণ কৰিবলৈ লয় আৰু তাতে থাকে। দুৰ্গ নিৰ্মাণৰ কথা শুনি, ৰাজসম্পদ নাপায় আৰু লগতে উপহাৰৰ মাজত কটাৰী দেখি চুহুংমুঙ ৰজাই শদিয়াপুৰ আক্ৰমণ কৰিবলৈ নিৰ্ণয় কৰে।&lt;ref&gt;Deodhai Assam Buranji, p. 18.&lt;/ref&gt;

* শদিয়াৰ ৰণ

১৫২৪ চনৰ বহাগত লুইত নৈ পাৰ হৈ শদিয়া(সধয়াপুৰ) আক্ৰমণ কৰে। [[ব'হাগ বিহু|ব'হাগ মাহৰ বিহুৰ দিনা]] [[শদিয়া]] আক্ৰমণ কৰা হৈছিল। বিহুৰ দিনা শদিয়াৰ চাৰি শালত বৰ-বলি আয়োজন কৰা হয়, যʼত [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]] পূজাৰীৰ বাহিৰে অন্য লোকে হাতত অস্ত্ৰ লোৱাতো বৰ্জিত আছিল। আজিও এই বৰবলিৰ নিয়ম শদিয়া অঞ্চলৰ থান সমূহত পালন কৰা হয়। সেই সময়ত সৌমাৰ খণ্ডত একমাত্ৰ চুতীয়া সকলৰ মাজত হে খাৰ-বাৰুদ বা হিলৈ-বৰটোপৰ প্ৰচলন আছিল। সেই বাবে হয়তো আক্ৰমণকাৰী সকলে বিহুৰ বতৰত আক্ৰমণ কৰিবলৈ নিৰ্ণয় কৰি লৈছিল। বুৰঞ্জী সমূহৰ মতে সেই সময়ত‌ দুৰ্গৰ লগতে নীতিপালে পুখুৰী এটাও খন্দাই আছিল। লুইতৰ মুখৰ দুৰ্গত হঠাতে কৰা আক্ৰমণ সহিব নোৱাৰি নীতিপাল চন্দনগিৰি লৈ গুচি আহে আৰু কাচিতৰা দৈথাং পৰ্বতত উঠে।&lt;ref&gt;Deodhai Assam Buranji, p. 19.&lt;/ref&gt;

* চন্দনগিৰি আৰু দৈথাং পৰ্বতৰ ৰণ

চুহুংমুঙে শদিয়াৰ বৰনগৰত থাকি ফ্ৰাচেংমুঙ বৰগোহাঁই আৰু কিঙলুন ৰাজমন্ত্ৰীক(বুঢ়াগোহাঁই) চন্দনগিৰি লৈ আক্ৰমণ কৰিবলৈ পঠায়। আনহাতে কনচেং ধনুদাৰী গোহাঁইক (চাও-চঙ কুঙ-ৰিণ) কাচিতৰাৰ লগত যুঁজিবলৈ দৈথাং পৰ্বতলৈ পঠায়। ইফালে চুতীয়া ৰজাৰ তামুলী গজৰাই বৰুৱা আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক আহোম বাহিনীয়ে বন্দী কৰে‌ আৰু চুতীয়া ৰজা ৰাণীৰ আত্মগোপন স্থান প্ৰকাশ কৰিবলৈ বাধ্য হয়। বুৰঞ্জী অনুসৰি সেহি সময় চুতীয়া ৰজাৰ তামুলী গজৰায় বৰুৱা হাবিত পলাই আছিল। তাৰে ল'ৰাৰ কান্দন শুনি ফ্ৰাচেংমুঙৰ পুত্ৰ ঘৰ সন্দিকৈয়ে
বেঢ়ি ধৰিলে‌ বোলে-&quot;ৰজাৰ কথা ক নকলে‌ কাটিম।&quot; এই বুলি তাৰ ল'ৰা তিৰোতাক বন্দী কৰি তাক পঠাই দিলে। বহু প্ৰচেষ্টা সত্ত্বেও গজৰায়ে ৰজাক বিচাৰি নাপাইছিল। শেষত ৰাণীৰ ভোক লাগিলত জুৰি‌ এখনৰ কাষত ভাত ৰান্ধোতে উঠা ধোঁৱা দেখিহে গম পালে আৰু সেইমতে আহোম বিষয়াসকলক জনালেহি যে চুতীয়া ৰজা ৰাণীয়ে চন্দনগিৰিৰ এখন পাহাৰীয়া জুৰিৰ ওচৰত আশ্ৰয় লৈছে।&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K.,''Assam Buranji(SM)'',p.10&lt;/ref&gt; চন্দনগিৰি পৰ্বতত উঠিবৰ কাৰণে আহোম সেনাই আপ্ৰাণ চেষ্টা চলাইও সফল নহয়। চুতীয়া সেনাই ওপৰৰ পৰা শিল বগৰাই আৰু দলিয়াই বহুতো আক্ৰমণকাৰীৰ বধ কৰে। সাতসৰী আৰু অসম বুৰঞ্জীৰ (SM)ৰ পৰা জনা যায় যে সেই সময়ত [[সতী সাধনী|সাধনী ৰাণী]]‌ গৰ্ভৱতী আছিল। GC Baruaৰ আহোম ভাষাৰ বুৰঞ্জীত ৰাণী/কোঁৱৰী গৰাকীক‌ নাঙ-লুং কোৱা হৈছে। লগতে উল্লেখ আছে ৰজা আৰু তেওঁৰ পুত্ৰ। যিহেতু নাঙ-লুঙৰ অৰ্থ ৰাণী নে‌ কোঁৱৰী সঠিক কয় ক'ব নোৱাৰি গতিকে এই তিনি গৰাকী লোক নাইবা ধীৰনাৰায়ণ, সাধনী আৰু নীতিপাল/সাধকনাৰায়ণ বা নীতিপাল, সাধনী আৰু তেওঁৰ পুত্ৰ হ'ব পাৰে। উল্লেখযোগ্য যে নীতিপাল সাধনীৰ বিয়া ১৫১২ৰ আগতেই হৈ গৈছিল কাৰণ অসম বুৰঞ্জী(SM)ৰ অনুসৰি ১৫১৩ চনত ধীৰনাৰায়ণক আহোমৰ বিষয়ে তেওঁৰ জোঁৱায়েকে খবৰ দিছিল। সাধনী আৰু নীতিপালৰ‌ লগতে ১২০ গৰাকী কোঁৱৰীয়েও শিলা কুচাই বিৰোধী পক্ষৰ সৈনিকক মাৰে। আহোম সৈন্য চন্দনগিৰি পৰ্বতত উঠিবলৈ সক্ষম নহৈ পিছুৱাই আহিব লগাত পৰে আৰু এজন চুতীয়া সৈনিকক লগত ধৰি আনে। ইয়াৰ পাছত আক্ৰমণকাৰী সকলে ৰননীতি কৰি পৰ্বতৰ তিনিফালে বেৰি ধৰিব লয়। চাও ৰু-পক আৰু কিছু লোক ঘিলা গছৰ সহায়ত চন্দনগিৰি পাহাৰত উঠিল, কিন্তু মানুহ নেদেখিলে। আগ বাঢ়ি গৈ এখন গাঁও পালে আৰু তাত দুকুৰিমান মানুহ দেখিলে। চুতীয়া বুৰঞ্জী অনুসৰি ফ্ৰাচেংমুঙ বৰগোহাঁই কিছু লোকক ঘিলা গছত উঠি [[ঢোল]] বজাবলৈ আদেশ দিয়ে। হয়তো এই সকল আগতে ধৰি অনা‌ চুতীয়া বন্দী আছিল। আগৰ দিনত ঢোল বজোৱাটো যুদ্ধত জয়ৰ প্ৰতীক আছিল। ঢোল বজাই বিজয়ৰ কথা জনাই দিয়া হয়। সেই বাবে পাহাৰৰ ওপৰত উঠি থকা ৰজা ৰাণীয়ে বিহুৰ বতৰত ঢোলৰ মাত শুনি বাহিৰলৈ উলাই আহে আৰু তিনিও ফালৰ পৰা শত্ৰুৰ আক্ৰমণৰ বলি হয়। নীতিপালক আহোম সেনাই বৰদ্বাৰত দেখিলে। 

তথাপিও চুতীয়া সেনানী যি সকল আছিলে সেই সকলে আকৌ শিল দলিয়াই কিছু শত্ৰুক মাৰিলে।নীতিপালে শত্ৰুৰ গালৈ কাড় মাৰিবলৈ লয় যদিও বিৰোধী পক্ষৰ জানমোঙখাম হাতীবৰুৱাৰ (ফু-কে-চং) কাড় লাগি মৃত্যু বৰণ কৰে। সাধনীয়ে নিজৰ মহিলা সৈন্য বাহিনীক লগত লয় যুঁজ দিয়ে যদিও শেষত পৰাস্ত হৈ চন্দনগিৰিৰ পৰা জাপ মাৰে। প্ৰায় সংখ্যক বুৰঞ্জীত সাধনীয়ে আত্মবলিদান কৰিছিল বুলি আছে যদিও গোপাল চন্দ্ৰ বৰবৰুৱাৰ টাই ভাষাৰ বুৰঞ্জীত ৰাণীৰ (নাঙ-লুং) গাত যাঠি লাগিছিল বুলি উল্লেখ আছে। যিকি নহওক এই তথ্য পৰাও ৰানী সাধনীয়ে আত্মসমৰ্পণ নকৰি শত্ৰুৰ বিৰুদ্ধে যুঁজ দিয়াৰ কথাহে পোহৰলৈ আনে, কাৰণ আত্মসমৰ্পণ কৰা হ'লে তেওঁক যাঠি মাৰি আক্ৰমণ কৰা নহ'ল হয়। আনপিনে কাচিতৰাক কনচেঙে দৈথাং পৰ্বতত পৰাস্ত কৰে। &lt;ref&gt;Deodhai Assam Buranji, p. 19.&lt;/ref&gt;

===ৰাজ্য পতনৰ পৰবৰ্তী পৰিস্থিতি===

চুতীয়া ৰজা নীতিপাল, তেওঁৰ পুত্ৰ আৰু কাচিতৰা তিনিওৰে মূৰ চন্দগিৰি আৰু দৈথাঙৰ পৰা কাটি আনি শদিয়াত থকা চুহুংমুঙৰ আগত প্ৰস্তুত কৰা হয়। দেওধাই বুৰঞ্জীৰ মতে সাধনীৰ মূৰটো কাটি অনা হৈছিল। ৰজা আৰু পুত্ৰৰ মূৰ কেইটা নচোৱাই পৰ্বতত মুণ্ডামালা বান্ধি শেষত চৰাইদেউৰ শালৰ খটখটিত পোতি থোৱা হয়। অসম বুৰঞ্জী(SM)ৰ মতে আহোম সেনাই সাধনীৰ মৃত শৰীৰৰ পৰা কঁকালত পিন্ধা সোণৰ কঙ্কালি লয় আনি শদিয়াৰ থানলৈ আনিছিল, কিন্তু তাত কিছুমান চুতীয়াই আক্ৰমণ কৰি লাপিত ফাংত্যাং দেওধাই নামৰ এজনক বধ কৰিছিল। Edward Gaitৰ‌ A History of Assamত উল্লেখ কৰা‌ মতে ৰাণীৰ মৃত্যু যাঠী লাগ হৈছিল। GC Baruaৰ Ahom Buranjiত ৰাণীৰ(নাঙ-লুং) বিষয়ে দিয়া আছে যদিও এই অংশৰ অনুবাদ দিয়া হোৱা নাই। অংশটোত &quot;টিং&quot; শব্দৰ উল্লেখ চাই ক'ব পাৰি যে ইয়াতো ৰাণীৰ গাত &quot;যাঠী&quot; লগাৰ কথাই উল্লেখ আছে। &quot;পুৰণি অসম বুৰঞ্জীৰ অনুসৰি কোঁৱৰী কিছুমানক কাটিছিল আৰু কিছুমানক ধৰি আনিছিল&lt;ref&gt;Goswami, Hemchandra,&quot;Purani Assam Buranji, p. 42&lt;/ref&gt;। অন্য বুৰঞ্জী সমূহত এই অংশত ৰানী সাধনীৰ(নাঙ-লুং) কথ উল্লেখ কৰা হোৱা নাই। 

===চুতীয়া ভূমিৰ বিতৰণ===

শদিয়া ৰাজধানী শাসন কৰিবলৈ ফ্ৰাচেংমুঙ বৰগোহাঁইক তিনিশ সৈনিক দিয়া হৈছিল। শদিয়া আৰু দিহিং অঞ্চলত নতুনকৈ আহোম ৰাজ্যৰ মানুহ আনি থাকিবলৈ দিয়া হয়। ‌চুতীয়া ৰাজ্যৰ প্ৰদেশ সমূহ ভাল দৰে শাসন কৰিবলৈ বহুতো নতুন পদবী সৃষ্টি কৰা হয়। ১৫২৬ চনত চাওচেং কুঙৰিন (ধনুধৰিয়া গোহাঁই)‌ কনচেঙক থাওমৌঙ মৌঙ-তেও (ভটিয়লীয়া গোহাঁই বা নামনিয়াল সন্দিকৈ&lt;ref&gt;Satsari Buranji, p.62&lt;/ref&gt;) পতা হয়। এইজনক হাবুঙ অঞ্চলত ৰখা হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ উত্তৰ পাৰৰ বিশ্বনাথৰ, লখিমপুৰ আৰু ধেমাজি শাসন কৰিবলৈ দিয়া হয়।‌ একেই বছৰতে থাওমৌঙ বানলুং (বানলুঙীয়া গোহাঁই) খেওখেনক থাওমৌঙ লৌঙ-ক্লং (দিহিঙীয়া গোহাঁই)‌ পতা‌ হয়। সেই‌ সময়ত দিহিং নৈ পাটকাইৰ পৰা ডিগবৈ, দিহিং-পাটকাই অৰণ্য, তিপাম,‌ নাহৰকটীয়া, মৰাণহাট, চেপন, বকতা, চৰগুৱা হৈ ব্ৰক্ষ্মপুত্ৰৰ সমান্তৰাল ভাৱে বৈ গৈ পশ্চিম মাজুলী/বোকাখাত অঞ্চলত ব্ৰক্ষ্মপুত্ৰত পাৰিছিল। এইজন গোহাঁইক দিহিং প্ৰদেশ অৰ্থাৎ মাজুলী, উত্তৰ শিৱসাগৰ, ডিব্ৰুগড় আৰু দক্ষিণ তিনিচুকীয়া লৈকে শাসন‌ কৰিবলৈ দিয়া হয়। সাতসৰী বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা মতে প্ৰথমতে ফ্ৰাচেংমুঙ বৰগোহাঁইক শদিয়াৰ ৰাজ আৰু কিংলুন বুঢ়াগোহাঁইক দিহিং ৰাজ দিয়া হৈছিল।&lt;ref&gt;Satsari Buranji, p.68&lt;/ref&gt;

১৫২৬ চনত হোৱা চুতীয়া বিদ্ৰোহৰ ফলত ডিব্ৰুগড়ত নতুন এখন প্ৰদেশ গঠন কৰি ১৫২৭ত চাওলুং চুলিঙক শাসনকৰ্তা হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয়, যাতে ১৫২৬ৰ দৰে শদিয়া অঞ্চলত পুনৰ বিদ্ৰোহ হ'লে ডিব্ৰু প্ৰদেশৰ সেনাই শদিয়া বাহিনীৰ সহযোগ কৰিব পাৰে। ইয়াৰ উপৰিও একেই‌ সময়তে কিংলুন বুঢ়াগোহাঁইক &quot;থাও-মুঙ-বঙেন&quot; পাতি তিনিচুকীয়া অঞ্চল শাসন(সোণাৰীৰ পৰা লুইতৰ লৈকে) কৰিবলৈ দিয়া হয়। শদিয়াৰ মহং (নগা পাহাৰৰ মহঙতকৈ পৃথক) অঞ্চলৰ লোণৰ খাট ৰক্ষা কৰিবলৈ &quot;থাও-মুঙ-বক্লাঙ&quot; বা‌ হাটখোৱা গোহাঁই নিযুক্ত কৰা হৈছিল। বুৰঞ্জীৰ পৰা জনা যায় যে ১৫২৯ চনত হোৱা চুতীয়া বিদ্ৰোহত দুয়োজন গোহাঁই (ফ্ৰাচেংমুঙ বৰগোঁহাই আৰু কিংলুন বুঢ়াগোহাঁই) একেলগে শদিয়া-তিনিচুকীয়া অঞ্চলতে শাসন কৰি আছিল। একেই বছৰৰে(১৫২৭) শেষৰ পিনে কনচেঙক ভটিয়লীয়া গোহাঁইৰ পৰা নতুন পদবী‌ &quot;চাও-চেঙলুং&quot;‌(ৰাজমন্ত্ৰী) দিয়া হয়&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, ''Ahom Buranji'', p.61&lt;/ref&gt;। পূৰ্বতে ৰাজমন্ত্ৰী পদবীটো বৰগোঁহাই বা বুঢ়াগোহাঁই এজনক দিয়া হৈছিল। ৰাজমন্ত্ৰী পাতি চুহুংমুঙে কনচেঙক দুয়োজন‌ গোহাঁইৰ লগত একেই শাৰিতে ৰাখি সমমৰ্যাদা দিছিল। 

চুতীয়াৰ বৰপাত্ৰ পদবীটো চুহুংমুঙৰ‌ দিনটো অব্যাহত আছিল। চুক্লেংমুঙ(চুহুংমুঙৰ পুত্ৰ) ৰজাৰ দিনত চুতীয়াৰ বৰপাত্ৰ এজনৰ সমৰ্থন পাই হাবুঙৰ ব্ৰাহ্মণ মুখিয়াল এজনে বিদ্ৰোহ কৰে। ফলত যুদ্ধ এখন হয় য'ত বৰপাত্ৰ জনৰ মৃত্যু হয় আৰু ব্ৰাহ্মণজন বেহাৰলৈ পলাই যায়&lt;ref&gt; সুকুমাৰ মহন্তৰ ঘৰত পোৱা অসম বুৰঞ্জী, ২৫ পৃষ্ঠাত আছে-&quot;সেই সময়ত ৰজা দাই ধৰিলে, বোলে-'চুটিয়া মাৰি ভূঞা বিলাকক মাৰি-কাটি বুপা ৰজায়ে ময়েহে ৰাজ্য লৈছো। বামুণে যে ৰজা‌ হয় চুটিয়াৰ বৰপাত্ৰকনো কিহলৈ থৈছোঁ?' এহি বুলি বৰপাত্ৰক মাৰিলে, বামুণকো ‌মাৰিব চালে, সপুত্ৰবান্ধৱে বেহাৰলৈ পলাই গেʼল। &quot; &lt;/ref&gt;। এই বৰপাত্ৰ জন হয়টো পুৰণি চুতীয়া বৰপাত্ৰ জনেই আছিল (ডিব্ৰাৰুগড় ৰণত আত্মসমৰ্পণ কৰিব পাৰে) বা‌ একেই পৰিয়ালৰ লোক আছিল‌‌। তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছতে হয়টো &quot;চাও-চেঙলুং&quot; আৰু &quot;বৰপাত্ৰ&quot; উপাধি দুটা মিলি &quot;বৰপাত্ৰগোঁহাই&quot; হিচাপে জনাজাত হয়।&lt;ref&gt;[https://www.jstor.org/stable/3516963?read-now=1&amp;seq=18#page_scan_tab_contents Guha, Amalendu, ''The Ahom Political System: An Enquiry into the State Formation Process in Medieval Assam (1228-1714)'',p. 20,''It appears that the noble designation of Barpatragohain was borrowed from the civil list of Habung where the local ruler, a dependent of the Chutia king, had the title of Vrihatpatra''.]&lt;/ref&gt;

এই‌ সকলো কথাৰ পৰা সহজে ধৰিব পাৰি যে চুহুংমুঙে পূৰ্বৰ চুতীয়া বিষয়া সকলৰ ঠাইতেই একো একোটা নতুন পদবী গঠন কৰিছিল। চুতীয়া বৰপাত্ৰৰ ঠাইত প্ৰথমতে ভটিয়লীয়া গোহাঁই আৰু পাছলৈ বৰপাত্ৰ গোহাঁই, মাণিক চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ ঠাইত দিহিঙীয়া গোহাঁই, ডিব্ৰুৰ বুঢ়া বৰুৱাৰ ঠাইত চাওলুং চুলিঙ আৰু শদিয়া-তিনিচুকীয়াত কাচিতৰা বৰুৱা বা ৰজাৰ ঠাইত দুয়ো প্ৰমুখ গোহাঁই। ইয়াৰ পাছত দিহিঙৰ পাৰৰ বকতাত নতুন ৰাজধানী এখন নিৰ্মাণ কৰা হয়।&lt;ref&gt;Ahom Buranji(GC Barua), p.64&lt;/ref&gt;

==ৰাজ্যৰ প্ৰশাসনিক আৰু সামৰিক ব্যৱস্থা==

==চুতীয়া ৰাজ্যৰ স্থাপত্য আৰু কীৰ্তিচিহ্ন==

==চুতীয়া ৰাজ্যত পোৱা সম্পদ==

চুতীয়া ৰাজ্যৰ পৰা কমাৰ, সোণাৰি, কমাৰ, কুমাৰ, কহাৰ, তাতি, খনিকৰ, বাঢ়ৈ, বামুণ, কায়স্থ, গণক, কলিতা, ইত্যাদি বহুতো ভিন্ন ভিন্ন‌‌ বৃক্তিকৰ লোক পোৱা‌ গৈছিল। ইয়াৰ বহুতো লোকক ৰজাই নিজৰ ৰাজধানী লৈ লয় আনে।‌ চুতীয়াৰ বাহিৰে মিচিং‌,‌ দেউৰী, কিছু মৰাণ আৰু কোচ জনগোষ্ঠীৰ লোকো চুতীয়া ৰাজ্যৰ নাগৰিক আছিল। তাৰে চুতীয়া ৰাজ্যৰ মিচিং সকলক &quot;চুতীয়া মিৰি&quot; কোৱা‌ হৈছিল যি‌ সকল আজিৰ দিনৰ বাৰগাম মিচিং যেনে দলে, পেগু, পায়েং, টাইদ, ইত্যাদি। চুতীয়া ৰজাৰ শুকান মাংসৰ ভৰালী জন কোচ লোক আছিল। তিনি হাজাৰ চুতীয়া কমাৰক চুহুংমুঙ ৰজাই যোৰহাট জিলাৰ বছাৰ পিনে আৰু তাৰে উজনি অঞ্চলত বহুৱাইছিল&lt;ref&gt;Sarma, Benudhar, ''Maniram Dewan, p.287&lt;/ref&gt;। বন্দী হোৱা লোকৰ পৰা বিভিন্ন &quot;চেতিয়া&quot; খেল/বংশও সৃষ্টি কৰা হয়। ইয়াৰ বাহিৰে শদিয়াত বহুতো সম্পদ যেনে সোণৰ মাইহাং, কেকুৰা দোলা,‌‌ কলাই খাৰ,‌‌ সোণৰ তিনিচুকীয়া সিংহাসন, খাট, ভোগজৰা, বেলা, জাপি, পিকদান, আৰোৱান, দবা, কালি, হিলৈ, বৰটোপ (মিঠাহুলোং),‌ হিলৈ-তোলা চৰা নাও, চুতীয়া ধেনু, বৰধেনু, বাৰু-বৰ্চা, ইত্যাদি পোৱা গৈছিল। বহুতো ঘোৰা, গৰু-মʼহ আৰু হাতীও লাভ কৰা হৈছিল। সম্পদ সমূহ শদিয়াৰ পৰা দিহিং নৈয়ে দি ৰাজধানী‌ লৈ অনা হয় ‌আৰু পাছলৈ চাৰিং অঞ্চলত ৰখা হয়। এখিনি চুতীয়া লোকক চাৰিঙত পাতি নাওবৈচা খেল সৃষ্টি কৰে,‌ য'ৰ পৰা পাছলৈ শেনচোৱা, তাঙোন ধৰা, বচোৱাল বোৱা, ইত্যাদি খেলৰ সৃষ্টি হয়। এই নাওবৈচা সকলে চুতীয়া ৰাজ্যৰ পৰা পোৱা চৰানাও চলাই। একেধৰণে এখিনি লোকক লয় হিলৈধাৰী ফৈদ গঠন কৰা হৈছিল। চুতীয়া ৰাজ্য দখল কৰা পাছত আহোম সকলে প্ৰথম বাৰৰ বাবে মিৰি, মিচিমি, আবৰ, দফলা, ইত্যাদি পাহাৰীয়া জাতিৰ সম্পৰ্কত আহে।&lt;ref&gt;Satsari Assam Buranji,p.14, 61&lt;/ref&gt;

==ৰজা সকলৰ তালিকা==
{|class=&quot;wikitable&quot;
|+ '''ৰজাৰ তালিকাত'''
|-
! #
! বছৰ
! ৰাজত্ব কাল
! নাম
! অন্য নাম
|----
| ১.
| ১১৮৭ - ১২২০
| ৩৩ ব 
| বীৰপাল
| গয়াপাল
|----
| ২.
| ১২২০ - ১২৫৫
| ৩৫ ব
| [[ৰত্নধ্বজপাল]]
| গৌৰীনাৰায়ণ
|----
| ৩.
| ১২৫৫ - ১২৭০
| ১৫ ব 
| বিজয়ধ্বজপাল
| শিৱনাৰায়ণ
|----
| ৪.
| ১২৭০ - ১২৮৫
| ১৫ ব
| বিক্ৰমধ্বজপাল
| জগতনাৰায়ণ
|----
| ৫.
| ১২৮৫ - ১৩০৫
| ২০ ব
| গৌৰধ্বজপাল
| প্ৰমত্তনাৰায়ণ
|----
| ৬.
| ১৩০৫ - ১৩২৫
| ২০ ব 
| শঙ্খধ্বজপাল
| হৰিনাৰায়ণ
|----
| ৭.
| ১৩২৫ - ১৩৪৩
| ১৮ ব
| ময়ূৰধ্বজপাল
| গোলোকনাৰায়ণ
|----
| ৮.
| ১৩৪৩ - ১৩৬০
|১৭ ব
| জয়ধ্বজপাল
| বজ্ৰনাৰায়ণ
|----
| ৯.
| ১৩৬০ - ১৩৮০
| ২০ ব 
| কৰ্মধ্বজপাল
| নন্দেশ্বৰ/নন্দিনৃপ
|----
| ১০.
| ১৩৮০ - ১৪০০
| ২০ ব
| সত্যনাৰায়ণ
| ৰত্ননাৰায়ণ
|----
| ১১.
| ১৪০০ - ১৪১৫
| ১৫ ব
| লক্ষ্মীনাৰায়ণ
| ধৰ্মনাৰায়ণ
|----
| ১২.
| ১৪১৫ - ১৪৩০
| ১৫ ব
| দুৰ্লভনাৰায়ণ
|
|----
| ১৩.
| ১৪৩০- ১৪৪৫
| ১৫ ব
| মুক্তধৰ্মনাৰায়ণ
| 
|----
| ১৪.
| ১৪৪৫ - ১৪৬৫
| ২০ ব
| প্ৰত্যক্ষনাৰায়ণ/প্ৰতাপনাৰায়ণ
|
|----
| ১৫.
| ১৪৬৫ - ১৪৮০
| ১৫ ব
| যশনাৰায়ণ
| 
|----
| ১৬.
| ১৪৮০- ১৫০০
| ২০ ব
| পুৰন্দৰধ্বজপাল
| পুৰন্দৰনাৰায়ণ
|---- 
| ১৭.
| ১৫০০ - ১৫২২
| ২২ ব
| ধৰ্মধ্বজপাল
| [[ধীৰনাৰায়ণ]]
|---- 
| ১৮.
| ১৫২২ - ১৫২৪
| ২ ব
| নীতিপাল/নিত্যপাল
| চন্দ্ৰনাৰায়ণ
|}

==চুতীয়া ৰাজ্যৰ হিলৈ-বৰতোপৰ প্ৰচলন==

হিলৈ-বৰতোপ চুতীয়া ৰাজ্যৰ এক মূল্যৱান উন্নত অস্ত্ৰ আছিল। এই ৰাজ্যৰ হিলৈ-বৰতোপৰ প্ৰচলনৰ কথা বহুতো ঐতিহাসিক তথ্য পোৱা যায়। বুৰঞ্জী সমূহত উল্লেখ কৰা মতে আহোম ৰজাই চুতীয়া ৰাজধানী শদিয়াৰ পৰা আন সম্পদৰ লগতে হিলৈ&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K,&quot;Deodhai Assam Buranji&quot;, p. 126&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bhuyan, S.K,&quot;Assam Buranji(SM), p.10&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;হিতেশ্বৰ বৰবৰুৱা, আহোমৰ দিন, p.49&lt;/ref&gt; আৰু হিলৈ তোলা চ'ৰানাও উদ্ধাৰ কৰিছিল।&lt;ref&gt;Phukan, Kasinath Tamuli, &quot;Assam Buranji&quot;,p.17-18&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Bhuyan,S.K,&quot;Satsari Buranji,p.135&lt;/ref&gt; মনিৰাম‌ দেৱানৰ লেখনীৰ মতে &quot;মিঠা হুলং&quot; বৰটোপ টো চুতীয়া সকলৰ পৰা লোৱা হৈছিল।&lt;ref&gt;Sharma, Benudhar.''Maniram Dewan, p.289.''&lt;/ref&gt; তেওঁ লিখিছে, ''&quot;ওপৰত যিকেইটা তোপৰ নাম দিয়া হৈছে তাৰ ভিতৰত মিঠাহোলোং বোলাবিধ পোন-প্ৰথমতে দিহিঙ্গীয়া ৰজাই চুতীয়া ৰজাৰ পৰা পায়।&quot;'' চুতীয়া ৰাজ্যৰ পৰা দিহিঙ্গীয়া ৰজাই ৩০০০ চুতীয়া কমাৰক গোলাঘাট-যোৰহাট জিলাত সংস্থাপিত কৰি বৰটোপ-হিলৈ, ইত্যাদি বনাবলৈ আদেশ দিছিল। মনিৰাম দেৱানে উল্লেখ কৰিছে,‌ {{blockquote|&quot;তেওঁ বিলাকৰ(চুতীয়াৰ) পৰা ভালেমান দোলা, কালী,...,হিলৈ আৰু কলাই খাৰৰ(gunpowder) বাদেও অসংখ্য কমাৰ কাম কৰা মানুহ বন্দী কৰি আনে। ৰজাই তেওঁবিলাকৰ কিছুমানক বচাৰ পিনে আৰু কিছুমানক উজনিৰ পিনে বহুৱালে আৰু কমাৰ শাল পতাই লো-দা-কটাৰী, হিলৈ, বৰতোপ আদি গঢ়িবলৈ আহিলাপাতি যতাই দিলে। তেওঁ বিলাকৰ ভিতৰত কামৰ ভাল-বেয়া চাবলৈ হাজৰিকা, শইকীয়াও পাতি দিলে।‌ দিহিঙ্গীয়া ৰজাৰ দিনৰ পৰাহে অসম ৰাজ্যত(আহোম ৰাজ্যত) কমাৰৰ খেল আৰু ব্যৱসায় চলন্তি হয়। দিহিঙ্গীয়া ৰজাৰ দিনত অসমত ৩০০০ কমাৰ আছিল।&quot;}}

[[File:Ahom cannons.jpg|thumb|আহোম যুগৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ পৰা উদ্ধাৰ কৰা মিঠাহুলং বৰটোপ]]

ইতিহাসবিদ হিতেশ্বৰ বৰবৰুৱাই নিজৰ গ্ৰন্থ &quot;আহোমৰ দিন&quot;ত উল্লেখ কৰা মতে চুহুংমুঙৰ দিনত চুতীয়াৰ পৰা বৰতোপ-হিলৈ অধিকাৰ কৰাৰ পাছৰপৰাহে আহোম ৰজাসকলে অসমত আগ্নেয় অস্ত্ৰ ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ ধৰে।&lt;ref&gt;হিতেশ্বৰ বৰবৰুৱা, আহোমৰ দিন, p.451&lt;/ref&gt; চুতীয়াৰ পৰাজয়ৰ পাছত গৌড় ৰাজ্যৰ সেনাই ১৫২৭ আৰু ১৫৩২ত দুবাৰকৈ অসম আক্ৰমণ কৰিছিল। এই যুদ্ধত গৌড় সেনাই হিলৈ-বৰটোপ ব্যৱহাৰ কৰিছিল যদিও আহোম সেনাই কেৱল ধেনু কাঁড় হে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। অৱশ্যে এই যুদ্ধতো আহোম সেনাই বহুতো হিলৈ-বৰটোপ উদ্ধাৰ কৰিছিল‌।&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, &quot;Ahom Buranji&quot;, p. 61-68&lt;/ref&gt; ১৫৩৬ চনত নগা বিৰুদ্ধে হোৱা ৰণত প্ৰথম বাৰৰ বাবে আহোম সৈন্যৰ হাতত বৰটোপ থকা কথা উল্লেখ পোৱা যায়।&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, &quot;Ahom Buranji&quot;, p. 75&lt;/ref&gt; তদুপৰি আহোম সেনাই ১৬১৭ চনত মোগলৰ বিৰুদ্ধে হে প্ৰথম বাৰৰ বাবে হিলৈ-বৰটোপ ব্যবহাৰ কৰিব লৈছিল বুলি জনা যায়&lt;ref&gt;Barua, Gopal Chandra, &quot;Ahom Buranji&quot;, p. 75&lt;/ref&gt;।

নাওবৈচা ফুকনৰ বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা মতে খোৰা ৰজাৰ দিনত(১৫৫২-১৬০৩) প্ৰথম বাৰৰ বাবে চুতীয়া লোকক নিযুক্তি দি হিলৈদাৰী ফৈদ গঠন কৰা হৈছিল।&lt;ref&gt;নাওবৈচা ফুকনৰ বুৰঞ্জী, p.55&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;The Chutiyas being expert warrior knew the use of matchlocks. After their subjugation, the Chutiyas were, therefore engaged in manufacturing matchlocks and they became prominent in the ''Hiloidhari-Khel'' (guild for manufacturing matchlocks)&quot;{{harvcol|Dutta|1985|p=30}}&lt;/ref&gt; হেমকোষ অভিধানত চুতীয়া সকলৰ হিলৈক &quot;চুতীয়া হিলৈ&quot; বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে। বৃটিছৰ ১৮৯১ চনৰ লোকপিয়লত &quot;হিলেদাৰী&quot;ৰ বাহিৰেও &quot;চুতীয়া-হিলৈদাৰী&quot; বুলি এটা পৃথক খেল/শ্ৰেণীৰ উল্লেখ কৰা হৈছে। এই সকলে হয়টো ৰণত &quot;চুতীয়া হিলৈ&quot; ব্যৱহাৰ কৰিছিল।&lt;ref&gt;[https://books.google.co.in/books?id=YvV-VI_2YRkC&amp;pg=PR67&amp;dq=sutiyahilaidari&amp;hl=en&amp;newbks=1&amp;newbks_redir=0&amp;source=gb_mobile_search&amp;sa=X&amp;ved=2ahUKEwiiqITCufiRAxXdwTgGHeU5KJcQ6AF6BAgJEAM#v=onepage&amp;q&amp;f=false Census of India 1891, p. 17]&lt;/ref&gt;

==চুতীয়া বিদ্ৰোহ==

১৫২৪ চনত চুতীয়া ৰাজ্যৰ পতন হৈছিল যদিও চুতীয়া সকলৰ মনৰ পৰা স্বাধীনতা আৰু স্বৰাজৰ আশা নাইকিয়া হৈ যোৱা নাছিল। চিৰদিন স্বাধীন হৈ থকা চুতীয়া সকলে বীৰাঙ্গণা ৰাণী সাধনীৰ আত্মোৎসৰ্গৰ কথা সোঁৱৰি পুনৰ জাগ্ৰত হৈ উঠিল আৰু বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰিলে। এই বিদ্ৰোহ ১৫২৭ চনৰ পৰা ১৭০০ শতিকাৰ শেষ ভাগৰ লৈকে চলিছিল। ১৭৭০ দখকৰ মায়ামৰা বিদ্ৰোহে জাতিটোৰ শেষ বিদ্ৰোহ বুলি কব পাৰি যাৰ ফলত সকলো নহলেও এটা অংশয়ে স্বাধীন হৈ নিজৰ ৰাজ্য গঠন কৰিছিল। চুতীয়া ৰাজ্যৰ ৰাজধানী শদিয়া ধ্বংস হোৱাৰ ফলত বহুতো ৰাজকোঁৱৰ আৰু সম্ভ্ৰান্ত পৰিয়ালৰ লোকে পাহাৰীয়া মিচিং, মিচিমি জাতিৰ লোক সকলৰ মাজত আশ্ৰয় লৈছিল আৰু প্ৰথম বিদ্ৰোহ এই সকল লোকে আৰম্ভ কৰিছিল। এই কথা কোচ ৰজা সকলৰ দৰং ৰাজ বংশাৱলীতো উল্লেখ কৰা হৈছে। 
&lt;poem&gt;&quot;পূৰ্বে চুটিয়াৰ ৰজা সিঠাৱে আছিল। 
অন্যায়ে অসম ছল কৰিয়া মাৰিলে॥
যিমতে মাৰিল তাৰ শুনিয়ো কাহিনী। 
বলে নপাৰিয়া স্বৰ্গী ৰাজা মনে গুণি॥ ৩৬৪
...
তাৰ পুত্ৰ ভাই যত সকলে পলাইল। 
মিৰি মিচিমিত পশি প্ৰাণক ৰাখিলা॥
চুটিয়াৰ ৰাজাক মাৰিয়া ছলে বলে। 
লৈলা সেহি ৰাজ্যক অসমে কৌতূহলে॥ ৩৭১&lt;/poem&gt;

* ১৫২৬ চনৰ বিদ্ৰোহ, শদিয়া

চুতীয়া সকলে প্ৰথম বিদ্ৰোহ ১৫২৬ চনৰ ফাগুন মাহত ৰাজধানী শদিয়াত ঘোষণা কৰিছিল, অৰ্থাৎ ৰাজ্য পতনৰ ৩ বছৰৰ পাছত। বিদ্ৰোহ দমন কৰিবলৈ আৰু ফ্ৰাচেংমুং বৰগোহাঁইক সহযোগ কৰিবলৈ দিহিঙীয়া গোহাঁইক পঠিওৱা হৈছিল। যুদ্ধত বিদ্ৰোহী সকলৰ হাতত ফ্ৰাচেংমুং বৰগোহাঁইৰ হাতী প্লাইপাম আৰু দিহিঙীয়া গোহাঁই মৰা পৰিছিল। কিন্তু শেষ পৰ্যায়ত বিদ্ৰোহী সকল পৰাজিত হৈ উভতি যাবলৈ বাধ্য হ'ল। এই বিদ্ৰোহৰ ফলত চুহুংমুঙ ৰজাই বহুতো প্ৰশাসনীয় পৰিবৰ্তন কৰিবলৈ বাধ্য হৈছিল। ১৫২৭ চনৰ জেঠ মাহত, ডিব্ৰুগড় অঞ্চলত নতুন এখন প্ৰদেশ গঠন কৰি তাত চাওলুং চুলিঙক শাসনকৰ্তা হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হৈছিল, যাতে শদিয়া অঞ্চলত পুনৰ বিদ্ৰোহ হ'লে ডিব্ৰু প্ৰদেশৰ সেনাই শদিয়া বাহিনীৰ সহযোগ কৰিব পাৰে। ইয়াৰ উপৰিও কিংলুন বুঢ়াগোহাঁইক &quot;থাও-মুঙ-বঙেন&quot; পাতি পশ্চিম শদিয়া অঞ্চলত (তিনিচুকীয়াৰ সোণাৰিৰ(কাংখাম) পৰা লুহিত নদীৰ গুৰি লৈকে) শাসন কৰিবলৈ দিয়া হ'ল।

* ১৫২৯ চনৰ বিদ্ৰোহ, শদিয়া

প্ৰথম বিদ্ৰোহৰ দুবছৰ পাছতে ১৫২৯ চনৰ পুহ মাহত শদিয়াৰ চুতীয়া সকলে আকৌ মুৰ দাঙি উঠিলে। এইবাৰ চুহুংমুঙ ৰজাই ফ্ৰাচেংমুঙক সহযোগ কৰিবলৈ চাও চুক্লান (তিপামৰ পৰা) আৰু কিংলুনক সহযোগ কৰিবলৈ চাওলুং চুলিঙক (ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা) পঠিয়ালে। ইয়াৰ পাছত চুহুংমুঙে চুক্লেংমুঙ ৰাজকোঁৱৰক ৰাজধানীত ৰাখি সকলো বিষয়ববীয়াৰ সৈতে নিজে শদিয়া আহি উপস্থিত হয়। লুহিতৰ পাৰত, ডিবাং নৈৰ পাৰত, মাৰানকাও, চন্দনগিৰি পৰ্বত, দৈথাং পৰ্বত, ইত্যাদি বিভিন্ন ঠাইত কেইবাখনো যুদ্ধ হয়। প্ৰথম পৰ্যায়ত বিদ্ৰোহী সকলে চাও চুলিঙক ধৰি নিবলৈ সক্ষম হৈছিল কিন্তু পাছৰ পৰ্যায়ত এৰি দিলে। বহু মাহ যুদ্ধ লগা পাছত শেষত বিদ্ৰোহী সকল পৰাজিত হ'ল। যুদ্ধত লাভ কৰা সকলো ধন আৰু সম্পত্তি ৰজা আৰু মন্ত্ৰী সকলে নিজৰ মাজতে ভাগ কৰি ল'লে আৰু ৰজাই বৰগোহাঁই আৰু বুঢ়াগোহাঁইক শদিয়াত ৰাখি নিজে ৰাজধানী লৈ ঘূৰি গ'ল। 

* ১৫৪২ চনৰ বিদ্ৰোহ, দিচাং নৈৰ পাৰত

চুতীয়া সকলে পুনৰ বাৰ ১৫৪২ চনত ৰজা চুক্লেংমুঙৰ দিনত বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰে কৰিছিল। এইবাৰ ১৫৪২ চনৰ বহাগ মাহত ডিব্ৰুগড় অঞ্চলৰ চুতীয়া সকলে শিৱসাগৰৰ দিচাং নৈৰ ওচৰত আহোম মন্ত্ৰী চেং-হাননক পৰাস্ত কৰি স্বৰাজ ঘোষণা কৰে। কিন্তু ইয়াৰ পাছতে চুক্লেংমুঙে চাওলুং তিমাক বিদ্ৰোহ দমন কৰিবলৈ পঠিয়াই আৰু দুবছৰ লৈকে পূৰ্বৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ বিভিন্ন অঞ্চল ধ্বংস কৰে যাতে কোনো চুতীয়া সকলে পুনৰ বিদ্ৰোহ কৰিবলৈ সাহস নকৰে। 

* ১৫৫০ চনৰ বিদ্ৰোহ, শদিয়া

১৫৫০ চনত শদিয়াখোৱা গোহাঁইৰ মৃত্যুৰ পাছত, কংসপাত্ৰ নামৰ চুতীয়া নায়ক এজনে শদিয়াত বিদ্ৰোহ কৰি নিজকে ৰজা বুলি ঘোষণা কৰিছিল। আহোম ৰাজ্যৰ বহুতো ৰাজকোঁৱৰে তেওঁক সহযোগ কৰিছিল আৰু শদিয়াত উপস্থিত হৈ আহোম ৰজাৰ বিৰুদ্ধে যুদ্ধ কৰিবলৈ সাজু হৈছিল। এই যুদ্ধ ৩ বছৰ লৈকে চলিছিল আৰু শেষত কংসপাত্ৰৰ লগতে বহুতো চুতীয়াই মৃত্যু বৰণ কৰিছিল। ৰাজকোঁৱৰ সকলৰ ভিতৰত কিছুমানৰ মৃত্যু হৈছিল আৰু বাকী থকা সকলক বন্দী বনাই পাছলৈ চাৰিঙত থাকিবলৈ দিয়া হৈছিল। 

* ১৫৬৫ চনৰ বিদ্ৰোহ, নামৰূপ আৰু খেৰাম

১৫৬৫ চনৰ মাঘ মাহত ডিব্ৰুগড় অঞ্চলৰ চুতীয়া সকলে বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰি নামৰূপ আৰু খেৰাম(বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰৰ খেৰেমীয়া) অঞ্চলৰ আহোম গাঁও সমূহ আক্ৰমণ কৰি লুণ্ঠন কৰিছিল। ৰজাই বিদ্ৰোহ দমন কৰিবলৈ চাওলুং তিপামক পঠিয়াইছিল। বিদ্ৰোহী সকলৰ লগত হোৱা যুদ্ধত চাওলুং তিমাৰ হাতী আহত হৈছিল যাৰ বাবে তেওঁ যুদ্ধ এৰি দিহিং পাৰ হৈ উভতি আহে। ইয়াৰ পাছত বিদ্ৰোহৰ কি পৰিণতি হ'ল গম পোৱা নাযায়। সম্ভৱতঃ পাছলৈ বিদ্ৰোহ দমন কৰা হৈছিল। 

* ১৫৭২ চনৰ বিদ্ৰোহ, শদিয়া

১৫৭২ চনত পুনৰ বাব চুতীয়া সেনাপতি এজনৰ নেতৃত্বত শদিয়া অঞ্চলৰ চুতীয়া সকলে মুৰ দাঙি উঠে। বিদ্ৰোহ দমন কৰিবলৈ চাওলুং চাৰিং, চাওফ্ৰাংমুঙ বৰগোহাঁই, শদিয়া খোৱা গোঁহাই, ইত্যাদি বহুতো বিষয়ববীয়াক পঠিওৱা হৈছিল। আহোম সেনাৰ তুলনাত বিদ্ৰোহী সকলৰ সংখ্যা কম থকাৰ বাবে বিদ্ৰোহী সকল কানচাই আৰু পুখুৰীখনা নামৰ অঞ্চল লৈ আতঁৰি আহিছিল আৰু সেই অঞ্চলৰ চুতীয়া সকলৰ সহযোগত পুনৰ ৰণ কৰিছিল। কিন্তু দুৰ্ভাগ্যবশতঃ বিদ্ৰোহী সকল পৰাজিত হৈছিল। চুতীয়া সেনাপতি, কানচাইৰ মুখিয়াল আৰু অন্য বহুতো চুতীয়া সৈন্যক বন্দী বনাই ৰাজধানী লৈ লয় অনা হৈছিল। 

* ১৬৬৫ চনৰ বিদ্ৰোহ, উত্তৰ পাৰ

১৬৬৫ চনত আহোম সেনা নগা সকলৰ লগত হোৱা যুদ্ধত ব্যস্ত আছিল। এই সুযোগ লয়, উত্তৰ পাৰৰ লখিমপুৰৰ এখিনি চুতীয়া লোকে মিৰি আৰু দফলা লোকৰ লগত মিলি বিদ্ৰোহ কৰিছিল। কিন্তু বিদ্ৰোহ সফল নহ'ল। 

* ১৬৭৩ চনৰ বিদ্ৰোহ, উত্তৰ পাৰ

১৬৭৩ চনত ধেমাজি অঞ্চলৰ চুতীয়া সকলে বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰি ৰূপা(বৰ্তমানৰ ৰূপহী) আৰু ডিমৌ(বৰ্তমানৰ ধেমাজিৰ ডিমৌ) মিৰি সকলে আহোম ৰজাক কৰ হিচাপে দিয়া মাৰ নাও তোলাই লৈ গৈছিল। এই কথা শুনি আহোম ৰজাই চুতীয়া অঞ্চললৈ কটকী পঠিয়াই নাও সমূহ ঘূৰাই দিবলৈ আদেশ কৰিছিল, কিন্তু চুতীয়া সকলে আদেশ নামানিলে। ইয়াৰ পাছত সকলো চুতীয়া দেউলীয়া নামৰ গাঁৱ এখনত একগোট হৈছিল। কটকীৰ খবৰ পাই আহোম ৰজাই তিনিমুখিয়া অঞ্চলত থকা নাৰাই নামৰ চুতীয়া বিদ্ৰোহী নেতা জনক ধৰি আনিবলৈ সৈনিক পঠিয়ালে। ইয়াৰ পাছত ৰজাই শদিয়াখোৱা গোঁহাই আৰু মৰঙ্গীখোৱা গোহাঁইক চেঁচামুখত গড় নিৰ্মাণ কৰি যুদ্ধৰ বাবে সাজু হ'বলৈ আদেশ দিলে। দিহিং নদীৰ পাৰত আন এটা গড় নিৰ্মাণ কৰা হ'ল। তাৰ পাছত আহোম সেনাই দিহিং পাৰ হৈ মাজুলী হৈ চুতীয়া গাঁৱলৈ আগ বাঢ়ি আহিল। চুতীয়া সকলেও হাতত ধেনু-কাড় লয় দেউলীয়া গাঁৱৰ পৰা মিৰি গাঁৱ এখনলৈ আগ বাঢ়ি আহিলে। আহোম ৰজাই পুনৰ চুতীয়া সকলৰ ওচৰলৈ কটকী পঠিয়াইলে। চুতীয়া বৰুৱা জনে অৱশেষত বশ্যতা স্বীকাৰ কৰিলে, কিন্তু নিজৰ গৰু-ছাগলী, হাঁহ-কুকুৰ, ইত্যাদি সকলো হেৰুৱালে। নাৰাই আৰু অন্য চুতীয়া বিদ্ৰোহী নেতা সকলক মদ্যপান কৰোৱাই পুনৰ বিদ্ৰোহ নকৰিবলৈ প্ৰতিজ্ঞা কৰালে। সবল আৰু শক্তিশালী চুতীয়া সৈনিক সকলৰ বন্দী বনোৱা হ'ল আৰু অন্য চুতীয়া সকলক প্ৰতি বছৰে কৰ হিচাপে নাও দিবলৈ আদেশ দিয়া হ'ল। 

* ১৭৬৯-১৮০৫ চনৰ মায়ামৰা বিদ্ৰোহ

মায়ামৰা ধৰ্মীয় চুতীয়া সকলে ১৭৬৯ চনত আহোম ৰাজ্যৰ বিৰুদ্ধে বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰি ১৭৯১ লৈকে বেংমৰা নামৰ পৃথক ৰাজ্য এখন গঠন কৰিছিল। মায়ামৰা বিদ্ৰোহত ভাগ লোৱা জনগোষ্ঠী সমূহৰ মাজত দ্বিতীয় সৰ্বাধিক লোক চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ আছিল। বেংমৰা ৰাজ্যৰ ৰজা সৰ্বানন্দ সিংহ বীৰপালৰ বংশৰ বুৰুক চুতীয়া ৰাজপৰিয়ালৰ লোক আছিল। হয়তো ১৫২৫ চনত ৰাজ্য হেৰুৱা চুতীয়া ৰাজপৰিয়াল টোৱে সৰুকৈ হ'লেও পুনৰ বাৰ ৰাজ্য ৰাজত্ব কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল। 

* ১৭৭৫ চনৰ বিদ্ৰোহ, ডিব্ৰু-দিহিং অঞ্চল

মায়ামৰা বিদ্ৰোহ হৈ থাকোঁতে ডিব্ৰু-দিহিংৰ মাজৰ অঞ্চলৰ একাংশ চুতীয়াই বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰিছিল। টাই ভাষাৰ &quot;আহোম বুৰঞ্জী&quot; নামৰ গ্ৰন্থত উল্লেখ কৰা মতে পূৰ্বৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ সীমান্ত অঞ্চলৰ খামজাং প্ৰদেশৰ পৰা নঙাখাম নামৰ নৰা মুখিয়ালৰ লগত ধৰা সকলে আহি বিদ্ৰোহ ঘোষণা কৰিছিল।  এই বিদ্ৰোহত চুতীয়া সকলে নৰা সকলক সহযোগ কৰিছিল। নৰা মুখিয়াল জনে ১৭৭৫ চনত চুতীয়া সকলৰ সহযোগত হাটখোৱা গোহাঁইক পৰাস্ত কৰি নিজকে ডিব্ৰু নৈৰ কাষৰ অঞ্চলৰ ৰজা বুলি ঘোষণা কৰিছিল। ৰজা হৈ নঙাখামে চুতীয়া আৰু বাৰেচিৰিঙীয়া সকলৰ মাজৰ পৰাই ফুকন আৰু বৰুৱা নিযুক্ত কৰিছিল। আহোম ৰজাই নঙাখাম আৰু চুতীয়া সকলৰ বিৰুদ্ধে বুঢ়াগোহাঁইৰ নেতৃত্বত ৪০ হাজাৰ সৈন্য পঠিয়াইছিল। সেনা সকলে আহি ৰঙাগড়াত(বৰ্তমানৰ ডিব্ৰু-চৈখোৱাৰ দক্ষিণত) উপস্থিত হৈছিল। ইয়াত পাছত তেজী আৰু দিহিং নৈৰ পাৰত যুদ্ধ হৈছিল। বিদ্ৰোহী সকল পৰাজিত হৈ আতৰি গৈছিল। নৰা সকলে পূৰ্বৰ চুতীয়া ৰাজ্যৰ পাহাৰীয়া অঞ্চলত আশ্ৰয় লয় আৰু চুতীয়া সকলে ধূনাগুৰি নামৰ ঠাই এদখৰত আশ্ৰয় লয়। বহুতো চুতীয়া, বাৰেচিৰিং আৰু নৰা বিদ্ৰোহীক ৰাজধানী ৰংপুৰলৈ লয় অনা হয়। তাৰে কিছুমানক মৃত্যু দণ্ড দিয়া হৈছিল আৰু আন সকলক বন্দী হিচাপে ৰখা হৈছিল।&lt;ref&gt;Barua, G.C, &quot;Ahom Buranji, p. 331-333&lt;/ref&gt;

==অসমীয়া সংস্কৃতিত চুতীয়া ৰাজ্যৰ প্ৰভাব==

==আৰু চাওক==
* [[চুতীয়া জনগোষ্ঠী]]
* [[সতী সাধনী]]

==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}
* {{cite book
 | last = Gait
 | first = Edward
 | title = A History of Assam
 | publisher = Thacker, Spink &amp; Co.
 | date = 1906
 | location = Calcutta
 | url = http://books.google.com/books?id=w-6kr1IyHJkC}}
*{{Cite journal|last=Neog|first=Maheswar|title=Light on a Ruling Dynasty of Arunachal Pradesh in the Fourteenth and Fifteenth Centuries|date=1977|journal=Annals of the Bhandarkar Oriental Research Institute|volume=58/59|pages=813–820|jstor=41691751|issn=0378-1143}}

==বাহ্যিক সংযোগ==

{{অসম বুৰঞ্জী}}

[[শ্ৰেণী:অসমৰ ইতিহাস]]
[[শ্ৰেণী:চুতীয়া ৰাজ্য]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ সাম্ৰাজ্য আৰু ৰাজ্য]]</text>
      <sha1>bsniipjzuooa0ciaw2myodqra0r76le</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>বৰাইল পৰ্বত</title>
    <ns>0</ns>
    <id>37472</id>
    <revision>
      <id>611350</id>
      <parentid>511283</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T04:26:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>KhiLanTzi</username>
        <id>23530</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* */</comment>
      <origin>611350</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3547" sha1="tehs4x1xuxz5y3e7qxik6mdzez2djx2" xml:space="preserve">{{stub}}
{{Infobox mountain range
|name= বৰাইল
|photo= Barail Range in Dima Hasao district.jpg
|photo_caption=
|country = [[ভাৰত]]
|region_type=ৰাজ্য
|region=[[অসম]], [[মণিপুৰ]], [[নাগালেণ্ড]]
|border=
|highest=
|elevation_m= 1959
|highest_location=
|lat_d=25|lat_m=15|lat_s=|lat_NS=N
|long_d=93|long_m=15|long_s=|long_EW=E
|coordinates_no_title=
|geology= | period= | orogeny=
|map=
|map_caption=
}}
'''বৰাইল পৰ্বত''' ({{Lang-en|Barail Range}}) উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ এখন অন্যতম বিশাল পৰ্বতমালা। এই পৰ্বতমালা [[অসম]] তথা [[মণিপুৰ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ কিছু অঞ্চল জুৰি বিস্তৃত (দ্ৰাঘিমাংশ ৯৩.১৫০০°, অক্ষাংশ ২৫.১৫০০°)। এই পৰ্বত প্ৰধানতঃ অসমৰ [[ডিমা-হাছাও জিলা]]ত অৱস্থিত আৰু ই হৈছে অসমৰ আটাইতকৈ ওখ আৰু দীঘল পাহাৰ (বা পৰ্বত)। এই পৰ্বত হৈছে বিশাল [[হিমালয়]] পৰ্বতমালাৰ অংশ বিশেষ।&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Manipur Travel guide |url=http://travelingluck.com/Asia/India/Manipur/_1277111_Barail+Range.html#.VA8wkcKSxT4 |access-date=2014-09-09 |archivedate=2016-07-29 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160729004928/http://travelingluck.com/Asia/India/Manipur/_1277111_Barail+Range.html#.VA8wkcKSxT4 |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.getamap.net/maps/india/india_(general)/_barailrange/ Barail range]&lt;/ref&gt; বৰাইল পৰ্বত মালাৰ সৰ্বোচ্চ উচ্চতা সমুদ্ৰ পৃষ্ঠৰ পৰা ১৯০০ মিটাৰতকৈও অধিক আৰু সৰ্বনিম্ন উচ্চতা সমুদ্ৰ পৃষ্ঠৰ পৰা ১০০ মিটাৰতকৈও কম। ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ শৃংগ লাইকেইৰ উচ্চতা ১৯৫৯ মিটাৰ।&lt;ref&gt;[http://datazone.birdlife.org/site/factsheet/barail-range-iba-india BirdLife International (2020) Important Bird Areas factsheet: Barail Range]&lt;/ref&gt;

এই বৰাইল পৰ্বততে বিয়পি আছে সমগ্ৰ [[বৰাইল অভয়াৰণ্য]]। বৰাইল পৰ্বত হৈছে বিভিন্ন জীৱ-জন্তু আৰু উদ্ভিদৰ আৱাসস্থল। জৈৱ-বৈচিত্ৰ্যৰ বাবে বিখ্যাত এই সমগ্ৰ অঞ্চল। বৰাইল পৰ্বতৰ প্ৰাকৃতিক আভাই বিভিন্ন দেশী-বিদেশী পৰ্যটকক আকৰ্ষিত কৰি আহিছে। এই পৰ্বতৰ পৰা নিকটতম ডাঙৰ চহৰ হৈছে [[হাফলং]] (দূৰত্ব ১৭.২ কিঃ মিঃ)। ইয়াৰ পৰাই উৎপত্তি হৈছে দক্ষিণ অসমৰ বৃহৎ নদী [[বৰাক নদী|বৰাক]]ৰ।

== তথ্য সংগ্ৰহ ==
{{reflist}}

&lt;!--শ্ৰেণী --&gt;
[[শ্ৰেণী:পৰ্বতমালা]]
[[শ্ৰেণী:ডিমা হাছাও জিলা]]</text>
      <sha1>tehs4x1xuxz5y3e7qxik6mdzez2djx2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>বড়োলেণ্ড বিশ্ববিদ্যালয়</title>
    <ns>0</ns>
    <id>41029</id>
    <revision>
      <id>611316</id>
      <parentid>609970</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T15:09:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>KhiLanTzi</username>
        <id>23530</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* */ নতুন ৱেবচাইট লিংক</comment>
      <origin>611316</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7443" sha1="h8vjb0k0zxta95thet1aarokbpqo2u7" xml:space="preserve">{{Infobox university
| name = বড়োলেণ্ড বিশ্ববিদ্যালয়
| native_name = 
| image_name =Official logo of Bodoland University.jpg
| image_size =
| image_alt =
| caption =
| latin_name =
| motto = ''श्रद्धावान् लभते ज्ञानम्'' (Reverent attains wisdom)
| mottoeng =
| established = ২০০৯
| closed = 
| type = ৰাজহুৱা 
| affiliation =
| endowment =
| officer_in_charge =
| chairman =
| chancellor = 
অসমৰ ৰাজ্যপাল
| president =
| vice-president =
| superintendent =
| provost =
| vice_chancellor = অধ্যাপক ড° বাবুলাল আহুজা
| rector =
| principal = 
| dean =
| director =
| head_label = 
| head =
| academic_staff =
| administrative_staff =
| students =
| undergrad =
| postgrad =
| doctoral =
| other =
| city = [[কোকৰাঝাৰ]]
| state = [[অসম]] 
| province = 
| country = [[ভাৰত]]
| coor = 
| campus = উপ-চহৰাঞ্চল
| former_names =
| free_label =
| free =
| colors =
| colours = 
| athletics =
| sports = 
| nickname = 
| mascot =
| affiliations = 
| website = {{URL|https://buniv.edu.in/}}
| logo = 
| footnotes =
 
}}
''' বড়োলেণ্ড বিশ্ববিদ্যালয়''' ({{lang-en| Bodoland University}}) [[অসম]]ৰ [[কোকৰাঝাৰ জিলা]]ৰ দেৱৰগাৱত অৱস্থিত। বড়োলেণ্ড বিশ্ববিদ্যালয় হৈছে অসম বিধানসভাৰ বডোলেণ্ড বিশ্ববিদ্যালয় আইন, ২০০৯ৰ অধীনত ২০০৯ চনৰ ২৮ ফেব্ৰুৱাৰীত প্ৰতিষ্ঠা কৰা এখন ৰাজ্যিক বিশ্ববিদ্যালয়।&lt;ref&gt;{{cite web | url=http://www.ugc.ac.in/stateuniversitylist.aspx?id=3&amp;Unitype=2 | title=UGC State University Assam | publisher=UGC | accessdate=8 September 2014}}&lt;/ref&gt; সমগ্ৰ [[নামনি অসম]]ৰ শৈক্ষিক উন্নতিৰ লগতে চুবুৰীয়া ৰাষ্ট্ৰ [[ভূটান]], [[বাংলাদেশ]] আৰু [[নেপাল]]ৰ শিক্ষাৰ্থীৰ উচ্চ শিক্ষাৰ বাবে বিশ্ববিদ্যালয়খন প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছে। বড়োলেণ্ড টেৰিটৰিয়েল এলেকাৰ পাঁচখন জিলাৰ ৪৮খন ডিগ্ৰী কলেজ, ৪খন ডায়েট (DIET) আৰু ৩খন বি.এড. কলেজ মুঠ ৬৫ খন উচ্চশিক্ষা প্ৰতিষ্ঠান বিশ্ববিদ্যালয়খনৰ অধীনত পঞ্জীয়নভুক্ত হৈছে।&lt;ref&gt;{{cite web | url=http://buniv.edu.in/uploadfiles/all_colleges-under_BU.pdf | accessdate=30 May 2026}}&lt;/ref&gt;
বিশ্ববিদ্যালয়খনত ১৭টা স্নাতকোত্তৰ বিভাগৰ লগতে  বাঁহ প্ৰযুক্তিৰ ডিপ্লমা, মানৱ অধিকাৰ আৰু শিক্ষাৰ স্নাতকোত্তৰ ডিপ্লমা (পিজিডিএইচআৰই), আৰু আন কেইবাটাও প্ৰমাণপত্ৰ পাঠ্যক্ৰমও প্ৰদান কৰে। ইয়াৰ মুখ্য পুথিভঁৰালটো হ’ল পদ্মশ্ৰী মদাৰাম ব্ৰহ্ম কেন্দ্ৰীয় পুথিভঁৰাল। ইয়াৰ উপৰিও বিশ্ববিদ্যালয়খনত স্বাস্থ্য কেন্দ্ৰ, প্ৰযুক্তি ইনকিউবেচন কেন্দ্ৰ, বৌদ্ধিক সম্পত্তিৰ অধিকাৰ কোষ, বাছ সেৱা আৰু ছাত্ৰ আৰু গৱেষক পণ্ডিতসকলৰ বাবে হোষ্টেলৰ সুবিধাও আছে।
কোকৰাঝাৰ চহৰৰ পৰা ৮ কিলোমিটাৰ উত্তৰে দেবৰগাঁৱৰ ৰঙীলাখাটাত বিশ্ববিদ্যালয়খনৰ অৱস্থিত।বিশ্ববিদ্যালয়খন ৩১ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথ, কোকৰাঝাৰ ৰেলৱে ষ্টেচন (১০ কিমি) আৰু ৰূপসী বিমানবন্দৰৰ (৭০ কিলোমিটাৰ) পৰা সংযুক্ত।  বাংলাদেশ (১১০ কিলোমিটাৰ) আৰু ভূটান (৪০ কিলোমিটাৰ) আৰু পশ্চিম বংগৰ ৰাজ্যিক সীমা (৪৫ কিলোমিটাৰ)-ৰ পৰা দূৰৈত অৱস্থিত ।  বিশ্ববিদ্যালয়খনৰ অধিক সম্প্ৰসাৰণৰ বাবে হালদিবাৰী (৩ কিলোমিটাৰ) আৰু সুবৈঝাৰ (১.৫ কিলোমিটাৰ)ত অতিৰিক্ত কেম্পাছ আছে।&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://buniv.edu.in/page/about-us/overview | accessdate=30 May 2026}}&lt;/ref&gt;

== বিভিন্ন বিভাগসমূহ ==
* অসমীয়া বিভাগ 
* অৰ্থনীতি বিভাগ
* বড়ো বিভাগ
* ইংৰাজী বিভাগ
* বুৰঞ্জী বিভাগ
* ৰাজনীতি-বিজ্ঞান বিভাগ
* উদ্ভিদ বিজ্ঞান বিভাগ
* প্ৰাণী বিজ্ঞান বিভাগ
* বাঁহ-প্ৰযুক্তি বিভাগ
* ভূ-তত্ত্ব বিভাগ
* ৰসায়ন-বিজ্ঞান বিভাগ
* গণিত বিভাগ
* কম্পিউটাৰ বিজ্ঞান বিভাগ
* পদাৰ্থ-বিজ্ঞান বিভাগ
* বাণিজ্যিক প্ৰশাসন বিভাগ
* জৈৱ-প্ৰযুক্তি বিভাগ

==চিত্ৰ-বীথিকা==
&lt;gallery&gt;
Bodoland-University-Administrative-Building.jpg|বড়োলেণ্ড বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰশাসনীয় ভৱন 
Bodofa Upendranath Brahma.jpg|বড়োলেণ্ড বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদত স্থাপিত উপেন্দ্ৰ নাথ ব্ৰহ্মৰ প্ৰতিমূৰ্ত্তি 

&lt;/gallery&gt;

==তথ্যসূত্ৰ==
&lt;references/&gt;
==বহিঃসংযোগ==
*[http://www.bodolanduniversity.ac.in/ বড়োলেণ্ড বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ৱেবচাইট] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150727055046/http://www.bodolanduniversity.ac.in/ |date=2015-07-27 }}

{{অসমৰ বিশ্ববিদ্যালয়}}
{{অসমৰ শৈক্ষিক প্ৰতিষ্ঠানসমূহ}}

[[শ্ৰেণী:অসমৰ বিশ্ববিদ্যালয়সমূহ]]
[[শ্ৰেণী:কোকৰাঝাৰ জিলা]]</text>
      <sha1>h8vjb0k0zxta95thet1aarokbpqo2u7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>সদস্য:দিব্য দত্ত/common.js</title>
    <ns>2</ns>
    <id>49852</id>
    <revision>
      <id>611320</id>
      <parentid>609311</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T17:28:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>দিব্য দত্ত</username>
        <id>9244</id>
      </contributor>
      <origin>611320</origin>
      <model>javascript</model>
      <format>text/javascript</format>
      <text bytes="2749" sha1="rdvpb9xh614t87ucq2sjr0rvbtnx5wk" xml:space="preserve">//mw.loader.load('//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:দিব্য দত্ত/Script/Pratisthapon.js&amp;action=raw&amp;ctype=text/javascript');
//mw.loader.load('//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:দিব্য দত্ত/Script/BN2AS.js&amp;action=raw&amp;ctype=text/javascript');
//mw.loader.load('//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:দিব্য দত্ত/Script/Template.js&amp;action=raw&amp;ctype=text/javascript');
//mw.loader.load('//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Mridul Kumar Sharmah/LachitSpellChecker.js&amp;action=raw&amp;ctype=text/javascript');
//mw.loader.load('//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:দিব্য দত্ত/Script/Myurl.js&amp;action=raw&amp;ctype=text/javascript');
//mw.loader.load('//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:দিব্য দত্ত/Script/Myurl.css&amp;action=raw&amp;ctype=text/css');
//mw.loader.load('//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:দিব্য দত্ত/Script/Myurl2.js&amp;action=raw&amp;ctype=text/javascript');
//mw.loader.load('//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:দিব্য দত্ত/Script/Shorturl.js&amp;action=raw&amp;ctype=text/javascript');
// [[User:Caorongjin/wordcount]]
//mw.loader.load('//en.wikipedia.org/w/index.php?title=User%3ACaorongjin%2Fwordcount.js&amp;action=raw&amp;ctype=text/javascript');
//mw.loader.load('//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:দিব্য দত্ত/Script/Translate.js&amp;action=raw&amp;ctype=text/javascript');
//mw.loader.load('//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:দিব্য দত্ত/Script/Wikipatrika.js&amp;action=raw&amp;ctype=text/javascript');
//mw.loader.load('//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=user:-chanakyakdas/deletion.js&amp;action=raw&amp;ctype=text/javascript');
//mw.loader.load('//as.wikipedia.org/w/index.php?title=মিডিয়াৱিকি:Gadget-AddTag.js&amp;action=raw&amp;ctype=text/javascript');
mw.loader.load('//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:দিব্য দত্ত/Script/WikiActivUserList.js&amp;action=raw&amp;ctype=text/javascript');
//mw.loader.load('//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:দিব্য দত্ত/Script/Comment.js&amp;action=raw&amp;ctype=text/javascript');
mw.loader.load('//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:দিব্য দত্ত/Script/newarticle.js&amp;action=raw&amp;ctype=text/javascript');
mw.loader.load('//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:দিব্য দত্ত/Script/EN2AS.js&amp;action=raw&amp;ctype=text/javascript');
mw.loader.load('//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:দিব্য দত্ত/Script/assamesewords.js&amp;action=raw&amp;ctype=text/javascript');
mw.loader.load('//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:দিব্য দত্ত/Script/activeusers.js&amp;action=raw&amp;ctype=text/javascript');</text>
      <sha1>rdvpb9xh614t87ucq2sjr0rvbtnx5wk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>টাই-আহোম লিপি</title>
    <ns>0</ns>
    <id>51178</id>
    <revision>
      <id>611353</id>
      <parentid>610286</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T04:56:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>KhiLanTzi</username>
        <id>23530</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* */ পৌৰাণিক আৰু ইউনিকদ আৰ্হিৰ বিষয়ে Sister system ত সংযোগ কৰা হৈছে</comment>
      <origin>611353</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15794" sha1="htveedi96yah098kaqqgpd3fhgpiwt2" xml:space="preserve">{{Short description|অসমৰ পৰম্পৰাগত এক প্ৰকাৰৰ দক্ষিণ-পশ্চিম টাই লিপি}}
{{Infobox Writing system
|name=লিক টাই-আহোম (𑜎𑜢𑜀𑜫; 𑜄𑜩: 𑜒𑜑𑜪𑜨:)
|sample=Tai-Ahom traditional and simplified script.jpg
|imagesize = 300px
|languages=[[টাই-আহোম ভাষা]], [[অসমীয়া ভাষা]] &lt;ref&gt;http://sealang.net/ahom/&lt;/ref&gt;
|fam1=[[Proto-Sinaitic alphabet]]
|fam2=[[Phoenician alphabet]]
|fam3=[[Aramaic alphabet]]
|fam4=[[Brāhmī script|Brāhmī]]
|time= ১৩ শতিকা &amp;ndash; বৰ্তমান
|unicode=[https://www.unicode.org/charts/PDF/U11700.pdf U+11700&amp;ndash; U+1173F]
|iso15924=Ahom (338), Ahom, Tai Ahom
|note=none
 |caption=ওপৰত পৌৰাণিক আহোম লিপি আৰু তলত ইউনিকড আহোম লিপিত লিখা খ্বম টাই-আহোম|type=[[ধ্বনিগত বৰ্ণমালা লিপি]]|sisters=[[টাই লে লিপি]]|altname=অসমাখৰ|children={{Hlist|পৌৰাণিক আহোম পাণ্ডুলিপি|[[আহোম (ইউনিকড ব্লক)|ইউনিকড আহোম লিপি]]}}}}
'''লিক টাই-আহোম''' ({{lang-en|Tai Ahom Script}}) বা '''অসমাখৰ''' হ'ল এক প্ৰকাৰৰ লিপি যাক [[টাই-আহোম ভাষা]]ত ব্যৱহাৰ কৰা হয়।&lt;ref&gt;...same text in Ahom script (asamaksara). For example, etadartha-vijnapakam-acamaksarena-paraprasthe (the same meaning is carried by what is rendered in acamaksarena on the other page); etadarthakam-asamksaram-etad-apara-prstha (to get this meaning in asamksara, it is there on the other page) (বৰা মহেন্দ্ৰ (১৯৮১). ''The Evolution of Assamese Script''. [[যোৰহাট]], [[অসম]]: [[অসম সাহিত্য সভা]] পৃষ্ঠা: ১১-১২)&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Diller&quot;&gt;Diller, A. (1993). Tai Languages. In ''International Encyclopedia of Linguistics'' (Vol. 4, pp. 128-131). Oxford, UK: Oxford University Press.&lt;/ref&gt; এই লিপি [[টাই-আহোম জনগোষ্ঠী]]য়ে ব্যৱহাৰ কৰে। [[অসম|অসমৰ]] [[বুৰঞ্জী]] সমূহ এই লিপিত লিখা হৈছিল।&lt;ref&gt;বৰুৱা (১৯৩০) (টাই-আহোম ভাষা, ইংৰাজী ভাষা ভাষাত), টাই-আহোম-বুৰঞ্জী, বেপ্টিষ্ট মিছন প্ৰেছ, কলকাতা &lt;/ref&gt;

== ইতিহাস ==
{{See|টাই-আহোম ভাষা }}
টাই-আহোম লিপি [[চীনদেশ|চীনদেশৰ]] টাই নোৱা সকলৰ লিপিৰ পৰা উৎপত্তি হোৱা বুলি বিশেষজ্ঞ সকলে মত প্ৰকাশ কৰে। নোৱা লিপিৰ সৈতে টাই-আহোম লিপিৰ যথেষ্ট সাদৃশ্যত আছে। পাছত চীনৰ চৰকাৰে ইয়াক উন্নত কৰাত ই দেখাত টাই-আহোম লিপিতকৈ অলপ বেলেগ হৈ পৰে যদিও প্ৰাচীন পুথি বোৰত ব্যৱহাৰ হোৱা লিপি সমূহ প্ৰায় একে হয়।&lt;ref name=&quot;Diller&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;French&quot;&gt;French, M. A. (1994). Tai Languages. In ''The Encyclopedia of Language and Linguistics'' (Vol. 4, pp. 4520-4521). New York, NY: Pergamon Press Press.&lt;/ref&gt; এই ভাষাৰ পৌৰাণিক পুথি সমূহ টাই-আহোম ভাষাত লিখা [[সাঁচিপাত|সাঁচিপাতৰ]] পুথি। টাই-আহোম ভাষা উৎপত্তি মূল কাৰণ আছিল টাই-আহোমসকলে চীনৰ [[দেহ'ঙ টাই আৰু চিংফৌ স্বায়ত্ব প্ৰান্ত]] অঞ্চল (পূৰ্বৰ পূব [[মু'ঙ মাও]]) এৰি [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা|ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকালৈ]] অহা।&lt;ref name=&quot;Court&quot;&gt;Court, C. (1996). Introduction. In P. T. Daniels &amp; W. Bright (Eds.) ''The World's Writing Systems'' (pp. 443). Oxford: Oxford University Press.&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;Spread&quot;&gt;Court, C. (1996). The spread of Brahmi Script into Southeast Asia. In P. T. Daniels &amp; W. Bright (Eds.) ''The World's Writing Systems'' (pp. 445-449). Oxford: Oxford University Press.&lt;/ref&gt; এই ভাষাৰ ব্যৱহাৰৰ বাবে প্ৰিণ্ট ফণ্ট নিৰ্মাণ কৰা হল। এই ফণ্টক টাই-আহোম-অসমীয়া-ইংৰাজী শব্দকোষত ব্যৱহাৰ কৰা হয়।&lt;ref name=&quot;Stars&quot;&gt;Terwiel, B. J., &amp; Wichasin, R. (eds.), (1992). ''Tai Ahoms and the stars: three ritual texts to ward off danger''. Ithaca, NY: Southeast Asia Program.&lt;/ref&gt;

===অনুবাদ===
====প্ৰাৰম্ভিক প্ৰচেষ্টা====
টাই-আহোম পুথি সমূহৰ অনুবাদৰ প্ৰাৰম্ভিক প্ৰচেষ্টা ১৯শ শতিকাৰ সময়ত ব্ৰিটিছ বিষয়া এছ. এণ্ডল আৰু ই. এ. গেইট দ্ৱাৰা গোলাপ চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ দ্বাৰা হৈছিল।&lt;ref name=&quot;gait1906&quot;&gt;{{Cite book |last=Gait |first=E.A. |title=A History of Assam |url=https://archive.org/details/historyofassam00gait |publisher=Thacker, Spink &amp; Co. |year=1906 |location=Calcutta |access-date=2025-03-31|page=v–vi}}&lt;/ref&gt; 

====আধুনিক অনুবাদ প্ৰযুক্তি====
আধুনিক অনুবাদৰ প্ৰচেষ্টা ২০ আৰু ২১ শতিকাত পুনৰ আৰম্ভ হয়। এই অনুবাদত টাই-আহোম-অসমীয়া অভিধান, বুৰঞ্জী, আৰু অন্যান্য ঐতিহাসিক গ্ৰন্থসমূহত পোৱা তথ্যৰ ওপৰত ভিত্তি কৰা হয়। ই-অভিলেখ সংৰক্ষণৰ প্ৰচেষ্টাত ব্ৰিটিছ লাইব্ৰেৰীৰ Endangered Archives Programme (EAP373) উদ্যোগে ২০০৮-২০১০ সময়সীমাত টাই-আহোম পান্ডুলিপি ডিজিটেলাইজ কৰাত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা গ্ৰহণ কৰে।&lt;ref name=&quot;eap373&quot;&gt;{{Cite web |title=Preserving the Ahom Manuscripts of Assam, India |url=https://eap.bl.uk/project/EAP373 |website=Endangered Archives Programme, British Library |access-date=2025-03-31 }}&lt;/ref&gt; এই উদ্যোগত প্ৰায় ৭৩৫টা পান্ডুলিপি ডিজিটেল ৰূপত সংৰক্ষণ কৰা হয়, যাৰ ভিতৰত টাই-আহোম ভাষাত লিখা ৰাজনৈতিক, ধৰ্মীয়, আৰু সামাজিক ঘটনাৰ বিৱৰণ পোৱা যায়।

== লিপিৰ বিশেষত্ব ==
অধিকাংশ অবুগীদাচীয় (abugidasic) লিপিৰ দৰে টাই-আহোম লিপিৰ প্ৰতিটো আখৰত /a/ নিহিত স্বৰ থাকে।&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.unicode.org/L2/L2012/12309r-n4321r.pdf | title=N4321R: Revised Proposal to add the Ahom Script in the SMP of the UCS | first1=Martin | last1=Hosken | first2=Stephen | last2=Morey | publisher=ISO/IEC JTC1/SC2/WG2 | date=2012-10-23 }}&lt;/ref&gt; অন্য স্বৰ সমূহক বিশেষণৰ প্ৰয়োগ কৰি সূচায় বিশেষণৰ সো বাওঁ ওপৰ তলত দেখা যায় যদিও ৰাগৰ তথ্য লিপিত দেখা নাযায়। 

অন্য টাই সকলৰ লিপিৰ দৰে টাই-আহোম লিপিৰ দুটামান টাই বিশেষত্ব হ'ল :
* প্ৰসঙ্গ ক্ৰিয়া উপসৰ্গ শব্দ ক্ৰম&lt;ref name=&quot;Diller&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Blake&quot; /&gt;
* একপদীয় মূল&lt;ref name=&quot;Diller&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;French&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;Hongladarom&quot;&gt;Hongladarom, K. (2005). Thai and Tai Languages. In ''Encyclopedia of linguistics'' (Vol. 2, pp. 1098-1101). New York, NY: Fitzroy Dearborn.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Blake&quot; /&gt;
* বিশ্লেষণাত্মক বাক্য ৰচনা&lt;ref name=&quot;Blake&quot;&gt;Blake, B. J. (1994). Language Classification. In ''The Encyclopedia of Language and Linguistics'' (Vol. 4, pp. 1952-1957). New York, NY: Pergamon Press Press.&lt;/ref&gt;

যেতিয়া টাই-আহোম ভাষা কোৱা বা লিখা যায় তেতিয়া কিছুমান কথা ব্যাখ্যাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে। ক্ৰিয়াৰ কাল নাথাকে আৰু সংজ্ঞাত বহুবচন নাথাকে। সময়ৰ বিষয়ে ক্ৰিয়া,ক্ৰিয়াৰ আগত থকা সহায়ক বা ক্ৰিয়াৰ শৃঙ্খলাৰ দ্বাৰা জানিব পৰা যায়। টাই-আহোম লিপি যথেষ্ট জটিল হয় কাৰণ লিপিত স্বৰ ৰাগৰ বিষয়ে উল্লেখ নাথাকে আৰু এটা ব্যঞ্জন বৰ্ণ এটা শব্দত কেবল এবাৰেই লিখিব পৰা যায়।&lt;ref name=&quot;Hongladarom&quot; /&gt; সামান্য শব্দ সমূহ ছুটি কৰিব পৰা যায় আৰু এটা প্ৰাৰম্ভিক ব্যঞ্জনৰ সৈতে কেবাটাও শব্দ একেলেথাৰিয়ে সংকুচিত কৰিব পৰা যায়।&lt;ref name=&quot;Stars&quot; /&gt;

&lt;gallery&gt;
File:The Ahom script.png|টাই-আহোম লিপিৰ চানেকি
File:Tai Script of Ahom Kingdom.jpg|গুৱাহাটীৰ ইতিহাস আৰু প্ৰত্নতাত্বিক অধ্যয়ন বিভাগৰদ্বাৰা সংৰক্ষিত টাই-আহোম লেখনি
File:Siu-nyut-pha coin.jpg|[[চুন্যৎফা]]ই প্ৰচলন কৰা টাই-আহোম লিপি অংকিত মোহৰ
&lt;/gallery&gt;

== বৰ্ণ আৰু সংখ্যা ==
অন্যান্য আবুগিদাৰ দৰে, প্ৰতিটো ব্যঞ্জনবৰ্ণৰ অন্তৰ্গত স্বৰ /a/ ধৰা হয়।&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2012/12309r-n4321r.pdf |title=N4321R: Revised Proposal to add the Ahom Script in the SMP of the UCS |first1=Martin |last1=Hosken |first2=Stephen |last2=Morey |publisher=ISO/IEC JTC1/SC2/WG2 |date=2012-10-23}}&lt;/ref&gt;  
অন্য স্বৰবৰ্ণবোৰ চিহ্ন (diacritic) যোগে দেখুওৱা হয়, যি ব্যঞ্জনৰ ওপৰ, তলত, বাওঁফালে বা সোঁফালে লিখা হয়।  

লিপিটোৱে স্বৰভাৱৰ সৈতে ভাষাত থকা স্বৰধ্বনিৰ পৰা পৃথকভাৱে টোন ধ্বনি সূচায় নোৱাৰে।&lt;ref name=&quot;Stars&quot; /&gt;  

=== ব্যঞ্জনবৰ্ণ ===
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|+ আহোম ব্যঞ্জনবৰ্ণ
! কা !! খা !! ঙা !! না !! টা 
|-
| 𑜀 || 𑜁 || 𑜂 || 𑜃 || 𑜄
|-
! পা !! ফা !! বা !! মা !! য়া 
|-
| 𑜆 || 𑜇 || 𑜈 || 𑜉 || 𑜊
|-
! ছা !! থা !! ৰা !! লা !! চা 
|-
| 𑜋 || 𑜌 || 𑜍 || 𑜎 || 𑜏
|-
! ঞা !! থ !! হা !! আ !! দা 
|-
| 𑜐 || 𑜌 || 𑜑 || 𑜒 || 𑜓
|}

=== মধ্যবৰ্ণ ===
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|+ মধ্যবৰ্ণ (Medial consonants)
! ল !! ৰ !! সংযুক্ত ৰ (ligating)
|-
| ◌𑜝 || ◌𑜞 || ◌𑜟
|}

=== স্বৰবৰ্ণ ===
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|+ আহোম স্বৰবৰ্ণ
! আ !! আ !! ই !! ঈ !! উ !! ঊ !! এ !! ঐ !! অ' !! ঔ !! অম
|-
| 𑜠 || 𑜡 || ◌𑜢 || ◌𑜣 || ◌𑜤 || ◌𑜥 || 𑜦 || ◌𑜩 || ◌𑜨 || ◌𑜧 || ◌𑜪
|}

ব্যঞ্জনবৰ্ণৰ অন্তৰ্গত স্বৰ নাথাকিবলৈ বিৰাম (virama) চিহ্ন “◌𑜫” ব্যৱহাৰ কৰা হয়।&lt;ref name=&quot;Unicode&quot;&gt;{{Cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2012/12309r-n4321r.pdf |title=Revised Proposal to add the Ahom Script in the SMP of the UCS |first1=Stephen |last1=Morey |first2=Martin |last2=Hosken |publisher=Unicode |date=2012}}&lt;/ref&gt;

=== চিহ্নসমূহ ===
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|+ চিহ্ন আৰু যতিচিহ্ন
! ক্ষুদ্ৰ অংশ বিভাজক !! অংশ বিভাজক !! অনুচ্ছেদ বিভাজক !! বিস্ময়বোধক চিহ্ন
|-
| 𑜼 || 𑜽 || 𑜾 || 𑜿
|}

=== সংখ্যা ===
{{Main|টাই-আহোম সংখ্যা পদ্ধতি}}
আহোম লিপিত নিজস্ব সংখ্যাসমূহ আছে:&lt;ref name=&quot;Unicode&quot; /&gt;

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|+ আহোম সংখ্যা
! ০ !! ১ !! ২ !! ৩ !! ৪ !! ৫ !! ৬ !! ৭ !! ৮ !! ৯ !! ১০ !! ২০
|-
| 𑜰 || 𑜱 || 𑜲 || 𑜳 || 𑜴 || 𑜵 || 𑜶 || 𑜷 || 𑜸 || 𑜹 || 𑜺 || 𑜻
|}

==ইউনিক’ড==
{{মূল|আহোম (ইউনিকড ব্লক)}}
২০১৫ চনৰ জুন মাহত টাই-আহোম লিপিক [[ইউনিক’ড]]ৰ ৮.০ সংস্কৰণৰ যোগেদি অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়। 

টাই-আহোম লিপিৰ ইউনিক’ড ব্লক হৈছে U+11700&amp;ndash; U+1173F:

{{Unicode chart Ahom}}

== তথ্য সংগ্ৰহ ==
{{Reflist}}

== উৎস প্ৰসংগ ==
* {{cite book |ref=harv |last1=Terwiel |first1=B J |last2=Wichasin |first2=R |year=1992 |title=Tai Ahoms and the stars: three ritual texts to ward off danger |url=https://books.google.com/books?id=as1TI8XEbrUC |location=Ithaca, NY |publisher=SEAP Publications}}
{{refend}}

== বাহ্যিক সংযোগ ==
# [https://en.glosbe.com/en/aho ইংৰাজীৰ পৰা টাই-আহোমলৈ অনলাইন অভিধান - গ্ল'চবে]
# [http://www.omniglot.com/writing/ahom.htm Ahom] at [http://www.omniglot.com/writing/ Omniglot.com -- A guide to writing systems]

[[শ্ৰেণী:লিপি]]
[[শ্ৰেণী:টাই-আহোম সাহিত্য]]
[[শ্ৰেণী:টাই-আহোম ভাষা]]
[[শ্ৰেণী:অসমৰ ভাষা আৰু লিপি]]
[[শ্ৰেণী:আহোম বৰ্ণমালা]]</text>
      <sha1>htveedi96yah098kaqqgpd3fhgpiwt2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>৬ জুন</title>
    <ns>0</ns>
    <id>51580</id>
    <revision>
      <id>611315</id>
      <parentid>367984</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T14:41:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>যদুমণি</username>
        <id>32127</id>
      </contributor>
      <origin>611315</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5781" sha1="jqnv5vf7jjp4lzuyui0ajc4jiqx239v" xml:space="preserve">{{আজিৰ দিনটো|6|06|157}}
এইদিনটোত ঘটা কেইটামান উল্লেখযোগ্য ঘটনা-
==ঘটনাৱলী==
*১৫২৩ - গুস্তাভ এৰিক্সন ভাছা, যাক প্ৰথম গুস্তাভ বুলিও কোৱা হয়, ষ্ট্ৰাংনাছত [[ছুইডেন]]ৰ ৰজা নিৰ্বাচিত হয়। 
*১৬৭৪ - [[ৰায়গড় দুৰ্গ|ৰায়গড়]] দুৰ্গত শিৱাজী মহাৰাজৰ মুকুট পিন্ধা আৰু সমান্তৰালভাৱে তেওঁ ছত্ৰপতি উপাধি গ্ৰহণ কৰে। 
*১৮০৮ - নেপোলিয়নৰ ভাতৃ জোচেফক [[স্পেইন]]ৰ ৰজা নিযুক্তি দিয়া হয়। 
*১৮৩১ - [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা]]ৰ ফিলাডেলফিয়াত দ্বিতীয় ৰাষ্ট্ৰীয় কৃষ্ণাংগ সন্মিলন অনুষ্ঠিত হয়। 
*১৯১৬ -  [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা]]ৰ ইষ্ট ক্লিভলেণ্ডত মহিলাক ভোটাধিকাৰ দিয়া হয়। 
*১৯১৮ -  [[প্ৰথম বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত বেল’ উডৰ যুদ্ধত আমেৰিকাই প্ৰথম বিজয় লাভ কৰে। 
*১৯১৯ - ৰিপাব্লিক অৱ প্ৰিকমাৰ্গ হাংগেৰীৰ সেনাই আক্ৰমণ কৰে।
*১৯৯৩ - [[চাইবেৰিয়া]]ৰ ৪৬০জন শৰণাৰ্থীক গণহত্যা, তাৰে ভিতৰত অধিকাংশই নাৰী আৰু শিশু। 
*১৯৯৪ - কলম্বিয়াত ভয়াবহ ভূমিকম্পত ১ হাজাৰ মানুহ নিহত।

==জন্ম==
*১৭৯৯ - আলেকজেণ্ডাৰ পুছকিন, এজন ৰাছিয়ান কবি, নাট্যকাৰ, আৰু ৰোমান্টিক যুগৰ ঔপন্যাসিক।
*১৮৫০ - জাৰ্মান বৈদ্যুতিক অভিযন্তা, উদ্ভাৱক, পদাৰ্থবিজ্ঞানী আৰু নোবেল বঁটা বিজয়ী কাৰ্ল ফাৰ্ডিনাণ্ড ব্ৰাউনৰ জন্ম হয়।
*১৮৫১ - [[এঞ্জেলো মৰিঅণ্ডো]], ইটালীৰ উদ্ভাৱক।
*১৮৭৪ - [[থমাছ মান]], জাৰ্মানী কথাশিল্পী।
*১৮৮১ - গিৰিধৰ শৰ্মা নৱৰত্ন, হিন্দী সাহিত্যৰ  সাহিত্যিক আৰু দেশপ্ৰেমিক ।
*১৮৯০ - লোকপ্ৰিয় [[গোপীনাথ বৰদলৈ]], অসমৰ প্ৰথম গৰাকী মুখ্যমন্ত্ৰী তথা ভাৰতৰত্ন বঁটা প্ৰাপ্ত ব্যক্তি। 
*১৮৯১ - মস্তি ভেংকটেশ আয়েংগাৰ, কানাড়া ভাষাৰ এগৰাকী সুপৰিচিত সাহিত্যিক ।
*১৯১৮ - আমেৰিকান জৈৱ ৰসায়নবিদ আৰু নোবেল বঁটা বিজয়ী এডউইন জি ক্ৰেবছ ।
*১৯২৯ - সুনীল দত্ত, ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ অভিনেতা, প্ৰযোজক, পৰিচালক আৰু ৰাজনীতিবিদ।
*১৯৩৬ - ডগ্গুবাটি ৰামনাইডু, ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা তথা তেলেগু চিনেমাত কামৰ বাবে পৰিচিত সুৰেশ প্ৰডাকচনৰ প্ৰতিষ্ঠাপক।
*১৯৪০ - [[ৰমেন বৰুৱা]], অসমীয়া সঙ্গীত পৰিচালক আৰু কণ্ঠশিল্পী।
*১৯৬৮ - [[ষ্টিভেন জনছন]], আমেৰিকান বিজ্ঞান লেখক।
*১৯৭৯ - [[ভিতালী দাস]], অসমীয়া সঙ্গীত শিল্পী।
*১৯৮৮ - নেহা কক্কৰ, বলিউডৰ গায়িকা।

==মৃত্যু==
* ১৮৩২ - জেৰেমি বেন্থাম, ইংৰাজ দাৰ্শনিক, আইনবিদ আৰু সমাজ সংস্কাৰক। (জন্মঃ ১৭৪৮)
* ১৯৯৯ - [[ৰাজেন ৰাভা]], অসমীয়া শিক্ষক, সাহিত্যিক, সমাজ সেৱক।
* ২০১৬ - ভিক্টৰ কৰ্চনই, চোভিয়েট ইউনিয়নৰ বিখ্যাত গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ দবা খেলুৱৈ আৰু লেখক আছিলে। (জন্মঃ ১৯৩১)
* ২০১৮ - [[কিৰা মুৰাট'ভা]], ইউক্ৰেনীয়ান চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক।

==দিৱস==
* অভিযন্তা দিৱস ([[টাইৱান]])
* ৰাষ্ট্ৰীয় দিৱস ([[ছুইডেন]])

==বাহ্যিক সংযোগ==

{{Months}}</text>
      <sha1>jqnv5vf7jjp4lzuyui0ajc4jiqx239v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা</title>
    <ns>0</ns>
    <id>52307</id>
    <revision>
      <id>611349</id>
      <parentid>456015</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T03:48:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>BhuyanBhaskar</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>611349</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13299" sha1="teyfybm0r20gqxg6tgozdd3o6i6kqjl" xml:space="preserve">{{infobox writer 
| name = উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা
| image = Umesh Chandra Deka.jpg 
| imagesize = 250px
| alt = 
| caption = 
| pseudonym = 
| birth_name = 
| birth_date = ১৯৪৯
| birth_place = [[তেজপুৰ]], [[অসম]]
| death_date = 
| death_place = 
| occupation = অধ্যাপক, লোক-সংস্কৃতিৰ গৱেষক
| nationality = [[ভাৰত|ভাৰতীয়]]
| ethnicity = 
| citizenship = ভাৰতীয়
| language = [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]]
| education = এম ফিল, পি.এইচ.ডি, [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ পৰা অসমীয়া বিষয়ত স্নাতকোত্তৰ
| parent_name = বাপুৰাম কলিতা, বিমলা কলিতা
| alma_mater = 
| period = 
| genre = [[লোক-সংস্কৃতি ]]
| subject = 
| movement = 
| notableworks = 
| spouse = 
| partner = 
| children = 
| relatives = 
| influences = 
| influenced = 
| signature = 
| signature_alt = 
| website = 
}}

'''উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা''' (১৯৪৯-) 
একাধাৰে লোক-সংস্কৃতিৰ গৱেষক, সাহিত্যিক, সম্পাদক আৰু অধ্যাপক। তেওঁ এসময়ত [[টংলা মহাবিদ্যালয়]]ৰ অসমীয়া বিভাগৰ অধ্যাপক আছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত [[পূব কামৰূপ কলেজ]]ৰো অধ্যাপক হিচাপে নিয়োজিত হয়। &lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

==জন্ম==
তেখেতৰ জন্ম হয় ১৯৫০ চনৰ ৬ অক্টোবৰত। জন্মস্থান-[[তেজপুৰ]] চহৰ। উমেশ চন্দ্ৰ ডেকাৰ পিতৃৰ নাম বাপুৰাম কলিতা আৰু (অৱসৰপ্ৰাপ্ত প্ৰধান শিক্ষক,বৰপেটা চৰকাৰী হাইস্কুল) মাতৃৰ নাম বিমলা কলিতা।&lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

==শিক্ষা==
*প্ৰাথমিক শিক্ষা [[বৰপেটা]]তে আৰম্ভ হয় যদিও পিতৃয়ে অৱসৰৰ পিছত স্থায়ীভাৱে নিজৰ গৃহভূমিত থাকিবলৈ লোৱাত ননৰা প্ৰাইমেৰী স্কুলত সম্পূৰ্ণ কৰে। 

*হাইস্কুলীয়া শিক্ষা শতবৰ্ষ গৰকা গৰকা ঐতিহ্যমণ্ডিত কৰৰা উচ্চ ইংৰাজী বিদ্যালয়ত সম্পূৰ্ণ কৰে। 

*কলেজীয়া শিক্ষা: প্ৰাক বিশ্ববিদ্যালয় পৰীক্ষা বিজ্ঞান শাখাত উত্তীৰ্ণ হৈ স্নাতক শাখাত দুবছৰ পঢ়ি‌ও ভাল নলগাত আধাতে এৰি কলা শাখাত নাম ভৰ্তি কৰে। কটন কলেজৰ পৰা অসমীয়াত অনাৰ্চসহ দ্বিতীয় শ্ৰেণীৰ দ্বিতীয় স্থান লাভ কৰি বি এ পৰীক্ষাত‌ উত্তীৰ্ণ। 

*[[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ পৰা অসমীয়া বিষয়ৰ সাহিত্য শাখাত দ্বিতীয় শ্ৰেণীৰ তৃতীয় স্থান লাভ কৰি এম এ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। 

*গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ লোকসংস্কৃতি গৱেষণা বিভাগৰ পৰা এম ফিল ডিগ্ৰী অৰ্জন কৰে(১৯৮৫)। এই ডিগ্ৰীৰ আংশিক পৰিপূৰ্ণতাৰ বাবে প্ৰদত্ত গৱেষণা নিবন্ধ- Folk -elements in Lakshminath Bezbaroa's Literature With Special References to His Dramas,Short-stories and Farces.&lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

*১৯৯৫ খ্ৰীষ্টাব্দত ড॰ [[প্ৰবীণ চন্দ্ৰ দাস]]ৰ তত্ত্বাৱধানত গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ লোকসংস্কৃতি গৱেষণা বিভাগত গৱেষণা সম্পন্ন কৰি পি এইচ ডি ডিগ্ৰী লাভ। গৱেষণা-কৰ্মৰ বিষয়-A Study of Folklore and Folklife in Rajanjkanta Bordoloi's Literary Works.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://shodhganga.inflibnet.ac.in/handle/10603/69577 | title=A study of folklore and folklife in Rajanikanta Bordolois literary works | publisher=The Shodhganga@INFLIBNET Centre | work=Gauhati University | accessdate=18 July 2019 | author=Deka, Umesh Chandra}}&lt;/ref&gt;

==কৰ্মজীৱন==
*১৯৭৫ খ্ৰীঃৰ মাৰ্চ মাহৰ ১তাৰিখৰ পৰা ৩১অক্টোবৰ তাৰিখলৈ বৰমা মহাবিদ্যালয়ত অস্থায়ীভাৱে প্ৰবক্তা পদত অধ্যাপনা। 

*১৯৭৫ খ্ৰীঃৰ ১ নৱেম্বৰৰ পৰা ১৯৯০ খ্ৰীঃৰ ২৫ জুনলৈ টংলা মহাবিদ্যালয়ত অসমীয়া বিভাগত অধ্যাপনা। সেই একে চনৰ ২৬ জুন তাৰিখৰ পৰা ২০১০ খ্ৰীঃৰ ৩১ আগষ্ট তাৰিখৰ অৱসৰৰ দিনটোলৈ পূব কামৰূপ মহাবিদ্যালয়ত অধ্যাপনা। উক্ত দিনটোতে সহযোগী অধ্যাপকৰূপে অৱসৰ গ্ৰহণ। 

*২০১৯ খ্ৰীঃলৈ গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ দূৰ আৰু মুক্ত শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠানত অসমীয়া বিষয়ৰ স্নাতকোত্তৰ মহলাত অতিথি অধ্যাপকৰূপে পাঠ দান। 

*[[নৰ্থ লখিমপুৰ কলেজ]]ৰ অসমীয়া বিষয়ৰ স্নাতকোত্তৰ শ্ৰেণীত অতিথি অধ্যাপকৰূপে পাঠদানৰ কৰ্তব্য সম্পাদন। 

==গৱেষণা আৰু আন বিদ্যায়তনিক কৰ্ম==
*২০০৩ খ্ৰীঃৰ পৰা গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ (ক)লোকসংস্কৃতি গৱেষণা আৰু (খ)আধুনিক ভাৰতীয় সাহিত্য আৰু ভাষা অধ্যয়ন বিভাগত পি এইচ ডি ডিগ্ৰীৰ তত্ত্বাৱধায়কৰূপে বিদ্যায়তনিক কৰ্ম সম্পাদন। এতিয়ালৈ ২৩গৰাকী গৱেষক ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে তেখেতৰ তত্ত্বাৱধানত উক্ত ডিগ্ৰী লাভ কৰিবলৈ সমৰ্থ হৈছে।&lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

*কুৰিখনতকৈও অধিক ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ৰ আলোচনা-চক্ৰত অংশগ্ৰহণ। দহখনতকৈও অধিক আলোচনা-চক্ৰত সমল ব্যক্তি হিচাপে অংশগ্ৰহণ‌। মহীশূৰস্থ 'ভাৰতীয় ভাষাসমূহৰ কেন্দ্ৰীয় প্ৰতিষ্ঠান'-ৰ ভুবনেশ্বৰ(ওড়িশা)কেন্দ্ৰত প্ৰবাদ, ফকৰা-যোজনা, শব্দভাণ্ডাৰ সম্বন্ধীয় সপ্তাহজোৰা কৰ্মশালাত তিনিবাৰ অসমীয়া শাখাৰ সমল ব্যক্তিৰূপে কৰ্তব্য সম্পাদন। সেই একে প্ৰতিষ্ঠানৰ দ্বাৰা উত্তৰ বংগ বিশ্ববিদ্যালয়ত আয়োজিত পৰিভাষা বিষয়ক ৰাষ্ট্ৰীয় কৰ্মশালাত সমল ব্যক্তিৰূপে যোগদান। &lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

==সাহিত্যৰাজি==
===প্ৰকাশিত গ্ৰন্থ===
*অসমীয়া ভাষা সাহিত্য সংস্কৃতি বীথিকা (ড॰ নৰেন চন্দ্ৰ দাস আৰু ড॰ উমেশ চন্দ্ৰ ডেকাৰ সৈতে যুটীয়াভাৱে ৰচিত)। ১৯৯৯, পূৰ্বাঞ্চল প্ৰকাশ। 
*ধনপতি ডেকাৰ ৰচনা সম্ভাৰ,(সম্পাদিত). ২০১৬
*শ্ৰী ৰমেশ চন্দ্ৰ ডেকাৰ পৱিত্ৰ ক্ষেত্ৰ আৰু অন্যান্য ৰচনা(সম্পাদিত),২০১৬
*এৰা বাটৰ লেছেৰি, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশ,২০১৬
*প্ৰসংগ প্ৰতিপাদ্য, পৰিধিত ব্যক্তি, সাহিত্য সংস্কৃতি ইত্যাদি,(সম্পাদিত),অন্তৰীপ,২০১৭
*বিষয় বীক্ষণ, সাহিত্য আৰু লোকসংস্কৃতি( সহ সম্পাদনা), আমি সতীৰ্থ, ২০১৮
*ৰজনীকান্ত বৰদলৈ, আমি সতীৰ্থ, ২০১৮
*পৰিধি পৰিক্ৰমা সাহিত্য আৰু সংস্কৃতি, আমি সতীৰ্থ, ২০১৯
*সমাজ-সাহিত্য সংস্কৃতি (ডঃ প্ৰবীণ চন্দ্ৰ দাস অভিনন্দন গ্ৰন্থ), ২০২২  (সহ-সম্পাদনা- নৱজিৎ ডেকা)
*Society Literature Culter (ডঃ প্ৰবীণ চন্দ্ৰ দাস অভিনন্দন গ্ৰন্থ), ২০২২  (সহ-সম্পাদনা- নৱজিৎ ডেকা)
*Folkloric Foreground of Patidarraug (Pub Kamrup College Publication, 2023)
*পূব কামৰূপ (সহ-সম্পাদনা- ২০২৩)
*Folkloric Elements in Rajanikanta Bordoloi's Literary Works, N R Publications, Guwahati, Ist Edition,2024

===সম্পাদনা===
*সোণালী সোঁৱৰণ, স্মৃতিগ্ৰন্থ সোণালী জয়ন্তী, অসমীয়া বিভাগ, গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়, ২০০০ (সহ-সম্পাদনা)
*পদুমাই, স্মৃতিগ্ৰন্থ, ত্ৰিশতবৰ্ষ উৎসৱ, ননৰা বৰবকুলতল বুঢ়া গোঁসাই থান, ২০০৪
*অনুৰণন, স্মৃতিগ্ৰন্থ, প্ৰাক্তন শিক্ষাৰ্থী সমাৰোহ, কৰৰা উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়, ২০১৯
*স্মৃতিলেখা, শৰত চন্দ্ৰ সোঁৱৰণী গ্ৰন্থ, বাপুতীৰ্থ, ২০২০
*বাপুস্মৃতি, বাপুৰাম কলিতা ৪৬ সংখ্যক মৃত্যু দিৱস সোঁৱৰণী গ্ৰন্থ, বাপুতীৰ্থ, ২০২৩

===Research Bulletin===
*Research Bulletin, Pub Kamrup College (Co-edited), 2003-2004.

==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}

[[শ্ৰেণী:অসমীয়া প্ৰবন্ধকাৰ]]
[[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]]</text>
      <sha1>teyfybm0r20gqxg6tgozdd3o6i6kqjl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611357</id>
      <parentid>611349</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T06:31:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>BhuyanBhaskar</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* জন্ম */</comment>
      <origin>611357</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13299" sha1="nd28bgqrha6v3ewgka676yjdaybytpu" xml:space="preserve">{{infobox writer 
| name = উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা
| image = Umesh Chandra Deka.jpg 
| imagesize = 250px
| alt = 
| caption = 
| pseudonym = 
| birth_name = 
| birth_date = ১৯৪৯
| birth_place = [[তেজপুৰ]], [[অসম]]
| death_date = 
| death_place = 
| occupation = অধ্যাপক, লোক-সংস্কৃতিৰ গৱেষক
| nationality = [[ভাৰত|ভাৰতীয়]]
| ethnicity = 
| citizenship = ভাৰতীয়
| language = [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]]
| education = এম ফিল, পি.এইচ.ডি, [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ পৰা অসমীয়া বিষয়ত স্নাতকোত্তৰ
| parent_name = বাপুৰাম কলিতা, বিমলা কলিতা
| alma_mater = 
| period = 
| genre = [[লোক-সংস্কৃতি ]]
| subject = 
| movement = 
| notableworks = 
| spouse = 
| partner = 
| children = 
| relatives = 
| influences = 
| influenced = 
| signature = 
| signature_alt = 
| website = 
}}

'''উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা''' (১৯৪৯-) 
একাধাৰে লোক-সংস্কৃতিৰ গৱেষক, সাহিত্যিক, সম্পাদক আৰু অধ্যাপক। তেওঁ এসময়ত [[টংলা মহাবিদ্যালয়]]ৰ অসমীয়া বিভাগৰ অধ্যাপক আছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত [[পূব কামৰূপ কলেজ]]ৰো অধ্যাপক হিচাপে নিয়োজিত হয়। &lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

==জন্ম==
তেখেতৰ জন্ম হয় ১৯৪৯ চনৰ ৬ অক্টোবৰত। জন্মস্থান-[[তেজপুৰ]] চহৰ। উমেশ চন্দ্ৰ ডেকাৰ পিতৃৰ নাম বাপুৰাম কলিতা আৰু (অৱসৰপ্ৰাপ্ত প্ৰধান শিক্ষক,বৰপেটা চৰকাৰী হাইস্কুল) মাতৃৰ নাম বিমলা কলিতা।&lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

==শিক্ষা==
*প্ৰাথমিক শিক্ষা [[বৰপেটা]]তে আৰম্ভ হয় যদিও পিতৃয়ে অৱসৰৰ পিছত স্থায়ীভাৱে নিজৰ গৃহভূমিত থাকিবলৈ লোৱাত ননৰা প্ৰাইমেৰী স্কুলত সম্পূৰ্ণ কৰে। 

*হাইস্কুলীয়া শিক্ষা শতবৰ্ষ গৰকা গৰকা ঐতিহ্যমণ্ডিত কৰৰা উচ্চ ইংৰাজী বিদ্যালয়ত সম্পূৰ্ণ কৰে। 

*কলেজীয়া শিক্ষা: প্ৰাক বিশ্ববিদ্যালয় পৰীক্ষা বিজ্ঞান শাখাত উত্তীৰ্ণ হৈ স্নাতক শাখাত দুবছৰ পঢ়ি‌ও ভাল নলগাত আধাতে এৰি কলা শাখাত নাম ভৰ্তি কৰে। কটন কলেজৰ পৰা অসমীয়াত অনাৰ্চসহ দ্বিতীয় শ্ৰেণীৰ দ্বিতীয় স্থান লাভ কৰি বি এ পৰীক্ষাত‌ উত্তীৰ্ণ। 

*[[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ পৰা অসমীয়া বিষয়ৰ সাহিত্য শাখাত দ্বিতীয় শ্ৰেণীৰ তৃতীয় স্থান লাভ কৰি এম এ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। 

*গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ লোকসংস্কৃতি গৱেষণা বিভাগৰ পৰা এম ফিল ডিগ্ৰী অৰ্জন কৰে(১৯৮৫)। এই ডিগ্ৰীৰ আংশিক পৰিপূৰ্ণতাৰ বাবে প্ৰদত্ত গৱেষণা নিবন্ধ- Folk -elements in Lakshminath Bezbaroa's Literature With Special References to His Dramas,Short-stories and Farces.&lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

*১৯৯৫ খ্ৰীষ্টাব্দত ড॰ [[প্ৰবীণ চন্দ্ৰ দাস]]ৰ তত্ত্বাৱধানত গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ লোকসংস্কৃতি গৱেষণা বিভাগত গৱেষণা সম্পন্ন কৰি পি এইচ ডি ডিগ্ৰী লাভ। গৱেষণা-কৰ্মৰ বিষয়-A Study of Folklore and Folklife in Rajanjkanta Bordoloi's Literary Works.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://shodhganga.inflibnet.ac.in/handle/10603/69577 | title=A study of folklore and folklife in Rajanikanta Bordolois literary works | publisher=The Shodhganga@INFLIBNET Centre | work=Gauhati University | accessdate=18 July 2019 | author=Deka, Umesh Chandra}}&lt;/ref&gt;

==কৰ্মজীৱন==
*১৯৭৫ খ্ৰীঃৰ মাৰ্চ মাহৰ ১তাৰিখৰ পৰা ৩১অক্টোবৰ তাৰিখলৈ বৰমা মহাবিদ্যালয়ত অস্থায়ীভাৱে প্ৰবক্তা পদত অধ্যাপনা। 

*১৯৭৫ খ্ৰীঃৰ ১ নৱেম্বৰৰ পৰা ১৯৯০ খ্ৰীঃৰ ২৫ জুনলৈ টংলা মহাবিদ্যালয়ত অসমীয়া বিভাগত অধ্যাপনা। সেই একে চনৰ ২৬ জুন তাৰিখৰ পৰা ২০১০ খ্ৰীঃৰ ৩১ আগষ্ট তাৰিখৰ অৱসৰৰ দিনটোলৈ পূব কামৰূপ মহাবিদ্যালয়ত অধ্যাপনা। উক্ত দিনটোতে সহযোগী অধ্যাপকৰূপে অৱসৰ গ্ৰহণ। 

*২০১৯ খ্ৰীঃলৈ গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ দূৰ আৰু মুক্ত শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠানত অসমীয়া বিষয়ৰ স্নাতকোত্তৰ মহলাত অতিথি অধ্যাপকৰূপে পাঠ দান। 

*[[নৰ্থ লখিমপুৰ কলেজ]]ৰ অসমীয়া বিষয়ৰ স্নাতকোত্তৰ শ্ৰেণীত অতিথি অধ্যাপকৰূপে পাঠদানৰ কৰ্তব্য সম্পাদন। 

==গৱেষণা আৰু আন বিদ্যায়তনিক কৰ্ম==
*২০০৩ খ্ৰীঃৰ পৰা গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ (ক)লোকসংস্কৃতি গৱেষণা আৰু (খ)আধুনিক ভাৰতীয় সাহিত্য আৰু ভাষা অধ্যয়ন বিভাগত পি এইচ ডি ডিগ্ৰীৰ তত্ত্বাৱধায়কৰূপে বিদ্যায়তনিক কৰ্ম সম্পাদন। এতিয়ালৈ ২৩গৰাকী গৱেষক ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে তেখেতৰ তত্ত্বাৱধানত উক্ত ডিগ্ৰী লাভ কৰিবলৈ সমৰ্থ হৈছে।&lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

*কুৰিখনতকৈও অধিক ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ৰ আলোচনা-চক্ৰত অংশগ্ৰহণ। দহখনতকৈও অধিক আলোচনা-চক্ৰত সমল ব্যক্তি হিচাপে অংশগ্ৰহণ‌। মহীশূৰস্থ 'ভাৰতীয় ভাষাসমূহৰ কেন্দ্ৰীয় প্ৰতিষ্ঠান'-ৰ ভুবনেশ্বৰ(ওড়িশা)কেন্দ্ৰত প্ৰবাদ, ফকৰা-যোজনা, শব্দভাণ্ডাৰ সম্বন্ধীয় সপ্তাহজোৰা কৰ্মশালাত তিনিবাৰ অসমীয়া শাখাৰ সমল ব্যক্তিৰূপে কৰ্তব্য সম্পাদন। সেই একে প্ৰতিষ্ঠানৰ দ্বাৰা উত্তৰ বংগ বিশ্ববিদ্যালয়ত আয়োজিত পৰিভাষা বিষয়ক ৰাষ্ট্ৰীয় কৰ্মশালাত সমল ব্যক্তিৰূপে যোগদান। &lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

==সাহিত্যৰাজি==
===প্ৰকাশিত গ্ৰন্থ===
*অসমীয়া ভাষা সাহিত্য সংস্কৃতি বীথিকা (ড॰ নৰেন চন্দ্ৰ দাস আৰু ড॰ উমেশ চন্দ্ৰ ডেকাৰ সৈতে যুটীয়াভাৱে ৰচিত)। ১৯৯৯, পূৰ্বাঞ্চল প্ৰকাশ। 
*ধনপতি ডেকাৰ ৰচনা সম্ভাৰ,(সম্পাদিত). ২০১৬
*শ্ৰী ৰমেশ চন্দ্ৰ ডেকাৰ পৱিত্ৰ ক্ষেত্ৰ আৰু অন্যান্য ৰচনা(সম্পাদিত),২০১৬
*এৰা বাটৰ লেছেৰি, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশ,২০১৬
*প্ৰসংগ প্ৰতিপাদ্য, পৰিধিত ব্যক্তি, সাহিত্য সংস্কৃতি ইত্যাদি,(সম্পাদিত),অন্তৰীপ,২০১৭
*বিষয় বীক্ষণ, সাহিত্য আৰু লোকসংস্কৃতি( সহ সম্পাদনা), আমি সতীৰ্থ, ২০১৮
*ৰজনীকান্ত বৰদলৈ, আমি সতীৰ্থ, ২০১৮
*পৰিধি পৰিক্ৰমা সাহিত্য আৰু সংস্কৃতি, আমি সতীৰ্থ, ২০১৯
*সমাজ-সাহিত্য সংস্কৃতি (ডঃ প্ৰবীণ চন্দ্ৰ দাস অভিনন্দন গ্ৰন্থ), ২০২২  (সহ-সম্পাদনা- নৱজিৎ ডেকা)
*Society Literature Culter (ডঃ প্ৰবীণ চন্দ্ৰ দাস অভিনন্দন গ্ৰন্থ), ২০২২  (সহ-সম্পাদনা- নৱজিৎ ডেকা)
*Folkloric Foreground of Patidarraug (Pub Kamrup College Publication, 2023)
*পূব কামৰূপ (সহ-সম্পাদনা- ২০২৩)
*Folkloric Elements in Rajanikanta Bordoloi's Literary Works, N R Publications, Guwahati, Ist Edition,2024

===সম্পাদনা===
*সোণালী সোঁৱৰণ, স্মৃতিগ্ৰন্থ সোণালী জয়ন্তী, অসমীয়া বিভাগ, গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়, ২০০০ (সহ-সম্পাদনা)
*পদুমাই, স্মৃতিগ্ৰন্থ, ত্ৰিশতবৰ্ষ উৎসৱ, ননৰা বৰবকুলতল বুঢ়া গোঁসাই থান, ২০০৪
*অনুৰণন, স্মৃতিগ্ৰন্থ, প্ৰাক্তন শিক্ষাৰ্থী সমাৰোহ, কৰৰা উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়, ২০১৯
*স্মৃতিলেখা, শৰত চন্দ্ৰ সোঁৱৰণী গ্ৰন্থ, বাপুতীৰ্থ, ২০২০
*বাপুস্মৃতি, বাপুৰাম কলিতা ৪৬ সংখ্যক মৃত্যু দিৱস সোঁৱৰণী গ্ৰন্থ, বাপুতীৰ্থ, ২০২৩

===Research Bulletin===
*Research Bulletin, Pub Kamrup College (Co-edited), 2003-2004.

==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}

[[শ্ৰেণী:অসমীয়া প্ৰবন্ধকাৰ]]
[[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]]</text>
      <sha1>nd28bgqrha6v3ewgka676yjdaybytpu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611359</id>
      <parentid>611357</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T06:53:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>BhuyanBhaskar</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>611359</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13298" sha1="9q1wn4b0i7tf69y4vwf8uwhf0cenl30" xml:space="preserve">{{infobox writer 
| name = উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা
| image = Umesh Chandra Deka.jpg
| imagesize = 250px
| alt = 
| caption = 
| pseudonym = 
| birth_name = 
| birth_date = ১৯৪৯
| birth_place = [[তেজপুৰ]], [[অসম]]
| death_date = 
| death_place = 
| occupation = অধ্যাপক, লোক-সংস্কৃতিৰ গৱেষক
| nationality = [[ভাৰত|ভাৰতীয়]]
| ethnicity = 
| citizenship = ভাৰতীয়
| language = [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]]
| education = এম ফিল, পি.এইচ.ডি, [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ পৰা অসমীয়া বিষয়ত স্নাতকোত্তৰ
| parent_name = বাপুৰাম কলিতা, বিমলা কলিতা
| alma_mater = 
| period = 
| genre = [[লোক-সংস্কৃতি ]]
| subject = 
| movement = 
| notableworks = 
| spouse = 
| partner = 
| children = 
| relatives = 
| influences = 
| influenced = 
| signature = 
| signature_alt = 
| website = 
}}

'''উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা''' (১৯৪৯-) 
একাধাৰে লোক-সংস্কৃতিৰ গৱেষক, সাহিত্যিক, সম্পাদক আৰু অধ্যাপক। তেওঁ এসময়ত [[টংলা মহাবিদ্যালয়]]ৰ অসমীয়া বিভাগৰ অধ্যাপক আছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত [[পূব কামৰূপ কলেজ]]ৰো অধ্যাপক হিচাপে নিয়োজিত হয়। &lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

==জন্ম==
তেখেতৰ জন্ম হয় ১৯৪৯ চনৰ ৬ অক্টোবৰত। জন্মস্থান-[[তেজপুৰ]] চহৰ। উমেশ চন্দ্ৰ ডেকাৰ পিতৃৰ নাম বাপুৰাম কলিতা আৰু (অৱসৰপ্ৰাপ্ত প্ৰধান শিক্ষক,বৰপেটা চৰকাৰী হাইস্কুল) মাতৃৰ নাম বিমলা কলিতা।&lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

==শিক্ষা==
*প্ৰাথমিক শিক্ষা [[বৰপেটা]]তে আৰম্ভ হয় যদিও পিতৃয়ে অৱসৰৰ পিছত স্থায়ীভাৱে নিজৰ গৃহভূমিত থাকিবলৈ লোৱাত ননৰা প্ৰাইমেৰী স্কুলত সম্পূৰ্ণ কৰে। 

*হাইস্কুলীয়া শিক্ষা শতবৰ্ষ গৰকা গৰকা ঐতিহ্যমণ্ডিত কৰৰা উচ্চ ইংৰাজী বিদ্যালয়ত সম্পূৰ্ণ কৰে। 

*কলেজীয়া শিক্ষা: প্ৰাক বিশ্ববিদ্যালয় পৰীক্ষা বিজ্ঞান শাখাত উত্তীৰ্ণ হৈ স্নাতক শাখাত দুবছৰ পঢ়ি‌ও ভাল নলগাত আধাতে এৰি কলা শাখাত নাম ভৰ্তি কৰে। কটন কলেজৰ পৰা অসমীয়াত অনাৰ্চসহ দ্বিতীয় শ্ৰেণীৰ দ্বিতীয় স্থান লাভ কৰি বি এ পৰীক্ষাত‌ উত্তীৰ্ণ। 

*[[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ পৰা অসমীয়া বিষয়ৰ সাহিত্য শাখাত দ্বিতীয় শ্ৰেণীৰ তৃতীয় স্থান লাভ কৰি এম এ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। 

*গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ লোকসংস্কৃতি গৱেষণা বিভাগৰ পৰা এম ফিল ডিগ্ৰী অৰ্জন কৰে(১৯৮৫)। এই ডিগ্ৰীৰ আংশিক পৰিপূৰ্ণতাৰ বাবে প্ৰদত্ত গৱেষণা নিবন্ধ- Folk -elements in Lakshminath Bezbaroa's Literature With Special References to His Dramas,Short-stories and Farces.&lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

*১৯৯৫ খ্ৰীষ্টাব্দত ড॰ [[প্ৰবীণ চন্দ্ৰ দাস]]ৰ তত্ত্বাৱধানত গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ লোকসংস্কৃতি গৱেষণা বিভাগত গৱেষণা সম্পন্ন কৰি পি এইচ ডি ডিগ্ৰী লাভ। গৱেষণা-কৰ্মৰ বিষয়-A Study of Folklore and Folklife in Rajanjkanta Bordoloi's Literary Works.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://shodhganga.inflibnet.ac.in/handle/10603/69577 | title=A study of folklore and folklife in Rajanikanta Bordolois literary works | publisher=The Shodhganga@INFLIBNET Centre | work=Gauhati University | accessdate=18 July 2019 | author=Deka, Umesh Chandra}}&lt;/ref&gt;

==কৰ্মজীৱন==
*১৯৭৫ খ্ৰীঃৰ মাৰ্চ মাহৰ ১তাৰিখৰ পৰা ৩১অক্টোবৰ তাৰিখলৈ বৰমা মহাবিদ্যালয়ত অস্থায়ীভাৱে প্ৰবক্তা পদত অধ্যাপনা। 

*১৯৭৫ খ্ৰীঃৰ ১ নৱেম্বৰৰ পৰা ১৯৯০ খ্ৰীঃৰ ২৫ জুনলৈ টংলা মহাবিদ্যালয়ত অসমীয়া বিভাগত অধ্যাপনা। সেই একে চনৰ ২৬ জুন তাৰিখৰ পৰা ২০১০ খ্ৰীঃৰ ৩১ আগষ্ট তাৰিখৰ অৱসৰৰ দিনটোলৈ পূব কামৰূপ মহাবিদ্যালয়ত অধ্যাপনা। উক্ত দিনটোতে সহযোগী অধ্যাপকৰূপে অৱসৰ গ্ৰহণ। 

*২০১৯ খ্ৰীঃলৈ গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ দূৰ আৰু মুক্ত শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠানত অসমীয়া বিষয়ৰ স্নাতকোত্তৰ মহলাত অতিথি অধ্যাপকৰূপে পাঠ দান। 

*[[নৰ্থ লখিমপুৰ কলেজ]]ৰ অসমীয়া বিষয়ৰ স্নাতকোত্তৰ শ্ৰেণীত অতিথি অধ্যাপকৰূপে পাঠদানৰ কৰ্তব্য সম্পাদন। 

==গৱেষণা আৰু আন বিদ্যায়তনিক কৰ্ম==
*২০০৩ খ্ৰীঃৰ পৰা গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ (ক)লোকসংস্কৃতি গৱেষণা আৰু (খ)আধুনিক ভাৰতীয় সাহিত্য আৰু ভাষা অধ্যয়ন বিভাগত পি এইচ ডি ডিগ্ৰীৰ তত্ত্বাৱধায়কৰূপে বিদ্যায়তনিক কৰ্ম সম্পাদন। এতিয়ালৈ ২৩গৰাকী গৱেষক ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে তেখেতৰ তত্ত্বাৱধানত উক্ত ডিগ্ৰী লাভ কৰিবলৈ সমৰ্থ হৈছে।&lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

*কুৰিখনতকৈও অধিক ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ৰ আলোচনা-চক্ৰত অংশগ্ৰহণ। দহখনতকৈও অধিক আলোচনা-চক্ৰত সমল ব্যক্তি হিচাপে অংশগ্ৰহণ‌। মহীশূৰস্থ 'ভাৰতীয় ভাষাসমূহৰ কেন্দ্ৰীয় প্ৰতিষ্ঠান'-ৰ ভুবনেশ্বৰ(ওড়িশা)কেন্দ্ৰত প্ৰবাদ, ফকৰা-যোজনা, শব্দভাণ্ডাৰ সম্বন্ধীয় সপ্তাহজোৰা কৰ্মশালাত তিনিবাৰ অসমীয়া শাখাৰ সমল ব্যক্তিৰূপে কৰ্তব্য সম্পাদন। সেই একে প্ৰতিষ্ঠানৰ দ্বাৰা উত্তৰ বংগ বিশ্ববিদ্যালয়ত আয়োজিত পৰিভাষা বিষয়ক ৰাষ্ট্ৰীয় কৰ্মশালাত সমল ব্যক্তিৰূপে যোগদান। &lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

==সাহিত্যৰাজি==
===প্ৰকাশিত গ্ৰন্থ===
*অসমীয়া ভাষা সাহিত্য সংস্কৃতি বীথিকা (ড॰ নৰেন চন্দ্ৰ দাস আৰু ড॰ উমেশ চন্দ্ৰ ডেকাৰ সৈতে যুটীয়াভাৱে ৰচিত)। ১৯৯৯, পূৰ্বাঞ্চল প্ৰকাশ। 
*ধনপতি ডেকাৰ ৰচনা সম্ভাৰ,(সম্পাদিত). ২০১৬
*শ্ৰী ৰমেশ চন্দ্ৰ ডেকাৰ পৱিত্ৰ ক্ষেত্ৰ আৰু অন্যান্য ৰচনা(সম্পাদিত),২০১৬
*এৰা বাটৰ লেছেৰি, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশ,২০১৬
*প্ৰসংগ প্ৰতিপাদ্য, পৰিধিত ব্যক্তি, সাহিত্য সংস্কৃতি ইত্যাদি,(সম্পাদিত),অন্তৰীপ,২০১৭
*বিষয় বীক্ষণ, সাহিত্য আৰু লোকসংস্কৃতি( সহ সম্পাদনা), আমি সতীৰ্থ, ২০১৮
*ৰজনীকান্ত বৰদলৈ, আমি সতীৰ্থ, ২০১৮
*পৰিধি পৰিক্ৰমা সাহিত্য আৰু সংস্কৃতি, আমি সতীৰ্থ, ২০১৯
*সমাজ-সাহিত্য সংস্কৃতি (ডঃ প্ৰবীণ চন্দ্ৰ দাস অভিনন্দন গ্ৰন্থ), ২০২২  (সহ-সম্পাদনা- নৱজিৎ ডেকা)
*Society Literature Culter (ডঃ প্ৰবীণ চন্দ্ৰ দাস অভিনন্দন গ্ৰন্থ), ২০২২  (সহ-সম্পাদনা- নৱজিৎ ডেকা)
*Folkloric Foreground of Patidarraug (Pub Kamrup College Publication, 2023)
*পূব কামৰূপ (সহ-সম্পাদনা- ২০২৩)
*Folkloric Elements in Rajanikanta Bordoloi's Literary Works, N R Publications, Guwahati, Ist Edition,2024

===সম্পাদনা===
*সোণালী সোঁৱৰণ, স্মৃতিগ্ৰন্থ সোণালী জয়ন্তী, অসমীয়া বিভাগ, গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়, ২০০০ (সহ-সম্পাদনা)
*পদুমাই, স্মৃতিগ্ৰন্থ, ত্ৰিশতবৰ্ষ উৎসৱ, ননৰা বৰবকুলতল বুঢ়া গোঁসাই থান, ২০০৪
*অনুৰণন, স্মৃতিগ্ৰন্থ, প্ৰাক্তন শিক্ষাৰ্থী সমাৰোহ, কৰৰা উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়, ২০১৯
*স্মৃতিলেখা, শৰত চন্দ্ৰ সোঁৱৰণী গ্ৰন্থ, বাপুতীৰ্থ, ২০২০
*বাপুস্মৃতি, বাপুৰাম কলিতা ৪৬ সংখ্যক মৃত্যু দিৱস সোঁৱৰণী গ্ৰন্থ, বাপুতীৰ্থ, ২০২৩

===Research Bulletin===
*Research Bulletin, Pub Kamrup College (Co-edited), 2003-2004.

==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}

[[শ্ৰেণী:অসমীয়া প্ৰবন্ধকাৰ]]
[[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]]</text>
      <sha1>9q1wn4b0i7tf69y4vwf8uwhf0cenl30</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611360</id>
      <parentid>611359</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T06:54:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>BhuyanBhaskar</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>611360</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13275" sha1="errxj0x4ml0fvcgt0435lmupk1n1kd9" xml:space="preserve">{{infobox writer 
| name = উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা
| image =
| imagesize = 250px
| alt = 
| caption = 
| pseudonym = 
| birth_name = 
| birth_date = ১৯৪৯
| birth_place = [[তেজপুৰ]], [[অসম]]
| death_date = 
| death_place = 
| occupation = অধ্যাপক, লোক-সংস্কৃতিৰ গৱেষক
| nationality = [[ভাৰত|ভাৰতীয়]]
| ethnicity = 
| citizenship = ভাৰতীয়
| language = [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]]
| education = এম ফিল, পি.এইচ.ডি, [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ পৰা অসমীয়া বিষয়ত স্নাতকোত্তৰ
| parent_name = বাপুৰাম কলিতা, বিমলা কলিতা
| alma_mater = 
| period = 
| genre = [[লোক-সংস্কৃতি ]]
| subject = 
| movement = 
| notableworks = 
| spouse = 
| partner = 
| children = 
| relatives = 
| influences = 
| influenced = 
| signature = 
| signature_alt = 
| website = 
}}

'''উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা''' (১৯৪৯-) 
একাধাৰে লোক-সংস্কৃতিৰ গৱেষক, সাহিত্যিক, সম্পাদক আৰু অধ্যাপক। তেওঁ এসময়ত [[টংলা মহাবিদ্যালয়]]ৰ অসমীয়া বিভাগৰ অধ্যাপক আছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত [[পূব কামৰূপ কলেজ]]ৰো অধ্যাপক হিচাপে নিয়োজিত হয়। &lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

==জন্ম==
তেখেতৰ জন্ম হয় ১৯৪৯ চনৰ ৬ অক্টোবৰত। জন্মস্থান-[[তেজপুৰ]] চহৰ। উমেশ চন্দ্ৰ ডেকাৰ পিতৃৰ নাম বাপুৰাম কলিতা আৰু (অৱসৰপ্ৰাপ্ত প্ৰধান শিক্ষক,বৰপেটা চৰকাৰী হাইস্কুল) মাতৃৰ নাম বিমলা কলিতা।&lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

==শিক্ষা==
*প্ৰাথমিক শিক্ষা [[বৰপেটা]]তে আৰম্ভ হয় যদিও পিতৃয়ে অৱসৰৰ পিছত স্থায়ীভাৱে নিজৰ গৃহভূমিত থাকিবলৈ লোৱাত ননৰা প্ৰাইমেৰী স্কুলত সম্পূৰ্ণ কৰে। 

*হাইস্কুলীয়া শিক্ষা শতবৰ্ষ গৰকা গৰকা ঐতিহ্যমণ্ডিত কৰৰা উচ্চ ইংৰাজী বিদ্যালয়ত সম্পূৰ্ণ কৰে। 

*কলেজীয়া শিক্ষা: প্ৰাক বিশ্ববিদ্যালয় পৰীক্ষা বিজ্ঞান শাখাত উত্তীৰ্ণ হৈ স্নাতক শাখাত দুবছৰ পঢ়ি‌ও ভাল নলগাত আধাতে এৰি কলা শাখাত নাম ভৰ্তি কৰে। কটন কলেজৰ পৰা অসমীয়াত অনাৰ্চসহ দ্বিতীয় শ্ৰেণীৰ দ্বিতীয় স্থান লাভ কৰি বি এ পৰীক্ষাত‌ উত্তীৰ্ণ। 

*[[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ পৰা অসমীয়া বিষয়ৰ সাহিত্য শাখাত দ্বিতীয় শ্ৰেণীৰ তৃতীয় স্থান লাভ কৰি এম এ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। 

*গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ লোকসংস্কৃতি গৱেষণা বিভাগৰ পৰা এম ফিল ডিগ্ৰী অৰ্জন কৰে(১৯৮৫)। এই ডিগ্ৰীৰ আংশিক পৰিপূৰ্ণতাৰ বাবে প্ৰদত্ত গৱেষণা নিবন্ধ- Folk -elements in Lakshminath Bezbaroa's Literature With Special References to His Dramas,Short-stories and Farces.&lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

*১৯৯৫ খ্ৰীষ্টাব্দত ড॰ [[প্ৰবীণ চন্দ্ৰ দাস]]ৰ তত্ত্বাৱধানত গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ লোকসংস্কৃতি গৱেষণা বিভাগত গৱেষণা সম্পন্ন কৰি পি এইচ ডি ডিগ্ৰী লাভ। গৱেষণা-কৰ্মৰ বিষয়-A Study of Folklore and Folklife in Rajanjkanta Bordoloi's Literary Works.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://shodhganga.inflibnet.ac.in/handle/10603/69577 | title=A study of folklore and folklife in Rajanikanta Bordolois literary works | publisher=The Shodhganga@INFLIBNET Centre | work=Gauhati University | accessdate=18 July 2019 | author=Deka, Umesh Chandra}}&lt;/ref&gt;

==কৰ্মজীৱন==
*১৯৭৫ খ্ৰীঃৰ মাৰ্চ মাহৰ ১তাৰিখৰ পৰা ৩১অক্টোবৰ তাৰিখলৈ বৰমা মহাবিদ্যালয়ত অস্থায়ীভাৱে প্ৰবক্তা পদত অধ্যাপনা। 

*১৯৭৫ খ্ৰীঃৰ ১ নৱেম্বৰৰ পৰা ১৯৯০ খ্ৰীঃৰ ২৫ জুনলৈ টংলা মহাবিদ্যালয়ত অসমীয়া বিভাগত অধ্যাপনা। সেই একে চনৰ ২৬ জুন তাৰিখৰ পৰা ২০১০ খ্ৰীঃৰ ৩১ আগষ্ট তাৰিখৰ অৱসৰৰ দিনটোলৈ পূব কামৰূপ মহাবিদ্যালয়ত অধ্যাপনা। উক্ত দিনটোতে সহযোগী অধ্যাপকৰূপে অৱসৰ গ্ৰহণ। 

*২০১৯ খ্ৰীঃলৈ গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ দূৰ আৰু মুক্ত শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠানত অসমীয়া বিষয়ৰ স্নাতকোত্তৰ মহলাত অতিথি অধ্যাপকৰূপে পাঠ দান। 

*[[নৰ্থ লখিমপুৰ কলেজ]]ৰ অসমীয়া বিষয়ৰ স্নাতকোত্তৰ শ্ৰেণীত অতিথি অধ্যাপকৰূপে পাঠদানৰ কৰ্তব্য সম্পাদন। 

==গৱেষণা আৰু আন বিদ্যায়তনিক কৰ্ম==
*২০০৩ খ্ৰীঃৰ পৰা গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ (ক)লোকসংস্কৃতি গৱেষণা আৰু (খ)আধুনিক ভাৰতীয় সাহিত্য আৰু ভাষা অধ্যয়ন বিভাগত পি এইচ ডি ডিগ্ৰীৰ তত্ত্বাৱধায়কৰূপে বিদ্যায়তনিক কৰ্ম সম্পাদন। এতিয়ালৈ ২৩গৰাকী গৱেষক ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে তেখেতৰ তত্ত্বাৱধানত উক্ত ডিগ্ৰী লাভ কৰিবলৈ সমৰ্থ হৈছে।&lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

*কুৰিখনতকৈও অধিক ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ৰ আলোচনা-চক্ৰত অংশগ্ৰহণ। দহখনতকৈও অধিক আলোচনা-চক্ৰত সমল ব্যক্তি হিচাপে অংশগ্ৰহণ‌। মহীশূৰস্থ 'ভাৰতীয় ভাষাসমূহৰ কেন্দ্ৰীয় প্ৰতিষ্ঠান'-ৰ ভুবনেশ্বৰ(ওড়িশা)কেন্দ্ৰত প্ৰবাদ, ফকৰা-যোজনা, শব্দভাণ্ডাৰ সম্বন্ধীয় সপ্তাহজোৰা কৰ্মশালাত তিনিবাৰ অসমীয়া শাখাৰ সমল ব্যক্তিৰূপে কৰ্তব্য সম্পাদন। সেই একে প্ৰতিষ্ঠানৰ দ্বাৰা উত্তৰ বংগ বিশ্ববিদ্যালয়ত আয়োজিত পৰিভাষা বিষয়ক ৰাষ্ট্ৰীয় কৰ্মশালাত সমল ব্যক্তিৰূপে যোগদান। &lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

==সাহিত্যৰাজি==
===প্ৰকাশিত গ্ৰন্থ===
*অসমীয়া ভাষা সাহিত্য সংস্কৃতি বীথিকা (ড॰ নৰেন চন্দ্ৰ দাস আৰু ড॰ উমেশ চন্দ্ৰ ডেকাৰ সৈতে যুটীয়াভাৱে ৰচিত)। ১৯৯৯, পূৰ্বাঞ্চল প্ৰকাশ। 
*ধনপতি ডেকাৰ ৰচনা সম্ভাৰ,(সম্পাদিত). ২০১৬
*শ্ৰী ৰমেশ চন্দ্ৰ ডেকাৰ পৱিত্ৰ ক্ষেত্ৰ আৰু অন্যান্য ৰচনা(সম্পাদিত),২০১৬
*এৰা বাটৰ লেছেৰি, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশ,২০১৬
*প্ৰসংগ প্ৰতিপাদ্য, পৰিধিত ব্যক্তি, সাহিত্য সংস্কৃতি ইত্যাদি,(সম্পাদিত),অন্তৰীপ,২০১৭
*বিষয় বীক্ষণ, সাহিত্য আৰু লোকসংস্কৃতি( সহ সম্পাদনা), আমি সতীৰ্থ, ২০১৮
*ৰজনীকান্ত বৰদলৈ, আমি সতীৰ্থ, ২০১৮
*পৰিধি পৰিক্ৰমা সাহিত্য আৰু সংস্কৃতি, আমি সতীৰ্থ, ২০১৯
*সমাজ-সাহিত্য সংস্কৃতি (ডঃ প্ৰবীণ চন্দ্ৰ দাস অভিনন্দন গ্ৰন্থ), ২০২২  (সহ-সম্পাদনা- নৱজিৎ ডেকা)
*Society Literature Culter (ডঃ প্ৰবীণ চন্দ্ৰ দাস অভিনন্দন গ্ৰন্থ), ২০২২  (সহ-সম্পাদনা- নৱজিৎ ডেকা)
*Folkloric Foreground of Patidarraug (Pub Kamrup College Publication, 2023)
*পূব কামৰূপ (সহ-সম্পাদনা- ২০২৩)
*Folkloric Elements in Rajanikanta Bordoloi's Literary Works, N R Publications, Guwahati, Ist Edition,2024

===সম্পাদনা===
*সোণালী সোঁৱৰণ, স্মৃতিগ্ৰন্থ সোণালী জয়ন্তী, অসমীয়া বিভাগ, গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়, ২০০০ (সহ-সম্পাদনা)
*পদুমাই, স্মৃতিগ্ৰন্থ, ত্ৰিশতবৰ্ষ উৎসৱ, ননৰা বৰবকুলতল বুঢ়া গোঁসাই থান, ২০০৪
*অনুৰণন, স্মৃতিগ্ৰন্থ, প্ৰাক্তন শিক্ষাৰ্থী সমাৰোহ, কৰৰা উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়, ২০১৯
*স্মৃতিলেখা, শৰত চন্দ্ৰ সোঁৱৰণী গ্ৰন্থ, বাপুতীৰ্থ, ২০২০
*বাপুস্মৃতি, বাপুৰাম কলিতা ৪৬ সংখ্যক মৃত্যু দিৱস সোঁৱৰণী গ্ৰন্থ, বাপুতীৰ্থ, ২০২৩

===Research Bulletin===
*Research Bulletin, Pub Kamrup College (Co-edited), 2003-2004.

==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}

[[শ্ৰেণী:অসমীয়া প্ৰবন্ধকাৰ]]
[[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]]</text>
      <sha1>errxj0x4ml0fvcgt0435lmupk1n1kd9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611361</id>
      <parentid>611360</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T06:54:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>BhuyanBhaskar</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>611361</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13298" sha1="9q1wn4b0i7tf69y4vwf8uwhf0cenl30" xml:space="preserve">{{infobox writer 
| name = উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা
| image = Umesh Chandra Deka.jpg
| imagesize = 250px
| alt = 
| caption = 
| pseudonym = 
| birth_name = 
| birth_date = ১৯৪৯
| birth_place = [[তেজপুৰ]], [[অসম]]
| death_date = 
| death_place = 
| occupation = অধ্যাপক, লোক-সংস্কৃতিৰ গৱেষক
| nationality = [[ভাৰত|ভাৰতীয়]]
| ethnicity = 
| citizenship = ভাৰতীয়
| language = [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]]
| education = এম ফিল, পি.এইচ.ডি, [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ পৰা অসমীয়া বিষয়ত স্নাতকোত্তৰ
| parent_name = বাপুৰাম কলিতা, বিমলা কলিতা
| alma_mater = 
| period = 
| genre = [[লোক-সংস্কৃতি ]]
| subject = 
| movement = 
| notableworks = 
| spouse = 
| partner = 
| children = 
| relatives = 
| influences = 
| influenced = 
| signature = 
| signature_alt = 
| website = 
}}

'''উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা''' (১৯৪৯-) 
একাধাৰে লোক-সংস্কৃতিৰ গৱেষক, সাহিত্যিক, সম্পাদক আৰু অধ্যাপক। তেওঁ এসময়ত [[টংলা মহাবিদ্যালয়]]ৰ অসমীয়া বিভাগৰ অধ্যাপক আছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত [[পূব কামৰূপ কলেজ]]ৰো অধ্যাপক হিচাপে নিয়োজিত হয়। &lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

==জন্ম==
তেখেতৰ জন্ম হয় ১৯৪৯ চনৰ ৬ অক্টোবৰত। জন্মস্থান-[[তেজপুৰ]] চহৰ। উমেশ চন্দ্ৰ ডেকাৰ পিতৃৰ নাম বাপুৰাম কলিতা আৰু (অৱসৰপ্ৰাপ্ত প্ৰধান শিক্ষক,বৰপেটা চৰকাৰী হাইস্কুল) মাতৃৰ নাম বিমলা কলিতা।&lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

==শিক্ষা==
*প্ৰাথমিক শিক্ষা [[বৰপেটা]]তে আৰম্ভ হয় যদিও পিতৃয়ে অৱসৰৰ পিছত স্থায়ীভাৱে নিজৰ গৃহভূমিত থাকিবলৈ লোৱাত ননৰা প্ৰাইমেৰী স্কুলত সম্পূৰ্ণ কৰে। 

*হাইস্কুলীয়া শিক্ষা শতবৰ্ষ গৰকা গৰকা ঐতিহ্যমণ্ডিত কৰৰা উচ্চ ইংৰাজী বিদ্যালয়ত সম্পূৰ্ণ কৰে। 

*কলেজীয়া শিক্ষা: প্ৰাক বিশ্ববিদ্যালয় পৰীক্ষা বিজ্ঞান শাখাত উত্তীৰ্ণ হৈ স্নাতক শাখাত দুবছৰ পঢ়ি‌ও ভাল নলগাত আধাতে এৰি কলা শাখাত নাম ভৰ্তি কৰে। কটন কলেজৰ পৰা অসমীয়াত অনাৰ্চসহ দ্বিতীয় শ্ৰেণীৰ দ্বিতীয় স্থান লাভ কৰি বি এ পৰীক্ষাত‌ উত্তীৰ্ণ। 

*[[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ পৰা অসমীয়া বিষয়ৰ সাহিত্য শাখাত দ্বিতীয় শ্ৰেণীৰ তৃতীয় স্থান লাভ কৰি এম এ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। 

*গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ লোকসংস্কৃতি গৱেষণা বিভাগৰ পৰা এম ফিল ডিগ্ৰী অৰ্জন কৰে(১৯৮৫)। এই ডিগ্ৰীৰ আংশিক পৰিপূৰ্ণতাৰ বাবে প্ৰদত্ত গৱেষণা নিবন্ধ- Folk -elements in Lakshminath Bezbaroa's Literature With Special References to His Dramas,Short-stories and Farces.&lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

*১৯৯৫ খ্ৰীষ্টাব্দত ড॰ [[প্ৰবীণ চন্দ্ৰ দাস]]ৰ তত্ত্বাৱধানত গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ লোকসংস্কৃতি গৱেষণা বিভাগত গৱেষণা সম্পন্ন কৰি পি এইচ ডি ডিগ্ৰী লাভ। গৱেষণা-কৰ্মৰ বিষয়-A Study of Folklore and Folklife in Rajanjkanta Bordoloi's Literary Works.&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://shodhganga.inflibnet.ac.in/handle/10603/69577 | title=A study of folklore and folklife in Rajanikanta Bordolois literary works | publisher=The Shodhganga@INFLIBNET Centre | work=Gauhati University | accessdate=18 July 2019 | author=Deka, Umesh Chandra}}&lt;/ref&gt;

==কৰ্মজীৱন==
*১৯৭৫ খ্ৰীঃৰ মাৰ্চ মাহৰ ১তাৰিখৰ পৰা ৩১অক্টোবৰ তাৰিখলৈ বৰমা মহাবিদ্যালয়ত অস্থায়ীভাৱে প্ৰবক্তা পদত অধ্যাপনা। 

*১৯৭৫ খ্ৰীঃৰ ১ নৱেম্বৰৰ পৰা ১৯৯০ খ্ৰীঃৰ ২৫ জুনলৈ টংলা মহাবিদ্যালয়ত অসমীয়া বিভাগত অধ্যাপনা। সেই একে চনৰ ২৬ জুন তাৰিখৰ পৰা ২০১০ খ্ৰীঃৰ ৩১ আগষ্ট তাৰিখৰ অৱসৰৰ দিনটোলৈ পূব কামৰূপ মহাবিদ্যালয়ত অধ্যাপনা। উক্ত দিনটোতে সহযোগী অধ্যাপকৰূপে অৱসৰ গ্ৰহণ। 

*২০১৯ খ্ৰীঃলৈ গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ দূৰ আৰু মুক্ত শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠানত অসমীয়া বিষয়ৰ স্নাতকোত্তৰ মহলাত অতিথি অধ্যাপকৰূপে পাঠ দান। 

*[[নৰ্থ লখিমপুৰ কলেজ]]ৰ অসমীয়া বিষয়ৰ স্নাতকোত্তৰ শ্ৰেণীত অতিথি অধ্যাপকৰূপে পাঠদানৰ কৰ্তব্য সম্পাদন। 

==গৱেষণা আৰু আন বিদ্যায়তনিক কৰ্ম==
*২০০৩ খ্ৰীঃৰ পৰা গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ (ক)লোকসংস্কৃতি গৱেষণা আৰু (খ)আধুনিক ভাৰতীয় সাহিত্য আৰু ভাষা অধ্যয়ন বিভাগত পি এইচ ডি ডিগ্ৰীৰ তত্ত্বাৱধায়কৰূপে বিদ্যায়তনিক কৰ্ম সম্পাদন। এতিয়ালৈ ২৩গৰাকী গৱেষক ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে তেখেতৰ তত্ত্বাৱধানত উক্ত ডিগ্ৰী লাভ কৰিবলৈ সমৰ্থ হৈছে।&lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

*কুৰিখনতকৈও অধিক ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ৰ আলোচনা-চক্ৰত অংশগ্ৰহণ। দহখনতকৈও অধিক আলোচনা-চক্ৰত সমল ব্যক্তি হিচাপে অংশগ্ৰহণ‌। মহীশূৰস্থ 'ভাৰতীয় ভাষাসমূহৰ কেন্দ্ৰীয় প্ৰতিষ্ঠান'-ৰ ভুবনেশ্বৰ(ওড়িশা)কেন্দ্ৰত প্ৰবাদ, ফকৰা-যোজনা, শব্দভাণ্ডাৰ সম্বন্ধীয় সপ্তাহজোৰা কৰ্মশালাত তিনিবাৰ অসমীয়া শাখাৰ সমল ব্যক্তিৰূপে কৰ্তব্য সম্পাদন। সেই একে প্ৰতিষ্ঠানৰ দ্বাৰা উত্তৰ বংগ বিশ্ববিদ্যালয়ত আয়োজিত পৰিভাষা বিষয়ক ৰাষ্ট্ৰীয় কৰ্মশালাত সমল ব্যক্তিৰূপে যোগদান। &lt;ref&gt;এৰা বাটৰ লেছেৰি, উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশন, প্ৰথম প্ৰকাশ, ২০১৬&lt;/ref&gt;

==সাহিত্যৰাজি==
===প্ৰকাশিত গ্ৰন্থ===
*অসমীয়া ভাষা সাহিত্য সংস্কৃতি বীথিকা (ড॰ নৰেন চন্দ্ৰ দাস আৰু ড॰ উমেশ চন্দ্ৰ ডেকাৰ সৈতে যুটীয়াভাৱে ৰচিত)। ১৯৯৯, পূৰ্বাঞ্চল প্ৰকাশ। 
*ধনপতি ডেকাৰ ৰচনা সম্ভাৰ,(সম্পাদিত). ২০১৬
*শ্ৰী ৰমেশ চন্দ্ৰ ডেকাৰ পৱিত্ৰ ক্ষেত্ৰ আৰু অন্যান্য ৰচনা(সম্পাদিত),২০১৬
*এৰা বাটৰ লেছেৰি, প্ৰতিশ্ৰুতি প্ৰকাশ,২০১৬
*প্ৰসংগ প্ৰতিপাদ্য, পৰিধিত ব্যক্তি, সাহিত্য সংস্কৃতি ইত্যাদি,(সম্পাদিত),অন্তৰীপ,২০১৭
*বিষয় বীক্ষণ, সাহিত্য আৰু লোকসংস্কৃতি( সহ সম্পাদনা), আমি সতীৰ্থ, ২০১৮
*ৰজনীকান্ত বৰদলৈ, আমি সতীৰ্থ, ২০১৮
*পৰিধি পৰিক্ৰমা সাহিত্য আৰু সংস্কৃতি, আমি সতীৰ্থ, ২০১৯
*সমাজ-সাহিত্য সংস্কৃতি (ডঃ প্ৰবীণ চন্দ্ৰ দাস অভিনন্দন গ্ৰন্থ), ২০২২  (সহ-সম্পাদনা- নৱজিৎ ডেকা)
*Society Literature Culter (ডঃ প্ৰবীণ চন্দ্ৰ দাস অভিনন্দন গ্ৰন্থ), ২০২২  (সহ-সম্পাদনা- নৱজিৎ ডেকা)
*Folkloric Foreground of Patidarraug (Pub Kamrup College Publication, 2023)
*পূব কামৰূপ (সহ-সম্পাদনা- ২০২৩)
*Folkloric Elements in Rajanikanta Bordoloi's Literary Works, N R Publications, Guwahati, Ist Edition,2024

===সম্পাদনা===
*সোণালী সোঁৱৰণ, স্মৃতিগ্ৰন্থ সোণালী জয়ন্তী, অসমীয়া বিভাগ, গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়, ২০০০ (সহ-সম্পাদনা)
*পদুমাই, স্মৃতিগ্ৰন্থ, ত্ৰিশতবৰ্ষ উৎসৱ, ননৰা বৰবকুলতল বুঢ়া গোঁসাই থান, ২০০৪
*অনুৰণন, স্মৃতিগ্ৰন্থ, প্ৰাক্তন শিক্ষাৰ্থী সমাৰোহ, কৰৰা উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়, ২০১৯
*স্মৃতিলেখা, শৰত চন্দ্ৰ সোঁৱৰণী গ্ৰন্থ, বাপুতীৰ্থ, ২০২০
*বাপুস্মৃতি, বাপুৰাম কলিতা ৪৬ সংখ্যক মৃত্যু দিৱস সোঁৱৰণী গ্ৰন্থ, বাপুতীৰ্থ, ২০২৩

===Research Bulletin===
*Research Bulletin, Pub Kamrup College (Co-edited), 2003-2004.

==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}

[[শ্ৰেণী:অসমীয়া প্ৰবন্ধকাৰ]]
[[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]]</text>
      <sha1>9q1wn4b0i7tf69y4vwf8uwhf0cenl30</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>চিত্ৰ:Umesh Chandra Deka.jpg</title>
    <ns>6</ns>
    <id>52309</id>
    <revision>
      <id>611358</id>
      <parentid>200117</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T06:52:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>BhuyanBhaskar</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>BhuyanBhaskar [[চিত্ৰ:Umesh Chandra Deka.jpg]]-ৰ এটা নতুন সংস্কৰণ -এ আপল'ড কৰিছে</comment>
      <origin>200117</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="860" sha1="qzwocnzq15thqbv94sx78x3v3h1buvi" xml:space="preserve">== সাৰাংশ ==
{{Non-free media rationale
| Article           = উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা
| Description       = উমেশ চন্দ্ৰ ডেকাৰ চিত্ৰ
| Source            = তেখেতৰ ফেচবুক একাউন্ট
| Portion           = আংশিক
| Low_resolution    = হয়
| Purpose           = জীৱিত ব্যক্তিৰ চিত্ৰৰ ভাল ব্যৱহাৰ
| Replaceability    = প্ৰতিস্থাপনযোগ্য কোনো মুক্ত চিত্ৰ প্ৰাপ্তিসাধ্য নহয়।
| other_information = তেখেতৰ অনুমতি সাপেক্ষে ফটোখন আপল’ড কৰা হৈছে।
}}


{{Non-free fair use in|উমেশ চন্দ্ৰ ডেকা}}</text>
      <sha1>qzwocnzq15thqbv94sx78x3v3h1buvi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>সদস্য বাৰ্তা:TheoLogEditor</title>
    <ns>3</ns>
    <id>73778</id>
    <revision>
      <id>611318</id>
      <parentid>292716</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T16:28:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mfield</username>
        <id>48384</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>পৃষ্ঠা [[সদস্য বাৰ্তা:Krishna kabi]]ৰ পৰা [[সদস্য বাৰ্তা:TheoLogEditor]]লৈ Mfieldয়ে স্থানান্তৰ কৰিলে: Automatically moved page while renaming the user &quot;[[Special:CentralAuth/Krishna kabi|Krishna kabi]]&quot; to &quot;[[Special:CentralAuth/TheoLogEditor|TheoLogEditor]]&quot;</comment>
      <origin>292716</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3658" sha1="a6kbv0t3rpjckmrp2o3fdh8p3a13a7y" xml:space="preserve">{{tmbox
| type  = notice
| image =  [[চিত্ৰ:Assamese Jaapi.png|135px|left]]
| imageright = [[চিত্ৰ:Wikipedia-logo-v2-as.svg|135px]]
| style = border: 1px blue solid;
| textstyle = 
| text = {{Center|&lt;big&gt;{{#if: {{{1}}} |'''নমস্কাৰ, {{#if:  | {{{1}}} | {{BASEPAGENAME}} }}&lt;br/&gt;}}}}
{{Center|'''[[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]লৈ আপোনাক [[ৱিকিপিডিয়া:আদৰণি|আদৰণি জনাইছোঁ]]!'''&lt;/big&gt;&lt;br/&gt;&lt;br/&gt;
আপোনাৰ আগ্ৰহৰ বাবে ধন্যবাদ। আশা কৰোঁ আপুনি সদায় আমাৰ লগত জড়িত হৈ থাকিব। নৱাগত সকলৰ বাবে তলত দিয়া পৃষ্ঠাকেইখন অতি উপযোগী, অনুগ্ৰহ কৰি পৃষ্ঠাকেইখন এবাৰ চকু ফুৰাই চাই যেন।}}&lt;br/&gt;

{{Center|
'''ৱিকিপিডিয়াত সম্পাদনাৰ সহায়'''&lt;br/&gt;
&lt;big&gt; [[ৱিকিপিডিয়া:পৰিচয়|ৱিকিপিডিয়াৰ বিষয়ে অলপ]]&lt;/big&gt;&lt;br/&gt;
&lt;big&gt; [[সহায়:সৰল সম্পাদনা|সম্পাদনাৰ থুলমুল আভাস]]&lt;/big&gt;&lt;br/&gt;
&lt;big&gt; [[ৱিকিপিডিয়া:সহায়িকা|ৱিকিপিডিয়া সম্পাদনাৰ বিষয়ে প্ৰয়োজনীয় আভাস]]&lt;/big&gt;&lt;br/&gt;
&lt;big&gt; [[সহায়:নতুন প্ৰবন্ধ আৰম্ভ কৰক|প্ৰবন্ধ এটা কেনেকৈ আৰম্ভ কৰিব?]]&lt;/big&gt;&lt;br/&gt;
&lt;big&gt; [[ৱিকিপিডিয়া:সততে উদিত প্ৰশ্নসমূহ|সততে উদিত প্ৰশ্নসমূহ]] &lt;/big&gt;&lt;br/&gt;
&lt;br&gt;
'''ৱিকিপিডিয়াৰ সম্পাদনাৰ নিয়ম নীতি'''&lt;br/&gt;
&lt;big&gt; [[ৱিকিপিডিয়া:পাঁচটা স্তম্ভ|ৱিকিপিডিয়াৰ পঞ্চশীল নীতি]]&lt;/big&gt;&lt;br/&gt;
&lt;big&gt; [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া কি নহয়|ৱিকিপিডিয়া কি নহয়]]&lt;/big&gt;&lt;br/&gt;
}}
&lt;br/&gt;
'''ইয়াৰ উপৰিও ফে'চবুকত [https://www.facebook.com/groups/assamwikigroup/ {{Like|''Assamese Wikipedia Community''}}] বুলি আমাৰ এটা আলোচনা গোট আৰু [https://www.facebook.com/aswikipedia/ {{Like|''অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া- Assamese Wikipedia''}}] নামৰ এটা পৃষ্ঠা  আছে। ৱিকিপিডিয়ানসকলক লগ পাবলৈ আৰু ৱিকিপিডিয়াৰ বিষয়ে জানিবলৈ আপুনিও সেইবোৰৰ সদস্য হৈ ল'ব পাৰে।'''

আশা কৰোঁ ৱিকিপিডিয়াত সম্পাদনা কৰি আৰু এজন [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়ান|ৱিকিপিডিয়ান]] হোৱাটো উপভোগ কৰিব। 

&lt;center&gt;{{Wikipedia in Social Media}}&lt;/center&gt;
| small =  / yes
| smallimage = none / [[Image:Some image.svg|30px]]
| smallimageright = none / [[Image:Some image.svg|30px]]
| smalltext  = আদৰণি 
}} &lt;!-- This welcome message is delivered by [[User:WikitanvirBot]] on behalf of the community. See [[Special:PermaLink/178496]] for details. --&gt;</text>
      <sha1>a6kbv0t3rpjckmrp2o3fdh8p3a13a7y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>সাঁচ:সংক্ষেপে</title>
    <ns>10</ns>
    <id>96526</id>
    <redirect title="সাঁচ:চমুকৈ" />
    <revision>
      <id>611364</id>
      <parentid>368774</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T09:27:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>EmausBot</username>
        <id>1983</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[সাঁচ:চমুকৈ]] পাতায় করা দ্বিপুনর্নির্দেশনা ঠিক করেছে</comment>
      <origin>611364</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="42" sha1="cjir4982xj6xgztk9bsfl0ff5onev42" xml:space="preserve">#REDIRECT [[সাঁচ:চমুকৈ]]</text>
      <sha1>cjir4982xj6xgztk9bsfl0ff5onev42</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>সদস্য:নৰুনা বৰুৱা</title>
    <ns>2</ns>
    <id>120761</id>
    <revision>
      <id>611365</id>
      <parentid>589752</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T10:48:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>নৰুনা বৰুৱা</username>
        <id>44897</id>
      </contributor>
      <comment>[[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল।</comment>
      <origin>611365</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2361" sha1="m2u3qe1zrupaf08mz0za1w63rnrbjjy" xml:space="preserve">মই '''নৰুনা বৰুৱা'''। অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা প্ৰথম প্ৰবন্ধটো হ'ল [[প্ৰভাত চন্দ্ৰ বৰুৱা]]। 


{{Infobox user
|name= নৰুনা বৰুৱা/Naruna Baruah
|birthdate= 
|birthplace= [[তিনিচুকীয়া]]
|location= [[গৌৰীপুৰ]]
|education=স্নাতকোত্তৰ
|occupation= 
|university=
| website = &lt;!-- {{URL|example.com}} --&gt;
| email = narunabaruah@gmail.com
| gtalk = 
| skype = 
| yahoo = 
| facebook = 
| google+ =
}}


মোৰ পুৰণি ৱিকিপিডিয়া একাউণ্টৰ পাছৱৰ্ড পাহৰি নতুন একাউণ্ট এটা খুলিলোঁ। পুৰণি একাউণ্টত লিখা লেখাবোৰ
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/Naruna%20Baruah/ '''ৱিকিপিডিয়াত মোৰ অসমীয়া প্ৰবন্ধ Naruna Baruah একাউণ্টৰদ্বাৰা''']

বৰ্তমানৰ নতুন একাউণ্টৰ যোগেদি মই অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ালৈ আগবঢ়োৱা বৰঙনি
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/নৰুনা%20বৰুৱা '''ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা অসমীয়া প্ৰবন্ধ নৰুনা বৰুৱা একাউণ্টৰ যোগেদি''']

==ৱিকিপিডিয়াৰ সদস্য হিচাপে মই লাভ কৰা স্বীকৃতি==

[[File:Barnstar mex gold.png|100px]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মে’-২০২৬|মে' ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুন-২০২৬|জুন ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/নৱেম্বৰ-২০২৫|নৱেম্বৰ ২০২৫]]

[[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়ান]]</text>
      <sha1>m2u3qe1zrupaf08mz0za1w63rnrbjjy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611366</id>
      <parentid>611365</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T10:56:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>নৰুনা বৰুৱা</username>
        <id>44897</id>
      </contributor>
      <comment>/* ৱিকিপিডিয়াৰ সদস্য হিচাপে মই লাভ কৰা স্বীকৃতি */</comment>
      <origin>611366</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2563" sha1="kp5nwdv298f9gutv6kru30sw8l2okn2" xml:space="preserve">মই '''নৰুনা বৰুৱা'''। অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা প্ৰথম প্ৰবন্ধটো হ'ল [[প্ৰভাত চন্দ্ৰ বৰুৱা]]। 


{{Infobox user
|name= নৰুনা বৰুৱা/Naruna Baruah
|birthdate= 
|birthplace= [[তিনিচুকীয়া]]
|location= [[গৌৰীপুৰ]]
|education=স্নাতকোত্তৰ
|occupation= 
|university=
| website = &lt;!-- {{URL|example.com}} --&gt;
| email = narunabaruah@gmail.com
| gtalk = 
| skype = 
| yahoo = 
| facebook = 
| google+ =
}}


মোৰ পুৰণি ৱিকিপিডিয়া একাউণ্টৰ পাছৱৰ্ড পাহৰি নতুন একাউণ্ট এটা খুলিলোঁ। পুৰণি একাউণ্টত লিখা লেখাবোৰ
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/Naruna%20Baruah/ '''ৱিকিপিডিয়াত মোৰ অসমীয়া প্ৰবন্ধ Naruna Baruah একাউণ্টৰদ্বাৰা''']

বৰ্তমানৰ নতুন একাউণ্টৰ যোগেদি মই অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ালৈ আগবঢ়োৱা বৰঙনি
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/নৰুনা%20বৰুৱা '''ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা অসমীয়া প্ৰবন্ধ নৰুনা বৰুৱা একাউণ্টৰ যোগেদি''']

==ৱিকিপিডিয়াৰ সদস্য হিচাপে মই লাভ কৰা স্বীকৃতি==

[[File:Barnstar mex gold.png|100px]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মে’-২০২৬|মে' ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুন-২০২৬|জুন ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/নৱেম্বৰ-২০২৫|নৱেম্বৰ ২০২৫]]

*২০২৫ চনৰ ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ,২০২৫ ৰ সোণালী বঁটা
[[File:2025 Wikipedia Asian Month Special Barnstar.png|100px]]
[[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়ান]]</text>
      <sha1>kp5nwdv298f9gutv6kru30sw8l2okn2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611367</id>
      <parentid>611366</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T11:00:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>নৰুনা বৰুৱা</username>
        <id>44897</id>
      </contributor>
      <comment>/* ৱিকিপিডিয়াৰ সদস্য হিচাপে মই লাভ কৰা স্বীকৃতি */</comment>
      <origin>611367</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2602" sha1="cs6qy4lox2w3jge74ma0a23icx5n1kn" xml:space="preserve">মই '''নৰুনা বৰুৱা'''। অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা প্ৰথম প্ৰবন্ধটো হ'ল [[প্ৰভাত চন্দ্ৰ বৰুৱা]]। 


{{Infobox user
|name= নৰুনা বৰুৱা/Naruna Baruah
|birthdate= 
|birthplace= [[তিনিচুকীয়া]]
|location= [[গৌৰীপুৰ]]
|education=স্নাতকোত্তৰ
|occupation= 
|university=
| website = &lt;!-- {{URL|example.com}} --&gt;
| email = narunabaruah@gmail.com
| gtalk = 
| skype = 
| yahoo = 
| facebook = 
| google+ =
}}


মোৰ পুৰণি ৱিকিপিডিয়া একাউণ্টৰ পাছৱৰ্ড পাহৰি নতুন একাউণ্ট এটা খুলিলোঁ। পুৰণি একাউণ্টত লিখা লেখাবোৰ
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/Naruna%20Baruah/ '''ৱিকিপিডিয়াত মোৰ অসমীয়া প্ৰবন্ধ Naruna Baruah একাউণ্টৰদ্বাৰা''']

বৰ্তমানৰ নতুন একাউণ্টৰ যোগেদি মই অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ালৈ আগবঢ়োৱা বৰঙনি
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/নৰুনা%20বৰুৱা '''ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা অসমীয়া প্ৰবন্ধ নৰুনা বৰুৱা একাউণ্টৰ যোগেদি''']

==ৱিকিপিডিয়াৰ সদস্য হিচাপে মই লাভ কৰা স্বীকৃতি==

[[File:Barnstar mex gold.png|100px]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মে’-২০২৬|মে' ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুন-২০২৬|জুন ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/নৱেম্বৰ-২০২৫|নৱেম্বৰ ২০২৫]]

*২০২৫ চনৰ [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫]]  ৰ সোণালী বঁটা
[[File:2025 Wikipedia Asian Month Special Barnstar.png|100px]]
[[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়ান]]</text>
      <sha1>cs6qy4lox2w3jge74ma0a23icx5n1kn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611368</id>
      <parentid>611367</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T11:07:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>নৰুনা বৰুৱা</username>
        <id>44897</id>
      </contributor>
      <comment>/* ৱিকিপিডিয়াৰ সদস্য হিচাপে মই লাভ কৰা স্বীকৃতি */</comment>
      <origin>611368</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2790" sha1="cae7jsqzksqgqa8qnuulzrehj32qcpx" xml:space="preserve">মই '''নৰুনা বৰুৱা'''। অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা প্ৰথম প্ৰবন্ধটো হ'ল [[প্ৰভাত চন্দ্ৰ বৰুৱা]]। 


{{Infobox user
|name= নৰুনা বৰুৱা/Naruna Baruah
|birthdate= 
|birthplace= [[তিনিচুকীয়া]]
|location= [[গৌৰীপুৰ]]
|education=স্নাতকোত্তৰ
|occupation= 
|university=
| website = &lt;!-- {{URL|example.com}} --&gt;
| email = narunabaruah@gmail.com
| gtalk = 
| skype = 
| yahoo = 
| facebook = 
| google+ =
}}


মোৰ পুৰণি ৱিকিপিডিয়া একাউণ্টৰ পাছৱৰ্ড পাহৰি নতুন একাউণ্ট এটা খুলিলোঁ। পুৰণি একাউণ্টত লিখা লেখাবোৰ
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/Naruna%20Baruah/ '''ৱিকিপিডিয়াত মোৰ অসমীয়া প্ৰবন্ধ Naruna Baruah একাউণ্টৰদ্বাৰা''']

বৰ্তমানৰ নতুন একাউণ্টৰ যোগেদি মই অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ালৈ আগবঢ়োৱা বৰঙনি
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/নৰুনা%20বৰুৱা '''ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা অসমীয়া প্ৰবন্ধ নৰুনা বৰুৱা একাউণ্টৰ যোগেদি''']

==ৱিকিপিডিয়াৰ সদস্য হিচাপে মই লাভ কৰা স্বীকৃতি==

[[File:Barnstar mex gold.png|100px]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মে’-২০২৬|মে' ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুন-২০২৬|জুন ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/নৱেম্বৰ-২০২৫|নৱেম্বৰ ২০২৫]]

*২০২৫ চনৰ [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫]]  ৰ সোণালী বঁটা
[[File:2025 Wikipedia Asian Month Special Barnstar.png|130px]]

*২০২৫ চনৰ মহাত্মা গান্ধী এডিটাথন,২০২৫ ৰ আয়োজক বঁটা
[[File:Mahatma Gandhi Edit-a-thon Logo.png|120px]]
[[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়ান]]</text>
      <sha1>cae7jsqzksqgqa8qnuulzrehj32qcpx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611369</id>
      <parentid>611368</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T11:10:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>নৰুনা বৰুৱা</username>
        <id>44897</id>
      </contributor>
      <origin>611369</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2867" sha1="2sikdl9726kxi53wou0ahfkhwau9a31" xml:space="preserve">মই '''নৰুনা বৰুৱা'''। অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা প্ৰথম প্ৰবন্ধটো হ'ল [[প্ৰভাত চন্দ্ৰ বৰুৱা]]। 


{{Infobox user
|name= নৰুনা বৰুৱা/Naruna Baruah
|birthdate= 
|birthplace= [[তিনিচুকীয়া]]
|location= [[গৌৰীপুৰ]]
|education=স্নাতকোত্তৰ
|occupation= 
|university=
| website = &lt;!-- {{URL|example.com}} --&gt;
| email = narunabaruah@gmail.com
| gtalk = 
| skype = 
| yahoo = 
| facebook = 
| google+ =
}}


মোৰ পুৰণি ৱিকিপিডিয়া একাউণ্টৰ পাছৱৰ্ড পাহৰি নতুন একাউণ্ট এটা খুলিলোঁ। পুৰণি একাউণ্টত লিখা লেখাবোৰ
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/Naruna%20Baruah/ '''ৱিকিপিডিয়াত মোৰ অসমীয়া প্ৰবন্ধ Naruna Baruah একাউণ্টৰদ্বাৰা''']

বৰ্তমানৰ নতুন একাউণ্টৰ যোগেদি মই অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ালৈ আগবঢ়োৱা বৰঙনি
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/নৰুনা%20বৰুৱা '''ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা অসমীয়া প্ৰবন্ধ নৰুনা বৰুৱা একাউণ্টৰ যোগেদি''']

==ৱিকিপিডিয়াৰ সদস্য হিচাপে মই লাভ কৰা স্বীকৃতি==

[[File:Barnstar mex gold.png|100px]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মে’-২০২৬|মে' ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুন-২০২৬|জুন ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/নৱেম্বৰ-২০২৫|নৱেম্বৰ ২০২৫]]

*২০২৫ চনৰ [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫]]  ৰ সোণালী বঁটা
[[File:2025 Wikipedia Asian Month Special Barnstar.png|130px]]

*২০২৫ চনৰ [[:m:Assamese Wikimedia Community/Events/Mahatma Gandhi 2025 edit-a-thon|মহাত্মা গান্ধী এডিটাথন, ২০২৫]]  ৰ আয়োজক বঁটা
[[File:Mahatma Gandhi Edit-a-thon Logo.png|120px]]
[[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়ান]]</text>
      <sha1>2sikdl9726kxi53wou0ahfkhwau9a31</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611370</id>
      <parentid>611369</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T11:17:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>নৰুনা বৰুৱা</username>
        <id>44897</id>
      </contributor>
      <comment>/* ৱিকিপিডিয়াৰ সদস্য হিচাপে মই লাভ কৰা স্বীকৃতি */</comment>
      <origin>611370</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3087" sha1="mxzlop6uahulocssog4z7lpllm90c3g" xml:space="preserve">মই '''নৰুনা বৰুৱা'''। অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা প্ৰথম প্ৰবন্ধটো হ'ল [[প্ৰভাত চন্দ্ৰ বৰুৱা]]। 


{{Infobox user
|name= নৰুনা বৰুৱা/Naruna Baruah
|birthdate= 
|birthplace= [[তিনিচুকীয়া]]
|location= [[গৌৰীপুৰ]]
|education=স্নাতকোত্তৰ
|occupation= 
|university=
| website = &lt;!-- {{URL|example.com}} --&gt;
| email = narunabaruah@gmail.com
| gtalk = 
| skype = 
| yahoo = 
| facebook = 
| google+ =
}}


মোৰ পুৰণি ৱিকিপিডিয়া একাউণ্টৰ পাছৱৰ্ড পাহৰি নতুন একাউণ্ট এটা খুলিলোঁ। পুৰণি একাউণ্টত লিখা লেখাবোৰ
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/Naruna%20Baruah/ '''ৱিকিপিডিয়াত মোৰ অসমীয়া প্ৰবন্ধ Naruna Baruah একাউণ্টৰদ্বাৰা''']

বৰ্তমানৰ নতুন একাউণ্টৰ যোগেদি মই অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ালৈ আগবঢ়োৱা বৰঙনি
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/নৰুনা%20বৰুৱা '''ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা অসমীয়া প্ৰবন্ধ নৰুনা বৰুৱা একাউণ্টৰ যোগেদি''']

==ৱিকিপিডিয়াৰ সদস্য হিচাপে মই লাভ কৰা স্বীকৃতি==

[[File:Barnstar mex gold.png|100px]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মে’-২০২৬|মে' ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুন-২০২৬|জুন ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/নৱেম্বৰ-২০২৫|নৱেম্বৰ ২০২৫]]

*২০২৫ চনৰ [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫]]  ৰ সোণালী বঁটা
[[File:2025 Wikipedia Asian Month Special Barnstar.png|130px]]

*২০২৫ চনৰ [[:m:Assamese Wikimedia Community/Events/Mahatma Gandhi 2025 edit-a-thon|মহাত্মা গান্ধী এডিটাথন, ২০২৫]]  ৰ আয়োজক বঁটা
[[File:Mahatma Gandhi Edit-a-thon Logo.png|120px]]

==মই অংশগ্ৰহণ কৰা এডিটাথন সমূহ==
#[[ৱিকিপিডিয়া:ইণ্ডিক ৰাইটিং চিষ্টেম কেম্পেইন, ২০২৫]]
[[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়ান]]</text>
      <sha1>mxzlop6uahulocssog4z7lpllm90c3g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611371</id>
      <parentid>611370</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T11:24:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>নৰুনা বৰুৱা</username>
        <id>44897</id>
      </contributor>
      <comment>/* মই অংশগ্ৰহণ কৰা এডিটাথন সমূহ */</comment>
      <origin>611371</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3545" sha1="r51k1b49uaif91istqkfxmn5ypbbou4" xml:space="preserve">মই '''নৰুনা বৰুৱা'''। অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা প্ৰথম প্ৰবন্ধটো হ'ল [[প্ৰভাত চন্দ্ৰ বৰুৱা]]। 


{{Infobox user
|name= নৰুনা বৰুৱা/Naruna Baruah
|birthdate= 
|birthplace= [[তিনিচুকীয়া]]
|location= [[গৌৰীপুৰ]]
|education=স্নাতকোত্তৰ
|occupation= 
|university=
| website = &lt;!-- {{URL|example.com}} --&gt;
| email = narunabaruah@gmail.com
| gtalk = 
| skype = 
| yahoo = 
| facebook = 
| google+ =
}}


মোৰ পুৰণি ৱিকিপিডিয়া একাউণ্টৰ পাছৱৰ্ড পাহৰি নতুন একাউণ্ট এটা খুলিলোঁ। পুৰণি একাউণ্টত লিখা লেখাবোৰ
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/Naruna%20Baruah/ '''ৱিকিপিডিয়াত মোৰ অসমীয়া প্ৰবন্ধ Naruna Baruah একাউণ্টৰদ্বাৰা''']

বৰ্তমানৰ নতুন একাউণ্টৰ যোগেদি মই অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ালৈ আগবঢ়োৱা বৰঙনি
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/নৰুনা%20বৰুৱা '''ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা অসমীয়া প্ৰবন্ধ নৰুনা বৰুৱা একাউণ্টৰ যোগেদি''']

==ৱিকিপিডিয়াৰ সদস্য হিচাপে মই লাভ কৰা স্বীকৃতি==

[[File:Barnstar mex gold.png|100px]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মে’-২০২৬|মে' ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুন-২০২৬|জুন ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/নৱেম্বৰ-২০২৫|নৱেম্বৰ ২০২৫]]

*২০২৫ চনৰ [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫]]  ৰ সোণালী বঁটা
[[File:2025 Wikipedia Asian Month Special Barnstar.png|130px]]

*২০২৫ চনৰ [[:m:Assamese Wikimedia Community/Events/Mahatma Gandhi 2025 edit-a-thon|মহাত্মা গান্ধী এডিটাথন, ২০২৫]]  ৰ আয়োজক বঁটা
[[File:Mahatma Gandhi Edit-a-thon Logo.png|120px]]

==মই অংশগ্ৰহণ কৰা এডিটাথন সমূহ==
#[[ৱিকিপিডিয়া:ইণ্ডিক ৰাইটিং চিষ্টেম কেম্পেইন, ২০২৫]]
#[[File:As-Ne-Bn Edit-a-thon 2025 Bangla Banner.svg|200px]] &lt;/br&gt;
''[[:bn:উইকিপিডিয়া:অসমীয়া-নেপালি-বাংলা_আন্তঃউইকি_সহযোগিতামূলক_সম্পাদনা_মেলা_২০২৫|অসমীয়া-নেপালি-বাংলা আন্তঃউইকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৫]]''
[[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়ান]]</text>
      <sha1>r51k1b49uaif91istqkfxmn5ypbbou4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611372</id>
      <parentid>611371</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T11:27:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>নৰুনা বৰুৱা</username>
        <id>44897</id>
      </contributor>
      <comment>/* মই অংশগ্ৰহণ কৰা এডিটাথন সমূহ */</comment>
      <origin>611372</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3979" sha1="bhtuzw3pbzjlqle5hfm181lrxxf1bom" xml:space="preserve">মই '''নৰুনা বৰুৱা'''। অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা প্ৰথম প্ৰবন্ধটো হ'ল [[প্ৰভাত চন্দ্ৰ বৰুৱা]]। 


{{Infobox user
|name= নৰুনা বৰুৱা/Naruna Baruah
|birthdate= 
|birthplace= [[তিনিচুকীয়া]]
|location= [[গৌৰীপুৰ]]
|education=স্নাতকোত্তৰ
|occupation= 
|university=
| website = &lt;!-- {{URL|example.com}} --&gt;
| email = narunabaruah@gmail.com
| gtalk = 
| skype = 
| yahoo = 
| facebook = 
| google+ =
}}


মোৰ পুৰণি ৱিকিপিডিয়া একাউণ্টৰ পাছৱৰ্ড পাহৰি নতুন একাউণ্ট এটা খুলিলোঁ। পুৰণি একাউণ্টত লিখা লেখাবোৰ
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/Naruna%20Baruah/ '''ৱিকিপিডিয়াত মোৰ অসমীয়া প্ৰবন্ধ Naruna Baruah একাউণ্টৰদ্বাৰা''']

বৰ্তমানৰ নতুন একাউণ্টৰ যোগেদি মই অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ালৈ আগবঢ়োৱা বৰঙনি
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/নৰুনা%20বৰুৱা '''ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা অসমীয়া প্ৰবন্ধ নৰুনা বৰুৱা একাউণ্টৰ যোগেদি''']

==ৱিকিপিডিয়াৰ সদস্য হিচাপে মই লাভ কৰা স্বীকৃতি==

[[File:Barnstar mex gold.png|100px]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মে’-২০২৬|মে' ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুন-২০২৬|জুন ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/নৱেম্বৰ-২০২৫|নৱেম্বৰ ২০২৫]]

*২০২৫ চনৰ [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫]]  ৰ সোণালী বঁটা
[[File:2025 Wikipedia Asian Month Special Barnstar.png|130px]]

*২০২৫ চনৰ [[:m:Assamese Wikimedia Community/Events/Mahatma Gandhi 2025 edit-a-thon|মহাত্মা গান্ধী এডিটাথন, ২০২৫]]  ৰ আয়োজক বঁটা
[[File:Mahatma Gandhi Edit-a-thon Logo.png|120px]]

==মই অংশগ্ৰহণ কৰা এডিটাথন সমূহ==
#[[ৱিকিপিডিয়া:ইণ্ডিক ৰাইটিং চিষ্টেম কেম্পেইন, ২০২৫]]
#[[File:As-Ne-Bn Edit-a-thon 2025 Bangla Banner.svg|200px]] &lt;/br&gt;
''[[:bn:উইকিপিডিয়া:অসমীয়া-নেপালি-বাংলা_আন্তঃউইকি_সহযোগিতামূলক_সম্পাদনা_মেলা_২০২৫|অসমীয়া-নেপালি-বাংলা আন্তঃউইকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৫]]''
#[[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ_আৰু_লোকগাথা_এডিটাথন_২০২৫|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৫]]
#[[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ_আৰু_লোকগাথা_এডিটাথন_২০২৪|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪]]
[[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়ান]]</text>
      <sha1>bhtuzw3pbzjlqle5hfm181lrxxf1bom</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611373</id>
      <parentid>611372</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T11:30:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>নৰুনা বৰুৱা</username>
        <id>44897</id>
      </contributor>
      <comment>/* ৱিকিপিডিয়াৰ সদস্য হিচাপে মই লাভ কৰা স্বীকৃতি */</comment>
      <origin>611373</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4203" sha1="5vbwm98iajt5zftpyk32idccclj5vfc" xml:space="preserve">মই '''নৰুনা বৰুৱা'''। অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা প্ৰথম প্ৰবন্ধটো হ'ল [[প্ৰভাত চন্দ্ৰ বৰুৱা]]। 


{{Infobox user
|name= নৰুনা বৰুৱা/Naruna Baruah
|birthdate= 
|birthplace= [[তিনিচুকীয়া]]
|location= [[গৌৰীপুৰ]]
|education=স্নাতকোত্তৰ
|occupation= 
|university=
| website = &lt;!-- {{URL|example.com}} --&gt;
| email = narunabaruah@gmail.com
| gtalk = 
| skype = 
| yahoo = 
| facebook = 
| google+ =
}}


মোৰ পুৰণি ৱিকিপিডিয়া একাউণ্টৰ পাছৱৰ্ড পাহৰি নতুন একাউণ্ট এটা খুলিলোঁ। পুৰণি একাউণ্টত লিখা লেখাবোৰ
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/Naruna%20Baruah/ '''ৱিকিপিডিয়াত মোৰ অসমীয়া প্ৰবন্ধ Naruna Baruah একাউণ্টৰদ্বাৰা''']

বৰ্তমানৰ নতুন একাউণ্টৰ যোগেদি মই অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ালৈ আগবঢ়োৱা বৰঙনি
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/নৰুনা%20বৰুৱা '''ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা অসমীয়া প্ৰবন্ধ নৰুনা বৰুৱা একাউণ্টৰ যোগেদি''']

==ৱিকিপিডিয়াৰ সদস্য হিচাপে মই লাভ কৰা স্বীকৃতি==

[[File:Barnstar mex gold.png|100px]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মে’-২০২৬|মে' ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুন-২০২৬|জুন ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/নৱেম্বৰ-২০২৫|নৱেম্বৰ ২০২৫]]

*২০২৫ চনৰ [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫]]  ৰ প্ৰথম স্থানৰ বাবে সোণালী বঁটা
[[File:2025 Wikipedia Asian Month Special Barnstar.png|130px]]
*২০২৪ চনৰ [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৪]] তৃতীয় স্থান

*২০২৫ চনৰ [[:m:Assamese Wikimedia Community/Events/Mahatma Gandhi 2025 edit-a-thon|মহাত্মা গান্ধী এডিটাথন, ২০২৫]]  ৰ আয়োজক বঁটা
[[File:Mahatma Gandhi Edit-a-thon Logo.png|120px]]

==মই অংশগ্ৰহণ কৰা এডিটাথন সমূহ==
#[[ৱিকিপিডিয়া:ইণ্ডিক ৰাইটিং চিষ্টেম কেম্পেইন, ২০২৫]]
#[[File:As-Ne-Bn Edit-a-thon 2025 Bangla Banner.svg|200px]] &lt;/br&gt;
''[[:bn:উইকিপিডিয়া:অসমীয়া-নেপালি-বাংলা_আন্তঃউইকি_সহযোগিতামূলক_সম্পাদনা_মেলা_২০২৫|অসমীয়া-নেপালি-বাংলা আন্তঃউইকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৫]]''
#[[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ_আৰু_লোকগাথা_এডিটাথন_২০২৫|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৫]]
#[[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ_আৰু_লোকগাথা_এডিটাথন_২০২৪|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪]]
[[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়ান]]</text>
      <sha1>5vbwm98iajt5zftpyk32idccclj5vfc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611374</id>
      <parentid>611373</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T11:32:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>নৰুনা বৰুৱা</username>
        <id>44897</id>
      </contributor>
      <comment>/* ৱিকিপিডিয়াৰ সদস্য হিচাপে মই লাভ কৰা স্বীকৃতি */</comment>
      <origin>611374</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4223" sha1="6czx2i45fvpf9nom4ddm1ov5fey4mpb" xml:space="preserve">মই '''নৰুনা বৰুৱা'''। অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা প্ৰথম প্ৰবন্ধটো হ'ল [[প্ৰভাত চন্দ্ৰ বৰুৱা]]। 


{{Infobox user
|name= নৰুনা বৰুৱা/Naruna Baruah
|birthdate= 
|birthplace= [[তিনিচুকীয়া]]
|location= [[গৌৰীপুৰ]]
|education=স্নাতকোত্তৰ
|occupation= 
|university=
| website = &lt;!-- {{URL|example.com}} --&gt;
| email = narunabaruah@gmail.com
| gtalk = 
| skype = 
| yahoo = 
| facebook = 
| google+ =
}}


মোৰ পুৰণি ৱিকিপিডিয়া একাউণ্টৰ পাছৱৰ্ড পাহৰি নতুন একাউণ্ট এটা খুলিলোঁ। পুৰণি একাউণ্টত লিখা লেখাবোৰ
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/Naruna%20Baruah/ '''ৱিকিপিডিয়াত মোৰ অসমীয়া প্ৰবন্ধ Naruna Baruah একাউণ্টৰদ্বাৰা''']

বৰ্তমানৰ নতুন একাউণ্টৰ যোগেদি মই অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ালৈ আগবঢ়োৱা বৰঙনি
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/নৰুনা%20বৰুৱা '''ৱিকিপিডিয়াত মই লিখা অসমীয়া প্ৰবন্ধ নৰুনা বৰুৱা একাউণ্টৰ যোগেদি''']

==ৱিকিপিডিয়াৰ সদস্য হিচাপে মই লাভ কৰা স্বীকৃতি==

[[File:Barnstar mex gold.png|100px]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মে’-২০২৬|মে' ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুন-২০২৬|জুন ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/নৱেম্বৰ-২০২৫|নৱেম্বৰ ২০২৫]]

*২০২৫ চনৰ [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫]]  ৰ প্ৰথম স্থান লাভ কৰাৰ বাবে সোণালী বঁটা
[[File:2025 Wikipedia Asian Month Special Barnstar.png|130px]]
*২০২৪ চনৰ [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৪]] তৃতীয় স্থান

*২০২৫ চনৰ [[:m:Assamese Wikimedia Community/Events/Mahatma Gandhi 2025 edit-a-thon|মহাত্মা গান্ধী এডিটাথন, ২০২৫]]  ৰ আয়োজক বঁটা
[[File:Mahatma Gandhi Edit-a-thon Logo.png|120px]]

==মই অংশগ্ৰহণ কৰা এডিটাথন সমূহ==
#[[ৱিকিপিডিয়া:ইণ্ডিক ৰাইটিং চিষ্টেম কেম্পেইন, ২০২৫]]
#[[File:As-Ne-Bn Edit-a-thon 2025 Bangla Banner.svg|200px]] &lt;/br&gt;
''[[:bn:উইকিপিডিয়া:অসমীয়া-নেপালি-বাংলা_আন্তঃউইকি_সহযোগিতামূলক_সম্পাদনা_মেলা_২০২৫|অসমীয়া-নেপালি-বাংলা আন্তঃউইকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৫]]''
#[[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ_আৰু_লোকগাথা_এডিটাথন_২০২৫|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৫]]
#[[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ_আৰু_লোকগাথা_এডিটাথন_২০২৪|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪]]
[[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়ান]]</text>
      <sha1>6czx2i45fvpf9nom4ddm1ov5fey4mpb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>সদস্য:Kandarpajit Kallol/পৰীক্ষাগাৰ</title>
    <ns>2</ns>
    <id>121841</id>
    <revision>
      <id>611362</id>
      <parentid>610892</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T07:35:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kandarpajit Kallol</username>
        <id>6257</id>
      </contributor>
      <comment>/* প্ৰতিযোগিতা */</comment>
      <origin>611362</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4808" sha1="9ic6snfcee92vd574wdmazq4r9d9ch3" xml:space="preserve">&lt;inputbox&gt;
type = create
buttonlabel = নতুন পৃষ্ঠা সৃষ্টি কৰক
width = 30
break = yes
&lt;/inputbox&gt;

==প্ৰতিযোগিতা==
*[https://bn.wikipedia.org/wiki/উইকিপিডিয়া:উইকি_বৈচিত্র্য_ভালোবাসে_২০২৬ উইকি বৈচিত্ৰ্য ভালোবাসে ২০২৬]&lt;br/&gt;''(১ জুন—৩০ জুন)''
*[https://hi.wikipedia.org/wiki/विकिपीडिया:सामग्री_संवर्द्धन_संपादनोत्सव/जून_2026 सामग्री संवर्द्धन संपादनोत्सव]&lt;br/&gt;''(১ জুন—৩০ জুন)''
*[https://en.wikipedia.org/wiki/Event:Wiki_Loves_Pride_2026 Wiki Loves Pride 2026]&lt;br/&gt;''(১ জুন—১৬ আগষ্ট)''
*[https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Wiki_Loves_Earth_2026_in_India Wiki Loves Earth 2026 in India]&lt;br/&gt;''(১ জুন—৩১ জুলাই)'' 
===হৈ যোৱা প্ৰতিযোগিতা===
*[[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৬|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৬]],&lt;br/&gt;''(১ ফেব্ৰুৱাৰী—৩১ মাৰ্চ)'' ([https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2026 মেটা-ৱিকি])
*[https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiki_Loves_Iran_2026/as ৱিকি লাভ ইৰাণ ২০২৬]&lt;br/&gt; ''(১ মে'ৰ পৰা ৩১ মে')''

==সাঁচসমূহ==
==={{}}===
{{div col|2}}
# {{পোখালি} }
# {{wikify} }
# {{under construction} }
# {{unreferenced} } 
# {{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন} } 
# {{Citation needed} }
# {{More citations needed|date=February 2026} }
# {{Delete|} }
# {{rough translation} }
# {{notability} }
# {{cleanup} }
# {{merge} } 
# {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা} }
# {{New user article} }
# {{confuse| } }
# {{বিস্তাৰ} }
# {{Moresources} }
{{div col end}}

===তাৰিখ===
* জন্ম: {{Birth date|df=yes|1987|4|6}}
; জীৱিত ব্যক্তিৰ বয়স গণনাৰ ক্ষেত্ৰত ↷
* জন্ম: {{Birth date and age|1987|4|6|df=yes}} 
; মৃত ব্যক্তিৰ ক্ষেত্ৰত ↷ 
* জন্ম: {{Birth date|1907|9|27|df=yes}} ([[ভগৎ সিং]])
* মৃত্যু: {{Death date and age|df=yes|1931|3|23|1907|9|27}} ([[ভগৎ সিং]])

===সাক্ষৰ===
# &lt;span style=&quot;text-shadow:gray 3px 3px 3px; &quot;&gt;[[User:Kandarpajit Kallol|&lt;font color=&quot;#872455&quot;&gt;'''কন্দৰ্পজিৎ কল্লোল'''&lt;/font&gt;]]&amp;nbsp; ([[User Talk:Kandarpajit Kallol|বাৰ্তা]])&lt;/span&gt; 19:00, 6 July 2025 (ইউ.টি.চি.)

===আখৰৰ আকাৰ আৰু '''&lt;font color=&quot;green&quot;&gt;ৰং&lt;/font&gt;===
{{Div col|3}}
*অসমীয়া 
*''অসমীয়া''
*'''অসমীয়া'''
*'''''অসমীয়া'''''
*'''&lt;sup&gt;অসমীয়া&lt;/sup&gt;
*&lt;sub&gt;অসমীয়া&lt;/sub&gt;
*&lt;s&gt;অসমীয়া&lt;/s&gt;
*&lt;code&gt;অসমীয়া&lt;/code&gt;
*&lt;u&gt;অসমীয়া&lt;/u&gt;
*&lt;big&gt;অসমীয়া&lt;/big&gt;
*'''&lt;font color=&quot;red&quot;&gt;অসমীয়া&lt;/font&gt;
*'''&lt;font color=&quot;green&quot;&gt;অসমীয়া&lt;/font&gt;
*'''&lt;font color=&quot;blue&quot;&gt;অসমীয়া&lt;/font&gt;
*'''&lt;font color=&quot;purple&quot;&gt;অসমীয়া&lt;/font&gt;
*'''&lt;font color=&quot;yellow&quot;&gt;অসমীয়া&lt;/font&gt;
*'''&lt;font color=&quot;maroon&quot;&gt;অসমীয়া&lt;/font&gt;
*'''&lt;font color=&quot;silver&quot;&gt;অসমীয়া&lt;/font&gt;
{{Div col end}}

==অন্যান্য==
*[https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&amp;filter-type=automatic&amp;filter-id=previous-edits&amp;active-list=published&amp;from=en&amp;to=as পৃষ্ঠা অনুবাদ কৰক]
*[https://as.m.wikipedia.org/wiki/শ্ৰেণী:বিশেষ_সংশোধনৰ_প্ৰয়োজন_থকা_প্ৰবন্ধ বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]
*[https://awnat.toolforge.org নতুন প্ৰবন্ধৰ তালিকা]
*[https://obotrack.toolforge.org সদস্যৰ বৰঙনিৰ তালিকা ]
----
*[https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:UploadWizard ফাইল আপলোড] ''(ৱিকিমিডিয়া কমন্স)''
*[https://as.wikipedia.org/wiki/বিশেষ:আপল’ড ফাইল আপলোড] ''(অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া)''
*[https://croptool.toolforge.org/ Crop Tool]
*[https://xtools.wmcloud.org/articleinfo প্ৰবন্ধৰ শব্দ গণনা টুল]
----</text>
      <sha1>9ic6snfcee92vd574wdmazq4r9d9ch3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>আয-যুখৰুফ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>137062</id>
    <revision>
      <id>611313</id>
      <parentid>608842</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T12:37:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>হানিফ আলী</username>
        <id>19725</id>
      </contributor>
      <comment>নতুন দফা যোগ</comment>
      <origin>611313</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27278" sha1="6psdy6boaw8mfzo6jfudqjtivv9i1wp" xml:space="preserve">{{infobox surah
| number = ৪৩
| number-3 = ০৪৩
| name = আয-যুখৰুফ
| name-ar = الزخرف
| name-en = সোণৰ অলংকাৰ
| prev_sura = [[আশ-শুৰা|কোৰআন ৪২]]
| next_sura = [[আদ-দুখান|কোৰআন ৪৪]]
| classification = [[মক্কান ছূৰা|মক্কী]]
| othernames-ar = &lt;!-- alternate Arabic names --&gt;
| othernames =
| juz = ২৫
| rukus = ৭
| verses = ৮৯
| words = ৯৩৯
| letters = ৩৫৪৯
| muqattaat = 	হা মিম حم 
| sajdahs = &lt;!-- only if applicable --&gt;
| audio = Chapter 43, Az-Zukhruf (Mujawwad) - Recitation of the Holy Qur'an.mp3
}}
{{Quran}}
'''আয-যুখৰুফ'''&lt;ref name = &quot;Quran 4 U&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.quran4u.com/Tafsir%20Ibn%20Kathir/043%20Zukhruf.htm |title=Tafsir Ibn Kathir (English): Surah Al Zukhruf |work=Quran 4 U|author= Ibn Kathir|author-link= Ibn Kathir|access-date=14 April 2020}}&lt;/ref&gt; ({{langx|ar|الزخرف}}, &quot;সোণৰ অলংকাৰ, বিলাসিতা&quot;) হৈছে [[ইছলাম ধৰ্ম]]ৰ মূল [[ধৰ্মগ্ৰন্থ]] [[কোৰআন]]ৰ ৪৩তম অধ্যয় ([[ছূৰা]])। ইয়াৰ ৮৯টা শ্লোক ([[আয়াত]]) আছে। 

৩৫ নং [[আয়াত]] আৰু ৫৩ নং আয়াতত স্বীকৃতি পোৱা সোণৰ অলংকাৰৰ নামেৰে নামকৰণ কৰা এই ছূৰাখন [[মুহাম্মাদ|হজৰত মুহাম্মাদ]] [[মদিনা]]লৈ প্ৰব্ৰজন কৰাৰ আগৰ দ্বিতীয় [[মক্কা]] যুগৰ। ছূৰাসমূহৰ ''নল্ডেক কালক্ৰম'' অনুসৰি ''সোণৰ অলংকাৰ'' অৱতীৰ্ণ হোৱা ৬১সংখ্যক [[ছূৰা]] আছিল।&lt;ref&gt;Robinson, Neal. Discovering the Qur'an: A Contemporary Approach to a Veiled Text. London: SCM Press LTD, 1996. Print. 77.&lt;/ref&gt; ষ্টেণ্ডাৰ্ড মিচৰীয় কালক্ৰমত অৱশ্যে ৬৩ নং ছূৰাত প্ৰকাশ পোৱাৰ দৰে এই কথা স্বীকাৰ কৰা হৈছে।&lt;ref&gt;Robinson, Neal. Discovering the Qur'an: A Contemporary Approach to a Veiled Text. London: SCM Press LTD, 1996. Print. 73.&lt;/ref&gt; এই ছূৰাখন যি স্থানত অৱতীৰ্ণ নহওক কিয়, এইটো স্পষ্ট যে এই ছূৰাখন দ্বিতীয় মক্কা যুগত অৱতীৰ্ণ হৈছিল, যি সময়ত [[মুহাম্মাদ]] আৰু তেওঁৰ অনুগামীসকল ক্ৰমান্বয়ে [[কুৰাইশ্ব|কুৰাইশ্ব জনগোষ্ঠী]]ৰ বিৰোধিতাৰ সন্মুখীন হৈছিল। 

[[আত-তৌবাহ|আত-তাওবাহ]]ৰ বাহিৰে কোৰআনৰ সকলো ছূৰাৰ সৈতে সামঞ্জস্যপূৰ্ণভাৱে সোণৰ অলংকাৰ [[বিছমিল্লাহিৰ ৰাহমানিৰ ৰাহীম|বিছমিল্লাহ]] বা মানক আয়াতৰপৰা আৰম্ভ হয় ‘আল্লাহৰ নামত, দয়াৰ প্ৰভু, দয়াদাতা। ’&lt;ref name=316MAS/&gt;

সোণৰ অলংকাৰ হৈছে এনে এখন [[ছূৰা]] যিয়ে [[মুমিন|বিশ্বাসীস]]কলক সোঁৱৰাই দিয়াৰ দৰে কাম কৰে যে ধন-সম্পত্তি আৰু বস্তুগত শক্তিৰ ভিতৰত [[আল্লাহ]]ৰ মঙ্গল পোৱা নাযায়। ছূৰাত [[কাফিৰ]]সকলৰ দাবী নাকচ কৰা হৈছে যে [[নবী]], নেতা আৰু যোগ্য ব্যক্তিসকলক তেওঁলোকৰ ধন-সম্পত্তিৰদ্বাৰা চিহ্নিত কৰা উচিত আৰু ইয়াৰদ্বাৰা তেওঁলোকক প্ৰলোভন, ভোগ আৰু বিক্ষিপ্ততাৰপৰা বিৰত থাকিবলৈ ক্ষমতা প্ৰদান কৰা হৈছে। [[ছূৰা]]টোৱে [[কাফিৰ]]সকলক সতৰ্ক কৰি দিয়ে যিসকলে ভয়ংকৰ আৰু যন্ত্ৰণাদায়ক পৰলোকৰ “এই জীৱনৰ কেৱল উপভোগ” (কোৰআন ৪৩:'''১৭''') &lt;ref name=316MAS&gt;[[Haleem, M.A.S. Abdel]]. The Qur'an (New York: Oxford University Press, 2005) 316&lt;/ref&gt; ওচৰত বলি হয় আৰু ই বিশ্বাসীসকলক ধন-সম্পত্তিত নহয়, আল্লাহৰ প্ৰতি থকা বিশ্বাস আৰু প্ৰেমত আনন্দ ল’বলৈ উৎসাহিত কৰে। ছূৰাত এই কথাটোও বাৰে বাৰে উল্লেখ কৰা হৈছে যে ফেৰেস্তাসকল আল্লাহৰ কন্যা নহয় বৰঞ্চ তেওঁৰ বিশ্বাসী বান্দা (কোৰআন ৪৩:'''১৯''')।&lt;ref name=317MAS&gt;Haleem, M.A.S. Abdel. The Qur'an (New York: Oxford University Press, 2005) 317.&lt;/ref&gt; [[যীশু|যীচু]] আল্লাহৰ আক্ষৰিক পুত্ৰ হোৱাৰ সম্ভাৱনাও '''৬৩-৬৪''' পদৰ ভিতৰত নাকচ কৰা হৈছে।&lt;ref name=&quot;Haleem, M.A.S. Abdel 2005&quot;&gt;Haleem, M.A.S. Abdel. The Qur'an (New York: Oxford University Press, 2005) 319.&lt;/ref&gt;

==সাৰাংশ==
*'''১-৩''' [[কোৰআন]] [[আৰবী ভাষা]]ত আছে আৰু ইয়াক [[আল্লাহ|আলাহে]] মাষ্টাৰ ৰেকৰ্ডত সংৰক্ষণ কৰিছে
*'''৪-৭''' পূৰ্বৰ জাতিসমূহেও [[কুৰাইশ্ব]]সকলৰ দৰে [[নবী]]সকলক অগ্ৰাহ্য কৰিছিল
*'''৮-১৪''' মূৰ্তিপূজকসকলে [[আল্লাহ]]ক সৃষ্টিকৰ্তা বুলি স্বীকাৰ কৰে, তথাপি সেই সৃষ্টিক পূজা কৰে
*'''১৫-১৮''' আৰবসকলে মাইকী সন্তানক ঘৃণা কৰে, আৰু তথাপি তেনেকুৱাক [[আল্লাহ]]ৰ বুলি কয়
*'''১৯-২৪''' মূৰ্তিপূজকসকলে নিজৰ পূৰ্বপুৰুষৰ [[ধৰ্ম]] পালন কৰিম বুলি বৃথাই নিজৰ অবিশ্বাসৰ অজুহাত দেখুৱায়
*'''২৫-২৭''' [[ইব্ৰাহিম|ইব্ৰাহিমে]] নিজৰ পূৰ্বপুৰুষৰ মূৰ্তিপূজাক অগ্ৰাহ্য কৰিলে
*'''২৮-২৯''' [[আল্লাহ|আল্লাহে]] মূৰ্তিপূজক [[কুৰাইশ্ব]]সকলক এজন [[নবী]] অহালৈকে সমৃদ্ধিশালী কৰিলে, আৰু এতিয়া তেওঁলোকে তেওঁক অগ্ৰাহ্য কৰে
*'''৩০-৩১''' [[কাফিৰ]]সকলে তিৰস্কাৰ কৰিলে যে তেওঁলোকে কোনোবা মহান ব্যক্তিৰপৰা [[কোৰআন]] লাভ কৰিলেহেঁতেন
*'''৩২-৩৪''' দৰিদ্ৰতাই মানুহক মূৰ্তিপূজাৰপৰা ৰক্ষা কৰিবলৈহে অনুমতি দিয়া হৈছিল
*'''৩৫-৩৮''' [[চয়তান]]ক [[কাফিৰ]]ৰ সংগী হিচাপে গঠিত হয়, যিয়ে তেওঁলোকক ধ্বংসৰ দিশে লৈ যায়
*'''৩৯-৪৪''' [[মুহাম্মাদ|মুহাম্মাদে]] নিজৰ দেশবাসীৰ অবিশ্বাস সত্ত্বেও বিশ্বাসত অটল থাকিবলৈ উপদেশ দিছিল
*'''৪৫-৫৬''' [[মুছা]]য়ে [[ফাৰাও|ফেৰাউণ]] আৰু মিচৰীয়াসকলে অৱজ্ঞাৰে অগ্ৰাহ্য কৰিলে, যিসকলে ডুব গ’ল
*'''৫৭-৫৮''' আৰব মূৰ্তিপূজকসকলে [[খ্ৰীষ্টান ধৰ্ম|খ্ৰীষ্টান]]সকলে [[যীশু|যীচু]]ৰ উপাসনাৰ উল্লেখ কৰি নিজৰ মূৰ্তিপূজাক ন্যায্যতা প্ৰদান কৰিছিল
*'''৫৯-৬৪''' কিন্তু [[যীশু|যীচু]]ৱে তেওঁক [[দেৱতা]] বুলি কোৱা নাছিল, কিন্তু [[আল্লাহ]]ৰ দাস আৰু ভাববাদী আছিল
*'''৬৫-৬৭''' [[কাফিৰ|অবিশ্বাসী]]সকলে বিচাৰৰ কাষ চাপি অহাৰ বিষয়ে সতৰ্ক কৰি দিছিল
*'''৬৮-৭৩''' [[মুমিন]] আৰু তেওঁলোকৰ পত্নীৰ বাবে সংৰক্ষিত [[জান্নাত]]ৰ আনন্দ
*'''৭৪-৭৮''' অভিশপ্ত লোকে বিনাশত অসাৰভাৱে সকাহ বিচাৰিব
*'''৭৯-৮০''' [[ফৰিষ্টা|ফেৰেস্তা]]সকলে [[কাফিৰ]]ৰ গোপন ষড়যন্ত্ৰ লিপিবদ্ধ কৰে
*'''৮১-৮২''' যদি [[আল্লাহ]]ৰ পুত্ৰ থাকিলহেঁতেন তেন্তে [[মুহাম্মাদ|মুহাম্মাদে]] প্ৰথমে তেওঁক পূজা কৰিলেহেঁতেন
*'''৮৩-৮৭''' [[আল্লাহ|আল্লাহে]] [[মূৰ্তিপূজা|মূৰ্তিপূজ]]কসকলৰ মূৰ্খামি জানে
*'''৮৮-৮৯''' [[মুহাম্মাদ|মুহাম্মাদে]] [[কাফিৰ|অবিশ্বাসী]] [[কুৰাইশ্ব]]সকলৰপৰা আঁতৰি যাবলৈ আদেশ দিলে &lt;ref&gt;{{cite book |last1=Wherry |first1=Elwood Morris |author1-link=Elwood Morris Wherry |title=A Complete Index to [[Sale's Text]], Preliminary Discourse, and Notes |date=1896 |publisher=Kegan Paul, Trench, Trubner, and Co |location=London}} {{PD-notice}}&lt;/ref&gt;

==থিম==
===প্ৰকাশৰ দৃঢ়তা===
[[ছূৰা]]ৰ আৰম্ভণিতে [[ওহী|ওহাই]]ৰ শক্তিশালী দৃঢ়তা দিয়া হৈছে। '''২-৪''' [[আয়াত]]ত শাস্ত্ৰক “স্পষ্ট” আৰু “সঁচাকৈয়ে উচ্চ আৰু কৰ্তৃত্বশীল” বুলি জোৰ দিয়া হৈছে।&lt;ref name=316MAS/&gt; এই [[আয়াত]]বোৰত [[ওহী|ওহাই]]ৰ সত্যতা আৰু নিশ্চয়তাৰ উচ্চাৰিত ঘোষণা উপস্থাপন কৰা হৈছে আৰু লগতে গোটেই [[ছূৰা]]খনত &quot;[[কোৰআন]]&quot; শব্দটো বিশেষভাৱে ব্যৱহাৰ কৰা দুবাৰৰ ভিতৰত প্ৰথমটোও অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে। সমগ্ৰ [[কোৰআন]]ত ‘[[কোৰআন]]’ শব্দটো মাত্ৰ ৭০ বাৰহে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। [[কোৰআন]] [[আৰবী ভাষা]]ত এটা মৌখিক বিশেষ্য যাৰ অৰ্থ হৈছে ‘পাঠ কৰা। ’ এই [[ছূৰা]]ৰ ৩ আৰু ৩১ নং [[আয়াত]]ত দেখা পোৱাৰ দৰে ই [[কোৰআন]]ক মৌখিক [[ওহী]] হিচাপে নিশ্চিত কৰিছে, [[মুহাম্মাদ]]ক পঢ়া [[আল্লাহ]]ৰ কথিত বাক্য। উদাহৰণস্বৰূপে ‘কিতাব’ ([[কিতাপ]]) শব্দটোৰ পৰিৱৰ্তে ‘[[কোৰআন]]’ শব্দটোৱে [[কোৰআন]]ৰ লিখিত নহয় বৰঞ্চ আবৃত্তি কৰা, কথিত আৰু মৌখিক স্বৰূপ প্ৰকাশ কৰে।&lt;ref name=&quot;Neuwirth, Angelika 2006&quot;&gt;Neuwirth, Angelika. &quot;Structural, Linguistic and Literary Features.&quot; The Cambridge Companion to the Qurʼān. By Jane Dammen. McAuliffe. Cambridge, UK: Cambridge UP, 2006. 108.&lt;/ref&gt;

===আল্লাহৰ উচ্চতা আৰু কোৰআনৰ ঐশ্বৰিকতা===
সোণৰ অলংকাৰৰ অন্ত পৰে [[আল্লাহ]]ৰ প্ৰশংসা আৰু উচ্চতাৰ ফুলনিৰে। “যি [[জান্নাত|স্বৰ্গত]] [[আল্লাহ]] আৰু [[পৃথিৱী]]ত [[আল্লাহ]], তেওঁ সকলো জ্ঞানী, সকলো জ্ঞানী” ('''৮৪''')।&lt;ref&gt;Haleem, M.A.S. Abdel. The Qur'an (New York: Oxford University Press, 2005) 320.&lt;/ref&gt; This creates a parallel between the first and third sections of the surah as it also exalts God as “the Almighty, the All Knowing” ('''9'''),&lt;ref name=316MAS/&gt; but also as it praises the words and knowledge of God as the ultimate truth.

===Debate between the believers and disbelievers===

The surah continues with a debate between the believers and the disbelievers. These debates, or “polemical utterances… against listeners who do not comply with the behavioral norms of the cult,” are an essential element in the structure of the surahs of the Quran.&lt;ref name=&quot;Neuwirth, Angelika 2006&quot;/&gt; In verses 5-19 there occurs a debate between the believers and the disbelievers in which the disbelievers are reprimanded for mocking the revelations and the prophets that have generously been sent down to them by God.&lt;ref name=316MAS/&gt;

===Afterlife===

The afterlife, the resurrection of the dead, and [[Judgement Day]] are topics of great importance throughout the Qur'an, and they received memorable treatment, particularly in the early Meccan surahs.&quot;&lt;ref&gt;Ernst, Carl W. (2011). How to Read the Qur'an: A New Guide, with Select Translations. Chapel Hill: University of North Carolina Press. 83.&lt;/ref&gt; In the Ornaments of Gold, verses 57 through 89 declare the imminent Judgment Day. “This Quran is knowledge for the Hour: do not doubt it, Follow Me for this is the right path” ('''61''').&lt;ref name=&quot;Haleem, M.A.S. Abdel 2005&quot;/&gt; This section tells of an afterlife for the believers that is full “dishes and goblets of gold” ('''71'''),&lt;ref name=&quot;Haleem, M.A.S. Abdel 2005&quot;/&gt; joy and a garden of bountiful fruit to eat ('''73''').&lt;ref name=&quot;Haleem, M.A.S. Abdel 2005&quot;/&gt; It affirms that believers and their spouses will “enter Paradise” ('''70''').&lt;ref name=&quot;Haleem, M.A.S. Abdel 2005&quot;/&gt; Disbelievers, on the other hand, “will suffer the torment of a grievous day” ('''65''').&lt;ref name=&quot;Haleem, M.A.S. Abdel 2005&quot;/&gt; This section can be identified as an eschatological prophecy, a common pattern throughout the surahs of the Quran, including The Ornaments of Gold, that “juxtapose[s] the situation of the believers in the garden of paradise with that of the disbelievers or evildoers suffering in the tribulations of the fire of hell.&quot;&lt;ref&gt;Neuwirth, Angelika. &quot;Structural, Linguistic and Literary Features.&quot; The Cambridge Companion to the Qurʼān. By Jane Dammen. McAuliffe. Cambridge, UK: Cambridge UP, 2006. 104.&lt;/ref&gt;

===Angels as daughters===

Another main theme addressed throughout this surah is the role of the angels as God's servants and not God's daughters. Verses 15-19 discuss the ungrateful disbelievers who consider the angels to be more than just servants of God. &quot;The Meccan pagans considered the angels to be daughters of God, yet they were dismissive of their own daughters&quot;.&lt;ref name=316MAS/&gt; Verses 15-19 reject any familial ties between God and the angels.

The theme of the angels as Gods servants arises again in verses 57–60. Here, the surah once again rejects the pagans who worship the angels as daughters of God and see them as superior to Jesus, whom they believed to be the Christian's Son of God.&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;&gt;Haleem, M.A.S. Abdel. The Qur'an (New York: Oxford University Press, 2005) 318.&lt;/ref&gt; The angels are merely servants of God and the surah denounces the disbelievers who argue otherwise just to challenge believers.&lt;ref&gt;This has been taken up in a critical vein by Andreas Dorschel, ''Die Verstocktheit der Ungläubigen.'' In: ''Merkur'' 71 (2017), no. 2, pp. 85–92. [https://volltext.merkur-zeitschrift.de/preview/587de03d546f88c07b8b4590/mr_2017_02_0085-0092_0085_01/ Vorschau] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180925220008/https://volltext.merkur-zeitschrift.de/preview/587de03d546f88c07b8b4590/mr_2017_02_0085-0092_0085_01/ |date=2018-09-25 }}&lt;/ref&gt;

==Textual notes==
===Jesus as the Word of God===
Verse 60 reads “if it had been Our will, We could have made you angels, succeeding one another one earth.”&lt;ref name=&quot;Haleem, M.A.S. Abdel 2005&quot;/&gt; This once again affirms angels are God's mere servants, subject completely to his command, but it also evokes another important theme- God as the creator. This verse suggests that God has the power to make angels. He has the power to create a human servant who has just a mother and no father, just as [[Jesus]] had. It implies that Jesus is not the Son of God but was the creation of the one, true God. Verses 63-64 additionally discuss Jesus, denouncing the divinity he is given as the son of God and emphasizing him as a special servant who was born by the miraculous word of God. “When Jesus came with clear signs he said, ‘I have brought you wisdom; I have come to clear up some of your differences for you. Be mindful of God and obey me: God is my Lord and your Lord. Serve Him: this is the straight path’” ('''63-64''').&lt;ref name=&quot;Haleem, M.A.S. Abdel 2005&quot;/&gt;

===Source of Scripture===
This relates back to the beginning of the surah where the Quran is identified as the “Source of Scripture” ('''4''') &lt;ref name=316MAS/&gt; which can also literally be translated into ‘mother of the Scripture. ’ The Haleem translation of the Qur'an includes that this phrase is also referring to the ‘Preserved Tablet’ that is referenced in [[Quran 13:39]]&lt;ref&gt;Haleem, M.A.S. Abdel. The Qur'an (New York: Oxford University Press, 2005) 156.&lt;/ref&gt; and '''22''' &lt;ref name=&quot;ReferenceB&quot;&gt;Haleem, M.A.S. Abdel. The Qur'an (New York: Oxford University Press, 2005) 416.&lt;/ref&gt; as well. This subtle reinterpretation suggests that the Qur'an is the ‘mother’ of and therefore superior to all of the books revelation. It suggests that the Quran is more reliable and possesses more truth than the [[Torah]] and the [[Gospels]] and it suggests that the Quran should be revered above all revelations that came before it. One interpretation is that this represents a pronounced declaration of the truth and certainty of the revelation and implies that the Quran is not to be worshipped as divine only orally, but also as it is ascribed on the tablets or written on the pages of the Quran. This interpretation suggests that the Quran is a heavenly book, not a human book. The way it was written is to be revered as the true word of God.

Another interpretation of this verse is that the Quran is a unique phenomenon in human history that exists beyond the mundane sphere as the eternal and immutable word of God. Through this interpretation, the Quran is considered an earthly book whose history is intimately linked human life and the history of humanity.&lt;ref name=&quot;oxfordislamicstudies.com&quot;&gt;[[Mahmoud M. Ayoub|Ayoub, Mahmoud M.]], Afra Jalabi, Vincent J. Cornell, Abdullah Saeed, Mustansir Mir and Bruce Fudge. &quot;Qurʿān.&quot; In The Oxford Encyclopedia of the Islamic World. Oxford Islamic Studies Online. 30-Oct-2013. &lt;http://www.oxfordislamicstudies.com/article/opr/t236/e0661&gt;.&lt;/ref&gt; It is regarded as “a glorious Qurʿān [preserved] in a well-guarded tablet” ('''21–22''')&lt;ref name=&quot;ReferenceB&quot;/&gt; and is believed to transcend time and space.&lt;ref name=&quot;oxfordislamicstudies.com&quot;/&gt;

===You and Your Spouses===
While many Quranic chapters of the Early Meccan periods make references to wide-eyed maidens upon arrival into Paradise, surah 43 explicitly states, &quot;Enter Paradise, you and your spouses: you will be filled with joy&quot; '''70''').&lt;ref name=&quot;Haleem, M.A.S. Abdel 2005&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Robinson, Neal 2003&quot;&gt;Robinson, Neal. Discovering the Qurʼan: A Contemporary Approach to a Veiled Text. Washington, D.C.: Georgetown UP, 2003. 88-89.&lt;/ref&gt; The inclusion of verse 43:70 indicates that this surah was revealed in the later Meccan period at which point there existed an emphasis on family. At the time of this surah's revelation, there was less of a concern convincing Meccan pagans to convert and more of a concern developing a law-abiding community centered upon worshipping God's will.&lt;ref name=&quot;Robinson, Neal 2003&quot;/&gt;

===The Most Merciful===
The divine names Allah and Ar-rahman ('the Most-merciful) occur eight times throughout this surah. Patterns show that these names were absent from the earliest revelations and were introduced and most prominently used during the Second Meccan period. After the Second Meccan period, Ar-rahman was subsequently dropped and the term Allah was used with increasing frequency. This pattern emerges because in the earliest of revelations, God was referred to as Muhammad's Lord (Arabic Rabb). The names Allah and Ar-rahman were introduced when Muhammad began to preach publicly, but the names were both problematic as many pagans of the time believed not only in God but in lesser deities such as the three goddesses whom they regarded as his daughters (43:15-19).&lt;ref name=316MAS/&gt; Furthermore, belief in Allah during this time period was not accompanied by any moral demands and it was therefore difficult to convince the pagans that Allah was the only God and that they must obey His command.&lt;ref&gt;Robinson, Neal. Discovering the Qur'an: A Contemporary Approach to a Veiled Text. London: SCM Press LTD, 1996. Print. 90-92.&lt;/ref&gt;

Additionally, inscriptional evidence has been verified there were monotheists in Palmyra and the Yemen who regarded God as ar-Rahmn but there is no evidence that the name was known in Mecca.&lt;ref&gt;Robinson, Neal. Discovering the Qur'an: A Contemporary Approach to a Veiled Text. London: SCM Press LTD, 1996. Print. 92.&lt;/ref&gt;

==Biblical references==
===Abraham===
Verses 20-80 of this surah introduce [[Abraham]] by way of a narrative of salvation history- a narrative that presents “excerpts of messages from the ‘book’ which, in turn, is clearly understood to be a corpus of literature apart from the rest of the known stories currently available through known tradition.&quot;&lt;ref name=&quot;ReferenceC&quot;&gt;Neuwirth, Angelika. &quot;Structural, Linguistic and Literary Features.&quot; The Cambridge Companion to the Qurʼān. By Jane Dammen. McAuliffe. Cambridge, UK: Cambridge UP, 2006. 106.&lt;/ref&gt; Narratives of salvation history can be clearly identified by their distinct linguistic styles, new messages of imminent catastrophe, and their unique structure, which reflects that of a monotheistic liturgical service centered around the reading of the scriptures.&lt;ref name=&quot;ReferenceC&quot;/&gt;

This salvation history introduces Abraham as having rejected the way his father and his people worshipped and embraced the truth of God. Those who rejected the message of God were consumed with “golden ornaments… mere enjoyments of this life” (43:35).&lt;ref name=317MAS/&gt; The disbelievers of the narrative pose the question, “why was this Qur’an not sent down to a powerful [wealthy] man, from either of the two cities?” (43:31).&lt;ref name=317MAS/&gt; The surah continues to affirm that God preferred to deliver His message to those who He taught Himself and who believed in Him, not to those who had material wealth. If wealth and power were of real value and the true reward, God would not have bestowed them upon the disbelievers and hypocrites. This narrative of salvation history also speaks of the rewards and punishments earned by the believers and disbelievers that God reserves for them in the “next life” (43:35),&lt;ref&gt;Haleem, M.A.S. Abdel. The Qur'an (New York: Oxford University Press, 2005) 317-318.&lt;/ref&gt; referring to the Hereafter or the Judgment Day.

===Moses===
Another narrative of salvation history is marked by lines 46-80 which introduce [[Moses]] as a messenger and servant of God bearing no “gold bracelets” (43:53)&lt;ref name=&quot;ReferenceA&quot;/&gt; and possessing no verifiable power and who attempts to enlighten the Pharaoh and the Kingdom of Egypt to the right path to God. Neither the people nor the Pharaoh were persuaded by a poor and powerless Moses and as they rejected God, they were punished and drowned and made into a lesson for following disbelievers. This narrative of salvation history reveals that worldly gains are not proof of a righteous or unrighteous life and that wealth is more often blinding and harmful than it is helpful. The narrative suggests that these riches are bestowed upon humanity as a test for which they will ultimately be questioned for come [[Judgment Day]]. This is structured very similarly to a lesson as one would hear in a [[monotheistic]] liturgical service and additionally addresses the coming of the Hour (43:63),&lt;ref name=&quot;Haleem, M.A.S. Abdel 2005&quot;/&gt; or the Judgment Day.

==তথ্যসমূহ==
{{Reflist}}

==বাজ্যিক লিংক==
*{{Wikisource-inline|list=
**[[s:The Meaning of the Glorious Koran (1930)/Ornaments of Gold|Ornaments of Gold]], 1930 translation by Muhammad Marmaduke Pickthall
**[[s:The Holy Qur'an (Maulana Muhammad Ali)/43. Gold|43. Gold]], 1917 translation by Maulana Muhammad Ali
}}
*[https://quran.com/43 Quran 43], 2020 [[Clear Quran translation|Khattab]] translation
*[https://www.islamawakened.com/quran/43/35/ Q43:35], a verse-by-verse comparison of various translations

{{Al-Quran's Suras}}
{{Authority control}}

[[শ্ৰেণী:ছূৰা]]
[[শ্ৰেণী:আল-কোৰআনৰ ছূৰাসমূহ]]
[[শ্ৰেণী:মক্কান ছূৰা]]
[[শ্ৰেণী:ইছলাম ধৰ্ম]]
[[শ্ৰেণী:কোৰআন]]</text>
      <sha1>6psdy6boaw8mfzo6jfudqjtivv9i1wp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>সদস্য:দিব্য দত্ত/পৰীক্ষাগাৰ২</title>
    <ns>2</ns>
    <id>137212</id>
    <revision>
      <id>611344</id>
      <parentid>610080</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T20:28:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>দিব্য দত্ত</username>
        <id>9244</id>
      </contributor>
      <comment>/* অসমীয়া শব্দৰ তালিকা */</comment>
      <origin>611344</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="87414" sha1="mkxp5fplbkkqxk2ideepnhg139uykc7" xml:space="preserve">==অসমীয়া শব্দৰ তালিকা==
অংকন
অংগ
অংগক্ষত
অংগাংগীভাৱে
অংগৰাজ্যত
অংশ
অংশগ্ৰহণ
অংশগ্ৰহণৰ
অংশত
অংশসমূহৰ
অংশৰ
অক্টোবৰ
অঞ্চল
অঞ্চলত
অঞ্চললৈকে
অঞ্চলসমূহ
অঞ্চলসমূহত
অঞ্চলসমূহৰৰ
অঞ্চলে
অঞ্চলৰ
অটুট
অডিটৰ
অতি
অতিথিক
অতিথিপৰায়ণতা
অতিৰিক্ত
অত্যাচাৰ
অথবা
অধিক
অধিকাংশ
অধিকাৰ
অধিকাৰিক
অধিকাৰী
অধিনায়কত্ব
অধিপতিসকলক
অধিবাসীসকলক
অধিসূচনাৰ
অধিৰাজ্যৰ
অধীন
অধীনত
অধীনস্থ
অধীনৰ
অধীৰাজ্যআৰু
অধ্যক্ষ
অধ্যায়সমূহ
অধ্যুষিত
অনলাইন
অনাধিকাৰিক
অনুগামী
অনুচ্ছেদ
অনুপম
অনুপ্ৰবেশকাৰী
অনুপ্ৰাণিত
অনুভৱ
অনুমান
অনুমোদিত
অনুযায়ী
অনুযায়ীহে
অনুষ্ঠিত
অনুসাৰে
অনুসূচী
অনুসূচীত
অনুসূচীমূহত
অনুসৰি
অনুসৰিহে
অনেক
অন্ত
অন্তৰংগ
অন্তৰ্গত
অন্তৰ্ভুক্ত
অন্য
অন্যতম
অন্যান্য
অপুত্ৰক
অপৰাধমূলক
অপৰিসীম
অপৰিহাৰ্য
অফিছিয়েল
অবিবাহিত
অভ্যন্তৰীণ
অলপ
অষ্টম
অষ্টাদশ
অসংশোধিত
অসম
অসমক
অসমখনক
অসমত
অসমাখৰ
অসমীয়া
অসমীয়াসকলৰো
অসমৰ
অসাংবিধানিক
অসীম
অস্থায়ী
অস্থিৰতাৰ
অস্পষ্ট
অহা
অহাত
অহাৰ
অহিংস
অৰি
অৰুণাচলৰ
অৰ্গ
অৰ্জনৰ
অৰ্থ
অৰ্থত
অৰ্থনিম্নভূমি
অৰ্থনৈতিক
অৰ্থাৎ
অৰ্থে
অৰ্থৰ
অৱশিষ্ট
অৱশেষত
অৱশ্যে
অৱসান
অৱস্থা
অৱস্থাত
অৱস্থান
অৱস্থিত
অৱস্থিতি
আঁতৰি
আংলং
আইন
আইনক
আইনবিভাগ
আইনবিভাগীয়
আইনশৃঙ্খলা
আইনসভা
আইনী
আইনৰ
আকবৰী
আকাৰৰ
আকৌ
আক্ষৰিক
আক্ৰমণ
আক্ৰমণে
আকৰ্ষণ
আকৰ্ষণৰ
আখৈ
আখ্যান
আগত
আগতে
আগদিনাখনক
আগবঢ়োৱা
আগভাগত
আগভাগলৈকে
আগষ্ট
আগষ্টত
আগুৱাই
আগৰৱাল
আছাম
আছিল
আছে
আজি
আজিৰ
আটাইতকৈ
আটাইবোৰ
আত্মপ্ৰকাশ
আত্মহত্যাৰ
আদালতলৈ
আদি
আদিও
আদিবাসী
আদিয়ে
আদিৰ
আদৰ
আদৰ্শৰ
আদৰৰ
আধিকাৰিক
আধিকাৰিকসকলৰ
আধুনিক
আনকি
আনহাতে
আনাহাতে
আনু
আনুমানিক
আনুষ্ঠানিক
আন্তঃগাঁঠনি
আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়
আন্দোলনৰ
আবণ্টন
আবণ্টনৰ
আবেদন
আমবাৰী
আমবাৰীত
আমলাতান্ত্ৰিক
আম্বেদকাৰ
আম্বেদকাৰৰ
আয়তনৰ
আয়ুক্তক
আয়ুক্তৰ
আলোচনা
আলোচিত
আশে
আসন
আসনত
আসম
আসাম
আহি
আহিছে
আহিন
আহু
আহোম
আহোমৰ
আহৰণ
আৰম্ভ
আৰম্ভণিতে
আৰম্ভণিৰ
আৰম্ভণিৰে
আৰম্ভৰ
আৰিমত্ত
আৰিমত্তৰ
আৰু
আৰোহণ
আৰ্দ্ৰতাৰ
আৰ্য
আৱিষ্কাৰ
আৱৰি
ইংৰাজসকলেই
ইংৰাজী
ইংৰাজীক
ইংৰাজীলৈ
ইংৰাজে
ইংৰাজৰ
ইউনিয়ন
ইচিআইৰ
ইচ্ছামতে
ইণ্ডিয়া
ইণ্ডিয়ান
ইণ্ডিয়াৰ
ইতি
ইতিহাস
ইত্যাদি
ইন্দ্ৰনাৰায়ণ
ইন্দ্ৰপাল
ইয়াক
ইয়াণ্ডাবু
ইয়াণ্ডাবুত
ইয়াত
ইয়াৰ
ইয়াৰেই
ইলতুতমিছৰ
ইলিয়াছ
ইহুদী
উক্ত
উগ্ৰপন্থী
উচিত
উচ্চ
উচ্চকক্ষ
উচ্চতাৰ
উচ্চপদস্থ
উচ্চভূমি
উজনি
উজনিৰ
উঠি
উঠিছে
উত্তীৰ্ণ
উত্তৰ
উত্তৰত
উত্তৰপাৰৰ
উত্তৰফাল
উত্তৰে
উত্তৰৰ
উত্তৰৰপৰা
উদয়
উদাসীনতা
উদ্
উদ্দেশ্য
উদ্ধৃত
উদ্ধৃতি
উদ্ভৱ
উদ্যান
উদ্যোগ
উন্নতিত
উন্নীত
উন্মুক্ত
উন্মোচিত
উপকণ্ঠ
উপকূল
উপকূলত
উপকূলৰ
উপচি
উপজাতি
উপজাতিৰ
উপজীৱ্য
উপত্যকাজোৰা
উপত্যকাত
উপত্যকাৰ
উপদেশ
উপনদী
উপনিবেশত
উপনিষদ
উপনিষদসমূহ
উপনিষদৰ
উপনিষদৰপৰা
উপনৈ
উপনৈসমূহ
উপমহাদেশৰ
উপযুক্ত
উপযোগী
উপসাগৰৰ
উপস্থিত
উপহাৰ
উপহাৰৰূপে
উপৰিও
উভয়
উভয়তে
উভয়েই
উমৈহতীয়া
উল্লেখ
উল্লেখনীয়
উল্লেখযোগ্য
উল্লেখ্য
উল্লেখ্যযোগ্য
উৎপত্তি
উৎপাদন
উৎপাদনকাৰী
উৎপাদনৰ
উৎস
উৎসৱ
উৎসৱৰ
উৰুকা
উৰ্দু
ঊনবিংশ
এংলো
এইচ
এইটো
এইদৰে
এইসময়ত
একত্ৰিত
একবিংশ
একমাত্ৰ
একসদনীয়
একাদশ
একাধিক
একেধৰণৰ
একেলগ
একেলগে
একো
একোটা
একোটি
এক্সিকিউটিভ
এখন
এখনো
এছিয়াৰ
এজন
এটলিয়ে
এটা
এটি
এঠোপা
এণ্টনি
এতিয়াও
এনে
এবছৰ
এবিধ
এলেকা
এলেকাত
এলেকাসমূহ
এলেকাৰ
এশিঙীয়া
এসময়ৰ
এৰি
ঐতিহাসিক
ঐতিহ্য
ঐতিহ্যৰ
ঐতৰেয়
ওচৰত
ওদালগুৰি
ওপৰত
ওপৰলৈ
ওপৰৰ
কংগ্ৰেছৰ
কক্ষৰ
কঙালী
কছাৰী
কছাৰীসকলে
কছৰী
কণ্ট্ৰলাৰ
কথা
কদলি
কন্দলৰ
কপাহী
কপিলী
কমতা
কমতাপুৰলৈ
কমতাৰ
কমতাৰাজৰ
কমতেশ্বৰ
কমনৱেলথ
কমিটি
কমিটিৰ
কয়
কলং
কলা
কল্যাণ
কাউঞ্চিল
কাউঞ্চিলে
কাকডোঙা
কাকতি
কাছাৰ
কাজ
কাঠিৰে
কাতি
কাতিৰ
কাপোৰ
কাম
কামকাজ
কামত
কামনা
কামাখ্যা
কামেশ্বৰ
কামৰ
কামৰূপ
কামৰূপত
কামৰূপী
কামৰূপৰ
কায়স্থ
কাল
কালত
কালতে
কালতো
কাশ্মীৰ
কাষ
কাষৰ
কাষৰীয়া
কাৰণ
কাৰণত
কাৰোবাক
কাৰোবাৰ
কাৰ্বি
কাৰ্বিপাহৰ
কাৰ্যকলাপৰ
কাৰ্যকৰী
কাৰ্যনিৰ্বাহী
কাৰ্যপদ্ধতি
কাৰ্যালয়সমূহ
কাৰ্যালয়ৰ
কিংবদন্তি
কিছুমান
কিন্তু
কিবা
কিমি
কিল
কিলোমিটাৰ
কিলোমিটাৰত
কিলোমিটাৰমান
কুকি
কুণ্ডিল্য
কুলসী
কুশান
কুৰিজন
কৃত্যক
কৃষি
কৃষ্টি
কৃষ্ণাই
কেঁচাই
কেইখনমান
কেইবাজনো
কেইবাটাও
কেইবাপ্ৰকাৰৰ
কেতিয়াবা
কেন
কেন্দ্ৰ
কেন্দ্ৰীয়
কেন্দ্ৰীয়শাসিত
কেবিনেট
কেবিনেটে
কেৱল
কৈছিল
কোক্
কোকৰাঝাৰ
কোছীৰ
কোড
কোণটিত
কোনো
কোনোধৰণৰ
কোমোৰা
কোৱা
ক্লিমেণ্ট
ক্ষমতা
ক্ষমতাত
ক্ষমতাসমূহক
ক্ষুদ্ৰ
ক্ষেত্ৰ
ক্ষেত্ৰত
ক্ষেত্ৰতে
ক্ৰম
ক্ৰমে
ক্ৰীড়া
কৰতোৱা
কৰতোৱালৈকে
কৰব্যৱস্থা
কৰা
কৰাত
কৰাসকল
কৰাৰ
কৰি
কৰিছিল
কৰিছে
কৰিব
কৰিবলগীয়া
কৰিবলৈ
কৰিবৰ
কৰিমগঞ্জ
কৰিয়েই
কৰে
কৰে৷
কৰ্ণ
কৰ্তব্য
কৰ্তৃত্ব
কৰ্ম্ম
খচৰা
খটখটী
খণ্ডক
খণ্ডৰ
খনত
খননৰ
খাইটি
খাদ্য
খান
খাবলৈ
খাম
খুৰা
খুৱায়
খেতি
খেতিপথাৰত
খেল
খোৱা
খোৱাত
খ্ৰী
খ্ৰীষ্টপূৰ্ব
খ্ৰীষ্টানসকলৰ
খ্ৰীষ্টীয়
গঁড়
গঠন
গঠনো
গঠনৰ
গঠিত
গড়ে
গণতন্ত্ৰ
গণতান্ত্ৰিক
গণপৰিষদত
গণপৰিষসকলৰ
গণ্য
গণৰাজ্য
গতিকে
গদাধৰ
গধূলি
গয়াপাল
গাঁও
গাই
গামোচা
গামোচাৰে
গামোছাৰ
গীত
গীতাত
গীতাভূষণ
গীতাৰ
গুনী
গুৰিত
গুৰুং
গুৰুত্ব
গুৰুত্বপূৰ্ণ
গুৰুত্বপূৰ্ণভাৱে
গুৱাহাটী
গুৱাহাটীৰ
গৃহ
গৃহীত
গৈছিল
গৈছে
গোচৰ
গোপাল
গোবিন্দ
গোলাঘাট
গোষ্ঠীৰ
গোৰ্খা
গোৱালপাৰা
গৌড়
গৌড়ৰ
গৌৰৱময়
গ্ৰন্থ
গ্ৰন্থক
গ্ৰন্থত
গ্ৰন্থসমূহৰ
গ্ৰন্থৰ
গ্ৰন্থৰে
গ্ৰহণ
গ্ৰামীণ
গৰম
গৰমৰ
গৰু
গৰুৰ
গৱেষক
গৱেষকসকলৰ
গৱৰ্নৰ
ঘটকাসুৰক
ঘটে
ঘনত্ব
ঘাই
ঘাইকৈ
ঘাট
ঘিলাধাৰী
ঘূৰণীয়া
ঘূৰাই
ঘোষণা
ঘোষণাৰ
ঘোষিত
ঘৰত
ঘৰলৈ
ঘৰুৱা
ঘৰে
ঘৰৰ
চতুৰ্থ
চতুৰ্দশ
চতুৰ্বিংশ
চনত
চন্দ্ৰকান্ত
চনৰ
চপাই
চপাবৰ
চমু
চলাই
চলে
চলোৱাত
চলোৱাৰ
চহকী
চহৰ
চহৰসমূহ
চহৰসমূহৰ
চাঁওতাল
চাঁওতালি
চাই
চাউল
চাওলুং
চাকি
চাদ্ৰী
চান্দোগ্য
চালত
চাহ
চাহাবৰ
চাহৰ
চাৰি
চাৰিও
চাৰিওফালে
চাৰিখন
চাৰিভাগত
চাৰিসীমাত
চিচি
চিত্ৰ
চিন
চিনিব
চিলাই
চিহ্ন
চিৰা
চিৰাং
চিৰিলুইত
চীনৰ
চুকাফা
চুকাফাই
চুক্তি
চুতীয়া
চুতীয়াসকলে
চুতীয়াসকলেই
চুদূৰ্ভাই
চুবুৰীয়া
চুলতান
চূড়ান্ত
চূড়ান্তকৰণ
চেলকাল
চোতালৰ
চৌত্ৰিশজন
চৰকাৰ
চৰকাৰসমূহৰৰ
চৰকাৰী
চৰকাৰে
চৰকাৰেৰ
চৰকাৰৰ
চৰাইদেউ
চৰাইদেউত
চৰাইদেও
চৰাইৰ
চৰিত
চৰ্চ্চা
ছটাই
ছয়খন
ছাত্ৰ
ছাম
ছিক্কিমৰ
ছেক্ৰেটেৰী
ছ্যুকাফা
জড়িত
জনগণৰ
জনগাষ্ঠীৰ
জনগোষ্ঠী
জনগোষ্ঠীয়
জনগোষ্ঠীসমূহ
জনগোষ্ঠীৰ
জনজাতিৰে
জনজাতীয়
জনপ্ৰিয়
জনবসতি
জনসংখ্য
জনসংখ্যা
জনসংখ্যাৰ
জনসাধাৰণেও
জনা
জনাজাত
জনায়
জনাৰ
জনোৱাৰ
জন্তুৰ
জনৰো
জবাবদিহি
জম্মু
জয়
জয়পাল
জয়পালৰ
জয়লাভ
জলপ্ৰপাত
জলবায়ু
জলবায়ুক
জলবায়ুত
জলবায়ুৰ
জলীয়
জাঁজী
জাগৰিত
জাতি
জাতিৰ
জাতীয়
জাতীয়তাবাদী
জানিবলৈ
জানুৱাৰী
জানুৱাৰীত
জানুৱাৰীৰ
জাপি
জাপিটোৰ
জাৰৰ
জিঞ্জিৰাম
জিনৰী
জিলা
জিলাই
জিলাক
জিলাকেইখন
জিলাত
জিলালৈ
জিলাসমূহ
জিলাৰ
জীৱনত
জীৱিত
জুন
জুনা
জুলাই
জুৰি
জেনেৰেলৰ
জোঙা
জ্ঞানগত
জ্ঞানী
জ্বলাই
জৰিয়তে
জৰুৰী
টাই
টান
টীকা
টীকাত
টুমজাং
টেংকিকে
ট্ৰিবিউনেলৰ
ট্ৰেক
ট্ৰেভাৰনিয়াৰ
ঠাই
ডবকা
ডাং
ডাঙৰ
ডাঙৰক
ডিক্ৰঙৰ
ডিগাৰু
ডিচেম্বৰ
ডিচেম্বৰত
ডিব্ৰু
ডিব্ৰুগড়
ডিমা
ডিমাচা
ডিমাচাত
ডিমাচাসকলে
ডিমাচাৰ
ডিমাছা
ঢাল
ততোধিক
তথা
তথাপি
তথ্য
তদানীন্তন
তফছিল
তফছিলি
তফছিলৰ
তলত
তাত
তামুলপুৰ
তামুলপুৰক
তামোল
তামোলপুৰ
তালিকা
তালিকাভুক্ত
তালিকাসমূহৰ
তালিকাৰ
তালৈ
তাৰ
তাৰপিছত
তাৰিখ
তাৰিখটো
তাৰিখটোতে
তাৰিখে
তাৰে
তাৰো
তিনিখন
তিনিচুকীয়া
তিনিজন
তিনিটা
তিনিদিন
তিনিবিধ
তিয়নী
তিল
তীব্ৰ
তুলনাত
তুলনামূলকভাৱে
তুলসীৰ
তুলি
তুলিছে
তৃতীয়
তৃতীয়বাৰ
তেওঁ
তেওঁক
তেওঁলোক
তেওঁলোকে
তেওঁলোকেও
তেওঁলোকৰ
তেওঁৰ
তেওঁৱেই
তেখেতসকলৰ
তেজপুৰ
তেতিয়া
তেতিয়াৰ
তেনে
তেন্তে
তেল
তেৰখন
তেৰখনক
তৈত্তিৰিয়
তোলা
তোলাৰ
ত্যাগ
ত্ৰয়োদশ
ত্ৰয়োবিংশ
ত্ৰিপুৰা
ত্ৰিলিয়ন
তৰহৰ
তৰিব
থকা
থকাৰ
থলুৱা
থাকি
থাকিব
থাকে
থান
দক্ষিণ
দক্ষিণলৈ
দক্ষিণে
দক্ষিণৰ
দখল
দণ্ড
দমন
দলত্যাগ
দশকতকৈ
দশম
দহখন
দহজন
দাঁতি
দাঁতিত
দাক্ষিণাত্যৰ
দাদৰা
দানৱ
দায়িত্ব
দায়িত্বত
দিউ
দিকাৰাই
দিখৌ
দিচাং
দিছপুৰ
দিন
দিনটেই
দিনটোক
দিনটোৰ
দিনটোৱেই
দিনা
দিনাখনেই
দিনে
দিনৰ
দিবলৈ
দিয়া
দিয়াৰ
দিয়ে
দিলৌ
দিল্লীৰ
দিৱস
দীঘল
দুই
দুখন
দুখীয়া
দুজন
দুটা
দুটি
দুধনৈ
দুবাৰ
দুমুঠি
দুৰ্লভনাৰায়ণৰ
দুৱাৰ
দৃশ্য
দেওধাই
দেওপাহাৰ
দেখা
দেখুওৱাই
দেখুৱাব
দেশ
দেশক
দেশত
দেশসমূহৰ
দেশৰ
দেশৰো
দেহংৰ
দেৱালয়
দেৱী
দেৱেশ্বৰ
দৈয়াং
দৈৰ্ঘ্য
দৈৰ্ঘ্যৰ
দোৱান
দৌৰাত্ম্য
দ্বাদশ
দ্বাবিংশ
দ্বাৰা
দ্বাৰাহে
দ্বিকক্ষীয়
দ্বিতীয়
দ্বীপ
দৰং
দৰে
ধনশিৰি
ধনী
ধাতুৰে
ধান
ধানো
ধাৰা
ধাৰাসমূহৰ
ধাৰাৰ
ধুবুৰী
ধুলে
ধুৱাই
ধেমাজি
ধেমাজী
ধোৱাৰ
ধ্বংস
ধৰণৰ
ধৰা
ধৰাৰ
ধৰি
ধৰিব
ধৰ্মতত্ত্বৰ
ধৰ্মনাৰায়ণ
ধৰ্মনিৰপেক্ষ
ধৰ্মপাল
ধৰ্মপালৰ
ধৰ্মীয়
ধৰ্মৰ
নকৰিলেও
নগাঁও
নগাঁৱৰ
নগাপাহাৰ
নগাৰাজ্যৰ
নগৰ
নঘটিলেও
নতুন
নতুনকৈ
নথকাৰ
নদী
নদীদ্বীপ
নদীৰ
নদৰাজ
নলবাৰী
নহয়
নাই
নাগাক্ষ
নাগৰিকসকলৰ
নাগৰিকৰ
নাছিল
নানা
নানান
নাম
নামটো
নামটোৰ
নামসৰ্বস্ব
নামে
নামেৰে
নামৰ
নামৰূপ
নাযায়
নিঃসন্তান
নিকতৱৰ্তী
নিচিনাকৈ
নিছিল
নিজকে
নিজৰ
নিদৰ্শন
নিবনুৱা
নিম্নকক্ষ
নিম্বাৰ্কাচাৰ্যই
নিয়ন্ত্ৰণ
নিয়ন্ত্ৰণৰ
নিয়াৰিকৈ
নিয়ে
নিয়োগ
নিযুক্তি
নিষেধাজ্ঞামূলক
নিৰ্দিষ্ট
নিৰ্দেশমূলক
নিৰ্দেশিকা
নিৰ্দ্ধাৰণ
নিৰ্ধাৰণ
নিৰ্বাচন
নিৰ্বাচিত
নিৰ্ভৰযোগ্য
নিৰ্মাণ
নিৰ্মাণৰ
নিৰ্মিত
নীতি
নীতিগত
নীতিসমূহৰৰ
নীলধ্বজ
নৃত্যৰ
নেতৃত্বত
নেতৃবৰ্গৰ
নেপালী
নৈৰ
নোই
নোহোৱা
নোহোৱায়েও
নোৱাৰি
নোৱাৰে
ন্যস্ত
ন্যায়
ন্যায়পালৰ
ন্যায়প্ৰস্থান
ন্যায়বিচাৰ
ন্যায়াধীশ
ন্যায়ালয়
ন্যায়ালয়ত
নৰকাসুৰ
নৰকাসুৰক
নৰকাসুৰৰ
নৰকৰ
নৰেন্দ্ৰ
নৱবৈষ্ণৱ
নৱম
নৱেম্বৰত
পখলাই
পঞ্চদশ
পঞ্চম
পঞ্চায়ত
পঞ্জাব
পটভূমি
পণ্ডিতে
পদটো
পদটোৱো
পদত
পদাধিকাৰী
পদাধিকাৰীসকলৰ
পদ্ধতিগত
পদৰ
পশ্চিম
পশ্চিমলৈ
পশ্চিমে
পাঁচখন
পাই
পাকিস্তান
পাছত
পাছতে
পাছলৈ
পাছৰ
পাছৰে
পাঠ্যক্ৰমৰ
পাণ
পাত
পাতনি
পাতিছিল
পাতে
পাত্ৰ
পান
পানী
পানীমূৰ
পানীৰ
পায়হি
পালন
পালবংশৰ
পালেও
পাশে
পাহাৰ
পাহাৰত
পাহাৰসমূহ
পাহাৰীয়া
পাৰ
পাৰতে
পাৰি
পাৰে
পাৰ্চী
পাৰ্লিয়ামেণ্টত
পাৰ্লিয়ামেণ্টে
পাৰৰ
পিছ
পিছত
পিছতো
পিছলৈ
পিঠা
পিডিএফ
পিতাকৰ
পিন্ধায়
পীকৰ
পুত্ৰ
পুনৰ
পুলি
পুলিচ
পুষ্য
পুহ
পুহত
পুৰণি
পুৰুষ
পুৰুষলৈকে
পূজা
পূব
পূবকোণত
পূবত
পূবে
পূবৰ
পূবৰপৰা
পূ্ৱে
পূৰ্ণ
পূৰ্ণানন্দ
পূৰ্বতে
পূৰ্বপ্ৰচলিত
পূৰ্বাঞ্চল
পূৰ্বৰ
পূৱ
পূৱত
পৃথক
পৃথিৱী
পৃথিৱীৰ
পৃথু
পৃথুৰ
পৃষ্ঠা
পোষণ
পোহনীয়া
পোৰা
পোৱা
পোৱাৰ
পৌৰশাসন
পৌৰসভা
প্ৰকাশ
প্ৰকাশিত
প্ৰকাশৰ
প্ৰকাৰৰ
প্ৰকৃত
প্ৰকৃতি
প্ৰক্ৰিয়া
প্ৰক্ৰিয়াক
প্ৰচলন
প্ৰচলিত
প্ৰজাতন্ত্ৰ
প্ৰজাতন্ত্ৰৰ
প্ৰণয়ন
প্ৰণয়নমূলক
প্ৰতাপধ্বজ
প্ৰতাপধ্বজৰ
প্ৰতি
প্ৰতিক
প্ৰতিকূল
প্ৰতিখন
প্ৰতিটোৰ
প্ৰতিনিধি
প্ৰতিনিধিসকলক
প্ৰতিবন্ধকতাৰ
প্ৰতিবিধান
প্ৰতিলিপি
প্ৰতিষ্ঠা
প্ৰতিষ্ঠান
প্ৰতিষ্ঠাপক
প্ৰতিষ্ঠাৰ
প্ৰতিষ্ঠিত
প্ৰতিৰক্ষা
প্ৰতীক
প্ৰতীকাত্মক
প্ৰত্যক্ষ
প্ৰত্যক্ষভাবে
প্ৰত্যক্ষভাৱে
প্ৰত্যাহাৰসমূহ
প্ৰত্যাহৃত
প্ৰত্যেক
প্ৰত্যেকখন
প্ৰত্যেকটো
প্ৰথম
প্ৰথমখন
প্ৰথমজন
প্ৰথমতে
প্ৰথা
প্ৰদান
প্ৰদেশ
প্ৰদেশসমূহৰৰ
প্ৰদেশৰ
প্ৰদৰ্শন
প্ৰধান
প্ৰধানকৈ
প্ৰধানমন্ত্ৰী
প্ৰধানমন্ত্ৰীক
প্ৰব্ৰজনৰ
প্ৰবৰ্তনৰ
প্ৰবৰ্তিত
প্ৰভাৱ
প্ৰমাণ
প্ৰয়াস
প্ৰয়োগ
প্ৰয়োজন
প্ৰয়োজনীয়
প্ৰশাসন
প্ৰশাসনিক
প্ৰশাসনীয়
প্ৰশাসিনক
প্ৰশ্ন
প্ৰসাৰিত
প্ৰস্তাৱ
প্ৰস্তাৱনা
প্ৰস্তাৱৰ
প্ৰস্তুত
প্ৰস্তৰ
প্ৰস্থান
প্ৰস্থানত্ৰয়ী
প্ৰাক
প্ৰাকৃতিক
প্ৰাকৃতিকভাৱে
প্ৰাগজ্যোতিষ
প্ৰাগজ্যোতিষত
প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ
প্ৰাগজ্যোতিষপুৰৰ
প্ৰাগজ্যোতিষৰ
প্ৰাচীন
প্ৰাণকেন্দ্ৰ
প্ৰাথমিক
প্ৰাদেশিক
প্ৰাভাৱ
প্ৰামাণ্য
প্ৰায়
প্ৰায়েই
প্ৰাৰম্ভিক
প্ৰেৰণ
প্ৰৱণতাৰ
প্ৰৱেশ
প্ৰৱৰ্তন
পৰবৰ্তীসময়ত
পৰম্পৰাগত
পৰম্পৰাৰ
পৰস্পৰৰ
পৰা
পৰাই
পৰামৰ্শ
পৰাস্ত
পৰি
পৰিকল্পনা
পৰিচয়ৰ
পৰিচিত
পৰিছেহি
পৰিণত
পৰিপন্থী
পৰিবেষ্টিত
পৰিবৰ্তন
পৰিবৰ্তনশীল
পৰিবৰ্তে
পৰিমাণ
পৰিল
পৰিশিষ্ট
পৰিষদ
পৰিষদসকলৰ
পৰিষদো
পৰিষসকলৰ
পৰিষৰ
পৰিসমাপ্তি
পৰিস্থিতিৰ
পৰিসৰে
পৰিৱৰ্তনৰ
পৰে
পৰে৷
পৰ্বতক
পৰ্বতমালা
পৰ্বতীয়া
পৰ্বৰ
পৰ্যন্ত
পৰ্যাপ্ত
পৰ্যালোচনাত
পৰ্যালোচিত
পৰ্য্যটন
পৰ্য্যটনৰ
ফলত
ফালে
ফালৰ
ফিছিয়েল
ফুট
ফুল
ফেব্ৰুৱাৰীত
ফ্ৰেঙ্ক
বংগ
বংশ
বংশত
বংশতেই
বংশধৰ
বংশাৱলী
বংশৰ
বংশৰে
বঙাইগাঁও
বঙালী
বছৰ
বছৰীয়া
বছৰৰ
বজালী
বড়ো
বড়োলেণ্ড
বন্ধা
বলদেৱ
বলেৰে
বলৈ
বল্লভদেৱ
বল্লাভাচাৰ্য
বসতি
বসতিৰ
বসবাস
বস্তুৰ
বহন
বহল
বহু
বহুতো
বহে
বাঁহ
বাঁহৰ
বাইহাটা
বাওঁ
বাকী
বাক্সা
বাক্সাৰ
বাগিছা
বাগিছাবোৰত
বাঢ়ি
বাণিজ্য
বাণীকান্ত
বাদে
বাদেও
বাধাৰ
বাধ্য
বানপানী
বাবে
বাবেও
বাস
বাসস্থান
বাহক
বাহাদুৰ
বাহিৰেও
বাৰ
বিংশ
বিখ্যাত
বিচাৰপতি
বিচাৰপতিসকলৰ
বিচাৰবিভাগ
বিচাৰবিভাগীয়
বিচাৰবিভাগে
বিচাৰি
বিদেশনীতি
বিদেশী
বিদ্যাভূষণে
বিদৰ্ভ
বিধান
বিধানসভা
বিধানসভাসমূহৰৰ
বিধানসভাৰ
বিধায়কসকল
বিধায়কসকলৰ
বিধায়িনী
বিধি
বিধেয়কখন
বিন্দু
বিবাদবোৰৰ
বিবিধ
বিবিধতা
বিবিধতাময়
বিবেচনা
বিভক্ত
বিভিন্ন
বিশাল
বিশিষ্ট
বিশেষ
বিশেষকৈ
বিশেষজ্ঞসকলে
বিশ্ব
বিশ্বনাথ
বিশ্বনাথৰ
বিশ্বাস
বিশ্বৰ
বিষয়
বিষয়ত
বিষয়সমূহ
বিষয়সমূহৰ
বিষয়া
বিষয়াই
বিষয়াসকল
বিষয়াসকলকো
বিষয়ে
বিষুবত
বিষুবন
বিস্তাৰ
বিস্তৃত
বিহপুৰীয়া
বিহু
বিহুক
বিহুটিৰ
বিহুত
বিহুৰ
বিহুৰূপেও
বিহুৱানৰ
বিৱৰণ
বীৰত্বৰে
বীৰপাল
বীৰপালৰ
বীৰবৰে
বুকুত
বুজাবলৈ
বুজায়
বুজোৱা
বুঢ়া
বুঢ়াগোহাঁইয়ে
বুঢ়াগোহাঁইৰ
বুঢ়ীগোসানী
বুঢ়ীদিহিং
বুলি
বুলিও
বুলিব
বুৰঞ্জী
বুৰঞ্জীৰ
বৃদ্ধকালত
বৃদ্ধি
বৃদ্ধিৰ
বৃহত্তম
বৃহদাৰণ্যক
বৃহৎ
বেকী
বেঙেনা
বেছাল্ট
বেছি
বেছিভাগেই
বেতন
বেতনৰ
বেতেৰে
বেদান্ত
বেদান্তৰ
বেপ্টিষ্ট
বেৱছাইটত
বৈদিক
বৈদ্যদেৱ
বৈশিষ্ট্য
বৈশিষ্ট্যসূচক
বৈশিষ্ট্যৰ
বোলা
বোলে
বোৱাৰ
ব্যক্তি
ব্যক্তিগত
ব্যক্তিত্ব
ব্যক্তিসকলক
ব্যক্তিৰ
ব্যতিক্ৰমী
ব্যতীত
ব্যাখ্যা
ব্যাখ্যাকৰ্তাই
ব্যাপী
ব্যাৱহাৰিক
ব্যৱসায়
ব্যৱস্থা
ব্যৱস্থাত
ব্যৱস্থাৰে
ব্যৱহাৰ
ব্ৰহ্মকুণ্ড
ব্ৰহ্মপালে
ব্ৰহ্মপুত্ৰ
ব্ৰহ্মপুত্ৰত
ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ
ব্ৰহ্মসূত্ৰ
ব্ৰহ্মসূত্ৰসমূহে
ব্ৰিটিছ
ব্ৰিটিশ
বৰজাপি
বৰঞ্চ
বৰপেটা
বৰপেটাৰ
বৰভেটি
বৰলুইত
বৰাক
বৰাহী
বৰ্গ
বৰ্গবিভাজন
বৰ্গমাইল
বৰ্ণনা
বৰ্তমান
বৰ্তমানৰ
বৰ্তী
বৰ্ননা
বৰ্মন
বৰ্মনেই
বৰ্ষৰ
ভঁৰাল
ভক্তিমূলক
ভগদত্তৰ
ভগাব
ভতিজাক
ভদ্ৰেশেন
ভবা
ভাগ
ভাগত
ভাগলৈকে
ভাগৱত
ভাতৃভাৱ
ভান
ভাপৰ
ভাষা
ভাষাক
ভাষাত
ভাষাবিশেষেই
ভাষাবোৰ
ভাষাসমূহ
ভাষাৰ
ভাষিক
ভাষী
ভাষ্য
ভাষ্যত
ভাস্কৰাব্দ
ভাৰত
ভাৰতক
ভাৰতত
ভাৰতবৰ্ষ
ভাৰতবৰ্ষৰ
ভাৰতভূক্তি
ভাৰতলৈ
ভাৰতীয়
ভাৰতীয়সকলে
ভাৰতীয়সকলৰ
ভাৰতে
ভাৰতৰ
ভিংগদেৱ
ভিতৰত
ভিতৰতে
ভিন্নতা
ভীমৰাও
ভীষ্ম
ভীষ্মক
ভূখণ্ড
ভূখণ্ডত
ভূখণ্ডৰ
ভূঞাসকলৰ
ভূমি
ভূমিকা
ভূমিকাও
ভূমিৰ
ভেটি
ভেদে
ভেলাঘৰ
ভোগদৈ
ভোগালী
ভোটৰ
ভৌগোলিক
ভ্ৰাতৃভাৱ
ভৰপূৰ
ভৰায়
মংগল
মগু
মজলীয়া
মণিপুৰ
মণিপুৰী
মতবাদসমূহ
মতে
মধ্যম
মধ্যযুগৰ
মধ্যস্থতাকাৰীৰ
মনোৰম
মন্ত্ৰালয়লৈ
মন্ত্ৰালয়ৰ
মন্ত্ৰিত্বৰ
মন্ত্ৰী
মন্ত্ৰীপৰিষদে
মন্ত্ৰীসকল
মন্ত্ৰীসভাৰ
মন্দিৰ
ময়ূৰেশ
ময্যদা
মহকুমাক
মহকুমালৈ
মহকুমাৰপৰা
মহাকাব্য
মহানগৰ
মহানগৰৰ
মহাবিদ্ৰোহৰ
মহাভাৰতৰ
মহাসাগৰৰ
মহাৰাষ্ট্ৰৰ
মহিলা
মহিলাসকলে
মহিলাৰ
মহীৰংগ
মাইবঙত
মাইল
মাওৰ
মাঘ
মাঘৰ
মাজ
মাজত
মাজভাগত
মাজভাগৰ
মাজুলী
মাজুলীক
মাজেদি
মাজৰ
মাটিকালি
মাটিত
মাণ্ডুক্য
মাত্ৰ
মাত্ৰা
মাধ্যমত
মাধৱাচাৰ্যই
মান
মানকাচৰ
মানচিত্ৰ
মানদেশৰ
মানাহ
মানি
মানুহে
মানুহৰ
মানুহৰে
মানে
মানৰ
মালাও
মাহ
মাহত
মাহৰ
মিচিং
মিজো
মিজোৰাম
মিটাৰ
মিমাংসাৰ
মিল
মিলি
মিশ্যন
মিশ্যনে
মিশ্যনৰ
মিহিকৈ
মুক্ত
মুখ্য
মুখ্যমন্ত্ৰী
মুগা
মুছলমানে
মুছলমানৰ
মুঠ
মুণ্ডক
মুদ্ৰাব্যৱস্থাৰ
মুৰব্বী
মূল
মূলত
মূলতঃ
মৃগাংগ
মৃত্যু
মৃত্যুৰ
মৃৎশিল্প
মেইতেই
মেঘালয়ে
মেঘালয়ৰ
মেঘালয়ৰপৰা
মেজি
মেজিক
মেট্ৰ
মেট্ৰিক
মেলে
মোদী
মৌচুমী
মৌলিক
মৰাণ
মৰিগাঁও
মৰ্যদা
যজ্ঞ
যথেষ্ট
যদি
যদিও
য়ে
যাপন
যায়
যাৰ
যিকোনো
যিটো
যিবোৰ
যিসকল
যুঁজত
যুক্ত
যুক্তিকৰ
যুক্তিপ্ৰস্থান
যুক্তিৰ
যুক্তৰাষ্ট্ৰীয়
যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ
যুগ্ম
যুগৰ
যুদ্ধ
যুৱ
যেনে
যোগেদি
যোগেদিয়ে
যোগ্য
যোৰহাট
যোৰহাটক
যোৰহাটত
যোৱা
যোৱাৰ
যৱনিকা
লখিমপুৰ
লগত
লগতে
লগে
লঙ্ঘিত
লয়
লাও
লাগিব
লাডু
লাভ
লাহে
লিখা
লিখাৰ
লিখিছিল
লিখিত
লিনান
লিপি
লিপ্যন্তৰ
লুইত
লেও
লেজিছলেটিভ
লেহে
লেৰাইট
লৈকে
লৈছিল
লোকপ্ৰিয়ল
লোকসংগীত
লোকসংগীততে
লোকসংগীতসমূহৰ
লোকসংগীতৰো
লোকসভাৰ
লোকসলক
লোকে
লৌহিত্য
শংকৰ
শক্তিশালী
শঙ্কৰদেৱৰ
শতকৰা
শতিকা
শতিকাত
শতিকামানত
শতিকামানতে
শতিকাৰ
শদিয়া
শদিয়াক
শপত
শব্দ
শব্দটো
শব্দবোৰ
শব্দসংখ্যা
শব্দৰ
শষ্য
শালমাৰা
শালস্তম্ভ
শালি
শাসকসকলৰ
শাসন
শাসনবিভাগ
শাসনবিভাগক
শাসনবিভাগৰ
শাসনভাৰ
শাসনাধীন
শাসনৰ
শাসিত
শিকোৱা
শিক্ষকে
শিক্ষা
শিঙত
শিথিলতা
শিলঘাটৰ
শিল্প
শিল্পকৰ্ম
শিৰোনাম
শিৱদ
শিৱসাগৰ
শীত
শীতকালতো
শুংগ
শৃংখলা
শৃতৰংগ
শেষ
শেষত
শেষলৈ
শেষৰ
শেষৰফালে
শোণিতপুৰ
শোণিতপুৰৰ
শ্বান্
শ্লোক
শ্ৰী
শ্ৰীশ্ৰীশংকৰদেৱ
শ্ৰুতিপ্ৰস্থান
শ্ৰেণীবিভক্ত
শ্ৰেণীসমূহৰ
শ্ৰেণীৰ
শৰ্মা
শৰ্মাই
ষষ্ঠ
ষোড়শ
ষোল্ল
ষ্টেট
ষ্টেটক
সঁজুলি
সংক্ৰান্ত
সংক্ৰান্তিৰ
সংখ্যক
সংখ্যা
সংখ্যাগৰিষ্ঠ
সংখ্যালঘু
সংগহিত
সংগীতসমূহ
সংগীতসমূহক
সংগীতসমূহত
সংগীতসমূহৰ
সংগীতৰ
সংগ্ৰম
সংগ্ৰহৰ
সংগ্ৰামৰ
সংজ্ঞা
সংবিধান
সংবিধানখন
সংবিধানত
সংবিধানে
সংবিধানৰ
সংযোগ
সংযোগী
সংশোধন
সংশোধনী
সংশোধনীৰ
সংসদ
সংসদকলৰ
সংসদত
সংসদসকলৰ
সংসদীয়
সংস্কাৰ
সংস্কৃত
সংস্কৃতি
সংস্কৃতিৰ
সংস্কৰণ
সংস্কৰণৰ
সংহতি
সকল
সকলে
সকলো
সকলোবোৰ
সকলোৰে
সকলৰ
সক্ষম
সজোৱা
সত্ৰ
সদস্য
সদস্যসকল
সদস্যসকলে
সদস্যসকলৰ
সদৰ
সন্দৰ্ভত
সন্ধি
সন্ধ্যা
সন্ধ্যাই
সন্ধ্যাৰ
সন্নিবিষ্ট
সন্নিৱিষ্ট
সন্ন্যাস
সন্মনীয়
সন্মান
সন্মানসহকাৰে
সন্মানৰ
সপ্তদশ
সপ্তম
সবিশেষ
সভা
সভাত
সভাপতি
সভ্যতাৰ
সমগ্ৰ
সমতল
সমতলখনত
সমতলখনেদি
সমতলখনৰ
সমতলৰ
সমন্বয়
সমভূমি
সময়
সময়ত
সময়তে
সমল
সমষ্টি
সমসাময়িক
সমস্যা
সমস্যাই
সমস্যাসমূহৰ
সমাজ
সমাজত
সমাজতান্ত্ৰিক
সমাজনীতি
সমাজৰ
সমান
সমাপ্ত
সমাৱেশক
সমূহ
সমূহত
সমৃদ্ধিশালী
সম্পত্তি
সম্পদেৰে
সম্পদৰ
সম্পাদনা
সম্পূৰ্ণ
সম্প্ৰদায়ৰ
সম্পৰ্ক
সম্ভেদ
সম্ভৱতঃ
সমৰ্থন
সহকাৰী
সহজ
সহমত
সহায়
সহায়তা
সাংবিধানিক
সাংসদ
সাংস্কৃতিক
সাক্ষৰ
সাতদিন
সাতভনীৰ
সাধন
সাধাৰণতে
সান্দহ
সাময়িক
সাময়িকভাৱে
সামাজিক
সাম্য
সাম্ৰাজ্যৰ
সাম্ৰাজ্যৰো
সামৰি
সাহস
সাহিত্য
সাহিত্যত
সাৰণিকৰণ
সাৰ্বভৌম
সিঁচৰতি
সিংহক
সিংহধ্বজ
সিংহাসন
সিংহাসনত
সিদ্ধান্ত
সিধৱা
সিন্ধুৰায়
সীমা
সীমাত
সীমান্তত
সীমাৰে
সীমিত
সুদীৰ্ঘ
সুনিশ্চিত
সুন্দৰ
সুপৰিচিত
সুবিধা
সুবিধাজনক
সুযোগ
সুৰক্ষাৰ
সূচী
সূতা
সূত্ৰ
সূত্ৰপাত
সূত্ৰপ্ৰস্থান
সূৰ্য্যদেৱতাক
সৃষ্টি
সেই
সেইকেইখন
সেইটোৱো
সেইদৰে
সেইবাবে
সেন
সেমেকা
সেয়ে
সেৱাৰ
সৈতে
সোণাগিৰি
সোণোৱালে
সোমায়
সোৱণশিৰি
সোৱণশিৰিৰ
সৌন্দৰ্য্যতো
সৌন্দৰ্য্যৰে
সৌমাৰপীঠত
স্তুতি
স্থগিত
স্থান
স্থানত
স্থানতকৈ
স্থানীয়
স্থাপন
স্থাপনৰ
স্থাপিত
স্থায়ীকৈ
স্পষ্ট
স্বকীয়
স্বতন্ত্ৰ
স্বতন্ত্ৰতা
স্বাধীন
স্বাধীনতা
স্বায়ত্তশাসন
স্বায়ত্তশাসিত
স্বায়ত্ত্বশাসন
স্বায়ত্ত্বশাসিত
স্বীকৃত
স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত
স্বৰূপ
স্বৰ্গদেউ
স্মৃত
স্মৃতিচিহ্নৰ
স্মৃতিত
স্মৃতিতেই
স্মৃতিপ্ৰস্থান
সৰল
সৰু
সৰুকৈ
সৰুদৈয়া
সৰুৱে
সৰ্ববৃহৎ
সৰ্বমুঠ
সৰ্বানন্দ
সৰ্বোচ্চ
হকী
হয়
হয়হি
হাইলাকান্দি
হাগ
হাচাও
হাছাও
হাছাওৰ
হাজো
হাতত
হাতলৈ
হাতৰ
হাফলং
হাফলঙৰ
হাভেলী
হালোৱা
হাৰ
হিচাপে
হিন্দী
হিন্দু
হিমন্ত
হিষ্ট্ৰী
হেক্টৰ
হৈছিল
হৈছে
হৈয়ে
হোজাই
হোতা
হোৱা
হোৱাত
হোৱাৰ
হৰ্ষপাল
ৰংগৰামনুজে
ৰক্ষা
ৰক্ষাৰ
ৰখা
ৰঙা
ৰঙালী
ৰঙিয়া
ৰচনা
ৰচনাৰ
ৰজা
ৰজাই
ৰজাৰ
ৰত্নধ্বজপালে
ৰত্নপাল
ৰত্নপালৰ
ৰত্নসিংহ
ৰদ্বাৰা
ৰহস্যজনক
ৰাজ
ৰাজকুমাৰী
ৰাজকোঁৱৰ
ৰাজত্ব
ৰাজধানী
ৰাজধানীৰ
ৰাজনৈতিক
ৰাজবংশ
ৰাজশক্তিৰ
ৰাজহ
ৰাজ্য
ৰাজ্যখন
ৰাজ্যখনৰ
ৰাজ্যত
ৰাজ্যপাল
ৰাজ্যসংঘক
ৰাজ্যসভাৰ
ৰাজ্যসমূহ
ৰাজ্যসমূহৰ
ৰাজ্যৰ
ৰাঝাৰ
ৰাতিৰ
ৰাভা
ৰামজী
ৰামনুজাচাৰ্যই
ৰামানুজ
ৰামানুজে
ৰামানুজৰ
ৰায়ৰীদেৱ
ৰাষ্ট্ৰ
ৰাষ্ট্ৰপতি
ৰাষ্ট্ৰপতিজনে
ৰাষ্ট্ৰপৰিচালনাৰ
ৰাষ্ট্ৰসমূহ
ৰাষ্ট্ৰসমূহৰ
ৰাষ্ট্ৰীয়
ৰাষ্ট্ৰৰ
ৰীতি
ৰুই
ৰুচি
ৰুচিনাথ
ৰুলেট
ৰূপ
ৰূপকাৰ
ৰূপটো
ৰূপত
ৰূপনাৰায়ণ
ৰূপে
ৰূপৰেখাটি
ৰূপৰেখাৰ
ৰোধ
ৰোমান
ৱেবছাইট
ৱেবছাইটত
অংকন
অংশ
অঞ্চল
অঞ্চলটোত
অতি
অধিক
অধ্যায়বোৰ
অনন্য
অনুপ্ৰাণিত
অনুভূতি
অনুসৰি
অন্তৰ্ভুক্ত
অবিৰতভাৱে
অব্যাহত
অসংখ্য
অৰ্থাৎ
অৱতাৰলৈ
অৱশ্যে
অৱস্থিত
আউটলাইন
আগবঢ়োৱা
আগলৈকে
আছিল
আছিলা
আছে
আটাইতকৈ
আদি
আধাৰিত
আধুনিক
আৰম্ভ
আৰম্ভণিতে
আৰু
আৰ্হি
ইংৰাজী
ইতিহাস
ইতিহাসক
ইতিহাসত
ইয়াত
ইয়াতে
ইয়াৰ
উত্তৰ
উত্তৰে
উদয়গিৰি
উদ্ভৱ
উদ্ভৱো
উপকূলত
উপভোগ
উপাদানবোৰ
উপায়েৰে
উপেন্দ্ৰ
উৎকৰ্ষ
উৎপত্তি
উৎপন্ন
উৎসৰ্গিত
উৰিষ্যা
উৰিষ্যাত
উৰিষ্যাৰ
এইখন
এইট
এইটো
একক
একত্ৰিত
একাডেমীও
একাদশ
এক্ৰোবেটিক
এখন
এজন
এটা
এতিয়া
এনেদৰে
ঐতিহ্য
ওড়িয়া
ওড়িয়াত
ওড়িশাত
ওড়িশাৰ
ওড়িশী
ওড়ীচীক
ওড়ীশী
ওডিচি
ওডিচিৰ
ওডিচী
ওডিশী
ওডিসি
ওপৰত
ওলোৱা
কথিত
কবি
কবিতা
কবিতাৰ
কবিয়ে
কবিসকলৰ
কলাৰ
কাঠৰ
কানুপাৰ
কান্ধেই
কাম
কালত
কালা
কাহিনী
কাৰুকাৰ্যবোৰে
কিছুমান
কেইবাজনো
কেইবাটাও
কেনভাচ
কেনভাচত
কেন্দাৰা
কেন্দ্ৰ
কেলা
কোণাৰ্ক
কোৱা
ক্ষেত্ৰত
ক্ৰাফ্ট
কৰণ
কৰা
কৰাৰ
কৰিছিল
কৰিছে
কৰে
খনেই
খাদ্য
খাৰাভেলাৰ
খিৰ
খুৱাবলৈ
খেৰী
খোদিত
খ্ৰীষ্টপূৰ্ব
খ্ৰীষ্টান
খ্ৰীষ্টীয়
গঞ্জাম
গণ্ডা
গণ্য
গাওঁবোৰত
গান
গায়ক
গীত
গীতা
গীতিনাত্য
গুৰু
গুৰুত্ব
গোটিপুয়া
গোত্ৰ
গোবিন্দা
গোস্বামী
গ্ৰন্থ
গ্ৰহণ
গৰখীয়াৰ
ঘটিছিল
ঘুমুৰা
ঘোড়া
ঘোষণা
চকাত
চতুহেশ্বৰী
চতুৰ্থখন
চনত
চনলৈকে
চনৰ
চলচ্চিত্ৰ
চলাচল
চাউলৰ
চাল
চাৰ
চাৰিওফালে
চাৰিটা
চাৰু
চিত্ৰ
চিত্ৰকলাবোৰ
চিত্ৰকাৰাছৰ
চিত্ৰণত
চিত্ৰত
চিত্ৰসমূহ
চিত্ৰসমূহত
চিত্ৰায়নৰ
চিত্ৰৰ
চুবুৰীয়া
চুলাত
চেলপুৰ
চৰকাৰী
চৰিত্ৰৰ
চৰ্যাপদ
চৰ্যাপদত
ছত্তীশগড়
ছন্দময়
ছবিৰ
জগন্নাথ
জগন্নাথক
জগাই
জড়িত
জনজাতীয়
জনপ্ৰিয়
জনবসতিপূৰ্ণ
জনসংখ্যাৰ
জনাজাত
জন্ম
জমিদাৰ
জয়দেৱ
জিলাত
জিলাৰ
জুই
জুৰি
জৈন
জৈনসকলে
জ্বলাই
ডাঠ
ডিজাইন
ডেকা
তামাচা
তালৰ
তাৰ
তিনিটা
তুলিবলৈ
তৃতীয়
তেওঁ
তেওঁলোকে
তেওঁলোকৰ
তেওঁৰ
তৈয়াৰ
ত্ৰয়োদশ
ত্ৰিশ্বৰী
থকা
থাকে
থিয়েটাৰৰ
দক্ষিণ
দণ্ডা
দশকথা
দাস
দাসৰ
দিনাক্ৰুস্না
দীঘলীয়া
দুই
দুখন
দেখা
দেশৰ
দেৱ
দেৱতা
দ্বাৰা
দৰে
ধামৰ
ধাৰণাটো
ধাৰা
ধাৰ্মিক
ধুদুকি
ধৰি
ধৰ্ম
ধৰ্মই
ধৰ্মীয়
ধৰ্মৰ
নটকা
নহয়
নাচা
নাম
নামটো
নাৰী
নিপুণ
নিম্নলিখিত
নিযুত
নিৰ্মাণ
নিৰ্মিত
নীতি
নৃত্য
নৃত্যটো
নৃত্যপ্ৰকাৰে
নৃত্যশিল্পীসকলে
নৃত্যৰ
নৃত্যৰূপ
নৈবেদ্য
নৱম
পঞ্চেশ্বৰীৰ
পট্টাচিত্ৰ
পট্টাচিত্ৰা
পট্টাচিত্ৰাৰ
পট্টিত্ৰা
পণ্ডিত
পবিত্ৰ
পশ্চিম
পশ্চিমে
পাঁচটা
পাঁচশ
পাইকাছৰ
পাইছিল
পাইছে
পাকঘৰটো
পাট্টা
পাণ্ডুলিপি
পাধিৰ
পানীগ্ৰহী
পালা
পিছত
পিছলৈ
পিতৃ
পিন্ধা
পুঁজি
পুডিং
পুনৰুজ্জীৱিত
পুনৰুজ্জীৱিতকৰণৰ
পুৰণি
পুৰী
পুৰীক
পুৰীৰ
পূব
পূবৰ
পূৰ্বসূৰী
পূৱ
পৃষ্ঠপোষকতা
পেইণ্টিং
পোছাক
পোৱা
পৌৰাণিক
প্ৰকাশিত
প্ৰকাৰটোত
প্ৰকাৰে
প্ৰক্ৰিয়াৰ
প্ৰখ্যাত
প্ৰচলিত
প্ৰণালী
প্ৰতিদিনে
প্ৰতিষ্ঠা
প্ৰথম
প্ৰদৰ্শন
প্ৰদৰ্শনকাৰী
প্ৰধান
প্ৰফুল্ল
প্ৰভাৱ
প্ৰমাণিত
প্ৰয়োগ
প্ৰযোজনা
প্ৰযোজিত
প্ৰহল্লাদা
প্ৰাকৃতত
প্ৰাকৃতিক
প্ৰাচীন
প্ৰায়
প্ৰাৰম্ভিক
প্ৰিয়
প্ৰৱণতা
পৰম্পৰাগত
পৰম্পৰাৰ
পৰা
পৰিচালক
পৰিচালিত
পৰিলক্ষিত
পৰিৱেশন
পৰিৱৰ্তন
পৱিত্ৰ
ফলত
ফালে
বঁটা
বংগলৈ
বংগৰ
বছৰ
বছৰবোৰত
বছৰৰ
বহু
বহুতো
বাদিয়া
বাবে
বালকৃষ্ণ
বিকশিত
বিখ্যাত
বিজয়ৰ
বিবাহ
বিবাহাৰ
বিভক্ত
বিভিন্ন
বিশিষ্ট
বিশেষ
বিশেষকৈ
বিশেষভাৱে
বিশ্বাস
বিশ্বাসৰ
বিশ্বৰ
বিষয়বস্তু
বিষয়বস্তুৰ
বিৱৰণ
বুজায়
বুলি
বুৰঞ্জীবিদসকলে
বৃদ্ধি
বেছিভাগ
বৈশিষ্ট্যযুক্ত
বৈষ্ণৱ
বৌদ্ধ
ব্যাপকভাৱে
ব্যৱসায়ীসকলৰ
ব্যৱহৃত
বৰ্তমান
বৰ্তমানৰ
ভগৱান
ভগৱানৰ
ভাগ
ভাঞ্জা
ভাষা
ভাষাত
ভাৰত
ভাৰতত
ভাৰততে
ভাৰতীয়
ভাৰতৰ
ভিতৰত
ভিলেজত
ভূমিকা
মঠত
মধ্য
মনোমোহা
মনোৰঞ্জনৰ
মন্দিৰ
মন্দিৰক
মন্দিৰত
মন্দিৰসমূহ
মন্দিৰৰ
ময়ূৰভঞ্জ
মহড়া
মহান
মহাযান
মাজভাগলৈ
মাতৃৰ
মাত্ৰ
মানকুৰ
মানুহৰ
মিঠাইবোৰৰ
মিশ্ৰণ
মুক্তি
মুক্তিেশ্বৰ
মুখ্যতঃ
মূল
মূলতঃ
মূলে
মোগাল
মোটা
মোহন
যদিও
যাক
যায়
যাৰ
যিখনে
যিয়ে
যিসকল
যুটীয়া
যুদ্ধক্ষেত্ৰত
যেনে
যোগী
যোদ্ধা
লঘু
লাভ
লিখা
লিঙ্গৰাজ
লুইপা
লেহেমী
লৈছিল
লোক
লোকক
লোকনৃত্য
লোকপিয়ল
লোকসকলক
লোকেনাথ
লোকৰ
লোৱা
শংকৰাচাৰ্য্ই
শতাংশ
শতাব্দী
শতিকা
শতিকাত
শতিকাৰ
শব্দ
শাসনকালত
শাস্ত্ৰ
শাস্ত্ৰীয়
শিক্ষণ
শিল্পী
শিলৰ
শেষৰ
শৈলী
শৈলীলৈ
শৈলীৰ
শৈল্পিক
শ্ৰদ্ধেয়
শ্ৰী
শ্ৰেণী
ষোড়শ
ষ্টিলত
সংকীৰ্তনা
সংখ্যালঘু
সংগীত
সংগীতা
সংগীতো
সংগীতৰ
সংগ্ৰহ
সংঘই
সংস্কৃত
সংস্কৃতি
সংস্কৃতিৰ
সকলো
সঙ্গীতা
সপ্তম
সমকালীন
সমগ্ৰ
সময়ছোৱাত
সময়ত
সমৃদ্ধ
সম্পূৰ্ণ
সম্প্ৰদায়ৰ
সম্প্ৰসাৰণ
সম্প্ৰসাৰিত
সাংস্কৃতিক
সাধাৰণ
সাধাৰণতে
সাধু
সামৰি
সাহিত্যকৰ্ম
সাহিত্যখন
সাহিত্যৰ
সিমানেই
সীতা
সুধাকৰ
সুন্দৰ
সুসংগত
সূক্ষ্ম
সূৰ্য
সৃজনশীল
সেই
সেনগুপ্তৰ
সেয়েহে
সেৱা
সৈতে
সৈনিকৰ
স্তূপ
স্থান
স্বকীয়
সৰল
সৰ্ববৃহৎ
সৰ্বাধিক
হয়
হাজাৰ
হিচাপে
হিন্দু
হিন্দুৱেই
হেৰিটেজ
হৈছিল
হৈছে
হোৱা
হোৱাৰ
ৰঘুনাথ
ৰঘুৰাজপুৰৰ
ৰঙীন
ৰঙৰ
ৰচনা
ৰচনাকাৰ
ৰচনাসমূহ
ৰচয়িতাসকলে
ৰতিকান্ত
ৰন্ধনপ্ৰণালীৰ
ৰন্ধনৰ
ৰসগোল্লা
ৰাগ
ৰাজ্য
ৰাজ্যখনত
ৰাজ্যখনৰ
ৰাজ্যৰ
ৰাণাপ্পা
ৰান্ধনীয়ে
ৰাবোৰে
ৰাষ্ট্ৰীয়
ৰীতি
ৰুলছ
ৰূপ
ৰূপক
ৰূপটো
ৰূপত
ৰূপান্তৰিত
অংশত
অতি
অথবা
অনন্য
অনুসৰি
অন্তৰ্গত
অন্যতম
অপৈণত
অসম
অসমত
অসমীয়া
অসমৰ
আকৃতিৰ
আগতে
আছে
আঠা
আদি
আবৃত্ত
আভস
আৰু
আৰ্দ্ৰতাত
ইংৰাজী
ইঞ্চি
ইত্যাদি
ইত্যাদিৰ
ইয়াক
ইয়াৰ
ইহঁতৰ
উচ্চতালৈ
উদ্দেশ্য
উদ্ভিদ
উপকৰণত
উপলব্ধ
উপৰি
উভয়ই
উভয়লিংগী
ঋতুত
ঋতুতো
একপ্ৰকাৰৰ
এছিয়াত
এটা
এম্বেঁকা
ঔষধি
কঠিন
কন্নড়
কাজিৰঙাত
কাঠ
কাঠৰ
কাণ্ডৰপৰা
কান্ত
কালিউৱাচ
কাৰণে
কাৱ
কিন্তু
কিম্দে
কিলেগ্ৰাম
কুঁহিপাত
কুমলীয়া
কেচুমুৰিয়া
কেণ্ডিস্থিত
কেসৰ
কেৰাছিন
কোণত
কোৱা
কৰতেৰে
কৰা
কৰাৰ
কৰি
কৰিছিল
কৰিছে
কৰিলে
কৰে
খাব
খিৰিকীৰ
খুঁটা
খুঁটাসমূহত
খুঁটিলে
খোটা
খোলাৰে
গছৰ
গজা
গঠন
গতিত
গধুৰ
গাঢ়
গাৰো
গুঁজি
গুটি
গুৰিৰ
গৃহসজ্জা
গোটেই
গোন্ধে
গোলকীয়
গ্ৰহণ
গৰু
ঘনত্ব
ঘনবদ্ধ
ঘনমিটাৰত
ঘাঁঠনিত
ঘোষণা
ঘৰখন
ঘৰখনক
ঘৰুৱা
ঘৰৰ
চনত
চম্পা
চালত
চিৰসেউজ
চিৰসেউজীয়া
ছালৰ
জঁটাধৰ
জড়িত
জনা
জন্মিব
জাতীয়
জাভীয়া
জৈৱিক
টান
টেগালগ
ঠাইত
ডাঙৰ
ডাল
তথা
তামিল
তেল
তেলৰ
থাই
থোৱা
দক্ষিণ
দাঁতিত
দিনা
দিয়াৰ
দুটা
দুৰ্যোগৰপৰা
দুৱাৰ
দেখা
দেশত
দেৱ
দেৱালয়ৰ
ধাৰণ
ধীৰ
ধুমুহা
ধূপকাঠি
ধৰণেৰেই
নতুন
নমস্তুতে
নাগ
নাগকেশৰ
নাগকেসৰ
নাগচফা
নাগচম্পকম
নাগচম্পিগে
নাগচাফা
নাগপুষ্প
নাগাচাৰি
নাগেশ্বৰ
নামটোৱে
নামে
নামেৰে
নাহৰ
নাহৰক
নাহৰৰ
নিবাস
নীলগ্ৰীব
নোক্তে
নোৱাৰি
পকা
পথৰ
পাত
পাতত
পাতবোৰ
পাতৰ
পাপৰিৰ
পাব
পাৰি
পাৰে
পিহি
পিৰামিড
পুংকেশৰবোৰ
পূজাৰ
পূব
পূৰঠ
পূৰ্বতে
পেনাগা
পোৱা
প্ৰচলন
প্ৰচুৰ
প্ৰজাতিত
প্ৰজ্বালক
প্ৰতি
প্ৰতীকী
প্ৰথা
প্ৰাকৃতিক
প্ৰায়
পৰম্পৰাৰ
পৰিচিত
পৰিত্ৰাণ
পৰিধি
পৰিয়ালৰ
ফালিব
ফুট
ফুল
ফুলা
ফুলে
ফুলৰ
বগা
বঙালী
বছৰ
বজ্ৰপাত
বয়স্ক
বল্লমাকৃতি
বসন্ত
বহুতো
বহুপ্ৰকাৰে
বাকলি
বাত
বিন্যাস
বিপৰীত
বিভিন্ন
বিশেষ
বিশ্বাস
বিহুৰ
বুলি
বৃক্ষ
বৃটিছসকলে
বৃষ্টি
বৈশিষ্ট্য
বোলা
ব্যৱহাৰ
ব্ৰাহ্মণ
বৰ্ণে
বৰ্তমান
বৰ্ধক
বৰ্ষা
ভগৱান
ভাপ
ভাষাত
ভাৰত
ভিয়েট
মন্ত্ৰ
মন্ত্ৰটি
মহাদেৱ
মাত্ৰা
মালয়
মালয়েছিয়া
মালায়ালম
মাৰলি
মাৰাঠী
মিটাৰ
মিলি
মূল
যায়
যোগ
লগত
লগাব
লাগে
লাহি
লিখা
লিখি
লোকবিশ্বাস
লোকৰ
শংকু
শিৱক
শুভ্ৰপুষ্পৰ
শোভা
শোভাবৰ্ধক
শ্লীপাৰ
শ্ৰীলংকা
শ্ৰীলংকাত
শ্ৰীলংকাৰ
সংক্ৰান্তি
সংস্কৃত
সংস্কৃতিৰ
সন্তুষ্ট
সমগ্ৰ
সাগৰপৃষ্ঠৰ
সাধাৰণ
সাধাৰণতে
সাপে
সিংহল
সুগন্ধ
সুগন্ধি
সুন্দৰ
সুৰক্ষিত
সোণালী
সৌন্দৰ্য্যত
স্নিগ্ধ
সৰু
হতুৱাই
হয়
হিচাপে
হিচাপেও
হিন্দী
হৈছিল
হৈছে
হৰংদেৱ
ৰক্ষা
ৰখাৰ
ৰঙা
ৰঙীন
ৰূপত
ৰেলপথৰ
ৰোগৰপৰা
ৰোপণ
ৱেইলা
অংকন
অংশ
অংশত
অকণিৰ
অকলেই
অকাল
অগ্নি
অঙ্কীয়া
অঙ্গদ
অচেতন
অঞ্চলত
অতি
অতিকৈ
অথবা
অদি
অদ্বৈতবাদৰ
অধ্যয়ন
অধ্যাপক
অধ্যায়ৰ
অনন্য
অনাখৰী
অনুগামী
অনুগামীসকলৰ
অনুপস্থিতিত
অনুবাদ
অনুবাদমূলক
অনুভৱ
অনুষ্ঠিত
অনুৰোধ
অনুৰোধত
অনেক
অন্ত
অন্য
অন্যান্যৰ
অপৰিহাৰ্য
অব্যাহত
অভিজ্ঞতাক
অভিনয়
অভিনয়ৰ
অভিন্ন
অভিনৱ
অভিভূত
অভিহিত
অমাৱস্যা
অমৃত
অযোধ্যা
অযোধ্যালৈ
অষ্টম
অষ্টাদশ
অসংখ্য
অসম
অসমত
অসমবাসীক
অসমীয়া
অসমীয়ালৈ
অসমৰ
অসুবিধা
অহা
অহাৰ
অৰ্জন
অৰ্থ
অৰ্থাৎ
অৰ্থে
অৰ্পণ
অৱদান
অৱলম্বন
অৱশ্যে
অৱস্থাত
অৱস্থিত
আঁকি
আঁতৰাব
আইতাকক
আউনীআটি
আকৃতিত
আকৃতিৰে
আক্ৰমণকাৰীক
আক্ৰান্ত
আকৰ্ষিত
আগছোৱাত
আগত
আগন্তুক
আগবঢ়াইছিল
আগবঢ়ায়
আঘোণ
আঙুল
আঙুলিত
আচাৰ
আছিল
আছিল৷
আছে
আটাইতকৈ
আটিত
আদি
আদিকাণ্ডৰ
আদৰি
আধাৰ
আধ্যাত্মিক
আনকি
আনন্দ
আনহাতে
আনি
আনিবলৈ
আনুষ্ঠানিক
আন্দোলনক
আন্দোলনৰ
আপি৷
আপ্লুত
আমাৰ
আয়োজন
আলমত
আলিপুখুৰী
আলিপুখুৰীৰ
আলোচনা
আশীৰ্বাদ
আশীৰ্বাদৰ
আশু
আশ্ৰম
আহি
আহিছিল
আহিন
আহিনৰ
আহিবলৈ
আহিল
আহে
আৰম্ভ
আৰম্ভণিতে
আৰাধ্য
আৰু
আৰোগ্য
আৰ্হি
ইংৰাজী
ইচ্ছা
ইতিমধ্যেই
ইতিহাস
ইফালে
ইমান
ইয়াক
ইয়াত
ইয়াতো
ইয়াৰ
ইহলীলা
ঈশ্বৰ
ঈশ্বৰৰ
উঠাত
উঠিল
উঠে
উত্তৰ
উদ্দেশ্য
উপদ্বাৰকা
উপদ্ৰৱ
উপদ্ৰৱলৈ
উপবাসে
উপস্থাপন
উপাধি
উপাধিটো
উপাধিৰ
উপায়ে
উপাসনা
উভতি
উলিয়ায়
উল্লেখ
উৎপাতত
উৎসৱৰ
ঋষ্যমূক
এইদৰে
এইসকলৰ
এওঁলোকৰ
একক
একগোট
একত্ৰিত
একদেৱ
একশৰণ
একসতৰি
একসেৱ
একাদশ
একেজন
একেবাৰে
এখন
এখনি
এগৰাকী
এজন
এজনক
এজনৰ
এটা
এটি
এদিন
এদিনতে
এনে
এনেদৰেই
এবাৰ
এযোৰ
এৰাতিৰ
এৰি
ঐতিহাসিক
ঐতিহ্য
ঐশ্বৰিক
ওচৰত
ওচৰলৈ
ওচৰৰ
ওজা
ওপৰত
ককাক
ককাদেউতাক
কছাৰীসকলে
কছাৰীসকলৰ
কটক
কটা
কটোৱা
কথা
কথিত
কন্দলিকে
কন্দলিয়ে
কন্দলিৰ
কন্যা
কন্যাটিৰ
কপিল
কপিলিমুখৰ
কপিলীৰ
কবিতা
কবিতাটো
কবিসকলক
কমতা
কমতাত
কমল
কমললোচন
কয়
কলঙৰ
কলাপ
কলিতা
কল্প
কল্পনা
কাতি
কাতৰি
কাপোৰ
কাবেৰী
কাব্য
কামনা
কামৰূপ
কামৰূপৰ
কায়মনো
কায়স্থ
কায়স্থও
কাল
কালত
কালি
কালিকা
কালিন্দীক
কালিয়দমন
কাশী
কাষৰ
কাহিনী
কাহিনীভাগকেই
কাৰণ
কাৰণে
কাৰো
কাৰ্তিক
কাৰ্তিকৰ
কাৰ্য
কাৰ্যকাৰিতাত
কিছুদিন
কিছুমান
কিদৰে
কিন্তু
কিষ্কিন্ধ্যা
কীৰ্তন
কুসুমতলিতঘৰ
কুসুম্বৰ
কুসুম্বৰৰ
কুৰ্ম
কৃতিত্ব
কৃপাত
কৃষ্ট
কৃষ্টি
কৃষ্ণই
কৃষ্ণক
কৃষ্ণতেই
কৃষ্ণভক্তিৰ
কৃষ্ণলৈ
কৃষ্ণৰ
কেইবা
কেইবাটাও
কেনেকৈ
কেন্দ্ৰ
কেলি
কেলিগোপাল
কেশৰী
কেৱ
কেৱল
কৈকেয়
কৈছিল
কৈলে
কৈশিক
কোচ
কোচবিহাৰত
কোটোৰা
কোনো
কোনোৰ
কোমোৰাকটাত
কোশল
কোৰৰ
কোৱা
ক্ৰমত
ক্ৰমে
ক্ৰিয়াকাণ্ডৰ
কৰতল
কৰা
কৰাত
কৰাৰ
কৰি
কৰিও
কৰিছিল
কৰিছিল৷
কৰিছে
কৰিছোঁ
কৰিত
কৰিব
কৰিবলৈ
কৰিয়েই
কৰিলে
কৰে
কৰে৷
কৰোঁতে
কৰোঁহো
কৰ্তৃত্বত
কৰ্মনাশা
খবৰ
খাঁ
খান্দোতে
খেদা
খেল
খেলা
খেলি
খোল
খ্ৰী
খ্ৰীষ্টাব্দ
খ্ৰীষ্টাব্দত
গংগা
গংগাৰ
গছৰ
গঢ়াইছিল
গণ্ডকী
গতি
গন্ধৰ্ব্ব
গভীৰ
গান্ধীয়ে
গায়ক
গিৰি৷
গীত
গীতটি
গুণমালা
গুণৰাশি
গুৰু
গুৰুক
গুৰুগৃহত
গুৰুগৃহৰ
গুৰুচৰিতৰ
গুৰুজানে
গুৰুত্বপুৰ্ণ
গুৰুত্বপূৰ্ণ
গুৰুভটিমা
গুৰুৰ
গৃহলৈ
গেইটৰ
গৈছিল
গৈছে
গোদাবৰী
গোপবালক
গোপবালককে
গোপাল
গোপীসকলে
গোপীসকলৰ
গোবিন্দ
গোমতী
গোসাঁনীলৈ
গ্ৰন্থ
গ্ৰন্থসমূহক
গ্ৰহণ
গৰাকী৷
গৰুড়
গৰ্ভত
ঘটনা
ঘটনাৱলীকে
ঘটনাৱলীয়ে
ঘটাত
ঘটে
ঘণ্টা
ঘনে
ঘিলা
ঘূৰাৰ
ঘূৰি
ঘোষা
ঘৰলৈ
ঘৰৰ
চতুৰ্থ
চতুৰ্ভুজ
চনত
চন৷
চমৎকৃত
চলাবলৈ
চলাৰ
চলি
চলিছিল
চলেৰে
চাই
চাণু
চাপৰি
চাবত
চাৰিটা
চাৰিদণ্ড
চাৰিদিন
চিঠিত
চিত্ৰ
চিত্ৰকুট
চিন্তাধাৰা
চিহ্ন
চিহ্নযাত্ৰাৰ
চুটি
চৈধ্য
চোট
চৰণহি
চৰাই
চৰিত
চৰিতকাৰ
চৰিত্ৰটো
চৰিত্ৰৰ
চৰিতৰ
চৰ্চিবলৈ
ছন্দঃ
ছবছৰ
ছাগলী
ছাত্ৰ
ছেদীৰাজ
ছোঁ
ছোচিয়েল
জগন্নাথ
জটিল
জনসাধাৰণক
জনসাধাৰণৰ
জনা
জন্তু
জন্ম
জন্মাত
জন্মে
জন্মৰ
জয়দেৱ
জয়দ্বাৰ
জয়ন্ত
জলক্ৰীড়া
জাতি
জাতিৰ
জিত
জিলাৰ
জীৱন
জীৱনক
জীৱনৰ
জোঁৱায়েক
জোৰ
জ্ঞান
জ্যেষ্ঠ
জ্যোতিষ
জ্যোতিষক
জৰিয়তে
টান
টাহে
টেম্বুৱানীত
টোলত
টোলৰ
ট্ৰিবিউট
ঠাইত
ঠাইৰ
ঠাকুৰ
ঠাকুৰে
ঠায়ে
ডফলাৰ
ডাইনা
ডাঙৰ
ডাঙৰীয়া
ডেকাগিৰি
ঢপলিয়াই
ঢৌৱাই
ঢৌৱে
তত্ত্বকথাৰে
তত্ত্বসমূহ
তদুপৰি
তলতীয়া
তাক
তাকে
তাত
তাতোকৈও
তাৰ
তাৰপিছত
তাৰপিছতো
তাৰিখ
তাৰিখৰ
তিথি
তিথিত
তিথিৰ
তিনি
তিনিটা
তীৰ্থ
তীৰ্থক্ষেত্ৰ
তীৰ্থভ্ৰমণ
তীৰ্থভ্ৰমণৰ
তীৰ্থযাত্ৰাৰ
তীৰ্থযাত্ৰী
তীৰ্থলৈ
তীৰ্থস্থন
তুলনাবিহীন
তুলিবৰ
তুলিলে
তৃক
তেওঁ
তেওঁক
তেওঁলোক
তেওঁলোকৰ
তেওঁৰ
তেওঁৰেই
তেনেই
তেৰ
তেৰশ
তৈয়াৰ
তোলা
তৰ্ক
তৰ্কযুদ্ধ
থকা
থকাকৈ
থকাৰ
থলে
থাকি
থাকিব
থাকোঁতে
থাকোঁতেই
দক্ষতাৰে
দণ্ডকা
দত্ত
দলৈয়ে
দলৰ
দশম
দশমী
দহটা
দান
দামোদৰ
দায়িত্ব
দায়িত্বভাৰ
দাসে
দিছিল
দিবলৈ
দিবৰ
দিয়া
দিয়াৰ
দিয়ে
দিশলৈ
দিহা
দুকুৰি
দুখন
দুজন
দুটকা
দুটা
দুয়ো
দুয়োৰে
দুৰ
দুৰ্গা
দুৰ্ভাগ্যবশতঃ
দুৱাৰ
দৃষ্টিভংগীক
দেউতাকৰ
দেখা
দেৱ
দেৱতা
দেৱভটিমা
দেৱীৰ
দৈত্যাৰি
দৌৰাদৌৰি
দ্বাদশ
দ্বাৰকা
দ্বাৰা
দ্বিজ
দ্বিজই
দ্বিতীয়
দ্বিতীয়া
দ্বৈতবাদ
দৰবাৰৰ
দৰেই
দৰ্শনেৰে
দৰ্শনৰ
ধূলাৰ
ধেমালি
ধেমালিতে
ধৰা
ধৰাৰ
ধৰি
ধৰিলে
ধৰে
ধৰ্ম
ধৰ্মকথাও
ধৰ্মমত
ধৰ্মমতত
ধৰ্মমতৰ
ধৰ্মী
ধৰ্মীয়
ধৰ্মৰ
নক্ষত্ৰ
নকৰাকৈ
নকৰি
নগাঁও
নগৰ
নটা
নতুন
নথকা
নদী
নদীত
নহয়
নাই
নাইবা
নাগক
নাগে
নাছিল
নাট
নাটক
নাটকখনিৰ
নাটকৰ
নাটখন
নাটত
নাট্য
নাট্যকলাৰ
নাট্যাভিনয়
নাট্যাভিনয়ক
নাট্যাভিনয়ৰ
নাট্যৰ
নাটৰ
নানা
নাম
নামঘৰ
নামে
নামৰ
নাৰদী
নাৰায়ণ
নিজ
নিজেও
নিজৰ
নিব
নিবৃত্তি
নিমাৰ্ণ
নিমিত্তে
নিয়াইছিল
নিশা
নিশাতে
নিষধ
নিৰুক্ত
নিৰ্দিষ্ট
নিৰ্দেশনা
নিৰ্বাচন
নিৰ্মাণ
নিৰ্মাতা
নীতি
নৃত্য
নৃত্যগীতৰ
নেপাল
নেৰানেপেৰাকৈ
নৈতিক
নোৱাৰি
নোৱাৰিছিল
নোৱাৰোতেই
ন্যায়
নৰনাৰায়ণে
নৰনাৰায়ণৰ
নৰবলি
নৰিয়া
নৰ্তক
নৰ্মদা
নৱজাগৰণৰ
পংকজে
পঞ্চ
পঞ্চদশ
পঞ্চবটী
পটত
পঠা
পঠায়
পঠালে
পঠিয়াইছিল
পঢ়ি
পঢ়ুৱৈসকলৰ
পণ্ডিতে
পদ্ধতি
পদ্ম
পলাই
পলুৱাই
পশু
পশ্চিম
পাঁচজন
পাঁচদিন
পাই
পাছত
পাছতেই
পাঞ্চাল
পাতল
পাতিছিল
পাতে
পানী
পায়
পালন
পালে
পাহৰিব
পাৰি
পাৰে
পাৰ্গত
পাৱে
পিছত
পিছতে
পিছদিনা
পিছলৈ
পিছৰে
পিতাক
পিতৃ
পিতৃৰ
পুত্ৰৰ
পুথিসমূহত
পুথিসমূহে
পুনৰ
পুষ্কৰাৱতী
পুষ্কৰিণী
পুষ্পভদ্ৰা
পুৰণি
পুৰাণৰ
পুৰী
পুৰুষোত্তম
পুৰোহিতৰ
পুৰ্বেই
পূজা
পূজাত
পূব
পূৰ্ণিমা
পূৰ্বপুৰুষসকল
পূৰ্বৰঙ্গ
পেলালে
পোৱা
পোৱাত
প্ৰকাশ
প্ৰকাশিত
প্ৰকাশ্যে
প্ৰকাৰৰ
প্ৰকৃতি
প্ৰচলিত
প্ৰচাৰ
প্ৰচাৰক
প্ৰচাৰৰ
প্ৰতি
প্ৰতিভাৰ
প্ৰতিমূৰ্তি
প্ৰতিষ্ঠা
প্ৰতিহত
প্ৰত্যাহ্বানটো
প্ৰথম
প্ৰথমটো
প্ৰথমবাৰ
প্ৰথমবাৰৰ
প্ৰথমেই
প্ৰদান
প্ৰদানৰ
প্ৰদৰ্শন
প্ৰদৰ্শনেৰে
প্ৰদৰ্শনৰ
প্ৰবৃত্তি
প্ৰমাণ
প্ৰমাণস্বৰূপে
প্ৰমূল্যৰে
প্ৰয়াগ
প্ৰয়োজন
প্ৰশংসা
প্ৰসঙ্গত
প্ৰসঙ্গৰ
প্ৰাণ
প্ৰান্তত
প্ৰায়
প্ৰায়বোৰ
প্ৰিয়তম
প্ৰৱেশ
প্ৰৱৰ্তন
পৰম
পৰমানন্দ
পৰম্পৰা
পৰশুৰামক
পৰা
পৰাকৈ
পৰামৰ্শও
পৰামৰ্শমতে
পৰাস্ত
পৰিচয়
পৰিদৰ্শন
পৰিপন্থী
পৰিবলৈ
পৰিবেশন
পৰিয়াল
পৰিয়ালৰ
পৰিল
পৰিহৰি
পৰিৱৰ্তে
পৰে
পৰ্বত
পৰ্মানন্দ
পৰ্যন্ত
ফলত
ফাগুণৰ
ফালৰ
ফুটাই
ফুল
ফোঁহা
বংশতে
বগা
বছৰ
বছৰৰ
বজাই
বজাইছিল
বটা
বদৰিকাশ্ৰম
বদৰিকাশ্ৰমত
বয়স
বয়সত
বয়সতে
বলি
বলিছলন
বলোভদ্ৰ
বলোৰাম
বসবাস
বহু
বহুতো
বাঁহী
বাঁহীৰ
বাইছে
বাক্য
বাটত
বাতৰি
বাদ্য
বাধ্য
বাবে
বাবেই
বামন
বাস
বাসুদেৱ
বাহিনী
বাৰ
বাৰজন
বাৰানসী
বাৰী
বাৰ্তা
বিকশিত
বিগ্ৰহৰ
বিচাপে
বিচাৰি
বিজয়
বিতৰ্ক
বিতৰ্কৰ
বিদিশা
বিদ্যা
বিদ্যাৰম্ভ
বিধান
বিধিবোৰ
বিনে
বিন্দুকাশী
বিপ্ৰৰ
বিপৰীতে
বিবাহ
বিবাহৰ
বিভক্ত
বিভিন্ন
বিয়া
বিয়োগ
বিয়োগৰ
বিশিষ্ট
বিশেষ
বিশ্বাস
বিশ্বাসৰ
বিষয়ক
বিষয়বস্তু
বিষয়ভাৰ
বিষাক্ত
বিষ্ণু
বিষ্ণুমূৰ্তি
বিষ্ণুমূৰ্তিটোকে
বিস্তৃত
বিহ
বিৰাগ
বিৰোধ
বীজ
বুজালে
বুজিব
বুটলি
বুঢ়া
বুঢ়ীমাক
বুঢ়ীমাকে
বুলি
বৃক্ষ
বৃন্দাবন
বৃন্দাবনলৈ
বৃহত্
বৃহস্পতিবাৰ
বৃহস্পতিবাৰে
বেঞা
বেদ
বেদনিধি
বেলগুৰিত
বৈকুণ্ঠৰ
বৈনায়েক
বৈষ্ণৱসকলৰ
বৈৱৰ্ত্ত
বোলা
বোলে৷
বোৰ
ব্যাপকভাৱে
ব্যায়বহুলতা
ব্যৱস্থা
ব্ৰহ্মবাদ
ব্ৰহ্মাণ্ড
ব্ৰাহ্মণ
ব্ৰাহ্মণসকলৰ
বৰগীত
বৰগীতৰ
বৰচিৰাম
বৰত
বৰদোৱা
বৰদোৱাত
বৰদোৱাৰ
বৰপুত্ৰ
বৰপেটা
বৰমুখা
বৰশ্ৰীৰাম
বৰাহ
বৰাহক্ষেত্ৰ
বৰ্ণনা
বৰ্তমান
বৰ্তমানৰ
ভক্তি
ভক্তিতত্ত্বপ্ৰকাশক
ভক্তিমাৰ্গৰ
ভক্তিৰসেৰে
ভগাব
ভগৱান
ভগৱানক
ভটিমাৰে
ভণ্টাগুটি
ভাগত
ভাগৱত
ভাগৱতৰ
ভাঙি
ভাটিমা
ভাতৃ
ভাদ
ভাষাই
ভাষাত
ভাষাৰে
ভাৰত
ভাৰতবৰ্ষত
ভাৰতবৰ্ষৰ
ভাৰতীয়
ভাৰতৰ
ভাৰ্যা
ভিতৰত
ভিন্ন
ভীষ্মই
ভূঞা
ভূঞাই
ভূঞাসকলে
ভূঞাসকলৰ
ভূঞাৰ
ভূষণ
ভূস্বামী৷
ভেঁটি
ভেটি
ভেটিত
ভ্ৰমণ
ভ্ৰমণলৈ
ভ্ৰমণসূচী
ভৰদ্বাৰ
ভৱিষ্য
মংগল
মঞ্চত
মতবাদ
মতবাদৰ
মতান্তৰ
মতে
মতৰ
মথুৰা
মধ্য
মনত
মনতে
মনু
মনুৰ
মনে
মনোযোগ
মন্ত
মন্থন
মন্দিৰ
মন্দিৰৰ
মলৱাৰ
মহাতান্ত্ৰিক
মহাত্মা
মহাদেৱ
মহান
মহানন্দা
মহাপুৰুষ
মহামিলনক
মহেন্দ্ৰ
মাক
মাকৰ
মাগুৰী
মাজত
মাজনিশা
মাজৰ
মাটি
মাটিৰ
মাত
মাতৃভূমিত
মাতৃৰ
মাত্ৰ
মাধবৰ
মাধৱ
মাধৱক
মাধৱদেৱ
মাধৱদেৱে
মাধৱৰ
মানসেৰে
মানি
মানিব
মানুহ
মানুহখিনিৰ
মানুহে
মানুহেও
মানুহৰ
মাহ
মাহত
মাহৰ
মাৰ্কণ্ডেয়
মাৰ্গ
মাৰ্গকাশী
মাৰ্গৰ
মিলালে
মীমাংসা
মুকলি
মুকুণ্ড
মুকুতা
মুকুন্দ
মুক্তি
মুখ
মুখা
মুখাবোৰ
মুখাবোৰৰ
মুখাশিল্প
মুখাসমূহ
মুখা৷
মুগ্ধ
মুছলমান
মুঠ
মুৰাৰি
মূল
মূলতঃ
মূৰত
মূৰ্তি
মৃত্যু
মৃত্যুমুখত
মৃত্যুৰ
মেৰি
মৎস্য
যজ্ঞ
যথা
যথাসময়ত
যদিও
য়ে
যাওঁতে
যাগ
যাতে
যাত্ৰা
যাত্ৰাৰ
যাবলৈ
যায়
যাৰ
যিকোনো
যিটো
যিবোৰ
যুক্তি
যুদ্ধত
যেতিয়া
যেনে
যোৱাত
যোৱাৰ
লক্ষ্য
লগত
লগতে
লগাই
লগাইছিলহি৷
লাগু
লাগে
লাভ
লালন
লিখি
লিখিছে
লিঙ্গ
লীলাৰ
লুকাভাকু
লৈছিল
লোকক
লোটোকৰী
লোহাবৰ
লোৱাৰ
শংকৰ
শংকৰদেৱ
শংকৰদেৱে
শংকৰদেৱৰ
শংকৰবৰ
শংকৰাচাৰ্যই
শংকৰৰ
শকত
শক্তিৰে
শকৰ
শঙ্কৰ
শঙ্কৰক
শঙ্কৰদেৱ
শঙ্কৰদেৱক
শঙ্কৰদেৱে
শঙ্কৰদেৱেে
শঙ্কৰদেৱৰ
শঙ্কৰে
শঙ্কৰৰ
শতিকাত
শতিকাৰ
শব্দৰ
শব্দৰে
শাক্ত
শাক্তপন্থী
শাসক
শাসন
শাসনকাৰ্য
শাস্ত্ৰ
শাস্ত্ৰই
শিকিয়েই
শিক্ষা
শিক্ষাগুৰু
শিক্ষাত
শিয়াল
শিল
শিলত
শিল্পকলা
শিল্পীজন
শিশুপালক
শিশুপাললৈ
শিশুৰ
শিষ্য
শিষ্যৰ
শিৰ
শিৰোমণি
শিৱ
শীৰ্ষক
শুকুৰবাৰ
শুক্লা
শুনি
শুভলগ্ন
শোক
শ্বেতদ্বীপ
শ্লোক
শ্লোকটি
শ্ৰী
শ্ৰীকৃষ্ণ
শ্ৰীকৃষ্ণৰ
শ্ৰীপতি
শ্ৰীমন্ত
শ্ৰীশ্ৰী
শ্ৰুতি
শ্ৰেষ্ঠ
শ্ৰেষ্ঠতা
শ্ৰৱণ
শ্ৰৱণা
শৰণ
শৰতৰ
ষষ্ঠ
ষোড়শ
সঁপি
সংক্ষিপ্ত
সংক্ৰান্তি
সংক্ৰান্তিৰ
সংকৰদেৱে
সংগঠক
সংগী
সংগীসকল
সংগীসকলৰ
সংগীৰে
সংগ্ৰহ
সংযোগৰ
সংলাপহীন
সংসাৰৰ
সংস্কৃত
সংস্কৃতত
সংস্কৃতি
সংস্কৃতিৰ
সংস্কৰণৰ
সংহত
সকল
সকলো
সকলোকে
সকলোবোৰ
সকলোৰে
সকলৰ
সঙ্ঘ
সতীদাহ
সত্যসন্ধা
সত্যসন্ধা৷
সত্ৰৰ
সদস্য
সন্তান
সন্তানটিৰ
সন্তানৰ
সন্তুষ্টিৰ
সন্মান
সপত্নীক
সপ্ত
সপ্তদশ
সমগ্ৰ
সময়খিনি
সময়ত
সময়তে
সময়ৰ
সমস্ত
সমাজ
সমাধানকল্পে
সমাপ্ত
সমাবেশেৰে
সম্পৰ্ক
সম্পৰ্কিত
সম্বন্ধে
সম্বৰণ
সম্ভৱ
সমৰ্পণ
সহজ
সহজভাবে
সহজে
সহায়
সাঁতুৰি
সাংস্কৃতিক
সাক্ষাৎ
সাজি
সাত
সাতখলপীয়া
সাতঘৰ
সাতৰাতি
সাধাৰণ
সাধাৰণতে
সাপেক্ষে
সামৰি
সাহিত্য
সাৰ
সিংহাসনৰ
সিদ্ধান্ত
সীতাক
সীতাকুণ্ড
সুদীৰ্ঘ
সুন্দৰ
সুবাহু
সুৰত
সূত্ৰধাৰ
সূত্ৰধাৰৰ
সূৰ্যৱতীৰ
সৃষ্টিকৰ্তা
সৃষ্টিৰাজি
সেই
সেইকাৰণে
সেইদিনাৰ
সেইবাবে
সেইবাবেই
সেইয়া
সেতুখণ্ড
সেয়া
সেয়ে
সেৱন
সৈতে
সোঁৱণশিৰি
সোণাৰু
সোতৰজন
সোমাই
স্কন্দ
স্কন্ধ
স্কন্ধৰ
স্থান
স্থানত
স্থানীয়
স্নান
স্বাক্ষৰ
স্বামী
স্বামীৰ
স্মৃতি
স্মৰণীয়
সৰল
সৰলতা
সৰু
সৰ্প
সৰ্বগুণাকৰ
সৰ্বজয়
সৰ্বভাৰতীয়
সৰ্বসাধাৰণে
সৰ্ব্বজই
হওঁতেই
হয়
হয়তো
হয়৷
হস্তিনাপুৰ
হাতত
হাতপুস্তিকা
হাবিয়াস
হাৰ
হিচাপে
হিষ্ট
হৃদয়
হৈছিল
হৈছিল৷
হৈছে
হোৱা
হোৱাৰ
হ্ৰদ
হ্ৰদত
হ্ৰদৰ
হৰণ
হৰধনু
হৰিচৰণ
হৰিদাস
হৰিদ্বাৰ
হৰিধ্বনি
হৰিপ্ৰিয়া
হৰিৰ
ৰখা
ৰচনা
ৰচনাকাল
ৰচনাৰ
ৰচিত
ৰজা
ৰজাই
ৰজাক
ৰজাৰ
ৰাইজক
ৰাউতকুছি
ৰাখি
ৰাজভটিমা
ৰাজ্যখনত
ৰাজ্যৰ
ৰাতি
ৰাতিত
ৰাম
ৰামচৰণ
ৰামদাসে
ৰামানন্দ
ৰামানন্দৰ
ৰামানুজ
ৰামে
ৰামেশ্বৰ
ৰামৰাই
ৰামৰাজ্যৰ
ৰামৰাম
ৰালি
ৰাস
ৰাসলীলাই
ৰীতি
ৰুক্মবীৰে
ৰুক্মিণী
ৰুক্মীণী
ৰুক্মীণীক
ৰুক্মীণীয়ে
ৰূপ
ৰোগত
ৰোপণ
ৰৌমাৰী
ৱেবছাইট</text>
      <sha1>mkxp5fplbkkqxk2ideepnhg139uykc7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611345</id>
      <parentid>611344</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T20:29:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>দিব্য দত্ত</username>
        <id>9244</id>
      </contributor>
      <origin>611345</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="75321" sha1="77cl6bcvknee55sno7l5bg3otlqzvjb" xml:space="preserve">==অসমীয়া শব্দৰ তালিকা==
অংকন
অংগ
অংগক্ষত
অংগাংগীভাৱে
অংগৰাজ্যত
অংশ
অংশগ্ৰহণ
অংশগ্ৰহণৰ
অংশত
অংশসমূহৰ
অংশৰ
অকণিৰ
অকলেই
অকাল
অক্টোবৰ
অগ্নি
অঙ্কীয়া
অঙ্গদ
অচেতন
অঞ্চল
অঞ্চলটোত
অঞ্চলত
অঞ্চললৈকে
অঞ্চলসমূহ
অঞ্চলসমূহত
অঞ্চলসমূহৰৰ
অঞ্চলে
অঞ্চলৰ
অটুট
অডিটৰ
অতি
অতিকৈ
অতিথিক
অতিথিপৰায়ণতা
অতিৰিক্ত
অত্যাচাৰ
অথবা
অদি
অদ্বৈতবাদৰ
অধিক
অধিকাংশ
অধিকাৰ
অধিকাৰিক
অধিকাৰী
অধিনায়কত্ব
অধিপতিসকলক
অধিবাসীসকলক
অধিসূচনাৰ
অধিৰাজ্যৰ
অধীন
অধীনত
অধীনস্থ
অধীনৰ
অধীৰাজ্যআৰু
অধ্যক্ষ
অধ্যয়ন
অধ্যাপক
অধ্যায়বোৰ
অধ্যায়সমূহ
অধ্যায়ৰ
অধ্যুষিত
অনন্য
অনলাইন
অনাখৰী
অনাধিকাৰিক
অনুগামী
অনুগামীসকলৰ
অনুচ্ছেদ
অনুপম
অনুপস্থিতিত
অনুপ্ৰবেশকাৰী
অনুপ্ৰাণিত
অনুবাদ
অনুবাদমূলক
অনুভূতি
অনুভৱ
অনুমান
অনুমোদিত
অনুযায়ী
অনুযায়ীহে
অনুষ্ঠিত
অনুসাৰে
অনুসূচী
অনুসূচীত
অনুসূচীমূহত
অনুসৰি
অনুসৰিহে
অনুৰোধ
অনুৰোধত
অনেক
অন্ত
অন্তৰংগ
অন্তৰ্গত
অন্তৰ্ভুক্ত
অন্য
অন্যতম
অন্যান্য
অন্যান্যৰ
অপুত্ৰক
অপৈণত
অপৰাধমূলক
অপৰিসীম
অপৰিহাৰ্য
অফিছিয়েল
অবিবাহিত
অবিৰতভাৱে
অব্যাহত
অভিজ্ঞতাক
অভিনয়
অভিনয়ৰ
অভিন্ন
অভিনৱ
অভিভূত
অভিহিত
অভ্যন্তৰীণ
অমাৱস্যা
অমৃত
অযোধ্যা
অযোধ্যালৈ
অলপ
অষ্টম
অষ্টাদশ
অসংখ্য
অসংশোধিত
অসম
অসমক
অসমখনক
অসমত
অসমবাসীক
অসমাখৰ
অসমীয়া
অসমীয়ালৈ
অসমীয়াসকলৰো
অসমৰ
অসাংবিধানিক
অসীম
অসুবিধা
অস্থায়ী
অস্থিৰতাৰ
অস্পষ্ট
অহা
অহাত
অহাৰ
অহিংস
অৰি
অৰুণাচলৰ
অৰ্গ
অৰ্জন
অৰ্জনৰ
অৰ্থ
অৰ্থত
অৰ্থনিম্নভূমি
অৰ্থনৈতিক
অৰ্থাৎ
অৰ্থে
অৰ্থৰ
অৰ্পণ
অৱতাৰলৈ
অৱদান
অৱলম্বন
অৱশিষ্ট
অৱশেষত
অৱশ্যে
অৱসান
অৱস্থা
অৱস্থাত
অৱস্থান
অৱস্থিত
অৱস্থিতি
আঁকি
আঁতৰাব
আঁতৰি
আংলং
আইতাকক
আইন
আইনক
আইনবিভাগ
আইনবিভাগীয়
আইনশৃঙ্খলা
আইনসভা
আইনী
আইনৰ
আউটলাইন
আউনীআটি
আকবৰী
আকাৰৰ
আকৃতিত
আকৃতিৰ
আকৃতিৰে
আকৌ
আক্ষৰিক
আক্ৰমণ
আক্ৰমণকাৰীক
আক্ৰমণে
আক্ৰান্ত
আকৰ্ষণ
আকৰ্ষণৰ
আকৰ্ষিত
আখৈ
আখ্যান
আগছোৱাত
আগত
আগতে
আগদিনাখনক
আগন্তুক
আগবঢ়াইছিল
আগবঢ়ায়
আগবঢ়োৱা
আগভাগত
আগভাগলৈকে
আগলৈকে
আগষ্ট
আগষ্টত
আগুৱাই
আগৰৱাল
আঘোণ
আঙুল
আঙুলিত
আচাৰ
আছাম
আছিল
আছিলা
আছিল৷
আছে
আজি
আজিৰ
আটাইতকৈ
আটাইবোৰ
আটিত
আঠা
আত্মপ্ৰকাশ
আত্মহত্যাৰ
আদালতলৈ
আদি
আদিও
আদিকাণ্ডৰ
আদিবাসী
আদিয়ে
আদিৰ
আদৰ
আদৰি
আদৰ্শৰ
আদৰৰ
আধাৰ
আধাৰিত
আধিকাৰিক
আধিকাৰিকসকলৰ
আধুনিক
আধ্যাত্মিক
আনকি
আনন্দ
আনহাতে
আনাহাতে
আনি
আনিবলৈ
আনু
আনুমানিক
আনুষ্ঠানিক
আন্তঃগাঁঠনি
আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়
আন্দোলনক
আন্দোলনৰ
আপি৷
আপ্লুত
আবণ্টন
আবণ্টনৰ
আবৃত্ত
আবেদন
আভস
আমবাৰী
আমবাৰীত
আমলাতান্ত্ৰিক
আমাৰ
আম্বেদকাৰ
আম্বেদকাৰৰ
আয়তনৰ
আয়ুক্তক
আয়ুক্তৰ
আয়োজন
আলমত
আলিপুখুৰী
আলিপুখুৰীৰ
আলোচনা
আলোচিত
আশীৰ্বাদ
আশীৰ্বাদৰ
আশু
আশে
আশ্ৰম
আসন
আসনত
আসম
আসাম
আহি
আহিছিল
আহিছে
আহিন
আহিনৰ
আহিবলৈ
আহিল
আহু
আহে
আহোম
আহোমৰ
আহৰণ
আৰম্ভ
আৰম্ভণিতে
আৰম্ভণিৰ
আৰম্ভণিৰে
আৰম্ভৰ
আৰাধ্য
আৰিমত্ত
আৰিমত্তৰ
আৰু
আৰোগ্য
আৰোহণ
আৰ্দ্ৰতাত
আৰ্দ্ৰতাৰ
আৰ্য
আৰ্হি
আৱিষ্কাৰ
আৱৰি
ইংৰাজসকলেই
ইংৰাজী
ইংৰাজীক
ইংৰাজীলৈ
ইংৰাজে
ইংৰাজৰ
ইউনিয়ন
ইচিআইৰ
ইচ্ছা
ইচ্ছামতে
ইঞ্চি
ইণ্ডিয়া
ইণ্ডিয়ান
ইণ্ডিয়াৰ
ইতি
ইতিমধ্যেই
ইতিহাস
ইতিহাসক
ইতিহাসত
ইত্যাদি
ইত্যাদিৰ
ইন্দ্ৰনাৰায়ণ
ইন্দ্ৰপাল
ইফালে
ইমান
ইয়াক
ইয়াণ্ডাবু
ইয়াণ্ডাবুত
ইয়াত
ইয়াতে
ইয়াতো
ইয়াৰ
ইয়াৰেই
ইলতুতমিছৰ
ইলিয়াছ
ইহঁতৰ
ইহলীলা
ইহুদী
ঈশ্বৰ
ঈশ্বৰৰ
উক্ত
উগ্ৰপন্থী
উচিত
উচ্চ
উচ্চকক্ষ
উচ্চতালৈ
উচ্চতাৰ
উচ্চপদস্থ
উচ্চভূমি
উজনি
উজনিৰ
উঠাত
উঠি
উঠিছে
উঠিল
উঠে
উত্তীৰ্ণ
উত্তৰ
উত্তৰত
উত্তৰপাৰৰ
উত্তৰফাল
উত্তৰে
উত্তৰৰ
উত্তৰৰপৰা
উদয়
উদয়গিৰি
উদাসীনতা
উদ্
উদ্দেশ্য
উদ্ধৃত
উদ্ধৃতি
উদ্ভিদ
উদ্ভৱ
উদ্ভৱো
উদ্যান
উদ্যোগ
উন্নতিত
উন্নীত
উন্মুক্ত
উন্মোচিত
উপকণ্ঠ
উপকূল
উপকূলত
উপকূলৰ
উপকৰণত
উপচি
উপজাতি
উপজাতিৰ
উপজীৱ্য
উপত্যকাজোৰা
উপত্যকাত
উপত্যকাৰ
উপদেশ
উপদ্বাৰকা
উপদ্ৰৱ
উপদ্ৰৱলৈ
উপনদী
উপনিবেশত
উপনিষদ
উপনিষদসমূহ
উপনিষদৰ
উপনিষদৰপৰা
উপনৈ
উপনৈসমূহ
উপবাসে
উপভোগ
উপমহাদেশৰ
উপযুক্ত
উপযোগী
উপলব্ধ
উপসাগৰৰ
উপস্থাপন
উপস্থিত
উপহাৰ
উপহাৰৰূপে
উপাদানবোৰ
উপাধি
উপাধিটো
উপাধিৰ
উপায়ে
উপায়েৰে
উপাসনা
উপেন্দ্ৰ
উপৰি
উপৰিও
উভতি
উভয়
উভয়ই
উভয়তে
উভয়লিংগী
উভয়েই
উমৈহতীয়া
উলিয়ায়
উল্লেখ
উল্লেখনীয়
উল্লেখযোগ্য
উল্লেখ্য
উল্লেখ্যযোগ্য
উৎকৰ্ষ
উৎপত্তি
উৎপন্ন
উৎপাতত
উৎপাদন
উৎপাদনকাৰী
উৎপাদনৰ
উৎস
উৎসৰ্গিত
উৎসৱ
উৎসৱৰ
উৰিষ্যা
উৰিষ্যাত
উৰিষ্যাৰ
উৰুকা
উৰ্দু
ঊনবিংশ
ঋতুত
ঋতুতো
ঋষ্যমূক
এংলো
এইখন
এইচ
এইট
এইটো
এইদৰে
এইসকলৰ
এইসময়ত
এওঁলোকৰ
একক
একগোট
একত্ৰিত
একদেৱ
একপ্ৰকাৰৰ
একবিংশ
একমাত্ৰ
একশৰণ
একসতৰি
একসদনীয়
একসেৱ
একাডেমীও
একাদশ
একাধিক
একেজন
একেধৰণৰ
একেবাৰে
একেলগ
একেলগে
একো
একোটা
একোটি
এক্সিকিউটিভ
এক্ৰোবেটিক
এখন
এখনি
এখনো
এগৰাকী
এছিয়াত
এছিয়াৰ
এজন
এজনক
এজনৰ
এটলিয়ে
এটা
এটি
এঠোপা
এণ্টনি
এতিয়া
এতিয়াও
এদিন
এদিনতে
এনে
এনেদৰে
এনেদৰেই
এবছৰ
এবাৰ
এবিধ
এম্বেঁকা
এযোৰ
এলেকা
এলেকাত
এলেকাসমূহ
এলেকাৰ
এশিঙীয়া
এসময়ৰ
এৰাতিৰ
এৰি
ঐতিহাসিক
ঐতিহ্য
ঐতিহ্যৰ
ঐতৰেয়
ঐশ্বৰিক
ওচৰত
ওচৰলৈ
ওচৰৰ
ওজা
ওড়িয়া
ওড়িয়াত
ওড়িশাত
ওড়িশাৰ
ওড়িশী
ওড়ীচীক
ওড়ীশী
ওডিচি
ওডিচিৰ
ওডিচী
ওডিশী
ওডিসি
ওদালগুৰি
ওপৰত
ওপৰলৈ
ওপৰৰ
ওলোৱা
ঔষধি
কংগ্ৰেছৰ
ককাক
ককাদেউতাক
কক্ষৰ
কঙালী
কছাৰী
কছাৰীসকলে
কছাৰীসকলৰ
কছৰী
কটক
কটা
কটোৱা
কঠিন
কণ্ট্ৰলাৰ
কথা
কথিত
কদলি
কন্দলিকে
কন্দলিয়ে
কন্দলিৰ
কন্দলৰ
কন্নড়
কন্যা
কন্যাটিৰ
কপাহী
কপিল
কপিলিমুখৰ
কপিলী
কপিলীৰ
কবি
কবিতা
কবিতাটো
কবিতাৰ
কবিয়ে
কবিসকলক
কবিসকলৰ
কমতা
কমতাত
কমতাপুৰলৈ
কমতাৰ
কমতাৰাজৰ
কমতেশ্বৰ
কমনৱেলথ
কমল
কমললোচন
কমিটি
কমিটিৰ
কয়
কলং
কলঙৰ
কলা
কলাপ
কলাৰ
কলিতা
কল্প
কল্পনা
কল্যাণ
কাউঞ্চিল
কাউঞ্চিলে
কাকডোঙা
কাকতি
কাছাৰ
কাজ
কাজিৰঙাত
কাঠ
কাঠিৰে
কাঠৰ
কাণ্ডৰপৰা
কাতি
কাতিৰ
কাতৰি
কানুপাৰ
কান্ত
কান্ধেই
কাপোৰ
কাবেৰী
কাব্য
কাম
কামকাজ
কামত
কামনা
কামাখ্যা
কামেশ্বৰ
কামৰ
কামৰূপ
কামৰূপত
কামৰূপী
কামৰূপৰ
কায়মনো
কায়স্থ
কায়স্থও
কাল
কালত
কালতে
কালতো
কালা
কালি
কালিউৱাচ
কালিকা
কালিন্দীক
কালিয়দমন
কাশী
কাশ্মীৰ
কাষ
কাষৰ
কাষৰীয়া
কাহিনী
কাহিনীভাগকেই
কাৰণ
কাৰণত
কাৰণে
কাৰুকাৰ্যবোৰে
কাৰো
কাৰোবাক
কাৰোবাৰ
কাৰ্তিক
কাৰ্তিকৰ
কাৰ্বি
কাৰ্বিপাহৰ
কাৰ্য
কাৰ্যকলাপৰ
কাৰ্যকাৰিতাত
কাৰ্যকৰী
কাৰ্যনিৰ্বাহী
কাৰ্যপদ্ধতি
কাৰ্যালয়সমূহ
কাৰ্যালয়ৰ
কাৱ
কিংবদন্তি
কিছুদিন
কিছুমান
কিদৰে
কিন্তু
কিবা
কিমি
কিম্দে
কিল
কিলেগ্ৰাম
কিলোমিটাৰ
কিলোমিটাৰত
কিলোমিটাৰমান
কিষ্কিন্ধ্যা
কীৰ্তন
কুঁহিপাত
কুকি
কুণ্ডিল্য
কুমলীয়া
কুলসী
কুশান
কুসুমতলিতঘৰ
কুসুম্বৰ
কুসুম্বৰৰ
কুৰিজন
কুৰ্ম
কৃতিত্ব
কৃত্যক
কৃপাত
কৃষি
কৃষ্ট
কৃষ্টি
কৃষ্ণই
কৃষ্ণক
কৃষ্ণতেই
কৃষ্ণভক্তিৰ
কৃষ্ণলৈ
কৃষ্ণাই
কৃষ্ণৰ
কেঁচাই
কেইখনমান
কেইবা
কেইবাজনো
কেইবাটাও
কেইবাপ্ৰকাৰৰ
কেচুমুৰিয়া
কেণ্ডিস্থিত
কেতিয়াবা
কেন
কেনভাচ
কেনভাচত
কেনেকৈ
কেন্দাৰা
কেন্দ্ৰ
কেন্দ্ৰীয়
কেন্দ্ৰীয়শাসিত
কেবিনেট
কেবিনেটে
কেলা
কেলি
কেলিগোপাল
কেশৰী
কেসৰ
কেৰাছিন
কেৱ
কেৱল
কৈকেয়
কৈছিল
কৈলে
কৈশিক
কোক্
কোকৰাঝাৰ
কোচ
কোচবিহাৰত
কোছীৰ
কোটোৰা
কোড
কোণটিত
কোণত
কোণাৰ্ক
কোনো
কোনোধৰণৰ
কোনোৰ
কোমোৰা
কোমোৰাকটাত
কোশল
কোৰৰ
কোৱা
ক্লিমেণ্ট
ক্ষমতা
ক্ষমতাত
ক্ষমতাসমূহক
ক্ষুদ্ৰ
ক্ষেত্ৰ
ক্ষেত্ৰত
ক্ষেত্ৰতে
ক্ৰম
ক্ৰমত
ক্ৰমে
ক্ৰাফ্ট
ক্ৰিয়াকাণ্ডৰ
ক্ৰীড়া
কৰণ
কৰতল
কৰতেৰে
কৰতোৱা
কৰতোৱালৈকে
কৰব্যৱস্থা
কৰা
কৰাত
কৰাসকল
কৰাৰ
কৰি
কৰিও
কৰিছিল
কৰিছিল৷
কৰিছে
কৰিছোঁ
কৰিত
কৰিব
কৰিবলগীয়া
কৰিবলৈ
কৰিবৰ
কৰিমগঞ্জ
কৰিয়েই
কৰিলে
কৰে
কৰে৷
কৰোঁতে
কৰোঁহো
কৰ্ণ
কৰ্তব্য
কৰ্তৃত্ব
কৰ্তৃত্বত
কৰ্মনাশা
কৰ্ম্ম
খচৰা
খটখটী
খণ্ডক
খণ্ডৰ
খনত
খননৰ
খনেই
খবৰ
খাঁ
খাইটি
খাদ্য
খান
খান্দোতে
খাব
খাবলৈ
খাম
খাৰাভেলাৰ
খিৰ
খিৰিকীৰ
খুঁটা
খুঁটাসমূহত
খুঁটিলে
খুৰা
খুৱাবলৈ
খুৱায়
খেতি
খেতিপথাৰত
খেদা
খেল
খেলা
খেলি
খেৰী
খোটা
খোদিত
খোল
খোলাৰে
খোৱা
খোৱাত
খ্ৰী
খ্ৰীষ্টপূৰ্ব
খ্ৰীষ্টান
খ্ৰীষ্টানসকলৰ
খ্ৰীষ্টাব্দ
খ্ৰীষ্টাব্দত
খ্ৰীষ্টীয়
গঁড়
গংগা
গংগাৰ
গছৰ
গজা
গঞ্জাম
গঠন
গঠনো
গঠনৰ
গঠিত
গড়ে
গঢ়াইছিল
গণতন্ত্ৰ
গণতান্ত্ৰিক
গণপৰিষদত
গণপৰিষসকলৰ
গণ্ডকী
গণ্ডা
গণ্য
গণৰাজ্য
গতি
গতিকে
গতিত
গদাধৰ
গধুৰ
গধূলি
গন্ধৰ্ব্ব
গভীৰ
গয়াপাল
গাঁও
গাই
গাওঁবোৰত
গাঢ়
গান
গান্ধীয়ে
গামোচা
গামোচাৰে
গামোছাৰ
গায়ক
গাৰো
গিৰি৷
গীত
গীতটি
গীতা
গীতাত
গীতাভূষণ
গীতাৰ
গীতিনাত্য
গুঁজি
গুটি
গুণমালা
গুণৰাশি
গুনী
গুৰিত
গুৰিৰ
গুৰু
গুৰুং
গুৰুক
গুৰুগৃহত
গুৰুগৃহৰ
গুৰুচৰিতৰ
গুৰুজানে
গুৰুত্ব
গুৰুত্বপুৰ্ণ
গুৰুত্বপূৰ্ণ
গুৰুত্বপূৰ্ণভাৱে
গুৰুভটিমা
গুৰুৰ
গুৱাহাটী
গুৱাহাটীৰ
গৃহ
গৃহলৈ
গৃহসজ্জা
গৃহীত
গেইটৰ
গৈছিল
গৈছে
গোচৰ
গোটিপুয়া
গোটেই
গোত্ৰ
গোদাবৰী
গোন্ধে
গোপবালক
গোপবালককে
গোপাল
গোপীসকলে
গোপীসকলৰ
গোবিন্দ
গোবিন্দা
গোমতী
গোলকীয়
গোলাঘাট
গোষ্ঠীৰ
গোসাঁনীলৈ
গোস্বামী
গোৰ্খা
গোৱালপাৰা
গৌড়
গৌড়ৰ
গৌৰৱময়
গ্ৰন্থ
গ্ৰন্থক
গ্ৰন্থত
গ্ৰন্থসমূহক
গ্ৰন্থসমূহৰ
গ্ৰন্থৰ
গ্ৰন্থৰে
গ্ৰহণ
গ্ৰামীণ
গৰখীয়াৰ
গৰম
গৰমৰ
গৰাকী৷
গৰু
গৰুড়
গৰুৰ
গৰ্ভত
গৱেষক
গৱেষকসকলৰ
গৱৰ্নৰ
ঘটকাসুৰক
ঘটনা
ঘটনাৱলীকে
ঘটনাৱলীয়ে
ঘটাত
ঘটিছিল
ঘটে
ঘণ্টা
ঘনত্ব
ঘনবদ্ধ
ঘনমিটাৰত
ঘনে
ঘাঁঠনিত
ঘাই
ঘাইকৈ
ঘাট
ঘিলা
ঘিলাধাৰী
ঘুমুৰা
ঘূৰণীয়া
ঘূৰাই
ঘূৰাৰ
ঘূৰি
ঘোড়া
ঘোষণা
ঘোষণাৰ
ঘোষা
ঘোষিত
ঘৰখন
ঘৰখনক
ঘৰত
ঘৰলৈ
ঘৰুৱা
ঘৰে
ঘৰৰ
চকাত
চতুহেশ্বৰী
চতুৰ্থ
চতুৰ্থখন
চতুৰ্দশ
চতুৰ্বিংশ
চতুৰ্ভুজ
চনত
চনলৈকে
চন্দ্ৰকান্ত
চনৰ
চন৷
চপাই
চপাবৰ
চমু
চম্পা
চমৎকৃত
চলচ্চিত্ৰ
চলাই
চলাচল
চলাবলৈ
চলাৰ
চলি
চলিছিল
চলে
চলেৰে
চলোৱাত
চলোৱাৰ
চহকী
চহৰ
চহৰসমূহ
চহৰসমূহৰ
চাঁওতাল
চাঁওতালি
চাই
চাউল
চাউলৰ
চাওলুং
চাকি
চাণু
চাদ্ৰী
চান্দোগ্য
চাপৰি
চাবত
চাল
চালত
চাহ
চাহাবৰ
চাহৰ
চাৰ
চাৰি
চাৰিও
চাৰিওফালে
চাৰিখন
চাৰিটা
চাৰিদণ্ড
চাৰিদিন
চাৰিভাগত
চাৰিসীমাত
চাৰু
চিচি
চিঠিত
চিত্ৰ
চিত্ৰকলাবোৰ
চিত্ৰকাৰাছৰ
চিত্ৰকুট
চিত্ৰণত
চিত্ৰত
চিত্ৰসমূহ
চিত্ৰসমূহত
চিত্ৰায়নৰ
চিত্ৰৰ
চিন
চিনিব
চিন্তাধাৰা
চিলাই
চিহ্ন
চিহ্নযাত্ৰাৰ
চিৰসেউজ
চিৰসেউজীয়া
চিৰা
চিৰাং
চিৰিলুইত
চীনৰ
চুকাফা
চুকাফাই
চুক্তি
চুটি
চুতীয়া
চুতীয়াসকলে
চুতীয়াসকলেই
চুদূৰ্ভাই
চুবুৰীয়া
চুলতান
চুলাত
চূড়ান্ত
চূড়ান্তকৰণ
চেলকাল
চেলপুৰ
চৈধ্য
চোট
চোতালৰ
চৌত্ৰিশজন
চৰকাৰ
চৰকাৰসমূহৰৰ
চৰকাৰী
চৰকাৰে
চৰকাৰেৰ
চৰকাৰৰ
চৰণহি
চৰাই
চৰাইদেউ
চৰাইদেউত
চৰাইদেও
চৰাইৰ
চৰিত
চৰিতকাৰ
চৰিত্ৰটো
চৰিত্ৰৰ
চৰিতৰ
চৰ্চিবলৈ
চৰ্চ্চা
চৰ্যাপদ
চৰ্যাপদত
ছটাই
ছত্তীশগড়
ছন্দঃ
ছন্দময়
ছবছৰ
ছবিৰ
ছয়খন
ছাগলী
ছাত্ৰ
ছাম
ছালৰ
ছিক্কিমৰ
ছেক্ৰেটেৰী
ছেদীৰাজ
ছোঁ
ছোচিয়েল
ছ্যুকাফা
জঁটাধৰ
জগন্নাথ
জগন্নাথক
জগাই
জটিল
জড়িত
জনগণৰ
জনগাষ্ঠীৰ
জনগোষ্ঠী
জনগোষ্ঠীয়
জনগোষ্ঠীসমূহ
জনগোষ্ঠীৰ
জনজাতিৰে
জনজাতীয়
জনপ্ৰিয়
জনবসতি
জনবসতিপূৰ্ণ
জনসংখ্য
জনসংখ্যা
জনসংখ্যাৰ
জনসাধাৰণক
জনসাধাৰণেও
জনসাধাৰণৰ
জনা
জনাজাত
জনায়
জনাৰ
জনোৱাৰ
জন্তু
জন্তুৰ
জন্ম
জন্মাত
জন্মিব
জন্মে
জন্মৰ
জনৰো
জবাবদিহি
জমিদাৰ
জম্মু
জয়
জয়দেৱ
জয়দ্বাৰ
জয়ন্ত
জয়পাল
জয়পালৰ
জয়লাভ
জলক্ৰীড়া
জলপ্ৰপাত
জলবায়ু
জলবায়ুক
জলবায়ুত
জলবায়ুৰ
জলীয়
জাঁজী
জাগৰিত
জাতি
জাতিৰ
জাতীয়
জাতীয়তাবাদী
জানিবলৈ
জানুৱাৰী
জানুৱাৰীত
জানুৱাৰীৰ
জাপি
জাপিটোৰ
জাভীয়া
জাৰৰ
জিঞ্জিৰাম
জিত
জিনৰী
জিলা
জিলাই
জিলাক
জিলাকেইখন
জিলাত
জিলালৈ
জিলাসমূহ
জিলাৰ
জীৱন
জীৱনক
জীৱনত
জীৱনৰ
জীৱিত
জুই
জুন
জুনা
জুলাই
জুৰি
জেনেৰেলৰ
জৈন
জৈনসকলে
জৈৱিক
জোঁৱায়েক
জোঙা
জোৰ
জ্ঞান
জ্ঞানগত
জ্ঞানী
জ্বলাই
জ্যেষ্ঠ
জ্যোতিষ
জ্যোতিষক
জৰিয়তে
জৰুৰী
টাই
টান
টাহে
টীকা
টীকাত
টুমজাং
টেংকিকে
টেগালগ
টেম্বুৱানীত
টোলত
টোলৰ
ট্ৰিবিউট
ট্ৰিবিউনেলৰ
ট্ৰেক
ট্ৰেভাৰনিয়াৰ
ঠাই
ঠাইত
ঠাইৰ
ঠাকুৰ
ঠাকুৰে
ঠায়ে
ডফলাৰ
ডবকা
ডাং
ডাইনা
ডাঙৰ
ডাঙৰক
ডাঙৰীয়া
ডাঠ
ডাল
ডিক্ৰঙৰ
ডিগাৰু
ডিচেম্বৰ
ডিচেম্বৰত
ডিজাইন
ডিব্ৰু
ডিব্ৰুগড়
ডিমা
ডিমাচা
ডিমাচাত
ডিমাচাসকলে
ডিমাচাৰ
ডিমাছা
ডেকা
ডেকাগিৰি
ঢপলিয়াই
ঢাল
ঢৌৱাই
ঢৌৱে
ততোধিক
তত্ত্বকথাৰে
তত্ত্বসমূহ
তথা
তথাপি
তথ্য
তদানীন্তন
তদুপৰি
তফছিল
তফছিলি
তফছিলৰ
তলত
তলতীয়া
তাক
তাকে
তাত
তাতোকৈও
তামাচা
তামিল
তামুলপুৰ
তামুলপুৰক
তামোল
তামোলপুৰ
তালিকা
তালিকাভুক্ত
তালিকাসমূহৰ
তালিকাৰ
তালৈ
তালৰ
তাৰ
তাৰপিছত
তাৰপিছতো
তাৰিখ
তাৰিখটো
তাৰিখটোতে
তাৰিখে
তাৰিখৰ
তাৰে
তাৰো
তিথি
তিথিত
তিথিৰ
তিনি
তিনিখন
তিনিচুকীয়া
তিনিজন
তিনিটা
তিনিদিন
তিনিবিধ
তিয়নী
তিল
তীব্ৰ
তীৰ্থ
তীৰ্থক্ষেত্ৰ
তীৰ্থভ্ৰমণ
তীৰ্থভ্ৰমণৰ
তীৰ্থযাত্ৰাৰ
তীৰ্থযাত্ৰী
তীৰ্থলৈ
তীৰ্থস্থন
তুলনাত
তুলনাবিহীন
তুলনামূলকভাৱে
তুলসীৰ
তুলি
তুলিছে
তুলিবলৈ
তুলিবৰ
তুলিলে
তৃক
তৃতীয়
তৃতীয়বাৰ
তেওঁ
তেওঁক
তেওঁলোক
তেওঁলোকে
তেওঁলোকেও
তেওঁলোকৰ
তেওঁৰ
তেওঁৰেই
তেওঁৱেই
তেখেতসকলৰ
তেজপুৰ
তেতিয়া
তেতিয়াৰ
তেনে
তেনেই
তেন্তে
তেল
তেলৰ
তেৰ
তেৰখন
তেৰখনক
তেৰশ
তৈত্তিৰিয়
তৈয়াৰ
তোলা
তোলাৰ
ত্যাগ
ত্ৰয়োদশ
ত্ৰয়োবিংশ
ত্ৰিপুৰা
ত্ৰিলিয়ন
ত্ৰিশ্বৰী
তৰহৰ
তৰিব
তৰ্ক
তৰ্কযুদ্ধ
থকা
থকাকৈ
থকাৰ
থলুৱা
থলে
থাই
থাকি
থাকিব
থাকে
থাকোঁতে
থাকোঁতেই
থান
থিয়েটাৰৰ
থোৱা
দক্ষতাৰে
দক্ষিণ
দক্ষিণলৈ
দক্ষিণে
দক্ষিণৰ
দখল
দণ্ড
দণ্ডকা
দণ্ডা
দত্ত
দমন
দলত্যাগ
দলৈয়ে
দলৰ
দশকতকৈ
দশকথা
দশম
দশমী
দহখন
দহজন
দহটা
দাঁতি
দাঁতিত
দাক্ষিণাত্যৰ
দাদৰা
দান
দানৱ
দামোদৰ
দায়িত্ব
দায়িত্বত
দায়িত্বভাৰ
দাস
দাসে
দাসৰ
দিউ
দিকাৰাই
দিখৌ
দিচাং
দিছপুৰ
দিছিল
দিন
দিনটেই
দিনটোক
দিনটোৰ
দিনটোৱেই
দিনা
দিনাক্ৰুস্না
দিনাখনেই
দিনে
দিনৰ
দিবলৈ
দিবৰ
দিয়া
দিয়াৰ
দিয়ে
দিলৌ
দিল্লীৰ
দিশলৈ
দিহা
দিৱস
দীঘল
দীঘলীয়া
দুই
দুকুৰি
দুখন
দুখীয়া
দুজন
দুটকা
দুটা
দুটি
দুধনৈ
দুবাৰ
দুমুঠি
দুয়ো
দুয়োৰে
দুৰ
দুৰ্গা
দুৰ্ভাগ্যবশতঃ
দুৰ্যোগৰপৰা
দুৰ্লভনাৰায়ণৰ
দুৱাৰ
দৃশ্য
দৃষ্টিভংগীক
দেউতাকৰ
দেওধাই
দেওপাহাৰ
দেখা
দেখুওৱাই
দেখুৱাব
দেশ
দেশক
দেশত
দেশসমূহৰ
দেশৰ
দেশৰো
দেহংৰ
দেৱ
দেৱতা
দেৱভটিমা
দেৱালয়
দেৱালয়ৰ
দেৱী
দেৱীৰ
দেৱেশ্বৰ
দৈত্যাৰি
দৈয়াং
দৈৰ্ঘ্য
দৈৰ্ঘ্যৰ
দোৱান
দৌৰাত্ম্য
দৌৰাদৌৰি
দ্বাদশ
দ্বাবিংশ
দ্বাৰকা
দ্বাৰা
দ্বাৰাহে
দ্বিকক্ষীয়
দ্বিজ
দ্বিজই
দ্বিতীয়
দ্বিতীয়া
দ্বীপ
দ্বৈতবাদ
দৰং
দৰবাৰৰ
দৰে
দৰেই
দৰ্শনেৰে
দৰ্শনৰ
ধনশিৰি
ধনী
ধাতুৰে
ধান
ধানো
ধামৰ
ধাৰণ
ধাৰণাটো
ধাৰা
ধাৰাসমূহৰ
ধাৰাৰ
ধাৰ্মিক
ধীৰ
ধুদুকি
ধুবুৰী
ধুমুহা
ধুলে
ধুৱাই
ধূপকাঠি
ধূলাৰ
ধেমাজি
ধেমাজী
ধেমালি
ধেমালিতে
ধোৱাৰ
ধ্বংস
ধৰণেৰেই
ধৰণৰ
ধৰা
ধৰাৰ
ধৰি
ধৰিব
ধৰিলে
ধৰে
ধৰ্ম
ধৰ্মই
ধৰ্মকথাও
ধৰ্মতত্ত্বৰ
ধৰ্মনাৰায়ণ
ধৰ্মনিৰপেক্ষ
ধৰ্মপাল
ধৰ্মপালৰ
ধৰ্মমত
ধৰ্মমতত
ধৰ্মমতৰ
ধৰ্মী
ধৰ্মীয়
ধৰ্মৰ
নক্ষত্ৰ
নকৰাকৈ
নকৰি
নকৰিলেও
নগাঁও
নগাঁৱৰ
নগাপাহাৰ
নগাৰাজ্যৰ
নগৰ
নঘটিলেও
নটকা
নটা
নতুন
নতুনকৈ
নথকা
নথকাৰ
নদী
নদীত
নদীদ্বীপ
নদীৰ
নদৰাজ
নমস্তুতে
নলবাৰী
নহয়
নাই
নাইবা
নাগ
নাগক
নাগকেশৰ
নাগকেসৰ
নাগচফা
নাগচম্পকম
নাগচম্পিগে
নাগচাফা
নাগপুষ্প
নাগাক্ষ
নাগাচাৰি
নাগে
নাগেশ্বৰ
নাগৰিকসকলৰ
নাগৰিকৰ
নাচা
নাছিল
নাট
নাটক
নাটকখনিৰ
নাটকৰ
নাটখন
নাটত
নাট্য
নাট্যকলাৰ
নাট্যাভিনয়
নাট্যাভিনয়ক
নাট্যাভিনয়ৰ
নাট্যৰ
নাটৰ
নানা
নানান
নাম
নামঘৰ
নামটো
নামটোৰ
নামটোৱে
নামসৰ্বস্ব
নামে
নামেৰে
নামৰ
নামৰূপ
নাযায়
নাহৰ
নাহৰক
নাহৰৰ
নাৰদী
নাৰায়ণ
নাৰী
নিঃসন্তান
নিকতৱৰ্তী
নিচিনাকৈ
নিছিল
নিজ
নিজকে
নিজেও
নিজৰ
নিদৰ্শন
নিপুণ
নিব
নিবনুৱা
নিবাস
নিবৃত্তি
নিমাৰ্ণ
নিমিত্তে
নিম্নকক্ষ
নিম্নলিখিত
নিম্বাৰ্কাচাৰ্যই
নিয়ন্ত্ৰণ
নিয়ন্ত্ৰণৰ
নিয়াইছিল
নিয়াৰিকৈ
নিয়ে
নিয়োগ
নিযুক্তি
নিযুত
নিশা
নিশাতে
নিষধ
নিষেধাজ্ঞামূলক
নিৰুক্ত
নিৰ্দিষ্ট
নিৰ্দেশনা
নিৰ্দেশমূলক
নিৰ্দেশিকা
নিৰ্দ্ধাৰণ
নিৰ্ধাৰণ
নিৰ্বাচন
নিৰ্বাচিত
নিৰ্ভৰযোগ্য
নিৰ্মাণ
নিৰ্মাণৰ
নিৰ্মাতা
নিৰ্মিত
নীতি
নীতিগত
নীতিসমূহৰৰ
নীলগ্ৰীব
নীলধ্বজ
নৃত্য
নৃত্যগীতৰ
নৃত্যটো
নৃত্যপ্ৰকাৰে
নৃত্যশিল্পীসকলে
নৃত্যৰ
নৃত্যৰূপ
নেতৃত্বত
নেতৃবৰ্গৰ
নেপাল
নেপালী
নেৰানেপেৰাকৈ
নৈতিক
নৈবেদ্য
নৈৰ
নোই
নোক্তে
নোহোৱা
নোহোৱায়েও
নোৱাৰি
নোৱাৰিছিল
নোৱাৰে
নোৱাৰোতেই
ন্যস্ত
ন্যায়
ন্যায়পালৰ
ন্যায়প্ৰস্থান
ন্যায়বিচাৰ
ন্যায়াধীশ
ন্যায়ালয়
ন্যায়ালয়ত
নৰকাসুৰ
নৰকাসুৰক
নৰকাসুৰৰ
নৰকৰ
নৰনাৰায়ণে
নৰনাৰায়ণৰ
নৰবলি
নৰিয়া
নৰেন্দ্ৰ
নৰ্তক
নৰ্মদা
নৱজাগৰণৰ
নৱবৈষ্ণৱ
নৱম
নৱেম্বৰত
পংকজে
পকা
পখলাই
পঞ্চ
পঞ্চদশ
পঞ্চবটী
পঞ্চম
পঞ্চায়ত
পঞ্চেশ্বৰীৰ
পঞ্জাব
পটত
পটভূমি
পট্টাচিত্ৰ
পট্টাচিত্ৰা
পট্টাচিত্ৰাৰ
পট্টিত্ৰা
পঠা
পঠায়
পঠালে
পঠিয়াইছিল
পঢ়ি
পঢ়ুৱৈসকলৰ
পণ্ডিত
পণ্ডিতে
পথৰ
পদটো
পদটোৱো
পদত
পদাধিকাৰী
পদাধিকাৰীসকলৰ
পদ্ধতি
পদ্ধতিগত
পদ্ম
পদৰ
পবিত্ৰ
পলাই
পলুৱাই
পশু
পশ্চিম
পশ্চিমলৈ
পশ্চিমে
পাঁচখন
পাঁচজন
পাঁচটা
পাঁচদিন
পাঁচশ
পাই
পাইকাছৰ
পাইছিল
পাইছে
পাকঘৰটো
পাকিস্তান
পাছত
পাছতে
পাছতেই
পাছলৈ
পাছৰ
পাছৰে
পাঞ্চাল
পাট্টা
পাঠ্যক্ৰমৰ
পাণ
পাণ্ডুলিপি
পাত
পাতত
পাতনি
পাতবোৰ
পাতল
পাতিছিল
পাতে
পাত্ৰ
পাতৰ
পাধিৰ
পান
পানী
পানীগ্ৰহী
পানীমূৰ
পানীৰ
পাপৰিৰ
পাব
পায়
পায়হি
পালন
পালবংশৰ
পালা
পালে
পালেও
পাশে
পাহাৰ
পাহাৰত
পাহাৰসমূহ
পাহাৰীয়া
পাহৰিব
পাৰ
পাৰতে
পাৰি
পাৰে
পাৰ্গত
পাৰ্চী
পাৰ্লিয়ামেণ্টত
পাৰ্লিয়ামেণ্টে
পাৰৰ
পাৱে
পিছ
পিছত
পিছতে
পিছতো
পিছদিনা
পিছলৈ
পিছৰে
পিঠা
পিডিএফ
পিতাক
পিতাকৰ
পিতৃ
পিতৃৰ
পিন্ধা
পিন্ধায়
পিহি
পিৰামিড
পীকৰ
পুঁজি
পুংকেশৰবোৰ
পুডিং
পুত্ৰ
পুত্ৰৰ
পুথিসমূহত
পুথিসমূহে
পুনৰ
পুনৰুজ্জীৱিত
পুনৰুজ্জীৱিতকৰণৰ
পুলি
পুলিচ
পুষ্কৰাৱতী
পুষ্কৰিণী
পুষ্পভদ্ৰা
পুষ্য
পুহ
পুহত
পুৰণি
পুৰাণৰ
পুৰী
পুৰীক
পুৰীৰ
পুৰুষ
পুৰুষলৈকে
পুৰুষোত্তম
পুৰোহিতৰ
পুৰ্বেই
পূজা
পূজাত
পূজাৰ
পূব
পূবকোণত
পূবত
পূবে
পূবৰ
পূবৰপৰা
পূ্ৱে
পূৰঠ
পূৰ্ণ
পূৰ্ণানন্দ
পূৰ্ণিমা
পূৰ্বতে
পূৰ্বপুৰুষসকল
পূৰ্বপ্ৰচলিত
পূৰ্বসূৰী
পূৰ্বাঞ্চল
পূৰ্বৰ
পূৰ্বৰঙ্গ
পূৱ
পূৱত
পৃথক
পৃথিৱী
পৃথিৱীৰ
পৃথু
পৃথুৰ
পৃষ্ঠপোষকতা
পৃষ্ঠা
পেইণ্টিং
পেনাগা
পেলালে
পোছাক
পোষণ
পোহনীয়া
পোৰা
পোৱা
পোৱাত
পোৱাৰ
পৌৰশাসন
পৌৰসভা
পৌৰাণিক
প্ৰকাশ
প্ৰকাশিত
প্ৰকাশ্যে
প্ৰকাশৰ
প্ৰকাৰটোত
প্ৰকাৰে
প্ৰকাৰৰ
প্ৰকৃত
প্ৰকৃতি
প্ৰক্ৰিয়া
প্ৰক্ৰিয়াক
প্ৰক্ৰিয়াৰ
প্ৰখ্যাত
প্ৰচলন
প্ৰচলিত
প্ৰচাৰ
প্ৰচাৰক
প্ৰচাৰৰ
প্ৰচুৰ
প্ৰজাতন্ত্ৰ
প্ৰজাতন্ত্ৰৰ
প্ৰজাতিত
প্ৰজ্বালক
প্ৰণয়ন
প্ৰণয়নমূলক
প্ৰণালী
প্ৰতাপধ্বজ
প্ৰতাপধ্বজৰ
প্ৰতি
প্ৰতিক
প্ৰতিকূল
প্ৰতিখন
প্ৰতিটোৰ
প্ৰতিদিনে
প্ৰতিনিধি
প্ৰতিনিধিসকলক
প্ৰতিবন্ধকতাৰ
প্ৰতিবিধান
প্ৰতিভাৰ
প্ৰতিমূৰ্তি
প্ৰতিলিপি
প্ৰতিষ্ঠা
প্ৰতিষ্ঠান
প্ৰতিষ্ঠাপক
প্ৰতিষ্ঠাৰ
প্ৰতিষ্ঠিত
প্ৰতিহত
প্ৰতিৰক্ষা
প্ৰতীক
প্ৰতীকাত্মক
প্ৰতীকী
প্ৰত্যক্ষ
প্ৰত্যক্ষভাবে
প্ৰত্যক্ষভাৱে
প্ৰত্যাহাৰসমূহ
প্ৰত্যাহৃত
প্ৰত্যাহ্বানটো
প্ৰত্যেক
প্ৰত্যেকখন
প্ৰত্যেকটো
প্ৰথম
প্ৰথমখন
প্ৰথমজন
প্ৰথমটো
প্ৰথমতে
প্ৰথমবাৰ
প্ৰথমবাৰৰ
প্ৰথমেই
প্ৰথা
প্ৰদান
প্ৰদানৰ
প্ৰদেশ
প্ৰদেশসমূহৰৰ
প্ৰদেশৰ
প্ৰদৰ্শন
প্ৰদৰ্শনকাৰী
প্ৰদৰ্শনেৰে
প্ৰদৰ্শনৰ
প্ৰধান
প্ৰধানকৈ
প্ৰধানমন্ত্ৰী
প্ৰধানমন্ত্ৰীক
প্ৰফুল্ল
প্ৰবৃত্তি
প্ৰব্ৰজনৰ
প্ৰবৰ্তনৰ
প্ৰবৰ্তিত
প্ৰভাৱ
প্ৰমাণ
প্ৰমাণস্বৰূপে
প্ৰমাণিত
প্ৰমূল্যৰে
প্ৰয়াগ
প্ৰয়াস
প্ৰয়োগ
প্ৰয়োজন
প্ৰয়োজনীয়
প্ৰযোজনা
প্ৰযোজিত
প্ৰশংসা
প্ৰশাসন
প্ৰশাসনিক
প্ৰশাসনীয়
প্ৰশাসিনক
প্ৰশ্ন
প্ৰসঙ্গত
প্ৰসঙ্গৰ
প্ৰসাৰিত
প্ৰস্তাৱ
প্ৰস্তাৱনা
প্ৰস্তাৱৰ
প্ৰস্তুত
প্ৰস্তৰ
প্ৰস্থান
প্ৰস্থানত্ৰয়ী
প্ৰহল্লাদা
প্ৰাক
প্ৰাকৃতত
প্ৰাকৃতিক
প্ৰাকৃতিকভাৱে
প্ৰাগজ্যোতিষ
প্ৰাগজ্যোতিষত
প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ
প্ৰাগজ্যোতিষপুৰৰ
প্ৰাগজ্যোতিষৰ
প্ৰাচীন
প্ৰাণ
প্ৰাণকেন্দ্ৰ
প্ৰাথমিক
প্ৰাদেশিক
প্ৰান্তত
প্ৰাভাৱ
প্ৰামাণ্য
প্ৰায়
প্ৰায়বোৰ
প্ৰায়েই
প্ৰাৰম্ভিক
প্ৰিয়
প্ৰিয়তম
প্ৰেৰণ
প্ৰৱণতা
প্ৰৱণতাৰ
প্ৰৱেশ
প্ৰৱৰ্তন
পৰবৰ্তীসময়ত
পৰম
পৰমানন্দ
পৰম্পৰা
পৰম্পৰাগত
পৰম্পৰাৰ
পৰশুৰামক
পৰস্পৰৰ
পৰা
পৰাই
পৰাকৈ
পৰামৰ্শ
পৰামৰ্শও
পৰামৰ্শমতে
পৰাস্ত
পৰি
পৰিকল্পনা
পৰিচয়
পৰিচয়ৰ
পৰিচালক
পৰিচালিত
পৰিচিত
পৰিছেহি
পৰিণত
পৰিত্ৰাণ
পৰিদৰ্শন
পৰিধি
পৰিপন্থী
পৰিবলৈ
পৰিবেশন
পৰিবেষ্টিত
পৰিবৰ্তন
পৰিবৰ্তনশীল
পৰিবৰ্তে
পৰিমাণ
পৰিয়াল
পৰিয়ালৰ
পৰিল
পৰিলক্ষিত
পৰিশিষ্ট
পৰিষদ
পৰিষদসকলৰ
পৰিষদো
পৰিষসকলৰ
পৰিষৰ
পৰিসমাপ্তি
পৰিস্থিতিৰ
পৰিসৰে
পৰিহৰি
পৰিৱেশন
পৰিৱৰ্তন
পৰিৱৰ্তনৰ
পৰিৱৰ্তে
পৰে
পৰে৷
পৰ্বত
পৰ্বতক
পৰ্বতমালা
পৰ্বতীয়া
পৰ্বৰ
পৰ্মানন্দ
পৰ্যন্ত
পৰ্যাপ্ত
পৰ্যালোচনাত
পৰ্যালোচিত
পৰ্য্যটন
পৰ্য্যটনৰ
পৱিত্ৰ
ফলত
ফাগুণৰ
ফালিব
ফালে
ফালৰ
ফিছিয়েল
ফুট
ফুটাই
ফুল
ফুলা
ফুলে
ফুলৰ
ফেব্ৰুৱাৰীত
ফোঁহা
ফ্ৰেঙ্ক
বঁটা
বংগ
বংগলৈ
বংগৰ
বংশ
বংশত
বংশতে
বংশতেই
বংশধৰ
বংশাৱলী
বংশৰ
বংশৰে
বগা
বঙাইগাঁও
বঙালী
বছৰ
বছৰবোৰত
বছৰীয়া
বছৰৰ
বজাই
বজাইছিল
বজালী
বজ্ৰপাত
বটা
বড়ো
বড়োলেণ্ড
বদৰিকাশ্ৰম
বদৰিকাশ্ৰমত
বন্ধা
বয়স
বয়সত
বয়সতে
বয়স্ক
বলদেৱ
বলি
বলিছলন
বলেৰে
বলৈ
বলোভদ্ৰ
বলোৰাম
বল্লভদেৱ
বল্লমাকৃতি
বল্লাভাচাৰ্য
বসতি
বসতিৰ
বসন্ত
বসবাস
বস্তুৰ
বহন
বহল
বহু
বহুতো
বহুপ্ৰকাৰে
বহে
বাঁহ
বাঁহী
বাঁহীৰ
বাঁহৰ
বাইছে
বাইহাটা
বাওঁ
বাকলি
বাকী
বাক্য
বাক্সা
বাক্সাৰ
বাগিছা
বাগিছাবোৰত
বাটত
বাঢ়ি
বাণিজ্য
বাণীকান্ত
বাত
বাতৰি
বাদিয়া
বাদে
বাদেও
বাদ্য
বাধাৰ
বাধ্য
বানপানী
বাবে
বাবেই
বাবেও
বামন
বালকৃষ্ণ
বাস
বাসস্থান
বাসুদেৱ
বাহক
বাহাদুৰ
বাহিনী
বাহিৰেও
বাৰ
বাৰজন
বাৰানসী
বাৰী
বাৰ্তা
বিংশ
বিকশিত
বিখ্যাত
বিগ্ৰহৰ
বিচাপে
বিচাৰপতি
বিচাৰপতিসকলৰ
বিচাৰবিভাগ
বিচাৰবিভাগীয়
বিচাৰবিভাগে
বিচাৰি
বিজয়
বিজয়ৰ
বিতৰ্ক
বিতৰ্কৰ
বিদিশা
বিদেশনীতি
বিদেশী
বিদ্যা
বিদ্যাভূষণে
বিদ্যাৰম্ভ
বিদৰ্ভ
বিধান
বিধানসভা
বিধানসভাসমূহৰৰ
বিধানসভাৰ
বিধায়কসকল
বিধায়কসকলৰ
বিধায়িনী
বিধি
বিধিবোৰ
বিধেয়কখন
বিনে
বিন্দু
বিন্দুকাশী
বিন্যাস
বিপ্ৰৰ
বিপৰীত
বিপৰীতে
বিবাদবোৰৰ
বিবাহ
বিবাহাৰ
বিবাহৰ
বিবিধ
বিবিধতা
বিবিধতাময়
বিবেচনা
বিভক্ত
বিভিন্ন
বিয়া
বিয়োগ
বিয়োগৰ
বিশাল
বিশিষ্ট
বিশেষ
বিশেষকৈ
বিশেষজ্ঞসকলে
বিশেষভাৱে
বিশ্ব
বিশ্বনাথ
বিশ্বনাথৰ
বিশ্বাস
বিশ্বাসৰ
বিশ্বৰ
বিষয়
বিষয়ক
বিষয়ত
বিষয়বস্তু
বিষয়বস্তুৰ
বিষয়ভাৰ
বিষয়সমূহ
বিষয়সমূহৰ
বিষয়া
বিষয়াই
বিষয়াসকল
বিষয়াসকলকো
বিষয়ে
বিষাক্ত
বিষুবত
বিষুবন
বিষ্ণু
বিষ্ণুমূৰ্তি
বিষ্ণুমূৰ্তিটোকে
বিস্তাৰ
বিস্তৃত
বিহ
বিহপুৰীয়া
বিহু
বিহুক
বিহুটিৰ
বিহুত
বিহুৰ
বিহুৰূপেও
বিহুৱানৰ
বিৰাগ
বিৰোধ
বিৱৰণ
বীজ
বীৰত্বৰে
বীৰপাল
বীৰপালৰ
বীৰবৰে
বুকুত
বুজাবলৈ
বুজায়
বুজালে
বুজিব
বুজোৱা
বুটলি
বুঢ়া
বুঢ়াগোহাঁইয়ে
বুঢ়াগোহাঁইৰ
বুঢ়ীগোসানী
বুঢ়ীদিহিং
বুঢ়ীমাক
বুঢ়ীমাকে
বুলি
বুলিও
বুলিব
বুৰঞ্জী
বুৰঞ্জীবিদসকলে
বুৰঞ্জীৰ
বৃক্ষ
বৃটিছসকলে
বৃদ্ধকালত
বৃদ্ধি
বৃদ্ধিৰ
বৃন্দাবন
বৃন্দাবনলৈ
বৃষ্টি
বৃহত্
বৃহত্তম
বৃহদাৰণ্যক
বৃহস্পতিবাৰ
বৃহস্পতিবাৰে
বৃহৎ
বেকী
বেঙেনা
বেছাল্ট
বেছি
বেছিভাগ
বেছিভাগেই
বেঞা
বেতন
বেতনৰ
বেতেৰে
বেদ
বেদনিধি
বেদান্ত
বেদান্তৰ
বেপ্টিষ্ট
বেলগুৰিত
বেৱছাইটত
বৈকুণ্ঠৰ
বৈদিক
বৈদ্যদেৱ
বৈনায়েক
বৈশিষ্ট্য
বৈশিষ্ট্যযুক্ত
বৈশিষ্ট্যসূচক
বৈশিষ্ট্যৰ
বৈষ্ণৱ
বৈষ্ণৱসকলৰ
বৈৱৰ্ত্ত
বোলা
বোলে
বোলে৷
বোৰ
বোৱাৰ
বৌদ্ধ
ব্যক্তি
ব্যক্তিগত
ব্যক্তিত্ব
ব্যক্তিসকলক
ব্যক্তিৰ
ব্যতিক্ৰমী
ব্যতীত
ব্যাখ্যা
ব্যাখ্যাকৰ্তাই
ব্যাপকভাৱে
ব্যাপী
ব্যায়বহুলতা
ব্যাৱহাৰিক
ব্যৱসায়
ব্যৱসায়ীসকলৰ
ব্যৱস্থা
ব্যৱস্থাত
ব্যৱস্থাৰে
ব্যৱহাৰ
ব্যৱহৃত
ব্ৰহ্মকুণ্ড
ব্ৰহ্মপালে
ব্ৰহ্মপুত্ৰ
ব্ৰহ্মপুত্ৰত
ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ
ব্ৰহ্মবাদ
ব্ৰহ্মসূত্ৰ
ব্ৰহ্মসূত্ৰসমূহে
ব্ৰহ্মাণ্ড
ব্ৰাহ্মণ
ব্ৰাহ্মণসকলৰ
ব্ৰিটিছ
ব্ৰিটিশ
বৰগীত
বৰগীতৰ
বৰচিৰাম
বৰজাপি
বৰঞ্চ
বৰত
বৰদোৱা
বৰদোৱাত
বৰদোৱাৰ
বৰপুত্ৰ
বৰপেটা
বৰপেটাৰ
বৰভেটি
বৰমুখা
বৰলুইত
বৰশ্ৰীৰাম
বৰাক
বৰাহ
বৰাহক্ষেত্ৰ
বৰাহী
বৰ্গ
বৰ্গবিভাজন
বৰ্গমাইল
বৰ্ণনা
বৰ্ণে
বৰ্তমান
বৰ্তমানৰ
বৰ্তী
বৰ্ধক
বৰ্ননা
বৰ্মন
বৰ্মনেই
বৰ্ষা
বৰ্ষৰ
ভঁৰাল
ভক্তি
ভক্তিতত্ত্বপ্ৰকাশক
ভক্তিমাৰ্গৰ
ভক্তিমূলক
ভক্তিৰসেৰে
ভগদত্তৰ
ভগাব
ভগৱান
ভগৱানক
ভগৱানৰ
ভটিমাৰে
ভণ্টাগুটি
ভতিজাক
ভদ্ৰেশেন
ভবা
ভাগ
ভাগত
ভাগলৈকে
ভাগৱত
ভাগৱতৰ
ভাঙি
ভাঞ্জা
ভাটিমা
ভাতৃ
ভাতৃভাৱ
ভাদ
ভান
ভাপ
ভাপৰ
ভাষা
ভাষাই
ভাষাক
ভাষাত
ভাষাবিশেষেই
ভাষাবোৰ
ভাষাসমূহ
ভাষাৰ
ভাষাৰে
ভাষিক
ভাষী
ভাষ্য
ভাষ্যত
ভাস্কৰাব্দ
ভাৰত
ভাৰতক
ভাৰতত
ভাৰততে
ভাৰতবৰ্ষ
ভাৰতবৰ্ষত
ভাৰতবৰ্ষৰ
ভাৰতভূক্তি
ভাৰতলৈ
ভাৰতীয়
ভাৰতীয়সকলে
ভাৰতীয়সকলৰ
ভাৰতে
ভাৰতৰ
ভাৰ্যা
ভিংগদেৱ
ভিতৰত
ভিতৰতে
ভিন্ন
ভিন্নতা
ভিয়েট
ভিলেজত
ভীমৰাও
ভীষ্ম
ভীষ্মই
ভীষ্মক
ভূখণ্ড
ভূখণ্ডত
ভূখণ্ডৰ
ভূঞা
ভূঞাই
ভূঞাসকলে
ভূঞাসকলৰ
ভূঞাৰ
ভূমি
ভূমিকা
ভূমিকাও
ভূমিৰ
ভূষণ
ভূস্বামী৷
ভেঁটি
ভেটি
ভেটিত
ভেদে
ভেলাঘৰ
ভোগদৈ
ভোগালী
ভোটৰ
ভৌগোলিক
ভ্ৰমণ
ভ্ৰমণলৈ
ভ্ৰমণসূচী
ভ্ৰাতৃভাৱ
ভৰদ্বাৰ
ভৰপূৰ
ভৰায়
ভৱিষ্য
মংগল
মগু
মজলীয়া
মঞ্চত
মঠত
মণিপুৰ
মণিপুৰী
মতবাদ
মতবাদসমূহ
মতবাদৰ
মতান্তৰ
মতে
মতৰ
মথুৰা
মধ্য
মধ্যম
মধ্যযুগৰ
মধ্যস্থতাকাৰীৰ
মনত
মনতে
মনু
মনুৰ
মনে
মনোমোহা
মনোযোগ
মনোৰঞ্জনৰ
মনোৰম
মন্ত
মন্ত্ৰ
মন্ত্ৰটি
মন্ত্ৰালয়লৈ
মন্ত্ৰালয়ৰ
মন্ত্ৰিত্বৰ
মন্ত্ৰী
মন্ত্ৰীপৰিষদে
মন্ত্ৰীসকল
মন্ত্ৰীসভাৰ
মন্থন
মন্দিৰ
মন্দিৰক
মন্দিৰত
মন্দিৰসমূহ
মন্দিৰৰ
ময়ূৰভঞ্জ
ময়ূৰেশ
ময্যদা
মলৱাৰ
মহকুমাক
মহকুমালৈ
মহকুমাৰপৰা
মহড়া
মহাকাব্য
মহাতান্ত্ৰিক
মহাত্মা
মহাদেৱ
মহান
মহানগৰ
মহানগৰৰ
মহানন্দা
মহাপুৰুষ
মহাবিদ্ৰোহৰ
মহাভাৰতৰ
মহামিলনক
মহাযান
মহাসাগৰৰ
মহাৰাষ্ট্ৰৰ
মহিলা
মহিলাসকলে
মহিলাৰ
মহীৰংগ
মহেন্দ্ৰ
মাইবঙত
মাইল
মাওৰ
মাক
মাকৰ
মাগুৰী
মাঘ
মাঘৰ
মাজ
মাজত
মাজনিশা
মাজভাগত
মাজভাগলৈ
মাজভাগৰ
মাজুলী
মাজুলীক
মাজেদি
মাজৰ
মাটি
মাটিকালি
মাটিত
মাটিৰ
মাণ্ডুক্য
মাত
মাতৃভূমিত
মাতৃৰ
মাত্ৰ
মাত্ৰা
মাধবৰ
মাধ্যমত
মাধৱ
মাধৱক
মাধৱদেৱ
মাধৱদেৱে
মাধৱাচাৰ্যই
মাধৱৰ
মান
মানকাচৰ
মানকুৰ
মানচিত্ৰ
মানদেশৰ
মানসেৰে
মানাহ
মানি
মানিব
মানুহ
মানুহখিনিৰ
মানুহে
মানুহেও
মানুহৰ
মানুহৰে
মানে
মানৰ
মালয়
মালয়েছিয়া
মালাও
মালায়ালম
মাহ
মাহত
মাহৰ
মাৰলি
মাৰাঠী
মাৰ্কণ্ডেয়
মাৰ্গ
মাৰ্গকাশী
মাৰ্গৰ
মিচিং
মিজো
মিজোৰাম
মিটাৰ
মিঠাইবোৰৰ
মিমাংসাৰ
মিল
মিলালে
মিলি
মিশ্যন
মিশ্যনে
মিশ্যনৰ
মিশ্ৰণ
মিহিকৈ
মীমাংসা
মুকলি
মুকুণ্ড
মুকুতা
মুকুন্দ
মুক্ত
মুক্তি
মুক্তিেশ্বৰ
মুখ
মুখা
মুখাবোৰ
মুখাবোৰৰ
মুখাশিল্প
মুখাসমূহ
মুখা৷
মুখ্য
মুখ্যতঃ
মুখ্যমন্ত্ৰী
মুগা
মুগ্ধ
মুছলমান
মুছলমানে
মুছলমানৰ
মুঠ
মুণ্ডক
মুদ্ৰাব্যৱস্থাৰ
মুৰব্বী
মুৰাৰি
মূল
মূলত
মূলতঃ
মূলে
মূৰত
মূৰ্তি
মৃগাংগ
মৃত্যু
মৃত্যুমুখত
মৃত্যুৰ
মৃৎশিল্প
মেইতেই
মেঘালয়ে
মেঘালয়ৰ
মেঘালয়ৰপৰা
মেজি
মেজিক
মেট্ৰ
মেট্ৰিক
মেলে
মেৰি
মোগাল
মোটা
মোদী
মোহন
মৌচুমী
মৌলিক
মৎস্য
মৰাণ
মৰিগাঁও
মৰ্যদা
যজ্ঞ
যথা
যথাসময়ত
যথেষ্ট
যদি
যদিও
য়ে
যাওঁতে
যাক
যাগ
যাতে
যাত্ৰা
যাত্ৰাৰ
যাপন
যাবলৈ
যায়
যাৰ
যিকোনো
যিখনে
যিটো
যিবোৰ
যিয়ে
যিসকল
যুঁজত
যুক্ত
যুক্তি
যুক্তিকৰ
যুক্তিপ্ৰস্থান
যুক্তিৰ
যুক্তৰাষ্ট্ৰীয়
যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ
যুগ্ম
যুগৰ
যুটীয়া
যুদ্ধ
যুদ্ধক্ষেত্ৰত
যুদ্ধত
যুৱ
যেতিয়া
যেনে
যোগ
যোগী
যোগেদি
যোগেদিয়ে
যোগ্য
যোদ্ধা
যোৰহাট
যোৰহাটক
যোৰহাটত
যোৱা
যোৱাত
যোৱাৰ
যৱনিকা
লক্ষ্য
লখিমপুৰ
লগত
লগতে
লগাই
লগাইছিলহি৷
লগাব
লগে
লঘু
লঙ্ঘিত
লয়
লাও
লাগিব
লাগু
লাগে
লাডু
লাভ
লালন
লাহি
লাহে
লিখা
লিখাৰ
লিখি
লিখিছিল
লিখিছে
লিখিত
লিঙ্গ
লিঙ্গৰাজ
লিনান
লিপি
লিপ্যন্তৰ
লীলাৰ
লুইত
লুইপা
লুকাভাকু
লেও
লেজিছলেটিভ
লেহে
লেহেমী
লেৰাইট
লৈকে
লৈছিল
লোক
লোকক
লোকনৃত্য
লোকপিয়ল
লোকপ্ৰিয়ল
লোকবিশ্বাস
লোকসংগীত
লোকসংগীততে
লোকসংগীতসমূহৰ
লোকসংগীতৰো
লোকসকলক
লোকসভাৰ
লোকসলক
লোকে
লোকেনাথ
লোকৰ
লোটোকৰী
লোহাবৰ
লোৱা
লোৱাৰ
লৌহিত্য
শংকু
শংকৰ
শংকৰদেৱ
শংকৰদেৱে
শংকৰদেৱৰ
শংকৰবৰ
শংকৰাচাৰ্যই
শংকৰাচাৰ্য্ই
শংকৰৰ
শকত
শক্তিশালী
শক্তিৰে
শকৰ
শঙ্কৰ
শঙ্কৰক
শঙ্কৰদেৱ
শঙ্কৰদেৱক
শঙ্কৰদেৱে
শঙ্কৰদেৱেে
শঙ্কৰদেৱৰ
শঙ্কৰে
শঙ্কৰৰ
শতকৰা
শতাংশ
শতাব্দী
শতিকা
শতিকাত
শতিকামানত
শতিকামানতে
শতিকাৰ
শদিয়া
শদিয়াক
শপত
শব্দ
শব্দটো
শব্দবোৰ
শব্দসংখ্যা
শব্দৰ
শব্দৰে
শষ্য
শাক্ত
শাক্তপন্থী
শালমাৰা
শালস্তম্ভ
শালি
শাসক
শাসকসকলৰ
শাসন
শাসনকালত
শাসনকাৰ্য
শাসনবিভাগ
শাসনবিভাগক
শাসনবিভাগৰ
শাসনভাৰ
শাসনাধীন
শাসনৰ
শাসিত
শাস্ত্ৰ
শাস্ত্ৰই
শাস্ত্ৰীয়
শিকিয়েই
শিকোৱা
শিক্ষকে
শিক্ষণ
শিক্ষা
শিক্ষাগুৰু
শিক্ষাত
শিঙত
শিথিলতা
শিয়াল
শিল
শিলঘাটৰ
শিলত
শিল্প
শিল্পকলা
শিল্পকৰ্ম
শিল্পী
শিল্পীজন
শিলৰ
শিশুপালক
শিশুপাললৈ
শিশুৰ
শিষ্য
শিষ্যৰ
শিৰ
শিৰোনাম
শিৰোমণি
শিৱ
শিৱক
শিৱদ
শিৱসাগৰ
শীত
শীতকালতো
শীৰ্ষক
শুংগ
শুকুৰবাৰ
শুক্লা
শুনি
শুভলগ্ন
শুভ্ৰপুষ্পৰ
শৃংখলা
শৃতৰংগ
শেষ
শেষত
শেষলৈ
শেষৰ
শেষৰফালে
শৈলী
শৈলীলৈ
শৈলীৰ
শৈল্পিক
শোক
শোণিতপুৰ
শোণিতপুৰৰ
শোভা
শোভাবৰ্ধক
শ্বান্
শ্বেতদ্বীপ
শ্লীপাৰ
শ্লোক
শ্লোকটি
শ্ৰদ্ধেয়
শ্ৰী
শ্ৰীকৃষ্ণ
শ্ৰীকৃষ্ণৰ
শ্ৰীপতি
শ্ৰীমন্ত
শ্ৰীলংকা
শ্ৰীলংকাত
শ্ৰীলংকাৰ
শ্ৰীশ্ৰী
শ্ৰীশ্ৰীশংকৰদেৱ
শ্ৰুতি
শ্ৰুতিপ্ৰস্থান
শ্ৰেণী
শ্ৰেণীবিভক্ত
শ্ৰেণীসমূহৰ
শ্ৰেণীৰ
শ্ৰেষ্ঠ
শ্ৰেষ্ঠতা
শ্ৰৱণ
শ্ৰৱণা
শৰণ
শৰতৰ
শৰ্মা
শৰ্মাই
ষষ্ঠ
ষোড়শ
ষোল্ল
ষ্টিলত
ষ্টেট
ষ্টেটক
সঁজুলি
সঁপি
সংকীৰ্তনা
সংক্ষিপ্ত
সংক্ৰান্ত
সংক্ৰান্তি
সংক্ৰান্তিৰ
সংকৰদেৱে
সংখ্যক
সংখ্যা
সংখ্যাগৰিষ্ঠ
সংখ্যালঘু
সংগঠক
সংগহিত
সংগী
সংগীত
সংগীতসমূহ
সংগীতসমূহক
সংগীতসমূহত
সংগীতসমূহৰ
সংগীতা
সংগীতো
সংগীতৰ
সংগীসকল
সংগীসকলৰ
সংগীৰে
সংগ্ৰম
সংগ্ৰহ
সংগ্ৰহৰ
সংগ্ৰামৰ
সংঘই
সংজ্ঞা
সংবিধান
সংবিধানখন
সংবিধানত
সংবিধানে
সংবিধানৰ
সংযোগ
সংযোগী
সংযোগৰ
সংলাপহীন
সংশোধন
সংশোধনী
সংশোধনীৰ
সংসদ
সংসদকলৰ
সংসদত
সংসদসকলৰ
সংসদীয়
সংসাৰৰ
সংস্কাৰ
সংস্কৃত
সংস্কৃতত
সংস্কৃতি
সংস্কৃতিৰ
সংস্কৰণ
সংস্কৰণৰ
সংহত
সংহতি
সকল
সকলে
সকলো
সকলোকে
সকলোবোৰ
সকলোৰে
সকলৰ
সক্ষম
সঙ্গীতা
সঙ্ঘ
সজোৱা
সতীদাহ
সত্যসন্ধা
সত্যসন্ধা৷
সত্ৰ
সত্ৰৰ
সদস্য
সদস্যসকল
সদস্যসকলে
সদস্যসকলৰ
সদৰ
সন্তান
সন্তানটিৰ
সন্তানৰ
সন্তুষ্ট
সন্তুষ্টিৰ
সন্দৰ্ভত
সন্ধি
সন্ধ্যা
সন্ধ্যাই
সন্ধ্যাৰ
সন্নিবিষ্ট
সন্নিৱিষ্ট
সন্ন্যাস
সন্মনীয়
সন্মান
সন্মানসহকাৰে
সন্মানৰ
সপত্নীক
সপ্ত
সপ্তদশ
সপ্তম
সবিশেষ
সভা
সভাত
সভাপতি
সভ্যতাৰ
সমকালীন
সমগ্ৰ
সমতল
সমতলখনত
সমতলখনেদি
সমতলখনৰ
সমতলৰ
সমন্বয়
সমভূমি
সময়
সময়খিনি
সময়ছোৱাত
সময়ত
সময়তে
সময়ৰ
সমল
সমষ্টি
সমসাময়িক
সমস্ত
সমস্যা
সমস্যাই
সমস্যাসমূহৰ
সমাজ
সমাজত
সমাজতান্ত্ৰিক
সমাজনীতি
সমাজৰ
সমাধানকল্পে
সমান
সমাপ্ত
সমাবেশেৰে
সমাৱেশক
সমূহ
সমূহত
সমৃদ্ধ
সমৃদ্ধিশালী
সম্পত্তি
সম্পদেৰে
সম্পদৰ
সম্পাদনা
সম্পূৰ্ণ
সম্প্ৰদায়ৰ
সম্প্ৰসাৰণ
সম্প্ৰসাৰিত
সম্পৰ্ক
সম্পৰ্কিত
সম্বন্ধে
সম্বৰণ
সম্ভেদ
সম্ভৱ
সম্ভৱতঃ
সমৰ্থন
সমৰ্পণ
সহকাৰী
সহজ
সহজভাবে
সহজে
সহমত
সহায়
সহায়তা
সাঁতুৰি
সাংবিধানিক
সাংসদ
সাংস্কৃতিক
সাক্ষাৎ
সাক্ষৰ
সাগৰপৃষ্ঠৰ
সাজি
সাত
সাতখলপীয়া
সাতঘৰ
সাতদিন
সাতভনীৰ
সাতৰাতি
সাধন
সাধাৰণ
সাধাৰণতে
সাধু
সান্দহ
সাপে
সাপেক্ষে
সাময়িক
সাময়িকভাৱে
সামাজিক
সাম্য
সাম্ৰাজ্যৰ
সাম্ৰাজ্যৰো
সামৰি
সাহস
সাহিত্য
সাহিত্যকৰ্ম
সাহিত্যখন
সাহিত্যত
সাহিত্যৰ
সাৰ
সাৰণিকৰণ
সাৰ্বভৌম
সিঁচৰতি
সিংহক
সিংহধ্বজ
সিংহল
সিংহাসন
সিংহাসনত
সিংহাসনৰ
সিদ্ধান্ত
সিধৱা
সিন্ধুৰায়
সিমানেই
সীতা
সীতাক
সীতাকুণ্ড
সীমা
সীমাত
সীমান্তত
সীমাৰে
সীমিত
সুগন্ধ
সুগন্ধি
সুদীৰ্ঘ
সুধাকৰ
সুনিশ্চিত
সুন্দৰ
সুপৰিচিত
সুবাহু
সুবিধা
সুবিধাজনক
সুযোগ
সুসংগত
সুৰক্ষাৰ
সুৰক্ষিত
সুৰত
সূক্ষ্ম
সূচী
সূতা
সূত্ৰ
সূত্ৰধাৰ
সূত্ৰধাৰৰ
সূত্ৰপাত
সূত্ৰপ্ৰস্থান
সূৰ্য
সূৰ্য্যদেৱতাক
সূৰ্যৱতীৰ
সৃজনশীল
সৃষ্টি
সৃষ্টিকৰ্তা
সৃষ্টিৰাজি
সেই
সেইকাৰণে
সেইকেইখন
সেইটোৱো
সেইদিনাৰ
সেইদৰে
সেইবাবে
সেইবাবেই
সেইয়া
সেতুখণ্ড
সেন
সেনগুপ্তৰ
সেমেকা
সেয়া
সেয়ে
সেয়েহে
সেৱন
সেৱা
সেৱাৰ
সৈতে
সৈনিকৰ
সোঁৱণশিৰি
সোণাগিৰি
সোণালী
সোণাৰু
সোণোৱালে
সোতৰজন
সোমাই
সোমায়
সোৱণশিৰি
সোৱণশিৰিৰ
সৌন্দৰ্য্যত
সৌন্দৰ্য্যতো
সৌন্দৰ্য্যৰে
সৌমাৰপীঠত
স্কন্দ
স্কন্ধ
স্কন্ধৰ
স্তুতি
স্তূপ
স্থগিত
স্থান
স্থানত
স্থানতকৈ
স্থানীয়
স্থাপন
স্থাপনৰ
স্থাপিত
স্থায়ীকৈ
স্নান
স্নিগ্ধ
স্পষ্ট
স্বকীয়
স্বতন্ত্ৰ
স্বতন্ত্ৰতা
স্বাক্ষৰ
স্বাধীন
স্বাধীনতা
স্বামী
স্বামীৰ
স্বায়ত্তশাসন
স্বায়ত্তশাসিত
স্বায়ত্ত্বশাসন
স্বায়ত্ত্বশাসিত
স্বীকৃত
স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত
স্বৰূপ
স্বৰ্গদেউ
স্মৃত
স্মৃতি
স্মৃতিচিহ্নৰ
স্মৃতিত
স্মৃতিতেই
স্মৃতিপ্ৰস্থান
স্মৰণীয়
সৰল
সৰলতা
সৰু
সৰুকৈ
সৰুদৈয়া
সৰুৱে
সৰ্প
সৰ্বগুণাকৰ
সৰ্বজয়
সৰ্ববৃহৎ
সৰ্বভাৰতীয়
সৰ্বমুঠ
সৰ্বসাধাৰণে
সৰ্বাধিক
সৰ্বানন্দ
সৰ্বোচ্চ
সৰ্ব্বজই
হওঁতেই
হকী
হতুৱাই
হয়
হয়তো
হয়হি
হয়৷
হস্তিনাপুৰ
হাইলাকান্দি
হাগ
হাচাও
হাছাও
হাছাওৰ
হাজাৰ
হাজো
হাতত
হাতপুস্তিকা
হাতলৈ
হাতৰ
হাফলং
হাফলঙৰ
হাবিয়াস
হাভেলী
হালোৱা
হাৰ
হিচাপে
হিচাপেও
হিন্দী
হিন্দু
হিন্দুৱেই
হিমন্ত
হিষ্ট
হিষ্ট্ৰী
হৃদয়
হেক্টৰ
হেৰিটেজ
হৈছিল
হৈছিল৷
হৈছে
হৈয়ে
হোজাই
হোতা
হোৱা
হোৱাত
হোৱাৰ
হ্ৰদ
হ্ৰদত
হ্ৰদৰ
হৰংদেৱ
হৰণ
হৰধনু
হৰিচৰণ
হৰিদাস
হৰিদ্বাৰ
হৰিধ্বনি
হৰিপ্ৰিয়া
হৰিৰ
হৰ্ষপাল
ৰংগৰামনুজে
ৰক্ষা
ৰক্ষাৰ
ৰখা
ৰখাৰ
ৰঘুনাথ
ৰঘুৰাজপুৰৰ
ৰঙা
ৰঙালী
ৰঙিয়া
ৰঙীন
ৰঙৰ
ৰচনা
ৰচনাকাল
ৰচনাকাৰ
ৰচনাসমূহ
ৰচনাৰ
ৰচয়িতাসকলে
ৰচিত
ৰজা
ৰজাই
ৰজাক
ৰজাৰ
ৰতিকান্ত
ৰত্নধ্বজপালে
ৰত্নপাল
ৰত্নপালৰ
ৰত্নসিংহ
ৰদ্বাৰা
ৰন্ধনপ্ৰণালীৰ
ৰন্ধনৰ
ৰসগোল্লা
ৰহস্যজনক
ৰাইজক
ৰাউতকুছি
ৰাখি
ৰাগ
ৰাজ
ৰাজকুমাৰী
ৰাজকোঁৱৰ
ৰাজত্ব
ৰাজধানী
ৰাজধানীৰ
ৰাজনৈতিক
ৰাজবংশ
ৰাজভটিমা
ৰাজশক্তিৰ
ৰাজহ
ৰাজ্য
ৰাজ্যখন
ৰাজ্যখনত
ৰাজ্যখনৰ
ৰাজ্যত
ৰাজ্যপাল
ৰাজ্যসংঘক
ৰাজ্যসভাৰ
ৰাজ্যসমূহ
ৰাজ্যসমূহৰ
ৰাজ্যৰ
ৰাঝাৰ
ৰাণাপ্পা
ৰাতি
ৰাতিত
ৰাতিৰ
ৰান্ধনীয়ে
ৰাবোৰে
ৰাভা
ৰাম
ৰামচৰণ
ৰামজী
ৰামদাসে
ৰামনুজাচাৰ্যই
ৰামানন্দ
ৰামানন্দৰ
ৰামানুজ
ৰামানুজে
ৰামানুজৰ
ৰামে
ৰামেশ্বৰ
ৰামৰাই
ৰামৰাজ্যৰ
ৰামৰাম
ৰায়ৰীদেৱ
ৰালি
ৰাষ্ট্ৰ
ৰাষ্ট্ৰপতি
ৰাষ্ট্ৰপতিজনে
ৰাষ্ট্ৰপৰিচালনাৰ
ৰাষ্ট্ৰসমূহ
ৰাষ্ট্ৰসমূহৰ
ৰাষ্ট্ৰীয়
ৰাষ্ট্ৰৰ
ৰাস
ৰাসলীলাই
ৰীতি
ৰুই
ৰুক্মবীৰে
ৰুক্মিণী
ৰুক্মীণী
ৰুক্মীণীক
ৰুক্মীণীয়ে
ৰুচি
ৰুচিনাথ
ৰুলছ
ৰুলেট
ৰূপ
ৰূপক
ৰূপকাৰ
ৰূপটো
ৰূপত
ৰূপনাৰায়ণ
ৰূপান্তৰিত
ৰূপে
ৰূপৰেখাটি
ৰূপৰেখাৰ
ৰেলপথৰ
ৰোগত
ৰোগৰপৰা
ৰোধ
ৰোপণ
ৰোমান
ৰৌমাৰী
ৱেইলা
ৱেবছাইট
ৱেবছাইটত</text>
      <sha1>77cl6bcvknee55sno7l5bg3otlqzvjb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611346</id>
      <parentid>611345</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T20:33:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>দিব্য দত্ত</username>
        <id>9244</id>
      </contributor>
      <comment>/* অসমীয়া শব্দৰ তালিকা */</comment>
      <origin>611346</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="96067" sha1="cy52nccid0alpwjd7oeltpebypwu19e" xml:space="preserve">==অসমীয়া শব্দৰ তালিকা==
অংকন
অংগ
অংগক্ষত
অংগাংগীভাৱে
অংগৰাজ্যত
অংশ
অংশগ্ৰহণ
অংশগ্ৰহণৰ
অংশত
অংশসমূহৰ
অংশৰ
অকণিৰ
অকলেই
অকাল
অক্টোবৰ
অগ্নি
অঙ্কীয়া
অঙ্গদ
অচেতন
অঞ্চল
অঞ্চলটোত
অঞ্চলত
অঞ্চললৈকে
অঞ্চলসমূহ
অঞ্চলসমূহত
অঞ্চলসমূহৰৰ
অঞ্চলে
অঞ্চলৰ
অটুট
অডিটৰ
অতি
অতিকৈ
অতিথিক
অতিথিপৰায়ণতা
অতিৰিক্ত
অত্যাচাৰ
অথবা
অদি
অদ্বৈতবাদৰ
অধিক
অধিকাংশ
অধিকাৰ
অধিকাৰিক
অধিকাৰী
অধিনায়কত্ব
অধিপতিসকলক
অধিবাসীসকলক
অধিসূচনাৰ
অধিৰাজ্যৰ
অধীন
অধীনত
অধীনস্থ
অধীনৰ
অধীৰাজ্যআৰু
অধ্যক্ষ
অধ্যয়ন
অধ্যাপক
অধ্যায়বোৰ
অধ্যায়সমূহ
অধ্যায়ৰ
অধ্যুষিত
অনন্য
অনলাইন
অনাখৰী
অনাধিকাৰিক
অনুগামী
অনুগামীসকলৰ
অনুচ্ছেদ
অনুপম
অনুপস্থিতিত
অনুপ্ৰবেশকাৰী
অনুপ্ৰাণিত
অনুবাদ
অনুবাদমূলক
অনুভূতি
অনুভৱ
অনুমান
অনুমোদিত
অনুযায়ী
অনুযায়ীহে
অনুষ্ঠিত
অনুসাৰে
অনুসূচী
অনুসূচীত
অনুসূচীমূহত
অনুসৰি
অনুসৰিহে
অনুৰোধ
অনুৰোধত
অনেক
অন্ত
অন্তৰংগ
অন্তৰ্গত
অন্তৰ্ভুক্ত
অন্য
অন্যতম
অন্যান্য
অন্যান্যৰ
অপুত্ৰক
অপৈণত
অপৰাধমূলক
অপৰিসীম
অপৰিহাৰ্য
অফিছিয়েল
অবিবাহিত
অবিৰতভাৱে
অব্যাহত
অভিজ্ঞতাক
অভিনয়
অভিনয়ৰ
অভিন্ন
অভিনৱ
অভিভূত
অভিহিত
অভ্যন্তৰীণ
অমাৱস্যা
অমৃত
অযোধ্যা
অযোধ্যালৈ
অলপ
অষ্টম
অষ্টাদশ
অসংখ্য
অসংশোধিত
অসম
অসমক
অসমখনক
অসমত
অসমবাসীক
অসমাখৰ
অসমীয়া
অসমীয়ালৈ
অসমীয়াসকলৰো
অসমৰ
অসাংবিধানিক
অসীম
অসুবিধা
অস্থায়ী
অস্থিৰতাৰ
অস্পষ্ট
অহা
অহাত
অহাৰ
অহিংস
অৰি
অৰুণাচলৰ
অৰ্গ
অৰ্জন
অৰ্জনৰ
অৰ্থ
অৰ্থত
অৰ্থনিম্নভূমি
অৰ্থনৈতিক
অৰ্থাৎ
অৰ্থে
অৰ্থৰ
অৰ্পণ
অৱতাৰলৈ
অৱদান
অৱলম্বন
অৱশিষ্ট
অৱশেষত
অৱশ্যে
অৱসান
অৱস্থা
অৱস্থাত
অৱস্থান
অৱস্থিত
অৱস্থিতি
আঁকি
আঁতৰাব
আঁতৰি
আংলং
আইতাকক
আইন
আইনক
আইনবিভাগ
আইনবিভাগীয়
আইনশৃঙ্খলা
আইনসভা
আইনী
আইনৰ
আউটলাইন
আউনীআটি
আকবৰী
আকাৰৰ
আকৃতিত
আকৃতিৰ
আকৃতিৰে
আকৌ
আক্ষৰিক
আক্ৰমণ
আক্ৰমণকাৰীক
আক্ৰমণে
আক্ৰান্ত
আকৰ্ষণ
আকৰ্ষণৰ
আকৰ্ষিত
আখৈ
আখ্যান
আগছোৱাত
আগত
আগতে
আগদিনাখনক
আগন্তুক
আগবঢ়াইছিল
আগবঢ়ায়
আগবঢ়োৱা
আগভাগত
আগভাগলৈকে
আগলৈকে
আগষ্ট
আগষ্টত
আগুৱাই
আগৰৱাল
আঘোণ
আঙুল
আঙুলিত
আচাৰ
আছাম
আছিল
আছিলা
আছিল৷
আছে
আজি
আজিৰ
আটাইতকৈ
আটাইবোৰ
আটিত
আঠা
আত্মপ্ৰকাশ
আত্মহত্যাৰ
আদালতলৈ
আদি
আদিও
আদিকাণ্ডৰ
আদিবাসী
আদিয়ে
আদিৰ
আদৰ
আদৰি
আদৰ্শৰ
আদৰৰ
আধাৰ
আধাৰিত
আধিকাৰিক
আধিকাৰিকসকলৰ
আধুনিক
আধ্যাত্মিক
আনকি
আনন্দ
আনহাতে
আনাহাতে
আনি
আনিবলৈ
আনু
আনুমানিক
আনুষ্ঠানিক
আন্তঃগাঁঠনি
আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়
আন্দোলনক
আন্দোলনৰ
আপি৷
আপ্লুত
আবণ্টন
আবণ্টনৰ
আবৃত্ত
আবেদন
আভস
আমবাৰী
আমবাৰীত
আমলাতান্ত্ৰিক
আমাৰ
আম্বেদকাৰ
আম্বেদকাৰৰ
আয়তনৰ
আয়ুক্তক
আয়ুক্তৰ
আয়োজন
আলমত
আলিপুখুৰী
আলিপুখুৰীৰ
আলোচনা
আলোচিত
আশীৰ্বাদ
আশীৰ্বাদৰ
আশু
আশে
আশ্ৰম
আসন
আসনত
আসম
আসাম
আহি
আহিছিল
আহিছে
আহিন
আহিনৰ
আহিবলৈ
আহিল
আহু
আহে
আহোম
আহোমৰ
আহৰণ
আৰম্ভ
আৰম্ভণিতে
আৰম্ভণিৰ
আৰম্ভণিৰে
আৰম্ভৰ
আৰাধ্য
আৰিমত্ত
আৰিমত্তৰ
আৰু
আৰোগ্য
আৰোহণ
আৰ্দ্ৰতাত
আৰ্দ্ৰতাৰ
আৰ্য
আৰ্হি
আৱিষ্কাৰ
আৱৰি
ইংৰাজসকলেই
ইংৰাজী
ইংৰাজীক
ইংৰাজীলৈ
ইংৰাজে
ইংৰাজৰ
ইউনিয়ন
ইচিআইৰ
ইচ্ছা
ইচ্ছামতে
ইঞ্চি
ইণ্ডিয়া
ইণ্ডিয়ান
ইণ্ডিয়াৰ
ইতি
ইতিমধ্যেই
ইতিহাস
ইতিহাসক
ইতিহাসত
ইত্যাদি
ইত্যাদিৰ
ইন্দ্ৰনাৰায়ণ
ইন্দ্ৰপাল
ইফালে
ইমান
ইয়াক
ইয়াণ্ডাবু
ইয়াণ্ডাবুত
ইয়াত
ইয়াতে
ইয়াতো
ইয়াৰ
ইয়াৰেই
ইলতুতমিছৰ
ইলিয়াছ
ইহঁতৰ
ইহলীলা
ইহুদী
ঈশ্বৰ
ঈশ্বৰৰ
উক্ত
উগ্ৰপন্থী
উচিত
উচ্চ
উচ্চকক্ষ
উচ্চতালৈ
উচ্চতাৰ
উচ্চপদস্থ
উচ্চভূমি
উজনি
উজনিৰ
উঠাত
উঠি
উঠিছে
উঠিল
উঠে
উত্তীৰ্ণ
উত্তৰ
উত্তৰত
উত্তৰপাৰৰ
উত্তৰফাল
উত্তৰে
উত্তৰৰ
উত্তৰৰপৰা
উদয়
উদয়গিৰি
উদাসীনতা
উদ্
উদ্দেশ্য
উদ্ধৃত
উদ্ধৃতি
উদ্ভিদ
উদ্ভৱ
উদ্ভৱো
উদ্যান
উদ্যোগ
উন্নতিত
উন্নীত
উন্মুক্ত
উন্মোচিত
উপকণ্ঠ
উপকূল
উপকূলত
উপকূলৰ
উপকৰণত
উপচি
উপজাতি
উপজাতিৰ
উপজীৱ্য
উপত্যকাজোৰা
উপত্যকাত
উপত্যকাৰ
উপদেশ
উপদ্বাৰকা
উপদ্ৰৱ
উপদ্ৰৱলৈ
উপনদী
উপনিবেশত
উপনিষদ
উপনিষদসমূহ
উপনিষদৰ
উপনিষদৰপৰা
উপনৈ
উপনৈসমূহ
উপবাসে
উপভোগ
উপমহাদেশৰ
উপযুক্ত
উপযোগী
উপলব্ধ
উপসাগৰৰ
উপস্থাপন
উপস্থিত
উপহাৰ
উপহাৰৰূপে
উপাদানবোৰ
উপাধি
উপাধিটো
উপাধিৰ
উপায়ে
উপায়েৰে
উপাসনা
উপেন্দ্ৰ
উপৰি
উপৰিও
উভতি
উভয়
উভয়ই
উভয়তে
উভয়লিংগী
উভয়েই
উমৈহতীয়া
উলিয়ায়
উল্লেখ
উল্লেখনীয়
উল্লেখযোগ্য
উল্লেখ্য
উল্লেখ্যযোগ্য
উৎকৰ্ষ
উৎপত্তি
উৎপন্ন
উৎপাতত
উৎপাদন
উৎপাদনকাৰী
উৎপাদনৰ
উৎস
উৎসৰ্গিত
উৎসৱ
উৎসৱৰ
উৰিষ্যা
উৰিষ্যাত
উৰিষ্যাৰ
উৰুকা
উৰ্দু
ঊনবিংশ
ঋতুত
ঋতুতো
ঋষ্যমূক
এংলো
এইখন
এইচ
এইট
এইটো
এইদৰে
এইসকলৰ
এইসময়ত
এওঁলোকৰ
একক
একগোট
একত্ৰিত
একদেৱ
একপ্ৰকাৰৰ
একবিংশ
একমাত্ৰ
একশৰণ
একসতৰি
একসদনীয়
একসেৱ
একাডেমীও
একাদশ
একাধিক
একেজন
একেধৰণৰ
একেবাৰে
একেলগ
একেলগে
একো
একোটা
একোটি
এক্সিকিউটিভ
এক্ৰোবেটিক
এখন
এখনি
এখনো
এগৰাকী
এছিয়াত
এছিয়াৰ
এজন
এজনক
এজনৰ
এটলিয়ে
এটা
এটি
এঠোপা
এণ্টনি
এতিয়া
এতিয়াও
এদিন
এদিনতে
এনে
এনেদৰে
এনেদৰেই
এবছৰ
এবাৰ
এবিধ
এম্বেঁকা
এযোৰ
এলেকা
এলেকাত
এলেকাসমূহ
এলেকাৰ
এশিঙীয়া
এসময়ৰ
এৰাতিৰ
এৰি
ঐতিহাসিক
ঐতিহ্য
ঐতিহ্যৰ
ঐতৰেয়
ঐশ্বৰিক
ওচৰত
ওচৰলৈ
ওচৰৰ
ওজা
ওড়িয়া
ওড়িয়াত
ওড়িশাত
ওড়িশাৰ
ওড়িশী
ওড়ীচীক
ওড়ীশী
ওডিচি
ওডিচিৰ
ওডিচী
ওডিশী
ওডিসি
ওদালগুৰি
ওপৰত
ওপৰলৈ
ওপৰৰ
ওলোৱা
ঔষধি
কংগ্ৰেছৰ
ককাক
ককাদেউতাক
কক্ষৰ
কঙালী
কছাৰী
কছাৰীসকলে
কছাৰীসকলৰ
কছৰী
কটক
কটা
কটোৱা
কঠিন
কণ্ট্ৰলাৰ
কথা
কথিত
কদলি
কন্দলিকে
কন্দলিয়ে
কন্দলিৰ
কন্দলৰ
কন্নড়
কন্যা
কন্যাটিৰ
কপাহী
কপিল
কপিলিমুখৰ
কপিলী
কপিলীৰ
কবি
কবিতা
কবিতাটো
কবিতাৰ
কবিয়ে
কবিসকলক
কবিসকলৰ
কমতা
কমতাত
কমতাপুৰলৈ
কমতাৰ
কমতাৰাজৰ
কমতেশ্বৰ
কমনৱেলথ
কমল
কমললোচন
কমিটি
কমিটিৰ
কয়
কলং
কলঙৰ
কলা
কলাপ
কলাৰ
কলিতা
কল্প
কল্পনা
কল্যাণ
কাউঞ্চিল
কাউঞ্চিলে
কাকডোঙা
কাকতি
কাছাৰ
কাজ
কাজিৰঙাত
কাঠ
কাঠিৰে
কাঠৰ
কাণ্ডৰপৰা
কাতি
কাতিৰ
কাতৰি
কানুপাৰ
কান্ত
কান্ধেই
কাপোৰ
কাবেৰী
কাব্য
কাম
কামকাজ
কামত
কামনা
কামাখ্যা
কামেশ্বৰ
কামৰ
কামৰূপ
কামৰূপত
কামৰূপী
কামৰূপৰ
কায়মনো
কায়স্থ
কায়স্থও
কাল
কালত
কালতে
কালতো
কালা
কালি
কালিউৱাচ
কালিকা
কালিন্দীক
কালিয়দমন
কাশী
কাশ্মীৰ
কাষ
কাষৰ
কাষৰীয়া
কাহিনী
কাহিনীভাগকেই
কাৰণ
কাৰণত
কাৰণে
কাৰুকাৰ্যবোৰে
কাৰো
কাৰোবাক
কাৰোবাৰ
কাৰ্তিক
কাৰ্তিকৰ
কাৰ্বি
কাৰ্বিপাহৰ
কাৰ্য
কাৰ্যকলাপৰ
কাৰ্যকাৰিতাত
কাৰ্যকৰী
কাৰ্যনিৰ্বাহী
কাৰ্যপদ্ধতি
কাৰ্যালয়সমূহ
কাৰ্যালয়ৰ
কাৱ
কিংবদন্তি
কিছুদিন
কিছুমান
কিদৰে
কিন্তু
কিবা
কিমি
কিম্দে
কিল
কিলেগ্ৰাম
কিলোমিটাৰ
কিলোমিটাৰত
কিলোমিটাৰমান
কিষ্কিন্ধ্যা
কীৰ্তন
কুঁহিপাত
কুকি
কুণ্ডিল্য
কুমলীয়া
কুলসী
কুশান
কুসুমতলিতঘৰ
কুসুম্বৰ
কুসুম্বৰৰ
কুৰিজন
কুৰ্ম
কৃতিত্ব
কৃত্যক
কৃপাত
কৃষি
কৃষ্ট
কৃষ্টি
কৃষ্ণই
কৃষ্ণক
কৃষ্ণতেই
কৃষ্ণভক্তিৰ
কৃষ্ণলৈ
কৃষ্ণাই
কৃষ্ণৰ
কেঁচাই
কেইখনমান
কেইবা
কেইবাজনো
কেইবাটাও
কেইবাপ্ৰকাৰৰ
কেচুমুৰিয়া
কেণ্ডিস্থিত
কেতিয়াবা
কেন
কেনভাচ
কেনভাচত
কেনেকৈ
কেন্দাৰা
কেন্দ্ৰ
কেন্দ্ৰীয়
কেন্দ্ৰীয়শাসিত
কেবিনেট
কেবিনেটে
কেলা
কেলি
কেলিগোপাল
কেশৰী
কেসৰ
কেৰাছিন
কেৱ
কেৱল
কৈকেয়
কৈছিল
কৈলে
কৈশিক
কোক্
কোকৰাঝাৰ
কোচ
কোচবিহাৰত
কোছীৰ
কোটোৰা
কোড
কোণটিত
কোণত
কোণাৰ্ক
কোনো
কোনোধৰণৰ
কোনোৰ
কোমোৰা
কোমোৰাকটাত
কোশল
কোৰৰ
কোৱা
ক্লিমেণ্ট
ক্ষমতা
ক্ষমতাত
ক্ষমতাসমূহক
ক্ষুদ্ৰ
ক্ষেত্ৰ
ক্ষেত্ৰত
ক্ষেত্ৰতে
ক্ৰম
ক্ৰমত
ক্ৰমে
ক্ৰাফ্ট
ক্ৰিয়াকাণ্ডৰ
ক্ৰীড়া
কৰণ
কৰতল
কৰতেৰে
কৰতোৱা
কৰতোৱালৈকে
কৰব্যৱস্থা
কৰা
কৰাত
কৰাসকল
কৰাৰ
কৰি
কৰিও
কৰিছিল
কৰিছিল৷
কৰিছে
কৰিছোঁ
কৰিত
কৰিব
কৰিবলগীয়া
কৰিবলৈ
কৰিবৰ
কৰিমগঞ্জ
কৰিয়েই
কৰিলে
কৰে
কৰে৷
কৰোঁতে
কৰোঁহো
কৰ্ণ
কৰ্তব্য
কৰ্তৃত্ব
কৰ্তৃত্বত
কৰ্মনাশা
কৰ্ম্ম
খচৰা
খটখটী
খণ্ডক
খণ্ডৰ
খনত
খননৰ
খনেই
খবৰ
খাঁ
খাইটি
খাদ্য
খান
খান্দোতে
খাব
খাবলৈ
খাম
খাৰাভেলাৰ
খিৰ
খিৰিকীৰ
খুঁটা
খুঁটাসমূহত
খুঁটিলে
খুৰা
খুৱাবলৈ
খুৱায়
খেতি
খেতিপথাৰত
খেদা
খেল
খেলা
খেলি
খেৰী
খোটা
খোদিত
খোল
খোলাৰে
খোৱা
খোৱাত
খ্ৰী
খ্ৰীষ্টপূৰ্ব
খ্ৰীষ্টান
খ্ৰীষ্টানসকলৰ
খ্ৰীষ্টাব্দ
খ্ৰীষ্টাব্দত
খ্ৰীষ্টীয়
গঁড়
গংগা
গংগাৰ
গছৰ
গজা
গঞ্জাম
গঠন
গঠনো
গঠনৰ
গঠিত
গড়ে
গঢ়াইছিল
গণতন্ত্ৰ
গণতান্ত্ৰিক
গণপৰিষদত
গণপৰিষসকলৰ
গণ্ডকী
গণ্ডা
গণ্য
গণৰাজ্য
গতি
গতিকে
গতিত
গদাধৰ
গধুৰ
গধূলি
গন্ধৰ্ব্ব
গভীৰ
গয়াপাল
গাঁও
গাই
গাওঁবোৰত
গাঢ়
গান
গান্ধীয়ে
গামোচা
গামোচাৰে
গামোছাৰ
গায়ক
গাৰো
গিৰি৷
গীত
গীতটি
গীতা
গীতাত
গীতাভূষণ
গীতাৰ
গীতিনাত্য
গুঁজি
গুটি
গুণমালা
গুণৰাশি
গুনী
গুৰিত
গুৰিৰ
গুৰু
গুৰুং
গুৰুক
গুৰুগৃহত
গুৰুগৃহৰ
গুৰুচৰিতৰ
গুৰুজানে
গুৰুত্ব
গুৰুত্বপুৰ্ণ
গুৰুত্বপূৰ্ণ
গুৰুত্বপূৰ্ণভাৱে
গুৰুভটিমা
গুৰুৰ
গুৱাহাটী
গুৱাহাটীৰ
গৃহ
গৃহলৈ
গৃহসজ্জা
গৃহীত
গেইটৰ
গৈছিল
গৈছে
গোচৰ
গোটিপুয়া
গোটেই
গোত্ৰ
গোদাবৰী
গোন্ধে
গোপবালক
গোপবালককে
গোপাল
গোপীসকলে
গোপীসকলৰ
গোবিন্দ
গোবিন্দা
গোমতী
গোলকীয়
গোলাঘাট
গোষ্ঠীৰ
গোসাঁনীলৈ
গোস্বামী
গোৰ্খা
গোৱালপাৰা
গৌড়
গৌড়ৰ
গৌৰৱময়
গ্ৰন্থ
গ্ৰন্থক
গ্ৰন্থত
গ্ৰন্থসমূহক
গ্ৰন্থসমূহৰ
গ্ৰন্থৰ
গ্ৰন্থৰে
গ্ৰহণ
গ্ৰামীণ
গৰখীয়াৰ
গৰম
গৰমৰ
গৰাকী৷
গৰু
গৰুড়
গৰুৰ
গৰ্ভত
গৱেষক
গৱেষকসকলৰ
গৱৰ্নৰ
ঘটকাসুৰক
ঘটনা
ঘটনাৱলীকে
ঘটনাৱলীয়ে
ঘটাত
ঘটিছিল
ঘটে
ঘণ্টা
ঘনত্ব
ঘনবদ্ধ
ঘনমিটাৰত
ঘনে
ঘাঁঠনিত
ঘাই
ঘাইকৈ
ঘাট
ঘিলা
ঘিলাধাৰী
ঘুমুৰা
ঘূৰণীয়া
ঘূৰাই
ঘূৰাৰ
ঘূৰি
ঘোড়া
ঘোষণা
ঘোষণাৰ
ঘোষা
ঘোষিত
ঘৰখন
ঘৰখনক
ঘৰত
ঘৰলৈ
ঘৰুৱা
ঘৰে
ঘৰৰ
চকাত
চতুহেশ্বৰী
চতুৰ্থ
চতুৰ্থখন
চতুৰ্দশ
চতুৰ্বিংশ
চতুৰ্ভুজ
চনত
চনলৈকে
চন্দ্ৰকান্ত
চনৰ
চন৷
চপাই
চপাবৰ
চমু
চম্পা
চমৎকৃত
চলচ্চিত্ৰ
চলাই
চলাচল
চলাবলৈ
চলাৰ
চলি
চলিছিল
চলে
চলেৰে
চলোৱাত
চলোৱাৰ
চহকী
চহৰ
চহৰসমূহ
চহৰসমূহৰ
চাঁওতাল
চাঁওতালি
চাই
চাউল
চাউলৰ
চাওলুং
চাকি
চাণু
চাদ্ৰী
চান্দোগ্য
চাপৰি
চাবত
চাল
চালত
চাহ
চাহাবৰ
চাহৰ
চাৰ
চাৰি
চাৰিও
চাৰিওফালে
চাৰিখন
চাৰিটা
চাৰিদণ্ড
চাৰিদিন
চাৰিভাগত
চাৰিসীমাত
চাৰু
চিচি
চিঠিত
চিত্ৰ
চিত্ৰকলাবোৰ
চিত্ৰকাৰাছৰ
চিত্ৰকুট
চিত্ৰণত
চিত্ৰত
চিত্ৰসমূহ
চিত্ৰসমূহত
চিত্ৰায়নৰ
চিত্ৰৰ
চিন
চিনিব
চিন্তাধাৰা
চিলাই
চিহ্ন
চিহ্নযাত্ৰাৰ
চিৰসেউজ
চিৰসেউজীয়া
চিৰা
চিৰাং
চিৰিলুইত
চীনৰ
চুকাফা
চুকাফাই
চুক্তি
চুটি
চুতীয়া
চুতীয়াসকলে
চুতীয়াসকলেই
চুদূৰ্ভাই
চুবুৰীয়া
চুলতান
চুলাত
চূড়ান্ত
চূড়ান্তকৰণ
চেলকাল
চেলপুৰ
চৈধ্য
চোট
চোতালৰ
চৌত্ৰিশজন
চৰকাৰ
চৰকাৰসমূহৰৰ
চৰকাৰী
চৰকাৰে
চৰকাৰেৰ
চৰকাৰৰ
চৰণহি
চৰাই
চৰাইদেউ
চৰাইদেউত
চৰাইদেও
চৰাইৰ
চৰিত
চৰিতকাৰ
চৰিত্ৰটো
চৰিত্ৰৰ
চৰিতৰ
চৰ্চিবলৈ
চৰ্চ্চা
চৰ্যাপদ
চৰ্যাপদত
ছটাই
ছত্তীশগড়
ছন্দঃ
ছন্দময়
ছবছৰ
ছবিৰ
ছয়খন
ছাগলী
ছাত্ৰ
ছাম
ছালৰ
ছিক্কিমৰ
ছেক্ৰেটেৰী
ছেদীৰাজ
ছোঁ
ছোচিয়েল
ছ্যুকাফা
জঁটাধৰ
জগন্নাথ
জগন্নাথক
জগাই
জটিল
জড়িত
জনগণৰ
জনগাষ্ঠীৰ
জনগোষ্ঠী
জনগোষ্ঠীয়
জনগোষ্ঠীসমূহ
জনগোষ্ঠীৰ
জনজাতিৰে
জনজাতীয়
জনপ্ৰিয়
জনবসতি
জনবসতিপূৰ্ণ
জনসংখ্য
জনসংখ্যা
জনসংখ্যাৰ
জনসাধাৰণক
জনসাধাৰণেও
জনসাধাৰণৰ
জনা
জনাজাত
জনায়
জনাৰ
জনোৱাৰ
জন্তু
জন্তুৰ
জন্ম
জন্মাত
জন্মিব
জন্মে
জন্মৰ
জনৰো
জবাবদিহি
জমিদাৰ
জম্মু
জয়
জয়দেৱ
জয়দ্বাৰ
জয়ন্ত
জয়পাল
জয়পালৰ
জয়লাভ
জলক্ৰীড়া
জলপ্ৰপাত
জলবায়ু
জলবায়ুক
জলবায়ুত
জলবায়ুৰ
জলীয়
জাঁজী
জাগৰিত
জাতি
জাতিৰ
জাতীয়
জাতীয়তাবাদী
জানিবলৈ
জানুৱাৰী
জানুৱাৰীত
জানুৱাৰীৰ
জাপি
জাপিটোৰ
জাভীয়া
জাৰৰ
জিঞ্জিৰাম
জিত
জিনৰী
জিলা
জিলাই
জিলাক
জিলাকেইখন
জিলাত
জিলালৈ
জিলাসমূহ
জিলাৰ
জীৱন
জীৱনক
জীৱনত
জীৱনৰ
জীৱিত
জুই
জুন
জুনা
জুলাই
জুৰি
জেনেৰেলৰ
জৈন
জৈনসকলে
জৈৱিক
জোঁৱায়েক
জোঙা
জোৰ
জ্ঞান
জ্ঞানগত
জ্ঞানী
জ্বলাই
জ্যেষ্ঠ
জ্যোতিষ
জ্যোতিষক
জৰিয়তে
জৰুৰী
টাই
টান
টাহে
টীকা
টীকাত
টুমজাং
টেংকিকে
টেগালগ
টেম্বুৱানীত
টোলত
টোলৰ
ট্ৰিবিউট
ট্ৰিবিউনেলৰ
ট্ৰেক
ট্ৰেভাৰনিয়াৰ
ঠাই
ঠাইত
ঠাইৰ
ঠাকুৰ
ঠাকুৰে
ঠায়ে
ডফলাৰ
ডবকা
ডাং
ডাইনা
ডাঙৰ
ডাঙৰক
ডাঙৰীয়া
ডাঠ
ডাল
ডিক্ৰঙৰ
ডিগাৰু
ডিচেম্বৰ
ডিচেম্বৰত
ডিজাইন
ডিব্ৰু
ডিব্ৰুগড়
ডিমা
ডিমাচা
ডিমাচাত
ডিমাচাসকলে
ডিমাচাৰ
ডিমাছা
ডেকা
ডেকাগিৰি
ঢপলিয়াই
ঢাল
ঢৌৱাই
ঢৌৱে
ততোধিক
তত্ত্বকথাৰে
তত্ত্বসমূহ
তথা
তথাপি
তথ্য
তদানীন্তন
তদুপৰি
তফছিল
তফছিলি
তফছিলৰ
তলত
তলতীয়া
তাক
তাকে
তাত
তাতোকৈও
তামাচা
তামিল
তামুলপুৰ
তামুলপুৰক
তামোল
তামোলপুৰ
তালিকা
তালিকাভুক্ত
তালিকাসমূহৰ
তালিকাৰ
তালৈ
তালৰ
তাৰ
তাৰপিছত
তাৰপিছতো
তাৰিখ
তাৰিখটো
তাৰিখটোতে
তাৰিখে
তাৰিখৰ
তাৰে
তাৰো
তিথি
তিথিত
তিথিৰ
তিনি
তিনিখন
তিনিচুকীয়া
তিনিজন
তিনিটা
তিনিদিন
তিনিবিধ
তিয়নী
তিল
তীব্ৰ
তীৰ্থ
তীৰ্থক্ষেত্ৰ
তীৰ্থভ্ৰমণ
তীৰ্থভ্ৰমণৰ
তীৰ্থযাত্ৰাৰ
তীৰ্থযাত্ৰী
তীৰ্থলৈ
তীৰ্থস্থন
তুলনাত
তুলনাবিহীন
তুলনামূলকভাৱে
তুলসীৰ
তুলি
তুলিছে
তুলিবলৈ
তুলিবৰ
তুলিলে
তৃক
তৃতীয়
তৃতীয়বাৰ
তেওঁ
তেওঁক
তেওঁলোক
তেওঁলোকে
তেওঁলোকেও
তেওঁলোকৰ
তেওঁৰ
তেওঁৰেই
তেওঁৱেই
তেখেতসকলৰ
তেজপুৰ
তেতিয়া
তেতিয়াৰ
তেনে
তেনেই
তেন্তে
তেল
তেলৰ
তেৰ
তেৰখন
তেৰখনক
তেৰশ
তৈত্তিৰিয়
তৈয়াৰ
তোলা
তোলাৰ
ত্যাগ
ত্ৰয়োদশ
ত্ৰয়োবিংশ
ত্ৰিপুৰা
ত্ৰিলিয়ন
ত্ৰিশ্বৰী
তৰহৰ
তৰিব
তৰ্ক
তৰ্কযুদ্ধ
থকা
থকাকৈ
থকাৰ
থলুৱা
থলে
থাই
থাকি
থাকিব
থাকে
থাকোঁতে
থাকোঁতেই
থান
থিয়েটাৰৰ
থোৱা
দক্ষতাৰে
দক্ষিণ
দক্ষিণলৈ
দক্ষিণে
দক্ষিণৰ
দখল
দণ্ড
দণ্ডকা
দণ্ডা
দত্ত
দমন
দলত্যাগ
দলৈয়ে
দলৰ
দশকতকৈ
দশকথা
দশম
দশমী
দহখন
দহজন
দহটা
দাঁতি
দাঁতিত
দাক্ষিণাত্যৰ
দাদৰা
দান
দানৱ
দামোদৰ
দায়িত্ব
দায়িত্বত
দায়িত্বভাৰ
দাস
দাসে
দাসৰ
দিউ
দিকাৰাই
দিখৌ
দিচাং
দিছপুৰ
দিছিল
দিন
দিনটেই
দিনটোক
দিনটোৰ
দিনটোৱেই
দিনা
দিনাক্ৰুস্না
দিনাখনেই
দিনে
দিনৰ
দিবলৈ
দিবৰ
দিয়া
দিয়াৰ
দিয়ে
দিলৌ
দিল্লীৰ
দিশলৈ
দিহা
দিৱস
দীঘল
দীঘলীয়া
দুই
দুকুৰি
দুখন
দুখীয়া
দুজন
দুটকা
দুটা
দুটি
দুধনৈ
দুবাৰ
দুমুঠি
দুয়ো
দুয়োৰে
দুৰ
দুৰ্গা
দুৰ্ভাগ্যবশতঃ
দুৰ্যোগৰপৰা
দুৰ্লভনাৰায়ণৰ
দুৱাৰ
দৃশ্য
দৃষ্টিভংগীক
দেউতাকৰ
দেওধাই
দেওপাহাৰ
দেখা
দেখুওৱাই
দেখুৱাব
দেশ
দেশক
দেশত
দেশসমূহৰ
দেশৰ
দেশৰো
দেহংৰ
দেৱ
দেৱতা
দেৱভটিমা
দেৱালয়
দেৱালয়ৰ
দেৱী
দেৱীৰ
দেৱেশ্বৰ
দৈত্যাৰি
দৈয়াং
দৈৰ্ঘ্য
দৈৰ্ঘ্যৰ
দোৱান
দৌৰাত্ম্য
দৌৰাদৌৰি
দ্বাদশ
দ্বাবিংশ
দ্বাৰকা
দ্বাৰা
দ্বাৰাহে
দ্বিকক্ষীয়
দ্বিজ
দ্বিজই
দ্বিতীয়
দ্বিতীয়া
দ্বীপ
দ্বৈতবাদ
দৰং
দৰবাৰৰ
দৰে
দৰেই
দৰ্শনেৰে
দৰ্শনৰ
ধনশিৰি
ধনী
ধাতুৰে
ধান
ধানো
ধামৰ
ধাৰণ
ধাৰণাটো
ধাৰা
ধাৰাসমূহৰ
ধাৰাৰ
ধাৰ্মিক
ধীৰ
ধুদুকি
ধুবুৰী
ধুমুহা
ধুলে
ধুৱাই
ধূপকাঠি
ধূলাৰ
ধেমাজি
ধেমাজী
ধেমালি
ধেমালিতে
ধোৱাৰ
ধ্বংস
ধৰণেৰেই
ধৰণৰ
ধৰা
ধৰাৰ
ধৰি
ধৰিব
ধৰিলে
ধৰে
ধৰ্ম
ধৰ্মই
ধৰ্মকথাও
ধৰ্মতত্ত্বৰ
ধৰ্মনাৰায়ণ
ধৰ্মনিৰপেক্ষ
ধৰ্মপাল
ধৰ্মপালৰ
ধৰ্মমত
ধৰ্মমতত
ধৰ্মমতৰ
ধৰ্মী
ধৰ্মীয়
ধৰ্মৰ
নক্ষত্ৰ
নকৰাকৈ
নকৰি
নকৰিলেও
নগাঁও
নগাঁৱৰ
নগাপাহাৰ
নগাৰাজ্যৰ
নগৰ
নঘটিলেও
নটকা
নটা
নতুন
নতুনকৈ
নথকা
নথকাৰ
নদী
নদীত
নদীদ্বীপ
নদীৰ
নদৰাজ
নমস্তুতে
নলবাৰী
নহয়
নাই
নাইবা
নাগ
নাগক
নাগকেশৰ
নাগকেসৰ
নাগচফা
নাগচম্পকম
নাগচম্পিগে
নাগচাফা
নাগপুষ্প
নাগাক্ষ
নাগাচাৰি
নাগে
নাগেশ্বৰ
নাগৰিকসকলৰ
নাগৰিকৰ
নাচা
নাছিল
নাট
নাটক
নাটকখনিৰ
নাটকৰ
নাটখন
নাটত
নাট্য
নাট্যকলাৰ
নাট্যাভিনয়
নাট্যাভিনয়ক
নাট্যাভিনয়ৰ
নাট্যৰ
নাটৰ
নানা
নানান
নাম
নামঘৰ
নামটো
নামটোৰ
নামটোৱে
নামসৰ্বস্ব
নামে
নামেৰে
নামৰ
নামৰূপ
নাযায়
নাহৰ
নাহৰক
নাহৰৰ
নাৰদী
নাৰায়ণ
নাৰী
নিঃসন্তান
নিকতৱৰ্তী
নিচিনাকৈ
নিছিল
নিজ
নিজকে
নিজেও
নিজৰ
নিদৰ্শন
নিপুণ
নিব
নিবনুৱা
নিবাস
নিবৃত্তি
নিমাৰ্ণ
নিমিত্তে
নিম্নকক্ষ
নিম্নলিখিত
নিম্বাৰ্কাচাৰ্যই
নিয়ন্ত্ৰণ
নিয়ন্ত্ৰণৰ
নিয়াইছিল
নিয়াৰিকৈ
নিয়ে
নিয়োগ
নিযুক্তি
নিযুত
নিশা
নিশাতে
নিষধ
নিষেধাজ্ঞামূলক
নিৰুক্ত
নিৰ্দিষ্ট
নিৰ্দেশনা
নিৰ্দেশমূলক
নিৰ্দেশিকা
নিৰ্দ্ধাৰণ
নিৰ্ধাৰণ
নিৰ্বাচন
নিৰ্বাচিত
নিৰ্ভৰযোগ্য
নিৰ্মাণ
নিৰ্মাণৰ
নিৰ্মাতা
নিৰ্মিত
নীতি
নীতিগত
নীতিসমূহৰৰ
নীলগ্ৰীব
নীলধ্বজ
নৃত্য
নৃত্যগীতৰ
নৃত্যটো
নৃত্যপ্ৰকাৰে
নৃত্যশিল্পীসকলে
নৃত্যৰ
নৃত্যৰূপ
নেতৃত্বত
নেতৃবৰ্গৰ
নেপাল
নেপালী
নেৰানেপেৰাকৈ
নৈতিক
নৈবেদ্য
নৈৰ
নোই
নোক্তে
নোহোৱা
নোহোৱায়েও
নোৱাৰি
নোৱাৰিছিল
নোৱাৰে
নোৱাৰোতেই
ন্যস্ত
ন্যায়
ন্যায়পালৰ
ন্যায়প্ৰস্থান
ন্যায়বিচাৰ
ন্যায়াধীশ
ন্যায়ালয়
ন্যায়ালয়ত
নৰকাসুৰ
নৰকাসুৰক
নৰকাসুৰৰ
নৰকৰ
নৰনাৰায়ণে
নৰনাৰায়ণৰ
নৰবলি
নৰিয়া
নৰেন্দ্ৰ
নৰ্তক
নৰ্মদা
নৱজাগৰণৰ
নৱবৈষ্ণৱ
নৱম
নৱেম্বৰত
পংকজে
পকা
পখলাই
পঞ্চ
পঞ্চদশ
পঞ্চবটী
পঞ্চম
পঞ্চায়ত
পঞ্চেশ্বৰীৰ
পঞ্জাব
পটত
পটভূমি
পট্টাচিত্ৰ
পট্টাচিত্ৰা
পট্টাচিত্ৰাৰ
পট্টিত্ৰা
পঠা
পঠায়
পঠালে
পঠিয়াইছিল
পঢ়ি
পঢ়ুৱৈসকলৰ
পণ্ডিত
পণ্ডিতে
পথৰ
পদটো
পদটোৱো
পদত
পদাধিকাৰী
পদাধিকাৰীসকলৰ
পদ্ধতি
পদ্ধতিগত
পদ্ম
পদৰ
পবিত্ৰ
পলাই
পলুৱাই
পশু
পশ্চিম
পশ্চিমলৈ
পশ্চিমে
পাঁচখন
পাঁচজন
পাঁচটা
পাঁচদিন
পাঁচশ
পাই
পাইকাছৰ
পাইছিল
পাইছে
পাকঘৰটো
পাকিস্তান
পাছত
পাছতে
পাছতেই
পাছলৈ
পাছৰ
পাছৰে
পাঞ্চাল
পাট্টা
পাঠ্যক্ৰমৰ
পাণ
পাণ্ডুলিপি
পাত
পাতত
পাতনি
পাতবোৰ
পাতল
পাতিছিল
পাতে
পাত্ৰ
পাতৰ
পাধিৰ
পান
পানী
পানীগ্ৰহী
পানীমূৰ
পানীৰ
পাপৰিৰ
পাব
পায়
পায়হি
পালন
পালবংশৰ
পালা
পালে
পালেও
পাশে
পাহাৰ
পাহাৰত
পাহাৰসমূহ
পাহাৰীয়া
পাহৰিব
পাৰ
পাৰতে
পাৰি
পাৰে
পাৰ্গত
পাৰ্চী
পাৰ্লিয়ামেণ্টত
পাৰ্লিয়ামেণ্টে
পাৰৰ
পাৱে
পিছ
পিছত
পিছতে
পিছতো
পিছদিনা
পিছলৈ
পিছৰে
পিঠা
পিডিএফ
পিতাক
পিতাকৰ
পিতৃ
পিতৃৰ
পিন্ধা
পিন্ধায়
পিহি
পিৰামিড
পীকৰ
পুঁজি
পুংকেশৰবোৰ
পুডিং
পুত্ৰ
পুত্ৰৰ
পুথিসমূহত
পুথিসমূহে
পুনৰ
পুনৰুজ্জীৱিত
পুনৰুজ্জীৱিতকৰণৰ
পুলি
পুলিচ
পুষ্কৰাৱতী
পুষ্কৰিণী
পুষ্পভদ্ৰা
পুষ্য
পুহ
পুহত
পুৰণি
পুৰাণৰ
পুৰী
পুৰীক
পুৰীৰ
পুৰুষ
পুৰুষলৈকে
পুৰুষোত্তম
পুৰোহিতৰ
পুৰ্বেই
পূজা
পূজাত
পূজাৰ
পূব
পূবকোণত
পূবত
পূবে
পূবৰ
পূবৰপৰা
পূ্ৱে
পূৰঠ
পূৰ্ণ
পূৰ্ণানন্দ
পূৰ্ণিমা
পূৰ্বতে
পূৰ্বপুৰুষসকল
পূৰ্বপ্ৰচলিত
পূৰ্বসূৰী
পূৰ্বাঞ্চল
পূৰ্বৰ
পূৰ্বৰঙ্গ
পূৱ
পূৱত
পৃথক
পৃথিৱী
পৃথিৱীৰ
পৃথু
পৃথুৰ
পৃষ্ঠপোষকতা
পৃষ্ঠা
পেইণ্টিং
পেনাগা
পেলালে
পোছাক
পোষণ
পোহনীয়া
পোৰা
পোৱা
পোৱাত
পোৱাৰ
পৌৰশাসন
পৌৰসভা
পৌৰাণিক
প্ৰকাশ
প্ৰকাশিত
প্ৰকাশ্যে
প্ৰকাশৰ
প্ৰকাৰটোত
প্ৰকাৰে
প্ৰকাৰৰ
প্ৰকৃত
প্ৰকৃতি
প্ৰক্ৰিয়া
প্ৰক্ৰিয়াক
প্ৰক্ৰিয়াৰ
প্ৰখ্যাত
প্ৰচলন
প্ৰচলিত
প্ৰচাৰ
প্ৰচাৰক
প্ৰচাৰৰ
প্ৰচুৰ
প্ৰজাতন্ত্ৰ
প্ৰজাতন্ত্ৰৰ
প্ৰজাতিত
প্ৰজ্বালক
প্ৰণয়ন
প্ৰণয়নমূলক
প্ৰণালী
প্ৰতাপধ্বজ
প্ৰতাপধ্বজৰ
প্ৰতি
প্ৰতিক
প্ৰতিকূল
প্ৰতিখন
প্ৰতিটোৰ
প্ৰতিদিনে
প্ৰতিনিধি
প্ৰতিনিধিসকলক
প্ৰতিবন্ধকতাৰ
প্ৰতিবিধান
প্ৰতিভাৰ
প্ৰতিমূৰ্তি
প্ৰতিলিপি
প্ৰতিষ্ঠা
প্ৰতিষ্ঠান
প্ৰতিষ্ঠাপক
প্ৰতিষ্ঠাৰ
প্ৰতিষ্ঠিত
প্ৰতিহত
প্ৰতিৰক্ষা
প্ৰতীক
প্ৰতীকাত্মক
প্ৰতীকী
প্ৰত্যক্ষ
প্ৰত্যক্ষভাবে
প্ৰত্যক্ষভাৱে
প্ৰত্যাহাৰসমূহ
প্ৰত্যাহৃত
প্ৰত্যাহ্বানটো
প্ৰত্যেক
প্ৰত্যেকখন
প্ৰত্যেকটো
প্ৰথম
প্ৰথমখন
প্ৰথমজন
প্ৰথমটো
প্ৰথমতে
প্ৰথমবাৰ
প্ৰথমবাৰৰ
প্ৰথমেই
প্ৰথা
প্ৰদান
প্ৰদানৰ
প্ৰদেশ
প্ৰদেশসমূহৰৰ
প্ৰদেশৰ
প্ৰদৰ্শন
প্ৰদৰ্শনকাৰী
প্ৰদৰ্শনেৰে
প্ৰদৰ্শনৰ
প্ৰধান
প্ৰধানকৈ
প্ৰধানমন্ত্ৰী
প্ৰধানমন্ত্ৰীক
প্ৰফুল্ল
প্ৰবৃত্তি
প্ৰব্ৰজনৰ
প্ৰবৰ্তনৰ
প্ৰবৰ্তিত
প্ৰভাৱ
প্ৰমাণ
প্ৰমাণস্বৰূপে
প্ৰমাণিত
প্ৰমূল্যৰে
প্ৰয়াগ
প্ৰয়াস
প্ৰয়োগ
প্ৰয়োজন
প্ৰয়োজনীয়
প্ৰযোজনা
প্ৰযোজিত
প্ৰশংসা
প্ৰশাসন
প্ৰশাসনিক
প্ৰশাসনীয়
প্ৰশাসিনক
প্ৰশ্ন
প্ৰসঙ্গত
প্ৰসঙ্গৰ
প্ৰসাৰিত
প্ৰস্তাৱ
প্ৰস্তাৱনা
প্ৰস্তাৱৰ
প্ৰস্তুত
প্ৰস্তৰ
প্ৰস্থান
প্ৰস্থানত্ৰয়ী
প্ৰহল্লাদা
প্ৰাক
প্ৰাকৃতত
প্ৰাকৃতিক
প্ৰাকৃতিকভাৱে
প্ৰাগজ্যোতিষ
প্ৰাগজ্যোতিষত
প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ
প্ৰাগজ্যোতিষপুৰৰ
প্ৰাগজ্যোতিষৰ
প্ৰাচীন
প্ৰাণ
প্ৰাণকেন্দ্ৰ
প্ৰাথমিক
প্ৰাদেশিক
প্ৰান্তত
প্ৰাভাৱ
প্ৰামাণ্য
প্ৰায়
প্ৰায়বোৰ
প্ৰায়েই
প্ৰাৰম্ভিক
প্ৰিয়
প্ৰিয়তম
প্ৰেৰণ
প্ৰৱণতা
প্ৰৱণতাৰ
প্ৰৱেশ
প্ৰৱৰ্তন
পৰবৰ্তীসময়ত
পৰম
পৰমানন্দ
পৰম্পৰা
পৰম্পৰাগত
পৰম্পৰাৰ
পৰশুৰামক
পৰস্পৰৰ
পৰা
পৰাই
পৰাকৈ
পৰামৰ্শ
পৰামৰ্শও
পৰামৰ্শমতে
পৰাস্ত
পৰি
পৰিকল্পনা
পৰিচয়
পৰিচয়ৰ
পৰিচালক
পৰিচালিত
পৰিচিত
পৰিছেহি
পৰিণত
পৰিত্ৰাণ
পৰিদৰ্শন
পৰিধি
পৰিপন্থী
পৰিবলৈ
পৰিবেশন
পৰিবেষ্টিত
পৰিবৰ্তন
পৰিবৰ্তনশীল
পৰিবৰ্তে
পৰিমাণ
পৰিয়াল
পৰিয়ালৰ
পৰিল
পৰিলক্ষিত
পৰিশিষ্ট
পৰিষদ
পৰিষদসকলৰ
পৰিষদো
পৰিষসকলৰ
পৰিষৰ
পৰিসমাপ্তি
পৰিস্থিতিৰ
পৰিসৰে
পৰিহৰি
পৰিৱেশন
পৰিৱৰ্তন
পৰিৱৰ্তনৰ
পৰিৱৰ্তে
পৰে
পৰে৷
পৰ্বত
পৰ্বতক
পৰ্বতমালা
পৰ্বতীয়া
পৰ্বৰ
পৰ্মানন্দ
পৰ্যন্ত
পৰ্যাপ্ত
পৰ্যালোচনাত
পৰ্যালোচিত
পৰ্য্যটন
পৰ্য্যটনৰ
পৱিত্ৰ
ফলত
ফাগুণৰ
ফালিব
ফালে
ফালৰ
ফিছিয়েল
ফুট
ফুটাই
ফুল
ফুলা
ফুলে
ফুলৰ
ফেব্ৰুৱাৰীত
ফোঁহা
ফ্ৰেঙ্ক
বঁটা
বংগ
বংগলৈ
বংগৰ
বংশ
বংশত
বংশতে
বংশতেই
বংশধৰ
বংশাৱলী
বংশৰ
বংশৰে
বগা
বঙাইগাঁও
বঙালী
বছৰ
বছৰবোৰত
বছৰীয়া
বছৰৰ
বজাই
বজাইছিল
বজালী
বজ্ৰপাত
বটা
বড়ো
বড়োলেণ্ড
বদৰিকাশ্ৰম
বদৰিকাশ্ৰমত
বন্ধা
বয়স
বয়সত
বয়সতে
বয়স্ক
বলদেৱ
বলি
বলিছলন
বলেৰে
বলৈ
বলোভদ্ৰ
বলোৰাম
বল্লভদেৱ
বল্লমাকৃতি
বল্লাভাচাৰ্য
বসতি
বসতিৰ
বসন্ত
বসবাস
বস্তুৰ
বহন
বহল
বহু
বহুতো
বহুপ্ৰকাৰে
বহে
বাঁহ
বাঁহী
বাঁহীৰ
বাঁহৰ
বাইছে
বাইহাটা
বাওঁ
বাকলি
বাকী
বাক্য
বাক্সা
বাক্সাৰ
বাগিছা
বাগিছাবোৰত
বাটত
বাঢ়ি
বাণিজ্য
বাণীকান্ত
বাত
বাতৰি
বাদিয়া
বাদে
বাদেও
বাদ্য
বাধাৰ
বাধ্য
বানপানী
বাবে
বাবেই
বাবেও
বামন
বালকৃষ্ণ
বাস
বাসস্থান
বাসুদেৱ
বাহক
বাহাদুৰ
বাহিনী
বাহিৰেও
বাৰ
বাৰজন
বাৰানসী
বাৰী
বাৰ্তা
বিংশ
বিকশিত
বিখ্যাত
বিগ্ৰহৰ
বিচাপে
বিচাৰপতি
বিচাৰপতিসকলৰ
বিচাৰবিভাগ
বিচাৰবিভাগীয়
বিচাৰবিভাগে
বিচাৰি
বিজয়
বিজয়ৰ
বিতৰ্ক
বিতৰ্কৰ
বিদিশা
বিদেশনীতি
বিদেশী
বিদ্যা
বিদ্যাভূষণে
বিদ্যাৰম্ভ
বিদৰ্ভ
বিধান
বিধানসভা
বিধানসভাসমূহৰৰ
বিধানসভাৰ
বিধায়কসকল
বিধায়কসকলৰ
বিধায়িনী
বিধি
বিধিবোৰ
বিধেয়কখন
বিনে
বিন্দু
বিন্দুকাশী
বিন্যাস
বিপ্ৰৰ
বিপৰীত
বিপৰীতে
বিবাদবোৰৰ
বিবাহ
বিবাহাৰ
বিবাহৰ
বিবিধ
বিবিধতা
বিবিধতাময়
বিবেচনা
বিভক্ত
বিভিন্ন
বিয়া
বিয়োগ
বিয়োগৰ
বিশাল
বিশিষ্ট
বিশেষ
বিশেষকৈ
বিশেষজ্ঞসকলে
বিশেষভাৱে
বিশ্ব
বিশ্বনাথ
বিশ্বনাথৰ
বিশ্বাস
বিশ্বাসৰ
বিশ্বৰ
বিষয়
বিষয়ক
বিষয়ত
বিষয়বস্তু
বিষয়বস্তুৰ
বিষয়ভাৰ
বিষয়সমূহ
বিষয়সমূহৰ
বিষয়া
বিষয়াই
বিষয়াসকল
বিষয়াসকলকো
বিষয়ে
বিষাক্ত
বিষুবত
বিষুবন
বিষ্ণু
বিষ্ণুমূৰ্তি
বিষ্ণুমূৰ্তিটোকে
বিস্তাৰ
বিস্তৃত
বিহ
বিহপুৰীয়া
বিহু
বিহুক
বিহুটিৰ
বিহুত
বিহুৰ
বিহুৰূপেও
বিহুৱানৰ
বিৰাগ
বিৰোধ
বিৱৰণ
বীজ
বীৰত্বৰে
বীৰপাল
বীৰপালৰ
বীৰবৰে
বুকুত
বুজাবলৈ
বুজায়
বুজালে
বুজিব
বুজোৱা
বুটলি
বুঢ়া
বুঢ়াগোহাঁইয়ে
বুঢ়াগোহাঁইৰ
বুঢ়ীগোসানী
বুঢ়ীদিহিং
বুঢ়ীমাক
বুঢ়ীমাকে
বুলি
বুলিও
বুলিব
বুৰঞ্জী
বুৰঞ্জীবিদসকলে
বুৰঞ্জীৰ
বৃক্ষ
বৃটিছসকলে
বৃদ্ধকালত
বৃদ্ধি
বৃদ্ধিৰ
বৃন্দাবন
বৃন্দাবনলৈ
বৃষ্টি
বৃহত্
বৃহত্তম
বৃহদাৰণ্যক
বৃহস্পতিবাৰ
বৃহস্পতিবাৰে
বৃহৎ
বেকী
বেঙেনা
বেছাল্ট
বেছি
বেছিভাগ
বেছিভাগেই
বেঞা
বেতন
বেতনৰ
বেতেৰে
বেদ
বেদনিধি
বেদান্ত
বেদান্তৰ
বেপ্টিষ্ট
বেলগুৰিত
বেৱছাইটত
বৈকুণ্ঠৰ
বৈদিক
বৈদ্যদেৱ
বৈনায়েক
বৈশিষ্ট্য
বৈশিষ্ট্যযুক্ত
বৈশিষ্ট্যসূচক
বৈশিষ্ট্যৰ
বৈষ্ণৱ
বৈষ্ণৱসকলৰ
বৈৱৰ্ত্ত
বোলা
বোলে
বোলে৷
বোৰ
বোৱাৰ
বৌদ্ধ
ব্যক্তি
ব্যক্তিগত
ব্যক্তিত্ব
ব্যক্তিসকলক
ব্যক্তিৰ
ব্যতিক্ৰমী
ব্যতীত
ব্যাখ্যা
ব্যাখ্যাকৰ্তাই
ব্যাপকভাৱে
ব্যাপী
ব্যায়বহুলতা
ব্যাৱহাৰিক
ব্যৱসায়
ব্যৱসায়ীসকলৰ
ব্যৱস্থা
ব্যৱস্থাত
ব্যৱস্থাৰে
ব্যৱহাৰ
ব্যৱহৃত
ব্ৰহ্মকুণ্ড
ব্ৰহ্মপালে
ব্ৰহ্মপুত্ৰ
ব্ৰহ্মপুত্ৰত
ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ
ব্ৰহ্মবাদ
ব্ৰহ্মসূত্ৰ
ব্ৰহ্মসূত্ৰসমূহে
ব্ৰহ্মাণ্ড
ব্ৰাহ্মণ
ব্ৰাহ্মণসকলৰ
ব্ৰিটিছ
ব্ৰিটিশ
বৰগীত
বৰগীতৰ
বৰচিৰাম
বৰজাপি
বৰঞ্চ
বৰত
বৰদোৱা
বৰদোৱাত
বৰদোৱাৰ
বৰপুত্ৰ
বৰপেটা
বৰপেটাৰ
বৰভেটি
বৰমুখা
বৰলুইত
বৰশ্ৰীৰাম
বৰাক
বৰাহ
বৰাহক্ষেত্ৰ
বৰাহী
বৰ্গ
বৰ্গবিভাজন
বৰ্গমাইল
বৰ্ণনা
বৰ্ণে
বৰ্তমান
বৰ্তমানৰ
বৰ্তী
বৰ্ধক
বৰ্ননা
বৰ্মন
বৰ্মনেই
বৰ্ষা
বৰ্ষৰ
ভঁৰাল
ভক্তি
ভক্তিতত্ত্বপ্ৰকাশক
ভক্তিমাৰ্গৰ
ভক্তিমূলক
ভক্তিৰসেৰে
ভগদত্তৰ
ভগাব
ভগৱান
ভগৱানক
ভগৱানৰ
ভটিমাৰে
ভণ্টাগুটি
ভতিজাক
ভদ্ৰেশেন
ভবা
ভাগ
ভাগত
ভাগলৈকে
ভাগৱত
ভাগৱতৰ
ভাঙি
ভাঞ্জা
ভাটিমা
ভাতৃ
ভাতৃভাৱ
ভাদ
ভান
ভাপ
ভাপৰ
ভাষা
ভাষাই
ভাষাক
ভাষাত
ভাষাবিশেষেই
ভাষাবোৰ
ভাষাসমূহ
ভাষাৰ
ভাষাৰে
ভাষিক
ভাষী
ভাষ্য
ভাষ্যত
ভাস্কৰাব্দ
ভাৰত
ভাৰতক
ভাৰতত
ভাৰততে
ভাৰতবৰ্ষ
ভাৰতবৰ্ষত
ভাৰতবৰ্ষৰ
ভাৰতভূক্তি
ভাৰতলৈ
ভাৰতীয়
ভাৰতীয়সকলে
ভাৰতীয়সকলৰ
ভাৰতে
ভাৰতৰ
ভাৰ্যা
ভিংগদেৱ
ভিতৰত
ভিতৰতে
ভিন্ন
ভিন্নতা
ভিয়েট
ভিলেজত
ভীমৰাও
ভীষ্ম
ভীষ্মই
ভীষ্মক
ভূখণ্ড
ভূখণ্ডত
ভূখণ্ডৰ
ভূঞা
ভূঞাই
ভূঞাসকলে
ভূঞাসকলৰ
ভূঞাৰ
ভূমি
ভূমিকা
ভূমিকাও
ভূমিৰ
ভূষণ
ভূস্বামী৷
ভেঁটি
ভেটি
ভেটিত
ভেদে
ভেলাঘৰ
ভোগদৈ
ভোগালী
ভোটৰ
ভৌগোলিক
ভ্ৰমণ
ভ্ৰমণলৈ
ভ্ৰমণসূচী
ভ্ৰাতৃভাৱ
ভৰদ্বাৰ
ভৰপূৰ
ভৰায়
ভৱিষ্য
মংগল
মগু
মজলীয়া
মঞ্চত
মঠত
মণিপুৰ
মণিপুৰী
মতবাদ
মতবাদসমূহ
মতবাদৰ
মতান্তৰ
মতে
মতৰ
মথুৰা
মধ্য
মধ্যম
মধ্যযুগৰ
মধ্যস্থতাকাৰীৰ
মনত
মনতে
মনু
মনুৰ
মনে
মনোমোহা
মনোযোগ
মনোৰঞ্জনৰ
মনোৰম
মন্ত
মন্ত্ৰ
মন্ত্ৰটি
মন্ত্ৰালয়লৈ
মন্ত্ৰালয়ৰ
মন্ত্ৰিত্বৰ
মন্ত্ৰী
মন্ত্ৰীপৰিষদে
মন্ত্ৰীসকল
মন্ত্ৰীসভাৰ
মন্থন
মন্দিৰ
মন্দিৰক
মন্দিৰত
মন্দিৰসমূহ
মন্দিৰৰ
ময়ূৰভঞ্জ
ময়ূৰেশ
ময্যদা
মলৱাৰ
মহকুমাক
মহকুমালৈ
মহকুমাৰপৰা
মহড়া
মহাকাব্য
মহাতান্ত্ৰিক
মহাত্মা
মহাদেৱ
মহান
মহানগৰ
মহানগৰৰ
মহানন্দা
মহাপুৰুষ
মহাবিদ্ৰোহৰ
মহাভাৰতৰ
মহামিলনক
মহাযান
মহাসাগৰৰ
মহাৰাষ্ট্ৰৰ
মহিলা
মহিলাসকলে
মহিলাৰ
মহীৰংগ
মহেন্দ্ৰ
মাইবঙত
মাইল
মাওৰ
মাক
মাকৰ
মাগুৰী
মাঘ
মাঘৰ
মাজ
মাজত
মাজনিশা
মাজভাগত
মাজভাগলৈ
মাজভাগৰ
মাজুলী
মাজুলীক
মাজেদি
মাজৰ
মাটি
মাটিকালি
মাটিত
মাটিৰ
মাণ্ডুক্য
মাত
মাতৃভূমিত
মাতৃৰ
মাত্ৰ
মাত্ৰা
মাধবৰ
মাধ্যমত
মাধৱ
মাধৱক
মাধৱদেৱ
মাধৱদেৱে
মাধৱাচাৰ্যই
মাধৱৰ
মান
মানকাচৰ
মানকুৰ
মানচিত্ৰ
মানদেশৰ
মানসেৰে
মানাহ
মানি
মানিব
মানুহ
মানুহখিনিৰ
মানুহে
মানুহেও
মানুহৰ
মানুহৰে
মানে
মানৰ
মালয়
মালয়েছিয়া
মালাও
মালায়ালম
মাহ
মাহত
মাহৰ
মাৰলি
মাৰাঠী
মাৰ্কণ্ডেয়
মাৰ্গ
মাৰ্গকাশী
মাৰ্গৰ
মিচিং
মিজো
মিজোৰাম
মিটাৰ
মিঠাইবোৰৰ
মিমাংসাৰ
মিল
মিলালে
মিলি
মিশ্যন
মিশ্যনে
মিশ্যনৰ
মিশ্ৰণ
মিহিকৈ
মীমাংসা
মুকলি
মুকুণ্ড
মুকুতা
মুকুন্দ
মুক্ত
মুক্তি
মুক্তিেশ্বৰ
মুখ
মুখা
মুখাবোৰ
মুখাবোৰৰ
মুখাশিল্প
মুখাসমূহ
মুখা৷
মুখ্য
মুখ্যতঃ
মুখ্যমন্ত্ৰী
মুগা
মুগ্ধ
মুছলমান
মুছলমানে
মুছলমানৰ
মুঠ
মুণ্ডক
মুদ্ৰাব্যৱস্থাৰ
মুৰব্বী
মুৰাৰি
মূল
মূলত
মূলতঃ
মূলে
মূৰত
মূৰ্তি
মৃগাংগ
মৃত্যু
মৃত্যুমুখত
মৃত্যুৰ
মৃৎশিল্প
মেইতেই
মেঘালয়ে
মেঘালয়ৰ
মেঘালয়ৰপৰা
মেজি
মেজিক
মেট্ৰ
মেট্ৰিক
মেলে
মেৰি
মোগাল
মোটা
মোদী
মোহন
মৌচুমী
মৌলিক
মৎস্য
মৰাণ
মৰিগাঁও
মৰ্যদা
যজ্ঞ
যথা
যথাসময়ত
যথেষ্ট
যদি
যদিও
য়ে
যাওঁতে
যাক
যাগ
যাতে
যাত্ৰা
যাত্ৰাৰ
যাপন
যাবলৈ
যায়
যাৰ
যিকোনো
যিখনে
যিটো
যিবোৰ
যিয়ে
যিসকল
যুঁজত
যুক্ত
যুক্তি
যুক্তিকৰ
যুক্তিপ্ৰস্থান
যুক্তিৰ
যুক্তৰাষ্ট্ৰীয়
যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ
যুগ্ম
যুগৰ
যুটীয়া
যুদ্ধ
যুদ্ধক্ষেত্ৰত
যুদ্ধত
যুৱ
যেতিয়া
যেনে
যোগ
যোগী
যোগেদি
যোগেদিয়ে
যোগ্য
যোদ্ধা
যোৰহাট
যোৰহাটক
যোৰহাটত
যোৱা
যোৱাত
যোৱাৰ
যৱনিকা
লক্ষ্য
লখিমপুৰ
লগত
লগতে
লগাই
লগাইছিলহি৷
লগাব
লগে
লঘু
লঙ্ঘিত
লয়
লাও
লাগিব
লাগু
লাগে
লাডু
লাভ
লালন
লাহি
লাহে
লিখা
লিখাৰ
লিখি
লিখিছিল
লিখিছে
লিখিত
লিঙ্গ
লিঙ্গৰাজ
লিনান
লিপি
লিপ্যন্তৰ
লীলাৰ
লুইত
লুইপা
লুকাভাকু
লেও
লেজিছলেটিভ
লেহে
লেহেমী
লেৰাইট
লৈকে
লৈছিল
লোক
লোকক
লোকনৃত্য
লোকপিয়ল
লোকপ্ৰিয়ল
লোকবিশ্বাস
লোকসংগীত
লোকসংগীততে
লোকসংগীতসমূহৰ
লোকসংগীতৰো
লোকসকলক
লোকসভাৰ
লোকসলক
লোকে
লোকেনাথ
লোকৰ
লোটোকৰী
লোহাবৰ
লোৱা
লোৱাৰ
লৌহিত্য
শংকু
শংকৰ
শংকৰদেৱ
শংকৰদেৱে
শংকৰদেৱৰ
শংকৰবৰ
শংকৰাচাৰ্যই
শংকৰাচাৰ্য্ই
শংকৰৰ
শকত
শক্তিশালী
শক্তিৰে
শকৰ
শঙ্কৰ
শঙ্কৰক
শঙ্কৰদেৱ
শঙ্কৰদেৱক
শঙ্কৰদেৱে
শঙ্কৰদেৱেে
শঙ্কৰদেৱৰ
শঙ্কৰে
শঙ্কৰৰ
শতকৰা
শতাংশ
শতাব্দী
শতিকা
শতিকাত
শতিকামানত
শতিকামানতে
শতিকাৰ
শদিয়া
শদিয়াক
শপত
শব্দ
শব্দটো
শব্দবোৰ
শব্দসংখ্যা
শব্দৰ
শব্দৰে
শষ্য
শাক্ত
শাক্তপন্থী
শালমাৰা
শালস্তম্ভ
শালি
শাসক
শাসকসকলৰ
শাসন
শাসনকালত
শাসনকাৰ্য
শাসনবিভাগ
শাসনবিভাগক
শাসনবিভাগৰ
শাসনভাৰ
শাসনাধীন
শাসনৰ
শাসিত
শাস্ত্ৰ
শাস্ত্ৰই
শাস্ত্ৰীয়
শিকিয়েই
শিকোৱা
শিক্ষকে
শিক্ষণ
শিক্ষা
শিক্ষাগুৰু
শিক্ষাত
শিঙত
শিথিলতা
শিয়াল
শিল
শিলঘাটৰ
শিলত
শিল্প
শিল্পকলা
শিল্পকৰ্ম
শিল্পী
শিল্পীজন
শিলৰ
শিশুপালক
শিশুপাললৈ
শিশুৰ
শিষ্য
শিষ্যৰ
শিৰ
শিৰোনাম
শিৰোমণি
শিৱ
শিৱক
শিৱদ
শিৱসাগৰ
শীত
শীতকালতো
শীৰ্ষক
শুংগ
শুকুৰবাৰ
শুক্লা
শুনি
শুভলগ্ন
শুভ্ৰপুষ্পৰ
শৃংখলা
শৃতৰংগ
শেষ
শেষত
শেষলৈ
শেষৰ
শেষৰফালে
শৈলী
শৈলীলৈ
শৈলীৰ
শৈল্পিক
শোক
শোণিতপুৰ
শোণিতপুৰৰ
শোভা
শোভাবৰ্ধক
শ্বান্
শ্বেতদ্বীপ
শ্লীপাৰ
শ্লোক
শ্লোকটি
শ্ৰদ্ধেয়
শ্ৰী
শ্ৰীকৃষ্ণ
শ্ৰীকৃষ্ণৰ
শ্ৰীপতি
শ্ৰীমন্ত
শ্ৰীলংকা
শ্ৰীলংকাত
শ্ৰীলংকাৰ
শ্ৰীশ্ৰী
শ্ৰীশ্ৰীশংকৰদেৱ
শ্ৰুতি
শ্ৰুতিপ্ৰস্থান
শ্ৰেণী
শ্ৰেণীবিভক্ত
শ্ৰেণীসমূহৰ
শ্ৰেণীৰ
শ্ৰেষ্ঠ
শ্ৰেষ্ঠতা
শ্ৰৱণ
শ্ৰৱণা
শৰণ
শৰতৰ
শৰ্মা
শৰ্মাই
ষষ্ঠ
ষোড়শ
ষোল্ল
ষ্টিলত
ষ্টেট
ষ্টেটক
সঁজুলি
সঁপি
সংকীৰ্তনা
সংক্ষিপ্ত
সংক্ৰান্ত
সংক্ৰান্তি
সংক্ৰান্তিৰ
সংকৰদেৱে
সংখ্যক
সংখ্যা
সংখ্যাগৰিষ্ঠ
সংখ্যালঘু
সংগঠক
সংগহিত
সংগী
সংগীত
সংগীতসমূহ
সংগীতসমূহক
সংগীতসমূহত
সংগীতসমূহৰ
সংগীতা
সংগীতো
সংগীতৰ
সংগীসকল
সংগীসকলৰ
সংগীৰে
সংগ্ৰম
সংগ্ৰহ
সংগ্ৰহৰ
সংগ্ৰামৰ
সংঘই
সংজ্ঞা
সংবিধান
সংবিধানখন
সংবিধানত
সংবিধানে
সংবিধানৰ
সংযোগ
সংযোগী
সংযোগৰ
সংলাপহীন
সংশোধন
সংশোধনী
সংশোধনীৰ
সংসদ
সংসদকলৰ
সংসদত
সংসদসকলৰ
সংসদীয়
সংসাৰৰ
সংস্কাৰ
সংস্কৃত
সংস্কৃতত
সংস্কৃতি
সংস্কৃতিৰ
সংস্কৰণ
সংস্কৰণৰ
সংহত
সংহতি
সকল
সকলে
সকলো
সকলোকে
সকলোবোৰ
সকলোৰে
সকলৰ
সক্ষম
সঙ্গীতা
সঙ্ঘ
সজোৱা
সতীদাহ
সত্যসন্ধা
সত্যসন্ধা৷
সত্ৰ
সত্ৰৰ
সদস্য
সদস্যসকল
সদস্যসকলে
সদস্যসকলৰ
সদৰ
সন্তান
সন্তানটিৰ
সন্তানৰ
সন্তুষ্ট
সন্তুষ্টিৰ
সন্দৰ্ভত
সন্ধি
সন্ধ্যা
সন্ধ্যাই
সন্ধ্যাৰ
সন্নিবিষ্ট
সন্নিৱিষ্ট
সন্ন্যাস
সন্মনীয়
সন্মান
সন্মানসহকাৰে
সন্মানৰ
সপত্নীক
সপ্ত
সপ্তদশ
সপ্তম
সবিশেষ
সভা
সভাত
সভাপতি
সভ্যতাৰ
সমকালীন
সমগ্ৰ
সমতল
সমতলখনত
সমতলখনেদি
সমতলখনৰ
সমতলৰ
সমন্বয়
সমভূমি
সময়
সময়খিনি
সময়ছোৱাত
সময়ত
সময়তে
সময়ৰ
সমল
সমষ্টি
সমসাময়িক
সমস্ত
সমস্যা
সমস্যাই
সমস্যাসমূহৰ
সমাজ
সমাজত
সমাজতান্ত্ৰিক
সমাজনীতি
সমাজৰ
সমাধানকল্পে
সমান
সমাপ্ত
সমাবেশেৰে
সমাৱেশক
সমূহ
সমূহত
সমৃদ্ধ
সমৃদ্ধিশালী
সম্পত্তি
সম্পদেৰে
সম্পদৰ
সম্পাদনা
সম্পূৰ্ণ
সম্প্ৰদায়ৰ
সম্প্ৰসাৰণ
সম্প্ৰসাৰিত
সম্পৰ্ক
সম্পৰ্কিত
সম্বন্ধে
সম্বৰণ
সম্ভেদ
সম্ভৱ
সম্ভৱতঃ
সমৰ্থন
সমৰ্পণ
সহকাৰী
সহজ
সহজভাবে
সহজে
সহমত
সহায়
সহায়তা
সাঁতুৰি
সাংবিধানিক
সাংসদ
সাংস্কৃতিক
সাক্ষাৎ
সাক্ষৰ
সাগৰপৃষ্ঠৰ
সাজি
সাত
সাতখলপীয়া
সাতঘৰ
সাতদিন
সাতভনীৰ
সাতৰাতি
সাধন
সাধাৰণ
সাধাৰণতে
সাধু
সান্দহ
সাপে
সাপেক্ষে
সাময়িক
সাময়িকভাৱে
সামাজিক
সাম্য
সাম্ৰাজ্যৰ
সাম্ৰাজ্যৰো
সামৰি
সাহস
সাহিত্য
সাহিত্যকৰ্ম
সাহিত্যখন
সাহিত্যত
সাহিত্যৰ
সাৰ
সাৰণিকৰণ
সাৰ্বভৌম
সিঁচৰতি
সিংহক
সিংহধ্বজ
সিংহল
সিংহাসন
সিংহাসনত
সিংহাসনৰ
সিদ্ধান্ত
সিধৱা
সিন্ধুৰায়
সিমানেই
সীতা
সীতাক
সীতাকুণ্ড
সীমা
সীমাত
সীমান্তত
সীমাৰে
সীমিত
সুগন্ধ
সুগন্ধি
সুদীৰ্ঘ
সুধাকৰ
সুনিশ্চিত
সুন্দৰ
সুপৰিচিত
সুবাহু
সুবিধা
সুবিধাজনক
সুযোগ
সুসংগত
সুৰক্ষাৰ
সুৰক্ষিত
সুৰত
সূক্ষ্ম
সূচী
সূতা
সূত্ৰ
সূত্ৰধাৰ
সূত্ৰধাৰৰ
সূত্ৰপাত
সূত্ৰপ্ৰস্থান
সূৰ্য
সূৰ্য্যদেৱতাক
সূৰ্যৱতীৰ
সৃজনশীল
সৃষ্টি
সৃষ্টিকৰ্তা
সৃষ্টিৰাজি
সেই
সেইকাৰণে
সেইকেইখন
সেইটোৱো
সেইদিনাৰ
সেইদৰে
সেইবাবে
সেইবাবেই
সেইয়া
সেতুখণ্ড
সেন
সেনগুপ্তৰ
সেমেকা
সেয়া
সেয়ে
সেয়েহে
সেৱন
সেৱা
সেৱাৰ
সৈতে
সৈনিকৰ
সোঁৱণশিৰি
সোণাগিৰি
সোণালী
সোণাৰু
সোণোৱালে
সোতৰজন
সোমাই
সোমায়
সোৱণশিৰি
সোৱণশিৰিৰ
সৌন্দৰ্য্যত
সৌন্দৰ্য্যতো
সৌন্দৰ্য্যৰে
সৌমাৰপীঠত
স্কন্দ
স্কন্ধ
স্কন্ধৰ
স্তুতি
স্তূপ
স্থগিত
স্থান
স্থানত
স্থানতকৈ
স্থানীয়
স্থাপন
স্থাপনৰ
স্থাপিত
স্থায়ীকৈ
স্নান
স্নিগ্ধ
স্পষ্ট
স্বকীয়
স্বতন্ত্ৰ
স্বতন্ত্ৰতা
স্বাক্ষৰ
স্বাধীন
স্বাধীনতা
স্বামী
স্বামীৰ
স্বায়ত্তশাসন
স্বায়ত্তশাসিত
স্বায়ত্ত্বশাসন
স্বায়ত্ত্বশাসিত
স্বীকৃত
স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত
স্বৰূপ
স্বৰ্গদেউ
স্মৃত
স্মৃতি
স্মৃতিচিহ্নৰ
স্মৃতিত
স্মৃতিতেই
স্মৃতিপ্ৰস্থান
স্মৰণীয়
সৰল
সৰলতা
সৰু
সৰুকৈ
সৰুদৈয়া
সৰুৱে
সৰ্প
সৰ্বগুণাকৰ
সৰ্বজয়
সৰ্ববৃহৎ
সৰ্বভাৰতীয়
সৰ্বমুঠ
সৰ্বসাধাৰণে
সৰ্বাধিক
সৰ্বানন্দ
সৰ্বোচ্চ
সৰ্ব্বজই
হওঁতেই
হকী
হতুৱাই
হয়
হয়তো
হয়হি
হয়৷
হস্তিনাপুৰ
হাইলাকান্দি
হাগ
হাচাও
হাছাও
হাছাওৰ
হাজাৰ
হাজো
হাতত
হাতপুস্তিকা
হাতলৈ
হাতৰ
হাফলং
হাফলঙৰ
হাবিয়াস
হাভেলী
হালোৱা
হাৰ
হিচাপে
হিচাপেও
হিন্দী
হিন্দু
হিন্দুৱেই
হিমন্ত
হিষ্ট
হিষ্ট্ৰী
হৃদয়
হেক্টৰ
হেৰিটেজ
হৈছিল
হৈছিল৷
হৈছে
হৈয়ে
হোজাই
হোতা
হোৱা
হোৱাত
হোৱাৰ
হ্ৰদ
হ্ৰদত
হ্ৰদৰ
হৰংদেৱ
হৰণ
হৰধনু
হৰিচৰণ
হৰিদাস
হৰিদ্বাৰ
হৰিধ্বনি
হৰিপ্ৰিয়া
হৰিৰ
হৰ্ষপাল
ৰংগৰামনুজে
ৰক্ষা
ৰক্ষাৰ
ৰখা
ৰখাৰ
ৰঘুনাথ
ৰঘুৰাজপুৰৰ
ৰঙা
ৰঙালী
ৰঙিয়া
ৰঙীন
ৰঙৰ
ৰচনা
ৰচনাকাল
ৰচনাকাৰ
ৰচনাসমূহ
ৰচনাৰ
ৰচয়িতাসকলে
ৰচিত
ৰজা
ৰজাই
ৰজাক
ৰজাৰ
ৰতিকান্ত
ৰত্নধ্বজপালে
ৰত্নপাল
ৰত্নপালৰ
ৰত্নসিংহ
ৰদ্বাৰা
ৰন্ধনপ্ৰণালীৰ
ৰন্ধনৰ
ৰসগোল্লা
ৰহস্যজনক
ৰাইজক
ৰাউতকুছি
ৰাখি
ৰাগ
ৰাজ
ৰাজকুমাৰী
ৰাজকোঁৱৰ
ৰাজত্ব
ৰাজধানী
ৰাজধানীৰ
ৰাজনৈতিক
ৰাজবংশ
ৰাজভটিমা
ৰাজশক্তিৰ
ৰাজহ
ৰাজ্য
ৰাজ্যখন
ৰাজ্যখনত
ৰাজ্যখনৰ
ৰাজ্যত
ৰাজ্যপাল
ৰাজ্যসংঘক
ৰাজ্যসভাৰ
ৰাজ্যসমূহ
ৰাজ্যসমূহৰ
ৰাজ্যৰ
ৰাঝাৰ
ৰাণাপ্পা
ৰাতি
ৰাতিত
ৰাতিৰ
ৰান্ধনীয়ে
ৰাবোৰে
ৰাভা
ৰাম
ৰামচৰণ
ৰামজী
ৰামদাসে
ৰামনুজাচাৰ্যই
ৰামানন্দ
ৰামানন্দৰ
ৰামানুজ
ৰামানুজে
ৰামানুজৰ
ৰামে
ৰামেশ্বৰ
ৰামৰাই
ৰামৰাজ্যৰ
ৰামৰাম
ৰায়ৰীদেৱ
ৰালি
ৰাষ্ট্ৰ
ৰাষ্ট্ৰপতি
ৰাষ্ট্ৰপতিজনে
ৰাষ্ট্ৰপৰিচালনাৰ
ৰাষ্ট্ৰসমূহ
ৰাষ্ট্ৰসমূহৰ
ৰাষ্ট্ৰীয়
ৰাষ্ট্ৰৰ
ৰাস
ৰাসলীলাই
ৰীতি
ৰুই
ৰুক্মবীৰে
ৰুক্মিণী
ৰুক্মীণী
ৰুক্মীণীক
ৰুক্মীণীয়ে
ৰুচি
ৰুচিনাথ
ৰুলছ
ৰুলেট
ৰূপ
ৰূপক
ৰূপকাৰ
ৰূপটো
ৰূপত
ৰূপনাৰায়ণ
ৰূপান্তৰিত
ৰূপে
ৰূপৰেখাটি
ৰূপৰেখাৰ
ৰেলপথৰ
ৰোগত
ৰোগৰপৰা
ৰোধ
ৰোপণ
ৰোমান
ৰৌমাৰী
ৱেইলা
ৱেবছাইট
ৱেবছাইটত
অংক
অংশ
অংশগ্ৰহণ
অকাডেমিৰ
অকাডেমীৰ
অক্টোবৰত
অঞ্জন
অতিথি
অধিকাৰ
অধিবেশনৰ
অধিৱেশনৰ
অধ্যয়নচক্ৰ
অধ্যাপক
অনা
অনাথ
অনাথবন্ধু
অনুজ
অনুদিত
অনুপ্ৰাণিত
অনুবাদো
অনুষ্ঠানত
অনুষ্ঠানতে
অনুষ্ঠানৰ
অনুষ্ঠিত
অনুসন্ধান
অনুৰাগ
অনুৰাধা
অনেক
অন্তিম
অন্য
অন্যান্য
অবিস্মৰণীয়
অভিনয়
অভিনেতা
অমৰ
অসম
অসমকে
অসমীয়া
অসমৰ
অসামৰিক
অৰুণাচল
অৱদান
অৱদানৰ
অৱলম্বনতে
অৱস্থাত
অৱস্থিত
আইতাকে
আইতাকৰ
আকাশ
আখৰ
আগবঢ়াই
আগবঢ়াইছে
আগবঢ়োৱা
আগশাৰীৰ
আগৰৱাল
আগৰৱালা
আচল
আচাৰ্যই
আছিল
আছে
আটাইবোৰ
আটায়ে
আঠটা
আঠোটা
আত্মজীৱনী
আত্মজীৱনীত
আদি
আদিবাসী
আদিৰ
আদৰণি
আনুষংগিক
আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়
আন্দোলনবোৰৰ
আন্দোলনৰ
আফ্ৰিকান
আবদ্ধ
আমন্ত্ৰিত
আমাৰ
আমি
আমেৰিকা
আমেৰিকাত
আমেৰিকান
আমেৰিকাৰ
আমোলাপট্টিত
আম্বানি
আলোকচিত্ৰ
আলোচনী
আলোচনীৰ
আশীৰ্বাদ
আসন
আস্থাৰ
আহি
আহিছে
আৰম্ভ
আৰম্ভণি
আৰম্ভণিতে
আৰু
আৰ্কাইভ
আৰ্ট
আৰ্টিষ্ট্
ইংৰাজী
ইণ্ডাষ্টিজ
ইণ্ডিয়া
ইনষ্টিটিউটৰ
ইয়াত
ইয়াৰ
ইষ্টাৰ্ণ
ইহলীলা
উগ্ৰ
উছৰ্গা
উঠে
উদ্
উদ্দেশ্যে
উদ্যোগত
উন্নয়ন
উন্মোচন
উপজিছে
উপলক্ষে
উপস্থাপন
উপস্থিত
উপহাৰ
উপহাৰস্বৰূপে
উপাধি
উপৰিও
উল্লেখ
উল্লেখনীয়
উল্লেখযোগ্য
উৎযাপন
উৎসৱত
ঊনষাঠিতম
এইছ
একবিংশ
একমাত্ৰ
একাডেমী
একাডেমীৰ
একেখন
একোজনী
এক্
এখন
এগৰাকী
এছোৱা
এজন
এজনে
এটা
এটি
এণ্ড
এদিন
এনিশা
এপেলেট
এম্বেচেদৰ
এহেজাৰ
এৰিবৰ
এৱাৰ্ড্
ওচৰলৈ
ওচৰৰে
কংগো
ককাক
কটন
কণ্ঠদান
কণ্ঠশিল্পী
কণ্ঠৰ
কতনা
কথা
কবিতা
কমল
কমিউনিষ্ট
কমিটী
কলম্বিয়া
কলা
কলাক্ষেত্ৰৰ
কলাগুৰু
কলেজিয়েট
কল্পনা
কাউনঞ্চিল
কাঠী
কাম
কালচোৱাত
কাশী
কাশ্যপ
কাষত
কাহিনী
কাৰণ
কাৰণে
কাৰ্যক্ৰমৰ
কাৰ্যনিবাহ
কাৰ্যসূচীত
কাৰ্যসূচীৰে
কিঁ
কিংবদন্তি
কিছু
কিনিবলৈ
কিশোৰ
কুমাৰ
কেঁচুৱা
কেইগৰাকী
কেইবাবাৰো
কেন্দ্ৰ
কেন্দ্ৰীয়
কৈছিল
কৈৱৰ্ত্ত
কোকিলাবেন
কোম্পানীত
ক্লে
ক্ষুদ্ৰ
ক্ষেত্ৰত
ক্ষেত্ৰলৈও
ক্ষেত্ৰৰ
কৰা
কৰাতো
কৰায়
কৰাৰ
কৰি
কৰিছিল
কৰিছে
কৰিবলৈ
কৰিবৰ
কৰে
কৰোঁতা
কৰ্প
কৰ্মৰাজিক
কৰ্মৰাজিয়ে
খণ্ড
খনত
খান্দু
খুউব
খোজ
খ্যাত
খ্যাতি
গগৈ
গঢ়াৰ
গঢ়ি
গণ্য
গণৰাজ্য
গতি
গভীৰ
গাঁওখনৰ
গাঁৱৰ
গাই
গাইছে
গাড়ী
গাড়ীতে
গান
গানটো
গানৰ
গায়ক
গিৰ্
গীত
গীতটো
গীতত
গীতিকাৰ
গীতে
গীতো
গীতৰ
গুগলে
গুজৰাটী
গুৱাহাটী
গুৱাহাটীৰ
গেলাৰী
গৈছ
গৈছিল
গোঁহায়ে
গৌতম
গ্রন্থখন
গ্ৰন্থ
গ্ৰন্থখন
গ্ৰাফিক
গ্ৰেমিঙত
গৰাকী
গৰ্ভত
ঘনিষ্ঠ
ঘূৰাই
ঘূৰি
ঘৰখনত
ঘৰখনৰ
ঘৰত
ঘৰতে
ঘৰৰ
ঘৰৰপৰা
চনত
চনৰ
চমৰখন্দ
চলচ্চিত্ৰ
চলচ্চিত্ৰখনৰ
চলচ্চিত্ৰৰ
চাইটী
চাকৰিসূত্ৰে
চাজ
চামেলী
চাহাব
চাৰি
চাৰিটা
চিংগাৰী
চিকিৎসালয়ত
চিতা
চিত্ৰকৰ
চিত্ৰনাট্য
চিনাকিৰ
চিল্ড্ৰেঞ্চ
চিৰাজ
চুবুৰীয়া
চেঞ্চৰ্ছ
চেণ্ট্ৰেল
চেনেলত
চেনোলা
চেয়াৰমেন
চোৱা
চৌধুৰী
চৰকাৰ
চৰকাৰে
চৰকাৰৰ
ছফ্টৱেৰ
ছবছৰ
ছবি
ছবিখন
ছবিখনে
ছবিখনৰ
ছবিত
ছবিসমূহ
ছাইনচ্
ছান
ছিৰাজ
ছেইজ
ছেপ্টেম্বৰত
ছোৱালী
ছোৱালীবিলাকে
ছোৱালীয়ে
জগতৰ
জজফিল্ড
জটিলতাত
জড়িত
জনতাই
জনপ্ৰিয়
জনাই
জন্ম
জন্মদিন
জন্য
জয়মতী
জাতীয়
জানুৱাৰীত
জালুকবাৰী
জালুকবাৰীত
জালুকবাৰীৰ
জাৰি
জিকিউটীভ
জিলিকাব
জীৱন
জীৱনকে
জীৱনী
জীৱনৰ
জুইশলা
জুলী
জুৰী
জোশী
জ্যেষ্ঠ
জ্যোতি
জ্যোতিপ্ৰসাদ
জৰীপত
টকাৰে
টকীয়া
টিকটত
টেলিভিছন
টেলিভিছনৰ
ট্ৰাষ্টীজ
টৱাত
ঠাইত
ডাইৰেক্টৰ
ডাইৰেক্টৰ্ছ
ডাক
ডাকটিকট
ডাঙৰ
ডামন
ডিজাইনাৰ
ডিজিটেল
ডুডল
ডুডলটো
ডুডলটোৰ
ডেভেলপমেণ্ট
তত্ত্বাবধানত
তত্বাৱধানত
তথা
তথ্য
তদুপৰি
তালিকাত
তাৰপিছতহে
তিনি
তৃতীয়
তেওঁ
তেওঁক
তেওঁলোক
তেওঁলোকে
তেওঁলোকেই
তেওঁলোকৰ
তেওঁৰ
তেখেত
তেখেতক
তেখেতলোকৰ
তেখেতসকলৰৰ
তেখেতে
তেখেতৰ
তেজ
তেজপুৰত
তেতিয়া
তোক
তোলা
তৰফৰ
থকা
থকাৰ
থাকে
থাকোঁতে
থাকোঁতেই
থ্ৰু
দত্তক
দমন
দম্পতী
দয়াল
দহবছৰীয়া
দহোটা
দায়িত্বত
দাস
দাসে
দাসেই
দাসো
দিছিল
দিনা
দিয়া
দিয়াৰ
দিয়ে
দিলে
দিল্লীত
দিৱস
দুখন
দুখনৰ
দুশ
দুষ্ট
দুৰ্নীতি
দুৱৰা
দূৰৈত
দৃশ্যত
দেউতাক
দেউতাকক
দেখা
দেশ
দেৱজিৎ
দেৱদাস
দ্বিতীয়
দ্য
দৰমিয়া
ধবনি
ধাৰাবাহিক
ধাৰাবাহিকখনত
ধাৰাবাহিকৰ
ধীৰুভাই
ধৰম
ধৰি
নগদ
নটসূৰ্য
নতুন
নন্দিনী
নশ্বৰদেহ
নাওবৈচা
নাগৰিক
নাছিল
নাটক
নাটকৰ
নাট্যশালা
নাতি
নান্দনিক
নাম
নামত
নামাতোঁ
নামেৰে
নামৰ
নাৰায়াণে
নাৱৰে
নিউ
নিউয়ৰ্কত
নিজে
নিজৰ
নিজৰাপাৰৰ
নিয়াম
নিয়োগ
নিশাটি
নিৰ্দেশক
নিৰ্বাচিত
নিৰ্মাণ
নিৰ্মাতা
নিৰ্মিত
নীলকান্ত
নীলাবিলাকৰ
নৃপেন
নেপথ্য
নেশ্যনেল
নৈতিক
নৰেন্দ্ৰ
নৱেম্বৰ
নৱেম্বৰৰ
পইচা
পঞ্চলিছ
পঞ্চলিছডাল
পঞ্চলিছদিন
পটত
পঢ়িছিল
পণ্ডিতে
পত্ৰিকাৰ
পদক
পদসমূহ
পলিচী
পষেকীয়া
পাঁচ
পাঁচবছৰ
পাছত
পাটিলৰ
পাঠক
পানী
পায়
পালন
পাশত
পাৰ
পিছত
পিছতে
পিছলৈ
পিতাকে
পিতৃৰ
পিয়লি
পুজাৰীয়ে
পুত্ৰ
পুথি
পুন্নাগ
পুনৰ
পুৰস্কাৰ
পুৱৰ
পূৰ্ণাংগ
পেটেল
পেমা
পেৰয়ে
পেৰামবুলেটৰ
পেৰিয়ে
পোদ্দাৰ
পোৱাৰ
প্রধানমন্ত্ৰীয়ে
প্ৰ
প্ৰকাশ
প্ৰকাশহোৱা
প্ৰকৃত
প্ৰজাপতি
প্ৰডাক্ট
প্ৰতি
প্ৰতিধ্বনি
প্ৰতিনিধি
প্ৰতিফলিত
প্ৰতিভা
প্ৰতিভাৰ
প্ৰতিভাৱান
প্ৰতিমূৰ্তি
প্ৰতিষ্ঠা
প্ৰতিষ্ঠিত
প্ৰতীক
প্ৰথম
প্ৰথমখন
প্ৰথমগৰাকী
প্ৰথমে
প্ৰথাত
প্ৰদান
প্ৰদেশৰ
প্ৰদৰ্শন
প্ৰধানমন্ত্ৰী
প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে
প্ৰবন্ধকাৰ
প্ৰবীণ
প্ৰয়াত
প্ৰযোজক
প্ৰযোজনা
প্ৰশান্ত
প্ৰসংগত
প্ৰসাদ
প্ৰাইমেৰী
প্ৰাক্
প্ৰান্তৰ
প্ৰায়
প্ৰিয়ম্বদা
প্ৰীতি
প্ৰোৎসাহ
প্ৰৱৰ্তন
পৰা
পৰিক্ৰমা
পৰিক্ৰমাৰ
পৰিচালক
পৰিচালকৰ
পৰিচালকৰূপে
পৰিচালনা
পৰিচালনাৰ
পৰিচালিকা
পৰিচালিত
পৰিচিত
পৰিদৰ্শক
পৰিবেশন
পৰিবেশৰ
পৰিয়ালত
পৰিয়ালৰ
পৰিৱেশৰ
পৰ্যালোচনা
পৰৱৰ্তীকালত
ফাণ্ড
ফিল্ম
ফুকন
ফুৰাইছিল
ফুৰাবলৈ
ফুৰিছ
ফুৰিব
ফুৰোৱা
ফেব্ৰুৱাৰীত
ফেল
ফেলোশ্বিপ
ফোন
ফ্ৰাঞ্চৰ
বঁটা
বঁটাৰ
বওজ
বঙালী
বঙালীৰ
বচনে
বচনৰ
বচা
বছৰ
বছৰজোৰা
বছৰটোৰ
বছৰৰ
বজাই
বডী
বনুং
বন্ধু
বয়স
বয়সত
বয়সতে
বলেন
বস্তুকেই
বহু
বহুতেই
বহুলভাৱে
বাংলা
বাংলাদেশ
বাংলাদেশতো
বাকী
বাটকটীয়া
বাণীবদ্ধ
বান্ধৱী
বাবে
বাবেও
বাহিৰেও
বিচ্ছেদ
বিজয়লক্ষ্মী
বিটোৱিন
বিদেশতো
বিদেশী
বিদ্যালয়সমূহৰ
বিদ্যালয়ৰ
বিধায়ক
বিনিময়
বিন্দু
বিবাহ
বিবিচি
বিভাগে
বিভাগৰ
বিভিন্ন
বিমল
বিমূৰ্ত
বিশিষ্ট
বিশেষ
বিশ্ব
বিশ্বদৰবাৰত
বিশ্ববন্দিত
বিশ্ববিদ্যালয়
বিশ্ববিদ্যালয়ত
বিশ্ববিদ্যালয়ৰ
বিশ্বাস
বিষয়ক
বিষয়ত
বিৰোধী
বুজৰবৰুৱা
বুলি
বুলিহে
বৃত্তিৰ
বেংকে
বেছিভাগ
বেনাৰত
বোধহয়
বোলছবি
বোৱাৰী
ব্যংগ
ব্যক্তি
ব্যক্তিসকলে
ব্যৱস্থাৰে
ব্ৰিটিছ
বৰাও
বৰায়ে
বৰাৰ
বৰুৱা
বৰ্ড
বৰ্ণালী
বৰ্তমান
বৰ্ষ
ভনী
ভাই
ভাগ
ভাতৃ
ভাবিছিল
ভায়
ভার্চুৱেল
ভাষণেৰে
ভাষণৰ
ভাষাত
ভাষালৈ
ভাষাৰ
ভাৰত
ভাৰতক
ভাৰতত
ভাৰতীয়
ভাৰতৰ
ভিকটিম
ভিতৰত
ভুগি
ভূপেন
ভূপেনক
ভূপেন্দ্ৰ
ভূমিকা
ভ্ৰমণ
ভৰলুমুখৰ
ভৱপ্ৰিয়া
মইনা
মতা
মধুৰ
মনটো
মনোজ
মন্তব্য
মন্ত্ৰালয়ে
মন্ত্ৰী
মল্ল
মহলীয়া
মহাবিদ্যালয়
মহুৱা
মহোৎসৱলৈ
মাছখোৱা
মাজতে
মাটিৰ
মাতি
মাতিম
মাতৃ
মাতৃৰ
মাতে
মাননীয়
মানুষ
মানুষেৰ
মানুহে
মানুহৰ
মানৱতাবাদী
মামাৰ
মালিয়ে
মাহীয়েক
মাহুত
মাহেকীয়া
মিউজিকেল
মিত্ৰৰ
মিলা
মিলি
মিশ্ৰাৰ
মুকলি
মুক্তি
মুখ্য
মুখ্যমন্ত্ৰী
মুঠ
মুদ্ৰা
মুম্বাইত
মুম্বাইৰ
মুহূৰ্তত
মূল
মৃত্যুবৰণ
মৃত্যুৰ
মেকিং
মেঘে
মেমচা
মেম্বাৰ
মেল
মেৰা
মেৰি
মেৰিটেল
মোদীয়ে
মোৰ
মৰণোত্তৰভাবে
মৰণোত্তৰভাৱে
মৰম
মৰমতে
যথেষ্ট
যদিও
য়ে
যাচিছিল
যাচে
যাত্ৰী
যাপন
যাপনত
যাব
যায়
যাযাবৰ
যুঁজ
যোগদান
লক্ষ্মণ
লগত
লগতে
লগা
লগাই
লণ্ডনত
লণ্ডনলৈ
লয়
লহকৰ
লাখ
লাজমী
লাজমীয়ে
লাজমীৰ
লাভ
লিখা
লিখিছিল
লিখিছে
লিজেণ্ড
লুইতৰ
লুকাই
লেখক
লেখিকা
লেঞ্চ
লেভেল
লৈকে
লৈছিল
লোকসংগীত
শংকৰ
শংকৰদেৱ
শকুন্তলা
শতবাৰ্ষিকী
শতবৰ্ষ
শতবৰ্ষৰ
শতিকাত
শদিয়াত
শান্তিপ্ৰিয়া
শান্তিপ্ৰিয়াক
শান্তিপ্ৰিয়াৰ
শিকাইছিল
শিক্ষক
শিক্ষকতা
শিক্ষয়িত্ৰী
শিক্ষা
শিল্পী
শিল্পীগৰাকীৰ
শিল্পীয়ে
শিল্পীৰূপে
শিশু
শিশুসকলৰৰ
শিৱসাগৰত
শীৰ্ষক
শুনাইছিল
শুৱনি
শেষ
শেষত
শৈশৱতে
শ্যামল
শ্ৰদ্ধাৰে
শ্ৰীমন্ত
শ্ৰেণীলৈকে
শ্ৰেয়াছ
শ্ৰেষ্ঠ
শ্ৰোতা
শৰ্মা
শৰ্মাই
শৰ্মাৰ
ষ্টুডিঅ
সংকলন
সংখ্যক
সংখ্যাৰ
সংগমত
সংগীত
সংগীতপ্ৰাণ
সংগীতসমূহ
সংগীতৰ
সংগ্ৰহালয়
সংগ্ৰহালয়ো
সংলাপৰ
সংসদীয়
সংস্কাৰ
সংস্কৃতি
সংস্কৃতিক
সংস্কৰণ
সকলো
সক্ষম
সঞ্জীৱ
সদস্যয়েই
সদস্যসকলৰ
সদানন্দ
সন্তান
সন্তানৰ
সন্দৰ্ভত
সন্মান
সন্মানিত
সভাপতিত্ব
সভাপতিৰ
সভাৰ
সময়
সময়ত
সময়ৰ
সমষ্টিৰপৰা
সমসাময়িক
সমস্বৰে
সমস্যা
সমাজ
সমাদৃত
সমাধি
সমাধিক্ষেত্ৰ
সমাধিক্ষেত্ৰখনত
সমাধিক্ষেত্ৰত
সমালোচিকা
সমিতি
সমীৰণ
সমূহৰ
সম্পাদক
সম্পাদনা
সম্প্ৰচাৰিত
সম্পৰ্ক
সম্বৰণ
সম্বৰ্দ্ধনা
সম্ভ্ৰান্ত
সমৰ
সমৰ্থন
সহযোগত
সহায়ত
সাঁতুৰিলোঁ
সাংস্কৃতিক
সাক্ষাৎ
সাগৰ
সাধনৰ
সান্নিধ্যৰে
সামগ্ৰী
সামাজিক
সাহিত্য
সাহিত্যকৰ্মৰ
সাহিত্যচাৰ্য
সাহিত্যাচাৰ্য
সাহিত্যৰ
সাহিত্যৰথী
সাৱধানবাণী
সীমনা
সীমানা
সুধাকণ্ঠ
সুধাকণ্ঠৰ
সুধীৰ
সুনন্দা
সুন্দৰী
সুৰকাৰ
সৃষ্টি
সেই
সেইখন
সেইসময়ত
সোঁৱৰণি
সোণাৰাম
সোণোৱাল
সোণোৱালী
সোণৰ
সোতৰ
স্ক্ৰীপ্ট
স্তুতি
স্থান
স্পষ্টভাৱে
স্পেইনী
স্বীকাৰোক্তি
স্বৰিতী
স্মাৰক
স্মৰণ
সৰ্বকালৰ
সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ
সৰ্বানন্দ
সৰ্বোচ্চ
হওক
হয়
হাইস্কুলত
হাইস্কুলৰ
হাকিম
হাজৰিকা
হাজৰিকাই
হাজৰিকাক
হাজৰিকালৈ
হাজৰিকাৰ
হাৰম
হিচাপে
হিন্দী
হিন্দু
হিম
হিমন্ত
হীৰেন
হুম
হেজাৰ
হেমিল্টন
হৈছিল
হৈছে
হোৱা
হোৱাৰ
ৰক্ষণশীলতা
ৰঙা
ৰচনা
ৰজত
ৰজনীপাম
ৰতিকান্ত
ৰাজদ্বীপ
ৰাজনীতি
ৰাজনীতিতো
ৰাজশ্ৰী
ৰাজ্যপাল
ৰাষ্ট্ৰদূত
ৰাষ্ট্ৰপতি
ৰাষ্ট্ৰপতিয়ে
ৰাষ্ট্ৰীয়
ৰাহে
ৰিজাৰ্ভ
ৰীডম
ৰুতুজা
ৰূপকোঁৱৰ
ৰূপজ্যোতি
ৰূপত
ৰূপম
ৰেকৰ্ড
ৰেঙনি
ৰেশ্যন
ৱেলফেয়াৰ
ৱৰ্ক</text>
      <sha1>cy52nccid0alpwjd7oeltpebypwu19e</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611347</id>
      <parentid>611346</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T20:33:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>দিব্য দত্ত</username>
        <id>9244</id>
      </contributor>
      <comment>[[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল।</comment>
      <origin>611347</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="96095" sha1="3zihe30n7krqx38gn1ehwp5lfvv14cm" xml:space="preserve">==অসমীয়া শব্দৰ তালিকা==
অংকন
অংগ
অংগক্ষত
অংগাংগীভাৱে
অংগৰাজ্যত
অংশ
অংশগ্ৰহণ
অংশগ্ৰহণৰ
অংশত
অংশসমূহৰ
অংশৰ
অকণিৰ
অকলেই
অকাল
অক্টোবৰ
অগ্নি
অঙ্কীয়া
অঙ্গদ
অচেতন
অঞ্চল
অঞ্চলটোত
অঞ্চলত
অঞ্চললৈকে
অঞ্চলসমূহ
অঞ্চলসমূহত
অঞ্চলসমূহৰৰ
অঞ্চলে
অঞ্চলৰ
অটুট
অডিটৰ
অতি
অতিকৈ
অতিথিক
অতিথিপৰায়ণতা
অতিৰিক্ত
অত্যাচাৰ
অথবা
অদি
অদ্বৈতবাদৰ
অধিক
অধিকাংশ
অধিকাৰ
অধিকাৰিক
অধিকাৰী
অধিনায়কত্ব
অধিপতিসকলক
অধিবাসীসকলক
অধিসূচনাৰ
অধিৰাজ্যৰ
অধীন
অধীনত
অধীনস্থ
অধীনৰ
অধীৰাজ্যআৰু
অধ্যক্ষ
অধ্যয়ন
অধ্যাপক
অধ্যায়বোৰ
অধ্যায়সমূহ
অধ্যায়ৰ
অধ্যুষিত
অনন্য
অনলাইন
অনাখৰী
অনধিকাৰিক
অনুগামী
অনুগামীসকলৰ
অনুচ্ছেদ
অনুপম
অনুপস্থিতিত
অনুপ্ৰৱেশকাৰী
অনুপ্ৰাণিত
অনুবাদ
অনুবাদমূলক
অনুভূতি
অনুভৱ
অনুমান
অনুমোদিত
অনুযায়ী
অনুযায়ীহে
অনুষ্ঠিত
অনুসাৰে
অনুসূচী
অনুসূচীত
অনুসূচীমূহত
অনুসৰি
অনুসৰিহে
অনুৰোধ
অনুৰোধত
অনেক
অন্ত
অন্তৰংগ
অন্তৰ্গত
অন্তৰ্ভুক্ত
অন্য
অন্যতম
অন্যান্য
অন্যান্যৰ
অপুত্ৰক
অপৈণত
অপৰাধমূলক
অপৰিসীম
অপৰিহাৰ্য
অফিছিয়েল
অবিবাহিত
অবিৰতভাৱে
অব্যাহত
অভিজ্ঞতাক
অভিনয়
অভিনয়ৰ
অভিন্ন
অভিনৱ
অভিভূত
অভিহিত
অভ্যন্তৰীণ
অমাৱস্যা
অমৃত
অযোধ্যা
অযোধ্যালৈ
অলপ
অষ্টম
অষ্টাদশ
অসংখ্য
অসংশোধিত
অসম
অসমক
অসমখনক
অসমত
অসমবাসীক
অসমাখৰ
অসমীয়া
অসমীয়ালৈ
অসমীয়াসকলৰো
অসমৰ
অসাংবিধানিক
অসীম
অসুবিধা
অস্থায়ী
অস্থিৰতাৰ
অস্পষ্ট
অহা
অহাত
অহাৰ
অহিংস
অৰি
অৰুণাচলৰ
অৰ্গ
অৰ্জন
অৰ্জনৰ
অৰ্থ
অৰ্থত
অৰ্থনিম্নভূমি
অৰ্থনৈতিক
অৰ্থাৎ
অৰ্থে
অৰ্থৰ
অৰ্পণ
অৱতাৰলৈ
অৱদান
অৱলম্বন
অৱশিষ্ট
অৱশেষত
অৱশ্যে
অৱসান
অৱস্থা
অৱস্থাত
অৱস্থান
অৱস্থিত
অৱস্থিতি
আঁকি
আঁতৰাব
আঁতৰি
আংলং
আইতাকক
আইন
আইনক
আইনবিভাগ
আইনবিভাগীয়
আইনশৃঙ্খলা
আইনসভা
আইনী
আইনৰ
আউতলাইন
আউনীআটি
আকবৰী
আকাৰৰ
আকৃতিত
আকৃতিৰ
আকৃতিৰে
আকৌ
আক্ষৰিক
আক্ৰমণ
আক্ৰমণকাৰীক
আক্ৰমণে
আক্ৰান্ত
আকৰ্ষণ
আকৰ্ষণৰ
আকৰ্ষিত
আখৈ
আখ্যান
আগছোৱাত
আগত
আগতে
আগদিনাখনক
আগন্তুক
আগবঢ়াইছিল
আগবঢ়ায়
আগবঢ়োৱা
আগভাগত
আগভাগলৈকে
আগলৈকে
আগষ্ট
আগষ্টত
আগুৱাই
আগৰৱাল
আঘোণ
আঙুল
আঙুলিত
আচাৰ
আছাম
আছিল
আছিলা
আছিল। 
আছে
আজি
আজিৰ
আটাইতকৈ
আটাইবোৰ
আটিত
আঠা
আত্মপ্ৰকাশ
আত্মহত্যাৰ
আদালতলৈ
আদি
আদিও
আদিকাণ্ডৰ
আদিবাসী
আদিয়ে
আদিৰ
আদৰ
আদৰি
আদৰ্শৰ
আদৰৰ
আধাৰ
আধাৰিত
অধিকাৰিক
অধিকাৰিকসকলৰ
আধুনিক
আধ্যাত্মিক
আনকি
আনন্দ
আনহাতে
আনাহাতে
আনি
আনিবলৈ
আনু
অনুমাণিক
আনুষ্ঠানিক
আন্তঃগাঁথনি
আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়
আন্দোলনক
আন্দোলনৰ
আপি। 
আপ্লুত
আবণ্টন
আবণ্টনৰ
আবৃত্ত
আবেদন
আভস
আমবাৰী
আমবাৰীত
আমলাতান্ত্ৰিক
আমাৰ
আম্বেদকাৰ
আম্বেদকাৰৰ
আয়তনৰ
আয়ুক্তক
আয়ুক্তৰ
আয়োজন
আলমত
আলিপুখুৰী
আলিপুখুৰীৰ
আলোচনা
আলোচিত
আশীৰ্বাদ
আশীৰ্বাদৰ
আশু
আশে
আশ্ৰম
আসন
আসনত
আসম
আসাম
আহি
আহিছিল
আহিছে
আহিন
আহিনৰ
আহিবলৈ
আহিল
আহু
আহে
আহোম
আহোমৰ
আহৰণ
আৰম্ভ
আৰম্ভণিতে
আৰম্ভণিৰ
আৰম্ভণিৰে
আৰম্ভৰ
আৰাধ্য
আৰিমত্ত
আৰিমত্তৰ
আৰু
আৰোগ্য
আৰোহণ
আৰ্দ্ৰতাত
আৰ্দ্ৰতাৰ
আৰ্য
আৰ্হি
আৱিষ্কাৰ
আৱৰি
ইংৰাজসকলেই
ইংৰাজী
ইংৰাজীক
ইংৰাজীলৈ
ইংৰাজে
ইংৰাজৰ
ইউনিয়ন
ইচিআইৰ
ইচ্ছা
ইচ্ছামতে
ইঞ্চি
ইণ্ডিয়া
ইণ্ডিয়ান
ইণ্ডিয়াৰ
ইতি
ইতিমধ্যেই
ইতিহাস
ইতিহাসক
ইতিহাসত
ইত্যাদি
ইত্যাদিৰ
ইন্দ্ৰনাৰায়ণ
ইন্দ্ৰপাল
ইফালে
ইমান
ইয়াক
ইয়াণ্ডাবু
ইয়াণ্ডাবুত
ইয়াত
ইয়াতে
ইয়াতো
ইয়াৰ
ইয়াৰেই
ইলতুতমিছৰ
ইলিয়াছ
ইহঁতৰ
ইহলীলা
ইহুদী
ঈশ্বৰ
ঈশ্বৰৰ
উক্ত
উগ্ৰপন্থী
উচিত
উচ্চ
উচ্চকক্ষ
উচ্চতালৈ
উচ্চতাৰ
উচ্চপদস্থ
উচ্চভূমি
উজনি
উজনিৰ
উঠাত
উঠি
উঠিছে
উঠিল
উঠে
উত্তীৰ্ণ
উত্তৰ
উত্তৰত
উত্তৰপাৰৰ
উত্তৰফাল
উত্তৰে
উত্তৰৰ
উত্তৰৰপৰা
উদয়
উদয়গিৰি
উদাসীনতা
উদ্
উদ্দেশ্য
উদ্ধৃত
উদ্ধৃতি
উদ্ভিদ
উদ্ভৱ
উদ্ভৱো
উদ্যান
উদ্যোগ
উন্নতিত
উন্নীত
উন্মুক্ত
উন্মোচিত
উপকণ্ঠ
উপকূল
উপকূলত
উপকূলৰ
উপকৰণত
উপচি
উপজাতি
উপজাতিৰ
উপজীৱ্য
উপত্যকাজোৰা
উপত্যকাত
উপত্যকাৰ
উপদেশ
উপদ্বাৰকা
উপদ্ৰৱ
উপদ্ৰৱলৈ
উপনদী
উপনিৱেশত
উপনিষদ
উপনিষদসমূহ
উপনিষদৰ
উপনিষদৰপৰা
উপনৈ
উপনৈসমূহ
উপবাসে
উপভোগ
উপমহাদেশৰ
উপযুক্ত
উপযোগী
উপলব্ধ
উপসাগৰৰ
উপস্থাপন
উপস্থিত
উপহাৰ
উপহাৰৰূপে
উপাদানবোৰ
উপাধি
উপাধিটো
উপাধিৰ
উপায়ে
উপায়েৰে
উপাসনা
উপেন্দ্ৰ
উপৰি
উপৰি
উভতি
উভয়
উভয়ই
উভয়তে
উভয়লিংগী
উভয়েই
উমৈহতীয়া
উলিয়ায়
উল্লেখ
উল্লেখনীয়
উল্লেখযোগ্য
উল্লেখ্য
উল্লেখ্যযোগ্য
উৎকৰ্ষ
উৎপত্তি
উৎপন্ন
উৎপাতত
উৎপাদন
উৎপাদনকাৰী
উৎপাদনৰ
উৎস
উৎসৰ্গিত
উৎসৱ
উৎসৱৰ
উৰিষ্যা
উৰিষ্যাত
উৰিষ্যাৰ
উৰুকা
উৰ্দু
ঊনবিংশ
ঋতুত
ঋতুতো
ঋষ্যমূক
এংলো
এইখন
এইচ
এইট
এইটো
এইদৰে
এইসকলৰ
এইসময়ত
এওঁলোকৰ
একক
একগোট
একত্ৰিত
একদেৱ
একপ্ৰকাৰৰ
একবিংশ
একমাত্ৰ
একশৰণ
একসতৰি
একসদনীয়
একসেৱ
একাডেমীও
একাদশ
একাধিক
একেজন
একেধৰণৰ
একেবাৰে
একেলগ
একেলগে
একো
একোটা
একোটি
এক্সিকিউটিভ
এক্ৰোবেটিক
এখন
এখনি
এখনো
এগৰাকী
এছিয়াত
এছিয়াৰ
এজন
এজনক
এজনৰ
এটলিয়ে
এটা
এটি
এঠোপা
এণ্টনি
এতিয়া
এতিয়াও
এদিন
এদিনতে
এনে
এনেদৰে
এনেদৰেই
এবছৰ
এবাৰ
এবিধ
এম্বেঁকা
এযোৰ
এলেকা
এলেকাত
এলেকাসমূহ
এলেকাৰ
এশিঙীয়া
এসময়ৰ
এৰাতিৰ
এৰি
ঐতিহাসিক
ঐতিহ্য
ঐতিহ্যৰ
ঐতৰেয়
ঐশ্বৰিক
ওচৰত
ওচৰলৈ
ওচৰৰ
ওজা
ওড়িয়া
ওড়িয়াত
ওড়িশাত
ওড়িশাৰ
ওড়িশী
ওড়ীচীক
ওড়ীশী
ওডিচি
ওডিচিৰ
ওডিচী
ওডিশী
ওডিসি
ওদালগুৰি
ওপৰত
ওপৰলৈ
ওপৰৰ
ওলোৱা
ঔষধি
কংগ্ৰেছৰ
ককাক
ককাদেউতাক
কক্ষৰ
কঙালী
কছাৰী
কছাৰীসকলে
কছাৰীসকলৰ
কছৰী
কটক
কটা
কটোৱা
কঠিন
কণ্ট্ৰলাৰ
কথা
কথিত
কদলি
কন্দলিকে
কন্দলিয়ে
কন্দলিৰ
কন্দলৰ
কন্নড়
কন্যা
কন্যাটিৰ
কপাহী
কপিল
কপিলিমুখৰ
কপিলী
কপিলীৰ
কবি
কবিতা
কবিতাটো
কবিতাৰ
কবিয়ে
কবিসকলক
কবিসকলৰ
কমতা
কমতাত
কমতাপুৰলৈ
কমতাৰ
কমতাৰাজৰ
কমতেশ্বৰ
কমনৱেলথ
কমল
কমল’লোঁচন
কমিটি
কমিটিৰ
কয়
কলং
কলঙৰ
কলা
কলাপ
কলাৰ
কলিতা
কল্প
কল্পনা
কল্যাণ
কাউঞ্চিল
কাউঞ্চিলে
কাকডোঙা
কাকতি
কাছাৰ
কাজ
কাজিৰঙাত
কাঠ
কাঠিৰে
কাঠৰ
কাণ্ডৰপৰা
কাতি
কাতিৰ
কাতৰি
কানুপাৰ
কান্ত
কান্ধেই
কাপোৰ
কাবেৰী
কাব্য
কাম
কাম-কাজ
কামত
কামনা
কামাখ্যা
কামেশ্বৰ
কামৰ
কামৰূপ
কামৰূপত
কামৰূপী
কামৰূপৰ
কায়মনো
কায়স্থ
কায়স্থও
কাল
কালত
কালতে
কালতো
কালা
কালি
কালিউৱাচ
কালিকা
কালিন্দীক
কালিয়দমন
কাশী
কাশ্মীৰ
কাষ
কাষৰ
কাষৰীয়া
কাহিনী
কাহিনীভাগকেই
কাৰণ
কাৰণত
কাৰণে
কাৰুকাৰ্যবোৰে
কাৰো
কাৰোবাক
কাৰোবাৰ
কাৰ্তিক
কাৰ্তিকৰ
কাৰ্বি
কাৰ্বিপাহৰ
কাৰ্য
কাৰ্যকলাপৰ
কাৰ্যকাৰিতাত
কাৰ্যকৰী
কাৰ্যনিৰ্বাহী
কাৰ্যপদ্ধতি
কাৰ্যালয়সমূহ
কাৰ্যালয়ৰ
কাৱ
কিংবদন্তি
কিছুদিন
কিছুমান
কিদৰে
কিন্তু
কিবা
কিমি
কিম্দে
কিল
কিলেগ্ৰাম
কিলোমিটাৰ
কিলোমিটাৰত
কিলোমিটাৰমান
কিষ্কিন্ধ্যা
কীৰ্তন
কুঁহিপাত
কুকি
কুণ্ডিল্য
কুমলীয়া
কুলসী
কুশান
কুসুমতলিতঘৰ
কুসুম্বৰ
কুসুম্বৰৰ
কুৰিজন
কুৰ্ম
কৃতিত্ব
কৃত্যক
কৃপাত
কৃষি
কৃষ্ট
কৃষ্টি
কৃষ্ণই
কৃষ্ণক
কৃষ্ণতেই
কৃষ্ণভক্তিৰ
কৃষ্ণলৈ
কৃষ্ণাই
কৃষ্ণৰ
কেঁচাই
কেইখনমান
কেইবা
কেইবাজনো
কেইবাটাও
কেইবাপ্ৰকাৰৰ
কেচুমুৰিয়া
কেণ্ডিস্থিত
কেতিয়াবা
কেন
কেনভাচ
কেনভাচত
কেনেকৈ
কেন্দাৰা
কেন্দ্ৰ
কেন্দ্ৰীয়
কেন্দ্ৰীয়শাসিত
কেবিনেট
কেবিনেটে
কেলা
কেলি
কেলিগোপাল
কেশৰী
কেসৰ
কেৰাছিন
কেৱ
কেৱল
কৈকেয়
কৈছিল
কৈলে
কৈশিক
কোক্
কোকৰাঝাৰ
কোচ
কোচবিহাৰত
কোছীৰ
কোটোৰা
কোড
কোণটিত
কোণত
কোণাৰ্ক
কোনো
কোনোধৰণৰ
কোনোৰ
কোমোৰা
কোমোৰাকটাত
কোশল
কোৰৰ
কোৱা
ক্লিমেণ্ট
ক্ষমতা
ক্ষমতাত
ক্ষমতাসমূহক
ক্ষুদ্ৰ
ক্ষেত্ৰ
ক্ষেত্ৰত
ক্ষেত্ৰতে
ক্ৰম
ক্ৰমত
ক্ৰমে
ক্ৰাফ্ট
ক্ৰিয়াকাণ্ডৰ
ক্ৰীড়া
কৰণ
কৰতল
কৰতেৰে
কৰতোৱা
কৰতোৱালৈকে
কৰব্যৱস্থা
কৰা
কৰাত
কৰাসকল
কৰাৰ
কৰি
কৰিও
কৰিছিল
কৰিছিল। 
কৰিছে
কৰিছোঁ
কৰিত
কৰিব
কৰিবলগীয়া
কৰিবলৈ
কৰিবৰ
কৰিমগঞ্জ
কৰিয়েই
কৰিলে
কৰে
কৰে। 
কৰোঁতে
কৰোঁহো
কৰ্ণ
কৰ্তব্য
কৰ্তৃত্ব
কৰ্তৃত্বত
কৰ্মনাশা
কৰ্ম
খচৰা
খটখটী
খণ্ডক
খণ্ডৰ
খনত
খননৰ
খনেই
খবৰ
খাঁ
খাইটি
খাদ্য
খান
খান্দোতে
খাব
খাবলৈ
খাম
খাৰাভেলাৰ
খিৰ
খিৰিকীৰ
খুঁটা
খুঁটাসমূহত
খুঁটিলে
খুৰা
খুৱাবলৈ
খুৱায়
খেতি
খেতিপথাৰত
খেদা
খেল
খেলা
খেলি
খেৰী
খোটা
খোদিত
খোল
খোলাৰে
খোৱা
খোৱাত
খ্ৰী
খ্ৰীষ্টপূৰ্ব
খ্ৰীষ্টান
খ্ৰীষ্টানসকলৰ
খ্ৰীষ্টাব্দ
খ্ৰীষ্টাব্দত
খ্ৰীষ্টীয়
গঁড়
গংগা
গংগাৰ
গছৰ
গজা
গঞ্জাম
গঠন
গঠনো
গঠনৰ
গঠিত
গড়ে
গঢ়াইছিল
গণতন্ত্ৰ
গণতান্ত্ৰিক
গণপৰিষদত
গণপৰিষসকলৰ
গণ্ডকী
গণ্ডা
গণ্য
গণৰাজ্য
গতি
গতিকে
গতিত
গদাধৰ
গধুৰ
গধূলি
গন্ধৰ্ব
গভীৰ
গয়াপাল
গাঁও
গাই
গাঁওবোৰত
গাঢ়
গান
গান্ধীয়ে
গামোচা
গামোচাৰে
গামোচাৰ
গায়ক
গাৰো
গিৰি। 
গীত
গীতটি
গীতা
গীতাত
গীতাভূষণ
গীতাৰ
গীতিনাত্য
গুঁজি
গুটি
গুণমালা
গুণৰাশি
গুনী
গুৰিত
গুৰিৰ
গুৰু
গুৰুং
গুৰুক
গুৰুগৃহত
গুৰুগৃহৰ
গুৰুচৰিতৰ
গুৰুজানে
গুৰুত্ব
গুৰুত্বপূৰ্ণ
গুৰুত্বপূৰ্ণ
গুৰুত্বপূৰ্ণভাৱে
গুৰুভটিমা
গুৰুৰ
গুৱাহাটী
গুৱাহাটীৰ
গৃহ
গৃহলৈ
গৃহসজ্জা
গৃহীত
গেইটৰ
গৈছিল
গৈছে
গোচৰ
গোটিপুয়া
গোটেই
গোত্ৰ
গোদাবৰী
গোন্ধে
গোপবালক
গোপবালককে
গোপাল
গোপীসকলে
গোপীসকলৰ
গোবিন্দ
গোবিন্দা
গোমতী
গোলকীয়
গোলাঘাট
গোষ্ঠীৰ
গোসাঁনীলৈ
গোস্বামী
গোৰ্খা
গোৱালপাৰা
গৌড়
গৌড়ৰ
গৌৰৱময়
গ্ৰন্থ
গ্ৰন্থক
গ্ৰন্থত
গ্ৰন্থসমূহক
গ্ৰন্থসমূহৰ
গ্ৰন্থৰ
গ্ৰন্থৰে
গ্ৰহণ
গ্ৰামীণ
গৰখীয়াৰ
গৰম
গৰমৰ
গৰাকী। 
গৰু
গৰুড়
গৰুৰ
গৰ্ভত
গৱেষক
গৱেষকসকলৰ
গৱৰ্নৰ
ঘটকাসুৰক
ঘটনা
ঘটনাৱলীকে
ঘটনাৱলীয়ে
ঘটাত
ঘটিছিল
ঘটে
ঘণ্টা
ঘনত্ব
ঘনবদ্ধ
ঘনমিটাৰত
ঘনে
ঘাঁঠনিত
ঘাই
ঘাইকৈ
ঘাট
ঘিলা
ঘিলাধাৰী
ঘুমুৰা
ঘূৰণীয়া
ঘূৰাই
ঘূৰাৰ
ঘূৰি
ঘোড়া
ঘোষণা
ঘোষণাৰ
ঘোষা
ঘোষিত
ঘৰখন
ঘৰখনক
ঘৰত
ঘৰলৈ
ঘৰুৱা
ঘৰে
ঘৰৰ
চকাত
চতুহেশ্বৰী
চতুৰ্থ
চতুৰ্থখন
চতুৰ্দশ
চতুৰ্বিংশ
চতুৰ্ভুজ
চনত
চনলৈকে
চন্দ্ৰকান্ত
চনৰ
চন। 
চপাই
চপাবৰ
চমু
চম্পা
চমৎকৃত
চলচ্চিত্ৰ
চলাই
চলাচল
চলাবলৈ
চলাৰ
চলি
চলিছিল
চলে
চলেৰে
চলোৱাত
চলোৱাৰ
চহকী
চহৰ
চহৰসমূহ
চহৰসমূহৰ
চাঁওতাল
চাঁওতালি
চাই
চাউল
চাউলৰ
চাওলুং
চাকি
চাণু
চাদ্ৰী
চান্দোগ্য
চাপৰি
চাবত
চাল
চালত
চাহ
চাহাবৰ
চাহৰ
চাৰ
চাৰি
চাৰিও
চাৰিওফালে
চাৰিখন
চাৰিটা
চাৰিদণ্ড
চাৰিদিন
চাৰিভাগত
চাৰিসীমাত
চাৰু
চিচি
চিঠিত
চিত্ৰ
চিত্ৰকলাবোৰ
চিত্ৰকাৰাছৰ
চিত্ৰকুট
চিত্ৰণত
চিত্ৰত
চিত্ৰসমূহ
চিত্ৰসমূহত
চিত্ৰায়নৰ
চিত্ৰৰ
চিন
চিনিব
চিন্তাধাৰা
চিলাই
চিহ্ন
চিহ্নযাত্ৰাৰ
চিৰসেউজ
চিৰসেউজীয়া
চিৰা
চিৰাং
চিৰিলুইত
চীনৰ
চুকাফা
চুকাফাই
চুক্তি
চুটি
চুতীয়া
চুতীয়াসকলে
চুতীয়াসকলেই
চুদূৰ্ভাই
চুবুৰীয়া
চুলতান
চুলাত
চূড়ান্ত
চূড়ান্তকৰণ
চেলকাল
চেলপুৰ
চৈধ্য
চোট
চোতালৰ
চৌত্ৰিছজন
চৰকাৰ
চৰকাৰসমূহৰৰ
চৰকাৰী
চৰকাৰে
চৰকাৰেৰ
চৰকাৰৰ
চৰণহি
চৰাই
চৰাইদেউ
চৰাইদেউত
চৰাইদেও
চৰাইৰ
চৰিত
চৰিতকাৰ
চৰিত্ৰটো
চৰিত্ৰৰ
চৰিতৰ
চৰ্চিবলৈ
চৰ্চা
চৰ্যাপদ
চৰ্যাপদত
ছটাই
ছত্তীশগড়
ছন্দঃ
ছন্দময়
ছবছৰ
ছবিৰ
ছয়খন
ছাগলী
ছাত্ৰ
ছাম
ছালৰ
ছিক্কিমৰ
ছেক্ৰেটেৰী
ছেদীৰাজ
ছোঁ
ছোচিয়েল
ছ্যুকাফা
জঁটাধৰ
জগন্নাথ
জগন্নাথক
জগাই
জটিল
জড়িত
জনগণৰ
জনগাষ্ঠীৰ
জনগোষ্ঠী
জনগোষ্ঠীয়
জনগোষ্ঠীসমূহ
জনগোষ্ঠীৰ
জনজাতিৰে
জনজাতীয়
জনপ্ৰিয়
জনবসতি
জনবসতিপূৰ্ণ
জনসংখ্য
জনসংখ্যা
জনসংখ্যাৰ
জনসাধাৰণক
জনসাধাৰণেও
জনসাধাৰণৰ
জনা
জনাজাত
জনায়
জনাৰ
জনোৱাৰ
জন্তু
জন্তুৰ
জন্ম
জন্মাত
জন্মিব
জন্মে
জন্মৰ
জনৰো
জবাবদিহি
জমিদাৰ
জম্মু
জয়
জয়দেৱ
জয়দ্বাৰ
জয়ন্ত
জয়পাল
জয়পালৰ
জয়লাভ
জলক্ৰীড়া
জলপ্ৰপাত
জলবায়ু
জলবায়ুক
জলবায়ুত
জলবায়ুৰ
জলীয়
জাঁজী
জাগৰিত
জাতি
জাতিৰ
জাতীয়
জাতীয়তাবাদী
জানিবলৈ
জানুৱাৰী
জানুৱাৰীত
জানুৱাৰীৰ
জাপি
জাপিটোৰ
জাভীয়া
জাৰৰ
জিঞ্জিৰাম
জিত
জিনৰী
জিলা
জিলাই
জিলাক
জিলাকেইখন
জিলাত
জিলালৈ
জিলাসমূহ
জিলাৰ
জীৱন
জীৱনক
জীৱনত
জীৱনৰ
জীৱিত
জুই
জুন
জুনা
জুলাই
জুৰি
জেনেৰেলৰ
জৈন
জৈনসকলে
জৈৱিক
জোঁৱায়েক
জোঙা
জোৰ
জ্ঞান
জ্ঞানগত
জ্ঞানী
জ্বলাই
জ্যেষ্ঠ
জ্যোতিষ
জ্যোতিষক
জৰিয়তে
জৰুৰী
টাই
টান
টাহে
টীকা
টীকাত
টুমজাং
টেংকিকে
টেগালগ
টেম্বুৱানীত
টোলত
টোলৰ
ট্ৰিবিউট
ট্ৰিবিউনেলৰ
ট্ৰেক
ট্ৰেভাৰনিয়াৰ
ঠাই
ঠাইত
ঠাইৰ
ঠাকুৰ
ঠাকুৰে
ঠায়ে
ডফলাৰ
ডবকা
ডাং
ডাইনা
ডাঙৰ
ডাঙৰক
ডাঙৰীয়া
ডাঠ
ডাল
ডিক্ৰঙৰ
ডিগাৰু
ডিচেম্বৰ
ডিচেম্বৰত
ডিজাইন
ডিব্ৰু
ডিব্ৰুগড়
ডিমা
ডিমাচা
ডিমাচাত
ডিমাচাসকলে
ডিমাচাৰ
ডিমাছা
ডেকা
ডেকাগিৰি
ঢপলিয়াই
ঢাল
ঢৌৱাই
ঢৌৱে
ততোধিক
তত্ত্বকথাৰে
তত্ত্বসমূহ
তথা
তথাপি
তথ্য
তদানীন্তন
তদুপৰি
তফছিল
তফছিলি
তফছিলৰ
তলত
তলতীয়া
তাক
তাকে
তাত
তাতোকৈও
তামাচা
তামিল
তামোলপুৰ
তামোলপুৰক
তামোল
তামোলপুৰ
তালিকা
তালিকাভুক্ত
তালিকাসমূহৰ
তালিকাৰ
তালৈ
তালৰ
তাৰ
তাৰপিছত
তাৰপিছতো
তাৰিখ
তাৰিখটো
তাৰিখটোতে
তাৰিখে
তাৰিখৰ
তাৰে
তাৰো
তিথি
তিথিত
তিথিৰ
তিনি
তিনিখন
তিনিচুকীয়া
তিনিজন
তিনিটা
তিনিদিন
তিনিবিধ
তিয়নী
তিল
তীব্ৰ
তীৰ্থ
তীৰ্থক্ষেত্ৰ
তীৰ্থভ্ৰমণ
তীৰ্থভ্ৰমণৰ
তীৰ্থযাত্ৰাৰ
তীৰ্থযাত্ৰী
তীৰ্থলৈ
তীৰ্থস্থন
তুলনাত
তুলনাবিহীন
তুলনামূলকভাৱে
তুলসীৰ
তুলি
তুলিছে
তুলিবলৈ
তুলিবৰ
তুলিলে
তৃক
তৃতীয়
তৃতীয়বাৰ
তেওঁ
তেওঁক
তেওঁলোক
তেওঁলোকে
তেওঁলোকেও
তেওঁলোকৰ
তেওঁৰ
তেওঁৰেই
তেৱেঁই
তেখেতসকলৰ
তেজপুৰ
তেতিয়া
তেতিয়াৰ
তেনে
তেনেই
তেন্তে
তেল
তেলৰ
তেৰ
তেৰখন
তেৰখনক
তেৰশ
তৈত্তিৰিয়
তৈয়াৰ
তোলা
তোলাৰ
ত্যাগ
ত্ৰয়োদশ
ত্ৰয়োবিংশ
ত্ৰিপুৰা
ত্ৰিলিয়ন
ত্ৰিছ্বৰী
তৰহৰ
তৰিব
তৰ্ক
তৰ্কযুদ্ধ
থকা
থকাকৈ
থকাৰ
থলুৱা
থলে
থাই
থাকি
থাকিব
থাকে
থাকোঁতে
থাকোঁতেই
থান
থিয়েটাৰৰ
থোৱা
দক্ষতাৰে
দক্ষিণ
দক্ষিণলৈ
দক্ষিণে
দক্ষিণৰ
দখল
দণ্ড
দণ্ডকা
দণ্ডা
দত্ত
দমন
দলত্যাগ
দলৈয়ে
দলৰ
দশকতকৈ
দশকথা
দশম
দশমী
দহখন
দহজন
দহটা
দাঁতি
দাঁতিত
দাক্ষিণাত্যৰ
দাদৰা
দান
দানৱ
দামোদৰ
দায়িত্ব
দায়িত্বত
দায়িত্বভাৰ
দাস
দাসে
দাসৰ
দিউ
দিকাৰাই
দিখৌ
দিচাং
দিছপুৰ
দিছিল
দিন
দিনটেই
দিনটোক
দিনটোৰ
দিনটোৱেই
দিনা
দিনাক্ৰুস্না
দিনাখনেই
দিনে
দিনৰ
দিবলৈ
দিবৰ
দিয়া
দিয়াৰ
দিয়ে
দিলৌ
দিল্লীৰ
দিশলৈ
দিহা
দিৱস
দীঘল
দীঘলীয়া
দুই
দুকুৰি
দুখন
দুখীয়া
দুজন
দুটকা
দুটা
দুটি
দুধনৈ
দুবাৰ
দুমুঠি
দুয়ো
দুয়োৰে
দুৰ
দুৰ্গা
দুৰ্ভাগ্যবশতঃ
দুৰ্যোগৰপৰা
দুৰ্লভনাৰায়ণৰ
দুৱাৰ
দৃশ্য
দৃষ্টিভংগীক
দেউতাকৰ
দেওধাই
দেওপাহাৰ
দেখা
দেখুওৱাই
দেখুৱাব
দেশ
দেশক
দেশত
দেশসমূহৰ
দেশৰ
দেশৰো
দেহংৰ
দেৱ
দেৱতা
দেৱভটিমা
দেৱালয়
দেৱালয়ৰ
দেৱী
দেৱীৰ
দেৱেশ্বৰ
দৈত্যাৰি
দৈয়াং
দৈৰ্ঘ্য
দৈৰ্ঘ্যৰ
দোৱান
দৌৰাত্ম্য
দৌৰা-দৌৰি
দ্বাদশ
দ্বাবিংশ
দ্বাৰকা
দ্বাৰা
দ্বাৰাহে
দ্বিকক্ষীয়
দ্বিজ
দ্বিজই
দ্বিতীয়
দ্বিতীয়া
দ্বীপ
দ্বৈতবাদ
দৰং
দৰবাৰৰ
দৰে
দৰেই
দৰ্শনেৰে
দৰ্শনৰ
ধনশিৰি
ধনী
ধাতুৰে
ধান
ধানো
ধামৰ
ধাৰণ
ধাৰণাটো
ধাৰা
ধাৰাসমূহৰ
ধাৰাৰ
ধাৰ্মিক
ধীৰ
ধুদুকি
ধুবুৰী
ধুমুহা
ধুলে
ধুৱাই
ধূপকাঠি
ধূলাৰ
ধেমাজি
ধেমাজী
ধেমালি
ধেমালিতে
ধোৱাৰ
ধ্বংস
ধৰণেৰেই
ধৰণৰ
ধৰা
ধৰাৰ
ধৰি
ধৰিব
ধৰিলে
ধৰে
ধৰ্ম
ধৰ্মই
ধৰ্মকথাও
ধৰ্মতত্ত্বৰ
ধৰ্মনাৰায়ণ
ধৰ্মনিৰপেক্ষ
ধৰ্মপাল
ধৰ্মপালৰ
ধৰ্মমত
ধৰ্মমতত
ধৰ্মমতৰ
ধৰ্মী
ধৰ্মীয়
ধৰ্মৰ
নক্ষত্ৰ
নকৰাকৈ
নকৰি
নকৰিলেও
নগাঁও
নগাঁৱৰ
নগাপাহাৰ
নগাৰাজ্যৰ
নগৰ
নঘটিলেও
নটকা
নটা
নতুন
নতুনকৈ
নথকা
নথকাৰ
নদী
নদীত
নদীদ্বীপ
নদীৰ
নদৰাজ
নমস্তুতে
নলবাৰী
নহয়
নাই
নাইবা
নাগ
নাগক
নাগকেশৰ
নাগকেসৰ
নাগচফা
নাগচম্পকম
নাগচম্পিগে
নাগচাফা
নাগপুষ্প
নাগাক্ষ
নাগাচাৰি
নাগে
নাগেশ্বৰ
নাগৰিকসকলৰ
নাগৰিকৰ
নাচা
নাছিল
নাট
নাটক
নাটকখনিৰ
নাটকৰ
নাটখন
নাটত
নাট্য
নাট্যকলাৰ
নাট্যাভিনয়
নাট্যাভিনয়ক
নাট্যাভিনয়ৰ
নাট্যৰ
নাটৰ
নানা
নানান
নাম
নামঘৰ
নামটো
নামটোৰ
নামটোৱে
নামসৰ্বস্ব
নামে
নামেৰে
নামৰ
নামৰূপ
নাযায়
নাহৰ
নাহৰক
নাহৰৰ
নাৰদী
নাৰায়ণ
নাৰী
নিঃসন্তান
নিকতৱৰ্তী
নিচিনাকৈ
নিছিল
নিজ
নিজকে
নিজেও
নিজৰ
নিদৰ্শন
নিপুণ
নিব
নিবনুৱা
নিবাস
নিবৃত্তি
নিমাৰ্ণ
নিমিত্তে
নিম্নকক্ষ
নিম্নলিখিত
নিম্বাৰ্কাচাৰ্যই
নিয়ন্ত্ৰণ
নিয়ন্ত্ৰণৰ
নিয়াইছিল
নিয়াৰিকৈ
নিয়ে
নিয়োগ
নিযুক্তি
নিযুত
নিশা
নিশাতে
নিষধ
নিষেধাজ্ঞামূলক
নিৰুক্ত
নিৰ্দিষ্ট
নিৰ্দেশনা
নিৰ্দেশমূলক
নিৰ্দেশিকা
নিৰ্দ্ধাৰণ
নিৰ্ধাৰণ
নিৰ্বাচন
নিৰ্বাচিত
নিৰ্ভৰযোগ্য
নিৰ্মাণ
নিৰ্মাণৰ
নিৰ্মাতা
নিৰ্মিত
নীতি
নীতিগত
নীতিসমূহৰৰ
নীলগ্ৰীব
নীলধ্বজ
নৃত্য
নৃত্যগীতৰ
নৃত্যটো
নৃত্যপ্ৰকাৰে
নৃত্যশিল্পীসকলে
নৃত্যৰ
নৃত্যৰূপ
নেতৃত্বত
নেতৃবৰ্গৰ
নেপাল
নেপালী
নেৰানেপেৰাকৈ
নৈতিক
নৈৱেদ্য
নৈৰ
নোই
নোক্তে
নোহোৱা
নোহোৱায়েও
নোৱাৰি
নোৱাৰিছিল
নোৱাৰে
নোৱাৰোতেই
ন্যস্ত
ন্যায়
ন্যায়পালৰ
ন্যায়প্ৰস্থান
ন্যায়বিচাৰ
ন্যায়াধীশ
ন্যায়ালয়
ন্যায়ালয়ত
নৰকাসুৰ
নৰকাসুৰক
নৰকাসুৰৰ
নৰকৰ
নৰনাৰায়ণে
নৰনাৰায়ণৰ
নৰবলি
নৰিয়া
নৰেন্দ্ৰ
নৰ্তক
নৰ্মদা
নৱ-জাগৰণৰ
নৱবৈষ্ণৱ
নৱম
নৱেম্বৰত
পংকজে
পকা
পখলাই
পঞ্চ
পঞ্চদশ
পঞ্চবটী
পঞ্চম
পঞ্চায়ত
পঞ্চেশ্বৰীৰ
পঞ্জাব
পটত
পটভূমি
পট্টাচিত্ৰ
পট্টাচিত্ৰা
পট্টাচিত্ৰাৰ
পট্টিত্ৰা
পঠা
পঠায়
পঠালে
পঠিয়াইছিল
পঢ়ি
পঢ়ুৱৈসকলৰ
পণ্ডিত
পণ্ডিতে
পথৰ
পদটো
পদটোৱো
পদত
পদাধিকাৰী
পদাধিকাৰীসকলৰ
পদ্ধতি
পদ্ধতিগত
পদ্ম
পদৰ
পৱিত্ৰ
পলাই
পলুৱাই
পশু
পশ্চিম
পশ্চিমলৈ
পশ্চিমে
পাঁচখন
পাঁচজন
পাঁচটা
পাঁচদিন
পাঁচশ
পাই
পাইকাছৰ
পাইছিল
পাইছে
পাকঘৰটো
পাকিস্তান
পাছত
পাছতে
পাছতেই
পাছলৈ
পাছৰ
পাছৰে
পাঞ্চাল
পাট্টা
পাঠ্যক্ৰমৰ
পাণ
পাণ্ডুলিপি
পাত
পাতত
পাতনি
পাতবোৰ
পাতল
পাতিছিল
পাতে
পাত্ৰ
পাতৰ
পাধিৰ
পান
পানী
পানীগ্ৰহী
পানীমূৰ
পানীৰ
পাপৰিৰ
পাব
পায়
পায়হি
পালন
পালবংশৰ
পালা
পালে
পালেও
পাশে
পাহাৰ
পাহাৰত
পাহাৰসমূহ
পাহাৰীয়া
পাহৰিব
পাৰ
পাৰতে
পাৰি
পাৰে
পাৰ্গত
পাৰ্চী
পাৰ্লিয়ামেণ্টত
পাৰ্লিয়ামেণ্টে
পাৰৰ
পাৱে
পিছ
পিছত
পিছতে
পিছতো
পাছদিনা
পিছলৈ
পিছৰে
পিঠা
পিডিএফ
পিতাক
পিতাকৰ
পিতৃ
পিতৃৰ
পিন্ধা
পিন্ধায়
পিহি
পিৰামিড
পীকৰ
পুঁজি
পুংকেশৰবোৰ
পুডিং
পুত্ৰ
পুত্ৰৰ
পুথিসমূহত
পুথিসমূহে
পুনৰ
পুনৰুজ্জীৱিত
পুনৰুজ্জীৱিতকৰণৰ
পুলি
পুলিচ
পুষ্কৰাৱতী
পুষ্কৰিণী
পুষ্পভদ্ৰা
পুষ্য
পুহ
পুহত
পুৰণি
পুৰাণৰ
পুৰী
পুৰীক
পুৰীৰ
পুৰুষ
পুৰুষলৈকে
পুৰুষোত্তম
পুৰোহিতৰ
পুৰ্বেই
পূজা
পূজাত
পূজাৰ
পূব
পূবকোণত
পূবত
পূবে
পূবৰ
পূবৰপৰা
পূ্ৱে
পূৰঠ
পূৰ্ণ
পূৰ্ণানন্দ
পূৰ্ণিমা
পূৰ্বতে
পূৰ্বপুৰুষসকল
পূৰ্বপ্ৰচলিত
পূৰ্বসূৰী
পূৰ্বাঞ্চল
পূৰ্বৰ
পূৰ্বৰঙ্গ
পূৱ
পূৱত
পৃথক
পৃথিৱী
পৃথিৱীৰ
পৃথু
পৃথুৰ
পৃষ্ঠপোষকতা
পৃষ্ঠা
পেইণ্টিং
পেনাগা
পেলালে
পোছাক
পোষণ
পোহনীয়া
পোৰা
পোৱা
পোৱাত
পোৱাৰ
পৌৰশাসন
পৌৰসভা
পৌৰাণিক
প্ৰকাশ
প্ৰকাশিত
প্ৰকাশ্যে
প্ৰকাশৰ
প্ৰকাৰটোত
প্ৰকাৰে
প্ৰকাৰৰ
প্ৰকৃত
প্ৰকৃতি
প্ৰক্ৰিয়া
প্ৰক্ৰিয়াক
প্ৰক্ৰিয়াৰ
প্ৰখ্যাত
প্ৰচলন
প্ৰচলিত
প্ৰচাৰ
প্ৰচাৰক
প্ৰচাৰৰ
প্ৰচুৰ
প্ৰজাতন্ত্ৰ
প্ৰজাতন্ত্ৰৰ
প্ৰজাতিত
প্ৰজ্বালক
প্ৰণয়ন
প্ৰণয়নমূলক
প্ৰণালী
প্ৰতাপধ্বজ
প্ৰতাপধ্বজৰ
প্ৰতি
প্ৰতিক
প্ৰতিকূল
প্ৰতিখন
প্ৰতিটোৰ
প্ৰতিদিনে
প্ৰতিনিধি
প্ৰতিনিধিসকলক
প্ৰতিবন্ধকতাৰ
প্ৰতিবিধান
প্ৰতিভাৰ
প্ৰতিমূৰ্তি
প্ৰতিলিপি
প্ৰতিষ্ঠা
প্ৰতিষ্ঠান
প্ৰতিষ্ঠাপক
প্ৰতিষ্ঠাৰ
প্ৰতিষ্ঠিত
প্ৰতিহত
প্ৰতিৰক্ষা
প্ৰতীক
প্ৰতীকাত্মক
প্ৰতীকী
প্ৰত্যক্ষ
প্ৰত্যক্ষভাৱে
প্ৰত্যক্ষভাৱে
প্ৰত্যাহাৰসমূহ
প্ৰত্যাহৃত
প্ৰত্যাহ্বানটো
প্ৰত্যেক
প্ৰত্যেকখন
প্ৰত্যেকটো
প্ৰথম
প্ৰথমখন
প্ৰথমজন
প্ৰথমটো
প্ৰথমতে
প্ৰথমবাৰ
প্ৰথমবাৰৰ
প্ৰথমেই
প্ৰথা
প্ৰদান
প্ৰদানৰ
প্ৰদেশ
প্ৰদেশসমূহৰৰ
প্ৰদেশৰ
প্ৰদৰ্শন
প্ৰদৰ্শনকাৰী
প্ৰদৰ্শনেৰে
প্ৰদৰ্শনৰ
প্ৰধান
প্ৰধানকৈ
প্ৰধানমন্ত্ৰী
প্ৰধানমন্ত্ৰীক
প্ৰফুল্ল
প্ৰবৃত্তি
প্ৰব্ৰজনৰ
প্ৰৱৰ্তনৰ
প্ৰবৰ্তিত
প্ৰভাৱ
প্ৰমাণ
প্ৰমাণস্বৰূপে
প্ৰমাণিত
প্ৰমূল্যৰে
প্ৰয়াগ
প্ৰয়াস
প্ৰয়োগ
প্ৰয়োজন
প্ৰয়োজনীয়
প্ৰযোজনা
প্ৰযোজিত
প্ৰশংসা
প্ৰশাসন
প্ৰশাসনিক
প্ৰশাসনীয়
প্ৰশাসিনক
প্ৰশ্ন
প্ৰসঙ্গত
প্ৰসঙ্গৰ
প্ৰসাৰিত
প্ৰস্তাৱ
প্ৰস্তাৱনা
প্ৰস্তাৱৰ
প্ৰস্তুত
প্ৰস্তৰ
প্ৰস্থান
প্ৰস্থানত্ৰয়ী
প্ৰহল্লাদা
প্ৰাক
প্ৰাকৃতত
প্ৰাকৃতিক
প্ৰাকৃতিকভাৱে
প্ৰাগজ্যোতিষ
প্ৰাগজ্যোতিষত
প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ
প্ৰাগজ্যোতিষপুৰৰ
প্ৰাগজ্যোতিষৰ
প্ৰাচীন
প্ৰাণ
প্ৰাণকেন্দ্ৰ
প্ৰাথমিক
প্ৰাদেশিক
প্ৰান্তত
প্ৰাভাৱ
প্ৰামাণ্য
প্ৰায়
প্ৰায়বোৰ
প্ৰায়েই
প্ৰাৰম্ভিক
প্ৰিয়
প্ৰিয়তম
প্ৰেৰণ
প্ৰৱণতা
প্ৰৱণতাৰ
প্ৰৱেশ
প্ৰৱৰ্তন
পৰৱৰ্তীসময়ত
পৰম
পৰমানন্দ
পৰম্পৰা
পৰম্পৰাগত
পৰম্পৰাৰ
পৰশুৰামক
পৰস্পৰৰ
পৰা
পৰাই
পৰাকৈ
পৰামৰ্শ
পৰামৰ্শও
পৰামৰ্শমতে
পৰাস্ত
পৰি
পৰিকল্পনা
পৰিচয়
পৰিচয়ৰ
পৰিচালক
পৰিচালিত
পৰিচিত
পৰিছেহি
পৰিণত
পৰিত্ৰাণ
পৰিদৰ্শন
পৰিধি
পৰিপন্থী
পৰিবলৈ
পৰিৱেশন
পৰিবেষ্টিত
পৰিৱৰ্তন
পৰিৱৰ্তনশীল
পৰিৱৰ্তে
পৰিমাণ
পৰিয়াল
পৰিয়ালৰ
পৰিল
পৰিলক্ষিত
পৰিশিষ্ট
পৰিষদ
পৰিষদসকলৰ
পৰিষদো
পৰিষসকলৰ
পৰিষৰ
পৰিসমাপ্তি
পৰিস্থিতিৰ
পৰিসৰে
পৰিহৰি
পৰিৱেশন
পৰিৱৰ্তন
পৰিৱৰ্তনৰ
পৰিৱৰ্তে
পৰে
পৰে। 
পৰ্বত
পৰ্বতক
পৰ্বতমালা
পৰ্বতীয়া
পৰ্বৰ
পৰ্মানন্দ
পৰ্যন্ত
পৰ্যাপ্ত
পৰ্যালোচনাত
পৰ্যালোচিত
পৰ্য্যটন
পৰ্য্যটনৰ
পৱিত্ৰ
ফলত
ফাগুনৰ
ফালিব
ফালে
ফালৰ
ফিছিয়েল
ফুট
ফুটাই
ফুল
ফুলা
ফুলে
ফুলৰ
ফেব্ৰুৱাৰীত
ফোঁহা
ফ্ৰেঙ্ক
বঁটা
বংগ
বংগলৈ
বংগৰ
বংশ
বংশত
বংশতে
বংশতেই
বংশধৰ
বংশাৱলী
বংশৰ
বংশৰে
বগা
বঙাইগাঁও
বঙালী
বছৰ
বছৰবোৰত
বছৰীয়া
বছৰৰ
বজাই
বজাইছিল
বজালী
বজ্ৰপাত
বটা
বড়ো
বড়োলেণ্ড
বদৰিকাশ্ৰম
বদৰিকাশ্ৰমত
বন্ধা
বয়স
বয়সত
বয়সতে
বয়স্ক
বলদেৱ
বলি
বলিছলন
বলেৰে
বলৈ
বলোভদ্ৰ
বলোৰাম
বল্লভদেৱ
বল্লমাকৃতি
বল্লাভাচাৰ্য
বসতি
বসতিৰ
বসন্ত
বসবাস
বস্তুৰ
বহন
বহল
বহু
বহুতো
বহুপ্ৰকাৰে
বহে
বাঁহ
বাঁহী
বাঁহীৰ
বাঁহৰ
বাইছে
বাইহাটা
বাওঁ
বাকলি
বাকী
বাক্য
বাক্সা
বাক্সাৰ
বাগিছা
বাগিছাবোৰত
বাটত
বাঢ়ি
বাণিজ্য
বাণীকান্ত
বাত
বাতৰি
বাদিয়া
বাদে
বাদেও
বাদ্য
বাধাৰ
বাধ্য
বানপানী
বাবে
বাবেই
বাবেও
বামন
বালকৃষ্ণ
বাস
বাসস্থান
বাসুদেৱ
বাহক
বাহাদুৰ
বাহিনী
বাহিৰেও
বাৰ
বাৰজন
বাৰানসী
বাৰী
বাৰ্তা
বিংশ
বিকশিত
বিখ্যাত
বিগ্ৰহৰ
বিচাপে
বিচাৰপতি
বিচাৰপতিসকলৰ
বিচাৰবিভাগ
বিচাৰবিভাগীয়
বিচাৰবিভাগে
বিচাৰি
বিজয়
বিজয়ৰ
বিতৰ্ক
বিতৰ্কৰ
বিদিশা
বিদেশনীতি
বিদেশী
বিদ্যা
বিদ্যাভূষণে
বিদ্যাৰম্ভ
বিদৰ্ভ
বিধান
বিধানসভা
বিধানসভাসমূহৰৰ
বিধানসভাৰ
বিধায়কসকল
বিধায়কসকলৰ
বিধায়িনী
বিধি
বিধিবোৰ
বিধেয়কখন
বিনে
বিন্দু
বিন্দুকাশী
বিন্যাস
বিপ্ৰৰ
বিপৰীত
বিপৰীতে
বিবাদবোৰৰ
বিবাহ
বিবাহাৰ
বিবাহৰ
বিবিধ
বিবিধাতা
বিবিধাতাময়
বিবেচনা
বিভক্ত
বিভিন্ন
বিয়া
বিয়োগ
বিয়োগৰ
বিশাল
বিশিষ্ট
বিশেষ
বিশেষকৈ
বিশেষজ্ঞসকলে
বিশেষভাৱে
বিশ্ব
বিশ্বনাথ
বিশ্বনাথৰ
বিশ্বাস
বিশ্বাসৰ
বিশ্বৰ
বিষয়
বিষয়ক
বিষয়ত
বিষয়-বস্তু
বিষয়-বস্তুৰ
বিষয়ভাৰ
বিষয়সমূহ
বিষয়সমূহৰ
বিষয়া
বিষয়াই
বিষয়াসকল
বিষয়াসকলকো
বিষয়ে
বিষাক্ত
বিষুবত
বিষুবন
বিষ্ণু
বিষ্ণুমূৰ্তি
বিষ্ণুমূৰ্তিটোকে
বিস্তাৰ
বিস্তৃত
বিহ
বিহপুৰীয়া
বিহু
বিহুক
বিহুটিৰ
বিহুত
বিহুৰ
বিহুৰূপেও
বিহুৱানৰ
বিৰাগ
বিৰোধ
বিৱৰণ
বীজ
বীৰত্বৰে
বীৰপাল
বীৰপালৰ
বীৰবৰে
বুকুত
বুজাবলৈ
বুজায়
বুজালে
বুজিব
বুজোৱা
বুটলি
বুঢ়া
বুঢ়াগোহাঁয়ে
বুঢ়াগোহাঁইৰ
বুঢ়ীগোসাঁনী
বুঢ়ীদিহিং
বুঢ়ীমাক
বুঢ়ীমাকে
বুলি
বুলিও
বুলিব
বুৰঞ্জী
বুৰঞ্জীবিদসকলে
বুৰঞ্জীৰ
বৃক্ষ
বৃটিছসকলে
বৃদ্ধকালত
বৃদ্ধি
বৃদ্ধিৰ
বৃন্দাবন
বৃন্দাবনলৈ
বৃষ্টি
বৃহত্
বৃহত্তম
বৃহদাৰণ্যক
বৃহস্পতিবাৰ
বৃহস্পতিবাৰে
বৃহৎ
বেকী
বেঙেনা
বেছাল্ট
বেছি
বেছিভাগ
বেছিভাগেই
বেঞা
বেতন
বেতনৰ
বেতেৰে
বেদ
বেদনিধি
বেদান্ত
বেদান্তৰ
বেপ্টিষ্ট
বেলগুৰিত
বেৱছাইটত
বৈকুণ্ঠৰ
বৈদিক
বৈদ্যদেৱ
বৈনায়েক
বৈশিষ্ট্য
বৈশিষ্ট্যযুক্ত
বৈশিষ্ট্যসূচক
বৈশিষ্ট্যৰ
বৈষ্ণৱ
বৈষ্ণৱসকলৰ
বৈৱৰ্ত
বোলা
বোলে
বোলে। 
বোৰ
বোৱাৰ
বৌদ্ধ
ব্যক্তি
ব্যক্তিগত
ব্যক্তিত্ব
ব্যক্তিসকলক
ব্যক্তিৰ
ব্যতিক্ৰমী
ব্যতীত
ব্যাখ্যা
ব্যাখ্যাকৰ্তাই
ব্যাপকভাৱে
ব্যাপী
ব্যায়বহুলতা
ব্যাৱহাৰিক
ব্যৱসায়
ব্যৱসায়ীসকলৰ
ব্যৱস্থা
ব্যৱস্থাত
ব্যৱস্থাৰে
ব্যৱহাৰ
ব্যৱহৃত
ব্ৰহ্মকুণ্ড
ব্ৰহ্মপালে
ব্ৰহ্মপুত্ৰ
ব্ৰহ্মপুত্ৰত
ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ
ব্ৰহ্মবাদ
ব্ৰহ্মসূত্ৰ
ব্ৰহ্মসূত্ৰসমূহে
ব্ৰহ্মাণ্ড
ব্ৰাহ্মণ
ব্ৰাহ্মণসকলৰ
ব্ৰিটিছ
ব্ৰিটিশ
বৰগীত
বৰগীতৰ
বৰচিৰাম
বৰজাপি
বৰঞ্চ
বৰত
বৰদোৱা
বৰদোৱাত
বৰদোৱাৰ
বৰপুত্ৰ
বৰপেটা
বৰপেটাৰ
বৰভেটি
বৰমুখা
বৰলুইত
বৰশ্ৰীৰাম
বৰাক
বৰাহ
বৰাহক্ষেত্ৰ
বৰাহী
বৰ্গ
বৰ্গবিভাজন
বৰ্গমাইল
বৰ্ণনা
বৰ্ণে
বৰ্তমান
বৰ্তমানৰ
বৰ্তী
বৰ্ধক
বৰ্ণনা
বৰ্মন
বৰ্মনেই
বৰ্ষা
বৰ্ষৰ
ভঁৰাল
ভক্তি
ভক্তিতত্ত্বপ্ৰকাশক
ভক্তিমাৰ্গৰ
ভক্তিমূলক
ভক্তিৰসেৰে
ভগদত্তৰ
ভগাব
ভগৱান
ভগৱানক
ভগৱানৰ
ভটিমাৰে
ভণ্টাগুটি
ভতিজাক
ভদ্ৰেশেন
ভবা
ভাগ
ভাগত
ভাগলৈকে
ভাগৱত
ভাগৱতৰ
ভাঙি
ভাঞ্জা
ভাটিমা
ভাতৃ
ভাতৃভাৱ
ভাদ
ভান
ভাপ
ভাপৰ
ভাষা
ভাষাই
ভাষাক
ভাষাত
ভাষাবিশেষেই
ভাষাবোৰ
ভাষাসমূহ
ভাষাৰ
ভাষাৰে
ভাষিক
ভাষী
ভাষ্য
ভাষ্যত
ভাস্কৰাব্দ
ভাৰত
ভাৰতক
ভাৰতত
ভাৰততে
ভাৰতবৰ্ষ
ভাৰতবৰ্ষত
ভাৰতবৰ্ষৰ
ভাৰতভুক্তি
ভাৰতলৈ
ভাৰতীয়
ভাৰতীয়সকলে
ভাৰতীয়সকলৰ
ভাৰতে
ভাৰতৰ
ভাৰ্যা
ভিংগদেৱ
ভিতৰত
ভিতৰতে
ভিন্ন
ভিন্নতা
ভিয়েট
ভিলেজত
ভীমৰাও
ভীষ্ম
ভীষ্মই
ভীষ্মক
ভূ-খণ্ড
ভূ-খণ্ডত
ভূ-খণ্ডৰ
ভূঞা
ভূঞাই
ভূঞাসকলে
ভূঞাসকলৰ
ভূঞাৰ
ভূমি
ভূমিকা
ভূমিকাও
ভূমিৰ
ভূষণ
ভূস্বামী। 
ভেঁটি
ভেটি
ভেটিত
ভেদে
ভেলাঘৰ
ভোগদৈ
ভোগালী
ভোটৰ
ভৌগোলিক
ভ্ৰমণ
ভ্ৰমণলৈ
ভ্ৰমণসূচী
ভ্ৰাতৃভাৱ
ভৰদ্বাৰ
ভৰ-পূৰ
ভৰায়
ভৱিষ্য
মংগল
মগু
মজলীয়া
মঞ্চত
মঠত
মণিপুৰ
মণিপুৰী
মতবাদ
মতবাদসমূহ
মতবাদৰ
মতান্তৰ
মতে
মতৰ
মথুৰা
মধ্য
মধ্যম
মধ্যযুগৰ
মধ্যস্থতাকাৰীৰ
মনত
মনতে
মনু
মনুৰ
মনে
মনোমোহা
মনোযোগ
মনোৰঞ্জনৰ
মনোৰম
মন্ত
মন্ত্ৰ
মন্ত্ৰটি
মন্ত্ৰ্যালয়লৈ
মন্ত্ৰ্যালয়ৰ
মন্ত্ৰিত্বৰ
মন্ত্ৰী
মন্ত্ৰীপৰিষদে
মন্ত্ৰীসকল
মন্ত্ৰীসভাৰ
মন্থন
মন্দিৰ
মন্দিৰক
মন্দিৰত
মন্দিৰসমূহ
মন্দিৰৰ
ময়ূৰভঞ্জ
ময়ূৰেশ
ময্যদা
মলৱাৰ
মহকুমাক
মহকুমালৈ
মহকুমাৰপৰা
মহড়া
মহাকাব্য
মহাতান্ত্ৰিক
মহাত্মা
মহাদেৱ
মহান
মহানগৰ
মহানগৰৰ
মহানন্দা
মহাপুৰুষ
মহাবিদ্ৰোহৰ
মহাভাৰতৰ
মহামিলনক
মহাযান
মহাসাগৰৰ
মহাৰাষ্ট্ৰৰ
মহিলা
মহিলাসকলে
মহিলাৰ
মহীৰংগ
মহেন্দ্ৰ
মাইবঙত
মাইল
মাওৰ
মাক
মাকৰ
মাগুৰী
মাঘ
মাঘৰ
মাজ
মাজত
মাজনিশা
মাজভাগত
মাজভাগলৈ
মাজভাগৰ
মাজুলী
মাজুলীক
মাজেদি
মাজৰ
মাটি
মাটি-কালি
মাটিত
মাটিৰ
মাণ্ডুক্য
মাত
মাতৃভূমিত
মাতৃৰ
মাত্ৰ
মাত্ৰা
মাধবৰ
মাধ্যমত
মাধৱ
মাধৱক
মাধৱদেৱ
মাধৱদেৱে
মাধৱাচাৰ্যই
মাধৱৰ
মান
মানকাচৰ
মানকুৰ
মানচিত্ৰ
মানদেশৰ
মানসেৰে
মানাহ
মানি
মানিব
মানুহ
মানুহখিনিৰ
মানুহে
মানুহেও
মানুহৰ
মানুহৰে
মানে
মানৰ
মালয়
মালয়েছিয়া
মালাও
মালায়ালম
মাহ
মাহত
মাহৰ
মাৰলি
মাৰাঠী
মাৰ্কণ্ডেয়
মাৰ্গ
মাৰ্গকাশী
মাৰ্গৰ
মিচিং
মিজো
মিজোৰাম
মিটাৰ
মিঠাইবোৰৰ
মীমাংসাৰ
মিল
মিলালে
মিলি
মিশ্যন
মিশ্যনে
মিশ্যনৰ
মিশ্ৰণ
মিহিকৈ
মীমাংসা
মুকলি
মুকুণ্ড
মুকুতা
মুকুন্দ
মুক্ত
মুক্তি
মুক্তিেশ্বৰ
মুখ
মুখা
মুখাবোৰ
মুখাবোৰৰ
মুখাশিল্প
মুখাসমূহ
মুখা। 
মুখ্য
মুখ্যতঃ
মুখ্যমন্ত্ৰী
মুগা
মুগ্ধ
মুছলমান
মুছলমানে
মুছলমানৰ
মুঠ
মুণ্ডক
মুদ্ৰাব্যৱস্থাৰ
মুৰব্বী
মুৰাৰি
মূল
মূলত
মূলতঃ
মূলে
মূৰত
মূৰ্তি
মৃগাংগ
মৃত্যু
মৃত্যুমুখত
মৃত্যুৰ
মৃৎশিল্প
মেইতেই
মেঘালয়ে
মেঘালয়ৰ
মেঘালয়ৰপৰা
মেজি
মেজিক
মেট্ৰ
মেট্ৰিক
মেলে
মেৰি
মোগাল
মোটা
মোদী
মোহন
মৌচুমী
মৌলিক
মৎস্য
মৰাণ
মৰিগাঁও
মৰ্যাদা
যজ্ঞ
যথা
যথাসময়ত
যথেষ্ট
যদি
যদিও
য়ে
যাওঁতে
যাক
যাগ
যাতে
যাত্ৰা
যাত্ৰাৰ
যাপন
যাবলৈ
যায়
যাৰ
যিকোনো
যিখনে
যিটো
যিবোৰ
যিয়ে
যিসকল
যুঁজত
যুক্ত
যুক্তি
যুক্তিকৰ
যুক্তিপ্ৰস্থান
যুক্তিৰ
যুক্তৰাষ্ট্ৰীয়
যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ
যুগ্ম
যুগৰ
যুটীয়া
যুদ্ধ
যুদ্ধক্ষেত্ৰত
যুদ্ধত
যুৱ
যেতিয়া
যেনে
যোগ
যোগী
যোগেদি
যোগেদিয়ে
যোগ্য
যোদ্ধা
যোৰহাট
যোৰহাটক
যোৰহাটত
যোৱা
যোৱাত
যোৱাৰ
যৱনিকা
লক্ষ্য
লখিমপুৰ
লগত
লগতে
লগাই
লগাইছিলহি। 
লগাব
লগে
লঘু
লঙ্ঘিত
লয়
লাও
লাগিব
লাগু
লাগে
লাডু
লাভ
লালন
লাহি
লাহে
লিখা
লিখাৰ
লিখি
লিখিছিল
লিখিছে
লিখিত
লিঙ্গ
লিঙ্গৰাজ
লিনান
লিপি
লিপ্যন্তৰ
লীলাৰ
লুইত
লুইপা
লুকাভাকু
লেও
লেজিছলেটিভ
লেহে
লেহেমী
লেৰাইট
লৈকে
লৈছিল
লোক
লোকক
লোকনৃত্য
লোকপিয়ল
লোকপ্ৰিয়ল
লোকবিশ্বাস
লোকসংগীত
লোকসংগীততে
লোকসংগীতসমূহৰ
লোকসংগীতৰো
লোকসকলক
লোকসভাৰ
লোকসলক
লোকে
লোকেনাথ
লোকৰ
লোটোকৰী
লোহাবৰ
লোৱা
লোৱাৰ
লৌহিত্য
শংকু
শংকৰ
শংকৰদেৱ
শংকৰদেৱে
শংকৰদেৱৰ
শংকৰবৰ
শংকৰাচাৰ্যই
শংকৰাচাৰ্য্ই
শংকৰৰ
শকত
শক্তিশালী
শক্তিৰে
শকৰ
শঙ্কৰ
শঙ্কৰক
শঙ্কৰদেৱ
শঙ্কৰদেৱক
শঙ্কৰদেৱে
শঙ্কৰদেৱেে
শঙ্কৰদেৱৰ
শঙ্কৰে
শঙ্কৰৰ
শতকৰা
শতাংশ
শতাব্দী
শতিকা
শতিকাত
শতিকামানত
শতিকামানতে
শতিকাৰ
শদিয়া
শদিয়াক
শপত
শব্দ
শব্দটো
শব্দবোৰ
শব্দসংখ্যা
শব্দৰ
শব্দৰে
শষ্য
শাক্ত
শাক্তপন্থী
শালমাৰা
শালস্তম্ভ
শালি
শাসক
শাসকসকলৰ
শাসন
শাসনকালত
শাসনকাৰ্য
শাসনবিভাগ
শাসনবিভাগক
শাসনবিভাগৰ
শাসনভাৰ
শাসনাধীন
শাসনৰ
শাসিত
শাস্ত্ৰ
শাস্ত্ৰই
শাস্ত্ৰীয়
শিকিয়েই
শিকোৱা
শিক্ষকে
শিক্ষণ
শিক্ষা
শিক্ষাগুৰু
শিক্ষাত
শিঙত
শিথিলতা
শিয়াল
শিল
শিলঘাটৰ
শিলত
শিল্প
শিল্পকলা
শিল্পকৰ্ম
শিল্পী
শিল্পীজন
শিলৰ
শিশুপালক
শিশুপাললৈ
শিশুৰ
শিষ্য
শিষ্যৰ
শিৰ
শিৰোনাম
শিৰোমণি
শিৱ
শিৱক
শিৱদ
শিৱসাগৰ
শীত
শীতকালতো
শীৰ্ষক
শুংগ
শুকুৰবাৰ
শুক্লা
শুনি
শুভলগ্ন
শুভ্ৰপুষ্পৰ
শৃংখলা
শৃতৰংগ
শেষ
শেষত
শেষলৈ
শেষৰ
শেষৰফালে
শৈলী
শৈলীলৈ
শৈলীৰ
শৈল্পিক
শোক
শোণিতপুৰ
শোণিতপুৰৰ
শোভা
শোভাবৰ্ধক
শ্বান্
শ্বেতদ্বীপ
শ্লীপাৰ
শ্লোক
শ্লোকটি
শ্ৰদ্ধেয়
শ্ৰী
শ্ৰীকৃষ্ণ
শ্ৰীকৃষ্ণৰ
শ্ৰীপতি
শ্ৰীমন্ত
শ্ৰীলংকা
শ্ৰীলংকাত
শ্ৰীলংকাৰ
শ্ৰীশ্ৰী
শ্ৰীশ্ৰীশংকৰদেৱ
শ্ৰুতি
শ্ৰুতিপ্ৰস্থান
শ্ৰেণী
শ্ৰেণীবিভক্ত
শ্ৰেণীসমূহৰ
শ্ৰেণীৰ
শ্ৰেষ্ঠ
শ্ৰেষ্ঠতা
শ্ৰৱণ
শ্ৰৱণা
শৰণ
শৰতৰ
শৰ্মা
শৰ্মাই
ষষ্ঠ
ষোড়শ
ষোল্ল
ষ্টিলত
ষ্টেট
ষ্টেটক
সঁজুলি
সঁপি
সংকীৰ্তনা
সংক্ষিপ্ত
সংক্ৰান্ত
সংক্ৰান্তি
সংক্ৰান্তিৰ
সংকৰদেৱে
সংখ্যক
সংখ্যা
সংখ্যাগৰিষ্ঠ
সংখ্যালঘু
সংগঠক
সংগহিত
সংগী
সংগীত
সংগীতসমূহ
সংগীতসমূহক
সংগীতসমূহত
সংগীতসমূহৰ
সংগীতা
সংগীতো
সংগীতৰ
সংগীসকল
সংগীসকলৰ
সংগীৰে
সংগ্ৰম
সংগ্ৰহ
সংগ্ৰহৰ
সংগ্ৰামৰ
সংঘই
সংজ্ঞা
সংবিধান
সংবিধানখন
সংবিধানত
সংবিধানে
সংবিধানৰ
সংযোগ
সংযোগী
সংযোগৰ
সংলাপহীন
সংশোধন
সংশোধনী
সংশোধনীৰ
সংসদ
সংসদকলৰ
সংসদত
সংসদসকলৰ
সংসদীয়
সংসাৰৰ
সংস্কাৰ
সংস্কৃত
সংস্কৃতত
সংস্কৃতি
সংস্কৃতিৰ
সংস্কৰণ
সংস্কৰণৰ
সংহত
সংহতি
সকল
সকলে
সকলো
সকলোকে
সকলোবোৰ
সকলোৰে
সকলৰ
সক্ষম
সঙ্গীতা
সঙ্ঘ
সজোৱা
সতীদাহ
সত্যসন্ধা
সত্যসন্ধা। 
সত্ৰ
সত্ৰৰ
সদস্য
সদস্যসকল
সদস্যসকলে
সদস্যসকলৰ
সদৰ
সন্তান
সন্তানটিৰ
সন্তানৰ
সন্তুষ্ট
সন্তুষ্টিৰ
সন্দৰ্ভত
সন্ধি
সন্ধ্যা
সন্ধ্যায়
সন্ধ্যাৰ
সন্নিৱিষ্ট
সন্নিৱিষ্ট
সন্ন্যাস
সন্মনীয়
সন্মান
সন্মানসহকাৰে
সন্মানৰ
সপত্নীক
সপ্ত
সপ্তদশ
সপ্তম
সবিশেষ
সভা
সভাত
সভাপতি
সভ্যতাৰ
সমকালীন
সমগ্ৰ
সমতল
সমতলখনত
সমতলখনেদি
সমতলখনৰ
সমতলৰ
সমন্বয়
সমভূমি
সময়
সময়খিনি
সময়ছোৱাত
সময়ত
সময়তে
সময়ৰ
সমল
সমষ্টি
সমসাময়িক
সমস্ত
সমস্যা
সমস্যায়
সমস্যাসমূহৰ
সমাজ
সমাজত
সমাজতান্ত্ৰিক
সমাজনীতি
সমাজৰ
সমাধানকল্পে
সমান
সমাপ্ত
সমাৱেশেৰে
সমাৱেশক
সমূহ
সমূহত
সমৃদ্ধ
সমৃদ্ধিশালী
সম্পত্তি
সম্পদেৰে
সম্পদৰ
সম্পাদনা
সম্পূৰ্ণ
সম্প্ৰদায়ৰ
সম্প্ৰসাৰণ
সম্প্ৰসাৰিত
সম্পৰ্ক
সম্পৰ্কিত
সম্বন্ধে
সম্বৰণ
সম্ভেদ
সম্ভৱ
সম্ভৱতঃ
সমৰ্থন
সমৰ্পণ
সহকাৰী
সহজ
সহজভাৱে
সহজে
সহমত
সহায়
সহায়তা
সাঁতুৰি
সাংবিধানিক
সাংসদ
সাংস্কৃতিক
সাক্ষাৎ
সাক্ষৰ
সাগৰপৃষ্ঠৰ
সাজি
সাত
সাতখলপীয়া
সাতঘৰ
সাতদিন
সাতভনীৰ
সাতৰাতি
সাধন
সাধাৰণ
সাধাৰণতে
সাধু
সান্দহ
সাপে
সাপেক্ষে
সাময়িক
সাময়িকভাৱে
সামাজিক
সাম্য
সাম্ৰাজ্যৰ
সাম্ৰাজ্যৰো
সামৰি
সাহস
সাহিত্য
সাহিত্যকৰ্ম
সাহিত্যখন
সাহিত্যত
সাহিত্যৰ
সাৰ
সাৰণিকৰণ
সাৰ্বভৌম
সিঁচৰতি
সিংহক
সিংহধ্বজ
সিংহল
সিংহাসন
সিংহাসনত
সিংহাসনৰ
সিদ্ধান্ত
সিধৱা
সিন্ধুৰায়
সিমানেই
সীতা
সীতাক
সীতাকুণ্ড
সীমা
সীমাত
সীমান্তত
সীমাৰে
সীমিত
সুগন্ধ
সুগন্ধি
সুদীৰ্ঘ
সুধাকৰ
সুনিশ্চিত
সুন্দৰ
সুপৰিচিত
সুবাহু
সুবিধা
সুবিধাজনক
সুযোগ
সুসংগত
সুৰক্ষাৰ
সুৰক্ষিত
সুৰত
সূক্ষ্ম
সূচী
সূতা
সূত্ৰ
সূত্ৰধাৰ
সূত্ৰধাৰৰ
সূত্ৰপাত
সূত্ৰপ্ৰস্থান
সূৰ্য
সূৰ্য্যদেৱতাক
সূৰ্যৱতীৰ
সৃজনশীল
সৃষ্টি
সৃষ্টিকৰ্তা
সৃষ্টিৰাজি
সেই
সেইকাৰণে
সেইকেইখন
সেইটোৱো
সেইদিনাৰ
সেইদৰে
সেইবাবে
সেইবাবেই
সেয়া
সেতুখণ্ড
সেন
সেনগুপ্তৰ
সেমেকা
সেয়া
সেয়ে
সেয়েহে
সেৱন
সেৱা
সেৱাৰ
সৈতে
সৈনিকৰ
সোঁৱণশিৰি
সোণাগিৰি
সোণালী
সোণাৰু
সোণোৱালে
সোতৰজন
সোমাই
সোমায়
সোৱণশিৰি
সোৱণশিৰিৰ
সৌন্দৰ্য্যত
সৌন্দৰ্য্যতো
সৌন্দৰ্য্যৰে
সৌমাৰপীঠত
স্কন্দ
স্কন্ধ
স্কন্ধৰ
স্তুতি
স্তূপ
স্থগিত
স্থান
স্থানত
স্থানতকৈ
স্থানীয়
স্থাপন
স্থাপনৰ
স্থাপিত
স্থায়ীকৈ
স্নান
স্নিগ্ধ
স্পষ্ট
স্বকীয়
স্বতন্ত্ৰ
স্বতন্ত্ৰতা
স্বাক্ষৰ
স্বাধীন
স্বাধীনতা
স্বামী
স্বামীৰ
স্বায়ত্তশাসন
স্বায়ত্তশাসিত
স্বায়ত্ত্বশাসন
স্বায়ত্ত্বশাসিত
স্বীকৃত
স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত
স্বৰূপ
স্বৰ্গদেউ
স্মৃত
স্মৃতি
স্মৃতিচিহ্নৰ
স্মৃতিত
স্মৃতিতেই
স্মৃতিপ্ৰস্থান
স্মৰণীয়
সৰল
সৰলতা
সৰু
সৰুকৈ
সৰুদৈয়া
সৰুৱে
সৰ্প
সৰ্বগুণাকৰ
সৰ্বজয়
সৰ্ববৃহৎ
সৰ্বভাৰতীয়
সৰ্বমুঠ
সৰ্বসাধাৰণে
সৰ্বাধিক
সৰ্বানন্দ
সৰ্বোচ্চ
সৰ্বজই
হওঁতেই
হকী
হতুৱাই
হয়
হয়তো
হয়হি
হয়। 
হস্তিনাপুৰ
হাইলাকান্দি
হাগ
হাচাও
হাছাও
হাছাওৰ
হাজাৰ
হাজো
হাতত
হাতপুস্তিকা
হাতলৈ
হাতৰ
হাফলং
হাফলঙৰ
হাবিয়াহ
হাভেলী
হালোৱা
হাৰ
হিচাপে
হিচাপেও
হিন্দী
হিন্দু
হিন্দুৱেই
হিমন্ত
হিষ্ট
হিষ্ট্ৰী
হৃদয়
হেক্টৰ
হেৰিটেজ
হৈছিল
হৈছিল। 
হৈছে
হৈয়ে
হোজাই
হোতা
হোৱা
হোৱাত
হোৱাৰ
হ্ৰদ
হ্ৰদত
হ্ৰদৰ
হৰংদেৱ
হৰণ
হৰধনু
হৰিচৰণ
হৰিদাস
হৰিদ্বাৰ
হৰিধ্বনি
হৰিপ্ৰিয়া
হৰিৰ
হৰ্ষপাল
ৰংগৰামনুজে
ৰক্ষা
ৰক্ষাৰ
ৰখা
ৰখাৰ
ৰঘুনাথ
ৰঘুৰাজপুৰৰ
ৰঙা
ৰঙালী
ৰঙিয়া
ৰঙীন
ৰঙৰ
ৰচনা
ৰচনাকাল
ৰচনাকাৰ
ৰচনাসমূহ
ৰচনাৰ
ৰচয়িতাসকলে
ৰচিত
ৰজা
ৰজাই
ৰজাক
ৰজাৰ
ৰতিকান্ত
ৰত্নধ্বজপালে
ৰত্নপাল
ৰত্নপালৰ
ৰত্নসিংহ
ৰদ্বাৰা
ৰন্ধনপ্ৰণালীৰ
ৰন্ধনৰ
ৰসগোল্লা
ৰহস্যজনক
ৰাইজক
ৰাউতকুছি
ৰাখি
ৰাগ
ৰাজ
ৰাজকুমাৰী
ৰাজকোঁৱৰ
ৰাজত্ব
ৰাজধানী
ৰাজধানীৰ
ৰাজনৈতিক
ৰাজবংশ
ৰাজভটিমা
ৰাজশক্তিৰ
ৰাজহ
ৰাজ্য
ৰাজ্যখন
ৰাজ্যখনত
ৰাজ্যখনৰ
ৰাজ্যত
ৰাজ্যপাল
ৰাজ্যসংঘক
ৰাজ্যসভাৰ
ৰাজ্যসমূহ
ৰাজ্যসমূহৰ
ৰাজ্যৰ
ৰাঝাৰ
ৰাণাপ্পা
ৰাতি
ৰাতিত
ৰাতিৰ
ৰান্ধনীয়ে
ৰাবোৰে
ৰাভা
ৰাম
ৰামচৰণ
ৰামজী
ৰামদাসে
ৰামনুজাচাৰ্যই
ৰামানন্দ
ৰামানন্দৰ
ৰামানুজ
ৰামানুজে
ৰামানুজৰ
ৰামে
ৰামেশ্বৰ
ৰামৰাই
ৰামৰাজ্যৰ
ৰামৰাম
ৰায়ৰীদেৱ
ৰালি
ৰাষ্ট্ৰ
ৰাষ্ট্ৰপতি
ৰাষ্ট্ৰপতিজনে
ৰাষ্ট্ৰপৰিচালনাৰ
ৰাষ্ট্ৰসমূহ
ৰাষ্ট্ৰসমূহৰ
ৰাষ্ট্ৰীয়
ৰাষ্ট্ৰৰ
ৰাস
ৰাসলীলাই
ৰীতি
ৰুই
ৰুক্মবীৰে
ৰুক্মিণী
ৰুক্মীণী
ৰুক্মীণীক
ৰুক্মীণীয়ে
ৰুচি
ৰুচিনাথ
ৰুলছ
ৰুলেট
ৰূপ
ৰূপক
ৰূপকাৰ
ৰূপটো
ৰূপত
ৰূপনাৰায়ণ
ৰূপান্তৰিত
ৰূপে
ৰূপৰেখাটি
ৰূপৰেখাৰ
ৰেলপথৰ
ৰোগত
ৰোগৰপৰা
ৰোধ
ৰোপণ
ৰোমান
ৰৌমাৰী
ৱেইলা
ৱেবছাইট
ৱেবছাইটত
অংক
অংশ
অংশগ্ৰহণ
অকাডেমিৰ
অকাডেমীৰ
অক্টোবৰত
অঞ্জন
অতিথি
অধিকাৰ
অধিৱেশনৰ
অধিৱেশনৰ
অধ্যয়নচক্ৰ
অধ্যাপক
অনা
অনাথ
অনাথবন্ধু
অনুজ
অনূদিত
অনুপ্ৰাণিত
অনুবাদো
অনুষ্ঠানত
অনুষ্ঠানতে
অনুষ্ঠানৰ
অনুষ্ঠিত
অনুসন্ধান
অনুৰাগ
অনুৰাধা
অনেক
অন্তিম
অন্য
অন্যান্য
অবিস্মৰণীয়
অভিনয়
অভিনেতা
অমৰ
অসম
অসমকে
অসমীয়া
অসমৰ
অসামৰিক
অৰুণাচল
অৱদান
অৱদানৰ
অৱলম্বনতে
অৱস্থাত
অৱস্থিত
আইতাকে
আইতাকৰ
আকাশ
আখৰ
আগবঢ়াই
আগবঢ়াইছে
আগবঢ়োৱা
আগশাৰীৰ
আগৰৱাল
আগৰৱালা
আচল
আচাৰ্যই
আছিল
আছে
আটাইবোৰ
আটায়ে
আঠটা
আঠোঁটা
আত্মজীৱনী
আত্মজীৱনীত
আদি
আদিবাসী
আদিৰ
আদৰণি
আনুষংগিক
আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়
আন্দোলনবোৰৰ
আন্দোলনৰ
আফ্ৰিকান
আবদ্ধ
আমন্ত্ৰিত
আমাৰ
আমি
আমেৰিকা
আমেৰিকাত
আমেৰিকান
আমেৰিকাৰ
আমোলাপট্টিত
আম্বানি
আলোকচিত্ৰ
আলোচনী
আলোচনীৰ
আশীৰ্বাদ
আসন
আস্থাৰ
আহি
আহিছে
আৰম্ভ
আৰম্ভণি
আৰম্ভণিতে
আৰু
আৰ্কাইভ
আৰ্ট
আৰ্টিষ্ট্
ইংৰাজী
ইণ্ডাষ্টিজ
ইণ্ডিয়া
ইনষ্টিটিউটৰ
ইয়াত
ইয়াৰ
ইষ্টাৰ্ণ
ইহলীলা
উগ্ৰ
উছৰ্গা
উঠে
উদ্
উদ্দেশ্যে
উদ্যোগত
উন্নয়ন
উন্মোচন
উপজিছে
উপলক্ষ্যে
উপস্থাপন
উপস্থিত
উপহাৰ
উপহাৰস্বৰূপে
উপাধি
উপৰি
উল্লেখ
উল্লেখনীয়
উল্লেখযোগ্য
উৎযাপন
উৎসৱত
ঊনষাঠিতম
এইছ
একবিংশ
একমাত্ৰ
একাডেমী
একাডেমীৰ
একেখন
একোজনী
এক্
এখন
এগৰাকী
এছোৱা
এজন
এজনে
এটা
এটি
এণ্ড
এদিন
এনিশা
এপেলেট
এম্বেচেদৰ
এহাজাৰ
এৰিবৰ
এৱাৰ্ড্
ওচৰলৈ
ওচৰৰে
কংগো
ককাক
কটন
কণ্ঠদান
কণ্ঠশিল্পী
কণ্ঠৰ
কতনা
কথা
কবিতা
কমল
কমিউনিষ্ট
কমিটী
কলম্বিয়া
কলা
কলাক্ষেত্ৰৰ
কলাগুৰু
কলেজিয়েট
কল্পনা
কাউনঞ্চিল
কাঠী
কাম
কালছোৱাত
কাশী
কাশ্যপ
কাষত
কাহিনী
কাৰণ
কাৰণে
কাৰ্যক্ৰমৰ
কাৰ্যনিবাহ
কাৰ্যসূচীত
কাৰ্যসূচীৰে
কিঁ
কিংবদন্তি
কিছু
কিনিবলৈ
কিশোৰ
কুমাৰ
কেঁচুৱা
কেইগৰাকী
কেইবাবাৰো
কেন্দ্ৰ
কেন্দ্ৰীয়
কৈছিল
কৈৱৰ্ত
কোকিলাবেন
কোম্পানীত
ক্লে
ক্ষুদ্ৰ
ক্ষেত্ৰত
ক্ষেত্ৰলৈও
ক্ষেত্ৰৰ
কৰা
কৰাতো
কৰায়
কৰাৰ
কৰি
কৰিছিল
কৰিছে
কৰিবলৈ
কৰিবৰ
কৰে
কৰোঁতা
কৰ্প
কৰ্মৰাজিক
কৰ্মৰাজিয়ে
খণ্ড
খনত
খান্দু
খুউব
খোজ
খ্যাত
খ্যাতি
গগৈ
গঢ়াৰ
গঢ়ি
গণ্য
গণৰাজ্য
গতি
গভীৰ
গাঁওখনৰ
গাঁৱৰ
গাই
গাইছে
গাড়ী
গাড়ীতে
গান
গানটো
গানৰ
গায়ক
গিৰ্
গীত
গীতটো
গীতত
গীতিকাৰ
গীতে
গীতো
গীতৰ
গুগলে
গুজৰাটী
গুৱাহাটী
গুৱাহাটীৰ
গেলাৰী
গৈছ
গৈছিল
গোঁহায়ে
গৌতম
গ্ৰন্থখন
গ্ৰন্থ
গ্ৰন্থখন
গ্ৰাফিক
গ্ৰেমিঙত
গৰাকী
গৰ্ভত
ঘনিষ্ঠ
ঘূৰাই
ঘূৰি
ঘৰখনত
ঘৰখনৰ
ঘৰত
ঘৰতে
ঘৰৰ
ঘৰৰপৰা
চনত
চনৰ
চমৰখন্দ
চলচ্চিত্ৰ
চলচ্চিত্ৰখনৰ
চলচ্চিত্ৰৰ
চাইটী
চাকৰিসূত্ৰে
চাজ
চামেলী
চাহাব
চাৰি
চাৰিটা
চিংগাৰী
চিকিৎসালয়ত
চিতা
চিত্ৰকৰ
চিত্ৰনাট্য
চিনাকিৰ
চিল্ড্ৰেঞ্চ
চিৰাজ
চুবুৰীয়া
চেঞ্চৰ্ছ
চেণ্ট্ৰেল
চেনেলত
চেনোলা
চেয়াৰমেন
চোৱা
চৌধুৰী
চৰকাৰ
চৰকাৰে
চৰকাৰৰ
ছফ্টৱেৰ
ছবছৰ
ছবি
ছবিখন
ছবিখনে
ছবিখনৰ
ছবিত
ছবিসমূহ
ছাইনচ্
ছান
ছিৰাজ
ছেইজ
ছেপ্টেম্বৰত
ছোৱালী
ছোৱালীবিলাকে
ছোৱালীয়ে
জগতৰ
জজফিল্ড
জটিলতাত
জড়িত
জনতাই
জনপ্ৰিয়
জনাই
জন্ম
জন্মদিন
জন্য
জয়মতী
জাতীয়
জানুৱাৰীত
জালুকবাৰী
জালুকবাৰীত
জালুকবাৰীৰ
জাৰি
জিকিউটীভ
জিলিকাব
জীৱন
জীৱনকে
জীৱনী
জীৱনৰ
জুইশলা
জুলী
জুৰী
জোশী
জ্যেষ্ঠ
জ্যোতি
জ্যোতিপ্ৰসাদ
জৰীপত
টকাৰে
টকীয়া
টিকটত
টেলিভিছন
টেলিভিছনৰ
ট্ৰাষ্টীজ
টৱাত
ঠাইত
ডাইৰেক্টৰ
ডাইৰেক্টৰ্ছ
ডাক
ডাকটিকট
ডাঙৰ
ডামন
ডিজাইনাৰ
ডিজিটেল
ডুডল
ডুডলটো
ডুডলটোৰ
ডেভেলপমেণ্ট
তত্ত্বাবধানত
তত্ত্বাৱধানত
তথা
তথ্য
তদুপৰি
তালিকাত
তাৰপিছতহে
তিনি
তৃতীয়
তেওঁ
তেওঁক
তেওঁলোক
তেওঁলোকে
তেওঁলোকেই
তেওঁলোকৰ
তেওঁৰ
তেখেত
তেখেতক
তেখেতলোকৰ
তেখেতসকলৰৰ
তেখেতে
তেখেতৰ
তেজ
তেজপুৰত
তেতিয়া
তোক
তোলা
তৰফৰ
থকা
থকাৰ
থাকে
থাকোঁতে
থাকোঁতেই
থ্ৰু
দত্তক
দমন
দম্পতী
দয়াল
দহবছৰীয়া
দহোটা
দায়িত্বত
দাস
দাসে
দাসেই
দাসো
দিছিল
দিনা
দিয়া
দিয়াৰ
দিয়ে
দিলে
দিল্লীত
দিৱস
দুখন
দুখনৰ
দুশ
দুষ্ট
দুৰ্নীতি
দুৱৰা
দূৰৈত
দৃশ্যত
দেউতাক
দেউতাকক
দেখা
দেশ
দেৱজিৎ
দেৱদাস
দ্বিতীয়
দ্য
দৰমিয়া
ধবনি
ধাৰাবাহিক
ধাৰাবাহিকখনত
ধাৰাবাহিকৰ
ধীৰুভাই
ধৰম
ধৰি
নগদ
নটসূৰ্য
নতুন
নন্দিনী
নশ্বৰদেহ
নাওবৈচা
নাগৰিক
নাছিল
নাটক
নাটকৰ
নাট্যশালা
নাতি
নান্দনিক
নাম
নামত
নামাতোঁ
নামেৰে
নামৰ
নাৰায়াণে
নাৱৰে
নিউ
নিউয়ৰ্কত
নিজে
নিজৰ
নিজৰাপাৰৰ
নিয়াম
নিয়োগ
নিশাটি
নিৰ্দেশক
নিৰ্বাচিত
নিৰ্মাণ
নিৰ্মাতা
নিৰ্মিত
নীলকান্ত
নীলাবিলাকৰ
নৃপেন
নেপথ্য
নেশ্যনেল
নৈতিক
নৰেন্দ্ৰ
নৱেম্বৰ
নৱেম্বৰৰ
পইচা
পঞ্চলিছ
পঞ্চলিছডাল
পঞ্চলিছদিন
পটত
পঢ়িছিল
পণ্ডিতে
পত্ৰিকাৰ
পদক
পদসমূহ
পলিচী
পষেকীয়া
পাঁচ
পাঁচবছৰ
পাছত
পাটিলৰ
পাঠক
পানী
পায়
পালন
পাশত
পাৰ
পিছত
পিছতে
পিছলৈ
পিতাকে
পিতৃৰ
পিয়লি
পূজাৰীয়ে
পুত্ৰ
পুথি
পুন্নাগ
পুনৰ
পুৰস্কাৰ
পুৱৰ
পূৰ্ণাংগ
পেটেল
পেমা
পেৰয়ে
পেৰামবুলেটৰ
পেৰিয়ে
পোদ্দাৰ
পোৱাৰ
প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে
প্ৰ
প্ৰকাশ
প্ৰকাশহোৱা
প্ৰকৃত
প্ৰজাপতি
প্ৰডাক্ট
প্ৰতি
প্ৰতিধ্বনি
প্ৰতিনিধি
প্ৰতিফলিত
প্ৰতিভা
প্ৰতিভাৰ
প্ৰতিভাৱান
প্ৰতিমূৰ্তি
প্ৰতিষ্ঠা
প্ৰতিষ্ঠিত
প্ৰতীক
প্ৰথম
প্ৰথমখন
প্ৰথমগৰাকী
প্ৰথমে
প্ৰথাত
প্ৰদান
প্ৰদেশৰ
প্ৰদৰ্শন
প্ৰধানমন্ত্ৰী
প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে
প্ৰবন্ধকাৰ
প্ৰবীণ
প্ৰয়াত
প্ৰযোজক
প্ৰযোজনা
প্ৰশান্ত
প্ৰসংগত
প্ৰসাদ
প্ৰাইমেৰী
প্ৰাক্
প্ৰান্তৰ
প্ৰায়
প্ৰিয়ম্বদা
প্ৰীতি
প্ৰোৎসাহ
প্ৰৱৰ্তন
পৰা
পৰিক্ৰমা
পৰিক্ৰমাৰ
পৰিচালক
পৰিচালকৰ
পৰিচালকৰূপে
পৰিচালনা
পৰিচালনাৰ
পৰিচালিকা
পৰিচালিত
পৰিচিত
পৰিদৰ্শক
পৰিৱেশন
পৰিৱেশৰ
পৰিয়ালত
পৰিয়ালৰ
পৰিৱেশৰ
পৰ্যালোচনা
পৰৱৰ্তীকালত
ফাণ্ড
ফিল্ম
ফুকন
ফুৰাইছিল
ফুৰাবলৈ
ফুৰিছ
ফুৰিব
ফুৰোৱা
ফেব্ৰুৱাৰীত
ফেল
ফেলোশ্বিপ
ফোন
ফ্ৰাঞ্চৰ
বঁটা
বঁটাৰ
বওজ
বঙালী
বঙালীৰ
বচনে
বচনৰ
বচা
বছৰ
বছৰজোৰা
বছৰটোৰ
বছৰৰ
বজাই
বডী
বনুং
বন্ধু
বয়স
বয়সত
বয়সতে
বলেন
বস্তুকেই
বহু
বহুতেই
বহুলভাৱে
বাংলা
বাংলাদেশ
বাংলাদেশতো
বাকী
বাটকটীয়া
বাণীবদ্ধ
বান্ধৱী
বাবে
বাবেও
বাহিৰেও
বিচ্ছেদ
বিজয়লক্ষ্মী
বিটোৱিন
বিদেশতো
বিদেশী
বিদ্যালয়সমূহৰ
বিদ্যালয়ৰ
বিধায়ক
বিনিময়
বিন্দু
বিবাহ
বিবিচি
বিভাগে
বিভাগৰ
বিভিন্ন
বিমল
বিমূৰ্ত
বিশিষ্ট
বিশেষ
বিশ্ব
বিশ্বদৰবাৰত
বিশ্ববন্দিত
বিশ্ববিদ্যালয়
বিশ্ববিদ্যালয়ত
বিশ্ববিদ্যালয়ৰ
বিশ্বাস
বিষয়ক
বিষয়ত
বিৰোধী
বুজৰবৰুৱা
বুলি
বুলিহে
বৃত্তিৰ
বেংকে
বেছিভাগ
বেনাৰত
বোধহয়
বোলছবি
বোৱাৰী
ব্যংগ
ব্যক্তি
ব্যক্তিসকলে
ব্যৱস্থাৰে
ব্ৰিটিছ
বৰাও
বৰায়ে
বৰাৰ
বৰুৱা
বৰ্ড
বৰ্ণালী
বৰ্তমান
বৰ্ষ
ভনী
ভাই
ভাগ
ভাতৃ
ভাবিছিল
ভায়
ভাৰ্চুৱেল
ভাষণেৰে
ভাষণৰ
ভাষাত
ভাষালৈ
ভাষাৰ
ভাৰত
ভাৰতক
ভাৰতত
ভাৰতীয়
ভাৰতৰ
ভিকটিম
ভিতৰত
ভুগি
ভূপেন
ভূপেনক
ভূপেন্দ্ৰ
ভূমিকা
ভ্ৰমণ
ভৰলুমুখৰ
ভৱপ্ৰিয়া
মইনা
মতা
মধুৰ
মনটো
মনোজ
মন্তব্য
মন্ত্ৰ্যালয়ে
মন্ত্ৰী
মল্ল
মহলীয়া
মহাবিদ্যালয়
মহুৱা
মহোৎসবলৈ
মাছখোৱা
মাজতে
মাটিৰ
মাতি
মাতিম
মাতৃ
মাতৃৰ
মাতে
মাননীয়
মানুষ
মানুষেৰ
মানুহে
মানুহৰ
মানৱতাবাদী
মামাৰ
মালিয়ে
মাহীয়েক
মাহুত
মাহেকীয়া
মিউজিকেল
মিত্ৰৰ
মিলা
মিলি
মিশ্ৰাৰ
মুকলি
মুক্তি
মুখ্য
মুখ্যমন্ত্ৰী
মুঠ
মুদ্ৰা
মুম্বাইত
মুম্বাইৰ
মুহূৰ্তত
মূল
মৃত্যুবৰণ
মৃত্যুৰ
মেকিং
মেঘে
মেমচা
মেম্বাৰ
মেল
মেৰা
মেৰি
মেৰিটেল
মোদীয়ে
মোৰ
মৰণোত্তৰভাবে
মৰণোত্তৰভাৱে
মৰম
মৰমতে
যথেষ্ট
যদিও
য়ে
যাচিছিল
যাচে
যাত্ৰী
যাপন
যাপনত
যাব
যায়
যাযাবৰ
যুঁজ
যোগদান
লক্ষ্মণ
লগত
লগতে
লগা
লগাই
লণ্ডনত
লণ্ডনলৈ
লয়
লহকৰ
লাখ
লাজমী
লাজমীয়ে
লাজমীৰ
লাভ
লিখা
লিখিছিল
লিখিছে
লিজেণ্ড
লুইতৰ
লুকাই
লেখক
লেখিকা
লেঞ্চ
লেভেল
লৈকে
লৈছিল
লোকসংগীত
শংকৰ
শংকৰদেৱ
শকুন্তলা
শতবাৰ্ষিকী
শতবৰ্ষ
শতবৰ্ষৰ
শতিকাত
শদিয়াত
শান্তিপ্ৰিয়া
শান্তিপ্ৰিয়াক
শান্তিপ্ৰিয়াৰ
শিকাইছিল
শিক্ষক
শিক্ষকতা
শিক্ষয়িত্ৰী
শিক্ষা
শিল্পী
শিল্পীগৰাকীৰ
শিল্পীয়ে
শিল্পীৰূপে
শিশু
শিশুসকলৰৰ
শিৱসাগৰত
শীৰ্ষক
শুনাইছিল
শুৱনি
শেষ
শেষত
শৈশৱতে
শ্যামল
শ্ৰদ্ধাৰে
শ্ৰীমন্ত
শ্ৰেণীলৈকে
শ্ৰেয়াছ
শ্ৰেষ্ঠ
শ্ৰোতা
শৰ্মা
শৰ্মাই
শৰ্মাৰ
ষ্টুডিঅ
সংকলন
সংখ্যক
সংখ্যাৰ
সংগমত
সংগীত
সংগীতপ্ৰাণ
সংগীতসমূহ
সংগীতৰ
সংগ্ৰহালয়
সংগ্ৰহালয়ো
সংলাপৰ
সংসদীয়
সংস্কাৰ
সংস্কৃতি
সংস্কৃতিক
সংস্কৰণ
সকলো
সক্ষম
সঞ্জীৱ
সদস্যয়েই
সদস্যসকলৰ
সদানন্দ
সন্তান
সন্তানৰ
সন্দৰ্ভত
সন্মান
সন্মানিত
সভাপতিত্ব
সভাপতিৰ
সভাৰ
সময়
সময়ত
সময়ৰ
সমষ্টিৰপৰা
সমসাময়িক
সমস্বৰে
সমস্যা
সমাজ
সমাদৃত
সমাধি
সমাধিক্ষেত্ৰ
সমাধিক্ষেত্ৰখনত
সমাধিক্ষেত্ৰত
সমালোচিকা
সমিতি
সমীৰণ
সমূহৰ
সম্পাদক
সম্পাদনা
সম্প্ৰচাৰিত
সম্পৰ্ক
সম্বৰণ
সম্বৰ্দ্ধনা
সম্ভ্ৰান্ত
সমৰ
সমৰ্থন
সহযোগত
সহায়ত
সাঁতুৰিলোঁ
সাংস্কৃতিক
সাক্ষাৎ
সাগৰ
সাধনৰ
সান্নিধ্যৰে
সামগ্ৰী
সামাজিক
সাহিত্য
সাহিত্যকৰ্মৰ
সাহিত্যচাৰ্য
সাহিত্যাচাৰ্য
সাহিত্যৰ
সাহিত্যৰথী
সাৱধানবাণী
সীমনা
সীমানা
সুধাকণ্ঠ
সুধাকণ্ঠৰ
সুধীৰ
সুনন্দা
সুন্দৰী
সুৰকাৰ
সৃষ্টি
সেই
সেইখন
সেইসময়ত
সোঁৱৰণি
সোণাৰাম
সোণোৱাল
সোণোৱালী
সোণৰ
সোতৰ
স্ক্ৰীপ্ট
স্তুতি
স্থান
স্পষ্টভাৱে
স্পেইনী
স্বীকাৰোক্তি
স্বৰিতী
স্মাৰক
স্মৰণ
সৰ্বকালৰ
সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ
সৰ্বানন্দ
সৰ্বোচ্চ
হওক
হয়
হাইস্কুলত
হাইস্কুলৰ
হাকিম
হাজৰিকা
হাজৰিকাই
হাজৰিকাক
হাজৰিকালৈ
হাজৰিকাৰ
হাৰম
হিচাপে
হিন্দী
হিন্দু
হিম
হিমন্ত
হীৰেন
হুম
হাজাৰ
হেমিল্টন
হৈছিল
হৈছে
হোৱা
হোৱাৰ
ৰক্ষণশীলতা
ৰঙা
ৰচনা
ৰজত
ৰজনীপাম
ৰতিকান্ত
ৰাজদ্বীপ
ৰাজনীতি
ৰাজনীতিতো
ৰাজশ্ৰী
ৰাজ্যপাল
ৰাষ্ট্ৰদূত
ৰাষ্ট্ৰপতি
ৰাষ্ট্ৰপতিয়ে
ৰাষ্ট্ৰীয়
ৰাহে
ৰিজাৰ্ভ
ৰীডম
ৰুতুজা
ৰূপকোঁৱৰ
ৰূপজ্যোতি
ৰূপত
ৰূপম
ৰেকৰ্ড
ৰেঙনি
ৰেশ্যন
ৱেলফেয়াৰ
ৱৰ্ক</text>
      <sha1>3zihe30n7krqx38gn1ehwp5lfvv14cm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611348</id>
      <parentid>611347</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T20:34:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>দিব্য দত্ত</username>
        <id>9244</id>
      </contributor>
      <comment>/* অসমীয়া শব্দৰ তালিকা */</comment>
      <origin>611348</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="89164" sha1="2k3grughdh0bdqimxokzkg7lhwbheox" xml:space="preserve">==অসমীয়া শব্দৰ তালিকা==
অংক
অংকন
অংগ
অংগক্ষত
অংগাংগীভাৱে
অংগৰাজ্যত
অংশ
অংশগ্ৰহণ
অংশগ্ৰহণৰ
অংশত
অংশসমূহৰ
অংশৰ
অকণিৰ
অকলেই
অকাডেমিৰ
অকাডেমীৰ
অকাল
অক্টোবৰ
অক্টোবৰত
অগ্নি
অঙ্কীয়া
অঙ্গদ
অচেতন
অঞ্চল
অঞ্চলটোত
অঞ্চলত
অঞ্চললৈকে
অঞ্চলসমূহ
অঞ্চলসমূহত
অঞ্চলসমূহৰৰ
অঞ্চলে
অঞ্চলৰ
অঞ্জন
অটুট
অডিটৰ
অতি
অতিকৈ
অতিথি
অতিথিক
অতিথিপৰায়ণতা
অতিৰিক্ত
অত্যাচাৰ
অথবা
অদি
অদ্বৈতবাদৰ
অধিক
অধিকাংশ
অধিকাৰ
অধিকাৰিক
অধিকাৰিকসকলৰ
অধিকাৰী
অধিনায়কত্ব
অধিপতিসকলক
অধিবাসীসকলক
অধিসূচনাৰ
অধিৰাজ্যৰ
অধিৱেশনৰ
অধীন
অধীনত
অধীনস্থ
অধীনৰ
অধীৰাজ্যআৰু
অধ্যক্ষ
অধ্যয়ন
অধ্যয়নচক্ৰ
অধ্যাপক
অধ্যায়বোৰ
অধ্যায়সমূহ
অধ্যায়ৰ
অধ্যুষিত
অনধিকাৰিক
অনন্য
অনলাইন
অনা
অনাখৰী
অনাথ
অনাথবন্ধু
অনুগামী
অনুগামীসকলৰ
অনুচ্ছেদ
অনুজ
অনুপম
অনুপস্থিতিত
অনুপ্ৰাণিত
অনুপ্ৰৱেশকাৰী
অনুবাদ
অনুবাদমূলক
অনুবাদো
অনুভূতি
অনুভৱ
অনুমাণিক
অনুমান
অনুমোদিত
অনুযায়ী
অনুযায়ীহে
অনুষ্ঠানত
অনুষ্ঠানতে
অনুষ্ঠানৰ
অনুষ্ঠিত
অনুসন্ধান
অনুসাৰে
অনুসূচী
অনুসূচীত
অনুসূচীমূহত
অনুসৰি
অনুসৰিহে
অনুৰাগ
অনুৰাধা
অনুৰোধ
অনুৰোধত
অনূদিত
অনেক
অন্ত
অন্তিম
অন্তৰংগ
অন্তৰ্গত
অন্তৰ্ভুক্ত
অন্য
অন্যতম
অন্যান্য
অন্যান্যৰ
অপুত্ৰক
অপৈণত
অপৰাধমূলক
অপৰিসীম
অপৰিহাৰ্য
অফিছিয়েল
অবিবাহিত
অবিস্মৰণীয়
অবিৰতভাৱে
অব্যাহত
অভিজ্ঞতাক
অভিনয়
অভিনয়ৰ
অভিনেতা
অভিন্ন
অভিনৱ
অভিভূত
অভিহিত
অভ্যন্তৰীণ
অমাৱস্যা
অমৃত
অমৰ
অযোধ্যা
অযোধ্যালৈ
অলপ
অষ্টম
অষ্টাদশ
অসংখ্য
অসংশোধিত
অসম
অসমক
অসমকে
অসমখনক
অসমত
অসমবাসীক
অসমাখৰ
অসমীয়া
অসমীয়ালৈ
অসমীয়াসকলৰো
অসমৰ
অসাংবিধানিক
অসামৰিক
অসীম
অসুবিধা
অস্থায়ী
অস্থিৰতাৰ
অস্পষ্ট
অহা
অহাত
অহাৰ
অহিংস
অৰি
অৰুণাচল
অৰুণাচলৰ
অৰ্গ
অৰ্জন
অৰ্জনৰ
অৰ্থ
অৰ্থত
অৰ্থনিম্নভূমি
অৰ্থনৈতিক
অৰ্থাৎ
অৰ্থে
অৰ্থৰ
অৰ্পণ
অৱতাৰলৈ
অৱদান
অৱদানৰ
অৱলম্বন
অৱলম্বনতে
অৱশিষ্ট
অৱশেষত
অৱশ্যে
অৱসান
অৱস্থা
অৱস্থাত
অৱস্থান
অৱস্থিত
অৱস্থিতি
আঁকি
আঁতৰাব
আঁতৰি
আংলং
আইতাকক
আইতাকে
আইতাকৰ
আইন
আইনক
আইনবিভাগ
আইনবিভাগীয়
আইনশৃঙ্খলা
আইনসভা
আইনী
আইনৰ
আউতলাইন
আউনীআটি
আকবৰী
আকাশ
আকাৰৰ
আকৃতিত
আকৃতিৰ
আকৃতিৰে
আকৌ
আক্ষৰিক
আক্ৰমণ
আক্ৰমণকাৰীক
আক্ৰমণে
আক্ৰান্ত
আকৰ্ষণ
আকৰ্ষণৰ
আকৰ্ষিত
আখৈ
আখ্যান
আখৰ
আগছোৱাত
আগত
আগতে
আগদিনাখনক
আগন্তুক
আগবঢ়াই
আগবঢ়াইছিল
আগবঢ়াইছে
আগবঢ়ায়
আগবঢ়োৱা
আগভাগত
আগভাগলৈকে
আগলৈকে
আগশাৰীৰ
আগষ্ট
আগষ্টত
আগুৱাই
আগৰৱাল
আগৰৱালা
আঘোণ
আঙুল
আঙুলিত
আচল
আচাৰ
আচাৰ্যই
আছাম
আছিল
আছিলা
আছে
আজি
আজিৰ
আটাইতকৈ
আটাইবোৰ
আটায়ে
আটিত
আঠটা
আঠা
আঠোঁটা
আত্মজীৱনী
আত্মজীৱনীত
আত্মপ্ৰকাশ
আত্মহত্যাৰ
আদালতলৈ
আদি
আদিও
আদিকাণ্ডৰ
আদিবাসী
আদিয়ে
আদিৰ
আদৰ
আদৰণি
আদৰি
আদৰ্শৰ
আদৰৰ
আধাৰ
আধাৰিত
আধুনিক
আধ্যাত্মিক
আনকি
আনন্দ
আনহাতে
আনাহাতে
আনি
আনিবলৈ
আনু
আনুষংগিক
আনুষ্ঠানিক
আন্তঃগাঁথনি
আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়
আন্দোলনক
আন্দোলনবোৰৰ
আন্দোলনৰ
আপি
আপ্লুত
আফ্ৰিকান
আবণ্টন
আবণ্টনৰ
আবদ্ধ
আবৃত্ত
আবেদন
আভস
আমন্ত্ৰিত
আমবাৰী
আমবাৰীত
আমলাতান্ত্ৰিক
আমাৰ
আমি
আমেৰিকা
আমেৰিকাত
আমেৰিকান
আমেৰিকাৰ
আমোলাপট্টিত
আম্বানি
আম্বেদকাৰ
আম্বেদকাৰৰ
আয়তনৰ
আয়ুক্তক
আয়ুক্তৰ
আয়োজন
আলমত
আলিপুখুৰী
আলিপুখুৰীৰ
আলোকচিত্ৰ
আলোচনা
আলোচনী
আলোচনীৰ
আলোচিত
আশীৰ্বাদ
আশীৰ্বাদৰ
আশু
আশে
আশ্ৰম
আসন
আসনত
আসম
আসাম
আস্থাৰ
আহি
আহিছিল
আহিছে
আহিন
আহিনৰ
আহিবলৈ
আহিল
আহু
আহে
আহোম
আহোমৰ
আহৰণ
আৰম্ভ
আৰম্ভণি
আৰম্ভণিতে
আৰম্ভণিৰ
আৰম্ভণিৰে
আৰম্ভৰ
আৰাধ্য
আৰিমত্ত
আৰিমত্তৰ
আৰু
আৰোগ্য
আৰোহণ
আৰ্কাইভ
আৰ্ট
আৰ্টিষ্ট্
আৰ্দ্ৰতাত
আৰ্দ্ৰতাৰ
আৰ্য
আৰ্হি
আৱিষ্কাৰ
আৱৰি
ইংৰাজসকলেই
ইংৰাজী
ইংৰাজীক
ইংৰাজীলৈ
ইংৰাজে
ইংৰাজৰ
ইউনিয়ন
ইচিআইৰ
ইচ্ছা
ইচ্ছামতে
ইঞ্চি
ইণ্ডাষ্টিজ
ইণ্ডিয়া
ইণ্ডিয়ান
ইণ্ডিয়াৰ
ইতি
ইতিমধ্যেই
ইতিহাস
ইতিহাসক
ইতিহাসত
ইত্যাদি
ইত্যাদিৰ
ইনষ্টিটিউটৰ
ইন্দ্ৰনাৰায়ণ
ইন্দ্ৰপাল
ইফালে
ইমান
ইয়াক
ইয়াণ্ডাবু
ইয়াণ্ডাবুত
ইয়াত
ইয়াতে
ইয়াতো
ইয়াৰ
ইয়াৰেই
ইলতুতমিছৰ
ইলিয়াছ
ইষ্টাৰ্ণ
ইহঁতৰ
ইহলীলা
ইহুদী
ঈশ্বৰ
ঈশ্বৰৰ
উক্ত
উগ্ৰ
উগ্ৰপন্থী
উচিত
উচ্চ
উচ্চকক্ষ
উচ্চতালৈ
উচ্চতাৰ
উচ্চপদস্থ
উচ্চভূমি
উছৰ্গা
উজনি
উজনিৰ
উঠাত
উঠি
উঠিছে
উঠিল
উঠে
উত্তীৰ্ণ
উত্তৰ
উত্তৰত
উত্তৰপাৰৰ
উত্তৰফাল
উত্তৰে
উত্তৰৰ
উত্তৰৰপৰা
উদয়
উদয়গিৰি
উদাসীনতা
উদ্
উদ্দেশ্য
উদ্দেশ্যে
উদ্ধৃত
উদ্ধৃতি
উদ্ভিদ
উদ্ভৱ
উদ্ভৱো
উদ্যান
উদ্যোগ
উদ্যোগত
উন্নতিত
উন্নয়ন
উন্নীত
উন্মুক্ত
উন্মোচন
উন্মোচিত
উপকণ্ঠ
উপকূল
উপকূলত
উপকূলৰ
উপকৰণত
উপচি
উপজাতি
উপজাতিৰ
উপজিছে
উপজীৱ্য
উপত্যকাজোৰা
উপত্যকাত
উপত্যকাৰ
উপদেশ
উপদ্বাৰকা
উপদ্ৰৱ
উপদ্ৰৱলৈ
উপনদী
উপনিষদ
উপনিষদসমূহ
উপনিষদৰ
উপনিষদৰপৰা
উপনিৱেশত
উপনৈ
উপনৈসমূহ
উপবাসে
উপভোগ
উপমহাদেশৰ
উপযুক্ত
উপযোগী
উপলক্ষ্যে
উপলব্ধ
উপসাগৰৰ
উপস্থাপন
উপস্থিত
উপহাৰ
উপহাৰস্বৰূপে
উপহাৰৰূপে
উপাদানবোৰ
উপাধি
উপাধিটো
উপাধিৰ
উপায়ে
উপায়েৰে
উপাসনা
উপেন্দ্ৰ
উপৰি
উভতি
উভয়
উভয়ই
উভয়তে
উভয়লিংগী
উভয়েই
উমৈহতীয়া
উলিয়ায়
উল্লেখ
উল্লেখনীয়
উল্লেখযোগ্য
উল্লেখ্য
উল্লেখ্যযোগ্য
উৎকৰ্ষ
উৎপত্তি
উৎপন্ন
উৎপাতত
উৎপাদন
উৎপাদনকাৰী
উৎপাদনৰ
উৎযাপন
উৎস
উৎসৰ্গিত
উৎসৱ
উৎসৱত
উৎসৱৰ
উৰিষ্যা
উৰিষ্যাত
উৰিষ্যাৰ
উৰুকা
উৰ্দু
ঊনবিংশ
ঊনষাঠিতম
ঋতুত
ঋতুতো
ঋষ্যমূক
এংলো
এইখন
এইচ
এইছ
এইট
এইটো
এইদৰে
এইসকলৰ
এইসময়ত
এওঁলোকৰ
একক
একগোট
একত্ৰিত
একদেৱ
একপ্ৰকাৰৰ
একবিংশ
একমাত্ৰ
একশৰণ
একসতৰি
একসদনীয়
একসেৱ
একাডেমী
একাডেমীও
একাডেমীৰ
একাদশ
একাধিক
একেখন
একেজন
একেধৰণৰ
একেবাৰে
একেলগ
একেলগে
একো
একোজনী
একোটা
একোটি
এক্
এক্সিকিউটিভ
এক্ৰোবেটিক
এখন
এখনি
এখনো
এগৰাকী
এছিয়াত
এছিয়াৰ
এছোৱা
এজন
এজনক
এজনে
এজনৰ
এটলিয়ে
এটা
এটি
এঠোপা
এণ্টনি
এণ্ড
এতিয়া
এতিয়াও
এদিন
এদিনতে
এনিশা
এনে
এনেদৰে
এনেদৰেই
এপেলেট
এবছৰ
এবাৰ
এবিধ
এম্বেঁকা
এম্বেচেদৰ
এযোৰ
এলেকা
এলেকাত
এলেকাসমূহ
এলেকাৰ
এশিঙীয়া
এসময়ৰ
এহাজাৰ
এৰাতিৰ
এৰি
এৰিবৰ
এৱাৰ্ড্
ঐতিহাসিক
ঐতিহ্য
ঐতিহ্যৰ
ঐতৰেয়
ঐশ্বৰিক
ওচৰত
ওচৰলৈ
ওচৰৰ
ওচৰৰে
ওজা
ওড়িয়া
ওড়িয়াত
ওড়িশাত
ওড়িশাৰ
ওড়িশী
ওড়ীচীক
ওড়ীশী
ওডিচি
ওডিচিৰ
ওডিচী
ওডিশী
ওডিসি
ওদালগুৰি
ওপৰত
ওপৰলৈ
ওপৰৰ
ওলোৱা
ঔষধি
কংগো
কংগ্ৰেছৰ
ককাক
ককাদেউতাক
কক্ষৰ
কঙালী
কছাৰী
কছাৰীসকলে
কছাৰীসকলৰ
কছৰী
কটক
কটন
কটা
কটোৱা
কঠিন
কণ্ট্ৰলাৰ
কণ্ঠদান
কণ্ঠশিল্পী
কণ্ঠৰ
কতনা
কথা
কথিত
কদলি
কন্দলিকে
কন্দলিয়ে
কন্দলিৰ
কন্দলৰ
কন্নড়
কন্যা
কন্যাটিৰ
কপাহী
কপিল
কপিলিমুখৰ
কপিলী
কপিলীৰ
কবি
কবিতা
কবিতাটো
কবিতাৰ
কবিয়ে
কবিসকলক
কবিসকলৰ
কমতা
কমতাত
কমতাপুৰলৈ
কমতাৰ
কমতাৰাজৰ
কমতেশ্বৰ
কমনৱেলথ
কমল
কমিউনিষ্ট
কমিটি
কমিটিৰ
কমিটী
কয়
কলং
কলঙৰ
কলম্বিয়া
কলা
কলাক্ষেত্ৰৰ
কলাগুৰু
কলাপ
কলাৰ
কলিতা
কলেজিয়েট
কল্প
কল্পনা
কল্যাণ
কাউঞ্চিল
কাউঞ্চিলে
কাউনঞ্চিল
কাকডোঙা
কাকতি
কাছাৰ
কাজ
কাজিৰঙাত
কাঠ
কাঠিৰে
কাঠী
কাঠৰ
কাণ্ডৰপৰা
কাতি
কাতিৰ
কাতৰি
কানুপাৰ
কান্ত
কান্ধেই
কাপোৰ
কাবেৰী
কাব্য
কাম
কামত
কামনা
কামাখ্যা
কামেশ্বৰ
কামৰ
কামৰূপ
কামৰূপত
কামৰূপী
কামৰূপৰ
কায়মনো
কায়স্থ
কায়স্থও
কাল
কালছোৱাত
কালত
কালতে
কালতো
কালা
কালি
কালিউৱাচ
কালিকা
কালিন্দীক
কালিয়দমন
কাশী
কাশ্মীৰ
কাশ্যপ
কাষ
কাষত
কাষৰ
কাষৰীয়া
কাহিনী
কাহিনীভাগকেই
কাৰণ
কাৰণত
কাৰণে
কাৰুকাৰ্যবোৰে
কাৰো
কাৰোবাক
কাৰোবাৰ
কাৰ্তিক
কাৰ্তিকৰ
কাৰ্বি
কাৰ্বিপাহৰ
কাৰ্য
কাৰ্যকলাপৰ
কাৰ্যকাৰিতাত
কাৰ্যক্ৰমৰ
কাৰ্যকৰী
কাৰ্যনিবাহ
কাৰ্যনিৰ্বাহী
কাৰ্যপদ্ধতি
কাৰ্যসূচীত
কাৰ্যসূচীৰে
কাৰ্যালয়সমূহ
কাৰ্যালয়ৰ
কাৱ
কিঁ
কিংবদন্তি
কিছু
কিছুদিন
কিছুমান
কিদৰে
কিনিবলৈ
কিন্তু
কিবা
কিমি
কিম্দে
কিল
কিলেগ্ৰাম
কিলোমিটাৰ
কিলোমিটাৰত
কিলোমিটাৰমান
কিশোৰ
কিষ্কিন্ধ্যা
কীৰ্তন
কুঁহিপাত
কুকি
কুণ্ডিল্য
কুমলীয়া
কুমাৰ
কুলসী
কুশান
কুসুমতলিতঘৰ
কুসুম্বৰ
কুসুম্বৰৰ
কুৰিজন
কুৰ্ম
কৃতিত্ব
কৃত্যক
কৃপাত
কৃষি
কৃষ্ট
কৃষ্টি
কৃষ্ণই
কৃষ্ণক
কৃষ্ণতেই
কৃষ্ণভক্তিৰ
কৃষ্ণলৈ
কৃষ্ণাই
কৃষ্ণৰ
কেঁচাই
কেঁচুৱা
কেইখনমান
কেইগৰাকী
কেইবা
কেইবাজনো
কেইবাটাও
কেইবাপ্ৰকাৰৰ
কেইবাবাৰো
কেচুমুৰিয়া
কেণ্ডিস্থিত
কেতিয়াবা
কেন
কেনভাচ
কেনভাচত
কেনেকৈ
কেন্দাৰা
কেন্দ্ৰ
কেন্দ্ৰীয়
কেন্দ্ৰীয়শাসিত
কেবিনেট
কেবিনেটে
কেলা
কেলি
কেলিগোপাল
কেশৰী
কেসৰ
কেৰাছিন
কেৱ
কেৱল
কৈকেয়
কৈছিল
কৈলে
কৈশিক
কৈৱৰ্ত
কোকিলাবেন
কোক্
কোকৰাঝাৰ
কোচ
কোচবিহাৰত
কোছীৰ
কোটোৰা
কোড
কোণটিত
কোণত
কোণাৰ্ক
কোনো
কোনোধৰণৰ
কোনোৰ
কোমোৰা
কোমোৰাকটাত
কোম্পানীত
কোশল
কোৰৰ
কোৱা
ক্লিমেণ্ট
ক্লে
ক্ষমতা
ক্ষমতাত
ক্ষমতাসমূহক
ক্ষুদ্ৰ
ক্ষেত্ৰ
ক্ষেত্ৰত
ক্ষেত্ৰতে
ক্ষেত্ৰলৈও
ক্ষেত্ৰৰ
ক্ৰম
ক্ৰমত
ক্ৰমে
ক্ৰাফ্ট
ক্ৰিয়াকাণ্ডৰ
ক্ৰীড়া
কৰণ
কৰতল
কৰতেৰে
কৰতোৱা
কৰতোৱালৈকে
কৰব্যৱস্থা
কৰা
কৰাত
কৰাতো
কৰায়
কৰাসকল
কৰাৰ
কৰি
কৰিও
কৰিছিল
কৰিছে
কৰিছোঁ
কৰিত
কৰিব
কৰিবলগীয়া
কৰিবলৈ
কৰিবৰ
কৰিমগঞ্জ
কৰিয়েই
কৰিলে
কৰে
কৰোঁতা
কৰোঁতে
কৰোঁহো
কৰ্ণ
কৰ্তব্য
কৰ্তৃত্ব
কৰ্তৃত্বত
কৰ্প
কৰ্ম
কৰ্মনাশা
কৰ্মৰাজিক
কৰ্মৰাজিয়ে
খচৰা
খটখটী
খণ্ড
খণ্ডক
খণ্ডত
খণ্ডৰ
খনত
খননৰ
খনেই
খবৰ
খাঁ
খাইটি
খাদ্য
খান
খান্দু
খান্দোতে
খাব
খাবলৈ
খাম
খাৰাভেলাৰ
খিৰ
খিৰিকীৰ
খুঁটা
খুঁটাসমূহত
খুঁটিলে
খুউব
খুৰা
খুৱাবলৈ
খুৱায়
খেতি
খেতিপথাৰত
খেদা
খেল
খেলা
খেলি
খেৰী
খোজ
খোটা
খোদিত
খোল
খোলাৰে
খোৱা
খোৱাত
খ্যাত
খ্যাতি
খ্ৰী
খ্ৰীষ্টপূৰ্ব
খ্ৰীষ্টান
খ্ৰীষ্টানসকলৰ
খ্ৰীষ্টাব্দ
খ্ৰীষ্টাব্দত
খ্ৰীষ্টীয়
গঁড়
গংগা
গংগাৰ
গগৈ
গছৰ
গজা
গঞ্জাম
গঠন
গঠনো
গঠনৰ
গঠিত
গড়ে
গঢ়াইছিল
গঢ়াৰ
গঢ়ি
গণতন্ত্ৰ
গণতান্ত্ৰিক
গণপৰিষদত
গণপৰিষসকলৰ
গণ্ডকী
গণ্ডা
গণ্য
গণৰাজ্য
গতি
গতিকে
গতিত
গদাধৰ
গধুৰ
গধূলি
গন্ধৰ্ব
গভীৰ
গয়াপাল
গাঁও
গাঁওখনৰ
গাঁওবোৰত
গাঁৱৰ
গাই
গাইছে
গাড়ী
গাড়ীতে
গাঢ়
গান
গানটো
গান্ধীয়ে
গানৰ
গামোচা
গামোচাৰ
গামোচাৰে
গায়ক
গাৰো
গিৰি
গিৰ্
গীত
গীতটি
গীতটো
গীতত
গীতা
গীতাত
গীতাভূষণ
গীতাৰ
গীতিকাৰ
গীতিনাত্য
গীতে
গীতো
গীতৰ
গুঁজি
গুগলে
গুজৰাটী
গুটি
গুণমালা
গুণৰাশি
গুনী
গুৰিত
গুৰিৰ
গুৰু
গুৰুং
গুৰুক
গুৰুগৃহত
গুৰুগৃহৰ
গুৰুচৰিতৰ
গুৰুজানে
গুৰুত্ব
গুৰুত্বপূৰ্ণ
গুৰুত্বপূৰ্ণভাৱে
গুৰুভটিমা
গুৰুৰ
গুৱাহাটী
গুৱাহাটীৰ
গৃহ
গৃহলৈ
গৃহসজ্জা
গৃহীত
গেইটৰ
গেলাৰী
গৈছ
গৈছিল
গৈছে
গোঁহায়ে
গোচৰ
গোটিপুয়া
গোটেই
গোত্ৰ
গোদাবৰী
গোন্ধে
গোপবালক
গোপবালককে
গোপাল
গোপীসকলে
গোপীসকলৰ
গোবিন্দ
গোবিন্দা
গোমতী
গোলকীয়
গোলাঘাট
গোষ্ঠীৰ
গোসাঁনীলৈ
গোস্বামী
গোৰ্খা
গোৱালপাৰা
গৌড়
গৌড়ৰ
গৌতম
গৌৰৱময়
গ্ৰন্থ
গ্ৰন্থক
গ্ৰন্থখন
গ্ৰন্থত
গ্ৰন্থসমূহক
গ্ৰন্থসমূহৰ
গ্ৰন্থৰ
গ্ৰন্থৰে
গ্ৰহণ
গ্ৰাফিক
গ্ৰামীণ
গ্ৰেমিঙত
গৰখীয়াৰ
গৰম
গৰমৰ
গৰাকী
গৰু
গৰুড়
গৰুৰ
গৰ্ভত
গৱেষক
গৱেষকসকলৰ
গৱৰ্নৰ
ঘটকাসুৰক
ঘটনা
ঘটনাৱলীকে
ঘটনাৱলীয়ে
ঘটাত
ঘটিছিল
ঘটে
ঘণ্টা
ঘনত্ব
ঘনবদ্ধ
ঘনমিটাৰত
ঘনিষ্ঠ
ঘনে
ঘাঁঠনিত
ঘাই
ঘাইকৈ
ঘাট
ঘিলা
ঘিলাধাৰী
ঘুমুৰা
ঘূৰণীয়া
ঘূৰাই
ঘূৰাৰ
ঘূৰি
ঘোড়া
ঘোষণা
ঘোষণাৰ
ঘোষা
ঘোষিত
ঘৰখন
ঘৰখনক
ঘৰখনত
ঘৰখনৰ
ঘৰত
ঘৰতে
ঘৰলৈ
ঘৰুৱা
ঘৰে
ঘৰৰ
ঘৰৰপৰা
চকাত
চতুহেশ্বৰী
চতুৰ্থ
চতুৰ্থখন
চতুৰ্দশ
চতুৰ্বিংশ
চতুৰ্ভুজ
চনত
চনলৈকে
চন্দ্ৰকান্ত
চনৰ
চপাই
চপাবৰ
চমু
চম্পা
চমৎকৃত
চমৰখন্দ
চলচ্চিত্ৰ
চলচ্চিত্ৰখনৰ
চলচ্চিত্ৰৰ
চলাই
চলাচল
চলাবলৈ
চলাৰ
চলি
চলিছিল
চলে
চলেৰে
চলোৱাত
চলোৱাৰ
চহকী
চহৰ
চহৰসমূহ
চহৰসমূহৰ
চাঁওতাল
চাঁওতালি
চাই
চাইটী
চাউল
চাউলৰ
চাওলুং
চাকি
চাকৰিসূত্ৰে
চাজ
চাণু
চাদ্ৰী
চান্দোগ্য
চাপৰি
চাবত
চামেলী
চাল
চালত
চাহ
চাহাব
চাহাবৰ
চাহৰ
চাৰ
চাৰি
চাৰিও
চাৰিওফালে
চাৰিখন
চাৰিটা
চাৰিদণ্ড
চাৰিদিন
চাৰিভাগত
চাৰিসীমাত
চাৰু
চিংগাৰী
চিকিৎসালয়ত
চিচি
চিঠিত
চিতা
চিত্ৰ
চিত্ৰকলাবোৰ
চিত্ৰকাৰাছৰ
চিত্ৰকুট
চিত্ৰকৰ
চিত্ৰণত
চিত্ৰত
চিত্ৰনাট্য
চিত্ৰসমূহ
চিত্ৰসমূহত
চিত্ৰায়নৰ
চিত্ৰৰ
চিন
চিনাকিৰ
চিনিব
চিন্তাধাৰা
চিলাই
চিল্ড্ৰেঞ্চ
চিহ্ন
চিহ্নযাত্ৰাৰ
চিৰসেউজ
চিৰসেউজীয়া
চিৰা
চিৰাং
চিৰাজ
চিৰিলুইত
চীনৰ
চুকাফা
চুকাফাই
চুক্তি
চুটি
চুতীয়া
চুতীয়াসকলে
চুতীয়াসকলেই
চুদূৰ্ভাই
চুবুৰীয়া
চুলতান
চুলাত
চূড়ান্ত
চূড়ান্তকৰণ
চেঞ্চৰ্ছ
চেণ্ট্ৰেল
চেনেলত
চেনোলা
চেয়াৰমেন
চেলকাল
চেলপুৰ
চৈধ্য
চোট
চোতালৰ
চোৱা
চৌত্ৰিছজন
চৌধুৰী
চৰকাৰ
চৰকাৰসমূহৰৰ
চৰকাৰী
চৰকাৰে
চৰকাৰেৰ
চৰকাৰৰ
চৰণহি
চৰাই
চৰাইদেউ
চৰাইদেউত
চৰাইদেও
চৰাইৰ
চৰিত
চৰিতকাৰ
চৰিত্ৰটো
চৰিত্ৰৰ
চৰিতৰ
চৰ্চা
চৰ্চিবলৈ
চৰ্যাপদ
চৰ্যাপদত
ছটাই
ছত্তীশগড়
ছন্দঃ
ছন্দময়
ছফ্টৱেৰ
ছবছৰ
ছবি
ছবিখন
ছবিখনে
ছবিখনৰ
ছবিত
ছবিসমূহ
ছবিৰ
ছয়খন
ছাইনচ্
ছাগলী
ছাত্ৰ
ছান
ছাম
ছালৰ
ছিক্কিমৰ
ছিৰাজ
ছেইজ
ছেক্ৰেটেৰী
ছেদীৰাজ
ছেপ্টেম্বৰত
ছোঁ
ছোচিয়েল
ছোৱালী
ছোৱালীবিলাকে
ছোৱালীয়ে
ছ্যুকাফা
জঁটাধৰ
জগতৰ
জগন্নাথ
জগন্নাথক
জগাই
জজফিল্ড
জটিল
জটিলতাত
জড়িত
জনগণৰ
জনগাষ্ঠীৰ
জনগোষ্ঠী
জনগোষ্ঠীয়
জনগোষ্ঠীসমূহ
জনগোষ্ঠীৰ
জনজাতিৰে
জনজাতীয়
জনতাই
জনপ্ৰিয়
জনবসতি
জনবসতিপূৰ্ণ
জনসংখ্য
জনসংখ্যা
জনসংখ্যাৰ
জনসাধাৰণক
জনসাধাৰণেও
জনসাধাৰণৰ
জনা
জনাই
জনাজাত
জনায়
জনাৰ
জনোৱাৰ
জন্তু
জন্তুৰ
জন্ম
জন্মদিন
জন্মাত
জন্মিব
জন্মে
জন্মৰ
জন্য
জনৰো
জবাবদিহি
জমিদাৰ
জম্মু
জয়
জয়দেৱ
জয়দ্বাৰ
জয়ন্ত
জয়পাল
জয়পালৰ
জয়মতী
জয়লাভ
জলক্ৰীড়া
জলপ্ৰপাত
জলবায়ু
জলবায়ুক
জলবায়ুত
জলবায়ুৰ
জলীয়
জাঁজী
জাগৰণৰ
জাগৰিত
জাতি
জাতিৰ
জাতীয়
জাতীয়তাবাদী
জানিবলৈ
জানুৱাৰী
জানুৱাৰীত
জানুৱাৰীৰ
জাপি
জাপিটোৰ
জাভীয়া
জালুকবাৰী
জালুকবাৰীত
জালুকবাৰীৰ
জাৰি
জাৰৰ
জিকিউটীভ
জিঞ্জিৰাম
জিত
জিনৰী
জিলা
জিলাই
জিলাক
জিলাকেইখন
জিলাত
জিলালৈ
জিলাসমূহ
জিলাৰ
জিলিকাব
জীৱন
জীৱনক
জীৱনকে
জীৱনত
জীৱনী
জীৱনৰ
জীৱিত
জুই
জুইশলা
জুন
জুনা
জুলাই
জুলী
জুৰি
জুৰী
জেনেৰেলৰ
জৈন
জৈনসকলে
জৈৱিক
জোঁৱায়েক
জোঙা
জোশী
জোৰ
জ্ঞান
জ্ঞানগত
জ্ঞানী
জ্বলাই
জ্যেষ্ঠ
জ্যোতি
জ্যোতিপ্ৰসাদ
জ্যোতিষ
জ্যোতিষক
জৰিয়তে
জৰীপত
জৰুৰী
টকাৰে
টকীয়া
টাই
টান
টাহে
টিকটত
টীকা
টীকাত
টুমজাং
টেংকিকে
টেগালগ
টেম্বুৱানীত
টেলিভিছন
টেলিভিছনৰ
টোলত
টোলৰ
ট্ৰাষ্টীজ
ট্ৰিবিউট
ট্ৰিবিউনেলৰ
ট্ৰেক
ট্ৰেভাৰনিয়াৰ
টৱাত
ঠাই
ঠাইত
ঠাইৰ
ঠাকুৰ
ঠাকুৰে
ঠায়ে
ডফলাৰ
ডবকা
ডাং
ডাইনা
ডাইৰেক্টৰ
ডাইৰেক্টৰ্ছ
ডাক
ডাকটিকট
ডাঙৰ
ডাঙৰক
ডাঙৰীয়া
ডাঠ
ডামন
ডাল
ডিক্ৰঙৰ
ডিগাৰু
ডিচেম্বৰ
ডিচেম্বৰত
ডিজাইন
ডিজাইনাৰ
ডিজিটেল
ডিব্ৰু
ডিব্ৰুগড়
ডিমা
ডিমাচা
ডিমাচাত
ডিমাচাসকলে
ডিমাচাৰ
ডিমাছা
ডুডল
ডুডলটো
ডুডলটোৰ
ডেকা
ডেকাগিৰি
ডেভেলপমেণ্ট
ঢপলিয়াই
ঢাল
ঢৌৱাই
ঢৌৱে
ততোধিক
তত্ত্বকথাৰে
তত্ত্বসমূহ
তত্ত্বাবধানত
তত্ত্বাৱধানত
তথা
তথাপি
তথ্য
তদানীন্তন
তদুপৰি
তফছিল
তফছিলি
তফছিলৰ
তলত
তলতীয়া
তাক
তাকে
তাত
তাতোকৈও
তামাচা
তামিল
তামোল
তামোলপুৰ
তামোলপুৰক
তালিকা
তালিকাত
তালিকাভুক্ত
তালিকাসমূহৰ
তালিকাৰ
তালৈ
তালৰ
তাৰ
তাৰপিছত
তাৰপিছতহে
তাৰপিছতো
তাৰিখ
তাৰিখটো
তাৰিখটোতে
তাৰিখে
তাৰিখৰ
তাৰে
তাৰো
তিথি
তিথিত
তিথিৰ
তিনি
তিনিখন
তিনিচুকীয়া
তিনিজন
তিনিটা
তিনিদিন
তিনিবিধ
তিয়নী
তিল
তীব্ৰ
তীৰ্থ
তীৰ্থক্ষেত্ৰ
তীৰ্থভ্ৰমণ
তীৰ্থভ্ৰমণৰ
তীৰ্থযাত্ৰাৰ
তীৰ্থযাত্ৰী
তীৰ্থলৈ
তীৰ্থস্থন
তুলনাত
তুলনাবিহীন
তুলনামূলকভাৱে
তুলসীৰ
তুলি
তুলিছে
তুলিবলৈ
তুলিবৰ
তুলিলে
তৃক
তৃতীয়
তৃতীয়বাৰ
তেওঁ
তেওঁক
তেওঁলোক
তেওঁলোকে
তেওঁলোকেই
তেওঁলোকেও
তেওঁলোকৰ
তেওঁৰ
তেওঁৰেই
তেখেত
তেখেতক
তেখেতলোকৰ
তেখেতসকলৰ
তেখেতসকলৰৰ
তেখেতে
তেখেতৰ
তেজ
তেজপুৰ
তেজপুৰত
তেতিয়া
তেতিয়াৰ
তেনে
তেনেই
তেন্তে
তেল
তেলৰ
তেৰ
তেৰখন
তেৰখনক
তেৰশ
তেৱেঁই
তৈত্তিৰিয়
তৈয়াৰ
তোক
তোলা
তোলাৰ
ত্যাগ
ত্ৰয়োদশ
ত্ৰয়োবিংশ
ত্ৰিছ্বৰী
ত্ৰিপুৰা
ত্ৰিলিয়ন
তৰফৰ
তৰহৰ
তৰিব
তৰ্ক
তৰ্কযুদ্ধ
থকা
থকাকৈ
থকাৰ
থলুৱা
থলে
থাই
থাকি
থাকিব
থাকে
থাকোঁতে
থাকোঁতেই
থান
থিয়েটাৰৰ
থোৱা
থ্ৰু
দক্ষতাৰে
দক্ষিণ
দক্ষিণলৈ
দক্ষিণে
দক্ষিণৰ
দখল
দণ্ড
দণ্ডকা
দণ্ডা
দত্ত
দত্তক
দমন
দম্পতী
দয়াল
দলত্যাগ
দলৈয়ে
দলৰ
দশকতকৈ
দশকথা
দশম
দশমী
দহখন
দহজন
দহটা
দহবছৰীয়া
দহোটা
দাঁতি
দাঁতিত
দাক্ষিণাত্যৰ
দাদৰা
দান
দানৱ
দামোদৰ
দায়িত্ব
দায়িত্বত
দায়িত্বভাৰ
দাস
দাসে
দাসেই
দাসো
দাসৰ
দিউ
দিকাৰাই
দিখৌ
দিচাং
দিছপুৰ
দিছিল
দিন
দিনটেই
দিনটোক
দিনটোৰ
দিনটোৱেই
দিনা
দিনাক্ৰুস্না
দিনাখনেই
দিনে
দিনৰ
দিবলৈ
দিবৰ
দিয়া
দিয়াৰ
দিয়ে
দিলে
দিলৌ
দিল্লীত
দিল্লীৰ
দিশলৈ
দিহা
দিৱস
দীঘল
দীঘলীয়া
দুই
দুকুৰি
দুখন
দুখনৰ
দুখীয়া
দুজন
দুটকা
দুটা
দুটি
দুধনৈ
দুবাৰ
দুমুঠি
দুয়ো
দুয়োৰে
দুশ
দুষ্ট
দুৰ
দুৰ্গা
দুৰ্নীতি
দুৰ্ভাগ্যবশতঃ
দুৰ্যোগৰপৰা
দুৰ্লভনাৰায়ণৰ
দুৱাৰ
দুৱৰা
দূৰৈত
দৃশ্য
দৃশ্যত
দৃষ্টিভংগীক
দেউতাক
দেউতাকক
দেউতাকৰ
দেওধাই
দেওপাহাৰ
দেখা
দেখুওৱাই
দেখুৱাব
দেশ
দেশক
দেশত
দেশসমূহৰ
দেশৰ
দেশৰো
দেহংৰ
দেৱ
দেৱজিৎ
দেৱতা
দেৱদাস
দেৱভটিমা
দেৱালয়
দেৱালয়ৰ
দেৱী
দেৱীৰ
দেৱেশ্বৰ
দৈত্যাৰি
দৈয়াং
দৈৰ্ঘ্য
দৈৰ্ঘ্যৰ
দোৱান
দৌৰা
দৌৰাত্ম্য
দৌৰি
দ্বাদশ
দ্বাবিংশ
দ্বাৰকা
দ্বাৰা
দ্বাৰাহে
দ্বিকক্ষীয়
দ্বিজ
দ্বিজই
দ্বিতীয়
দ্বিতীয়া
দ্বীপ
দ্বৈতবাদ
দ্য
দৰং
দৰবাৰৰ
দৰমিয়া
দৰে
দৰেই
দৰ্শনেৰে
দৰ্শনৰ
ধনশিৰি
ধনী
ধবনি
ধাতুৰে
ধান
ধানো
ধামৰ
ধাৰণ
ধাৰণাটো
ধাৰা
ধাৰাবাহিক
ধাৰাবাহিকখনত
ধাৰাবাহিকৰ
ধাৰাসমূহৰ
ধাৰাৰ
ধাৰ্মিক
ধীৰ
ধীৰুভাই
ধুদুকি
ধুবুৰী
ধুমুহা
ধুলে
ধুৱাই
ধূপকাঠি
ধূলাৰ
ধেমাজি
ধেমাজী
ধেমালি
ধেমালিতে
ধোৱাৰ
ধ্বংস
ধৰণেৰেই
ধৰণৰ
ধৰম
ধৰা
ধৰাৰ
ধৰি
ধৰিব
ধৰিলে
ধৰে
ধৰ্ম
ধৰ্মই
ধৰ্মকথাও
ধৰ্মতত্ত্বৰ
ধৰ্মনাৰায়ণ
ধৰ্মনিৰপেক্ষ
ধৰ্মপাল
ধৰ্মপালৰ
ধৰ্মমত
ধৰ্মমতত
ধৰ্মমতৰ
ধৰ্মী
ধৰ্মীয়
ধৰ্মৰ
নক্ষত্ৰ
নকৰাকৈ
নকৰি
নকৰিলেও
নগদ
নগাঁও
নগাঁৱৰ
নগাপাহাৰ
নগাৰাজ্যৰ
নগৰ
নঘটিলেও
নটকা
নটসূৰ্য
নটা
নতুন
নতুনকৈ
নথকা
নথকাৰ
নদী
নদীত
নদীদ্বীপ
নদীৰ
নদৰাজ
নন্দিনী
নমস্তুতে
নলবাৰী
নশ্বৰদেহ
নহয়
নাই
নাইবা
নাওবৈচা
নাগ
নাগক
নাগকেশৰ
নাগকেসৰ
নাগচফা
নাগচম্পকম
নাগচম্পিগে
নাগচাফা
নাগপুষ্প
নাগাক্ষ
নাগাচাৰি
নাগে
নাগেশ্বৰ
নাগৰিক
নাগৰিকসকলৰ
নাগৰিকৰ
নাচা
নাছিল
নাট
নাটক
নাটকখনিৰ
নাটকৰ
নাটখন
নাটত
নাট্য
নাট্যকলাৰ
নাট্যশালা
নাট্যাভিনয়
নাট্যাভিনয়ক
নাট্যাভিনয়ৰ
নাট্যৰ
নাটৰ
নাতি
নানা
নানান
নান্দনিক
নাম
নামঘৰ
নামটো
নামটোৰ
নামটোৱে
নামত
নামসৰ্বস্ব
নামাতোঁ
নামে
নামেৰে
নামৰ
নামৰূপ
নাযায়
নাহৰ
নাহৰক
নাহৰৰ
নাৰদী
নাৰায়ণ
নাৰায়াণে
নাৰী
নাৱৰে
নিঃসন্তান
নিউ
নিউয়ৰ্কত
নিকতৱৰ্তী
নিচিনাকৈ
নিছিল
নিজ
নিজকে
নিজে
নিজেও
নিজৰ
নিজৰাপাৰৰ
নিদৰ্শন
নিপুণ
নিব
নিবনুৱা
নিবাস
নিবৃত্তি
নিমাৰ্ণ
নিমিত্তে
নিম্নকক্ষ
নিম্নলিখিত
নিম্বাৰ্কাচাৰ্যই
নিয়ন্ত্ৰণ
নিয়ন্ত্ৰণৰ
নিয়াইছিল
নিয়াম
নিয়াৰিকৈ
নিয়ে
নিয়োগ
নিযুক্তি
নিযুত
নিশা
নিশাটি
নিশাতে
নিষধ
নিষেধাজ্ঞামূলক
নিৰুক্ত
নিৰ্দিষ্ট
নিৰ্দেশক
নিৰ্দেশনা
নিৰ্দেশমূলক
নিৰ্দেশিকা
নিৰ্দ্ধাৰণ
নিৰ্ধাৰণ
নিৰ্বাচন
নিৰ্বাচিত
নিৰ্ভৰযোগ্য
নিৰ্মাণ
নিৰ্মাণৰ
নিৰ্মাতা
নিৰ্মিত
নীতি
নীতিগত
নীতিসমূহৰৰ
নীলকান্ত
নীলগ্ৰীব
নীলধ্বজ
নীলাবিলাকৰ
নৃত্য
নৃত্যগীতৰ
নৃত্যটো
নৃত্যপ্ৰকাৰে
নৃত্যশিল্পীসকলে
নৃত্যৰ
নৃত্যৰূপ
নৃপেন
নেতৃত্বত
নেতৃবৰ্গৰ
নেপথ্য
নেপাল
নেপালী
নেশ্যনেল
নেৰানেপেৰাকৈ
নৈতিক
নৈৰ
নৈৱেদ্য
নোই
নোক্তে
নোহোৱা
নোহোৱায়েও
নোৱাৰি
নোৱাৰিছিল
নোৱাৰে
নোৱাৰোতেই
ন্যস্ত
ন্যায়
ন্যায়পালৰ
ন্যায়প্ৰস্থান
ন্যায়বিচাৰ
ন্যায়াধীশ
ন্যায়ালয়
ন্যায়ালয়ত
নৰকাসুৰ
নৰকাসুৰক
নৰকাসুৰৰ
নৰকৰ
নৰনাৰায়ণে
নৰনাৰায়ণৰ
নৰবলি
নৰিয়া
নৰেন্দ্ৰ
নৰ্তক
নৰ্মদা
নৱবৈষ্ণৱ
নৱম
নৱেম্বৰ
নৱেম্বৰত
নৱেম্বৰৰ
পংকজে
পইচা
পকা
পখলাই
পঞ্চ
পঞ্চদশ
পঞ্চবটী
পঞ্চম
পঞ্চলিছ
পঞ্চলিছডাল
পঞ্চলিছদিন
পঞ্চায়ত
পঞ্চেশ্বৰীৰ
পঞ্জাব
পটত
পটভূমি
পট্টাচিত্ৰ
পট্টাচিত্ৰা
পট্টাচিত্ৰাৰ
পট্টিত্ৰা
পঠা
পঠায়
পঠালে
পঠিয়াইছিল
পঢ়ি
পঢ়িছিল
পঢ়ুৱৈসকলৰ
পণ্ডিত
পণ্ডিতে
পত্ৰিকাৰ
পথৰ
পদক
পদটো
পদটোৱো
পদত
পদসমূহ
পদাধিকাৰী
পদাধিকাৰীসকলৰ
পদ্ধতি
পদ্ধতিগত
পদ্ম
পদৰ
পলাই
পলিচী
পলুৱাই
পশু
পশ্চিম
পশ্চিমলৈ
পশ্চিমে
পষেকীয়া
পাঁচ
পাঁচখন
পাঁচজন
পাঁচটা
পাঁচদিন
পাঁচবছৰ
পাঁচশ
পাই
পাইকাছৰ
পাইছিল
পাইছে
পাকঘৰটো
পাকিস্তান
পাছত
পাছতে
পাছতেই
পাছদিনা
পাছলৈ
পাছৰ
পাছৰে
পাঞ্চাল
পাটিলৰ
পাট্টা
পাঠক
পাঠ্যক্ৰমৰ
পাণ
পাণ্ডুলিপি
পাত
পাতত
পাতনি
পাতবোৰ
পাতল
পাতিছিল
পাতে
পাত্ৰ
পাতৰ
পাধিৰ
পান
পানী
পানীগ্ৰহী
পানীমূৰ
পানীৰ
পাপৰিৰ
পাব
পায়
পায়হি
পালন
পালবংশৰ
পালা
পালে
পালেও
পাশত
পাশে
পাহাৰ
পাহাৰত
পাহাৰসমূহ
পাহাৰীয়া
পাহৰিব
পাৰ
পাৰতে
পাৰি
পাৰে
পাৰ্গত
পাৰ্চী
পাৰ্লিয়ামেণ্টত
পাৰ্লিয়ামেণ্টে
পাৰৰ
পাৱে
পিছ
পিছত
পিছতে
পিছতো
পিছলৈ
পিছৰে
পিঠা
পিডিএফ
পিতাক
পিতাকে
পিতাকৰ
পিতৃ
পিতৃৰ
পিন্ধা
পিন্ধায়
পিয়লি
পিহি
পিৰামিড
পীকৰ
পুঁজি
পুংকেশৰবোৰ
পুডিং
পুত্ৰ
পুত্ৰৰ
পুথি
পুথিসমূহত
পুথিসমূহে
পুন্নাগ
পুনৰ
পুনৰুজ্জীৱিত
পুনৰুজ্জীৱিতকৰণৰ
পুলি
পুলিচ
পুষ্কৰাৱতী
পুষ্কৰিণী
পুষ্পভদ্ৰা
পুষ্য
পুহ
পুহত
পুৰণি
পুৰস্কাৰ
পুৰাণৰ
পুৰী
পুৰীক
পুৰীৰ
পুৰুষ
পুৰুষলৈকে
পুৰুষোত্তম
পুৰোহিতৰ
পুৰ্বেই
পুৱৰ
পূজা
পূজাত
পূজাৰ
পূজাৰীয়ে
পূব
পূবকোণত
পূবত
পূবে
পূবৰ
পূবৰপৰা
পূ্ৱে
পূৰ
পূৰঠ
পূৰ্ণ
পূৰ্ণাংগ
পূৰ্ণানন্দ
পূৰ্ণিমা
পূৰ্বতে
পূৰ্বপুৰুষসকল
পূৰ্বপ্ৰচলিত
পূৰ্বসূৰী
পূৰ্বাঞ্চল
পূৰ্বৰ
পূৰ্বৰঙ্গ
পূৱ
পূৱত
পৃথক
পৃথিৱী
পৃথিৱীৰ
পৃথু
পৃথুৰ
পৃষ্ঠপোষকতা
পৃষ্ঠা
পেইণ্টিং
পেটেল
পেনাগা
পেমা
পেলালে
পেৰয়ে
পেৰামবুলেটৰ
পেৰিয়ে
পোছাক
পোদ্দাৰ
পোষণ
পোহনীয়া
পোৰা
পোৱা
পোৱাত
পোৱাৰ
পৌৰশাসন
পৌৰসভা
পৌৰাণিক
প্ৰ
প্ৰকাশ
প্ৰকাশহোৱা
প্ৰকাশিত
প্ৰকাশ্যে
প্ৰকাশৰ
প্ৰকাৰটোত
প্ৰকাৰে
প্ৰকাৰৰ
প্ৰকৃত
প্ৰকৃতি
প্ৰক্ৰিয়া
প্ৰক্ৰিয়াক
প্ৰক্ৰিয়াৰ
প্ৰখ্যাত
প্ৰচলন
প্ৰচলিত
প্ৰচাৰ
প্ৰচাৰক
প্ৰচাৰৰ
প্ৰচুৰ
প্ৰজাতন্ত্ৰ
প্ৰজাতন্ত্ৰৰ
প্ৰজাতিত
প্ৰজাপতি
প্ৰজ্বালক
প্ৰডাক্ট
প্ৰণয়ন
প্ৰণয়নমূলক
প্ৰণালী
প্ৰতাপধ্বজ
প্ৰতাপধ্বজৰ
প্ৰতি
প্ৰতিক
প্ৰতিকূল
প্ৰতিখন
প্ৰতিটোৰ
প্ৰতিদিনে
প্ৰতিধ্বনি
প্ৰতিনিধি
প্ৰতিনিধিসকলক
প্ৰতিফলিত
প্ৰতিবন্ধকতাৰ
প্ৰতিবিধান
প্ৰতিভা
প্ৰতিভাৰ
প্ৰতিভাৱান
প্ৰতিমূৰ্তি
প্ৰতিলিপি
প্ৰতিষ্ঠা
প্ৰতিষ্ঠান
প্ৰতিষ্ঠাপক
প্ৰতিষ্ঠাৰ
প্ৰতিষ্ঠিত
প্ৰতিহত
প্ৰতিৰক্ষা
প্ৰতীক
প্ৰতীকাত্মক
প্ৰতীকী
প্ৰত্যক্ষ
প্ৰত্যক্ষভাৱে
প্ৰত্যাহাৰসমূহ
প্ৰত্যাহৃত
প্ৰত্যাহ্বানটো
প্ৰত্যেক
প্ৰত্যেকখন
প্ৰত্যেকটো
প্ৰথম
প্ৰথমখন
প্ৰথমগৰাকী
প্ৰথমজন
প্ৰথমটো
প্ৰথমতে
প্ৰথমবাৰ
প্ৰথমবাৰৰ
প্ৰথমে
প্ৰথমেই
প্ৰথা
প্ৰথাত
প্ৰদান
প্ৰদানৰ
প্ৰদেশ
প্ৰদেশসমূহৰৰ
প্ৰদেশৰ
প্ৰদৰ্শন
প্ৰদৰ্শনকাৰী
প্ৰদৰ্শনেৰে
প্ৰদৰ্শনৰ
প্ৰধান
প্ৰধানকৈ
প্ৰধানমন্ত্ৰী
প্ৰধানমন্ত্ৰীক
প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে
প্ৰফুল্ল
প্ৰবন্ধকাৰ
প্ৰবীণ
প্ৰবৃত্তি
প্ৰব্ৰজনৰ
প্ৰবৰ্তিত
প্ৰভাৱ
প্ৰমাণ
প্ৰমাণস্বৰূপে
প্ৰমাণিত
প্ৰমূল্যৰে
প্ৰয়াগ
প্ৰয়াত
প্ৰয়াস
প্ৰয়োগ
প্ৰয়োজন
প্ৰয়োজনীয়
প্ৰযোজক
প্ৰযোজনা
প্ৰযোজিত
প্ৰশংসা
প্ৰশান্ত
প্ৰশাসন
প্ৰশাসনিক
প্ৰশাসনীয়
প্ৰশাসিনক
প্ৰশ্ন
প্ৰসংগত
প্ৰসঙ্গত
প্ৰসঙ্গৰ
প্ৰসাদ
প্ৰসাৰিত
প্ৰস্তাৱ
প্ৰস্তাৱনা
প্ৰস্তাৱৰ
প্ৰস্তুত
প্ৰস্তৰ
প্ৰস্থান
প্ৰস্থানত্ৰয়ী
প্ৰহল্লাদা
প্ৰাইমেৰী
প্ৰাক
প্ৰাকৃতত
প্ৰাকৃতিক
প্ৰাকৃতিকভাৱে
প্ৰাক্
প্ৰাগজ্যোতিষ
প্ৰাগজ্যোতিষত
প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ
প্ৰাগজ্যোতিষপুৰৰ
প্ৰাগজ্যোতিষৰ
প্ৰাচীন
প্ৰাণ
প্ৰাণকেন্দ্ৰ
প্ৰাথমিক
প্ৰাদেশিক
প্ৰান্তত
প্ৰান্তৰ
প্ৰাভাৱ
প্ৰামাণ্য
প্ৰায়
প্ৰায়বোৰ
প্ৰায়েই
প্ৰাৰম্ভিক
প্ৰিয়
প্ৰিয়তম
প্ৰিয়ম্বদা
প্ৰীতি
প্ৰেৰণ
প্ৰোৎসাহ
প্ৰৱণতা
প্ৰৱণতাৰ
প্ৰৱেশ
প্ৰৱৰ্তন
প্ৰৱৰ্তনৰ
পৰম
পৰমানন্দ
পৰম্পৰা
পৰম্পৰাগত
পৰম্পৰাৰ
পৰশুৰামক
পৰস্পৰৰ
পৰা
পৰাই
পৰাকৈ
পৰামৰ্শ
পৰামৰ্শও
পৰামৰ্শমতে
পৰাস্ত
পৰি
পৰিকল্পনা
পৰিক্ৰমা
পৰিক্ৰমাৰ
পৰিচয়
পৰিচয়ৰ
পৰিচালক
পৰিচালকৰ
পৰিচালকৰূপে
পৰিচালনা
পৰিচালনাৰ
পৰিচালিকা
পৰিচালিত
পৰিচিত
পৰিছেহি
পৰিণত
পৰিত্ৰাণ
পৰিদৰ্শক
পৰিদৰ্শন
পৰিধি
পৰিপন্থী
পৰিবলৈ
পৰিবেষ্টিত
পৰিমাণ
পৰিয়াল
পৰিয়ালত
পৰিয়ালৰ
পৰিল
পৰিলক্ষিত
পৰিশিষ্ট
পৰিষদ
পৰিষদসকলৰ
পৰিষদো
পৰিষসকলৰ
পৰিষৰ
পৰিসমাপ্তি
পৰিস্থিতিৰ
পৰিসৰে
পৰিহৰি
পৰিৱেশন
পৰিৱেশৰ
পৰিৱৰ্তন
পৰিৱৰ্তনশীল
পৰিৱৰ্তনৰ
পৰিৱৰ্তে
পৰে
পৰ্বত
পৰ্বতক
পৰ্বতমালা
পৰ্বতীয়া
পৰ্বৰ
পৰ্মানন্দ
পৰ্যন্ত
পৰ্যাপ্ত
পৰ্যালোচনা
পৰ্যালোচনাত
পৰ্যালোচিত
পৰ্য্যটন
পৰ্য্যটনৰ
পৰৱৰ্তীকালত
পৰৱৰ্তীসময়ত
পৱিত্ৰ
ফলত
ফাগুনৰ
ফাণ্ড
ফালিব
ফালে
ফালৰ
ফিছিয়েল
ফিল্ম
ফুকন
ফুট
ফুটাই
ফুল
ফুলা
ফুলে
ফুলৰ
ফুৰাইছিল
ফুৰাবলৈ
ফুৰিছ
ফুৰিব
ফুৰোৱা
ফেব্ৰুৱাৰীত
ফেল
ফেলোশ্বিপ
ফোঁহা
ফোন
ফ্ৰাঞ্চৰ
ফ্ৰেঙ্ক
বঁটা
বঁটাৰ
বংগ
বংগলৈ
বংগৰ
বংশ
বংশত
বংশতে
বংশতেই
বংশধৰ
বংশাৱলী
বংশৰ
বংশৰে
বওজ
বগা
বঙাইগাঁও
বঙালী
বঙালীৰ
বচনে
বচনৰ
বচা
বছৰ
বছৰজোৰা
বছৰটোৰ
বছৰবোৰত
বছৰীয়া
বছৰৰ
বজাই
বজাইছিল
বজালী
বজ্ৰপাত
বটা
বড়ো
বড়োলেণ্ড
বডী
বদৰিকাশ্ৰম
বদৰিকাশ্ৰমত
বনুং
বন্ধা
বন্ধু
বয়স
বয়সত
বয়সতে
বয়স্ক
বলদেৱ
বলি
বলিছলন
বলেন
বলেৰে
বলৈ
বলোভদ্ৰ
বলোৰাম
বল্লভদেৱ
বল্লমাকৃতি
বল্লাভাচাৰ্য
বসতি
বসতিৰ
বসন্ত
বসবাস
বস্তু
বস্তুকেই
বস্তুৰ
বহন
বহল
বহু
বহুতেই
বহুতো
বহুপ্ৰকাৰে
বহুলভাৱে
বহে
বাঁহ
বাঁহী
বাঁহীৰ
বাঁহৰ
বাংলা
বাংলাদেশ
বাংলাদেশতো
বাইছে
বাইহাটা
বাওঁ
বাকলি
বাকী
বাক্য
বাক্সা
বাক্সাৰ
বাগিছা
বাগিছাবোৰত
বাটকটীয়া
বাটত
বাঢ়ি
বাণিজ্য
বাণীকান্ত
বাণীবদ্ধ
বাত
বাতৰি
বাদিয়া
বাদে
বাদেও
বাদ্য
বাধাৰ
বাধ্য
বানপানী
বান্ধৱী
বাবে
বাবেই
বাবেও
বামন
বালকৃষ্ণ
বাস
বাসস্থান
বাসুদেৱ
বাহক
বাহাদুৰ
বাহিনী
বাহিৰেও
বাৰ
বাৰজন
বাৰানসী
বাৰী
বাৰ্তা
বিংশ
বিকশিত
বিখ্যাত
বিগ্ৰহৰ
বিচাপে
বিচাৰপতি
বিচাৰপতিসকলৰ
বিচাৰবিভাগ
বিচাৰবিভাগীয়
বিচাৰবিভাগে
বিচাৰি
বিচ্ছেদ
বিজয়
বিজয়লক্ষ্মী
বিজয়ৰ
বিটোৱিন
বিতৰ্ক
বিতৰ্কৰ
বিদিশা
বিদেশতো
বিদেশনীতি
বিদেশী
বিদ্যা
বিদ্যাভূষণে
বিদ্যালয়সমূহৰ
বিদ্যালয়ৰ
বিদ্যাৰম্ভ
বিদৰ্ভ
বিধান
বিধানসভা
বিধানসভাসমূহৰৰ
বিধানসভাৰ
বিধায়ক
বিধায়কসকল
বিধায়কসকলৰ
বিধায়িনী
বিধি
বিধিবোৰ
বিধেয়কখন
বিনিময়
বিনে
বিন্দু
বিন্দুকাশী
বিন্যাস
বিপ্ৰৰ
বিপৰীত
বিপৰীতে
বিবাদবোৰৰ
বিবাহ
বিবাহাৰ
বিবাহৰ
বিবিচি
বিবিধ
বিবিধাতা
বিবিধাতাময়
বিবেচনা
বিভক্ত
বিভাগে
বিভাগৰ
বিভিন্ন
বিমল
বিমূৰ্ত
বিয়া
বিয়োগ
বিয়োগৰ
বিশাল
বিশিষ্ট
বিশেষ
বিশেষকৈ
বিশেষজ্ঞসকলে
বিশেষভাৱে
বিশ্ব
বিশ্বদৰবাৰত
বিশ্বনাথ
বিশ্বনাথৰ
বিশ্ববন্দিত
বিশ্ববিদ্যালয়
বিশ্ববিদ্যালয়ত
বিশ্ববিদ্যালয়ৰ
বিশ্বাস
বিশ্বাসৰ
বিশ্বৰ
বিষয়
বিষয়ক
বিষয়ত
বিষয়ভাৰ
বিষয়সমূহ
বিষয়সমূহৰ
বিষয়া
বিষয়াই
বিষয়াসকল
বিষয়াসকলকো
বিষয়ে
বিষাক্ত
বিষুবত
বিষুবন
বিষ্ণু
বিষ্ণুমূৰ্তি
বিষ্ণুমূৰ্তিটোকে
বিস্তাৰ
বিস্তৃত
বিহ
বিহপুৰীয়া
বিহু
বিহুক
বিহুটিৰ
বিহুত
বিহুৰ
বিহুৰূপেও
বিহুৱানৰ
বিৰাগ
বিৰোধ
বিৰোধী
বিৱৰণ
বীজ
বীৰত্বৰে
বীৰপাল
বীৰপালৰ
বীৰবৰে
বুকুত
বুজাবলৈ
বুজায়
বুজালে
বুজিব
বুজোৱা
বুজৰবৰুৱা
বুটলি
বুঢ়া
বুঢ়াগোহাঁইৰ
বুঢ়াগোহাঁয়ে
বুঢ়ীগোসাঁনী
বুঢ়ীদিহিং
বুঢ়ীমাক
বুঢ়ীমাকে
বুলি
বুলিও
বুলিব
বুলিহে
বুৰঞ্জী
বুৰঞ্জীবিদসকলে
বুৰঞ্জীৰ
বৃক্ষ
বৃটিছসকলে
বৃত্তিৰ
বৃদ্ধকালত
বৃদ্ধি
বৃদ্ধিৰ
বৃন্দাবন
বৃন্দাবনলৈ
বৃষ্টি
বৃহত্
বৃহত্তম
বৃহদাৰণ্যক
বৃহস্পতিবাৰ
বৃহস্পতিবাৰে
বৃহৎ
বেংকে
বেকী
বেঙেনা
বেছাল্ট
বেছি
বেছিভাগ
বেছিভাগেই
বেঞা
বেতন
বেতনৰ
বেতেৰে
বেদ
বেদনিধি
বেদান্ত
বেদান্তৰ
বেনাৰত
বেপ্টিষ্ট
বেলগুৰিত
বেৱছাইটত
বৈকুণ্ঠৰ
বৈদিক
বৈদ্যদেৱ
বৈনায়েক
বৈশিষ্ট্য
বৈশিষ্ট্যযুক্ত
বৈশিষ্ট্যসূচক
বৈশিষ্ট্যৰ
বৈষ্ণৱ
বৈষ্ণৱসকলৰ
বৈৱৰ্ত
বোধহয়
বোলছবি
বোলা
বোলে
বোৰ
বোৱাৰ
বোৱাৰী
বৌদ্ধ
ব্যংগ
ব্যক্তি
ব্যক্তিগত
ব্যক্তিত্ব
ব্যক্তিসকলক
ব্যক্তিসকলে
ব্যক্তিৰ
ব্যতিক্ৰমী
ব্যতীত
ব্যাখ্যা
ব্যাখ্যাকৰ্তাই
ব্যাপকভাৱে
ব্যাপী
ব্যায়বহুলতা
ব্যাৱহাৰিক
ব্যৱসায়
ব্যৱসায়ীসকলৰ
ব্যৱস্থা
ব্যৱস্থাত
ব্যৱস্থাৰে
ব্যৱহাৰ
ব্যৱহৃত
ব্ৰহ্মকুণ্ড
ব্ৰহ্মপালে
ব্ৰহ্মপুত্ৰ
ব্ৰহ্মপুত্ৰত
ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ
ব্ৰহ্মবাদ
ব্ৰহ্মসূত্ৰ
ব্ৰহ্মসূত্ৰসমূহে
ব্ৰহ্মাণ্ড
ব্ৰাহ্মণ
ব্ৰাহ্মণসকলৰ
ব্ৰিটিছ
ব্ৰিটিশ
বৰগীত
বৰগীতৰ
বৰচিৰাম
বৰজাপি
বৰঞ্চ
বৰত
বৰদোৱা
বৰদোৱাত
বৰদোৱাৰ
বৰপুত্ৰ
বৰপেটা
বৰপেটাৰ
বৰভেটি
বৰমুখা
বৰলুইত
বৰশ্ৰীৰাম
বৰাও
বৰাক
বৰায়ে
বৰাহ
বৰাহক্ষেত্ৰ
বৰাহী
বৰাৰ
বৰুৱা
বৰ্গ
বৰ্গবিভাজন
বৰ্গমাইল
বৰ্ড
বৰ্ণনা
বৰ্ণালী
বৰ্ণে
বৰ্তমান
বৰ্তমানৰ
বৰ্তী
বৰ্ধক
বৰ্মন
বৰ্মনেই
বৰ্ষ
বৰ্ষা
বৰ্ষৰ
ভঁৰাল
ভক্তি
ভক্তিতত্ত্বপ্ৰকাশক
ভক্তিমাৰ্গৰ
ভক্তিমূলক
ভক্তিৰসেৰে
ভগদত্তৰ
ভগাব
ভগৱান
ভগৱানক
ভগৱানৰ
ভটিমাৰে
ভণ্টাগুটি
ভতিজাক
ভদ্ৰেশেন
ভনী
ভবা
ভাই
ভাগ
ভাগত
ভাগলৈকে
ভাগৱত
ভাগৱতৰ
ভাঙি
ভাঞ্জা
ভাটিমা
ভাতৃ
ভাতৃভাৱ
ভাদ
ভান
ভাপ
ভাপৰ
ভাবিছিল
ভায়
ভাষণেৰে
ভাষণৰ
ভাষা
ভাষাই
ভাষাক
ভাষাত
ভাষাবিশেষেই
ভাষাবোৰ
ভাষালৈ
ভাষাসমূহ
ভাষাৰ
ভাষাৰে
ভাষিক
ভাষী
ভাষ্য
ভাষ্যত
ভাস্কৰাব্দ
ভাৰত
ভাৰতক
ভাৰতত
ভাৰততে
ভাৰতবৰ্ষ
ভাৰতবৰ্ষত
ভাৰতবৰ্ষৰ
ভাৰতভুক্তি
ভাৰতলৈ
ভাৰতীয়
ভাৰতীয়সকলে
ভাৰতীয়সকলৰ
ভাৰতে
ভাৰতৰ
ভাৰ্চুৱেল
ভাৰ্যা
ভিংগদেৱ
ভিকটিম
ভিতৰত
ভিতৰতে
ভিন্ন
ভিন্নতা
ভিয়েট
ভিলেজত
ভীমৰাও
ভীষ্ম
ভীষ্মই
ভীষ্মক
ভুগি
ভূঞা
ভূঞাই
ভূঞাসকলে
ভূঞাসকলৰ
ভূঞাৰ
ভূপেন
ভূপেনক
ভূপেন্দ্ৰ
ভূমি
ভূমিকা
ভূমিকাও
ভূমিৰ
ভূষণ
ভূস্বামী
ভেঁটি
ভেটি
ভেটিত
ভেদে
ভেলাঘৰ
ভোগদৈ
ভোগালী
ভোটৰ
ভৌগোলিক
ভ্ৰমণ
ভ্ৰমণলৈ
ভ্ৰমণসূচী
ভ্ৰাতৃভাৱ
ভৰদ্বাৰ
ভৰলুমুখৰ
ভৰায়
ভৱপ্ৰিয়া
ভৱিষ্য
মংগল
মইনা
মগু
মজলীয়া
মঞ্চত
মঠত
মণিপুৰ
মণিপুৰী
মতবাদ
মতবাদসমূহ
মতবাদৰ
মতা
মতান্তৰ
মতে
মতৰ
মথুৰা
মধুৰ
মধ্য
মধ্যম
মধ্যযুগৰ
মধ্যস্থতাকাৰীৰ
মনটো
মনত
মনতে
মনু
মনুৰ
মনে
মনোজ
মনোমোহা
মনোযোগ
মনোৰঞ্জনৰ
মনোৰম
মন্ত
মন্তব্য
মন্ত্ৰ
মন্ত্ৰটি
মন্ত্ৰিত্বৰ
মন্ত্ৰী
মন্ত্ৰীপৰিষদে
মন্ত্ৰীসকল
মন্ত্ৰীসভাৰ
মন্ত্ৰ্যালয়লৈ
মন্ত্ৰ্যালয়ে
মন্ত্ৰ্যালয়ৰ
মন্থন
মন্দিৰ
মন্দিৰক
মন্দিৰত
মন্দিৰসমূহ
মন্দিৰৰ
ময়ূৰভঞ্জ
ময়ূৰেশ
ময্যদা
মল্ল
মলৱাৰ
মহকুমাক
মহকুমালৈ
মহকুমাৰপৰা
মহড়া
মহলীয়া
মহাকাব্য
মহাতান্ত্ৰিক
মহাত্মা
মহাদেৱ
মহান
মহানগৰ
মহানগৰৰ
মহানন্দা
মহাপুৰুষ
মহাবিদ্যালয়
মহাবিদ্ৰোহৰ
মহাভাৰতৰ
মহামিলনক
মহাযান
মহাসাগৰৰ
মহাৰাষ্ট্ৰৰ
মহিলা
মহিলাসকলে
মহিলাৰ
মহীৰংগ
মহুৱা
মহেন্দ্ৰ
মহোৎসবলৈ
মাইবঙত
মাইল
মাওৰ
মাক
মাকৰ
মাগুৰী
মাঘ
মাঘৰ
মাছখোৱা
মাজ
মাজত
মাজতে
মাজনিশা
মাজভাগত
মাজভাগলৈ
মাজভাগৰ
মাজুলী
মাজুলীক
মাজেদি
মাজৰ
মাটি
মাটিত
মাটিৰ
মাণ্ডুক্য
মাত
মাতি
মাতিম
মাতৃ
মাতৃভূমিত
মাতৃৰ
মাতে
মাত্ৰ
মাত্ৰা
মাধবৰ
মাধ্যমত
মাধৱ
মাধৱক
মাধৱদেৱ
মাধৱদেৱে
মাধৱাচাৰ্যই
মাধৱৰ
মান
মানকাচৰ
মানকুৰ
মানচিত্ৰ
মানদেশৰ
মাননীয়
মানসেৰে
মানাহ
মানি
মানিব
মানুষ
মানুষেৰ
মানুহ
মানুহখিনিৰ
মানুহে
মানুহেও
মানুহৰ
মানুহৰে
মানে
মানৰ
মানৱতাবাদী
মামাৰ
মালয়
মালয়েছিয়া
মালাও
মালায়ালম
মালিয়ে
মাহ
মাহত
মাহীয়েক
মাহুত
মাহেকীয়া
মাহৰ
মাৰলি
মাৰাঠী
মাৰ্কণ্ডেয়
মাৰ্গ
মাৰ্গকাশী
মাৰ্গৰ
মিউজিকেল
মিচিং
মিজো
মিজোৰাম
মিটাৰ
মিঠাইবোৰৰ
মিত্ৰৰ
মিল
মিলা
মিলালে
মিলি
মিশ্যন
মিশ্যনে
মিশ্যনৰ
মিশ্ৰণ
মিশ্ৰাৰ
মিহিকৈ
মীমাংসা
মীমাংসাৰ
মুকলি
মুকুণ্ড
মুকুতা
মুকুন্দ
মুক্ত
মুক্তি
মুক্তিেশ্বৰ
মুখ
মুখা
মুখাবোৰ
মুখাবোৰৰ
মুখাশিল্প
মুখাসমূহ
মুখ্য
মুখ্যতঃ
মুখ্যমন্ত্ৰী
মুগা
মুগ্ধ
মুছলমান
মুছলমানে
মুছলমানৰ
মুঠ
মুণ্ডক
মুদ্ৰা
মুদ্ৰাব্যৱস্থাৰ
মুম্বাইত
মুম্বাইৰ
মুহূৰ্তত
মুৰব্বী
মুৰাৰি
মূল
মূলত
মূলতঃ
মূলে
মূৰত
মূৰ্তি
মৃগাংগ
মৃত্যু
মৃত্যুবৰণ
মৃত্যুমুখত
মৃত্যুৰ
মৃৎশিল্প
মেইতেই
মেকিং
মেঘালয়ে
মেঘালয়ৰ
মেঘালয়ৰপৰা
মেঘে
মেজি
মেজিক
মেট্ৰ
মেট্ৰিক
মেমচা
মেম্বাৰ
মেল
মেলে
মেৰা
মেৰি
মেৰিটেল
মোগাল
মোটা
মোদী
মোদীয়ে
মোহন
মোৰ
মৌচুমী
মৌলিক
মৎস্য
মৰণোত্তৰভাবে
মৰণোত্তৰভাৱে
মৰম
মৰমতে
মৰাণ
মৰিগাঁও
মৰ্যাদা
যজ্ঞ
যথা
যথাসময়ত
যথেষ্ট
যদি
যদিও
য়ে
যাওঁতে
যাক
যাগ
যাচিছিল
যাচে
যাতে
যাত্ৰা
যাত্ৰাৰ
যাত্ৰী
যাপন
যাপনত
যাব
যাবলৈ
যায়
যাযাবৰ
যাৰ
যিকোনো
যিখনে
যিটো
যিবোৰ
যিয়ে
যিসকল
যুঁজ
যুঁজত
যুক্ত
যুক্তি
যুক্তিকৰ
যুক্তিপ্ৰস্থান
যুক্তিৰ
যুক্তৰাষ্ট্ৰীয়
যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ
যুগ্ম
যুগৰ
যুটীয়া
যুদ্ধ
যুদ্ধক্ষেত্ৰত
যুদ্ধত
যুৱ
যেতিয়া
যেনে
যোগ
যোগদান
যোগী
যোগেদি
যোগেদিয়ে
যোগ্য
যোদ্ধা
যোৰহাট
যোৰহাটক
যোৰহাটত
যোৱা
যোৱাত
যোৱাৰ
যৱনিকা
লক্ষ্মণ
লক্ষ্য
লখিমপুৰ
লগত
লগতে
লগা
লগাই
লগাইছিলহি
লগাব
লগে
লঘু
লঙ্ঘিত
লণ্ডনত
লণ্ডনলৈ
লয়
লহকৰ
লাও
লাখ
লাগিব
লাগু
লাগে
লাজমী
লাজমীয়ে
লাজমীৰ
লাডু
লাভ
লালন
লাহি
লাহে
লিখা
লিখাৰ
লিখি
লিখিছিল
লিখিছে
লিখিত
লিঙ্গ
লিঙ্গৰাজ
লিজেণ্ড
লিনান
লিপি
লিপ্যন্তৰ
লীলাৰ
লুইত
লুইতৰ
লুইপা
লুকাই
লুকাভাকু
লেও
লেখক
লেখিকা
লেজিছলেটিভ
লেঞ্চ
লেভেল
লেহে
লেহেমী
লেৰাইট
লৈকে
লৈছিল
লোঁচন
লোক
লোকক
লোকনৃত্য
লোকপিয়ল
লোকপ্ৰিয়ল
লোকবিশ্বাস
লোকসংগীত
লোকসংগীততে
লোকসংগীতসমূহৰ
লোকসংগীতৰো
লোকসকলক
লোকসভাৰ
লোকসলক
লোকে
লোকেনাথ
লোকৰ
লোটোকৰী
লোহাবৰ
লোৱা
লোৱাৰ
লৌহিত্য
শংকু
শংকৰ
শংকৰদেৱ
শংকৰদেৱে
শংকৰদেৱৰ
শংকৰবৰ
শংকৰাচাৰ্যই
শংকৰাচাৰ্য্ই
শংকৰৰ
শকত
শকুন্তলা
শক্তিশালী
শক্তিৰে
শকৰ
শঙ্কৰ
শঙ্কৰক
শঙ্কৰদেৱ
শঙ্কৰদেৱক
শঙ্কৰদেৱে
শঙ্কৰদেৱেে
শঙ্কৰদেৱৰ
শঙ্কৰে
শঙ্কৰৰ
শতকৰা
শতবাৰ্ষিকী
শতবৰ্ষ
শতবৰ্ষৰ
শতাংশ
শতাব্দী
শতিকা
শতিকাত
শতিকামানত
শতিকামানতে
শতিকাৰ
শদিয়া
শদিয়াক
শদিয়াত
শপত
শব্দ
শব্দটো
শব্দবোৰ
শব্দসংখ্যা
শব্দৰ
শব্দৰে
শষ্য
শাক্ত
শাক্তপন্থী
শান্তিপ্ৰিয়া
শান্তিপ্ৰিয়াক
শান্তিপ্ৰিয়াৰ
শালমাৰা
শালস্তম্ভ
শালি
শাসক
শাসকসকলৰ
শাসন
শাসনকালত
শাসনকাৰ্য
শাসনবিভাগ
শাসনবিভাগক
শাসনবিভাগৰ
শাসনভাৰ
শাসনাধীন
শাসনৰ
শাসিত
শাস্ত্ৰ
শাস্ত্ৰই
শাস্ত্ৰীয়
শিকাইছিল
শিকিয়েই
শিকোৱা
শিক্ষক
শিক্ষকতা
শিক্ষকে
শিক্ষণ
শিক্ষয়িত্ৰী
শিক্ষা
শিক্ষাগুৰু
শিক্ষাত
শিঙত
শিথিলতা
শিয়াল
শিল
শিলঘাটৰ
শিলত
শিল্প
শিল্পকলা
শিল্পকৰ্ম
শিল্পী
শিল্পীগৰাকীৰ
শিল্পীজন
শিল্পীয়ে
শিল্পীৰূপে
শিলৰ
শিশু
শিশুপালক
শিশুপাললৈ
শিশুসকলৰৰ
শিশুৰ
শিষ্য
শিষ্যৰ
শিৰ
শিৰোনাম
শিৰোমণি
শিৱ
শিৱক
শিৱদ
শিৱসাগৰ
শিৱসাগৰত
শীত
শীতকালতো
শীৰ্ষক
শুংগ
শুকুৰবাৰ
শুক্লা
শুনাইছিল
শুনি
শুভলগ্ন
শুভ্ৰপুষ্পৰ
শুৱনি
শৃংখলা
শৃতৰংগ
শেষ
শেষত
শেষলৈ
শেষৰ
শেষৰফালে
শৈলী
শৈলীলৈ
শৈলীৰ
শৈল্পিক
শৈশৱতে
শোক
শোণিতপুৰ
শোণিতপুৰৰ
শোভা
শোভাবৰ্ধক
শ্বান্
শ্বেতদ্বীপ
শ্যামল
শ্লীপাৰ
শ্লোক
শ্লোকটি
শ্ৰদ্ধাৰে
শ্ৰদ্ধেয়
শ্ৰী
শ্ৰীকৃষ্ণ
শ্ৰীকৃষ্ণৰ
শ্ৰীপতি
শ্ৰীমন্ত
শ্ৰীলংকা
শ্ৰীলংকাত
শ্ৰীলংকাৰ
শ্ৰীশ্ৰী
শ্ৰীশ্ৰীশংকৰদেৱ
শ্ৰুতি
শ্ৰুতিপ্ৰস্থান
শ্ৰেণী
শ্ৰেণীবিভক্ত
শ্ৰেণীলৈকে
শ্ৰেণীসমূহৰ
শ্ৰেণীৰ
শ্ৰেয়াছ
শ্ৰেষ্ঠ
শ্ৰেষ্ঠতা
শ্ৰোতা
শ্ৰৱণ
শ্ৰৱণা
শৰণ
শৰতৰ
শৰ্মা
শৰ্মাই
শৰ্মাৰ
ষষ্ঠ
ষোড়শ
ষোল্ল
ষ্টিলত
ষ্টুডিঅ
ষ্টেট
ষ্টেটক
সঁজুলি
সঁপি
সংকলন
সংকীৰ্তনা
সংক্ষিপ্ত
সংক্ৰান্ত
সংক্ৰান্তি
সংক্ৰান্তিৰ
সংকৰদেৱে
সংখ্যক
সংখ্যা
সংখ্যাগৰিষ্ঠ
সংখ্যালঘু
সংখ্যাৰ
সংগঠক
সংগমত
সংগহিত
সংগী
সংগীত
সংগীতপ্ৰাণ
সংগীতসমূহ
সংগীতসমূহক
সংগীতসমূহত
সংগীতসমূহৰ
সংগীতা
সংগীতো
সংগীতৰ
সংগীসকল
সংগীসকলৰ
সংগীৰে
সংগ্ৰম
সংগ্ৰহ
সংগ্ৰহালয়
সংগ্ৰহালয়ো
সংগ্ৰহৰ
সংগ্ৰামৰ
সংঘই
সংজ্ঞা
সংবিধান
সংবিধানখন
সংবিধানত
সংবিধানে
সংবিধানৰ
সংযোগ
সংযোগী
সংযোগৰ
সংলাপহীন
সংলাপৰ
সংশোধন
সংশোধনী
সংশোধনীৰ
সংসদ
সংসদকলৰ
সংসদত
সংসদসকলৰ
সংসদীয়
সংসাৰৰ
সংস্কাৰ
সংস্কৃত
সংস্কৃতত
সংস্কৃতি
সংস্কৃতিক
সংস্কৃতিৰ
সংস্কৰণ
সংস্কৰণৰ
সংহত
সংহতি
সকল
সকলে
সকলো
সকলোকে
সকলোবোৰ
সকলোৰে
সকলৰ
সক্ষম
সঙ্গীতা
সঙ্ঘ
সজোৱা
সঞ্জীৱ
সতীদাহ
সত্যসন্ধা
সত্ৰ
সত্ৰৰ
সদস্য
সদস্যয়েই
সদস্যসকল
সদস্যসকলে
সদস্যসকলৰ
সদানন্দ
সদৰ
সন্তান
সন্তানটিৰ
সন্তানৰ
সন্তুষ্ট
সন্তুষ্টিৰ
সন্দৰ্ভত
সন্ধি
সন্ধ্যা
সন্ধ্যায়
সন্ধ্যাৰ
সন্নিৱিষ্ট
সন্ন্যাস
সন্মনীয়
সন্মান
সন্মানসহকাৰে
সন্মানিত
সন্মানৰ
সপত্নীক
সপ্ত
সপ্তদশ
সপ্তম
সবিশেষ
সভা
সভাত
সভাপতি
সভাপতিত্ব
সভাপতিৰ
সভাৰ
সভ্যতাৰ
সমকালীন
সমগ্ৰ
সমতল
সমতলখনত
সমতলখনেদি
সমতলখনৰ
সমতলৰ
সমন্বয়
সমভূমি
সময়
সময়খিনি
সময়ছোৱাত
সময়ত
সময়তে
সময়ৰ
সমল
সমষ্টি
সমষ্টিৰপৰা
সমসাময়িক
সমস্ত
সমস্বৰে
সমস্যা
সমস্যায়
সমস্যাসমূহৰ
সমাজ
সমাজত
সমাজতান্ত্ৰিক
সমাজনীতি
সমাজৰ
সমাদৃত
সমাধানকল্পে
সমাধি
সমাধিক্ষেত্ৰ
সমাধিক্ষেত্ৰখনত
সমাধিক্ষেত্ৰত
সমান
সমাপ্ত
সমালোচিকা
সমাৱেশক
সমাৱেশেৰে
সমিতি
সমীৰণ
সমূহ
সমূহত
সমূহৰ
সমৃদ্ধ
সমৃদ্ধিশালী
সম্পত্তি
সম্পদেৰে
সম্পদৰ
সম্পাদক
সম্পাদনা
সম্পূৰ্ণ
সম্প্ৰচাৰিত
সম্প্ৰদায়ৰ
সম্প্ৰসাৰণ
সম্প্ৰসাৰিত
সম্পৰ্ক
সম্পৰ্কিত
সম্বন্ধে
সম্বৰণ
সম্বৰ্দ্ধনা
সম্ভেদ
সম্ভ্ৰান্ত
সম্ভৱ
সম্ভৱতঃ
সমৰ
সমৰ্থন
সমৰ্পণ
সহকাৰী
সহজ
সহজভাৱে
সহজে
সহমত
সহযোগত
সহায়
সহায়ত
সহায়তা
সাঁতুৰি
সাঁতুৰিলোঁ
সাংবিধানিক
সাংসদ
সাংস্কৃতিক
সাক্ষাৎ
সাক্ষৰ
সাগৰ
সাগৰপৃষ্ঠৰ
সাজি
সাত
সাতখলপীয়া
সাতঘৰ
সাতদিন
সাতভনীৰ
সাতৰাতি
সাধন
সাধনৰ
সাধাৰণ
সাধাৰণতে
সাধু
সান্দহ
সান্নিধ্যৰে
সাপে
সাপেক্ষে
সামগ্ৰী
সাময়িক
সাময়িকভাৱে
সামাজিক
সাম্য
সাম্ৰাজ্যৰ
সাম্ৰাজ্যৰো
সামৰি
সাহস
সাহিত্য
সাহিত্যকৰ্ম
সাহিত্যকৰ্মৰ
সাহিত্যখন
সাহিত্যচাৰ্য
সাহিত্যত
সাহিত্যাচাৰ্য
সাহিত্যৰ
সাহিত্যৰথী
সাৰ
সাৰণিকৰণ
সাৰ্বভৌম
সাৱধানবাণী
সিঁচৰতি
সিংহক
সিংহধ্বজ
সিংহল
সিংহাসন
সিংহাসনত
সিংহাসনৰ
সিদ্ধান্ত
সিধৱা
সিন্ধুৰায়
সিমানেই
সীতা
সীতাক
সীতাকুণ্ড
সীমনা
সীমা
সীমাত
সীমানা
সীমান্তত
সীমাৰে
সীমিত
সুগন্ধ
সুগন্ধি
সুদীৰ্ঘ
সুধাকণ্ঠ
সুধাকণ্ঠৰ
সুধাকৰ
সুধীৰ
সুনন্দা
সুনিশ্চিত
সুন্দৰ
সুন্দৰী
সুপৰিচিত
সুবাহু
সুবিধা
সুবিধাজনক
সুযোগ
সুসংগত
সুৰকাৰ
সুৰক্ষাৰ
সুৰক্ষিত
সুৰত
সূক্ষ্ম
সূচী
সূতা
সূত্ৰ
সূত্ৰধাৰ
সূত্ৰধাৰৰ
সূত্ৰপাত
সূত্ৰপ্ৰস্থান
সূৰ্য
সূৰ্য্যদেৱতাক
সূৰ্যৱতীৰ
সৃজনশীল
সৃষ্টি
সৃষ্টিকৰ্তা
সৃষ্টিৰাজি
সেই
সেইকাৰণে
সেইকেইখন
সেইখন
সেইটোৱো
সেইদিনাৰ
সেইদৰে
সেইবাবে
সেইবাবেই
সেইসময়ত
সেতুখণ্ড
সেন
সেনগুপ্তৰ
সেমেকা
সেয়া
সেয়ে
সেয়েহে
সেৱন
সেৱা
সেৱাৰ
সৈতে
সৈনিকৰ
সোঁৱণশিৰি
সোঁৱৰণি
সোণাগিৰি
সোণালী
সোণাৰাম
সোণাৰু
সোণোৱাল
সোণোৱালী
সোণোৱালে
সোণৰ
সোতৰ
সোতৰজন
সোমাই
সোমায়
সোৱণশিৰি
সোৱণশিৰিৰ
সৌন্দৰ্য্যত
সৌন্দৰ্য্যতো
সৌন্দৰ্য্যৰে
সৌমাৰপীঠত
স্কন্দ
স্কন্ধ
স্কন্ধৰ
স্ক্ৰীপ্ট
স্তুতি
স্তূপ
স্থগিত
স্থান
স্থানত
স্থানতকৈ
স্থানীয়
স্থাপন
স্থাপনৰ
স্থাপিত
স্থায়ীকৈ
স্নান
স্নিগ্ধ
স্পষ্ট
স্পষ্টভাৱে
স্পেইনী
স্বকীয়
স্বতন্ত্ৰ
স্বতন্ত্ৰতা
স্বাক্ষৰ
স্বাধীন
স্বাধীনতা
স্বামী
স্বামীৰ
স্বায়ত্তশাসন
স্বায়ত্তশাসিত
স্বায়ত্ত্বশাসন
স্বায়ত্ত্বশাসিত
স্বীকাৰোক্তি
স্বীকৃত
স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত
স্বৰিতী
স্বৰূপ
স্বৰ্গদেউ
স্মাৰক
স্মৃত
স্মৃতি
স্মৃতিচিহ্নৰ
স্মৃতিত
স্মৃতিতেই
স্মৃতিপ্ৰস্থান
স্মৰণ
স্মৰণীয়
সৰল
সৰলতা
সৰু
সৰুকৈ
সৰুদৈয়া
সৰুৱে
সৰ্প
সৰ্বকালৰ
সৰ্বগুণাকৰ
সৰ্বজই
সৰ্বজয়
সৰ্ববৃহৎ
সৰ্বভাৰতীয়
সৰ্বমুঠ
সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ
সৰ্বসাধাৰণে
সৰ্বাধিক
সৰ্বানন্দ
সৰ্বোচ্চ
হওঁতেই
হওক
হকী
হতুৱাই
হয়
হয়তো
হয়হি
হস্তিনাপুৰ
হাইলাকান্দি
হাইস্কুলত
হাইস্কুলৰ
হাকিম
হাগ
হাচাও
হাছাও
হাছাওৰ
হাজাৰ
হাজো
হাজৰিকা
হাজৰিকাই
হাজৰিকাক
হাজৰিকালৈ
হাজৰিকাৰ
হাতত
হাতপুস্তিকা
হাতলৈ
হাতৰ
হাফলং
হাফলঙৰ
হাবিয়াহ
হাভেলী
হালোৱা
হাৰ
হাৰম
হিচাপে
হিচাপেও
হিন্দী
হিন্দু
হিন্দুৱেই
হিম
হিমন্ত
হিষ্ট
হিষ্ট্ৰী
হীৰেন
হুম
হৃদয়
হেক্টৰ
হেমিল্টন
হেৰিটেজ
হৈছিল
হৈছে
হৈয়ে
হোজাই
হোতা
হোৱা
হোৱাত
হোৱাৰ
হ্ৰদ
হ্ৰদত
হ্ৰদৰ
হৰংদেৱ
হৰণ
হৰধনু
হৰিচৰণ
হৰিদাস
হৰিদ্বাৰ
হৰিধ্বনি
হৰিপ্ৰিয়া
হৰিৰ
হৰ্ষপাল
ৰংগৰামনুজে
ৰক্ষণশীলতা
ৰক্ষা
ৰক্ষাৰ
ৰখা
ৰখাৰ
ৰঘুনাথ
ৰঘুৰাজপুৰৰ
ৰঙা
ৰঙালী
ৰঙিয়া
ৰঙীন
ৰঙৰ
ৰচনা
ৰচনাকাল
ৰচনাকাৰ
ৰচনাসমূহ
ৰচনাৰ
ৰচয়িতাসকলে
ৰচিত
ৰজত
ৰজনীপাম
ৰজা
ৰজাই
ৰজাক
ৰজাৰ
ৰতিকান্ত
ৰত্নধ্বজপালে
ৰত্নপাল
ৰত্নপালৰ
ৰত্নসিংহ
ৰদ্বাৰা
ৰন্ধনপ্ৰণালীৰ
ৰন্ধনৰ
ৰসগোল্লা
ৰহস্যজনক
ৰাইজক
ৰাউতকুছি
ৰাখি
ৰাগ
ৰাজ
ৰাজকুমাৰী
ৰাজকোঁৱৰ
ৰাজত্ব
ৰাজদ্বীপ
ৰাজধানী
ৰাজধানীৰ
ৰাজনীতি
ৰাজনীতিতো
ৰাজনৈতিক
ৰাজবংশ
ৰাজভটিমা
ৰাজশক্তিৰ
ৰাজশ্ৰী
ৰাজহ
ৰাজ্য
ৰাজ্যখন
ৰাজ্যখনত
ৰাজ্যখনৰ
ৰাজ্যত
ৰাজ্যপাল
ৰাজ্যসংঘক
ৰাজ্যসভাৰ
ৰাজ্যসমূহ
ৰাজ্যসমূহৰ
ৰাজ্যৰ
ৰাঝাৰ
ৰাণাপ্পা
ৰাতি
ৰাতিত
ৰাতিৰ
ৰান্ধনীয়ে
ৰাবোৰে
ৰাভা
ৰাম
ৰামচৰণ
ৰামজী
ৰামদাসে
ৰামনুজাচাৰ্যই
ৰামানন্দ
ৰামানন্দৰ
ৰামানুজ
ৰামানুজে
ৰামানুজৰ
ৰামে
ৰামেশ্বৰ
ৰামৰাই
ৰামৰাজ্যৰ
ৰামৰাম
ৰায়ৰীদেৱ
ৰালি
ৰাষ্ট্ৰ
ৰাষ্ট্ৰদূত
ৰাষ্ট্ৰপতি
ৰাষ্ট্ৰপতিজনে
ৰাষ্ট্ৰপতিয়ে
ৰাষ্ট্ৰপৰিচালনাৰ
ৰাষ্ট্ৰসমূহ
ৰাষ্ট্ৰসমূহৰ
ৰাষ্ট্ৰীয়
ৰাষ্ট্ৰৰ
ৰাস
ৰাসলীলাই
ৰাহে
ৰিজাৰ্ভ
ৰীডম
ৰীতি
ৰুই
ৰুক্মবীৰে
ৰুক্মিণী
ৰুক্মীণী
ৰুক্মীণীক
ৰুক্মীণীয়ে
ৰুচি
ৰুচিনাথ
ৰুতুজা
ৰুলছ
ৰুলেট
ৰূপ
ৰূপক
ৰূপকাৰ
ৰূপকোঁৱৰ
ৰূপজ্যোতি
ৰূপটো
ৰূপত
ৰূপনাৰায়ণ
ৰূপম
ৰূপান্তৰিত
ৰূপে
ৰূপৰেখাটি
ৰূপৰেখাৰ
ৰেকৰ্ড
ৰেঙনি
ৰেলপথৰ
ৰেশ্যন
ৰোগত
ৰোগৰপৰা
ৰোধ
ৰোপণ
ৰোমান
ৰৌমাৰী
ৱেইলা
ৱেবছাইট
ৱেবছাইটত
ৱেলফেয়াৰ
ৱৰ্ক</text>
      <sha1>2k3grughdh0bdqimxokzkg7lhwbheox</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>উৎপল বৰকটকী</title>
    <ns>0</ns>
    <id>137351</id>
    <revision>
      <id>611314</id>
      <parentid>611099</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T14:27:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-33340-20</username>
        <id>50281</id>
      </contributor>
      <origin>611314</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="218" sha1="nu7fkpuzyf5d8384p630j8a3um9t8yc" xml:space="preserve">সাম্প্ৰতিক সময়ৰ এগৰাকী অসমীয়া কবি। প্ৰকাশিত কাব্যসংকলন - কমাৰশালৰ সূৰ্য (২০২৫) ৷</text>
      <sha1>nu7fkpuzyf5d8384p630j8a3um9t8yc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>সদস্য বাৰ্তা:Krishna kabi</title>
    <ns>3</ns>
    <id>137364</id>
    <redirect title="সদস্য বাৰ্তা:TheoLogEditor" />
    <revision>
      <id>611319</id>
      <timestamp>2026-06-06T16:28:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mfield</username>
        <id>48384</id>
      </contributor>
      <comment>পৃষ্ঠা [[সদস্য বাৰ্তা:Krishna kabi]]ৰ পৰা [[সদস্য বাৰ্তা:TheoLogEditor]]লৈ Mfieldয়ে স্থানান্তৰ কৰিলে: Automatically moved page while renaming the user &quot;[[Special:CentralAuth/Krishna kabi|Krishna kabi]]&quot; to &quot;[[Special:CentralAuth/TheoLogEditor|TheoLogEditor]]&quot;</comment>
      <origin>611319</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="62" sha1="74ou6dhfe6o4jaoat6hfknexw8sy4n2" xml:space="preserve">#REDIRECT [[সদস্য বাৰ্তা:TheoLogEditor]]</text>
      <sha1>74ou6dhfe6o4jaoat6hfknexw8sy4n2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ফেডাৰেল কম্পিউটাৰ উইক</title>
    <ns>0</ns>
    <id>137365</id>
    <revision>
      <id>611321</id>
      <timestamp>2026-06-06T18:01:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>[[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল।</comment>
      <origin>611321</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3126" sha1="6739bh7mlch93xaay1alshruuo743dc" xml:space="preserve">
'''ফেডাৰেল কম্পিউটাৰ উইক'''নামেৰে আৰম্ভ কৰা হয় যদিও পিছলৈ নেক্সটগভ/এফ চি ডব্লিউ এফচিডব্লিউ পুনৰ নামকৰণ কৰা এই ৱেবচাইটটো হৈছে আমেৰিকাৰ ফেডাৰেল চৰকাৰৰ প্ৰযুক্তি আৰু মাজে মাজে ৰাজ্যিক, স্থানীয়, জনজাতীয় আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় চৰকাৰসমূহক সামৰি লোৱা এটা বাতৰি ৱেবছাইট। ইয়াৰ মালিক হৈছে GovExec.

১৯৮৭ চনত আন্তৰ্জাতিক তথ্য গোট[1]দ্বাৰা ভাৰ্জিনিয়াৰ ভিয়েনাত মুখ্য কাৰ্যালয় থকা এখন সাপ্তাহিক ছপা আলোচনী[2] হিচাপে ফেডাৰেল কম্পিউটাৰ সপ্তাহ স্থাপন কৰা হয়।[3] ২০০৩ চনৰ ভিতৰত ই এফ চি ডব্লিউ মিডিয়া গ্ৰুপৰ অংশ আছিল।[2]

ইয়াৰ মালিকীস্বত্ব কেলিফৰ্ণিয়া ভিত্তিক ১১০৫ চৰকাৰী তথ্য গোটলৈ যায়, যিটো ব্যক্তিগত কোম্পানী দুটা ব্যক্তিগত ইকুইটি প্ৰতিষ্ঠান: নটিক পাৰ্টনাৰ্ছ আৰু আলটা কমিউনিকেচনৰদ্বাৰা সমৰ্থিত।[4] ২০০৮ চনৰ আগষ্ট মাহত সম্পাদক ক্ৰিষ্টোফাৰ ড’ৰ’বেকে ডব্লিউ এফ ই ডিৰ পদ গ্ৰহণ কৰিবলৈ পদত্যাগ কৰে।[5] ২০০৮ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ডেভিদ ৰেপ, যিজন পূৰ্বে কংগ্ৰেছনেল ত্ৰৈমাসিকৰ কাৰ্যবাহী আছিল, প্ৰকাশনটোৰ নতুন সম্পাদক (আৰু সম্পাদকীয় পৰিচালক যিয়ে ১১০৫টা গভইনফ' প্ৰকাশনৰ সকলো তদাৰক কৰে) হয়।[6]

২০২১ চনত ১১০৫ য়ে এফ চি ডব্লিউ আৰু কেইবাটাও ভগ্নী প্ৰকাশন গভ এক্সেকক বিক্ৰী কৰে, যাৰ নেক্সটগভ প্ৰকাশনে এফ চি ডব্লিউৰ সৈতে প্ৰতিযোগিতাত অৱতীৰ্ণ হৈছিল।[7] ২০২৩ চনত GovExec এ FCW আৰু NextGov একত্ৰিত কৰি NextGov/FCW সৃষ্টি কৰে।[8][9]
==তথ্যসূত্ৰ==</text>
      <sha1>6739bh7mlch93xaay1alshruuo743dc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611322</id>
      <parentid>611321</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:05:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <origin>611322</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6275" sha1="b6gnbkpoqfzwtqwtvgo6fuudp6ahcnl" xml:space="preserve">
'''ফেডাৰেল কম্পিউটাৰ উইক'''নামেৰে আৰম্ভ কৰা হয় যদিও পিছলৈ নেক্সটগভ/এফ চি ডব্লিউ এফচিডব্লিউ পুনৰ নামকৰণ কৰা এই ৱেবচাইটটো হৈছে আমেৰিকাৰ ফেডাৰেল চৰকাৰৰ প্ৰযুক্তি আৰু মাজে মাজে ৰাজ্যিক, স্থানীয়, জনজাতীয় আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় চৰকাৰসমূহক সামৰি লোৱা এটা বাতৰি ৱেবছাইট। ইয়াৰ মালিক হৈছে GovExec.

১৯৮৭ চনত আন্তৰ্জাতিক তথ্য গোটৰ&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Holmes: In the beginning: FCW 1987 |url=https://fcw.com/workforce/2007/01/holmes-in-the-beginning-fcw-1987/231344/ |access-date=2022-06-03 |website=FCW |date=8 January 2007 |language=en |archive-date=June 3, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220603204811/https://fcw.com/workforce/2007/01/holmes-in-the-beginning-fcw-1987/231344/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt; দ্বাৰা আৰু ভাৰ্জিনিয়াৰ ভিয়েনাত মুখ্য কাৰ্যালয়&lt;ref&gt;{{cite web|title=About Us|url=https://fcw.com/pages/about.aspx|work=FCW|access-date=December 22, 2015|archive-date=December 23, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151223073928/https://fcw.com/pages/about.aspx|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; থকা এখন সাপ্তাহিক ছপা আলোচনী&lt;ref name=bwire/&gt; হিচাপে ফেডাৰেল কম্পিউটাৰ সপ্তাহ স্থাপন কৰা হয়। ২০০৩ চনৰ ভিতৰত ই এফ চি ডব্লিউ মিডিয়া গ্ৰুপৰ অংশ আছিল।&lt;ref name=bwire&gt;{{cite news|title=Federal Computer Week and FCW.com Announce Plans for New Format and Editorial Enhancements in 2004|url=http://www.businesswire.com/news/home/20031208005232/en/Federal-Computer-Week-FCW.com-Announce-Plans-Format|access-date=December 27, 2015|work=BusinessWire|date=December 8, 2003|location=Falls Church, Virginia|archive-date=January 5, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105132000/http://www.businesswire.com/news/home/20031208005232/en/Federal-Computer-Week-FCW.com-Announce-Plans-Format|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

ইয়াৰ মালিকীস্বত্ব কেলিফৰ্ণিয়া ভিত্তিক ১১০৫ চৰকাৰী তথ্য গোটলৈ যায়, যিটো ব্যক্তিগত কোম্পানী দুটা ব্যক্তিগত ইকুইটি প্ৰতিষ্ঠান: নটিক পাৰ্টনাৰ্ছ আৰু আলটা কমিউনিকেচনৰদ্বাৰা সমৰ্থিত।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Neal Vitale |url=http://www.siso.org/07CEOspeakers/NVitale.html |url-status=dead |work=Ciso Exchange |access-date=January 26, 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080819175454/http://www.siso.org/07CEOspeakers/NVitale.html |archive-date=August 19, 2008}}&lt;/ref&gt; ২০০৮ চনৰ আগষ্ট মাহত সম্পাদক ক্ৰিষ্টোফাৰ ড’ৰ’বেকে ডব্লিউ এফ ই ডিৰ পদ গ্ৰহণ কৰিবলৈ পদত্যাগ কৰে।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Dorobek's Gone...Is Federal Computer Week Dying? |url=http://www.mediabistro.com/fishbowlDC/the_revolving_door/dorobeks_goneis_federal_computer_week_dying_92054.asp |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100809114301/http://www.mediabistro.com/fishbowlDC/the_revolving_door/dorobeks_goneis_federal_computer_week_dying_92054.asp |archive-date=August 9, 2010 |work=Fishbowl DC |access-date=January 27, 2009}}&lt;/ref&gt; ২০০৮ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ডেভিদ ৰেপ, যিজন পূৰ্বে কংগ্ৰেছনেল ত্ৰৈমাসিকৰ কাৰ্যবাহী আছিল, প্ৰকাশনটোৰ নতুন সম্পাদক (আৰু সম্পাদকীয় পৰিচালক যিয়ে ১১০৫টা গভইনফ' প্ৰকাশনৰ সকলো তদাৰক কৰে) হয়।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Rapp named FCW editor-in-chief |url=http://fcw.com/Articles/2008/12/10/Rapp-named-FCW-editor-in-chief.aspx |work=Federal Computer Week |access-date=January 26, 2009 |archive-date=July 21, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110721174519/http://fcw.com/Articles/2008/12/10/Rapp-named-FCW-editor-in-chief.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

২০২১ চনত ১১০৫ য়ে এফ চি ডব্লিউ আৰু কেইবাটাও ভগ্নী প্ৰকাশন গভ এক্সেকক বিক্ৰী কৰে, যাৰ নেক্সটগভ প্ৰকাশনে এফ চি ডব্লিউৰ সৈতে প্ৰতিযোগিতাত অৱতীৰ্ণ হৈছিল।&lt;ref&gt;{{Cite web |title=GovExec Acquires 1105 Media Inc's Public Sector 360 Group |url=https://about.govexec.com/blog/govexec-acquires-1105-media-incs-public-sector-360-group/ |access-date=2022-06-03 |website=about.govexec.com |language=en |archive-date=May 20, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220520134428/https://about.govexec.com/blog/govexec-acquires-1105-media-incs-public-sector-360-group/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt; ২০২৩ চনত GovExec এ FCW আৰু NextGov একত্ৰিত কৰি NextGov/FCW সৃষ্টি কৰে।&lt;ref&gt;{{Cite web |title=About |url=https://www.nextgov.com/about/ |access-date=2023-12-14 |website=Nextgov/FCW |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2023-05-25 |title=Combining FCW and Nextgov: A Note to Our Readers |url=https://www.nextgov.com/digital-government/2023/05/combining-fcw-and-nextgov-note-our-readers/386766/ |access-date=2023-12-14 |website=Nextgov.com |language=en}}&lt;/ref&gt;
==তথ্যসূত্ৰ==</text>
      <sha1>b6gnbkpoqfzwtqwtvgo6fuudp6ahcnl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611323</id>
      <parentid>611322</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:05:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>added [[Category:অনুষ্ঠান প্ৰতিষ্ঠান]] using [[WP:HC|HotCat]]</comment>
      <origin>611323</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6355" sha1="0f5ra2r100wm2fzxkzxswzp2kpzkq37" xml:space="preserve">
'''ফেডাৰেল কম্পিউটাৰ উইক'''নামেৰে আৰম্ভ কৰা হয় যদিও পিছলৈ নেক্সটগভ/এফ চি ডব্লিউ এফচিডব্লিউ পুনৰ নামকৰণ কৰা এই ৱেবচাইটটো হৈছে আমেৰিকাৰ ফেডাৰেল চৰকাৰৰ প্ৰযুক্তি আৰু মাজে মাজে ৰাজ্যিক, স্থানীয়, জনজাতীয় আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় চৰকাৰসমূহক সামৰি লোৱা এটা বাতৰি ৱেবছাইট। ইয়াৰ মালিক হৈছে GovExec.

১৯৮৭ চনত আন্তৰ্জাতিক তথ্য গোটৰ&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Holmes: In the beginning: FCW 1987 |url=https://fcw.com/workforce/2007/01/holmes-in-the-beginning-fcw-1987/231344/ |access-date=2022-06-03 |website=FCW |date=8 January 2007 |language=en |archive-date=June 3, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220603204811/https://fcw.com/workforce/2007/01/holmes-in-the-beginning-fcw-1987/231344/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt; দ্বাৰা আৰু ভাৰ্জিনিয়াৰ ভিয়েনাত মুখ্য কাৰ্যালয়&lt;ref&gt;{{cite web|title=About Us|url=https://fcw.com/pages/about.aspx|work=FCW|access-date=December 22, 2015|archive-date=December 23, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151223073928/https://fcw.com/pages/about.aspx|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; থকা এখন সাপ্তাহিক ছপা আলোচনী&lt;ref name=bwire/&gt; হিচাপে ফেডাৰেল কম্পিউটাৰ সপ্তাহ স্থাপন কৰা হয়। ২০০৩ চনৰ ভিতৰত ই এফ চি ডব্লিউ মিডিয়া গ্ৰুপৰ অংশ আছিল।&lt;ref name=bwire&gt;{{cite news|title=Federal Computer Week and FCW.com Announce Plans for New Format and Editorial Enhancements in 2004|url=http://www.businesswire.com/news/home/20031208005232/en/Federal-Computer-Week-FCW.com-Announce-Plans-Format|access-date=December 27, 2015|work=BusinessWire|date=December 8, 2003|location=Falls Church, Virginia|archive-date=January 5, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160105132000/http://www.businesswire.com/news/home/20031208005232/en/Federal-Computer-Week-FCW.com-Announce-Plans-Format|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

ইয়াৰ মালিকীস্বত্ব কেলিফৰ্ণিয়া ভিত্তিক ১১০৫ চৰকাৰী তথ্য গোটলৈ যায়, যিটো ব্যক্তিগত কোম্পানী দুটা ব্যক্তিগত ইকুইটি প্ৰতিষ্ঠান: নটিক পাৰ্টনাৰ্ছ আৰু আলটা কমিউনিকেচনৰদ্বাৰা সমৰ্থিত।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Neal Vitale |url=http://www.siso.org/07CEOspeakers/NVitale.html |url-status=dead |work=Ciso Exchange |access-date=January 26, 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080819175454/http://www.siso.org/07CEOspeakers/NVitale.html |archive-date=August 19, 2008}}&lt;/ref&gt; ২০০৮ চনৰ আগষ্ট মাহত সম্পাদক ক্ৰিষ্টোফাৰ ড’ৰ’বেকে ডব্লিউ এফ ই ডিৰ পদ গ্ৰহণ কৰিবলৈ পদত্যাগ কৰে।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Dorobek's Gone...Is Federal Computer Week Dying? |url=http://www.mediabistro.com/fishbowlDC/the_revolving_door/dorobeks_goneis_federal_computer_week_dying_92054.asp |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100809114301/http://www.mediabistro.com/fishbowlDC/the_revolving_door/dorobeks_goneis_federal_computer_week_dying_92054.asp |archive-date=August 9, 2010 |work=Fishbowl DC |access-date=January 27, 2009}}&lt;/ref&gt; ২০০৮ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ডেভিদ ৰেপ, যিজন পূৰ্বে কংগ্ৰেছনেল ত্ৰৈমাসিকৰ কাৰ্যবাহী আছিল, প্ৰকাশনটোৰ নতুন সম্পাদক (আৰু সম্পাদকীয় পৰিচালক যিয়ে ১১০৫টা গভইনফ' প্ৰকাশনৰ সকলো তদাৰক কৰে) হয়।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Rapp named FCW editor-in-chief |url=http://fcw.com/Articles/2008/12/10/Rapp-named-FCW-editor-in-chief.aspx |work=Federal Computer Week |access-date=January 26, 2009 |archive-date=July 21, 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110721174519/http://fcw.com/Articles/2008/12/10/Rapp-named-FCW-editor-in-chief.aspx |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;

২০২১ চনত ১১০৫ য়ে এফ চি ডব্লিউ আৰু কেইবাটাও ভগ্নী প্ৰকাশন গভ এক্সেকক বিক্ৰী কৰে, যাৰ নেক্সটগভ প্ৰকাশনে এফ চি ডব্লিউৰ সৈতে প্ৰতিযোগিতাত অৱতীৰ্ণ হৈছিল।&lt;ref&gt;{{Cite web |title=GovExec Acquires 1105 Media Inc's Public Sector 360 Group |url=https://about.govexec.com/blog/govexec-acquires-1105-media-incs-public-sector-360-group/ |access-date=2022-06-03 |website=about.govexec.com |language=en |archive-date=May 20, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220520134428/https://about.govexec.com/blog/govexec-acquires-1105-media-incs-public-sector-360-group/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt; ২০২৩ চনত GovExec এ FCW আৰু NextGov একত্ৰিত কৰি NextGov/FCW সৃষ্টি কৰে।&lt;ref&gt;{{Cite web |title=About |url=https://www.nextgov.com/about/ |access-date=2023-12-14 |website=Nextgov/FCW |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2023-05-25 |title=Combining FCW and Nextgov: A Note to Our Readers |url=https://www.nextgov.com/digital-government/2023/05/combining-fcw-and-nextgov-note-our-readers/386766/ |access-date=2023-12-14 |website=Nextgov.com |language=en}}&lt;/ref&gt;
==তথ্যসূত্ৰ==

[[শ্ৰেণী:অনুষ্ঠান প্ৰতিষ্ঠান]]</text>
      <sha1>0f5ra2r100wm2fzxkzxswzp2kpzkq37</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>কম্পিউটাৰ আৰু ইণ্টাৰনেট প্ৰট’কল ঠিকনা পৰীক্ষক</title>
    <ns>0</ns>
    <id>137366</id>
    <revision>
      <id>611324</id>
      <timestamp>2026-06-06T18:17:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>[[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল।</comment>
      <origin>611324</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3321" sha1="n50b1tzvh38a5pp30z3sain2rgbevou" xml:space="preserve">'''কম্পিউটাৰ আৰু ইণ্টাৰনেট প্ৰট’কল ঠিকনা পৰীক্ষক''' (CIPAV) ইলেক্ট্ৰনিক নিৰীক্ষণৰ অধীনত সন্দেহযুক্ত লোকৰ স্থানৰ তথ্য অনুসৰণ আৰু সংগ্ৰহ কৰিবলৈ ফেডাৰেল ব্যুৰো অৱ ইনভেষ্টিগেচনে ([[এফ বি আই]]) ব্যৱহাৰ কৰা এটা তথ্য সংগ্ৰহৰ আহিলা। 
চফট্ ৱেৰটোৱে লক্ষ্য ৰখা কম্পিউটাৰত আন ধৰণৰ স্পাইৱেৰৰ দৰেই কাম কৰে, আনহাতে অপাৰেটৰৰ বাবে অজ্ঞাত যে চফ্টৱেৰটো ইনষ্টল কৰা হৈছে আৰু ইহঁতৰ কাৰ্যকলাপৰ ওপৰত নিৰীক্ষণ আৰু প্ৰতিবেদন দি আছে।[1]

CIPAV এ অৱস্থান-সম্পৰ্কীয় তথ্য, যেনে IP ঠিকনা, MAC ঠিকনা, মুক্ত পৰ্টচ্, চলি থকা প্ৰগ্ৰাম, অপাৰেটিং চিষ্টেম আৰু সংস্থাপিত এপ্লিকেচন পঞ্জীয়ন আৰু সংস্কৰণৰ তথ্য, অবিকল্পিত ৱেব ব্ৰাউজাৰ, আৰু শেষবাৰৰ বাবে দেখা দিয়া URL।[1]

এবাৰ সেই প্ৰাৰম্ভিক তথ্য পৰিচালিত হ’লে, CIPAV এ পটভূমিত সোমাই যায় আৰু সকলো আউটবাউণ্ড যোগাযোগ নিৰৱে নিৰীক্ষণ কৰে, কম্পিউটাৰে সংযোগ কৰা প্ৰতিটো IP ঠিকনা লগ ধৰে আৰু প্ৰতিটো সময় আৰু তাৰিখ ষ্টাম্প কৰে।[1]

২০০৭ চনৰ জুলাই মাহত চিআইপিএভিয়ে শিৰোনাম দখল কৰিছিল, যেতিয়া ৱাশ্বিংটন ষ্টেটৰ টিম্বাৰলাইন হাইস্কুলৰ বিৰুদ্ধে বোমা বিস্ফোৰণৰ ভাবুকি দিয়া এজন কিশোৰৰ তদন্তৰ সময়ত মুকলি আদালতত ইয়াৰ ব্যৱহাৰ উন্মোচিত হৈছিল।[1] আৰু পুনৰ ২০১৪ চনত যেতিয়া দেখা গ’ল যে ইয়াৰ সমান্তৰালভাবে এটা ভুৱা বাতৰিও সৃষ্টি কৰা হৈছে।[2]

এফ বি আয়ে সন্ত্ৰাসবাদ বা চোৰাংচোৱাগিৰিৰ তদন্তত চিআইপিএভি ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ বিদেশী চোৰাংচোৱা চোৱা-চিতা আদালতৰপৰাও অনুমোদন বিচাৰিছিল।[3]
==তথ্যসূত্ৰ==</text>
      <sha1>n50b1tzvh38a5pp30z3sain2rgbevou</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611325</id>
      <parentid>611324</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:18:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>added [[Category:অনুষ্ঠান প্ৰতিষ্ঠান]] using [[WP:HC|HotCat]]</comment>
      <origin>611325</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3401" sha1="43v18ugeqn47oi8zar47sk23i8g8gtl" xml:space="preserve">'''কম্পিউটাৰ আৰু ইণ্টাৰনেট প্ৰট’কল ঠিকনা পৰীক্ষক''' (CIPAV) ইলেক্ট্ৰনিক নিৰীক্ষণৰ অধীনত সন্দেহযুক্ত লোকৰ স্থানৰ তথ্য অনুসৰণ আৰু সংগ্ৰহ কৰিবলৈ ফেডাৰেল ব্যুৰো অৱ ইনভেষ্টিগেচনে ([[এফ বি আই]]) ব্যৱহাৰ কৰা এটা তথ্য সংগ্ৰহৰ আহিলা। 
চফট্ ৱেৰটোৱে লক্ষ্য ৰখা কম্পিউটাৰত আন ধৰণৰ স্পাইৱেৰৰ দৰেই কাম কৰে, আনহাতে অপাৰেটৰৰ বাবে অজ্ঞাত যে চফ্টৱেৰটো ইনষ্টল কৰা হৈছে আৰু ইহঁতৰ কাৰ্যকলাপৰ ওপৰত নিৰীক্ষণ আৰু প্ৰতিবেদন দি আছে।[1]

CIPAV এ অৱস্থান-সম্পৰ্কীয় তথ্য, যেনে IP ঠিকনা, MAC ঠিকনা, মুক্ত পৰ্টচ্, চলি থকা প্ৰগ্ৰাম, অপাৰেটিং চিষ্টেম আৰু সংস্থাপিত এপ্লিকেচন পঞ্জীয়ন আৰু সংস্কৰণৰ তথ্য, অবিকল্পিত ৱেব ব্ৰাউজাৰ, আৰু শেষবাৰৰ বাবে দেখা দিয়া URL।[1]

এবাৰ সেই প্ৰাৰম্ভিক তথ্য পৰিচালিত হ’লে, CIPAV এ পটভূমিত সোমাই যায় আৰু সকলো আউটবাউণ্ড যোগাযোগ নিৰৱে নিৰীক্ষণ কৰে, কম্পিউটাৰে সংযোগ কৰা প্ৰতিটো IP ঠিকনা লগ ধৰে আৰু প্ৰতিটো সময় আৰু তাৰিখ ষ্টাম্প কৰে।[1]

২০০৭ চনৰ জুলাই মাহত চিআইপিএভিয়ে শিৰোনাম দখল কৰিছিল, যেতিয়া ৱাশ্বিংটন ষ্টেটৰ টিম্বাৰলাইন হাইস্কুলৰ বিৰুদ্ধে বোমা বিস্ফোৰণৰ ভাবুকি দিয়া এজন কিশোৰৰ তদন্তৰ সময়ত মুকলি আদালতত ইয়াৰ ব্যৱহাৰ উন্মোচিত হৈছিল।[1] আৰু পুনৰ ২০১৪ চনত যেতিয়া দেখা গ’ল যে ইয়াৰ সমান্তৰালভাবে এটা ভুৱা বাতৰিও সৃষ্টি কৰা হৈছে।[2]

এফ বি আয়ে সন্ত্ৰাসবাদ বা চোৰাংচোৱাগিৰিৰ তদন্তত চিআইপিএভি ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ বিদেশী চোৰাংচোৱা চোৱা-চিতা আদালতৰপৰাও অনুমোদন বিচাৰিছিল।[3]
==তথ্যসূত্ৰ==

[[শ্ৰেণী:অনুষ্ঠান প্ৰতিষ্ঠান]]</text>
      <sha1>43v18ugeqn47oi8zar47sk23i8g8gtl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611326</id>
      <parentid>611325</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:19:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <origin>611326</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3931" sha1="szbxzt0exc1rmoak8ktb01kg8yiulr1" xml:space="preserve">{{Infobox Software
| logo = 
| screenshot = 
| caption = 
| collapsible = 
| author = [[Federal Bureau of Investigation]]
| developer = 
| released = &lt;!-- {{Start date|YYYY|MM|DD}} --&gt;
| discontinued = 
| latest release version = 
| latest release date = &lt;!-- {{Start date and age|YYYY|MM|DD}} --&gt;
| latest preview version = 
| latest preview date = &lt;!-- {{Start date and age|YYYY|MM|DD}} --&gt;
| programming language = 
| operating system = 
| platform = 
| size = 
| language = 
| genre = [[Spyware]]
| license = 
| website = 
}}
'''কম্পিউটাৰ আৰু ইণ্টাৰনেট প্ৰট’কল ঠিকনা পৰীক্ষক''' (CIPAV) ইলেক্ট্ৰনিক নিৰীক্ষণৰ অধীনত সন্দেহযুক্ত লোকৰ স্থানৰ তথ্য অনুসৰণ আৰু সংগ্ৰহ কৰিবলৈ ফেডাৰেল ব্যুৰো অৱ ইনভেষ্টিগেচনে ([[এফ বি আই]]) ব্যৱহাৰ কৰা এটা তথ্য সংগ্ৰহৰ আহিলা। 
চফট্ ৱেৰটোৱে লক্ষ্য ৰখা কম্পিউটাৰত আন ধৰণৰ স্পাইৱেৰৰ দৰেই কাম কৰে, আনহাতে অপাৰেটৰৰ বাবে অজ্ঞাত যে চফ্টৱেৰটো ইনষ্টল কৰা হৈছে আৰু ইহঁতৰ কাৰ্যকলাপৰ ওপৰত নিৰীক্ষণ আৰু প্ৰতিবেদন দি আছে।[1]

CIPAV এ অৱস্থান-সম্পৰ্কীয় তথ্য, যেনে IP ঠিকনা, MAC ঠিকনা, মুক্ত পৰ্টচ্, চলি থকা প্ৰগ্ৰাম, অপাৰেটিং চিষ্টেম আৰু সংস্থাপিত এপ্লিকেচন পঞ্জীয়ন আৰু সংস্কৰণৰ তথ্য, অবিকল্পিত ৱেব ব্ৰাউজাৰ, আৰু শেষবাৰৰ বাবে দেখা দিয়া URL।[1]

এবাৰ সেই প্ৰাৰম্ভিক তথ্য পৰিচালিত হ’লে, CIPAV এ পটভূমিত সোমাই যায় আৰু সকলো আউটবাউণ্ড যোগাযোগ নিৰৱে নিৰীক্ষণ কৰে, কম্পিউটাৰে সংযোগ কৰা প্ৰতিটো IP ঠিকনা লগ ধৰে আৰু প্ৰতিটো সময় আৰু তাৰিখ ষ্টাম্প কৰে।[1]

২০০৭ চনৰ জুলাই মাহত চিআইপিএভিয়ে শিৰোনাম দখল কৰিছিল, যেতিয়া ৱাশ্বিংটন ষ্টেটৰ টিম্বাৰলাইন হাইস্কুলৰ বিৰুদ্ধে বোমা বিস্ফোৰণৰ ভাবুকি দিয়া এজন কিশোৰৰ তদন্তৰ সময়ত মুকলি আদালতত ইয়াৰ ব্যৱহাৰ উন্মোচিত হৈছিল।[1] আৰু পুনৰ ২০১৪ চনত যেতিয়া দেখা গ’ল যে ইয়াৰ সমান্তৰালভাবে এটা ভুৱা বাতৰিও সৃষ্টি কৰা হৈছে।[2]

এফ বি আয়ে সন্ত্ৰাসবাদ বা চোৰাংচোৱাগিৰিৰ তদন্তত চিআইপিএভি ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ বিদেশী চোৰাংচোৱা চোৱা-চিতা আদালতৰপৰাও অনুমোদন বিচাৰিছিল।[3]
==তথ্যসূত্ৰ==

[[শ্ৰেণী:অনুষ্ঠান প্ৰতিষ্ঠান]]</text>
      <sha1>szbxzt0exc1rmoak8ktb01kg8yiulr1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611327</id>
      <parentid>611326</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:19:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>added [[Category:ছফ্টৱেৰ]] using [[WP:HC|HotCat]]</comment>
      <origin>611327</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3976" sha1="oex7rxhd2w3lr512pqhel66a76d3poo" xml:space="preserve">{{Infobox Software
| logo = 
| screenshot = 
| caption = 
| collapsible = 
| author = [[Federal Bureau of Investigation]]
| developer = 
| released = &lt;!-- {{Start date|YYYY|MM|DD}} --&gt;
| discontinued = 
| latest release version = 
| latest release date = &lt;!-- {{Start date and age|YYYY|MM|DD}} --&gt;
| latest preview version = 
| latest preview date = &lt;!-- {{Start date and age|YYYY|MM|DD}} --&gt;
| programming language = 
| operating system = 
| platform = 
| size = 
| language = 
| genre = [[Spyware]]
| license = 
| website = 
}}
'''কম্পিউটাৰ আৰু ইণ্টাৰনেট প্ৰট’কল ঠিকনা পৰীক্ষক''' (CIPAV) ইলেক্ট্ৰনিক নিৰীক্ষণৰ অধীনত সন্দেহযুক্ত লোকৰ স্থানৰ তথ্য অনুসৰণ আৰু সংগ্ৰহ কৰিবলৈ ফেডাৰেল ব্যুৰো অৱ ইনভেষ্টিগেচনে ([[এফ বি আই]]) ব্যৱহাৰ কৰা এটা তথ্য সংগ্ৰহৰ আহিলা। 
চফট্ ৱেৰটোৱে লক্ষ্য ৰখা কম্পিউটাৰত আন ধৰণৰ স্পাইৱেৰৰ দৰেই কাম কৰে, আনহাতে অপাৰেটৰৰ বাবে অজ্ঞাত যে চফ্টৱেৰটো ইনষ্টল কৰা হৈছে আৰু ইহঁতৰ কাৰ্যকলাপৰ ওপৰত নিৰীক্ষণ আৰু প্ৰতিবেদন দি আছে।[1]

CIPAV এ অৱস্থান-সম্পৰ্কীয় তথ্য, যেনে IP ঠিকনা, MAC ঠিকনা, মুক্ত পৰ্টচ্, চলি থকা প্ৰগ্ৰাম, অপাৰেটিং চিষ্টেম আৰু সংস্থাপিত এপ্লিকেচন পঞ্জীয়ন আৰু সংস্কৰণৰ তথ্য, অবিকল্পিত ৱেব ব্ৰাউজাৰ, আৰু শেষবাৰৰ বাবে দেখা দিয়া URL।[1]

এবাৰ সেই প্ৰাৰম্ভিক তথ্য পৰিচালিত হ’লে, CIPAV এ পটভূমিত সোমাই যায় আৰু সকলো আউটবাউণ্ড যোগাযোগ নিৰৱে নিৰীক্ষণ কৰে, কম্পিউটাৰে সংযোগ কৰা প্ৰতিটো IP ঠিকনা লগ ধৰে আৰু প্ৰতিটো সময় আৰু তাৰিখ ষ্টাম্প কৰে।[1]

২০০৭ চনৰ জুলাই মাহত চিআইপিএভিয়ে শিৰোনাম দখল কৰিছিল, যেতিয়া ৱাশ্বিংটন ষ্টেটৰ টিম্বাৰলাইন হাইস্কুলৰ বিৰুদ্ধে বোমা বিস্ফোৰণৰ ভাবুকি দিয়া এজন কিশোৰৰ তদন্তৰ সময়ত মুকলি আদালতত ইয়াৰ ব্যৱহাৰ উন্মোচিত হৈছিল।[1] আৰু পুনৰ ২০১৪ চনত যেতিয়া দেখা গ’ল যে ইয়াৰ সমান্তৰালভাবে এটা ভুৱা বাতৰিও সৃষ্টি কৰা হৈছে।[2]

এফ বি আয়ে সন্ত্ৰাসবাদ বা চোৰাংচোৱাগিৰিৰ তদন্তত চিআইপিএভি ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ বিদেশী চোৰাংচোৱা চোৱা-চিতা আদালতৰপৰাও অনুমোদন বিচাৰিছিল।[3]
==তথ্যসূত্ৰ==

[[শ্ৰেণী:অনুষ্ঠান প্ৰতিষ্ঠান]]
[[শ্ৰেণী:ছফ্টৱেৰ]]</text>
      <sha1>oex7rxhd2w3lr512pqhel66a76d3poo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611328</id>
      <parentid>611327</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:20:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <origin>611328</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4067" sha1="4wdway0q6x8jnul9as13xqhy5q8794v" xml:space="preserve">{{Infobox Software
| logo = 
| screenshot = 
| caption = 
| collapsible = 
| author = [[এফ বি আই|ফেডাৰেল ব্যুৰো অফ ইনভেষ্টিগেচন]]
| developer = 
| released = &lt;!-- {{Start date|YYYY|MM|DD}} --&gt;
| discontinued = 
| latest release version = 
| latest release date = &lt;!-- {{Start date and age|YYYY|MM|DD}} --&gt;
| latest preview version = 
| latest preview date = &lt;!-- {{Start date and age|YYYY|MM|DD}} --&gt;
| programming language = 
| operating system = 
| platform = 
| size = 
| language = 
| genre = [[স্পাইৱেৰ]]
| license = 
| website = 
}}
'''কম্পিউটাৰ আৰু ইণ্টাৰনেট প্ৰট’কল ঠিকনা পৰীক্ষক''' (CIPAV) ইলেক্ট্ৰনিক নিৰীক্ষণৰ অধীনত সন্দেহযুক্ত লোকৰ স্থানৰ তথ্য অনুসৰণ আৰু সংগ্ৰহ কৰিবলৈ ফেডাৰেল ব্যুৰো অৱ ইনভেষ্টিগেচনে ([[এফ বি আই]]) ব্যৱহাৰ কৰা এটা তথ্য সংগ্ৰহৰ আহিলা। 
চফট্ ৱেৰটোৱে লক্ষ্য ৰখা কম্পিউটাৰত আন ধৰণৰ স্পাইৱেৰৰ দৰেই কাম কৰে, আনহাতে অপাৰেটৰৰ বাবে অজ্ঞাত যে চফ্টৱেৰটো ইনষ্টল কৰা হৈছে আৰু ইহঁতৰ কাৰ্যকলাপৰ ওপৰত নিৰীক্ষণ আৰু প্ৰতিবেদন দি আছে।[1]

CIPAV এ অৱস্থান-সম্পৰ্কীয় তথ্য, যেনে IP ঠিকনা, MAC ঠিকনা, মুক্ত পৰ্টচ্, চলি থকা প্ৰগ্ৰাম, অপাৰেটিং চিষ্টেম আৰু সংস্থাপিত এপ্লিকেচন পঞ্জীয়ন আৰু সংস্কৰণৰ তথ্য, অবিকল্পিত ৱেব ব্ৰাউজাৰ, আৰু শেষবাৰৰ বাবে দেখা দিয়া URL।[1]

এবাৰ সেই প্ৰাৰম্ভিক তথ্য পৰিচালিত হ’লে, CIPAV এ পটভূমিত সোমাই যায় আৰু সকলো আউটবাউণ্ড যোগাযোগ নিৰৱে নিৰীক্ষণ কৰে, কম্পিউটাৰে সংযোগ কৰা প্ৰতিটো IP ঠিকনা লগ ধৰে আৰু প্ৰতিটো সময় আৰু তাৰিখ ষ্টাম্প কৰে।[1]

২০০৭ চনৰ জুলাই মাহত চিআইপিএভিয়ে শিৰোনাম দখল কৰিছিল, যেতিয়া ৱাশ্বিংটন ষ্টেটৰ টিম্বাৰলাইন হাইস্কুলৰ বিৰুদ্ধে বোমা বিস্ফোৰণৰ ভাবুকি দিয়া এজন কিশোৰৰ তদন্তৰ সময়ত মুকলি আদালতত ইয়াৰ ব্যৱহাৰ উন্মোচিত হৈছিল।[1] আৰু পুনৰ ২০১৪ চনত যেতিয়া দেখা গ’ল যে ইয়াৰ সমান্তৰালভাবে এটা ভুৱা বাতৰিও সৃষ্টি কৰা হৈছে।[2]

এফ বি আয়ে সন্ত্ৰাসবাদ বা চোৰাংচোৱাগিৰিৰ তদন্তত চিআইপিএভি ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ বিদেশী চোৰাংচোৱা চোৱা-চিতা আদালতৰপৰাও অনুমোদন বিচাৰিছিল।[3]
==তথ্যসূত্ৰ==

[[শ্ৰেণী:অনুষ্ঠান প্ৰতিষ্ঠান]]
[[শ্ৰেণী:ছফ্টৱেৰ]]</text>
      <sha1>4wdway0q6x8jnul9as13xqhy5q8794v</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611329</id>
      <parentid>611328</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:22:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <origin>611329</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5042" sha1="qju8ds3sezk7mrxi95ntrm5t8gyk9op" xml:space="preserve">{{Infobox Software
| logo = 
| screenshot = 
| caption = 
| collapsible = 
| author = [[এফ বি আই|ফেডাৰেল ব্যুৰো অফ ইনভেষ্টিগেচন]]
| developer = 
| released = &lt;!-- {{Start date|YYYY|MM|DD}} --&gt;
| discontinued = 
| latest release version = 
| latest release date = &lt;!-- {{Start date and age|YYYY|MM|DD}} --&gt;
| latest preview version = 
| latest preview date = &lt;!-- {{Start date and age|YYYY|MM|DD}} --&gt;
| programming language = 
| operating system = 
| platform = 
| size = 
| language = 
| genre = [[স্পাইৱেৰ]]
| license = 
| website = 
}}
'''কম্পিউটাৰ আৰু ইণ্টাৰনেট প্ৰট’কল ঠিকনা পৰীক্ষক''' (CIPAV) ইলেক্ট্ৰনিক নিৰীক্ষণৰ অধীনত সন্দেহযুক্ত লোকৰ স্থানৰ তথ্য অনুসৰণ আৰু সংগ্ৰহ কৰিবলৈ ফেডাৰেল ব্যুৰো অৱ ইনভেষ্টিগেচনে ([[এফ বি আই]]) ব্যৱহাৰ কৰা এটা তথ্য সংগ্ৰহৰ আহিলা। 
চফট্ ৱেৰটোৱে লক্ষ্য ৰখা কম্পিউটাৰত আন ধৰণৰ স্পাইৱেৰৰ দৰেই কাম কৰে, আনহাতে অপাৰেটৰৰ বাবে অজ্ঞাত যে চফ্টৱেৰটো ইনষ্টল কৰা হৈছে আৰু ইহঁতৰ কাৰ্যকলাপৰ ওপৰত নিৰীক্ষণ আৰু প্ৰতিবেদন দি আছে।&lt;ref name=&quot;teen-busted-in-wired&quot;&gt;{{cite news|url=https://www.wired.com/politics/law/news/2007/07/fbi_spyware |title=FBI's Secret Spyware Tracks Down Teen Who Made Bomb Threats |date=2007-07-18 |publisher=Wired Magazine |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080516201251/http://www.wired.com/politics/law/news/2007/07/fbi_spyware |archivedate=May 16, 2008 }}&lt;/ref&gt;

CIPAV এ অৱস্থান-সম্পৰ্কীয় তথ্য, যেনে IP ঠিকনা, MAC ঠিকনা, মুক্ত পৰ্টচ্, চলি থকা প্ৰগ্ৰাম, অপাৰেটিং চিষ্টেম আৰু সংস্থাপিত এপ্লিকেচন পঞ্জীয়ন আৰু সংস্কৰণৰ তথ্য, অবিকল্পিত ৱেব ব্ৰাউজাৰ, আৰু শেষবাৰৰ বাবে দেখা দিয়া URL।&lt;ref name=&quot;teen-busted-in-wired&quot;/&gt;

এবাৰ সেই প্ৰাৰম্ভিক তথ্য পৰিচালিত হ’লে, CIPAV এ পটভূমিত সোমাই যায় আৰু সকলো আউটবাউণ্ড যোগাযোগ নিৰৱে নিৰীক্ষণ কৰে, কম্পিউটাৰে সংযোগ কৰা প্ৰতিটো IP ঠিকনা লগ ধৰে আৰু প্ৰতিটো সময় আৰু তাৰিখ ষ্টাম্প কৰে।&lt;ref name=&quot;teen-busted-in-wired&quot;/&gt;

২০০৭ চনৰ জুলাই মাহত চিআইপিএভিয়ে শিৰোনাম দখল কৰিছিল, যেতিয়া ৱাশ্বিংটন ষ্টেটৰ টিম্বাৰলাইন হাইস্কুলৰ বিৰুদ্ধে বোমা বিস্ফোৰণৰ ভাবুকি দিয়া এজন কিশোৰৰ তদন্তৰ সময়ত মুকলি আদালতত ইয়াৰ ব্যৱহাৰ উন্মোচিত হৈছিল।&lt;ref name=&quot;teen-busted-in-wired&quot;/&gt; আৰু পুনৰ ২০১৪ চনত যেতিয়া দেখা গ’ল যে ইয়াৰ সমান্তৰালভাবে এটা ভুৱা বাতৰিও সৃষ্টি কৰা হৈছে।&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2014-10-28 |title=FBI created bogus Seattle Times web page to track bomb-threat suspect - CBS News |url=https://www.cbsnews.com/news/fbi-created-bogus-seattle-times-web-page-to-track-bomb-threat-suspect/ |access-date=2025-10-24 |website=www.cbsnews.com |language=en-US}}&lt;/ref&gt;

এফ বি আয়ে সন্ত্ৰাসবাদ বা চোৰাংচোৱাগিৰিৰ তদন্তত চিআইপিএভি ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ বিদেশী চোৰাংচোৱা চোৱা-চিতা আদালতৰপৰাও অনুমোদন বিচাৰিছিল।&lt;ref&gt;{{Cite magazine|title=FBI's Sought Approval for Custom Spyware in FISA Court|language=en-us|magazine=Wired|url=https://www.wired.com/2008/02/secretive-surve/|access-date=2020-10-26|issn=1059-1028}}&lt;/ref&gt;

==তথ্যসূত্ৰ==

[[শ্ৰেণী:অনুষ্ঠান প্ৰতিষ্ঠান]]
[[শ্ৰেণী:ছফ্টৱেৰ]]</text>
      <sha1>qju8ds3sezk7mrxi95ntrm5t8gyk9op</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ৱিকিৱিকিৱেব</title>
    <ns>0</ns>
    <id>137367</id>
    <revision>
      <id>611330</id>
      <timestamp>2026-06-06T18:27:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>[[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল।</comment>
      <origin>611330</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="929" sha1="se7usruq0hfe1a08qj5d1nkiuakzvxr" xml:space="preserve">'''ৱিকিৱিকিৱেব''' হৈছে প্ৰথম ৱিকি, বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] ইয়াক আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ২০১৫ চনৰপৰা ই কেৱল পঢ়িব পৰা আৰ্কাইভ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। 
ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা [[ৱিকি চফ্টৱেৰ]]ৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, যিটো পিছলৈ &quot;ৱিকিবেছ&quot; নামেৰে নামকৰণ কৰা হয়।</text>
      <sha1>se7usruq0hfe1a08qj5d1nkiuakzvxr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611331</id>
      <parentid>611330</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:30:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <origin>611331</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2925" sha1="ovbcvx9132v73fnv8tobxrv2rw13kj4" xml:space="preserve">'''ৱিকিৱিকিৱেব''' হৈছে প্ৰথম ৱিকি, বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] ইয়াক আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ২০১৫ চনৰপৰা ই কেৱল পঢ়িব পৰা আৰ্কাইভ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। 
ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা [[ৱিকি চফ্টৱেৰ]]ৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, যিটো পিছলৈ &quot;ৱিকিবেছ&quot; নামেৰে নামকৰণ কৰা হয়।
==বিৱৰণ==
ৱিকিৱিকিৱেব হৈছে প্ৰথম ৱিকি বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] পৰ্টলেণ্ড পেটাৰ্ণ ৰিপজিটৰী ৱেবছাইটৰ সৈতে চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিবলৈ এই চাইটটো আৰম্ভ কৰে।

ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা ৱিকি চফ্টৱেৰৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, পাৰ্ল প্ৰগ্ৰেমিং ভাষাত লিখা হৈছিল আৰু পিছলৈ ইয়াৰ নাম সলনি কৰি &quot;ৱিকিবেছ&quot; কৰা হৈছিল।

ৱিকিউইকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহৰ মাজত হাইপাৰলিংকসমূহ ডাঙৰ আখৰযুক্ত শব্দসমূহ একেলগে সংযোগ কৰি সৃষ্টি কৰা হয়, যিটো কৌশলক কেমেল কেছ বুলি কোৱা হয়। ৱিকি মাৰ্কআপ ফৰ্মেটিঙৰ এই নিয়ম এতিয়াও কিছুমান অধিক শেহতীয়া ৱিকি চফট্ ৱেৰ, আনহাতে আন কিছুমান, যেনে ৱিকিপিডিয়াক শক্তি প্ৰদান কৰা মিডিয়াউইকি চফ্টৱেৰে, উটৰ কেচ অবিহনে সংযোগৰ অনুমতি দিয়ে।</text>
      <sha1>ovbcvx9132v73fnv8tobxrv2rw13kj4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611332</id>
      <parentid>611331</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:35:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>[[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল।</comment>
      <origin>611332</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8750" sha1="owwq2sx2irp8jfi90gingdxqici5icj" xml:space="preserve">'''ৱিকিৱিকিৱেব''' হৈছে প্ৰথম ৱিকি, বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] ইয়াক আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ২০১৫ চনৰপৰা ই কেৱল পঢ়িব পৰা আৰ্কাইভ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। 
ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা [[ৱিকি চফ্টৱেৰ]]ৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, যিটো পিছলৈ &quot;ৱিকিবেছ&quot; নামেৰে নামকৰণ কৰা হয়।
==বিৱৰণ==
ৱিকিৱিকিৱেব হৈছে প্ৰথম ৱিকি বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] পৰ্টলেণ্ড পেটাৰ্ণ ৰিপজিটৰী ৱেবছাইটৰ সৈতে চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিবলৈ এই চাইটটো আৰম্ভ কৰে। 

ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা ৱিকি চফ্টৱেৰৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, পাৰ্ল প্ৰগ্ৰেমিং ভাষাত লিখা হৈছিল আৰু পিছলৈ ইয়াৰ নাম সলনি কৰি &quot;ৱিকিবেছ&quot; কৰা হৈছিল। 

ৱিকিউইকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহৰ মাজত হাইপাৰলিংকসমূহ ডাঙৰ আখৰযুক্ত শব্দসমূহ একেলগে সংযোগ কৰি সৃষ্টি কৰা হয়, যিটো কৌশলক কেমেল কেছ বুলি কোৱা হয়। ৱিকি মাৰ্কআপ ফৰ্মেটিঙৰ এই নিয়ম এতিয়াও কিছুমান অধিক শেহতীয়া ৱিকি চফট্ ৱেৰ, আনহাতে আন কিছুমান, যেনে ৱিকিপিডিয়াক শক্তি প্ৰদান কৰা মিডিয়াউইকি চফ্টৱেৰে, উটৰ কেচ অবিহনে সংযোগৰ অনুমতি দিয়ে। 
==ইতিহাস==
প্ৰগ্ৰেমাৰসকলৰ মাজত ধাৰণা বিনিময় সহজ কৰি তুলিবলৈ ১৯৯৪ চনত কানিংহামে এই চফট্ ৱেৰ আৰু ৱেবছাইটটো প্ৰস্তুত কৰিছিল। 
এই ধাৰণাটো ১৯৮০ চনৰ শেষৰফালে কানিংহামে নিৰ্মাণ কৰা হাইপাৰকাৰ্ড ষ্টেকত বিকশিত কৰা ধাৰণাসমূহৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি গঢ় লৈ উঠিছিল।[2][3][4]
১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত তেওঁ নিজৰ কোম্পানী (Cunningham &amp; Cunningham) ৱেবছাইট: c2.com ত এই চফট্ ৱেৰটো ইনষ্টল কৰে। 
ছাইটটোক সঘনাই “ৱিকি” বুলি কোৱা হৈছিল; এটা ৱিকিউইকিৱেব FAQ-এ ডাঙৰ ডাঙৰ W থকা “ৱিকি”ক ৱিকিউইকিৱেবৰ চৰ্টহেণ্ড হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল।[5]

২০১৪ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ৱিকিৱিকিৱেব ভাঙি পেলোৱা লোকৰ আক্ৰমণৰ বলি হয়, আৰু ইয়াক কেৱল পঢ়িব পৰা অৱস্থাত ৰাখিবলগীয়া হয়।[6]
২০১৫ চনৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীত কানিংহামে ঘোষণা কৰে যে ৱিকিটোক এক পৃষ্ঠাৰ এপ্লিকেচন হিচাপে পুনৰ লিখা হৈছে আৰু নতুন ফেডাৰেটেড ৱিকিলৈ প্ৰব্ৰজন কৰা হৈছে।[1]

কেৱল পঢ়িব পৰালৈ স্থানান্তৰিত কৰাৰ সময়ত ৱিকিউইকিৱেবৰ আদৰণি দৰ্শক পৃষ্ঠাত প্ৰথম দুটা অনুচ্ছেদত নিম্নলিখিত বিৱৰণ আছিল:[7]

ৱিকিৱিকিৱেবলৈ আপোনাক স্বাগতম, যাক &quot;ৱিকি&quot; বুলিও কোৱা হয়। বহুতে ইয়াত প্ৰথম ৱিকি অভিজ্ঞতা লাভ কৰিছিল। 
এই সম্প্ৰদায়টো ১৯৯৫ চনৰপৰাই চলি আহিছে আৰু বহু লোকেৰে গঠিত। 
আমি সদায় মূল্যৱান অৱদানৰ সৈতে নৱাগতক গ্ৰহণ কৰো। 
যদি আপুনি আগতে ৱিকি ব্যৱহাৰ কৰা নাই, তেন্তে CultureShock ৰ বাবে অলপ সাজু থাকক। 
ৱিকিৰ উপযোগিতা ইয়াৰদ্বাৰা প্ৰদান কৰা স্বাধীনতা, সৰলতা আৰু শক্তিত। 
এই চাইটৰ প্ৰধান কেন্দ্ৰবিন্দু হৈছে SoftwareDevelopment ত PeopleProjectsAndPatterns। 
কিন্তু ই কেৱল এটা InformalHistoryOfProgrammingIdeasতকৈও অধিক। 
তাৰপৰাই আৰম্ভ হৈছিল যদিও বিষয়-বস্তুৱে নিজৰ এক সংস্কৃতি আৰু নাটকীয় পৰিচয়ৰ সৃষ্টি কৰিছে। 
ৱিকিৰ সকলো বিষয়-বস্তু হৈছে WorkInProgress। সৰ্বাধিক এইখন মঞ্চ য'ত মানুহে ধাৰণা শ্বেয়াৰ কৰে! 
মানুহ অহা-যোৱা কৰাৰ লগে লগে ই সলনি হয়। 
ইয়াত তথ্যৰ বহুখিনি বিষয়ভিত্তিক। 
যদি আপুনি এটা নিৰ্দিষ্ট প্ৰসংগ চাইট বিচাৰিছে, তেন্তে ৱিকিপিডিয়া চেষ্টা কৰক; ৱিকি নহয় ৱিকিপিডিয়া! 

==ব্যুৎপত্তিবিজ্ঞান==
কানিংহামে ৱিকিৱিকিৱেব নামটো উলিয়াইছিল কাৰণ তেওঁৰ মনত পৰিছিল হনোলুলু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ কাউণ্টাৰৰ এজন কৰ্মচাৰীয়ে তেওঁক বিমানবন্দৰৰ টাৰ্মিনেলৰ মাজত চলা ৱিকি ৱিকি শ্বাটল নামৰ শ্বাটল বাছ লাইনত যাবলৈ কৈছিল। &quot;ৱিকি ৱিকি&quot; হৈছে &quot;ৱিকি&quot;ৰ পুনৰুত্পাদন, যিটো হাৱাই ভাষাৰ &quot;দ্ৰুত&quot; শব্দ।[8]
কানিংহামৰ ধাৰণা আছিল ৱিকিউইকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহ ইয়াৰ ব্যৱহাৰকাৰীসকলে দ্ৰুতভাৱে সম্পাদনযোগ্য কৰি তোলা, সেয়েহে তেওঁ প্ৰথমে ইয়াক &quot;কুইকৱেব&quot; বুলি কোৱাৰ কথা ভাবিছিল, কিন্তু পিছলৈ তেওঁৰ মন সলনি কৰি ইয়াক &quot;ৱিকিউইকিৱেব&quot; বুলি অভিহিত কৰিছিল।[9][10]</text>
      <sha1>owwq2sx2irp8jfi90gingdxqici5icj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611333</id>
      <parentid>611332</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:39:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>/* ইতিহাস */</comment>
      <origin>611333</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8783" sha1="f8vczdmanqaont3duxz5osoc9fzmhb4" xml:space="preserve">'''ৱিকিৱিকিৱেব''' হৈছে প্ৰথম ৱিকি, বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] ইয়াক আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ২০১৫ চনৰপৰা ই কেৱল পঢ়িব পৰা আৰ্কাইভ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। 
ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা [[ৱিকি চফ্টৱেৰ]]ৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, যিটো পিছলৈ &quot;ৱিকিবেছ&quot; নামেৰে নামকৰণ কৰা হয়।
==বিৱৰণ==
ৱিকিৱিকিৱেব হৈছে প্ৰথম ৱিকি বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] পৰ্টলেণ্ড পেটাৰ্ণ ৰিপজিটৰী ৱেবছাইটৰ সৈতে চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিবলৈ এই চাইটটো আৰম্ভ কৰে। 

ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা ৱিকি চফ্টৱেৰৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, পাৰ্ল প্ৰগ্ৰেমিং ভাষাত লিখা হৈছিল আৰু পিছলৈ ইয়াৰ নাম সলনি কৰি &quot;ৱিকিবেছ&quot; কৰা হৈছিল। 

ৱিকিউইকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহৰ মাজত হাইপাৰলিংকসমূহ ডাঙৰ আখৰযুক্ত শব্দসমূহ একেলগে সংযোগ কৰি সৃষ্টি কৰা হয়, যিটো কৌশলক কেমেল কেছ বুলি কোৱা হয়। ৱিকি মাৰ্কআপ ফৰ্মেটিঙৰ এই নিয়ম এতিয়াও কিছুমান অধিক শেহতীয়া ৱিকি চফট্ ৱেৰ, আনহাতে আন কিছুমান, যেনে ৱিকিপিডিয়াক শক্তি প্ৰদান কৰা মিডিয়াউইকি চফ্টৱেৰে, উটৰ কেচ অবিহনে সংযোগৰ অনুমতি দিয়ে। 
==ইতিহাস==
প্ৰগ্ৰেমাৰসকলৰ মাজত ধাৰণা বিনিময় সহজ কৰি তুলিবলৈ ১৯৯৪ চনত কানিংহামে এই চফট্ ৱেৰ আৰু ৱেবছাইটটো প্ৰস্তুত কৰিছিল। 
এই ধাৰণাটো ১৯৮০ চনৰ শেষৰফালে কানিংহামে নিৰ্মাণ কৰা হাইপাৰকাৰ্ড ষ্টেকত বিকশিত কৰা ধাৰণাসমূহৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি গঢ় লৈ উঠিছিল।[2][3][4] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত তেওঁ নিজৰ কোম্পানী (Cunningham &amp; Cunningham) ৱেবছাইট: c2.com ত এই চফট্ ৱেৰটো ইনষ্টল কৰে। ছাইটটোক সঘনাই “ৱিকি” বুলি কোৱা হৈছিল; এটা ৱিকিউইকিৱেব FAQ-এ ডাঙৰ ডাঙৰ W থকা “ৱিকি”ক ৱিকিউইকিৱেবৰ চৰ্টহেণ্ড হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল।[5]

২০১৪ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ৱিকিৱিকিৱেব ভাঙি পেলোৱা লোকৰ আক্ৰমণৰ বলি হয়, আৰু ইয়াক কেৱল পঢ়িব পৰা অৱস্থাত ৰাখিবলগীয়া হয়।[6] ২০১৫ চনৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীত কানিংহামে ঘোষণা কৰে যে ৱিকিটোক এক পৃষ্ঠাৰ এপ্লিকেচন হিচাপে পুনৰ লিখা হৈছে আৰু নতুন ফেডাৰেটেড ৱিকিলৈ পৰিবৰ্তন কৰা হৈছে।[1]

কেৱল পঢ়িব পৰালৈ স্থানান্তৰিত কৰাৰ সময়ত ৱিকিৱিকিৱেবৰ আদৰণি দৰ্শক পৃষ্ঠাত প্ৰথম দুটা অনুচ্ছেদত নিম্নলিখিত বিৱৰণ আছিল:[7]
{{Cquote|ৱিকিৱিকিৱেবলৈ আপোনাক স্বাগতম, যাক &quot;ৱিকি&quot; বুলিও কোৱা হয়। বহুতে ইয়াত প্ৰথম ৱিকি অভিজ্ঞতা লাভ কৰিছিল। 
এই সম্প্ৰদায়টো ১৯৯৫ চনৰপৰাই চলি আহিছে আৰু বহু লোকেৰে গঠিত। আমি সদায় মূল্যৱান অৱদানৰ সৈতে নৱাগতক গ্ৰহণ কৰো। 
যদি আপুনি আগতে ৱিকি ব্যৱহাৰ কৰা নাই, তেন্তে CultureShock ৰ বাবে অলপ সাজু থাকক। ৱিকিৰ উপযোগিতা ইয়াৰদ্বাৰা প্ৰদান কৰা স্বাধীনতা, সৰলতা আৰু শক্তিত। এই চাইটৰ প্ৰধান কেন্দ্ৰবিন্দু হৈছে SoftwareDevelopment ত PeopleProjectsAndPatterns। 
কিন্তু ই কেৱল এটা InformalHistoryOfProgrammingIdeasতকৈও অধিক। তাৰপৰাই আৰম্ভ হৈছিল যদিও বিষয়-বস্তুৱে নিজৰ এক সংস্কৃতি আৰু নাটকীয় পৰিচয়ৰ সৃষ্টি কৰিছে। ৱিকিৰ সকলো বিষয়-বস্তু হৈছে WorkInProgress। সকলোতকৈ ডাঙৰ কথা, এইখন এখন মঞ্চ য’ত মানুহে ধাৰণা শ্বেয়াৰ কৰে! মানুহ অহা-যোৱা কৰাৰ লগে লগে ই সলনি হয়। ইয়াত তথ্যৰ বহুখিনি বিষয়ভিত্তিক। যদি আপুনি এটা নিৰ্দিষ্ট প্ৰসংগ চাইট বিচাৰিছে, তেন্তে ৱিকিপিডিয়া চেষ্টা কৰক; ৱিকি নহয় ৱিকিপিডিয়া!}}

==ব্যুৎপত্তিবিজ্ঞান==
কানিংহামে ৱিকিৱিকিৱেব নামটো উলিয়াইছিল কাৰণ তেওঁৰ মনত পৰিছিল হনোলুলু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ কাউণ্টাৰৰ এজন কৰ্মচাৰীয়ে তেওঁক বিমানবন্দৰৰ টাৰ্মিনেলৰ মাজত চলা ৱিকি ৱিকি শ্বাটল নামৰ শ্বাটল বাছ লাইনত যাবলৈ কৈছিল। &quot;ৱিকি ৱিকি&quot; হৈছে &quot;ৱিকি&quot;ৰ পুনৰুত্পাদন, যিটো হাৱাই ভাষাৰ &quot;দ্ৰুত&quot; শব্দ।[8]
কানিংহামৰ ধাৰণা আছিল ৱিকিউইকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহ ইয়াৰ ব্যৱহাৰকাৰীসকলে দ্ৰুতভাৱে সম্পাদনযোগ্য কৰি তোলা, সেয়েহে তেওঁ প্ৰথমে ইয়াক &quot;কুইকৱেব&quot; বুলি কোৱাৰ কথা ভাবিছিল, কিন্তু পিছলৈ তেওঁৰ মন সলনি কৰি ইয়াক &quot;ৱিকিউইকিৱেব&quot; বুলি অভিহিত কৰিছিল।[9][10]</text>
      <sha1>f8vczdmanqaont3duxz5osoc9fzmhb4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611334</id>
      <parentid>611333</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:39:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>/* ইতিহাস */</comment>
      <origin>611334</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8782" sha1="nkqg9pg0oc913lodztl4cr8kyziq0t3" xml:space="preserve">'''ৱিকিৱিকিৱেব''' হৈছে প্ৰথম ৱিকি, বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] ইয়াক আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ২০১৫ চনৰপৰা ই কেৱল পঢ়িব পৰা আৰ্কাইভ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। 
ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা [[ৱিকি চফ্টৱেৰ]]ৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, যিটো পিছলৈ &quot;ৱিকিবেছ&quot; নামেৰে নামকৰণ কৰা হয়।
==বিৱৰণ==
ৱিকিৱিকিৱেব হৈছে প্ৰথম ৱিকি বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] পৰ্টলেণ্ড পেটাৰ্ণ ৰিপজিটৰী ৱেবছাইটৰ সৈতে চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিবলৈ এই চাইটটো আৰম্ভ কৰে। 

ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা ৱিকি চফ্টৱেৰৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, পাৰ্ল প্ৰগ্ৰেমিং ভাষাত লিখা হৈছিল আৰু পিছলৈ ইয়াৰ নাম সলনি কৰি &quot;ৱিকিবেছ&quot; কৰা হৈছিল। 

ৱিকিউইকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহৰ মাজত হাইপাৰলিংকসমূহ ডাঙৰ আখৰযুক্ত শব্দসমূহ একেলগে সংযোগ কৰি সৃষ্টি কৰা হয়, যিটো কৌশলক কেমেল কেছ বুলি কোৱা হয়। ৱিকি মাৰ্কআপ ফৰ্মেটিঙৰ এই নিয়ম এতিয়াও কিছুমান অধিক শেহতীয়া ৱিকি চফট্ ৱেৰ, আনহাতে আন কিছুমান, যেনে ৱিকিপিডিয়াক শক্তি প্ৰদান কৰা মিডিয়াউইকি চফ্টৱেৰে, উটৰ কেচ অবিহনে সংযোগৰ অনুমতি দিয়ে। 
==ইতিহাস==
প্ৰগ্ৰেমাৰসকলৰ মাজত ধাৰণা বিনিময় সহজ কৰি তুলিবলৈ ১৯৯৪ চনত কানিংহামে এই চফট্ ৱেৰ আৰু ৱেবছাইটটো প্ৰস্তুত কৰিছিল। 
এই ধাৰণাটো ১৯৮০ চনৰ শেষৰফালে কানিংহামে নিৰ্মাণ কৰা হাইপাৰকাৰ্ড ষ্টেকত বিকশিত কৰা ধাৰণাসমূহৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি গঢ় লৈ উঠিছিল।[2][3][4] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত তেওঁ নিজৰ কোম্পানী (Cunningham &amp; Cunningham) ৱেবছাইট: c2.com ত এই চফট্ ৱেৰটো ইনষ্টল কৰে। ছাইটটোক সঘনাই “ৱিকি” বুলি কোৱা হৈছিল; এটা ৱিকিউইকিৱেব FAQ-এ ডাঙৰ ডাঙৰ W থকা “ৱিকি”ক ৱিকিউইকিৱেবৰ চৰ্টহেণ্ড হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল।[5]

২০১৪ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ৱিকিৱিকিৱেব ভাঙি পেলোৱা লোকৰ আক্ৰমণৰ বলি হয়, আৰু ইয়াক কেৱল পঢ়িব পৰা অৱস্থাত ৰাখিবলগীয়া হয়।[6] ২০১৫ চনৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীত কানিংহামে ঘোষণা কৰে যে ৱিকিটোক এক পৃষ্ঠাৰ এপ্লিকেচন হিচাপে পুনৰ লিখা হৈছে আৰু নতুন ফেডাৰেটেড ৱিকিলৈ পৰিবৰ্তন কৰা হৈছে।[1]

কেৱল পঢ়িব পৰালৈ স্থানান্তৰিত কৰাৰ সময়ত ৱিকিৱিকিৱেবৰ আদৰণি দৰ্শক পৃষ্ঠাত প্ৰথম দুটা অনুচ্ছেদত নিম্নলিখিত বিৱৰণ আছিল:[7]
{{Cquote|ৱিকিৱিকিৱেবলৈ আপোনাক স্বাগতম, যাক &quot;ৱিকি&quot; বুলিও কোৱা হয়। বহুতে ইয়াত প্ৰথম ৱিকি অভিজ্ঞতা লাভ কৰিছিল। এই সম্প্ৰদায়টো ১৯৯৫ চনৰপৰাই চলি আহিছে আৰু বহু লোকেৰে গঠিত। আমি সদায় মূল্যৱান অৱদানৰ সৈতে নৱাগতক গ্ৰহণ কৰো। 
যদি আপুনি আগতে ৱিকি ব্যৱহাৰ কৰা নাই, তেন্তে CultureShock ৰ বাবে অলপ সাজু থাকক। ৱিকিৰ উপযোগিতা ইয়াৰদ্বাৰা প্ৰদান কৰা স্বাধীনতা, সৰলতা আৰু শক্তিত। এই চাইটৰ প্ৰধান কেন্দ্ৰবিন্দু হৈছে SoftwareDevelopment ত PeopleProjectsAndPatterns। 
কিন্তু ই কেৱল এটা InformalHistoryOfProgrammingIdeasতকৈও অধিক। তাৰপৰাই আৰম্ভ হৈছিল যদিও বিষয়-বস্তুৱে নিজৰ এক সংস্কৃতি আৰু নাটকীয় পৰিচয়ৰ সৃষ্টি কৰিছে। ৱিকিৰ সকলো বিষয়-বস্তু হৈছে WorkInProgress। সকলোতকৈ ডাঙৰ কথা, এইখন এখন মঞ্চ য’ত মানুহে ধাৰণা শ্বেয়াৰ কৰে! মানুহ অহা-যোৱা কৰাৰ লগে লগে ই সলনি হয়। ইয়াত তথ্যৰ বহুখিনি বিষয়ভিত্তিক। যদি আপুনি এটা নিৰ্দিষ্ট প্ৰসংগ চাইট বিচাৰিছে, তেন্তে ৱিকিপিডিয়া চেষ্টা কৰক; ৱিকি নহয় ৱিকিপিডিয়া!}}

==ব্যুৎপত্তিবিজ্ঞান==
কানিংহামে ৱিকিৱিকিৱেব নামটো উলিয়াইছিল কাৰণ তেওঁৰ মনত পৰিছিল হনোলুলু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ কাউণ্টাৰৰ এজন কৰ্মচাৰীয়ে তেওঁক বিমানবন্দৰৰ টাৰ্মিনেলৰ মাজত চলা ৱিকি ৱিকি শ্বাটল নামৰ শ্বাটল বাছ লাইনত যাবলৈ কৈছিল। &quot;ৱিকি ৱিকি&quot; হৈছে &quot;ৱিকি&quot;ৰ পুনৰুত্পাদন, যিটো হাৱাই ভাষাৰ &quot;দ্ৰুত&quot; শব্দ।[8]
কানিংহামৰ ধাৰণা আছিল ৱিকিউইকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহ ইয়াৰ ব্যৱহাৰকাৰীসকলে দ্ৰুতভাৱে সম্পাদনযোগ্য কৰি তোলা, সেয়েহে তেওঁ প্ৰথমে ইয়াক &quot;কুইকৱেব&quot; বুলি কোৱাৰ কথা ভাবিছিল, কিন্তু পিছলৈ তেওঁৰ মন সলনি কৰি ইয়াক &quot;ৱিকিউইকিৱেব&quot; বুলি অভিহিত কৰিছিল।[9][10]</text>
      <sha1>nkqg9pg0oc913lodztl4cr8kyziq0t3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611335</id>
      <parentid>611334</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:42:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>[[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল।</comment>
      <origin>611335</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8788" sha1="nlb6dafweq051skuc3ezk6fpyuempwy" xml:space="preserve">'''ৱিকিৱিকিৱেব''' হৈছে প্ৰথম ৱিকি, বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] ইয়াক আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ২০১৫ চনৰপৰা ই কেৱল পঢ়িব পৰা আৰ্কাইভ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। 
ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা [[ৱিকি চফ্টৱেৰ]]ৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, যিটো পিছলৈ &quot;ৱিকিবেছ&quot; নামেৰে নামকৰণ কৰা হয়।
==বিৱৰণ==
ৱিকিৱিকিৱেব হৈছে প্ৰথম ৱিকি বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] পৰ্টলেণ্ড পেটাৰ্ণ ৰিপজিটৰী ৱেবছাইটৰ সৈতে চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিবলৈ এই চাইটটো আৰম্ভ কৰে। 

ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা ৱিকি চফ্টৱেৰৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, পাৰ্ল প্ৰগ্ৰেমিং ভাষাত লিখা হৈছিল আৰু পিছলৈ ইয়াৰ নাম সলনি কৰি &quot;ৱিকিবেছ&quot; কৰা হৈছিল। 

ৱিকিউইকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহৰ মাজত হাইপাৰলিংকসমূহ ডাঙৰ আখৰযুক্ত শব্দসমূহ একেলগে সংযোগ কৰি সৃষ্টি কৰা হয়, যিটো কৌশলক কেমেল কেছ বুলি কোৱা হয়। ৱিকি মাৰ্কআপ ফৰ্মেটিঙৰ এই নিয়ম এতিয়াও কিছুমান অধিক শেহতীয়া ৱিকি চফট্ ৱেৰ, আনহাতে আন কিছুমান, যেনে ৱিকিপিডিয়াক শক্তি প্ৰদান কৰা মিডিয়াউইকি চফ্টৱেৰে, উটৰ কেচ অবিহনে সংযোগৰ অনুমতি দিয়ে। 
==ইতিহাস==
প্ৰগ্ৰেমাৰসকলৰ মাজত ধাৰণা বিনিময় সহজ কৰি তুলিবলৈ ১৯৯৪ চনত কানিংহামে এই চফট্ ৱেৰ আৰু ৱেবছাইটটো প্ৰস্তুত কৰিছিল। 
এই ধাৰণাটো ১৯৮০ চনৰ শেষৰফালে কানিংহামে নিৰ্মাণ কৰা হাইপাৰকাৰ্ড ষ্টেকত বিকশিত কৰা ধাৰণাসমূহৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি গঢ় লৈ উঠিছিল।[2][3][4] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত তেওঁ নিজৰ কোম্পানী (Cunningham &amp; Cunningham) ৱেবছাইট: c2.com ত এই চফট্ ৱেৰটো ইনষ্টল কৰে। ছাইটটোক সঘনাই “ৱিকি” বুলি কোৱা হৈছিল; এটা ৱিকিউইকিৱেব FAQ-এ ডাঙৰ ডাঙৰ W থকা “ৱিকি”ক ৱিকিউইকিৱেবৰ চৰ্টহেণ্ড হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল।[5]

২০১৪ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ৱিকিৱিকিৱেব ভাঙি পেলোৱা লোকৰ আক্ৰমণৰ বলি হয়, আৰু ইয়াক কেৱল পঢ়িব পৰা অৱস্থাত ৰাখিবলগীয়া হয়।[6] ২০১৫ চনৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীত কানিংহামে ঘোষণা কৰে যে ৱিকিটোক এক পৃষ্ঠাৰ এপ্লিকেচন হিচাপে পুনৰ লিখা হৈছে আৰু নতুন ফেডাৰেটেড ৱিকিলৈ পৰিবৰ্তন কৰা হৈছে।[1]

কেৱল পঢ়িব পৰালৈ স্থানান্তৰিত কৰাৰ সময়ত ৱিকিৱিকিৱেবৰ আদৰণি দৰ্শক পৃষ্ঠাত প্ৰথম দুটা অনুচ্ছেদত নিম্নলিখিত বিৱৰণ আছিল:[7]
{{Cquote|ৱিকিৱিকিৱেবলৈ আপোনাক স্বাগতম, যাক &quot;ৱিকি&quot; বুলিও কোৱা হয়। বহুতে ইয়াত প্ৰথম ৱিকি অভিজ্ঞতা লাভ কৰিছিল। এই সম্প্ৰদায়টো ১৯৯৫ চনৰপৰাই চলি আহিছে আৰু বহু লোকেৰে গঠিত। আমি সদায় মূল্যৱান অৱদানৰ সৈতে নৱাগতক গ্ৰহণ কৰো। 
যদি আপুনি আগতে ৱিকি ব্যৱহাৰ কৰা নাই, তেন্তে CultureShock ৰ বাবে অলপ সাজু থাকক। ৱিকিৰ উপযোগিতা ইয়াৰদ্বাৰা প্ৰদান কৰা স্বাধীনতা, সৰলতা আৰু শক্তিত। এই চাইটৰ প্ৰধান কেন্দ্ৰবিন্দু হৈছে SoftwareDevelopment ত PeopleProjectsAndPatterns। 
কিন্তু ই কেৱল এটা InformalHistoryOfProgrammingIdeasতকৈও অধিক। তাৰপৰাই আৰম্ভ হৈছিল যদিও বিষয়-বস্তুৱে নিজৰ এক সংস্কৃতি আৰু নাটকীয় পৰিচয়ৰ সৃষ্টি কৰিছে। ৱিকিৰ সকলো বিষয়-বস্তু হৈছে WorkInProgress। সকলোতকৈ ডাঙৰ কথা, এইখন এখন মঞ্চ য’ত মানুহে ধাৰণা শ্বেয়াৰ কৰে! মানুহ অহা-যোৱা কৰাৰ লগে লগে ই সলনি হয়। ইয়াত তথ্যৰ বহুখিনি বিষয়ভিত্তিক। যদি আপুনি এটা নিৰ্দিষ্ট প্ৰসংগ চাইট বিচাৰিছে, তেন্তে ৱিকিপিডিয়া চেষ্টা কৰক; ৱিকি নহয় ৱিকিপিডিয়া!}}

==ব্যুৎপত্তিবিজ্ঞান==
কানিংহামে ৱিকিৱিকিৱেব নামটো উলিয়াইছিল কাৰণ তেওঁৰ মনত পৰিছিল হনোলুলু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ কাউণ্টাৰৰ এজন কৰ্মচাৰীয়ে তেওঁক বিমানবন্দৰৰ টাৰ্মিনেলৰ মাজত চলা [[ৱিকি ৱিকি শ্বাটল]] নামৰ [[শ্বাটল বাছ]]ৰ লাইনত যাবলৈ কৈছিল। &quot;ৱিকি ৱিকি&quot; হৈছে &quot;ৱিকি&quot;ৰ পুনৰুৎপাদন, যাৰ অৰ্থ হাৱাই ভাষাৰ &quot;দ্ৰুত।&quot; [8] কানিংহামৰ ধাৰণা আছিল ৱিকিৱিকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহ ইয়াৰ ব্যৱহাৰকাৰীসকলে দ্ৰুতভাৱে সম্পাদনযোগ্য কৰি তোলে, সেয়েহে তেওঁ প্ৰথমে ইয়াক &quot;কুইকৱেব&quot; বুলি কোৱাৰ কথা ভাবিছিল, কিন্তু পিছলৈ তেওঁৰ মন সলনি কৰি ইয়াক &quot;ৱিকিৱিকিৱেব&quot; বুলি অভিহিত কৰিছিল।[9][10]</text>
      <sha1>nlb6dafweq051skuc3ezk6fpyuempwy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611336</id>
      <parentid>611335</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:42:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <origin>611336</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9663" sha1="hujulu1hbgru24gl4uvgnwmwivfg5vs" xml:space="preserve">{{Infobox website
| name             = WikiWikiWeb
| logo             =
| logo_size        = 50px
| logocaption      = The WikiWikiWeb logo
| screenshot       = [[File:WikiWikiWeb screenshot.png|border|200px]]
| caption          = The [[homepage]] of the WikiWikiWeb in 2003
| url              = {{url|https://wiki.c2.com/}}
| location         = [[Portland, Oregon]]
| type             = [[Wiki]] with focus on [[software design pattern]]s
| language         = [[English language|English]]
| registration     = Not implemented; users can edit using any name and optionally create a page about themselves under that name
| owner            = Cunningham &amp; Cunningham, Inc.
| author           = [[Ward Cunningham]]
| launched         = {{start date and age|1995|3|25}}
| current_status   = Active (Read-only indefinitely since February 1, 2015)&lt;ref name=&quot;Cunningham-2015&quot;/&gt;
}}

'''ৱিকিৱিকিৱেব''' হৈছে প্ৰথম ৱিকি, বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] ইয়াক আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ২০১৫ চনৰপৰা ই কেৱল পঢ়িব পৰা আৰ্কাইভ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। 
ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা [[ৱিকি চফ্টৱেৰ]]ৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, যিটো পিছলৈ &quot;ৱিকিবেছ&quot; নামেৰে নামকৰণ কৰা হয়।
==বিৱৰণ==
ৱিকিৱিকিৱেব হৈছে প্ৰথম ৱিকি বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] পৰ্টলেণ্ড পেটাৰ্ণ ৰিপজিটৰী ৱেবছাইটৰ সৈতে চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিবলৈ এই চাইটটো আৰম্ভ কৰে। 

ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা ৱিকি চফ্টৱেৰৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, পাৰ্ল প্ৰগ্ৰেমিং ভাষাত লিখা হৈছিল আৰু পিছলৈ ইয়াৰ নাম সলনি কৰি &quot;ৱিকিবেছ&quot; কৰা হৈছিল। 

ৱিকিউইকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহৰ মাজত হাইপাৰলিংকসমূহ ডাঙৰ আখৰযুক্ত শব্দসমূহ একেলগে সংযোগ কৰি সৃষ্টি কৰা হয়, যিটো কৌশলক কেমেল কেছ বুলি কোৱা হয়। ৱিকি মাৰ্কআপ ফৰ্মেটিঙৰ এই নিয়ম এতিয়াও কিছুমান অধিক শেহতীয়া ৱিকি চফট্ ৱেৰ, আনহাতে আন কিছুমান, যেনে ৱিকিপিডিয়াক শক্তি প্ৰদান কৰা মিডিয়াউইকি চফ্টৱেৰে, উটৰ কেচ অবিহনে সংযোগৰ অনুমতি দিয়ে। 
==ইতিহাস==
প্ৰগ্ৰেমাৰসকলৰ মাজত ধাৰণা বিনিময় সহজ কৰি তুলিবলৈ ১৯৯৪ চনত কানিংহামে এই চফট্ ৱেৰ আৰু ৱেবছাইটটো প্ৰস্তুত কৰিছিল। 
এই ধাৰণাটো ১৯৮০ চনৰ শেষৰফালে কানিংহামে নিৰ্মাণ কৰা হাইপাৰকাৰ্ড ষ্টেকত বিকশিত কৰা ধাৰণাসমূহৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি গঢ় লৈ উঠিছিল।[2][3][4] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত তেওঁ নিজৰ কোম্পানী (Cunningham &amp; Cunningham) ৱেবছাইট: c2.com ত এই চফট্ ৱেৰটো ইনষ্টল কৰে। ছাইটটোক সঘনাই “ৱিকি” বুলি কোৱা হৈছিল; এটা ৱিকিউইকিৱেব FAQ-এ ডাঙৰ ডাঙৰ W থকা “ৱিকি”ক ৱিকিউইকিৱেবৰ চৰ্টহেণ্ড হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল।[5]

২০১৪ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ৱিকিৱিকিৱেব ভাঙি পেলোৱা লোকৰ আক্ৰমণৰ বলি হয়, আৰু ইয়াক কেৱল পঢ়িব পৰা অৱস্থাত ৰাখিবলগীয়া হয়।[6] ২০১৫ চনৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীত কানিংহামে ঘোষণা কৰে যে ৱিকিটোক এক পৃষ্ঠাৰ এপ্লিকেচন হিচাপে পুনৰ লিখা হৈছে আৰু নতুন ফেডাৰেটেড ৱিকিলৈ পৰিবৰ্তন কৰা হৈছে।[1]

কেৱল পঢ়িব পৰালৈ স্থানান্তৰিত কৰাৰ সময়ত ৱিকিৱিকিৱেবৰ আদৰণি দৰ্শক পৃষ্ঠাত প্ৰথম দুটা অনুচ্ছেদত নিম্নলিখিত বিৱৰণ আছিল:[7]
{{Cquote|ৱিকিৱিকিৱেবলৈ আপোনাক স্বাগতম, যাক &quot;ৱিকি&quot; বুলিও কোৱা হয়। বহুতে ইয়াত প্ৰথম ৱিকি অভিজ্ঞতা লাভ কৰিছিল। এই সম্প্ৰদায়টো ১৯৯৫ চনৰপৰাই চলি আহিছে আৰু বহু লোকেৰে গঠিত। আমি সদায় মূল্যৱান অৱদানৰ সৈতে নৱাগতক গ্ৰহণ কৰো। 
যদি আপুনি আগতে ৱিকি ব্যৱহাৰ কৰা নাই, তেন্তে CultureShock ৰ বাবে অলপ সাজু থাকক। ৱিকিৰ উপযোগিতা ইয়াৰদ্বাৰা প্ৰদান কৰা স্বাধীনতা, সৰলতা আৰু শক্তিত। এই চাইটৰ প্ৰধান কেন্দ্ৰবিন্দু হৈছে SoftwareDevelopment ত PeopleProjectsAndPatterns। 
কিন্তু ই কেৱল এটা InformalHistoryOfProgrammingIdeasতকৈও অধিক। তাৰপৰাই আৰম্ভ হৈছিল যদিও বিষয়-বস্তুৱে নিজৰ এক সংস্কৃতি আৰু নাটকীয় পৰিচয়ৰ সৃষ্টি কৰিছে। ৱিকিৰ সকলো বিষয়-বস্তু হৈছে WorkInProgress। সকলোতকৈ ডাঙৰ কথা, এইখন এখন মঞ্চ য’ত মানুহে ধাৰণা শ্বেয়াৰ কৰে! মানুহ অহা-যোৱা কৰাৰ লগে লগে ই সলনি হয়। ইয়াত তথ্যৰ বহুখিনি বিষয়ভিত্তিক। যদি আপুনি এটা নিৰ্দিষ্ট প্ৰসংগ চাইট বিচাৰিছে, তেন্তে ৱিকিপিডিয়া চেষ্টা কৰক; ৱিকি নহয় ৱিকিপিডিয়া!}}

==ব্যুৎপত্তিবিজ্ঞান==
কানিংহামে ৱিকিৱিকিৱেব নামটো উলিয়াইছিল কাৰণ তেওঁৰ মনত পৰিছিল হনোলুলু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ কাউণ্টাৰৰ এজন কৰ্মচাৰীয়ে তেওঁক বিমানবন্দৰৰ টাৰ্মিনেলৰ মাজত চলা [[ৱিকি ৱিকি শ্বাটল]] নামৰ [[শ্বাটল বাছ]]ৰ লাইনত যাবলৈ কৈছিল। &quot;ৱিকি ৱিকি&quot; হৈছে &quot;ৱিকি&quot;ৰ পুনৰুৎপাদন, যাৰ অৰ্থ হাৱাই ভাষাৰ &quot;দ্ৰুত।&quot; [8] কানিংহামৰ ধাৰণা আছিল ৱিকিৱিকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহ ইয়াৰ ব্যৱহাৰকাৰীসকলে দ্ৰুতভাৱে সম্পাদনযোগ্য কৰি তোলে, সেয়েহে তেওঁ প্ৰথমে ইয়াক &quot;কুইকৱেব&quot; বুলি কোৱাৰ কথা ভাবিছিল, কিন্তু পিছলৈ তেওঁৰ মন সলনি কৰি ইয়াক &quot;ৱিকিৱিকিৱেব&quot; বুলি অভিহিত কৰিছিল।[9][10]</text>
      <sha1>hujulu1hbgru24gl4uvgnwmwivfg5vs</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611337</id>
      <parentid>611336</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:45:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <origin>611337</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10126" sha1="a4u9g550uasqvng770gx05v225lo5yq" xml:space="preserve">{{Infobox website
| name             = WikiWikiWeb
| logo             =
| logo_size        = 50px
| logocaption      = The WikiWikiWeb logo
| screenshot       = [[File:WikiWikiWeb screenshot.png|border|200px]]
| caption          = The [[homepage]] of the WikiWikiWeb in 2003
| url              = {{url|https://wiki.c2.com/}}
| location         = [[প’ৰ্টলেণ্ড, অৰেগন]]
| type             = [[চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণ]] সমূহৰ ওপৰত গুৰুত্ব দি [[ৱিকি]] 
| language         = [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]
| registration     = কাৰ্যকৰী কৰা হোৱা নাই; ব্যৱহাৰকাৰীসকলে যিকোনো নাম ব্যৱহাৰ কৰি সম্পাদনা কৰিব পাৰে আৰু বৈকল্পিকভাৱে সেই নামেৰে নিজৰ বিষয়ে এটা পৃষ্ঠা সৃষ্টি কৰিব পাৰে
| owner            = Cunningham &amp; Cunningham, Inc.
| author           = [[ৱাৰ্ড কানিংহাম]]
| launched         = {{start date and age|1995|3|25}}
| current_status   = Active (Read-only indefinitely since February 1, 2015)&lt;ref name=&quot;Cunningham-2015&quot;/&gt;
}}

'''ৱিকিৱিকিৱেব''' হৈছে প্ৰথম ৱিকি, বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] ইয়াক আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ২০১৫ চনৰপৰা ই কেৱল পঢ়িব পৰা আৰ্কাইভ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। 
ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা [[ৱিকি চফ্টৱেৰ]]ৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, যিটো পিছলৈ &quot;ৱিকিবেছ&quot; নামেৰে নামকৰণ কৰা হয়।
==বিৱৰণ==
ৱিকিৱিকিৱেব হৈছে প্ৰথম ৱিকি বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] পৰ্টলেণ্ড পেটাৰ্ণ ৰিপজিটৰী ৱেবছাইটৰ সৈতে চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিবলৈ এই চাইটটো আৰম্ভ কৰে। 

ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা ৱিকি চফ্টৱেৰৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, পাৰ্ল প্ৰগ্ৰেমিং ভাষাত লিখা হৈছিল আৰু পিছলৈ ইয়াৰ নাম সলনি কৰি &quot;ৱিকিবেছ&quot; কৰা হৈছিল। 

ৱিকিউইকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহৰ মাজত হাইপাৰলিংকসমূহ ডাঙৰ আখৰযুক্ত শব্দসমূহ একেলগে সংযোগ কৰি সৃষ্টি কৰা হয়, যিটো কৌশলক কেমেল কেছ বুলি কোৱা হয়। ৱিকি মাৰ্কআপ ফৰ্মেটিঙৰ এই নিয়ম এতিয়াও কিছুমান অধিক শেহতীয়া ৱিকি চফট্ ৱেৰ, আনহাতে আন কিছুমান, যেনে ৱিকিপিডিয়াক শক্তি প্ৰদান কৰা মিডিয়াউইকি চফ্টৱেৰে, উটৰ কেচ অবিহনে সংযোগৰ অনুমতি দিয়ে। 
==ইতিহাস==
প্ৰগ্ৰেমাৰসকলৰ মাজত ধাৰণা বিনিময় সহজ কৰি তুলিবলৈ ১৯৯৪ চনত কানিংহামে এই চফট্ ৱেৰ আৰু ৱেবছাইটটো প্ৰস্তুত কৰিছিল। 
এই ধাৰণাটো ১৯৮০ চনৰ শেষৰফালে কানিংহামে নিৰ্মাণ কৰা হাইপাৰকাৰ্ড ষ্টেকত বিকশিত কৰা ধাৰণাসমূহৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি গঢ় লৈ উঠিছিল।[2][3][4] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত তেওঁ নিজৰ কোম্পানী (Cunningham &amp; Cunningham) ৱেবছাইট: c2.com ত এই চফট্ ৱেৰটো ইনষ্টল কৰে। ছাইটটোক সঘনাই “ৱিকি” বুলি কোৱা হৈছিল; এটা ৱিকিউইকিৱেব FAQ-এ ডাঙৰ ডাঙৰ W থকা “ৱিকি”ক ৱিকিউইকিৱেবৰ চৰ্টহেণ্ড হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল।[5]

২০১৪ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ৱিকিৱিকিৱেব ভাঙি পেলোৱা লোকৰ আক্ৰমণৰ বলি হয়, আৰু ইয়াক কেৱল পঢ়িব পৰা অৱস্থাত ৰাখিবলগীয়া হয়।[6] ২০১৫ চনৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীত কানিংহামে ঘোষণা কৰে যে ৱিকিটোক এক পৃষ্ঠাৰ এপ্লিকেচন হিচাপে পুনৰ লিখা হৈছে আৰু নতুন ফেডাৰেটেড ৱিকিলৈ পৰিবৰ্তন কৰা হৈছে।[1]

কেৱল পঢ়িব পৰালৈ স্থানান্তৰিত কৰাৰ সময়ত ৱিকিৱিকিৱেবৰ আদৰণি দৰ্শক পৃষ্ঠাত প্ৰথম দুটা অনুচ্ছেদত নিম্নলিখিত বিৱৰণ আছিল:[7]
{{Cquote|ৱিকিৱিকিৱেবলৈ আপোনাক স্বাগতম, যাক &quot;ৱিকি&quot; বুলিও কোৱা হয়। বহুতে ইয়াত প্ৰথম ৱিকি অভিজ্ঞতা লাভ কৰিছিল। এই সম্প্ৰদায়টো ১৯৯৫ চনৰপৰাই চলি আহিছে আৰু বহু লোকেৰে গঠিত। আমি সদায় মূল্যৱান অৱদানৰ সৈতে নৱাগতক গ্ৰহণ কৰো। 
যদি আপুনি আগতে ৱিকি ব্যৱহাৰ কৰা নাই, তেন্তে CultureShock ৰ বাবে অলপ সাজু থাকক। ৱিকিৰ উপযোগিতা ইয়াৰদ্বাৰা প্ৰদান কৰা স্বাধীনতা, সৰলতা আৰু শক্তিত। এই চাইটৰ প্ৰধান কেন্দ্ৰবিন্দু হৈছে SoftwareDevelopment ত PeopleProjectsAndPatterns। 
কিন্তু ই কেৱল এটা InformalHistoryOfProgrammingIdeasতকৈও অধিক। তাৰপৰাই আৰম্ভ হৈছিল যদিও বিষয়-বস্তুৱে নিজৰ এক সংস্কৃতি আৰু নাটকীয় পৰিচয়ৰ সৃষ্টি কৰিছে। ৱিকিৰ সকলো বিষয়-বস্তু হৈছে WorkInProgress। সকলোতকৈ ডাঙৰ কথা, এইখন এখন মঞ্চ য’ত মানুহে ধাৰণা শ্বেয়াৰ কৰে! মানুহ অহা-যোৱা কৰাৰ লগে লগে ই সলনি হয়। ইয়াত তথ্যৰ বহুখিনি বিষয়ভিত্তিক। যদি আপুনি এটা নিৰ্দিষ্ট প্ৰসংগ চাইট বিচাৰিছে, তেন্তে ৱিকিপিডিয়া চেষ্টা কৰক; ৱিকি নহয় ৱিকিপিডিয়া!}}

==ব্যুৎপত্তিবিজ্ঞান==
কানিংহামে ৱিকিৱিকিৱেব নামটো উলিয়াইছিল কাৰণ তেওঁৰ মনত পৰিছিল হনোলুলু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ কাউণ্টাৰৰ এজন কৰ্মচাৰীয়ে তেওঁক বিমানবন্দৰৰ টাৰ্মিনেলৰ মাজত চলা [[ৱিকি ৱিকি শ্বাটল]] নামৰ [[শ্বাটল বাছ]]ৰ লাইনত যাবলৈ কৈছিল। &quot;ৱিকি ৱিকি&quot; হৈছে &quot;ৱিকি&quot;ৰ পুনৰুৎপাদন, যাৰ অৰ্থ হাৱাই ভাষাৰ &quot;দ্ৰুত।&quot; [8] কানিংহামৰ ধাৰণা আছিল ৱিকিৱিকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহ ইয়াৰ ব্যৱহাৰকাৰীসকলে দ্ৰুতভাৱে সম্পাদনযোগ্য কৰি তোলে, সেয়েহে তেওঁ প্ৰথমে ইয়াক &quot;কুইকৱেব&quot; বুলি কোৱাৰ কথা ভাবিছিল, কিন্তু পিছলৈ তেওঁৰ মন সলনি কৰি ইয়াক &quot;ৱিকিৱিকিৱেব&quot; বুলি অভিহিত কৰিছিল।[9][10]</text>
      <sha1>a4u9g550uasqvng770gx05v225lo5yq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611338</id>
      <parentid>611337</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:47:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <origin>611338</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10165" sha1="mnivvgzcbdaavr5gxwo01oueb2y1aek" xml:space="preserve">{{Infobox website
| name             = ৱিকিৱিকিৱেব
| logo             =
| logo_size        = 50px
| logocaption      = The WikiWikiWeb logo
| screenshot       = WikiWikiWeb screenshot.png
| caption          = The [[homepage]] of the WikiWikiWeb in 2003
| url              = {{url|https://wiki.c2.com/}}
| location         = [[প’ৰ্টলেণ্ড, অৰেগন]]
| type             = [[চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণ]] সমূহৰ ওপৰত গুৰুত্ব দি [[ৱিকি]] 
| language         = [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]
| registration     = কাৰ্যকৰী কৰা হোৱা নাই; ব্যৱহাৰকাৰীসকলে যিকোনো নাম ব্যৱহাৰ কৰি সম্পাদনা কৰিব পাৰে আৰু বৈকল্পিকভাৱে সেই নামেৰে নিজৰ বিষয়ে এটা পৃষ্ঠা সৃষ্টি কৰিব পাৰে
| owner            = কানিংহাম এণ্ড কানিংহাম, Inc.
| author           = [[ৱাৰ্ড কানিংহাম]]
| launched         = {{start date and age|1995|3|25}}
| current_status   = Active (Read-only indefinitely since February 1, 2015)&lt;ref name=&quot;Cunningham-2015&quot;/&gt;
}}

'''ৱিকিৱিকিৱেব''' হৈছে প্ৰথম ৱিকি, বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] ইয়াক আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ২০১৫ চনৰপৰা ই কেৱল পঢ়িব পৰা আৰ্কাইভ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। 
ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা [[ৱিকি চফ্টৱেৰ]]ৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, যিটো পিছলৈ &quot;ৱিকিবেছ&quot; নামেৰে নামকৰণ কৰা হয়।
==বিৱৰণ==
ৱিকিৱিকিৱেব হৈছে প্ৰথম ৱিকি বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] পৰ্টলেণ্ড পেটাৰ্ণ ৰিপজিটৰী ৱেবছাইটৰ সৈতে চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিবলৈ এই চাইটটো আৰম্ভ কৰে। 

ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা ৱিকি চফ্টৱেৰৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, পাৰ্ল প্ৰগ্ৰেমিং ভাষাত লিখা হৈছিল আৰু পিছলৈ ইয়াৰ নাম সলনি কৰি &quot;ৱিকিবেছ&quot; কৰা হৈছিল। 

ৱিকিউইকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহৰ মাজত হাইপাৰলিংকসমূহ ডাঙৰ আখৰযুক্ত শব্দসমূহ একেলগে সংযোগ কৰি সৃষ্টি কৰা হয়, যিটো কৌশলক কেমেল কেছ বুলি কোৱা হয়। ৱিকি মাৰ্কআপ ফৰ্মেটিঙৰ এই নিয়ম এতিয়াও কিছুমান অধিক শেহতীয়া ৱিকি চফট্ ৱেৰ, আনহাতে আন কিছুমান, যেনে ৱিকিপিডিয়াক শক্তি প্ৰদান কৰা মিডিয়াউইকি চফ্টৱেৰে, উটৰ কেচ অবিহনে সংযোগৰ অনুমতি দিয়ে। 
==ইতিহাস==
প্ৰগ্ৰেমাৰসকলৰ মাজত ধাৰণা বিনিময় সহজ কৰি তুলিবলৈ ১৯৯৪ চনত কানিংহামে এই চফট্ ৱেৰ আৰু ৱেবছাইটটো প্ৰস্তুত কৰিছিল। 
এই ধাৰণাটো ১৯৮০ চনৰ শেষৰফালে কানিংহামে নিৰ্মাণ কৰা হাইপাৰকাৰ্ড ষ্টেকত বিকশিত কৰা ধাৰণাসমূহৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি গঢ় লৈ উঠিছিল।[2][3][4] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত তেওঁ নিজৰ কোম্পানী (Cunningham &amp; Cunningham) ৱেবছাইট: c2.com ত এই চফট্ ৱেৰটো ইনষ্টল কৰে। ছাইটটোক সঘনাই “ৱিকি” বুলি কোৱা হৈছিল; এটা ৱিকিউইকিৱেব FAQ-এ ডাঙৰ ডাঙৰ W থকা “ৱিকি”ক ৱিকিউইকিৱেবৰ চৰ্টহেণ্ড হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল।[5]

২০১৪ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ৱিকিৱিকিৱেব ভাঙি পেলোৱা লোকৰ আক্ৰমণৰ বলি হয়, আৰু ইয়াক কেৱল পঢ়িব পৰা অৱস্থাত ৰাখিবলগীয়া হয়।[6] ২০১৫ চনৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীত কানিংহামে ঘোষণা কৰে যে ৱিকিটোক এক পৃষ্ঠাৰ এপ্লিকেচন হিচাপে পুনৰ লিখা হৈছে আৰু নতুন ফেডাৰেটেড ৱিকিলৈ পৰিবৰ্তন কৰা হৈছে।[1]

কেৱল পঢ়িব পৰালৈ স্থানান্তৰিত কৰাৰ সময়ত ৱিকিৱিকিৱেবৰ আদৰণি দৰ্শক পৃষ্ঠাত প্ৰথম দুটা অনুচ্ছেদত নিম্নলিখিত বিৱৰণ আছিল:[7]
{{Cquote|ৱিকিৱিকিৱেবলৈ আপোনাক স্বাগতম, যাক &quot;ৱিকি&quot; বুলিও কোৱা হয়। বহুতে ইয়াত প্ৰথম ৱিকি অভিজ্ঞতা লাভ কৰিছিল। এই সম্প্ৰদায়টো ১৯৯৫ চনৰপৰাই চলি আহিছে আৰু বহু লোকেৰে গঠিত। আমি সদায় মূল্যৱান অৱদানৰ সৈতে নৱাগতক গ্ৰহণ কৰো। 
যদি আপুনি আগতে ৱিকি ব্যৱহাৰ কৰা নাই, তেন্তে CultureShock ৰ বাবে অলপ সাজু থাকক। ৱিকিৰ উপযোগিতা ইয়াৰদ্বাৰা প্ৰদান কৰা স্বাধীনতা, সৰলতা আৰু শক্তিত। এই চাইটৰ প্ৰধান কেন্দ্ৰবিন্দু হৈছে SoftwareDevelopment ত PeopleProjectsAndPatterns। 
কিন্তু ই কেৱল এটা InformalHistoryOfProgrammingIdeasতকৈও অধিক। তাৰপৰাই আৰম্ভ হৈছিল যদিও বিষয়-বস্তুৱে নিজৰ এক সংস্কৃতি আৰু নাটকীয় পৰিচয়ৰ সৃষ্টি কৰিছে। ৱিকিৰ সকলো বিষয়-বস্তু হৈছে WorkInProgress। সকলোতকৈ ডাঙৰ কথা, এইখন এখন মঞ্চ য’ত মানুহে ধাৰণা শ্বেয়াৰ কৰে! মানুহ অহা-যোৱা কৰাৰ লগে লগে ই সলনি হয়। ইয়াত তথ্যৰ বহুখিনি বিষয়ভিত্তিক। যদি আপুনি এটা নিৰ্দিষ্ট প্ৰসংগ চাইট বিচাৰিছে, তেন্তে ৱিকিপিডিয়া চেষ্টা কৰক; ৱিকি নহয় ৱিকিপিডিয়া!}}

==ব্যুৎপত্তিবিজ্ঞান==
কানিংহামে ৱিকিৱিকিৱেব নামটো উলিয়াইছিল কাৰণ তেওঁৰ মনত পৰিছিল হনোলুলু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ কাউণ্টাৰৰ এজন কৰ্মচাৰীয়ে তেওঁক বিমানবন্দৰৰ টাৰ্মিনেলৰ মাজত চলা [[ৱিকি ৱিকি শ্বাটল]] নামৰ [[শ্বাটল বাছ]]ৰ লাইনত যাবলৈ কৈছিল। &quot;ৱিকি ৱিকি&quot; হৈছে &quot;ৱিকি&quot;ৰ পুনৰুৎপাদন, যাৰ অৰ্থ হাৱাই ভাষাৰ &quot;দ্ৰুত।&quot; [8] কানিংহামৰ ধাৰণা আছিল ৱিকিৱিকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহ ইয়াৰ ব্যৱহাৰকাৰীসকলে দ্ৰুতভাৱে সম্পাদনযোগ্য কৰি তোলে, সেয়েহে তেওঁ প্ৰথমে ইয়াক &quot;কুইকৱেব&quot; বুলি কোৱাৰ কথা ভাবিছিল, কিন্তু পিছলৈ তেওঁৰ মন সলনি কৰি ইয়াক &quot;ৱিকিৱিকিৱেব&quot; বুলি অভিহিত কৰিছিল।[9][10]</text>
      <sha1>mnivvgzcbdaavr5gxwo01oueb2y1aek</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611339</id>
      <parentid>611338</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:48:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>/* ব্যুৎপত্তিবিজ্ঞান */</comment>
      <origin>611339</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10197" sha1="55pe8r4xkpl8hxbmve0rwj10ct5lbam" xml:space="preserve">{{Infobox website
| name             = ৱিকিৱিকিৱেব
| logo             =
| logo_size        = 50px
| logocaption      = The WikiWikiWeb logo
| screenshot       = WikiWikiWeb screenshot.png
| caption          = The [[homepage]] of the WikiWikiWeb in 2003
| url              = {{url|https://wiki.c2.com/}}
| location         = [[প’ৰ্টলেণ্ড, অৰেগন]]
| type             = [[চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণ]] সমূহৰ ওপৰত গুৰুত্ব দি [[ৱিকি]] 
| language         = [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]
| registration     = কাৰ্যকৰী কৰা হোৱা নাই; ব্যৱহাৰকাৰীসকলে যিকোনো নাম ব্যৱহাৰ কৰি সম্পাদনা কৰিব পাৰে আৰু বৈকল্পিকভাৱে সেই নামেৰে নিজৰ বিষয়ে এটা পৃষ্ঠা সৃষ্টি কৰিব পাৰে
| owner            = কানিংহাম এণ্ড কানিংহাম, Inc.
| author           = [[ৱাৰ্ড কানিংহাম]]
| launched         = {{start date and age|1995|3|25}}
| current_status   = Active (Read-only indefinitely since February 1, 2015)&lt;ref name=&quot;Cunningham-2015&quot;/&gt;
}}

'''ৱিকিৱিকিৱেব''' হৈছে প্ৰথম ৱিকি, বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] ইয়াক আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ২০১৫ চনৰপৰা ই কেৱল পঢ়িব পৰা আৰ্কাইভ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। 
ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা [[ৱিকি চফ্টৱেৰ]]ৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, যিটো পিছলৈ &quot;ৱিকিবেছ&quot; নামেৰে নামকৰণ কৰা হয়।
==বিৱৰণ==
ৱিকিৱিকিৱেব হৈছে প্ৰথম ৱিকি বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] পৰ্টলেণ্ড পেটাৰ্ণ ৰিপজিটৰী ৱেবছাইটৰ সৈতে চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিবলৈ এই চাইটটো আৰম্ভ কৰে। 

ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা ৱিকি চফ্টৱেৰৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, পাৰ্ল প্ৰগ্ৰেমিং ভাষাত লিখা হৈছিল আৰু পিছলৈ ইয়াৰ নাম সলনি কৰি &quot;ৱিকিবেছ&quot; কৰা হৈছিল। 

ৱিকিউইকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহৰ মাজত হাইপাৰলিংকসমূহ ডাঙৰ আখৰযুক্ত শব্দসমূহ একেলগে সংযোগ কৰি সৃষ্টি কৰা হয়, যিটো কৌশলক কেমেল কেছ বুলি কোৱা হয়। ৱিকি মাৰ্কআপ ফৰ্মেটিঙৰ এই নিয়ম এতিয়াও কিছুমান অধিক শেহতীয়া ৱিকি চফট্ ৱেৰ, আনহাতে আন কিছুমান, যেনে ৱিকিপিডিয়াক শক্তি প্ৰদান কৰা মিডিয়াউইকি চফ্টৱেৰে, উটৰ কেচ অবিহনে সংযোগৰ অনুমতি দিয়ে। 
==ইতিহাস==
প্ৰগ্ৰেমাৰসকলৰ মাজত ধাৰণা বিনিময় সহজ কৰি তুলিবলৈ ১৯৯৪ চনত কানিংহামে এই চফট্ ৱেৰ আৰু ৱেবছাইটটো প্ৰস্তুত কৰিছিল। 
এই ধাৰণাটো ১৯৮০ চনৰ শেষৰফালে কানিংহামে নিৰ্মাণ কৰা হাইপাৰকাৰ্ড ষ্টেকত বিকশিত কৰা ধাৰণাসমূহৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি গঢ় লৈ উঠিছিল।[2][3][4] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত তেওঁ নিজৰ কোম্পানী (Cunningham &amp; Cunningham) ৱেবছাইট: c2.com ত এই চফট্ ৱেৰটো ইনষ্টল কৰে। ছাইটটোক সঘনাই “ৱিকি” বুলি কোৱা হৈছিল; এটা ৱিকিউইকিৱেব FAQ-এ ডাঙৰ ডাঙৰ W থকা “ৱিকি”ক ৱিকিউইকিৱেবৰ চৰ্টহেণ্ড হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল।[5]

২০১৪ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ৱিকিৱিকিৱেব ভাঙি পেলোৱা লোকৰ আক্ৰমণৰ বলি হয়, আৰু ইয়াক কেৱল পঢ়িব পৰা অৱস্থাত ৰাখিবলগীয়া হয়।[6] ২০১৫ চনৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীত কানিংহামে ঘোষণা কৰে যে ৱিকিটোক এক পৃষ্ঠাৰ এপ্লিকেচন হিচাপে পুনৰ লিখা হৈছে আৰু নতুন ফেডাৰেটেড ৱিকিলৈ পৰিবৰ্তন কৰা হৈছে।[1]

কেৱল পঢ়িব পৰালৈ স্থানান্তৰিত কৰাৰ সময়ত ৱিকিৱিকিৱেবৰ আদৰণি দৰ্শক পৃষ্ঠাত প্ৰথম দুটা অনুচ্ছেদত নিম্নলিখিত বিৱৰণ আছিল:[7]
{{Cquote|ৱিকিৱিকিৱেবলৈ আপোনাক স্বাগতম, যাক &quot;ৱিকি&quot; বুলিও কোৱা হয়। বহুতে ইয়াত প্ৰথম ৱিকি অভিজ্ঞতা লাভ কৰিছিল। এই সম্প্ৰদায়টো ১৯৯৫ চনৰপৰাই চলি আহিছে আৰু বহু লোকেৰে গঠিত। আমি সদায় মূল্যৱান অৱদানৰ সৈতে নৱাগতক গ্ৰহণ কৰো। 
যদি আপুনি আগতে ৱিকি ব্যৱহাৰ কৰা নাই, তেন্তে CultureShock ৰ বাবে অলপ সাজু থাকক। ৱিকিৰ উপযোগিতা ইয়াৰদ্বাৰা প্ৰদান কৰা স্বাধীনতা, সৰলতা আৰু শক্তিত। এই চাইটৰ প্ৰধান কেন্দ্ৰবিন্দু হৈছে SoftwareDevelopment ত PeopleProjectsAndPatterns। 
কিন্তু ই কেৱল এটা InformalHistoryOfProgrammingIdeasতকৈও অধিক। তাৰপৰাই আৰম্ভ হৈছিল যদিও বিষয়-বস্তুৱে নিজৰ এক সংস্কৃতি আৰু নাটকীয় পৰিচয়ৰ সৃষ্টি কৰিছে। ৱিকিৰ সকলো বিষয়-বস্তু হৈছে WorkInProgress। সকলোতকৈ ডাঙৰ কথা, এইখন এখন মঞ্চ য’ত মানুহে ধাৰণা শ্বেয়াৰ কৰে! মানুহ অহা-যোৱা কৰাৰ লগে লগে ই সলনি হয়। ইয়াত তথ্যৰ বহুখিনি বিষয়ভিত্তিক। যদি আপুনি এটা নিৰ্দিষ্ট প্ৰসংগ চাইট বিচাৰিছে, তেন্তে ৱিকিপিডিয়া চেষ্টা কৰক; ৱিকি নহয় ৱিকিপিডিয়া!}}

==ব্যুৎপত্তিবিজ্ঞান==
কানিংহামে ৱিকিৱিকিৱেব নামটো উলিয়াইছিল কাৰণ তেওঁৰ মনত পৰিছিল হনোলুলু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ কাউণ্টাৰৰ এজন কৰ্মচাৰীয়ে তেওঁক বিমানবন্দৰৰ টাৰ্মিনেলৰ মাজত চলা [[ৱিকি ৱিকি শ্বাটল]] নামৰ [[শ্বাটল বাছ]]ৰ লাইনত যাবলৈ কৈছিল। &quot;ৱিকি ৱিকি&quot; হৈছে &quot;ৱিকি&quot;ৰ পুনৰুৎপাদন, যাৰ অৰ্থ হাৱাই ভাষাৰ &quot;দ্ৰুত।&quot; [8] কানিংহামৰ ধাৰণা আছিল ৱিকিৱিকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহ ইয়াৰ ব্যৱহাৰকাৰীসকলে দ্ৰুতভাৱে সম্পাদনযোগ্য কৰি তোলে, সেয়েহে তেওঁ প্ৰথমে ইয়াক &quot;কুইকৱেব&quot; বুলি কোৱাৰ কথা ভাবিছিল, কিন্তু পিছলৈ তেওঁৰ মন সলনি কৰি ইয়াক &quot;ৱিকিৱিকিৱেব&quot; বুলি অভিহিত কৰিছিল।[9][10]
==তথ্যসূত্ৰ==</text>
      <sha1>55pe8r4xkpl8hxbmve0rwj10ct5lbam</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611340</id>
      <parentid>611339</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:48:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>added [[Category:ছফ্টৱেৰ]] using [[WP:HC|HotCat]]</comment>
      <origin>611340</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10243" sha1="pqwbp4ihjhxftn1qdpxw6tketqxz1ob" xml:space="preserve">{{Infobox website
| name             = ৱিকিৱিকিৱেব
| logo             =
| logo_size        = 50px
| logocaption      = The WikiWikiWeb logo
| screenshot       = WikiWikiWeb screenshot.png
| caption          = The [[homepage]] of the WikiWikiWeb in 2003
| url              = {{url|https://wiki.c2.com/}}
| location         = [[প’ৰ্টলেণ্ড, অৰেগন]]
| type             = [[চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণ]] সমূহৰ ওপৰত গুৰুত্ব দি [[ৱিকি]] 
| language         = [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]
| registration     = কাৰ্যকৰী কৰা হোৱা নাই; ব্যৱহাৰকাৰীসকলে যিকোনো নাম ব্যৱহাৰ কৰি সম্পাদনা কৰিব পাৰে আৰু বৈকল্পিকভাৱে সেই নামেৰে নিজৰ বিষয়ে এটা পৃষ্ঠা সৃষ্টি কৰিব পাৰে
| owner            = কানিংহাম এণ্ড কানিংহাম, Inc.
| author           = [[ৱাৰ্ড কানিংহাম]]
| launched         = {{start date and age|1995|3|25}}
| current_status   = Active (Read-only indefinitely since February 1, 2015)&lt;ref name=&quot;Cunningham-2015&quot;/&gt;
}}

'''ৱিকিৱিকিৱেব''' হৈছে প্ৰথম ৱিকি, বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] ইয়াক আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ২০১৫ চনৰপৰা ই কেৱল পঢ়িব পৰা আৰ্কাইভ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। 
ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা [[ৱিকি চফ্টৱেৰ]]ৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, যিটো পিছলৈ &quot;ৱিকিবেছ&quot; নামেৰে নামকৰণ কৰা হয়।
==বিৱৰণ==
ৱিকিৱিকিৱেব হৈছে প্ৰথম ৱিকি বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।[1] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] পৰ্টলেণ্ড পেটাৰ্ণ ৰিপজিটৰী ৱেবছাইটৰ সৈতে চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিবলৈ এই চাইটটো আৰম্ভ কৰে। 

ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা ৱিকি চফ্টৱেৰৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, পাৰ্ল প্ৰগ্ৰেমিং ভাষাত লিখা হৈছিল আৰু পিছলৈ ইয়াৰ নাম সলনি কৰি &quot;ৱিকিবেছ&quot; কৰা হৈছিল। 

ৱিকিউইকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহৰ মাজত হাইপাৰলিংকসমূহ ডাঙৰ আখৰযুক্ত শব্দসমূহ একেলগে সংযোগ কৰি সৃষ্টি কৰা হয়, যিটো কৌশলক কেমেল কেছ বুলি কোৱা হয়। ৱিকি মাৰ্কআপ ফৰ্মেটিঙৰ এই নিয়ম এতিয়াও কিছুমান অধিক শেহতীয়া ৱিকি চফট্ ৱেৰ, আনহাতে আন কিছুমান, যেনে ৱিকিপিডিয়াক শক্তি প্ৰদান কৰা মিডিয়াউইকি চফ্টৱেৰে, উটৰ কেচ অবিহনে সংযোগৰ অনুমতি দিয়ে। 
==ইতিহাস==
প্ৰগ্ৰেমাৰসকলৰ মাজত ধাৰণা বিনিময় সহজ কৰি তুলিবলৈ ১৯৯৪ চনত কানিংহামে এই চফট্ ৱেৰ আৰু ৱেবছাইটটো প্ৰস্তুত কৰিছিল। 
এই ধাৰণাটো ১৯৮০ চনৰ শেষৰফালে কানিংহামে নিৰ্মাণ কৰা হাইপাৰকাৰ্ড ষ্টেকত বিকশিত কৰা ধাৰণাসমূহৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি গঢ় লৈ উঠিছিল।[2][3][4] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত তেওঁ নিজৰ কোম্পানী (Cunningham &amp; Cunningham) ৱেবছাইট: c2.com ত এই চফট্ ৱেৰটো ইনষ্টল কৰে। ছাইটটোক সঘনাই “ৱিকি” বুলি কোৱা হৈছিল; এটা ৱিকিউইকিৱেব FAQ-এ ডাঙৰ ডাঙৰ W থকা “ৱিকি”ক ৱিকিউইকিৱেবৰ চৰ্টহেণ্ড হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল।[5]

২০১৪ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ৱিকিৱিকিৱেব ভাঙি পেলোৱা লোকৰ আক্ৰমণৰ বলি হয়, আৰু ইয়াক কেৱল পঢ়িব পৰা অৱস্থাত ৰাখিবলগীয়া হয়।[6] ২০১৫ চনৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীত কানিংহামে ঘোষণা কৰে যে ৱিকিটোক এক পৃষ্ঠাৰ এপ্লিকেচন হিচাপে পুনৰ লিখা হৈছে আৰু নতুন ফেডাৰেটেড ৱিকিলৈ পৰিবৰ্তন কৰা হৈছে।[1]

কেৱল পঢ়িব পৰালৈ স্থানান্তৰিত কৰাৰ সময়ত ৱিকিৱিকিৱেবৰ আদৰণি দৰ্শক পৃষ্ঠাত প্ৰথম দুটা অনুচ্ছেদত নিম্নলিখিত বিৱৰণ আছিল:[7]
{{Cquote|ৱিকিৱিকিৱেবলৈ আপোনাক স্বাগতম, যাক &quot;ৱিকি&quot; বুলিও কোৱা হয়। বহুতে ইয়াত প্ৰথম ৱিকি অভিজ্ঞতা লাভ কৰিছিল। এই সম্প্ৰদায়টো ১৯৯৫ চনৰপৰাই চলি আহিছে আৰু বহু লোকেৰে গঠিত। আমি সদায় মূল্যৱান অৱদানৰ সৈতে নৱাগতক গ্ৰহণ কৰো। 
যদি আপুনি আগতে ৱিকি ব্যৱহাৰ কৰা নাই, তেন্তে CultureShock ৰ বাবে অলপ সাজু থাকক। ৱিকিৰ উপযোগিতা ইয়াৰদ্বাৰা প্ৰদান কৰা স্বাধীনতা, সৰলতা আৰু শক্তিত। এই চাইটৰ প্ৰধান কেন্দ্ৰবিন্দু হৈছে SoftwareDevelopment ত PeopleProjectsAndPatterns। 
কিন্তু ই কেৱল এটা InformalHistoryOfProgrammingIdeasতকৈও অধিক। তাৰপৰাই আৰম্ভ হৈছিল যদিও বিষয়-বস্তুৱে নিজৰ এক সংস্কৃতি আৰু নাটকীয় পৰিচয়ৰ সৃষ্টি কৰিছে। ৱিকিৰ সকলো বিষয়-বস্তু হৈছে WorkInProgress। সকলোতকৈ ডাঙৰ কথা, এইখন এখন মঞ্চ য’ত মানুহে ধাৰণা শ্বেয়াৰ কৰে! মানুহ অহা-যোৱা কৰাৰ লগে লগে ই সলনি হয়। ইয়াত তথ্যৰ বহুখিনি বিষয়ভিত্তিক। যদি আপুনি এটা নিৰ্দিষ্ট প্ৰসংগ চাইট বিচাৰিছে, তেন্তে ৱিকিপিডিয়া চেষ্টা কৰক; ৱিকি নহয় ৱিকিপিডিয়া!}}

==ব্যুৎপত্তিবিজ্ঞান==
কানিংহামে ৱিকিৱিকিৱেব নামটো উলিয়াইছিল কাৰণ তেওঁৰ মনত পৰিছিল হনোলুলু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ কাউণ্টাৰৰ এজন কৰ্মচাৰীয়ে তেওঁক বিমানবন্দৰৰ টাৰ্মিনেলৰ মাজত চলা [[ৱিকি ৱিকি শ্বাটল]] নামৰ [[শ্বাটল বাছ]]ৰ লাইনত যাবলৈ কৈছিল। &quot;ৱিকি ৱিকি&quot; হৈছে &quot;ৱিকি&quot;ৰ পুনৰুৎপাদন, যাৰ অৰ্থ হাৱাই ভাষাৰ &quot;দ্ৰুত।&quot; [8] কানিংহামৰ ধাৰণা আছিল ৱিকিৱিকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহ ইয়াৰ ব্যৱহাৰকাৰীসকলে দ্ৰুতভাৱে সম্পাদনযোগ্য কৰি তোলে, সেয়েহে তেওঁ প্ৰথমে ইয়াক &quot;কুইকৱেব&quot; বুলি কোৱাৰ কথা ভাবিছিল, কিন্তু পিছলৈ তেওঁৰ মন সলনি কৰি ইয়াক &quot;ৱিকিৱিকিৱেব&quot; বুলি অভিহিত কৰিছিল।[9][10]
==তথ্যসূত্ৰ==

[[শ্ৰেণী:ছফ্টৱেৰ]]</text>
      <sha1>pqwbp4ihjhxftn1qdpxw6tketqxz1ob</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611341</id>
      <parentid>611340</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:49:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <origin>611341</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10294" sha1="kjomd61nzdetcqneteh2m2by3ouc5xk" xml:space="preserve">{{Infobox website
| name             = ৱিকিৱিকিৱেব
| logo             =
| logo_size        = 50px
| logocaption      = The WikiWikiWeb logo
| screenshot       = WikiWikiWeb screenshot.png
| caption          = The [[homepage]] of the WikiWikiWeb in 2003
| url              = {{url|https://wiki.c2.com/}}
| location         = [[প’ৰ্টলেণ্ড, অৰেগন]]
| type             = [[চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণ]] সমূহৰ ওপৰত গুৰুত্ব দি [[ৱিকি]] 
| language         = [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]
| registration     = কাৰ্যকৰী কৰা হোৱা নাই; ব্যৱহাৰকাৰীসকলে যিকোনো নাম ব্যৱহাৰ কৰি সম্পাদনা কৰিব পাৰে আৰু বৈকল্পিকভাৱে সেই নামেৰে নিজৰ বিষয়ে এটা পৃষ্ঠা সৃষ্টি কৰিব পাৰে
| owner            = কানিংহাম এণ্ড কানিংহাম, Inc.
| author           = [[ৱাৰ্ড কানিংহাম]]
| launched         = {{start date and age|1995|3|25}}
| current_status   = Active (Read-only indefinitely since February 1, 2015)&lt;ref name=&quot;Cunningham-2015&quot;/&gt;
}}

'''ৱিকিৱিকিৱেব''' হৈছে প্ৰথম ৱিকি, বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।&lt;ref name=&quot;Cunningham-2015&quot;/&gt; ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] ইয়াক আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ২০১৫ চনৰপৰা ই কেৱল পঢ়িব পৰা আৰ্কাইভ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা [[ৱিকি চফ্টৱেৰ]]ৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, যিটো পিছলৈ &quot;ৱিকিবেছ&quot; নামেৰে নামকৰণ কৰা হয়।
==বিৱৰণ==
ৱিকিৱিকিৱেব হৈছে প্ৰথম ৱিকি বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।&lt;ref name=&quot;Cunningham-2015&quot;/&gt; ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] পৰ্টলেণ্ড পেটাৰ্ণ ৰিপজিটৰী ৱেবছাইটৰ সৈতে চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিবলৈ এই চাইটটো আৰম্ভ কৰে। 

ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা ৱিকি চফ্টৱেৰৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, পাৰ্ল প্ৰগ্ৰেমিং ভাষাত লিখা হৈছিল আৰু পিছলৈ ইয়াৰ নাম সলনি কৰি &quot;ৱিকিবেছ&quot; কৰা হৈছিল। 

ৱিকিউইকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহৰ মাজত হাইপাৰলিংকসমূহ ডাঙৰ আখৰযুক্ত শব্দসমূহ একেলগে সংযোগ কৰি সৃষ্টি কৰা হয়, যিটো কৌশলক কেমেল কেছ বুলি কোৱা হয়। ৱিকি মাৰ্কআপ ফৰ্মেটিঙৰ এই নিয়ম এতিয়াও কিছুমান অধিক শেহতীয়া ৱিকি চফট্ ৱেৰ, আনহাতে আন কিছুমান, যেনে ৱিকিপিডিয়াক শক্তি প্ৰদান কৰা মিডিয়াউইকি চফ্টৱেৰে, উটৰ কেচ অবিহনে সংযোগৰ অনুমতি দিয়ে। 
==ইতিহাস==
প্ৰগ্ৰেমাৰসকলৰ মাজত ধাৰণা বিনিময় সহজ কৰি তুলিবলৈ ১৯৯৪ চনত কানিংহামে এই চফট্ ৱেৰ আৰু ৱেবছাইটটো প্ৰস্তুত কৰিছিল। 
এই ধাৰণাটো ১৯৮০ চনৰ শেষৰফালে কানিংহামে নিৰ্মাণ কৰা হাইপাৰকাৰ্ড ষ্টেকত বিকশিত কৰা ধাৰণাসমূহৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি গঢ় লৈ উঠিছিল।[2][3][4] ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত তেওঁ নিজৰ কোম্পানী (Cunningham &amp; Cunningham) ৱেবছাইট: c2.com ত এই চফট্ ৱেৰটো ইনষ্টল কৰে। ছাইটটোক সঘনাই “ৱিকি” বুলি কোৱা হৈছিল; এটা ৱিকিউইকিৱেব FAQ-এ ডাঙৰ ডাঙৰ W থকা “ৱিকি”ক ৱিকিউইকিৱেবৰ চৰ্টহেণ্ড হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল।[5]

২০১৪ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ৱিকিৱিকিৱেব ভাঙি পেলোৱা লোকৰ আক্ৰমণৰ বলি হয়, আৰু ইয়াক কেৱল পঢ়িব পৰা অৱস্থাত ৰাখিবলগীয়া হয়।[6] ২০১৫ চনৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীত কানিংহামে ঘোষণা কৰে যে ৱিকিটোক এক পৃষ্ঠাৰ এপ্লিকেচন হিচাপে পুনৰ লিখা হৈছে আৰু নতুন ফেডাৰেটেড ৱিকিলৈ পৰিবৰ্তন কৰা হৈছে।[1]

কেৱল পঢ়িব পৰালৈ স্থানান্তৰিত কৰাৰ সময়ত ৱিকিৱিকিৱেবৰ আদৰণি দৰ্শক পৃষ্ঠাত প্ৰথম দুটা অনুচ্ছেদত নিম্নলিখিত বিৱৰণ আছিল:[7]
{{Cquote|ৱিকিৱিকিৱেবলৈ আপোনাক স্বাগতম, যাক &quot;ৱিকি&quot; বুলিও কোৱা হয়। বহুতে ইয়াত প্ৰথম ৱিকি অভিজ্ঞতা লাভ কৰিছিল। এই সম্প্ৰদায়টো ১৯৯৫ চনৰপৰাই চলি আহিছে আৰু বহু লোকেৰে গঠিত। আমি সদায় মূল্যৱান অৱদানৰ সৈতে নৱাগতক গ্ৰহণ কৰো। 
যদি আপুনি আগতে ৱিকি ব্যৱহাৰ কৰা নাই, তেন্তে CultureShock ৰ বাবে অলপ সাজু থাকক। ৱিকিৰ উপযোগিতা ইয়াৰদ্বাৰা প্ৰদান কৰা স্বাধীনতা, সৰলতা আৰু শক্তিত। এই চাইটৰ প্ৰধান কেন্দ্ৰবিন্দু হৈছে SoftwareDevelopment ত PeopleProjectsAndPatterns। 
কিন্তু ই কেৱল এটা InformalHistoryOfProgrammingIdeasতকৈও অধিক। তাৰপৰাই আৰম্ভ হৈছিল যদিও বিষয়-বস্তুৱে নিজৰ এক সংস্কৃতি আৰু নাটকীয় পৰিচয়ৰ সৃষ্টি কৰিছে। ৱিকিৰ সকলো বিষয়-বস্তু হৈছে WorkInProgress। সকলোতকৈ ডাঙৰ কথা, এইখন এখন মঞ্চ য’ত মানুহে ধাৰণা শ্বেয়াৰ কৰে! মানুহ অহা-যোৱা কৰাৰ লগে লগে ই সলনি হয়। ইয়াত তথ্যৰ বহুখিনি বিষয়ভিত্তিক। যদি আপুনি এটা নিৰ্দিষ্ট প্ৰসংগ চাইট বিচাৰিছে, তেন্তে ৱিকিপিডিয়া চেষ্টা কৰক; ৱিকি নহয় ৱিকিপিডিয়া!}}

==ব্যুৎপত্তিবিজ্ঞান==
কানিংহামে ৱিকিৱিকিৱেব নামটো উলিয়াইছিল কাৰণ তেওঁৰ মনত পৰিছিল হনোলুলু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ কাউণ্টাৰৰ এজন কৰ্মচাৰীয়ে তেওঁক বিমানবন্দৰৰ টাৰ্মিনেলৰ মাজত চলা [[ৱিকি ৱিকি শ্বাটল]] নামৰ [[শ্বাটল বাছ]]ৰ লাইনত যাবলৈ কৈছিল। &quot;ৱিকি ৱিকি&quot; হৈছে &quot;ৱিকি&quot;ৰ পুনৰুৎপাদন, যাৰ অৰ্থ হাৱাই ভাষাৰ &quot;দ্ৰুত।&quot; [8] কানিংহামৰ ধাৰণা আছিল ৱিকিৱিকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহ ইয়াৰ ব্যৱহাৰকাৰীসকলে দ্ৰুতভাৱে সম্পাদনযোগ্য কৰি তোলে, সেয়েহে তেওঁ প্ৰথমে ইয়াক &quot;কুইকৱেব&quot; বুলি কোৱাৰ কথা ভাবিছিল, কিন্তু পিছলৈ তেওঁৰ মন সলনি কৰি ইয়াক &quot;ৱিকিৱিকিৱেব&quot; বুলি অভিহিত কৰিছিল।[9][10]
==তথ্যসূত্ৰ==

[[শ্ৰেণী:ছফ্টৱেৰ]]</text>
      <sha1>kjomd61nzdetcqneteh2m2by3ouc5xk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611342</id>
      <parentid>611341</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:51:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>/* ইতিহাস */</comment>
      <origin>611342</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12239" sha1="2novuvuhcufvc8mw6g6g311tj7zn7nv" xml:space="preserve">{{Infobox website
| name             = ৱিকিৱিকিৱেব
| logo             =
| logo_size        = 50px
| logocaption      = The WikiWikiWeb logo
| screenshot       = WikiWikiWeb screenshot.png
| caption          = The [[homepage]] of the WikiWikiWeb in 2003
| url              = {{url|https://wiki.c2.com/}}
| location         = [[প’ৰ্টলেণ্ড, অৰেগন]]
| type             = [[চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণ]] সমূহৰ ওপৰত গুৰুত্ব দি [[ৱিকি]] 
| language         = [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]
| registration     = কাৰ্যকৰী কৰা হোৱা নাই; ব্যৱহাৰকাৰীসকলে যিকোনো নাম ব্যৱহাৰ কৰি সম্পাদনা কৰিব পাৰে আৰু বৈকল্পিকভাৱে সেই নামেৰে নিজৰ বিষয়ে এটা পৃষ্ঠা সৃষ্টি কৰিব পাৰে
| owner            = কানিংহাম এণ্ড কানিংহাম, Inc.
| author           = [[ৱাৰ্ড কানিংহাম]]
| launched         = {{start date and age|1995|3|25}}
| current_status   = Active (Read-only indefinitely since February 1, 2015)&lt;ref name=&quot;Cunningham-2015&quot;/&gt;
}}

'''ৱিকিৱিকিৱেব''' হৈছে প্ৰথম ৱিকি, বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।&lt;ref name=&quot;Cunningham-2015&quot;/&gt; ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] ইয়াক আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ২০১৫ চনৰপৰা ই কেৱল পঢ়িব পৰা আৰ্কাইভ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা [[ৱিকি চফ্টৱেৰ]]ৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, যিটো পিছলৈ &quot;ৱিকিবেছ&quot; নামেৰে নামকৰণ কৰা হয়।
==বিৱৰণ==
ৱিকিৱিকিৱেব হৈছে প্ৰথম ৱিকি বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।&lt;ref name=&quot;Cunningham-2015&quot;/&gt; ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] পৰ্টলেণ্ড পেটাৰ্ণ ৰিপজিটৰী ৱেবছাইটৰ সৈতে চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিবলৈ এই চাইটটো আৰম্ভ কৰে। 

ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা ৱিকি চফ্টৱেৰৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, পাৰ্ল প্ৰগ্ৰেমিং ভাষাত লিখা হৈছিল আৰু পিছলৈ ইয়াৰ নাম সলনি কৰি &quot;ৱিকিবেছ&quot; কৰা হৈছিল। 

ৱিকিউইকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহৰ মাজত হাইপাৰলিংকসমূহ ডাঙৰ আখৰযুক্ত শব্দসমূহ একেলগে সংযোগ কৰি সৃষ্টি কৰা হয়, যিটো কৌশলক কেমেল কেছ বুলি কোৱা হয়। ৱিকি মাৰ্কআপ ফৰ্মেটিঙৰ এই নিয়ম এতিয়াও কিছুমান অধিক শেহতীয়া ৱিকি চফট্ ৱেৰ, আনহাতে আন কিছুমান, যেনে ৱিকিপিডিয়াক শক্তি প্ৰদান কৰা মিডিয়াউইকি চফ্টৱেৰে, উটৰ কেচ অবিহনে সংযোগৰ অনুমতি দিয়ে। 
==ইতিহাস==
প্ৰগ্ৰেমাৰসকলৰ মাজত ধাৰণা বিনিময় সহজ কৰি তুলিবলৈ ১৯৯৪ চনত কানিংহামে এই চফট্ ৱেৰ আৰু ৱেবছাইটটো প্ৰস্তুত কৰিছিল। 
এই ধাৰণাটো ১৯৮০ চনৰ শেষৰফালে কানিংহামে নিৰ্মাণ কৰা হাইপাৰকাৰ্ড ষ্টেকত বিকশিত কৰা ধাৰণাসমূহৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি গঢ় লৈ উঠিছিল।&lt;ref&gt;[http://c2.com/cgi/wiki?WikiHistory WikiHistory] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20020621221535/http://c2.com/cgi/wiki?WikiHistory |date=2002-06-21 }} on c2.com&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |date=August 9, 2005 |title=Interview: Wikinewsie Kim Bruning discusses Wikimania |url=https://en.wikinews.org/wiki/Interview:_Wikinewsie_Kim_Bruning_discusses_Wikimania |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20211022070311/https://en.wikinews.org/wiki/Interview:_Wikinewsie_Kim_Bruning_discusses_Wikimania |archive-date=22 October 2021 |newspaper=Wikinews}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://video.google.com/videoplay?docid=-7739076742312910146 Interview with Ward Cunningham] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070507062332/http://video.google.com/videoplay?docid=-7739076742312910146 |date=2007-05-07 }} on Google Video&lt;/ref&gt; ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত তেওঁ নিজৰ কোম্পানী (Cunningham &amp; Cunningham) ৱেবছাইট: c2.com ত এই চফট্ ৱেৰটো ইনষ্টল কৰে। ছাইটটোক সঘনাই “ৱিকি” বুলি কোৱা হৈছিল; এটা ৱিকিউইকিৱেব FAQ-এ ডাঙৰ ডাঙৰ W থকা “ৱিকি”ক ৱিকিউইকিৱেবৰ চৰ্টহেণ্ড হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Wiki Wiki Web Faq |url=https://wiki.c2.com/?WikiWikiWebFaq= |website=C2 Wiki |access-date=6 May 2026}}&lt;/ref&gt;

২০১৪ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ৱিকিৱিকিৱেব ভাঙি পেলোৱা লোকৰ আক্ৰমণৰ বলি হয়, আৰু ইয়াক কেৱল পঢ়িব পৰা অৱস্থাত ৰাখিবলগীয়া হয়।&lt;ref&gt;{{Citation |last = Cunningham |first = Ward |title = WikiWiki System Notice on c2.com |date = February 1, 2015 |url = https://wiki.c2.com/?WikiWikiSystemNotice |access-date = October 5, 2020 |archive-date = October 8, 2020 |archive-url = https://web.archive.org/web/20201008081337/https://wiki.c2.com/?WikiWikiSystemNotice |url-status = live }}&lt;/ref&gt; ২০১৫ চনৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীত কানিংহামে ঘোষণা কৰে যে ৱিকিটোক এক পৃষ্ঠাৰ এপ্লিকেচন হিচাপে পুনৰ লিখা হৈছে আৰু নতুন ফেডাৰেটেড ৱিকিলৈ পৰিবৰ্তন কৰা হৈছে।&lt;ref name=&quot;Cunningham-2015&quot;&gt;{{cite web|last = Cunningham |first = Ward |title = Migrating Wiki on Federated Wiki |date = February 1, 2015 |url = http://forage.ward.fed.wiki.org/view/migrating-wiki |access-date = February 4, 2015 |archive-date = February 3, 2015 |archive-url = https://web.archive.org/web/20150203073828/http://forage.ward.fed.wiki.org/view/migrating-wiki |url-status = live }}&lt;/ref&gt;

কেৱল পঢ়িব পৰালৈ স্থানান্তৰিত কৰাৰ সময়ত ৱিকিৱিকিৱেবৰ আদৰণি দৰ্শক পৃষ্ঠাত প্ৰথম দুটা অনুচ্ছেদত নিম্নলিখিত বিৱৰণ আছিল:&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Welcome Visitors |url=https://wiki.c2.com/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200423133530/http://wiki.c2.com/ |archive-date=2020-04-23 |access-date=2020-04-23 |website=wiki.c2.com}}&lt;/ref&gt;
{{Cquote|ৱিকিৱিকিৱেবলৈ আপোনাক স্বাগতম, যাক &quot;ৱিকি&quot; বুলিও কোৱা হয়। বহুতে ইয়াত প্ৰথম ৱিকি অভিজ্ঞতা লাভ কৰিছিল। এই সম্প্ৰদায়টো ১৯৯৫ চনৰপৰাই চলি আহিছে আৰু বহু লোকেৰে গঠিত। আমি সদায় মূল্যৱান অৱদানৰ সৈতে নৱাগতক গ্ৰহণ কৰো। 
যদি আপুনি আগতে ৱিকি ব্যৱহাৰ কৰা নাই, তেন্তে CultureShock ৰ বাবে অলপ সাজু থাকক। ৱিকিৰ উপযোগিতা ইয়াৰদ্বাৰা প্ৰদান কৰা স্বাধীনতা, সৰলতা আৰু শক্তিত। এই চাইটৰ প্ৰধান কেন্দ্ৰবিন্দু হৈছে SoftwareDevelopment ত PeopleProjectsAndPatterns। 
কিন্তু ই কেৱল এটা InformalHistoryOfProgrammingIdeasতকৈও অধিক। তাৰপৰাই আৰম্ভ হৈছিল যদিও বিষয়-বস্তুৱে নিজৰ এক সংস্কৃতি আৰু নাটকীয় পৰিচয়ৰ সৃষ্টি কৰিছে। ৱিকিৰ সকলো বিষয়-বস্তু হৈছে WorkInProgress। সকলোতকৈ ডাঙৰ কথা, এইখন এখন মঞ্চ য’ত মানুহে ধাৰণা শ্বেয়াৰ কৰে! মানুহ অহা-যোৱা কৰাৰ লগে লগে ই সলনি হয়। ইয়াত তথ্যৰ বহুখিনি বিষয়ভিত্তিক। যদি আপুনি এটা নিৰ্দিষ্ট প্ৰসংগ চাইট বিচাৰিছে, তেন্তে ৱিকিপিডিয়া চেষ্টা কৰক; ৱিকি নহয় ৱিকিপিডিয়া!}}

==ব্যুৎপত্তিবিজ্ঞান==
কানিংহামে ৱিকিৱিকিৱেব নামটো উলিয়াইছিল কাৰণ তেওঁৰ মনত পৰিছিল হনোলুলু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ কাউণ্টাৰৰ এজন কৰ্মচাৰীয়ে তেওঁক বিমানবন্দৰৰ টাৰ্মিনেলৰ মাজত চলা [[ৱিকি ৱিকি শ্বাটল]] নামৰ [[শ্বাটল বাছ]]ৰ লাইনত যাবলৈ কৈছিল। &quot;ৱিকি ৱিকি&quot; হৈছে &quot;ৱিকি&quot;ৰ পুনৰুৎপাদন, যাৰ অৰ্থ হাৱাই ভাষাৰ &quot;দ্ৰুত।&quot; [8] কানিংহামৰ ধাৰণা আছিল ৱিকিৱিকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহ ইয়াৰ ব্যৱহাৰকাৰীসকলে দ্ৰুতভাৱে সম্পাদনযোগ্য কৰি তোলে, সেয়েহে তেওঁ প্ৰথমে ইয়াক &quot;কুইকৱেব&quot; বুলি কোৱাৰ কথা ভাবিছিল, কিন্তু পিছলৈ তেওঁৰ মন সলনি কৰি ইয়াক &quot;ৱিকিৱিকিৱেব&quot; বুলি অভিহিত কৰিছিল।[9][10]
==তথ্যসূত্ৰ==

[[শ্ৰেণী:ছফ্টৱেৰ]]</text>
      <sha1>2novuvuhcufvc8mw6g6g311tj7zn7nv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611343</id>
      <parentid>611342</parentid>
      <timestamp>2026-06-06T18:52:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>/* ব্যুৎপত্তিবিজ্ঞান */</comment>
      <origin>611343</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13280" sha1="qeqeac2w78bn4okubh8cb97yyi33unk" xml:space="preserve">{{Infobox website
| name             = ৱিকিৱিকিৱেব
| logo             =
| logo_size        = 50px
| logocaption      = The WikiWikiWeb logo
| screenshot       = WikiWikiWeb screenshot.png
| caption          = The [[homepage]] of the WikiWikiWeb in 2003
| url              = {{url|https://wiki.c2.com/}}
| location         = [[প’ৰ্টলেণ্ড, অৰেগন]]
| type             = [[চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণ]] সমূহৰ ওপৰত গুৰুত্ব দি [[ৱিকি]] 
| language         = [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]
| registration     = কাৰ্যকৰী কৰা হোৱা নাই; ব্যৱহাৰকাৰীসকলে যিকোনো নাম ব্যৱহাৰ কৰি সম্পাদনা কৰিব পাৰে আৰু বৈকল্পিকভাৱে সেই নামেৰে নিজৰ বিষয়ে এটা পৃষ্ঠা সৃষ্টি কৰিব পাৰে
| owner            = কানিংহাম এণ্ড কানিংহাম, Inc.
| author           = [[ৱাৰ্ড কানিংহাম]]
| launched         = {{start date and age|1995|3|25}}
| current_status   = Active (Read-only indefinitely since February 1, 2015)&lt;ref name=&quot;Cunningham-2015&quot;/&gt;
}}

'''ৱিকিৱিকিৱেব''' হৈছে প্ৰথম ৱিকি, বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।&lt;ref name=&quot;Cunningham-2015&quot;/&gt; ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] ইয়াক আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ২০১৫ চনৰপৰা ই কেৱল পঢ়িব পৰা আৰ্কাইভ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা [[ৱিকি চফ্টৱেৰ]]ৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, যিটো পিছলৈ &quot;ৱিকিবেছ&quot; নামেৰে নামকৰণ কৰা হয়।
==বিৱৰণ==
ৱিকিৱিকিৱেব হৈছে প্ৰথম ৱিকি বা ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সম্পাদনা কৰিব পৰা ৱেবছাইট।&lt;ref name=&quot;Cunningham-2015&quot;/&gt; ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত প্ৰগ্ৰেমাৰ [[ৱাৰ্ড কানিংহাম|ৱাৰ্ড কানিংহামে]] পৰ্টলেণ্ড পেটাৰ্ণ ৰিপজিটৰী ৱেবছাইটৰ সৈতে চফ্টৱেৰ ডিজাইন পেটাৰ্ণৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিবলৈ এই চাইটটো আৰম্ভ কৰে। 

ৱিকিৱিকিৱেব নামটো প্ৰথমে ৱেবছাইটটো চলোৱা ৱিকি চফ্টৱেৰৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য আছিল, পাৰ্ল প্ৰগ্ৰেমিং ভাষাত লিখা হৈছিল আৰু পিছলৈ ইয়াৰ নাম সলনি কৰি &quot;ৱিকিবেছ&quot; কৰা হৈছিল। 

ৱিকিউইকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহৰ মাজত হাইপাৰলিংকসমূহ ডাঙৰ আখৰযুক্ত শব্দসমূহ একেলগে সংযোগ কৰি সৃষ্টি কৰা হয়, যিটো কৌশলক কেমেল কেছ বুলি কোৱা হয়। ৱিকি মাৰ্কআপ ফৰ্মেটিঙৰ এই নিয়ম এতিয়াও কিছুমান অধিক শেহতীয়া ৱিকি চফট্ ৱেৰ, আনহাতে আন কিছুমান, যেনে ৱিকিপিডিয়াক শক্তি প্ৰদান কৰা মিডিয়াউইকি চফ্টৱেৰে, উটৰ কেচ অবিহনে সংযোগৰ অনুমতি দিয়ে। 
==ইতিহাস==
প্ৰগ্ৰেমাৰসকলৰ মাজত ধাৰণা বিনিময় সহজ কৰি তুলিবলৈ ১৯৯৪ চনত কানিংহামে এই চফট্ ৱেৰ আৰু ৱেবছাইটটো প্ৰস্তুত কৰিছিল। 
এই ধাৰণাটো ১৯৮০ চনৰ শেষৰফালে কানিংহামে নিৰ্মাণ কৰা হাইপাৰকাৰ্ড ষ্টেকত বিকশিত কৰা ধাৰণাসমূহৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি গঢ় লৈ উঠিছিল।&lt;ref&gt;[http://c2.com/cgi/wiki?WikiHistory WikiHistory] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20020621221535/http://c2.com/cgi/wiki?WikiHistory |date=2002-06-21 }} on c2.com&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |date=August 9, 2005 |title=Interview: Wikinewsie Kim Bruning discusses Wikimania |url=https://en.wikinews.org/wiki/Interview:_Wikinewsie_Kim_Bruning_discusses_Wikimania |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20211022070311/https://en.wikinews.org/wiki/Interview:_Wikinewsie_Kim_Bruning_discusses_Wikimania |archive-date=22 October 2021 |newspaper=Wikinews}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://video.google.com/videoplay?docid=-7739076742312910146 Interview with Ward Cunningham] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070507062332/http://video.google.com/videoplay?docid=-7739076742312910146 |date=2007-05-07 }} on Google Video&lt;/ref&gt; ১৯৯৫ চনৰ ২৫ মাৰ্চত তেওঁ নিজৰ কোম্পানী (Cunningham &amp; Cunningham) ৱেবছাইট: c2.com ত এই চফট্ ৱেৰটো ইনষ্টল কৰে। ছাইটটোক সঘনাই “ৱিকি” বুলি কোৱা হৈছিল; এটা ৱিকিউইকিৱেব FAQ-এ ডাঙৰ ডাঙৰ W থকা “ৱিকি”ক ৱিকিউইকিৱেবৰ চৰ্টহেণ্ড হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Wiki Wiki Web Faq |url=https://wiki.c2.com/?WikiWikiWebFaq= |website=C2 Wiki |access-date=6 May 2026}}&lt;/ref&gt;

২০১৪ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ৱিকিৱিকিৱেব ভাঙি পেলোৱা লোকৰ আক্ৰমণৰ বলি হয়, আৰু ইয়াক কেৱল পঢ়িব পৰা অৱস্থাত ৰাখিবলগীয়া হয়।&lt;ref&gt;{{Citation |last = Cunningham |first = Ward |title = WikiWiki System Notice on c2.com |date = February 1, 2015 |url = https://wiki.c2.com/?WikiWikiSystemNotice |access-date = October 5, 2020 |archive-date = October 8, 2020 |archive-url = https://web.archive.org/web/20201008081337/https://wiki.c2.com/?WikiWikiSystemNotice |url-status = live }}&lt;/ref&gt; ২০১৫ চনৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীত কানিংহামে ঘোষণা কৰে যে ৱিকিটোক এক পৃষ্ঠাৰ এপ্লিকেচন হিচাপে পুনৰ লিখা হৈছে আৰু নতুন ফেডাৰেটেড ৱিকিলৈ পৰিবৰ্তন কৰা হৈছে।&lt;ref name=&quot;Cunningham-2015&quot;&gt;{{cite web|last = Cunningham |first = Ward |title = Migrating Wiki on Federated Wiki |date = February 1, 2015 |url = http://forage.ward.fed.wiki.org/view/migrating-wiki |access-date = February 4, 2015 |archive-date = February 3, 2015 |archive-url = https://web.archive.org/web/20150203073828/http://forage.ward.fed.wiki.org/view/migrating-wiki |url-status = live }}&lt;/ref&gt;

কেৱল পঢ়িব পৰালৈ স্থানান্তৰিত কৰাৰ সময়ত ৱিকিৱিকিৱেবৰ আদৰণি দৰ্শক পৃষ্ঠাত প্ৰথম দুটা অনুচ্ছেদত নিম্নলিখিত বিৱৰণ আছিল:&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Welcome Visitors |url=https://wiki.c2.com/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20200423133530/http://wiki.c2.com/ |archive-date=2020-04-23 |access-date=2020-04-23 |website=wiki.c2.com}}&lt;/ref&gt;
{{Cquote|ৱিকিৱিকিৱেবলৈ আপোনাক স্বাগতম, যাক &quot;ৱিকি&quot; বুলিও কোৱা হয়। বহুতে ইয়াত প্ৰথম ৱিকি অভিজ্ঞতা লাভ কৰিছিল। এই সম্প্ৰদায়টো ১৯৯৫ চনৰপৰাই চলি আহিছে আৰু বহু লোকেৰে গঠিত। আমি সদায় মূল্যৱান অৱদানৰ সৈতে নৱাগতক গ্ৰহণ কৰো। 
যদি আপুনি আগতে ৱিকি ব্যৱহাৰ কৰা নাই, তেন্তে CultureShock ৰ বাবে অলপ সাজু থাকক। ৱিকিৰ উপযোগিতা ইয়াৰদ্বাৰা প্ৰদান কৰা স্বাধীনতা, সৰলতা আৰু শক্তিত। এই চাইটৰ প্ৰধান কেন্দ্ৰবিন্দু হৈছে SoftwareDevelopment ত PeopleProjectsAndPatterns। 
কিন্তু ই কেৱল এটা InformalHistoryOfProgrammingIdeasতকৈও অধিক। তাৰপৰাই আৰম্ভ হৈছিল যদিও বিষয়-বস্তুৱে নিজৰ এক সংস্কৃতি আৰু নাটকীয় পৰিচয়ৰ সৃষ্টি কৰিছে। ৱিকিৰ সকলো বিষয়-বস্তু হৈছে WorkInProgress। সকলোতকৈ ডাঙৰ কথা, এইখন এখন মঞ্চ য’ত মানুহে ধাৰণা শ্বেয়াৰ কৰে! মানুহ অহা-যোৱা কৰাৰ লগে লগে ই সলনি হয়। ইয়াত তথ্যৰ বহুখিনি বিষয়ভিত্তিক। যদি আপুনি এটা নিৰ্দিষ্ট প্ৰসংগ চাইট বিচাৰিছে, তেন্তে ৱিকিপিডিয়া চেষ্টা কৰক; ৱিকি নহয় ৱিকিপিডিয়া!}}

==ব্যুৎপত্তিবিজ্ঞান==
কানিংহামে ৱিকিৱিকিৱেব নামটো উলিয়াইছিল কাৰণ তেওঁৰ মনত পৰিছিল হনোলুলু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ কাউণ্টাৰৰ এজন কৰ্মচাৰীয়ে তেওঁক বিমানবন্দৰৰ টাৰ্মিনেলৰ মাজত চলা [[ৱিকি ৱিকি শ্বাটল]] নামৰ [[শ্বাটল বাছ]]ৰ লাইনত যাবলৈ কৈছিল। &quot;ৱিকি ৱিকি&quot; হৈছে &quot;ৱিকি&quot;ৰ পুনৰুৎপাদন, যাৰ অৰ্থ হাৱাই ভাষাৰ &quot;দ্ৰুত।&quot;&lt;ref&gt;{{Citation |last=Andrews |first=Lorrin |title=A dictionary of the Hawaiian language to which is appended an English-Hawaiian vocabulary and a chronological table of remarkable events |page=514 |year=1865 |url=https://archive.org/details/dictionaryofhawa00andrrich/page/n519 |publisher=Henry M. Whitney}}&lt;/ref&gt; কানিংহামৰ ধাৰণা আছিল ৱিকিৱিকিৱেবৰ পৃষ্ঠাসমূহ ইয়াৰ ব্যৱহাৰকাৰীসকলে দ্ৰুতভাৱে সম্পাদনযোগ্য কৰি তোলে, সেয়েহে তেওঁ প্ৰথমে ইয়াক &quot;কুইকৱেব&quot; বুলি কোৱাৰ কথা ভাবিছিল, কিন্তু পিছলৈ তেওঁৰ মন সলনি কৰি ইয়াক &quot;ৱিকিৱিকিৱেব&quot; বুলি অভিহিত কৰিছিল।&lt;ref&gt;{{cite web |last=Cunningham |first=Ward |author-link=Ward Cunningham |date=November 1, 2003 |title=Correspondence on the Etymology of Wiki |url=https://c2.com/doc/etymology.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20070317120823/https://c2.com/doc/etymology.html |archive-date=March 17, 2007 |access-date=March 9, 2007 |website=WikiWikiWeb |df=mdy-all}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web |last=Cunningham |first=Ward |author-link=Ward Cunningham |date=February 25, 2008 |title=Wiki History |url=https://c2.com/cgi/wiki?WikiHistory |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20020621221535/https://c2.com/cgi/wiki?WikiHistory |archive-date=June 21, 2002 |access-date=March 9, 2007 |website=WikiWikiWeb}}&lt;/ref&gt;

==তথ্যসূত্ৰ==

[[শ্ৰেণী:ছফ্টৱেৰ]]</text>
      <sha1>qeqeac2w78bn4okubh8cb97yyi33unk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>মিকিৰ পাহাৰ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>137368</id>
    <revision>
      <id>611351</id>
      <timestamp>2026-06-07T04:37:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>KhiLanTzi</username>
        <id>23530</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;[[:en:Special:Redirect/revision/1332377302|Mikir Hills]]&quot; পৃষ্ঠাৰ পাতনি অনুচ্ছেদটো অনুবাদ কৰি সৃষ্টি কৰা হৈছে</comment>
      <origin>611351</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1919" sha1="j08fuisaxj10j2rmu0b5sf4vck1lgt9" xml:space="preserve">'''মিকিৰ পাহাৰ''' হৈছে [[কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান|কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানৰ]] দক্ষিণে অৱস্থিত এটা পাহাৰৰ গোট।&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/archives/july-3-1968-no-trace-of-animals-in-assam-game-sanctuary/article24314826.ece|title=July 3, 1968: No trace of animals in Assam game sanctuary|date=2018-07-03|work=The Hindu|access-date=2019-04-14|language=en-IN|issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt; পূব [[মেঘালয়|মেঘালয়ে]] তিনিটা ফালৰ পৰা আগুৰি থকা মিকিৰ পাহাৰ আংশিকভাৱে ইয়াৰ সৈতে বিচ্ছিন্ন আছে।&lt;ref&gt;{{Cite book|title=India : a regional geography|date=1993|publisher=National Geographical Society of India|others=Singh, R. L. (Ram Lochan), 1917-, National Geographical Society of India.|isbn=81-85273-18-9|place=Varsani|oclc=31783333}}&lt;/ref&gt; [https://www.northeastindiainfo.com/2020/05/karbi-plateau.html কাৰ্বি মালভূমি] বা মিকিৰ পাহাৰক অসমৰ আটাইতকৈ পুৰণি ভূ-আকৃতি বুলি কোৱা যায়। ই দেখাত নাচপতি আকৃতিৰ আৰু ইয়াৰ এলেকা প্ৰায় ৭০০০ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। &lt;ref&gt;{{Cite web|last=Saikia|first=Partha|date=|title=Karbi Plateau (Mikir Hills) Region of India|url=https://www.northeastindiainfo.com/2020/05/karbi-plateau.html|archiveurl=|archivedate=|accessdate=2020-06-24|work=North East India info}}&lt;/ref&gt;

ই কাৰ্বি মালভূমিৰ অংশ। ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ শৃংগ হৈছে ডামবুকচো।</text>
      <sha1>j08fuisaxj10j2rmu0b5sf4vck1lgt9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>611352</id>
      <parentid>611351</parentid>
      <timestamp>2026-06-07T04:38:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>KhiLanTzi</username>
        <id>23530</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* */</comment>
      <origin>611352</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1945" sha1="eba6idkvq8kvrmodxhqklq6l9ma7btv" xml:space="preserve">'''মিকিৰ পাহাৰ''' হৈছে [[কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান|কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানৰ]] দক্ষিণে অৱস্থিত এটা পাহাৰৰ গোট।&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/archives/july-3-1968-no-trace-of-animals-in-assam-game-sanctuary/article24314826.ece|title=July 3, 1968: No trace of animals in Assam game sanctuary|date=2018-07-03|work=The Hindu|access-date=2019-04-14|language=en-IN|issn=0971-751X}}&lt;/ref&gt; পূব [[মেঘালয়|মেঘালয়ে]] তিনিটা ফালৰ পৰা আগুৰি থকা মিকিৰ পাহাৰ আংশিকভাৱে ইয়াৰ সৈতে বিচ্ছিন্ন আছে।&lt;ref&gt;{{Cite book|title=India : a regional geography|date=1993|publisher=National Geographical Society of India|others=Singh, R. L. (Ram Lochan), 1917-, National Geographical Society of India.|isbn=81-85273-18-9|place=Varsani|oclc=31783333}}&lt;/ref&gt; [https://www.northeastindiainfo.com/2020/05/karbi-plateau.html কাৰ্বি মালভূমি] বা মিকিৰ পাহাৰক অসমৰ আটাইতকৈ পুৰণি ভূ-আকৃতি বুলি কোৱা যায়। ই দেখাত নাচপতি আকৃতিৰ আৰু ইয়াৰ এলেকা প্ৰায় ৭০০০ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। &lt;ref&gt;{{Cite web|last=Saikia|first=Partha|date=|title=Karbi Plateau (Mikir Hills) Region of India|url=https://www.northeastindiainfo.com/2020/05/karbi-plateau.html|archiveurl=|archivedate=|accessdate=2020-06-24|work=North East India info}}&lt;/ref&gt;

ই কাৰ্বি মালভূমিৰ অংশ। ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ শৃংগ হৈছে ডামবুকচো।
==উৎস==
{{Reflist}}</text>
      <sha1>eba6idkvq8kvrmodxhqklq6l9ma7btv</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>