অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া aswiki https://as.wikipedia.org/wiki/%E0%A6%AC%E0%A7%87%E0%A6%9F%E0%A7%81%E0%A6%AA%E0%A6%BE%E0%A6%A4 MediaWiki 1.47.0-wmf.11 first-letter মাধ্যম বিশেষ বাৰ্তা সদস্য সদস্য বাৰ্তা ৱিকিপিডিয়া ৱিকিপিডিয়া বাৰ্তা চিত্ৰ চিত্ৰ বাৰ্তা মিডিয়াৱিকি মিডিয়াৱিকি আলোচনা সাঁচ সাঁচ বাৰ্তা সহায় সহায় বাৰ্তা শ্ৰেণী শ্ৰেণী বাৰ্তা ৱিকিচ'ৰা ৱিকিচ'ৰা আলোচনা MOS MOS talk TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk জুবিন গাৰ্গ 0 2318 617279 617222 2026-07-15T13:37:44Z ~2026-39707-11 50795 /* অভিনীত ছবি */ 617279 wikitext text/x-wiki {{নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ}} {{Infobox musical artist | bgcolour = lightgray | name = জুবিন গাৰ্গ | image = File:Zubin Garg Live performance (cropped).jpg | caption = ২০২৫ চনত জুবিন গাৰ্গ | image_size = 300px | birth_date = {{Birth date|1972|11|18}} | background = solo_singer | birth_name = জুবিন বৰঠাকুৰ | alias = {{hlist|গ’ল্ডী<ref>{{cite web|last=Goswami|first=Darshana|title=The wonder boy called Goldie|website=Thumbprint NE|date=2025-09-22|url=https://thumbprintmag.in/single_post.php?id=the-wonder-boy-called-goldie|access-date=2025-09-22}}{{Dead link|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>|অসমৰ হাৰ্টথ্ৰব|লুইতকণ্ঠ|হামিং সম্ৰাট|জুবিনদা|হিয়াৰ আমঠু<ref>{{cite news |last1=Baruah |first1=Sukrita |date=19 September 2025 |title=Zubeen da, voice of a generation, who listened to his own conscience|url=https://indianexpress.com/article/india/zubeen-da-voice-of-a-generation-who-listened-to-his-own-conscience-10259892/ |work=The Indian Express |access-date=20 September 2025}}</ref>|সোণটি}} | birth_place = [[তুৰা, মেঘালয়|তুৰা]], [[মেঘালয়]], [[ভাৰত]] {{flagicon|IND}} | death_date = {{Death date and age|2025|09|19|1972|11|18}} | death_place=[[Singapore General Hospital|ছিংগাপুৰ জেনেৰেল হস্পিটেল]], [[বুকিত মেৰাহ]], [[ছিংগাপুৰৰ কেন্দ্ৰীয় এলেকা]] {{flagicon|Singapore}}<ref>{{cite web|title=Singer Zubeen Garg died in Singapore while swimming, not during scuba diving: report|website=The Hindu|date=2 Oct 2025|url=https://www.thehindu.com/news/national/singer-zubeen-garg-died-in-singapore-while-swimming-not-during-scuba-diving-report/article70117336.ece/|access-date=5 Oct 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Zubeen Garg is No More – Pratidin Time |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/zubeen-garg-is-no-more-10479313 | access-date=19 September 2025 |work=Pratidin Time |date=19 September 2025 |language=en}}</ref> | death_cause = | genre = {{hlist|[[অসমীয়া লোকগীত]]|[[ৰক সংগীত]]|[[বিহুগীত|বিহু]]|[[চলচ্চিত্ৰ]] [[সংগীত]]|[[অসমীয়া গীতি সাহিত্য]]|[[ভাৰতীয় লোক-সংগীত]]}} | occupation = {{hlist|কণ্ঠশিল্পী|নেপথ্য গায়ক|সংগীত পৰিচালক|সুৰকাৰ|গীতিকাৰ|সংগীত ব্যৱস্থাপক|চলচ্চিত্ৰ অভিনেতা|পৰিচালক|প্ৰযোজক|বাদ্যযন্ত্ৰী|কবি|সমাজকৰ্মী|অভিনেতা}} | instrument = {{hlist|কীব’ৰ্ড|গীটাৰ|তবলা|মেণ্ড’লিন|দগৰ|পাৰকিউছন|আদি}} | nationality = {{flagicon|IND}} ভাৰতীয় | Ethnicity = [[অসমীয়া]] | label = {{hlist|এন.কে. প্ৰডাকশ্যন|ছ’নী মিউজিক|মেগনাছাউণ্ড ৰেকৰ্ড্‌ছ|ইউনিভাৰ্ছেল মিউজিক গ্ৰুপ|টাইম্‌ছ মিউজিক|টি-ছিৰীজ|জী মিউজিক কোম্পানী|ইৰʼছ নাও|সাৰেগামা|এছ.ভি.এফ.|সুৰিন্দৰ ফিল্ম্‌ছ|ইস্কে মুভীজ|ইক’ মিউজিক|ধ্বনি ৰেকৰ্ড্‌ছ|জুবিন গাৰ্গ মিউজিক|আপোন ৰেকৰ্ড্‌ছ|এ.চি. মাল্টিমিডিয়া|জলীউড নাও মিউজিক}} | years_active = ১৯৯২ - ২০২৫ | spouse = গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গ | website = |Birth_name=জুবিন বৰঠাকুৰ|Work=[[জুবিন গাৰ্গে ৰেকৰ্ডিং কৰা গীতৰ তালিকা]]}} '''জুবিন গাৰ্গ''' ({{Lang-en|[[:en:Zubeen Garg|Zubeen Garg]]}}; [[১৮ নৱেম্বৰ]], ১৯৭২ – [[১৯ ছেপ্টেম্বৰ]], [[২০২৫]]) [[অসম]], [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ কণ্ঠশিল্পী। ইয়াৰ উপৰি তেওঁ এগৰাকী [[সংগীত]] পৰিচালক, গীতিকাৰ, সুৰকাৰ, [[অভিনেতা]], চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক, [[চলচ্চিত্ৰ]] পৰিচালক, চিত্ৰনাট্যকাৰ, বাদ্যযন্ত্ৰী, [[কবি]] আৰু সমাজকৰ্মী।<ref>{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bengali/movies/news/Zubeen-Garg-on-a-different-track/articleshow/7791874.cms|title=Zubeen Garg on a different track|last=Ganguly|first=Ruman|date=26 March 2011|work=[[Indiatimes]]|access-date=2 July 2012|archive-date=8 March 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130308021824/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-03-26/news-interviews/29191918_1_zubeen-garg-bengali-films-bengali-version|url-status=live}}</ref> [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[বাংলা ভাষা|বাংলা]], [[বড়ো ভাষা|বড়ো]], [[কোচ ৰাজবংশী ভাষা|কোচ-ৰাজবংশী]] ([[কামতাপুৰী ভাষা|কামতাপুৰী]]/[[গোৱালপাৰীয়া উপভাষা|গোৱালপাৰীয়া]]), [[অসমৰ চাহ জনগোষ্ঠী|চাহ বাগানীয়া]], [[হাজং ভাষা|হাজং]], [[মিচিং ভাষা|মিচিং]], [[কাৰ্বি ভাষা|কাৰ্বি]], [[গাৰো ভাষা|গাৰো]], [[ৰাভা ভাষা|ৰাভা]], [[পাতিৰাভা]], [[ডিমাচা ভাষা|ডিমাচা]], [[আহোম ভাষা|টাই-আহোম]], [[দেউৰী ভাষা|দেউৰী]], [[নেপালী ভাষা|নেপালী]], [[ভোজপুৰী ভাষা|ভোজপুৰী]], [[বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী ভাষা|বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী]], [[ককবৰক ভাষা|ককবৰক]], [[ওড়িয়া ভাষা|ওড়িয়া]], [[তামিল ভাষা|তামিল]], [[তেলুগু ভাষা|তেলুগু]], [[কন্নড় ভাষা|কন্নড়]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]], [[আদি ভাষা|আদি]], [[গালো ভাষা|গালো]], [[তিৱা জনগোষ্ঠী|তিৱা]], [[নিচি ভাষা|নিচি]], [[মালয়ালম ভাষা|মালয়ালম]], [[মাৰাঠী ভাষা|মাৰাঠী]], [[সংস্কৃত]], [[সিন্ধী]], [[উৰ্দু]] ইত্যাদি বিভিন্ন [[ভাষা|ভাষাত]] তেওঁ‌ কণ্ঠদান কৰিছে।<ref>{{Cite news|title=Zubeen's arrived|url=https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|access-date=10 January 2021|work=The Pioneer|language=en|date=26 May 2013|archive-date=4 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230404000432/https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|url-status=live|archivedate=4 April 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230404000432/https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite news |title=Singer Zubeen Garg hospitalised after head injury |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/music/singer-zubeen-garg-hospitalised-in-assam-after-head-injury-8041184/ |work=The Indian Express |date=20 July 2022 |access-date=12 February 2023 |archive-date=27 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230327154132/https://indianexpress.com/article/entertainment/music/singer-zubeen-garg-hospitalised-in-assam-after-head-injury-8041184/ |url-status=live }}</ref> ১৯৯২ চনত জুবিনৰ প্ৰথমটো এলবাম ''[[অনামিকা (শ্ৰব্য এলবাম)|অনামিকা]]'' মুক্তি পোৱাৰ<ref name="futuresounds1">{{cite web | url=http://www.futuresounds.in/store/anamika/ | title=About Zubeen's debut album Anamika at futuresounds.com | publisher=futuresounds.com | accessdate= 4 September 2015}}</ref> লগে লগে পেছাদাৰী সংগীত জগতখনৰ সৈতে জুবিন জড়িত হৈ পৰে। [[বাংলা]] চলচ্চিত্ৰ ''শুধু তুমি''ৰ কাৰণে জুবিনে ২০০৫ চনত শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালকৰ বঁটা লাভ কৰিছিল। [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী ভাষাৰ]] ''য়া আলি'' গীতটোৰ বাবে জুবিনে ২০০৬ চনত ''গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড (GIFA)'' আৰু ''ষ্টাৰডাষ্ট এৱাৰ্ড''ত ''শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী (পুৰুষ)'' বঁটা লাভ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰি ''Echoes of Silence'' (ইংৰাজী-খাচী) ছবিৰ বাবে ''শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক'' হিচাপে তেওঁ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা (ৰজত কমল)]] লাভ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=Assam shines with five honours at 71st National Film Awards |url=https://assamtribune.com/assam/assam-shines-with-five-honours-at-71st-national-film-awards-1587082 |website=The Assam Tribune |date=2 August 2025 |access-date=6 January 2025 |language=en}}</ref> আধুনিক অসমীয়া সংগীতত নতুন মাত্ৰা প্ৰদান কৰাৰ বাবে ২০১৪ চনত জুবিন গাৰ্গলৈ [[ৰেনেছাঁ অসম বঁটা]] আগবঢ়োৱা হয়।<ref name="amarasom">{{cite web | title=জুবিন গাৰ্গলৈ ৰেনেছাঁ অসম বঁটা | publisher=[[আমাৰ অসম]] | date=১৩ মাৰ্চ ২০১৫ | accessdate=১৪ মাৰ্চ২০১৫}}</ref> ২০২৪ চনৰ ২৭ মে’ত জুবিন গাৰ্গক [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয় (USTM) য়ে সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। ২০২৫ চনত [[বেলতলা]] বহাগী উৎসৱ সমিতিয়ে তেওঁক জীৱনজোৰা সাধনাৰ [[ভূপেন হাজৰিকা|ড॰ ভূপেন হাজৰিকা]] বঁটা প্ৰদান কৰে। জুবিন গাৰ্গ বহুবাদ্যযন্ত্ৰী। তেওঁ বহুকেইবিধ বাদ্যযন্ত্ৰ বজাব জানিছিল। ইয়াৰ ভিতৰত আনন্দলহৰী, [[ঢোল]], [[দোতোৰা]], ড্ৰাম, [[গীটাৰ]], হাৰমনিকা, [[হাৰমনিয়াম]], মেণ্ড’লিন, কীব’ৰ্ড, [[তবলা]] আৰু একাধিক পাৰকিউছন বাদ্য অন্তৰ্ভুক্ত। অসমৰ সৰ্বাধিক পাৰিশ্ৰমিকপ্ৰাপ্ত কণ্ঠশিল্পীসকলৰ ভিতৰত তেওঁ অন্যতম।<ref>{{Cite web|date=16 April 2017|title=Barred from singing in Hindi, Assam singer leaves Bihu stage|url=https://indianexpress.com/article/cities/guwahati/zubeen-garg-noonmati-bihu-sanmilan-stopped-from-singing-hindi-song-assam-top-singer-quits-bihu-stage-with-an-abuse-4614435/|url-access=limited|access-date=19 December 2020|website=The Indian Express|language=en}}</ref> প্ৰায় ৩৩ বছৰজোৰা তেওঁৰ কেৰিয়াৰত জুবিন গাৰ্গে ৪০টা ভাষাত ৩৮,০০০তকৈও অধিক [[গীত]] বাণীবদ্ধ কৰিছে।<ref>{{cite news|title=Thousands of fans bid adieu to Zubeen at Guwahati stadium|url=https://www.thehindu.com/entertainment/music/singer-zubeen-gargs-body-arrives-at-guwahati-airport-thousands-gather-to-get-last-glimpse/article70076293.ece|access-date=23 September 2025|work=[[The Hindu]]|date=21 September 2025|language=en-IN}}</ref><ref>{{cite news|last1=Deb|first1=Abhijit|title=From 'Anamika' to 'Ya Ali': Zubeen Garg, a man of many emotions, bids farewell|url=https://www.thestatesman.com/entertainment/from-anamika-to-ya-ali-zubeen-garg-a-man-of-many-emotions-bids-farewell-1503488612.html|access-date=23 September 2025|work=[[The Statesman (India)|The Statesman]]|date=19 September 2025|language=en}}</ref> ২০২৫ চনৰ ১৯ ছেপ্টেম্বৰ‌ত [[ছিংগাপুৰ|ছিংগাপুৰত]] জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যু হয়। ==বংশ আৰু পৰিয়াল== ১৯৭২ চনৰ ১৮ নৱেম্বৰত [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] [[তুৰা, মেঘালয়|তুৰাত]] জুবিন গাৰ্গৰ জন্ম হয়।<ref name="Birthday">{{cite news |last1=Borkotoky |first1=Tonmoy |title=Zubeen Garg turns 48; fans shower him with birthday wishes |url=https://www.newslivetv.com/assam/zubeen-garg-turns-48-fans-shower-him-with-birthday-wishes/ |access-date=20 November 2019 |work=News Live TV |date=18 November 2019 |archive-date=11 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201011231758/https://newslivetv.com/zubeen-garg-turns-48-fans-shower-him-with-birthday-wishes/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |title=Rockstar with a humane heart – Zubeen Garg turns 48 today – Sentinelassam |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/rockstar-with-a-humane-heart-zubeen-garg-turns-48-today-512140 |access-date=18 November 2020 |work=The Sentinel |date=18 November 2020 |language=en |archive-date=18 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201118051439/https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/rockstar-with-a-humane-heart-zubeen-garg-turns-48-today-512140 |url-status=live }}</ref> জুবিনৰ পিতৃৰ নাম হৈছে মোহিনীমোহন বৰঠাকুৰ (ছদ্মনাম: কপিল ঠাকুৰ) আৰু মাতৃ স্বৰ্গীয় ইলি বৰঠাকুৰ (বিয়াৰ পূৰ্বে তেওঁ ইলি অধ্যাপক)।<ref name="Apr2022">{{cite news |last1=Parashar |first1=Utpal |date=29 July 2019 |title='These Brahmins should be killed,' says Assam singer Zubeen Garg; cases filed |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/these-brahmins-should-be-killed-says-assam-singer-zubeen-garg-cases-filed/story-QgaKOmiMcqiCEhzOc8K29O.html |work=Hindustan Times |access-date=12 April 2022 |archive-date=15 January 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220115111218/https://www.hindustantimes.com/india-news/these-brahmins-should-be-killed-says-assam-singer-zubeen-garg-cases-filed/story-QgaKOmiMcqiCEhzOc8K29O.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Sharma |first1=Dristi |title=How Singer Zubeen Garg Got His Name |url=https://www.ndtv.com/entertainment/how-singer-zubeen-garg-got-his-name-9307155 |access-date=20 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=19 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title='Ya Ali' singer Zubeen Garg provided security after ULFA threat And First Hindi Song|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/entertainment-others/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/ |url-access=subscription |access-date=25 September 2025 |work=[[The Indian Express]] |date=22 April 2013 |language=en |archive-date=27 December 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241227233959/https://indianexpress.com/article/entertainment/entertainment-others/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Zubeen Garg Biography, Zubeen Garg Profile - entertainment.oneindia.in |url=http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |website=[[Oneindia]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20130812032230/http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |access-date=25 September 2025 |archive-date=12 August 2013 |language=en |archivedate=12 August 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130812032230/http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |deadurl=yes }}</ref><ref>{{cite news |title=Why Jibon Borthakur Chose to Become Zubeen Garg |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/why-zubeen-borthakur-chose-to-become-zubeen-garg-10481588 |access-date=25 September 2025 |work=[[Pratidin Time]] |date=20 September 2025 |language=en |archive-date=5 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251005162156/https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/why-zubeen-borthakur-chose-to-become-zubeen-garg-10481588 |url-status=live }}</ref> ইলি অধ্যাপকৰ ঘৰ যোৰহাটৰ পুলিবৰৰ ভাতেমৰা গাঁৱত আছিল। কপিল ঠাকুৰ ২৪ বছৰ বয়সত বিবাহপাশত আবদ্ধ হৈছিল আৰু বিয়াৰ পাছত কপিল ঠাকুৰৰ লগত থাকিবলৈ ইলি অধ্যাপক তুৰালৈ গৈছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (২)">{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=২ |language=as}}</ref> তুৰাৰ অসামৰিক চিকিৎসালয়তে তেওঁলোকৰ প্ৰথম সন্তান জুবিনৰ জন্ম হৈছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (৩)">{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৩ |language=as}}</ref> জুবিনৰ প্ৰকৃত নাম জুবিন বৰঠাকুৰ। প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ জুবিন মেহতাৰ নামত জুবিনৰ নাম ৰখা হৈছিল আৰু পাছত ''গাৰ্গ'' গোত্ৰ নামটো জুবিন গাৰ্গে প্ৰৱেশিকা পৰীক্ষাৰ সময়ত নিজেই সংযোজন কৰি ল'লে। সংগীত জগততো তেওঁ‌ জুবিন গাৰ্গৰূপে পৰিচিত হৈছিল। জুবিন গাৰ্গৰ প্ৰতিপালনত সহায় কৰিবলৈ তেওঁৰ মাহীয়েক কুনি গৈ তুৰাত কিছুদিন আছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (৩)"/> জুবিনৰ পিতৃ-পৰিয়াল মূলতে [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ জিলাৰ]] [[জাঁজী|জাঁজীৰ]] অন্তৰ্গত তামোলীছিগা গাঁৱৰ। পৰৱৰ্তী সময়ত শিক্ষা আৰু চাকৰিৰ সন্ধানত তেওঁলোকৰ পৰিয়ালটো যোৰহাট পাইছিলহি। যোৰহাটত তেওঁলোক ভাৰাঘৰত আছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=১ |language=as}}</ref> প্ৰথমতে কপিল ঠাকুৰে চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত কেৰাণীৰ চাকৰিত কৰিছিল আৰু পুৱা-গধূলি কেইটামান টিউচন কৰিছিল। কপিল ঠাকুৰে কলা শাখাত স্নাতক উত্তীৰ্ণ হৈছিল যদিও অৰ্থাভাৱত স্নাতকোত্তৰ সম্পূৰ্ণ কৰিব নোৱাৰিলে। কিন্তু তেওঁ কোনোপধ্যেই ভাই-ভনী আৰু নিজৰ শিক্ষা যতি পৰিবলৈ দিয়া নাছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (২)"/> চাকৰিৰ সন্ধান কৰি থাকোঁতেই তেওঁ তুৰাত বৰ্তমানতকৈ ভাল চাকৰি এটা পালে। আৰু তাতে ৪০ টকাত এটা ৰুম ভাৰালৈ লৈ থাকিবলৈ ল'লে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ অধিক পঢ়া-শুনা কৰি অসম লোকসেৱা আয়োগৰ পৰীক্ষাত অৱতীৰ্ণ হয় আৰু সেইসূত্ৰে শ্ৰম বিভাগত নিজ দায়িত্ব পালন কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ মাটিৰ হাকিম হিচাপে (বৰ্তমানৰ চাৰ্কোল অফিচাৰ) কৰিমগঞ্জলৈ বদলি হয়।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫ |language=as}}</ref> আৰু চাকৰি-জীৱনৰ প্ৰথমছোৱাত সঘনাই ইঠাই-সিঠাইলৈ বদলি হ’বলগীয়া হৈছিল। সেয়ে কণমানি জুবিনৰ ল’ৰালি বিভিন্ন ঠাইৰ ভিন্ন অভিজ্ঞতাৰে ভৰ-পূৰ আছিল। জুবিনৰ পিতৃয়ে ''কপিল ঠাকুৰ''ৰ ছদ্মনামত কবিতা, গল্প, প্ৰবন্ধ আৰু উপন্যাস লিখিছে। জুবিনৰ মাতৃ ইলি বৰঠাকুৰ এগৰাকী দক্ষ নৃত্যশিল্পী, অভিনেত্ৰী আৰু সু-গায়িকা আছিল। তথাপি তেওঁ নিজৰ প্ৰতিভাক পেছা হিচাপে লোৱা নাছিল। ইয়াৰ পৰিৱৰ্তে তেওঁ‌ কণমানি জুবিনক ঘৰতেই সকলো কলা শিকোৱাৰ সিদ্ধান্ত লৈছিল। জুবিনে মাতৃকেই নিজৰ জীৱনৰ প্ৰথম গুৰু বুলি বিবেচনা কৰিছিল। ২০০০ চনৰ ২ ছেপ্টেম্বৰত ইলি বৰঠাকুৰৰ মৃত্যু হয়।<ref>{{Cite book |title=জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ |editor-last=শইকীয়া |editor-first=মণ্টু |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০০৯ |page=৬৭ |language=as}}</ref> জুবিনৰ ভগ্নী দুগৰাকী: [[জংকী বৰঠাকুৰ]] আৰু পামী বৰঠাকুৰ। জংকী এগৰাকী গায়িকা আৰু অভিনেত্ৰী আছিল। দুৰ্ভাগ্যজনকভাৱে ২০০২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীত [[তেজপুৰ|তেজপুৰৰ]] বালিপাৰাত ঘটা এটা শোকাৱহ মটৰ দুৰ্ঘটনাত জংকীৰ মৃত্যু হয়।<ref name="india.com">{{cite web | url=https://www.india.com/entertainment/how-zubeen-gargs-sister-jongki-barthakurs-untimely-death-shaped-his-musical-journey-8086747/ | title=How Zubeen Garg’s sister Jongki Barthakur’s untimely death shaped his musical journey | publisher=India.com | date=7 September, 2025 | accessdate=7 October 2025 | author=Mehzabeen, Mallika}}</ref> ইয়াৰ পাছতে জুবিনে জংকীৰ স্মৃতিত ''শিশু'' নামৰ এটা এলবাম মুক্তি দিয়ে। আনগৰাকী ভগ্নী ড॰ পামী বৰঠাকুৰ এগৰাকী অধ্যাপক। ড॰ বৰঠাকুৰে ''সাংগীতিক ভূগোল''ত গৱেষণা কৰি ডক্টৰেট অৰ্জন কৰিছে। তেওঁ বৰ্তমান অসমস্থিত ৰয়েল গ্ল’বেল বিশ্ববিদ্যালয়ত অধ্যাপিকা হিচাপে কৰ্মৰত।<ref name=" RGU">{{cite web | url=https://www.rgu.ac/faculty-palme-borthakur | title=Dr. Palme Borthakur | publisher=Royal Global University | accessdate=23 September 2025}}</ref><ref name="USTM">{{cite web | url=https://ustm.ac.in/32359-2/ | title=Dr. Palme Borthakur | publisher=USTM | accessdate=23 September 2025}}</ref> ২০০২ চনৰ ৪ ফেব্ৰুৱাৰীত জুবিন গাৰ্গ গৰিমা শইকীয়াৰ সৈতে বিবাহপাশত আবদ্ধ হয়।<ref>{{cite web|last=Desk|first=TOI Entertainment|title=Who is Garima Saikia Garg? Meet wife of late singer Zubeen Garg and acclaimed costume designer|website=The Times of India|date=2025-09-19|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/who-is-garima-saikia-garg-meet-wife-of-late-singer-zubeen-garg-and-acclaimed-costume-designer/articleshow/123999749.cms|access-date=2025-09-22}}</ref> == শিক্ষা == পিতৃৰ চাকৰিসূত্ৰে জুবিন গাৰ্গৰ শিশুকাল একাধিক ঠাইত বিস্তৃত হৈ আছিল। তুৰাত জন্ম হোৱা শিশু জুবিনে শৈশৱৰ দুবছৰ তেজপুৰত কটায়। ইয়াৰ পাছত পৰিয়ালটো যোৰহাটলৈ অহাত তেওঁক চিনামৰাৰ ইংৰাজী মাধ্যমৰ স্কুল 'কাৰ্মেল'ত নামভৰ্তি কৰাই দিয়া হ’ল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৪ |language=as}}</ref> ===কৰিমগঞ্জত=== ইয়াৰ পাছত পিতৃৰ চাকৰি পুনৰ বদলি হোৱাত তেওঁলোক কৰিমগঞ্জলৈ যাবলগীয়া হয়। পিতৃ কপিল ঠাকুৰে এইবাৰ হাকিম হিচাপে কৰিমগঞ্জত যোগদান কৰিলে। কৰিমগঞ্জত তেওঁলোক আঠ বছৰ থাকে। পিতৃৰ দৃষ্টিত শিশু অৱস্থাত জুবিন ''দুষ্ট আৰু খট্‌খটীয়া'' হিচাপে পৰিচিত আছিল। কৰিমগঞ্জৰ বঙালী সমাজৰ মাজত থাকি তেওঁলোকে বঙালী জীৱনৰ লগত মিলি যাবলৈ চেষ্টা কৰিলে। ঘৰৰ আৰু বাহিৰত লগ পোৱা অসমীয়া মানুহৰ বাহিৰে বাকী সকলোতে তেওঁলোকে কৰিমগঞ্জৰ [[ছিলঠীয়া ভাষা|ছিলঠীয়া বঙালী]] ভাষাতেই কথা পাতিছিল। জুবিনেও সৰুৰেপৰা বাংলা ভাষা আয়ত্ত কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৬ |language=as}}</ref> পিতৃৰ এই সম্পৰ্কত ভাষ্য এনেধৰণৰ—<blockquote>কৰিমগঞ্জৰ বাংলাটো আচলতে ছিলঠীয়া বাংলা। অসমৰ কামৰূপীয়া ভাষাৰ দৰে। জুবিনো সৰুৰেপৰা বাংলাভাষী হৈ উঠিল। বঙালী সমাজৰ লগত উঠা-বহা, ফুৰা-চকা কৰি তেওঁ ৰবীন্দ্ৰনাথ, নজৰুল আদিৰ লগত এসময়ত ভালদৰে পৰিচিত হৈ পৰিছিল।</blockquote> কৰিমগঞ্জত থকা প্ৰথমটো বছৰতেই জুবিনক তাৰ একমাত্ৰ ইংৰাজী মাধ্যমৰ বিদ্যালয় "প্ৰান্তিক কিণ্ডাৰগাৰ্টেন"ত নাম লিখাই দিয়া হ’ল। ইয়াৰ পাছত তেওঁক কৰিমগঞ্জৰ হাইস্কুলত নামভৰ্তি কৰোৱা হয়। শৈশৱৰ সময়ছোৱাত জুবিন গাৰ্গৰ [[অমিতাভ বচ্চন|অমিতাভ বচ্চনৰ]] ছবিবোৰ প্ৰিয় আছিল। আৰু অমিতাভ বচ্চনৰ অনুকৰণৰ তেওঁ থ্ৰি-পীচ ছ্যুট পিন্ধিছিল। গানৰ প্ৰতি তেওঁৰ ধাউতি দিনক-দিনে বাঢ়ি অহা দেখি জুবিনক কৰিমগঞ্জৰ বিশিষ্ট তবলাবাদক ৰবীন বেনাৰ্জীৰ অধীনত [[তবলা]] শিকিবলৈ দিয়া হ’ল। পিতৃয়ে কৰিমগঞ্জৰ যাত্ৰা-দল ''শিল্পী-তীৰ্থ''ৰ সৈতে জড়িত হৈ এটা বছৰতে তিনিখন যাত্ৰা কৰিছিল; য’ত জুবিন গাৰ্গে তেওঁক সংগ দিছিল। আনহাতে বিদ্যালয়ত বছৰেকীয়া উৎসৱত জুবিন গাৰ্গে তবলা বাদন কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৭ |language=as}}</ref> বানপীড়িত কৰিমগঞ্জত বান-সাহায্যৰ কাম আৰু নিৰ্বাচনৰ কামত ব্যস্ত হ’বলগীয়া হোৱা হেতুকে কপিল ঠাকুৰ পৰিয়ালৰ প্ৰতি কেতিয়াবা প্ৰয়োজনীয় ধ্যান দিব পৰা নাছিল। তেনেস্থলত পত্নী ইলি বৰঠাকুৰে সন্তানৰ যত্ন লৈছিল। জুবিন গাৰ্গ আৰু জংকীক প্ৰাথমিক গান শিকোৱাৰ দায়িত্ব মাতৃ ইলি বৰঠাকুৰে লৈছিল। কৰিমগঞ্জত প্ৰায় আঠ বছৰ কটাই তেওঁলোক বিজনীলৈ আহে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৮ |language=as}}</ref> জুবিনে জীৱনৰ প্ৰথম গুৰু বুলি নিজৰ মাতৃকেই বিবেচনা কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত জুবিনে গুৰু ৰমণী ৰায়ৰ ওচৰত অসমীয়া লোক-সংগীতৰ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰে। তেওঁ তামোলপুৰ উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়ৰপৰা মেট্ৰিক পাছ কৰিছিল। [[যোৰহাট|যোৰহাটৰ]] [[জগন্নাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|জগন্নাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ৰ]] ছাত্ৰ জুবিনে তেওঁলোকৰ পৰিয়াল [[গুৱাহাটী|গুৱাহাটীলৈ]] স্থায়ীভাৱে থাকিবলৈ গুচি অহাৰ পাছত গুৱাহাটীৰ [[ভোলানাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|বি. বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ত]] স্নাতক বিজ্ঞান শাখাত নামভৰ্তি কৰে। কিন্তু সংগীতৰ ক্ষেত্ৰখনৰ লগত সম্পূৰ্ণৰূপে নিজকে নিয়োজিত কৰিব লগা হোৱাত তেওঁ কলেজীয়া শিক্ষা আধৰুৱা হৈ ৰয়। ==কণ্ঠশিল্পী হিচাপে== === ১৯৯২-১৯৯৫: সংগীতশিল্পী হিচাপে যাত্ৰাৰম্ভ === বি. বৰুৱা কলেজত পঢ়ি থাকোঁতেই, ১৯৯২ চনত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ত অনুষ্ঠিত যুৱ মহোৎসৱত পাশ্চাত্য সংগীত শাখাত একক পৰিৱেশনত স্বৰ্ণ পদক অৰ্জন কৰাটোৱেই আছিল জুবিনৰ জীৱনৰ টাৰ্নিং পইণ্ট। ইয়াতেই জুবিনে কণ্ঠশিল্পীৰূপে জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে সফলতা আৰু বিশ্বাসৰ সোৱাদ পায়। ১৯৯৩ চনৰ দুৰ্গা পূজাৰ ষষ্ঠীৰদিনা এন কে প্ৰডাকচনে পৰিৱেশন কৰা প্ৰথম এলবাম ''অনামিকা'' মুক্তি হোৱাৰ লগে লগে তেওঁ পেছাদাৰী সংগীত জগতখনত সোমাই পৰে।<ref>{{Cite book |title=জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ |editor-last=শইকীয়া |editor-first=মণ্টু |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০০৯ |page=৩৭ |language=as}}</ref> অৱশ্যে তেওঁৰ প্ৰথম বাণীবদ্ধ হোৱা গীত দুটা আছিল— ''তুমি জানো পাৰিবা সোণ'' আৰু ''তুমি জোনাকী সুবাস''। এই গীতদুটা তেওঁ ''ঋতু'' নামৰ এলবামটোৰ বাবে বাণীবদ্ধ কৰিছিল। কিন্তু ১৯৯৩ চন পৰ্যন্ত এইটো এলবামে মুক্তি পোৱা নাছিল। ''অনামিকা'' এলবামটোৱে অগতানুগতিকতাৰ বাবে অতি কম সময়তেই সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতত ই‌ন্‌ষ্টেণ্ট হিটৰূপে জনপ্ৰিয়তাৰ শীৰ্ষত আৰোহণ কৰিছিল। ১৯৯৩ চনৰ অক্টোবৰ মাহত মুক্তি পোৱা বলীউডৰ ভক্তিমূলক কণ্ঠশিল্পী [[অনুৰাধা পৌডৱাল]] আৰু উৎপল শৰ্মাই গোৱা অসমীয়া এলবাম ''অনুৰাধাত'' তেওঁ প্ৰথমে গীতিকাৰ আৰু সংগীত সুৰকাৰ হিচাপে অৱদান আগবঢ়াইছিল, যাৰ ফলত তেওঁ প্ৰথম এলবাম হিচাপে চিহ্নিত হৈছিল য’ত তেওঁ কোনো ধৰণৰ কণ্ঠদান কৰা নাছিল। পৰৱৰ্তী সময়ছোৱাত তেওঁ ''সপোনৰ সুৰ'' (১৯৯২), ''জোনাকী মন'' (১৯৯৩), ''মায়া'' (১৯৯৪), ''আশা'' (১৯৯৫)কে প্ৰমুখ্য কৰি ভালেমান এলবাম মুকলি কৰে। <ref>{{Citation |title=Xopunor Xur - Zubeen Garg - Download or Listen Free - JioSaavn |date=6 November 2023 |url=https://www.jiosaavn.com/album/xopunor-xur/0VAyq8SQg0Q_ |access-date=21 September 2025 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Asha • Future Sounds |url=https://www.futuresounds.in/store/asha/ |access-date=21 September 2025 |website=Future Sounds |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title=Junaki Mon - Zubeen Garg, Jonki - Download or Listen Free - JioSaavn |date=18 July 2009 |url=https://www.jiosaavn.com/album/junaki-mon/ovJnC-NY70c_ |access-date=21 September 2025 |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title=Maya (Original) by Zubeen Garg on Apple Music |date=8 May 2021 |url=https://music.apple.com/ca/album/maya-original/1580812170 |access-date=21 September 2025 |language=en-CA}}</ref> ১৯৯৫ চনত মুম্বাইলৈ যোৱাৰ পূৰ্বে তেওঁ ''উজান পিৰীতি'' নামৰ ব্যাৱসায়িকভাৱে সফল হোৱা এটি [[বিহু|বিহুৰ]] এলবাম মুকলি কৰিছিল।<ref>{{cite book|last=Saikia|first=Montu|title=Zubeen Garg: Jibanar Para Ganaloi|publisher=Chandra Prakash|location=Guwahati|year=2009|page=97|url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.452684|language=Assamese}}</ref> === ১৯৯৫-১৯৯৭: বলীউড কণ্ঠশিল্পী কেৰিয়াৰ আৰম্ভ কৰিবলৈ মুম্বাইলৈ স্থানান্তৰিত হোৱা === কুৰি শতিকাৰ শেষৰ দশকৰ মাজভাগতে জুবিন গাৰ্গে [[বলিউড]] সংগীত জগতত কাম কৰিবলৈ [[মুম্বাই]]লৈ গুচি যায় আৰু তাৰপৰাই তেওঁৰ প্ৰথম ইণ্ডীপপ একক এলবাম ''চান্দনী ৰাত'' প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{Citation|title=Chandni Raat by Zubeen Garg|date=9 October 2015|url=https://music.apple.com/us/album/chandni-raat/1048576498|language=en-US|access-date=24 October 2022}}</ref> ১৯৯৫ চনৰ শেষৰ ফালে [[মহালক্ষ্মী আয়াৰ]]ক লগ পাই তেওঁৰ তেতিয়াৰ আগন্তুক অসমীয়া এলবাম ''জুবিনৰ গান''ৰ বাবে তেওঁলোকৰ প্ৰথম গীত "উজাগৰি নিশাৰ উতলা মন" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিটো ১৯৯৬ চনৰ জানুৱাৰী মাহত মহালক্ষ্মী আয়াৰৰ প্ৰথম এলবাম হিচাপে মুক্তি লাভ কৰিছিল। <ref>{{cite news|url=https://assam.news18.com/news/assam/mahalakshmi-iyer-pay-tribute-to-zubeen-garg-skd-499891.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20260518193251/https://assam.news18.com/news/assam/mahalakshmi-iyer-pay-tribute-to-zubeen-garg-skd-499891.html|title=জুবিনৰ কথা কৈ আৱেগিক মহালক্ষ্মী, কেৱল মহালক্ষ্মীৰ বাবেই জুবিনে লিখিছিল এই গান, মহালক্ষ্মীয়ে ক’লে বহু কথা... বহু কাহিনী...! আজি সন্ধিয়া ৭.৫০ বজাত ‘সুৰৰ সোপানে সোপানে|last1=Bhagwati|first1=Nabajit|date=18 November 2025|archive-date=18 May 2026|work=News18 Assam Northeast}}</ref> <ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/31638328-Zubeen-Garg-Mahalakshmi-Hema-Zubeenor-Gaan|title=জুবিন গাৰ্গ, মহালক্ষ্মী*, হেমা* – জুবিনৰ গান|website=Discogs}}</ref> পাছলৈ তেওঁ ''চন্দা (১৯৯৬)'', ''শ্ৰদ্ধাঞ্জলি খণ্ড ১ (১৯৯৬)'', ''শ্ৰদ্ধাঞ্জলি খণ্ড ২ (১৯৯৭),'' ''জলৱা (১৯৯৮)'', আদি একাধিক হিন্দী এলবাম আৰু ৰিমিক্স বাণীবদ্ধ কৰে। ১৯৯৬ চনৰ আগষ্ট মাহত তেওঁ অতি সোনকালে মুক্তি পাবলগীয়া হিন্দী এলবাম ''দুনিয়া''ৰ বাবে "মেইনে দেখে হে সভি ৰং দুনিয়া কে" গীতটোৰ আৰম্ভণিৰ গীটাৰ বজাইছিল আৰু এইদৰে তেওঁৰ কণ্ঠ, কথা, সুৰ, আৰু সংগীত অবিহনে তেওঁৰ প্ৰথম এলবাম বা গীত হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল। প্ৰথমে এই গীতটো [[আশা ভোছলে]]ই গোৱাৰ উদ্দেশ্য আছিল, কিন্তু, তেওঁৰ ব্যস্ততাৰ বাবে তেওঁৰ ঠাইত বলীউডৰ কণ্ঠশিল্পী ৰাগেশ্বৰী গীতটো গাইছিল। এই এলবামটো ১৯৯৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুক্তি পাইছিল। <ref>{{Cite news|date=19 September 2025|title=Who Was Singer Zubeen Garg? All About His Popular Songs, Family, Achievements|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/bollywood/who-was-singer-zubeen-garg-who-died-at-52-all-about-his-popular-songs-family-achievements-article-152855099|access-date=22 September 2025|work=Times Now}}</ref> === ১৯৯৭-১৯৯৮: প্ৰথম বাংলা এলবাম আৰু প্ৰথম সহোদৰ এলবাম === বলীউড আৰু অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ আৰু সংগীত উদ্যোগত গান গোৱাৰ সমান্তৰালকৈ ১৯৯৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত তেওঁ বাংলা সংগীত জগতত প্ৰৱেশ কৰে য'ত তেওঁ প্ৰথম বাংলা এলবাম ''সুৰেৰ উপহাৰ'' মুকলি কৰে য'ত মৌচুমী চহৰীয়াৰ মুখ্য সহশিল্পী আৰু মিলি বৰুৱা আৰু [[সাগৰিকা মুখাৰ্জী|সাগৰিকা]]ৰ পটভূমি কণ্ঠদান কৰা হয়, যি [[শান|চান]]ৰ ভগ্নী।<ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/36797428-Zubeen-Maushumi-Surer-Upahar|title=জুবিন, মৌচুমী – সুৰেৰ উপহাৰ (কেছেট)|website=Discogs}}</ref> পিছৰ এমাহৰ ভিতৰত, তেওঁ ভগ্নী আৰু তেতিয়াই নৱাগত সহ-কণ্ঠশিল্পী জংকী বৰঠাকুৰক লৈ তেওঁৰ ''মুক্তি'' এলবামও মুকলি কৰি তেওঁলোকৰ প্ৰথম অসমীয়া ভাই-ভনীৰ যুটি এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয় আৰু তেওঁলোকে নাজিয়া-জোহেব আৰু চান-সাগৰিকাৰ পৰা প্ৰেৰণা লাভ কৰিছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/35341735-Zubeen-Jonkie-Mukti|title=জুবিন, জংকি - মুক্তি (কেছেট)|website=Discogs}}</ref> এই এলবামটোও অডিঅ চিডি ফৰ্মেটত মুক্তি পোৱা প্ৰথম অসমীয়া এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয়। এই এলবামটোৰ আগতে অসমত বজাৰ আৰু অডিঅ' চিডি ফৰ্মেটত প্ৰৱেশ কৰা প্ৰথমটো এলবাম আছিল: চানৰ প্ৰথম এলবাম ''লাভ-অলজি'' আৰু ৰাগেশ্বৰীৰ প্ৰথম এলবাম ''দুনিয়া'', যিটো ১৯৯৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুক্তি পাইছিল। === ১৯৯৮-২০০৩: নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী আত্মপ্ৰকাশ, দ্বিতীয় ইণ্ডিপপ এলবাম আৰু তেওঁৰ প্ৰথম ব্ৰেকথ্ৰু অসমীয়া এলবাম === তেওঁ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল ''পুৰাণী কবৰ'' (১৯৯৮) ছবিখনত, য'ত তেওঁ দুটা গীত গাইছিল: "কুচ তো কাহো" আৰু "দিল মেৰা চুৰয়া এক হাছিনা"। পৰৱৰ্তী কেইমাহমানৰ ভিতৰতে ''[[যৌৱনে আমনি কৰে]]'' ছবিত দেখা পোৱা প্ৰথমটো অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ গীত "বুকু দুৰু দুৰু" গাইছিল। ১৯৯৮ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত তেওঁৰ দ্বিতীয়টো ইণ্ডিপপ এলবাম ''ইউহি কভি'' মুকলি কৰিছিল, য'ত তেতিয়াই নৱাগত অভিনেত্ৰী ভূমিকা চাওলাক প্ৰদৰ্শিত কৰা হৈছিল আৰু ভাৰতৰ চেনেল ভি আৰু এমটিভি মিউজিক চেনেলত প্ৰচাৰিত এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ প্ৰথম মিউজিক ভিডিঅ'। তেওঁ ''দিল ছে'' (১৯৯৮), ''ড’লি ছজা কে ৰখনা'' (১৯৯৮), ''মৰম নদীৰ গাভৰু গাত'' (১৯৯৯), ''[[বুকুৰ মাজত জ্বলে]]'' (১৯৯৯), ''[[হিয়া দিয়া নিয়া]]'' (২০০০), ''ফিজা'' (২০০০) আদি হিন্দী ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰৰ বাবে গীত গাইছিল।<ref>{{cite web|url=http://www.bollywoodmdb.com/celebrities/biography/zubeen-garg/792|title=About Zubeen Garg|website=bollywoodmdb.com|access-date=30 April 2017|archive-date=27 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180127083834/http://www.bollywoodmdb.com/celebrities/biography/zubeen-garg/792|url-status=live}}</ref> ২০০০ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত গাৰ্গে তেওঁৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া এলবাম ''পাখি'' মুকলি কৰে কাৰণ এই এলবামটো ২০০০ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত মৃত্যু হোৱা তেওঁৰ মাতৃৰ নামত উৎসৰ্গিত কৰা হৈছিল। পিছলৈ এই এলবামটো অসমত তেওঁৰ প্ৰথম উল্লেখযোগ্য অগ্ৰগতি হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰিও সেই বছৰৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া এলবাম হিচাপে স্বীকৃতি লাভ কৰিছিল। ২০০২ চনত তেওঁ কে কে আৰু সুনীতা ৰাৱে গোৱা "মুঝে প্যায়াৰ হো গয়া" নামৰ এটা হিন্দী গীত ৰচনা কৰে যিটো ইণ্ডিপপ এলবাম/টেলিভিছন শ্ব' ''চেনেল ভি জামিনত'' দেখা যায়। সেই বছৰতে তেওঁ ''কান্তে'' ছবিৰ তিনিটা গীত গাইছিল। ২০০৩ চনত তেওঁ ''মুদ্দা – দি ইছ্যু'' চিনেমাৰ "ছপ্নে ছাৰে" আৰু "খোৱাবৌ কী", ''চুপকে ছে'' চিনেমাৰ "মাংগো অগৰ দিল ছে ত’ খুদা", ''মুম্বাই ছে আয়া মেৰা দৌস্ত'' চিনেমাৰ "হোলী ৰে" আৰু ''জাল: দা ট্ৰেপ'' চিনেমাৰ "জ’ প্যাৰ তুমনে" গীত গাইছিল।<ref>{{Citation|last=Array|title=Jo Pyar Tumne (Jaal – The Trap / Soundtrack Version) (Full Song) – KK, K. S. Chithra – Download or Listen Free – JioSaavn|date=14 August 2008|url=https://www.jiosaavn.com/song/jo-pyar-tumne-jaal---the-trap--soundtrack-version/MQcBSA1RBgI|access-date=8 March 2020|archive-date=20 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190220181601/https://www.jiosaavn.com/song/jo-pyar-tumne-jaal---the-trap--soundtrack-version/MQcBSA1RBgI|url-status=live}}</ref> === ২০০৩–২০০৬: বাংলা ভাষাৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী আত্মপ্ৰকাশ আৰু তেওঁৰ একক এলবাম ''যন্ত্ৰ'' === ২০০৩ চনত [[বঙালী ভাষা|বাংলা]] সংগীত জগতত জুবিন গাৰ্গৰ অভিষেক ঘটে, য’ত তেওঁ ''মন'' চিনামাত "অ মন বোলাকা" আৰু "অভিলাশী মনে" নামৰ দুটা গীত গাইছিল। পাছৰ বছৰত তেওঁ ''শুধু তুমি'' চিনামাত তিনিটা গীত গীত গায় আৰু ছবিখনৰ সংগীত পৰিচালনা কৰে।<ref>{{Citation|last=Array|title=Ektuku Chhoan Lage (Shudhu Tumi / Soundtrack Version) (Full Song) – Zubeen Garg – Download or Listen Free – JioSaavn|date=5 October 2008|url=https://www.jiosaavn.com/song/ektuku-chhoan-lage-shudhu-tumi--soundtrack-version/NA48ZSFaelc|access-date=8 March 2020}}</ref> সেই বছৰতে তেওঁ সহ-কণ্ঠশিল্পী অবিহনে তেওঁৰ অসমীয়া এলবাম ''যন্ত্ৰ'' মুকলি কৰি বছৰৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া এলবামৰ লগতে তেতিয়ালৈকে সৰ্বকালৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া অচলচ্চিত্ৰ এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয়। ২০০৫ চনত তেওঁ ''প্ৰেমী'' নামৰ বাংলা চিনেমাখনত "অ’ বন্ধুৰে" আৰু "লাগেনা ভালো" গাইছিল। <ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/27085053-Zubeen-Garg-Jantra|title=জুবিন গাৰ্গ - যন্ত্ৰ (কেছেট}}</ref> === ২০০৬–২০২৫:'য়া আলী'ৰ সফলতা আৰু পৰৱৰ্তী সময়=== [[চিত্ৰ:Zubeen Garg in Audio Release of "Zindagi".jpg|thumb|240x180px|২০০৭ চনত জিন্দেগী নামৰ চিনেমাখনৰ অডিঅ' মুক্তিৰ সময়ত গাৰ্গ]] [[File:Zubin & Zublee mesmerising the crowd with their iconic live performance of “Anuradha”.jpg|thumb|'অনুৰাধা' গীতৰ জৰিয়তে জুবিন গাৰ্গ আৰু [[জুবলী বৰুৱা]]ই দৰ্শকক সুকীয়া অনুভূতি প্ৰদান কৰে। ]] ''গেংষ্টাৰ'' চিনেমাখনৰ জৰিয়তে জুবিন গাৰ্গে বলীউডত সৰ্বাধিক পৰিচিতি লাভ কৰে। ইয়াত তেওঁ "য়া আলী" গীতটো গাইছিল।<ref>{{cite web|title=মিউজিক হিটছ ২০০০–২০০৯|trans-title=Music Hits 2000-2009|url=http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5|website=Boxofficeindia.com|access-date=30 April 2017|date=22 January 2009|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090122120910/http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5|archive-date=22 January 2009|archivedate=15 February 2008|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080215081557/http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5&PHPSESSID=108b9056cd4ca14236f9c6119d34dcce|deadurl=yes}}</ref> এই গীতটোৰ জৰিয়তে তেওঁ ২০০৬ চনত শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পীৰ ''গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড্‌ছ (GIFA)'' লাভ কৰে। তেওঁৰ পৰৱৰ্তী হিন্দী এলবাম ''জিন্দেগী'' ২০০৭ চনত মুক্তি পায়।<ref>{{cite web|title=জুবিনৰ অভিলাষী হয়|trans-title=Zubeen gets ambitius|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gets-ambitious/articleshow/2320677.cms|archive-url=https://web.archive.org/web/20250215092432/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gets-ambitious/articleshow/2320677.cms|date=30 August 2007|archive-date=15 February 2025|access-date=12 July 2026|website=Times of India|url-status=live}}</ref> ২০০৮ চনৰ আৰম্ভণিতে গাৰ্গে কুমাৰ ভবেশৰ সৈতে সহযোগিতা কৰি তেওঁলোকৰ "কামৰূপীয়া ছোৱালী" গীতটো ৰেকৰ্ডিং কৰে।<ref>{{cite web|title=কামৰূপীয়া ছোৱালী|url=https://www.youtube.com/watch?v=pavaz7IwA5U|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113014/https://www.youtube.com/watch?v=pavaz7IwA5U|archive-date=12 July 2026|website=YouTube|date=6 November 2019|access-date=12 July 2026}}</ref><ref>{{cite web|title= কামৰূপীয়া ছোৱালী ঐ ভিডিঅ' গীত - কুমাৰ ভৱেশ আৰু জুবিন গাৰ্গ|trans-title=Kamrupia Suwali oi video song - Kumar Bhabesh and Zubeen Garg|url=https://www.youtube.com/watch?v=coMupu79-K4|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113359/https://www.youtube.com/watch?v=coMupu79-K4|date=12 June 2019|archive-date=12 July 2026|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০০৮ চনৰ মাজভাগত তেওঁৰ প্ৰথম নাট্য গীত "তুমি দুচকুতে কাজল ললে" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিটো ''হেংগুল থিয়েটাৰ''ত অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web|title=তুমি দুচকুতে কাজল ললে - হেঙুল থিয়েটাৰ ২০০৮-০৯ - জুবিন গাৰ্গ - অফিচিয়েল অডিঅ'| trans-title=TUMI DUSOKUTE KAJOL LOLE - Hengool Theatre 2008-09 - Zubeen Garg - Official Audio|url=https://www.youtube.com/watch?v=41686YS7eFg|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113725/https://www.youtube.com/watch?v=41686YS7eFg|archive-date=12 July 2026|date=2 November 2022|website=YouTube|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০০৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত তেওঁ আন এক একক এলবাম ''ৰুমাল'' মুকলি কৰে, য'ত "দুপৰৰ মুহোনাত", "ৰুমাল ৰুমাল", "অমানিখা হাৰে আছে" ইত্যাদি হিট গীতসমূহ সন্নিবিষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web |title=জুবিন গাৰ্গৰ নতুন এলবাম মুকলি|trans-title=Zubeen Garg launches new album |url=http://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/zubeen-garg-launches-new-album|archive-url=https://web.archive.org/web/20081006201345/http://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/zubeen-garg-launches-new-album|archive-date=6 October 2008|publisher=radioandmusic|date=4 October 2008|access-date=12 July 2026|url-status=live}}</ref> ২০০৮ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত তেওঁ ''মন মানে না'' চিনেমাৰ "মন মানে না", ''চিৰোদিনী তুমি যে'' আমাৰ চিনেমাৰ "পিয়া ৰে পিয়া ৰে", আৰু ''লাভ'' ''ষ্টৰী'' চিনেমাৰ "মন জেতে চায় শুধু" আদি কেইবাটাও বঙালী গীত ৰেকৰ্ডিং কৰে। ২০১২ চনত গাৰ্গে তেওঁৰ ২০ বছৰীয়া সংগীত যাত্ৰা সম্পূৰ্ণ কৰিবলৈ তেওঁৰ দুটা একক এলবাম মুকলি কৰে, এটা আছিল ''ৰুণজুন'', যিটো ২০১২ চনৰ ৪ জানুৱাৰীত মুক্তি পাইছিল,<ref>{{cite web|title=ৰুণজুন - অডিঅ' মুক্তি অনুষ্ঠান - জুবিন গাৰ্গ LIVE - ৰুণজুন নুপুৰে মাতে|trans-title=RunJun - Audio Release Ceremony - Zubeen Garg Live - Runjun Nupure Mate|url=https://www.facebook.com/BHASKARJAAN/videos/286387458076889/|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712125633/https://www.facebook.com/BHASKARJAAN/videos/286387458076889/?rdid=KNUh2Dc8wOe81fX8|archive-date=12 July 2026|last1=Bordoloi|first1=Bhaskar Kshyp|date=8 January 2012|website=Facebook}}</ref> আৰু আনটো আছিল ''ৰক'', যিটো ২০১২ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত মুক্তি পাইছিল। ''ৰক'' এলবামটোত মুঠ চৈধ্যটা গীত আছে, যাৰ ফলত ই আজিলৈকে তেওঁৰ আটাইতকৈ দীঘলীয়া এলবাম।<ref>{{cite web|title=জুবিন গাৰ্গ - ৰক চিডি (এলবাম, ষ্টেৰিঅ') ২০১২|trans-title=Zubeen Garg - Rock CD (Album, Stereo) 2012|url=https://www.discogs.com/release/35335300-Zubeen-Garg-Rock|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712125827/https://www.discogs.com/release/35335300-Zubeen-Garg-Rock|archive-date=12 July 2026|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০১৩ চনত তেওঁৰ অন্তিম হিন্দী এলবাম ''[[পাকীজা_(শ্ৰব্য_এলবাম)|পাকিজা]]'' মুকলি কৰে, য'ত তেওঁ প্ৰথমবাৰৰ বাবে গাইছিল, লিখিছিল, আৰু সুৰ কৰিছিল। এই এলবামটো অৰুণাচল প্ৰদেশত চিত্ৰগ্ৰহণ কৰা প্ৰথমটো ভাৰতীয় মিউজিক ভিডিঅ’ও হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.timesofindia.com/entertainment/music/news-and-interviews/Zubeen-Gargs-latest-Hindi-Album/articleshow/19754340.cms|archive-url=https://web.archive.org/web/20241130184827/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/music/news-and-interviews/Zubeen-Gargs-latest-Hindi-Album/articleshow/19754340.cms|url-status=live|archive-date=30 November 2024|title=জুবিন গাৰ্গৰ শেহতীয়া হিন্দী এলবাম|trans-title=Zubeen Garg’s latest Hindi Album|access-date=12 July 2026|date=28 April 2013|work=দ্য টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.assamtimes.org/node/8184|archive-url=https://web.archive.org/web/20130606020858/www.assamtimes.org/node/8184|title=পাকিজাঃ জুবিন গাৰ্গৰ নতুন এলবাম মুক্তি|trans-title=Pakeeza: Zubeen Garg's new album released|archive-date=6 June 2013|accessdate=15 September 2014|work=Assam Times|date=14 April 2013|first=Koushik |last=Hazarika|url-status=dead}}</ref> একে বছৰতে তেওঁ ৯০ৰ দশকৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ইণ্ডিপপ কন্ঠশিল্পী [[আলিছা চিনাই]]ৰ সৈতে "দিল টু হি বাটা" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিখন যিটো ''কৃষ ৩'' ছবিখনত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref>{{cite web|title='য়া আলী' পোষ্ট, বলীউডৰ বিষয়ে নিৰ্বাচিত: জুবিন|trans-title=Post 'Ya Ali', selective about Bollywood: Zubeen|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/post-ya-ali-selective-about-bollywood-songs-zubeen/articleshow/27184028.cms|date=10 December 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20230107132806/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/post-ya-ali-selective-about-bollywood-songs-zubeen/articleshow/27184028.cms|archive-date=7 January 2023|access-date=12 July 2026|website=The Times of India|url-status=live}}</ref> == মঞ্চৰ সংগীতানুষ্ঠান == [[File:Zubeen_EUphuism.JPG|thumb|২০১১ চনত এখন সংগীতানুষ্ঠানত পৰিৱেশনৰত জুবিন গাৰ্গ]] সমগ্ৰ অসমৰ বিহু অনুষ্ঠান আৰু অন্যান্য সাংস্কৃতিক উৎসৱত জুবিন গাৰ্গে কেৱল অসমীয়া গীতেই নহয়, হিন্দী, বঙালী, আৰু অন্যান্য ভাষাতো গীত গাইছিল। আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় আৰু বহিঃৰাজ্যত তেওঁ অসমীয়া আৰু ভাৰতীয় সংগীতক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আহিছে। উল্লেখযোগ্য যে, তেওঁ ট্ৰিনিদাদ আৰু ট’বাগোত অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰিছিল, য’ত তেওঁ কেইবাটাও হিন্দী আৰু অসমীয়া হিট গীত গাইছিল আৰু কঞ্চাৰ্টৰ শিৰোনাম দখল কৰা প্ৰথমজন অসমীয়া মনোৰঞ্জনকাৰী হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg enthralls Trinidad audience |url=https://www.hindustantimes.com/music/zubeen-garg-enthralls-trinidad-audience/story-sfcF1kZq2wnEi32VcF2ukO.html |work=Hindustan Times |date=17 August 2010 |access-date=20 September 2025}} </ref> ==পেছাদাৰী সংগীত জীৱন== ===শ্ৰব্য এলবাম=== ====অসমীয়া এলবাম==== {{columns-list|3| * [[অনামিকা (শ্ৰব্য এলবাম)|অনামিকা]] (১৯৯২) * সপোনৰ সুৰ (১৯৯২) * জোনাকি মন (১৯৯৩) * [[মায়া (শ্ৰব্য এলবাম)|মায়া]] (১৯৯৪) * [[আশা (এলবাম)|আশা]] (১৯৯৫) * উজান পিৰীতি (১৯৯৫) * [[জুবিনৰ গান (শ্ৰব্য এলবাম)|জুবিনৰ গান]] (১৯৯৬) * জান মণি (১৯৯৬) * [[ৰং (শ্ৰব্য এলবাম)|ৰং]] (১৯৯৬) * [[মুক্তি (শ্ৰব্য এলবাম)|মুক্তি]] (১৯৯৭) * স্নিগ্ধ জোনাক (১৯৯৮) * শব্দ (১৯৯৮) * মেঘৰ বৰণ (১৯৯৯) * ৰাংঢালী (১৯৯৯) * ভৰ দুপৰীয়া (১৯৯৯) * সপোন (১৯৯৯) * ৰংমন (১৯৯৯) * [[পাখি]] (২০০০) * হিয়া মন (২০০১) * বান্ধৈ (২০০২) * আকৌ হিয়া মন (২০০২) * শিশু (২০০২) * চিনাকি মন (২০০৩) * পকা ধানে ৰিঙিয়া (২০০৩) * সন্ধ্যাতৰা (২০০৩) * লাজুকী মন (২০০৪) * যন্ত্ৰ (২০০৪) * ডেউকা (২০০৫) * চিনাকি সুৰ (২০০৫) * বৰষুণ (২০০৬) * সন্ধ্যাতৰা ২ (২০০৬) * মুখা (২০০৬) * সন্ধ্যা (২০০৬) * অন্তৰা (২০০৭) * মোৰ প্ৰিয় গীত (২০০৮) * ৰুমাল (২০০৮) * মোৰ গানত জ্বলে (২০০৯) * বাঁহী (২০১১) * গান (২০১১) * ৰুণজুন (২০১২) * সোণালী মন (২০১২) * মনে মনে (২০১২) * ৰক (২০১২) * মুকুতা (২০১২) * পথ (২০১৪) * কোন তুমি (২০১৪) * কিং (২০১৫) * মা (২০১৯) * চিলা (২০২০) }} ====হিন্দী আৰু বঙালী এলবাম==== {{columns-list|2| * চাঁন্দিনী ৰাত (১৯৯৫) * চঁন্দা (১৯৯৮) * য়ুহি কভী (১৯৯৮) * স্পৰ্শ (২০০০-০১) * শ্ৰদ্ধাঞ্জলি (খণ্ড ১,২,৩) * মেৰে লিয়ে<ref>{{Cite web|title=মেৰে লিয়ে (2001) - হিন্দী এলবাম, ট্ৰেকলিষ্ট, সম্পূৰ্ণ এলবাম বিৱৰণ আৰু অধিক (আৰ্কাইভ কৰা)|url=http://www.zubeendiscography.com/2021/08/451265843261439035.html|access-date=২০২১-০৯-০৯|website=ZG Discography|language=en|archivedate=2021-08-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210828180443/http://www.zubeendiscography.com/2021/08/451265843261439035.html|deadurl=unfit}}</ref> (২০০১) * নূপুৰ (২০০১) * [[জিন্দেগী (শ্ৰব্য এলবাম)|জিন্দেগী]] (২০০৭) * তুমি (২০০৭) * প্ৰেম (২০১২) * [[পাকীজা (শ্ৰব্য এলবাম)|পাকীজা]] (২০১৩) * চুফী ইস্ক্ (২০১৭) |}} ===অন্যান্য এলবাম=== *অনুৰাধা (১৯৯৩) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *পুবেৰোণ (১৯৯৪) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *দুনিয়া (১৯৯৭) (হিন্দী এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *মেঘা (১৯৯৯) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ হিচাপে *মন (২০০০) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ হিচাপে *কুৱলী (২০০২) (অসমীয়া এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *মহালক্ষ্মী (২০০২) (হিন্দী এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *অস্ত্ৰ প্ৰেমৰ (২০০৫) (অসমীয়া এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *ধন্যবাদ (২০০৭) (হিন্দী এলবাম) - সংগীত আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *জীৱন ডিঙা (২০১২) (বাংলা এলবাম) - সংগীত আৰু সুৰকাৰ হিচাপে ===সংগীত পৰিচালনা=== {| class="wikitable" |- style="text-align:center; " ! colspan=4 style="background:#B0C4DE; " | অসমীয়া ছবি |- style="text-align:center; " ! style="background:#ccc; "| বৰ্ষ ! style="background:#ccc; "| কথাছবি ! style="background:#ccc; "| পৰিচালক ! style="background:#ccc; "| অন্যান্য তথ্য |- |২০২৫ |[[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]] |ৰাজেশ ভূঞা | |- |২০২৫ |যোদ্ধা |ভাস্কৰ গোস্বামী | |- |২০২৫ |[[ভাইমন দা (চলচ্চিত্ৰ)|ভাইমন দা]] |শশাংক সমীৰ |এটি গীত (এৰা-এৰি) |- |২০২৪ |[[চিকাৰ]] |দেবাংকৰ বৰগোহাঁই | |- |২০২৩ |ৰাঘৱ |[[যতীন বৰা]] | |- |২০২৩ |দ্য শ্লেমবুক |বিষ্ণুজ্যোতি সন্দিকৈ | |- |২০২৩ |[[ডক্তৰ বেজবৰুৱা ২]] |[[নিপন গোস্বামী]] | |- |২০১৯ |প্ৰতিঘাত |অচিন্ত শংকৰ |শীৰ্ষগীত |- | ২০১৯ || [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] || জুবিন গাৰ্গ || |- | ২০১৯ || [[ৰত্নাকৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰত্নাকৰ]] || [[যতীন বৰা]] || |- |২০১৮ |দ্য আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড |ৰাজেশ যশপাল | |- | ২০১৭ || প্ৰিয়াৰ প্ৰিয় || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০১৭ || [[মিছন চাইনা]] || জুবিন গাৰ্গ || |- | ২০১৫ || [[গানে কি আনে]] || ৰাজেশ যশপাল || |- | ২০১৪ || [[ৰ'দৰ চিঠি|ৰ’দৰ চিঠি]] || [[বাহাৰুল ইছলাম]] || |- | ২০১২ || [[এখন নেদেখা নদীৰ সিপাৰে]] || বিদ্যুৎ কটকী || |- | ২০০৮ || [[মন যায়]]|| [[এম মণিৰাম]] || |- | ২০০৬ || [[আমি অসমীয়া]]|| ৰাজীৱ ভট্টাচাৰ্য্য || |- | ২০০৬ || [[অধিনায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|অধিনায়ক]] || যতীন বৰা || |- | ২০০৪ || [[দীনবন্ধু (২০০৪ চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৪ || [[ৰং]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৪ || [[বাৰুদ (চলচ্চিত্ৰ)|বাৰুদ]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৩ || জোনাকবিহীন এই জীৱন || মুন্না আহমেদ || আৱহ সংগীত |- | ২০০৩ || অগ্নিসাক্ষী|| যদুমণি দত্ত || |- | ২০০৩ || [[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৩|| প্ৰিয়া মিলন || মুন্না আহমেদ || |- | ২০০৩ || জুমন সুমন|| মহিবুল হক || |- |২০০২ |[[জোনাকী মন]] |জীৱৰাজ বৰ্মন | |- | ২০০২ || [[প্ৰেম আৰু প্ৰেম]]|| [[শম্ভু গুপ্তা]] || |- | ২০০২ || [[জীৱন নদীৰ দুটি পাৰ ]]|| মুন্না আহমেদ || |- | ২০০২ || [[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০১ || [[নায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|নায়ক]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০১ || শেষ উপহাৰ|| গোপাল বৰঠাকুৰ||শীৰ্ষগীত |- | ২০০১ || [[দাগ (অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ)|দাগ]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০০|| [[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]]|| জুবিন গাৰ্গ|| |- | ২০০০ || [[হিয়া দিয়া নিয়া]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- style="text-align:center; " ! colspan=4 style="background:#B0C4DE; " | অন্য ভাষা |- style="text-align:center; " ! style="background:#ccc; "| বৰ্ষ ! style="background:#ccc; "| কথাছবি ! style="background:#ccc; "| ভাষা ! style="background:#ccc; "| অন্যান্য তথ্য |- |২০১৯ |সামসাৰা |[[বাংলা]] |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150"|২০১৬ || width="200"| দিল ত’ দীৱানা হ্যে || width="200"| হিন্দী || width="150"| মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- |২০১০ |কাছে এসো তুমি |বাংলা |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- |২০১০ |মন নিয়ে |বাংলা |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150" |২০০৬ || width="200" | ষ্ট্ৰিংছ || width="200" | [[হিন্দী]] || width="150" | মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150" | ২০০৪ || width="200" | শুধু তুমি || width="200" | বাংলা || width="150" | মুক্তিপ্ৰাপ্ত |} == অভিনয় জীৱন == জুবিন গাৰ্গে ২০০০ চনত এন কে প্ৰডাকচনৰ অধীনত নিৰ্মিত ''[[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]]'' ছবিত অভিনেতা আৰু পৰিচালক হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ ''[[দীনবন্ধু (চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]]'' (২০০৪), ''[[মন যায় (চলচ্চিত্ৰ)|মন যায়]]'' (২০০৮), ''[[গানে কি আনে|গানে কি আনে]] (২০১৬)'', ''[[মিছন চাইনা (চলচ্চিত্ৰ)|মিছন চাইনা]]'' (২০১৭), ''দ্য আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড'' (২০১৮), ''[[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]]'' (২০১৯), ''ৰাজনীতি'' (২০২২), ''ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২'' (২০২৩), ''ৱাইড এংগল'' (২০২৪), ''চিকাৰ'' (২০২৪) আৰু অভিমন্যু (২০২৪) ত অভিনয় কৰিছিল। জুবিন অভিনীত ''[[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]]'' ২০২৫ চনৰ ৩১ অক্টোবৰত মুক্তিলাভ কৰে।<ref name="IMDB">{{cite web | url=https://www.imdb.com/title/tt29939499/ | title=Roi Roi Binale | accessdate=23 September 2025}}</ref> জুবিন গাৰ্গে অভিনয় কৰা একাধিক ছবিয়েই বক্স অফিচত সফলতা লাভ কৰিছে। ২০১৭ চনত ৮ ছেপ্টেম্বৰত ৬৫টা চিনেমা হলত মুক্তি লাভ কৰা ''মিছন চাইনা''ক দিল্লী, বেংগালুৰু আৰু মুম্বাইকে ধৰি অসমৰ বাহিৰত থকা আঠটা চিনেমা হলত মুক্তি দিয়া হৈছিল। ছবিখনে প্ৰথম সপ্তাহৰ ভিতৰতে মুঠ ২ কোটি ৪০ লাখ টকা সংগ্ৰহ কৰিছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.time8.in/the-exact-box-office-collection-of-mission-china-over-the-1st-week-revealed/|title=The Exact Box Office Collection of Mission China 1st Week Revealed|access-date=16 September 2017|website=Time8.in}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.northeastguide.in/assam/mission-china-collection-box-office-movie-review-total-budget/|title=Mission China Box Office|website=Northeastguide.in|access-date=9 September 2017|archivedate=9 September 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170909095105/https://www.northeastguide.in/assam/mission-china-collection-box-office-movie-review-total-budget/|deadurl=yes}}</ref><ref>{{cite web|url=https://in.bookmyshow.com/buytickets/mission-china-national-capital-region-ncr/movie-ncr-ET00061289-MT/20170911/|title=Mission China Realising Theatre |website=Bookmyshow.com|access-date=11 September 2017}}</ref> মিছন চাইনাই [[অসম|অসমত]] যথেষ্ট ব্যৱধানত ব্লকবাষ্টাৰ বাহুবলী আৰু [[ছলমান খান|ছলমান খানৰ]] [[বজৰংগী ভাইজান|বজৰংগী ভাইজানৰ]] প্ৰথম দিনৰ সংগ্ৰহৰ অভিলেখ ভংগ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|date=10 September 2017|title=Mission China: Old-fashioned projector promo helps Assamese film beat Baahubali record|url=https://www.hindustantimes.com/regional-movies/mission-china-old-fashioned-projector-promo-helps-assamese-film-beat-baahubali-record/story-OfDn0UHUMlikrueyPECFJK.html|access-date=28 January 2021|website=Hindustan Times|language=en}}</ref> বৰ্তমান ই [[:en:Assamese_cinema#List_of_highest-grossing_Assamese_films|সৰ্বাধিক উপাৰ্জনকাৰী অসমীয়া ছবিৰ]] ভিতৰত ৬ নং স্থানত আছে। ২০১৯ চনত মুক্তিলভা ''কাঞ্চনজংঘা''ই ১০ দিনতে ৩.৯ কোটি টকা সংগ্ৰহ কৰি সকলো অভিলেখ ভংগ কৰিছিল। দৰ্শকৰ ব্যাপক সঁহাৰি লাভ কৰা ছবিখনে প্ৰথমদিনাই ২২.৫ লাখ টকা সংগ্ৰহ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল। তিনিদিনৰ ভিতৰতে কাঞ্চনজংঘাই কোটিৰো অধিক টকাৰ ব্যৱসায় কৰে। ২০২৫ চনত মুক্তি লভা জুবিন গাৰ্গৰ অন্তিম ছবি "ৰৈ ৰৈ বিনালে"ই ৩০ কোটি টকা ব্যৱসায় কৰি আৰু ৰাতিপুৱা ৪.০০ বজাত অসমীয়া চিনেমাৰ প্ৰথম প্ৰদৰ্শনীৰ ব্যৱস্থাৰে ৯০ বছৰীয়া অসমীয়া চিনেমাৰ জগতত ইতিহাস ৰচে। <ref name="India Today NE">{{cite web | url=https://www.indiatodayne.in/entertainment/story/zubeens-kanchanjangha-sweeps-box-office-collects-3-9-crore-10-days-397330-2019-09-16 | title=Zubeen’s Kanchanjangha Sweeps Box Office, Collects 3.9 Crore in 10 days | publisher=India Today NE | date=Sep 16, 2019, Updated Jun 29, 2022, 1:43 AM IST | accessdate=23 September 2025}}</ref> [[File:গানে কি আনে চলচ্চিত্ৰ প'ষ্টাৰ.jpg|thumb|গানে কি আনে চলচ্চিত্ৰৰ প'ষ্টাৰত জুবিন গাৰ্গ]] ==অভিনীত ছবি== {| class="wikitable sortable" ! width="50" | বৰ্ষ ! width="200" | কথাছবি ! width="200" | পৰিচালক ! width="200" | চৰিত্ৰ |- | ২০০০ || [[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]] || জুবিন গাৰ্গ ||ৰিচি |- | ২০০২ || [[প্ৰেম আৰু প্ৰেম]] || [[শম্ভু গুপ্তা]] || বিশেষ এভূমুকি |- | ২০০৪ ||[[দীনবন্ধু (২০০৪ চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || বিপুল |- | ২০০৮ || [[মন যায়]] || [[এম মণিৰাম]]|| মানৱ |- | ২০১১ || [[ৰামধেনু (চলচ্চিত্ৰ)|ৰামধেনু]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || বিশেষ এভূমুকি |- |২০১৩ |[[ভাল পাব নাজানিলো]] |‌ঋতুৰাজ দত্ত |ইন্দ্ৰনীল |- | ২০১৪ || [[ৰ'দৰ চিঠি|ৰ’দৰ চিঠি]] || [[বাহাৰুল ইছলাম]] ||বাবা |- | | | | |- | ২০১৫ || [[অহেতুক]] || বাণী দাস || বিশেষ এভূমুকি |- | ২০১৬ || [[সাত নম্বৰৰ সন্ধানত]] || [[আব্দুল মজিদ]] || চিবু |- | ২০১৬ || [[গানে কি আনে]] || ৰাজেশ যশপাল ||নীলাভ জোনাক বৰুৱা |- | ২০১৭ || [[মিছন চাইনা]] || জুবিন গাৰ্গ ||কৰ্ণেল গোস্বামী |- | ২০১৭ || প্ৰিয়াৰ প্ৰিয় || [[মুনিন বৰুৱা]] || প্ৰিয়ব্ৰত কাকতি / বিষ্ণুজ্যোতি বেজবৰুৱা |- | ২০১৮ || দি আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড || ৰাজেশ যশপাল||ডন্ |- | ২০১৯ || [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] || জুবিন গাৰ্গ || অনিৰ্বাণ ভট্টাচাৰ্য |- | ২০২২ || ৰাজনীতি || মঞ্জিত শৰ্মা || অৰিন্দম |- |২০২৩ || [[ডক্তৰ বেজবৰুৱা ২|ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২]]|| [[নিপন গোস্বামী]] || আৰক্ষী বিষয়া মহাদেৱ বৰবৰুৱা |- |২০২৪ || চিকাৰ || দেবাংকৰ বৰগোহাঁই ||শংকৰ চিকাৰী |- |২০২৪ || [[ৱাইড এংগল (চলচ্চিত্ৰ)|ৱাইড এংগল]]|| [[জয়ন্ত নাথ]] || গৌতম শৰ্মা |- |২০২৫ || যোদ্ধা || ভাস্কৰ শৰ্মা || বিশেষ এভূমুকি |- |২০২৫ || [[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]] || ৰাজেশ ভূঞা || ৰাউল (এগৰাকী অন্ধ শিল্পীৰ ৰূপত) |- |} ==অভিনীত টেলিভিছন== {| class="wikitable sortable" ! width="50" | বৰ্ষ ! width="200" | টেলিভিছন ! width="200" | চৰিত্ৰ ! width="200" | নোট |- |১৯৯৮ |এমটিভি মষ্ট ৱাণ্টেড |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |তেতিয়াৰ এমটিভিৰ ভিজে ৰাগেশ্বৰীৰ সৈতে হোৱা এক সাক্ষাৎকাৰৰ সময়ত তেওঁৰ প্ৰথম টেলিভিছনত পৰ্দাত উপস্থিত হয়, তেওঁৰ প্ৰথম মিউজিক ভিডিঅ' "য়ুহি কভি" মুকলি কৰাৰ পিছত। |- |২০০১ |মুভছ এণ্ড শ্বেকাৰছ |নিজেই (বিশেষ সহ-অতিথি) |ভাৰতীয় গভীৰ নিশাৰ টক শ্ব' |- |২০০৭ |ছাৰেগামা লিল' চেম্পছ |নিজেই (বিচাৰক) |বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০০৮ |বোল বেবী বোল |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |ভাৰতীয় সংগীত গেম শ্ব' <br /> গায়ক আদনান ছামিৰ দ্বাৰা আয়োজিত |- |২০১০–১১ |অনুৰাধা |অনিৰুদ্ধ |তেওঁৰ প্ৰথম আৰু একমাত্ৰ অসমীয়া ধাৰাবাহিক |- |২০১১ |দিদি নং ১ |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |মহিলাৰ বাবে বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০১৩ |ছাৰেগামা লিল' চেম্পছ |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০১৩-১৪ |মই জুবিন গাৰ্গ হ'ব বিচাৰো |নিজেই (বিচাৰক) | |- |২০২১ |মায়াবিনী ৰাতিৰ বুকুত |নিজেই (এংকৰ) | |- |২০২৫-২৬ |সুৰিয়া সুবাস |নিজেই (সংগীত শিল্পী) |সংগীত কনচাৰ্ট ৱেব-ধাৰাবাহিক <br /> সমগ্ৰ অসম ৰাজ্যৰ সকলো জিলাৰ চিত্ৰগ্ৰহণ কৰিছিল |} ==সাহিত্য চৰ্চা== জুবিন গাৰ্গ সাহিত্য জগতৰ লগতো জড়িত হৈ আছিল। ২০১৭ চনত তেওঁ কাব্য গ্ৰন্থৰ বাবে সেউজী-সেউজী বঁটা লাভ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|title=Assam: Seuji-Seuji Award conferred upon singer Zubeen Garg|url=https://www.thenortheasttoday.com/current-affairs/states/assam-seuji-seuji-award-conferred-upon-singer-zubeen-garg|access-date=19 December 2020|website=The Northeast Today|date=22 December 2017}}{{Dead link|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> {| class="wikitable" |- style="background:#cfc; text-align:center; " |'''বৰ্ষ''' |'''পুথি''' |'''ভাষা''' |- |২০০৯ |''শব্দ অনুভূতি'' | rowspan="3" |অসমীয়া |- |২০১৮ |''জুবিনৰ পদ্য''<ref>{{Cite web|title=With over Rs 4.5 crores in sales and 4 lakh visitors, 20th Northeast Book Fair breaks all past records|url=https://www.guwahatiplus.com/article-detail/with-over-rs-4-5-crores-in-sales-and-4-lakh-visitors-20th-northeast-book-fair-breaks-all-past-records|access-date=23 September 2020|website=G Plus|language=en}}</ref> |- |২০২০ |''জুবিনৰ পদ্য (দ্বিতীয় সংস্কৰণ)'' |} ==সামাজিক সক্ৰিয়তা আৰু লোকহিতৈষী কৰ্ম== গাৰ্গে বিভিন্ন কামৰ বাবে ধন আগবঢ়োৱা ''কলাগুৰু আৰ্টিষ্ট ফাউণ্ডেশ্যন'' নামৰ এটা দাতব্য সংস্থা চলাইছিল। অসমত বিধ্বংসী বানপানী হ’লে তেওঁ মানুহক কাপোৰ, ঔষধ আৰু বৰঙনি দান কৰিবলৈ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news |title=Beyond Bollywood |url=https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20181105-beyond-bollywood-1374988-2018-10-27 |access-date=18 September 2019 |work=India Today |date=5 November 2018 |language=en |archive-date=2 January 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190102154758/https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20181105-beyond-bollywood-1374988-2018-10-27 |url-status=live }}</ref> তেওঁ [[অসম লোকসেৱা আয়োগ|এপিএছচি]]-ৰ নিযুক্তি ক্ষেত্ৰৰ দুৰ্নীতিৰ বিষয়টো লৈ তেওঁৰ [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] চিনেমাখন নিৰ্মাণ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.guwahatiplus.com/daily-news/zubeen-s-next-film-kanchenjunga-to-be-based-on-apsc-scam|title=Zubeen's next film 'Kanchenjunga' to be based on APSC scam|website=G Plus|language=en|access-date=18 September 2019|archive-date=9 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190209092909/http://www.guwahatiplus.com/daily-news/zubeen-s-next-film-kanchenjunga-to-be-based-on-apsc-scam|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/singing-sensation-zubeen-garg-and-team-visits-dhemaji-for-kanchanjangha-promotion/|title=Singing sensation Zubeen Garg and Team visits Dhemaji for Kanchanjangha Promotion|date=29 October 2018|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=18 September 2019|archive-date=31 August 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190831065523/https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/singing-sensation-zubeen-garg-and-team-visits-dhemaji-for-kanchanjangha-promotion/|url-status=live}}</ref> জুবিন [[ফুটবল]] অনুৰাগী আছিল আৰু [[বানপানী|বানপীড়িত লোকসকলৰ]] বাবে ধন সংগ্ৰহৰ মানসেৰে মেট্‌চ খেলিছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.thehansindia.com/posts/index/Sports/2015-10-05/Soccer-for-charity-in-Assam/179263|title=Soccer for charity in Assam|website=The Hans India|date=5 October 2015|access-date=14 May 2019|archive-date=14 May 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190514063145/https://www.thehansindia.com/posts/index/Sports/2015-10-05/Soccer-for-charity-in-Assam/179263|url-status=live}}</ref> গাৰ্গ অসমৰ '[[নাগৰিকত্ব (সংশোধনী) আইন, ২০১৯|কা]]'-বিৰোধী প্ৰতিবাদত আগ-ভাগ লোৱা অন্যতম অৰাজনৈতিক ব্যক্তি আছিল।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/news/india/music-art-tie-them-as-zubeen-garg-and-a-host-of-assamese-artistes-lead-anti-caa-stir-from-the-front-2432069.html|title=Music, Art Tie Them as Zubeen Garg and a Host of Assamese Artistes Lead Anti-CAA Stir from the Front|website=News18|access-date=13 March 2020|date=21 December 2019|archive-date=14 January 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200114054315/https://www.news18.com/news/india/music-art-tie-them-as-zubeen-garg-and-a-host-of-assamese-artistes-lead-anti-caa-stir-from-the-front-2432069.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite news |last1=Sengupta |first1=Aditi |title='Don't mess with Assam': Zubeen Garg |url=https://www.thehindubusinessline.com/blink/cover/dont-mess-with-assam-zubeen-garg/article30404699.ece |access-date=13 March 2020 |work=@businessline |date=26 December 2019 |language=en |archive-date=17 April 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200417192412/https://www.thehindubusinessline.com/blink/cover/dont-mess-with-assam-zubeen-garg/article30404699.ece |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=CAA 'not forgotten': Zubeen Garg |url=https://www.telegraphindia.com/north-east/caa-not-forgotten-zubeen-garg/cid/1801261 |access-date=24 October 2022 |website=www.telegraphindia.com}}</ref> ২০২১ চনৰ মে’ মাহত [[কৰ'নাভাইৰাছ ৰোগ ২০১৯|ক’ভিড-১৯-ৰ]] সংক্ৰমণৰ উত্থানৰ সময়ত গাৰ্গে গুৱাহাটীত থকা দুমহলীয়া ঘৰটো ক’ভিড কেয়াৰ চেণ্টাৰলৈ ৰূপান্তৰিত কৰিবলৈ আগবঢ়াইছিল। ইয়াৰ লক্ষ্য আছিল সেইসময়ত ৰোগীৰ বাবে বিছনাৰ বৰ্ধিত চাহিদা পূৰণ কৰা।<ref>{{Cite web |date=6 May 2021 |title=Zubeen Garg offers his house to convert as Covid care centre |url=https://assamtribune.com/guwahati/zubeen-garg-offers-his-house-to-convert-as-covid-care-centre-1091844 |access-date=19 June 2024 |website=The Assam Tribune |language=en}}</ref> ==ব্যক্তিগত জীৱন== ২০০২ চনৰ ৪ ফেব্ৰুৱাৰীত জুবিন গাৰ্গে অসমৰ [[গোলাঘাট|গোলাঘাটৰ]] নিবাসী ফেশ্বন ডিজাইনাৰ গৰিমা শইকীয়াক বিয়া কৰায়।<ref>{{cite web| url=https://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| title=Assam: Zubeen Garg to celebrate his birthday by releasing music album of 'Mission China'!| work=The North East Today| date=18 November 2016| access-date=8 September 2017| archive-date=23 May 2017| archive-url=https://web.archive.org/web/20170523122714/http://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| url-status=live| archivedate=23 May 2017| archiveurl=https://web.archive.org/web/20170523122714/http://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| deadurl=yes}}</ref> গৰিমা শইকীয়া গোলাঘাটৰ শান্তিপুৰৰ সুৰেন্দ্ৰনাথ শইকীয়া আৰু ৰুণুমী শইকীয়াৰ একমাত্ৰ জীয়ৰী। তেওঁ মুম্বাই বিশ্ববিদ্যালয়ৰপৰা ইংৰাজী সাহিত্যত স্নাতকোত্তৰ সম্পূৰ্ণ কৰে। ইয়াৰ লগতে তেওঁ এগৰাকী ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ টেবুল টেনিছ খেলুৱৈ। তেওঁলোকৰ চিনাকি ফেন-মেইলৰ জৰিয়তে হৈছিল। গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গে ডিজাইন কৰা ভালেমান সাজ-পোছাক জুবিন গাৰ্গে পৰিধান কৰে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫৭ |language=as}}</ref> তেওঁ সহ-প্ৰযোজক হিচাপেও একাধিক ছবিত জুবিন গাৰ্গৰ সৈতে কাম কৰিছে। ===ধৰ্মীয় দৃষ্টিভংগী আৰু ঈশ্বৰ বিশ্বাস=== জুবিন গাৰ্গে নিজকে ''ধৰ্ম-অবিশ্বাসী'' বুলি গণ্য কৰিছিল আৰু কৈছিল যে, তেওঁৰ কোনো জাতি-ধৰ্ম নাই, তেওঁ মুক্ত।<ref>{{cite news |title=I Don't Have Any Caste, Religion Or God: Zubeen Garg |url=https://m.guwahatiplus.com/article/i-don-t-have-any-caste-religion-or-god-zubeen-garg/5862/amp#amp_tf=From%20%251%24s&aoh=17141538671889&referrer=https%3A%2F%2Fwww.google.com |work=Guwahati Plus |date=29 July 2019 |access-date=27 April 2024}}</ref> জুবিন গাৰ্গৰ ঈশ্বৰ বিশ্বাস সম্পৰ্কত স্পষ্ট অভিমত দিয়াটো প্ৰায় দুষ্কৰ বুলি পিতৃ কপিল ঠাকুৰে ''পিতৃৰ দৃষ্টিৰে জুবিন'' গ্ৰন্থত লিখিছে। জুবিন গাৰ্গে গুৱাহাটীৰ কৌটিলিংগম মন্দিৰলৈ মাজে-মধ্যে যোৱাৰ কথা তেওঁ শুনিছে। ইয়াৰ লগতে অসমৰ বাহিৰত থকা কোনো কোনো মন্দিৰ দৰ্শন কৰাৰ কথাও তেওঁ শুনিছে। অৱশ্যে এটা কথা পিতৃয়ে ক'ব বিচাৰে যে, ''জুবিন গাৰ্গৰ বুদ্ধ-দৰ্শন খুব প্ৰিয়। '' অৱশ্যে সেই সম্পৰ্কে সণ্ঢালনিকৈ অধ্যয়ন কৰিবলৈ তেওঁ ''এতিয়া সময় দুৰ্লভ'' বুলি প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫৯ |language=as}}</ref> ==বঁটা আৰু সন্মান== [[File:Zubeen Garg receiving National Award.jpg|thumb|৫৫সংখ্যক ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা, ২০০৯ত নন-ফিচাৰ ফিল্ম ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ''ৰ বাবে জুবিন গাৰ্গক ভাৰতৰ ৰাষ্ট্ৰপতি [[প্ৰতিভা পাটিল|প্ৰতিভা পাটিলে]] শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনাৰ বঁটা দিয়ে। ]] ১৯৯৬ চনত চেনেল ভি মিউজিক এৱাৰ্ড্‌ছ আৰু স্ক্ৰীন এৱাৰ্ড্‌ছত জুবিন গাৰ্গ "চান্দনী ৰাত" এলবামৰ বাবে শ্ৰেষ্ঠ ভাৰতীয় পপ এলবাম হিচাপে নিৰ্বাচিত হয় যিটো ক্ৰমে দলেৰ মেহেন্দীৰ এলবাম ''বলো তা ৰা ৰা'' আৰু সুচিত্ৰ কৃষ্ণমূৰ্থীৰ এলবাম ''ডোলে ডোলে''ৰ হাতত পৰাস্ত হয়। ২০১১ চনত আমেৰিকাৰ ইলিনয়ৰ অক ব্ৰুকত অনুষ্ঠিত হোৱা অসম অধিৱেশনৰদ্বাৰা জুবিন গাৰ্গক বছৰৰ অতিথি শিল্পী হিচাপে সন্মানিত কৰা হয়।<ref>{{cite book |last1=Koch |first1=Lars-Christian |last2=Klotz |first2=Sebastian |last3=Bohlman |first3=Philip V |title=Sounding Cities : Auditory Transformations in Berlin, Chicago, and Kolkata |date=2018 |publisher=LIT |location=Zürich |isbn=978-3-643-90555-0 |pages=213 |language=English}}</ref> ২০২৪ চনৰ ২৭ মে'ত জুবিন গাৰ্গক [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] [[বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয়, মেঘালয়|বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয়ৰ]] পৰা সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰা হয়।<ref>{{Cite web |title=Hon. D.Litt. to Zubeen Garg and Lou Majaw at 10th USTM Convocation |work=USTM |url=https://ustm.ac.in/event/hon-d-litt-to-zubeen-garg-and-lou-majaw-at-10th-ustm-convocation/ |access-date=27 August 2024 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 August 2024 |title=USTM Holds 10th Convocation, Honors Zubeen Garg and Lou Majaw |url=https://www.pratidintime.com/north-east/meghalaya/ustm-holds-10th-convocation-honors-zubeen-garg-and-lou-majaw |access-date=27 August 2024 |website=Pratidin Time |language=en}}</ref> ২০০৯ চনৰ ৫৫সংখ্যক [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটাত]] অ-কাহিনীমূলক ছবি ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ''ৰ বাবে তেওঁ শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনাৰ বঁটা লাভ কৰে। ২০২৫ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰ তাৰিখে কটন বিশ্ববিদ্যালয়ে জুবিন গাৰ্গক মৰণোত্তৰভাৱে সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। ২০২৫ চনৰ ২১ নৱেম্বৰ তাৰিখে ভাৰতীয় ডাক বিভাগৰ অসম শাখাই শিল্পীগৰাকীৰ ৫৩ সংখ্যক জন্মদিন উপলক্ষ্যে তেওঁৰ নামত এটি বিশেষ স্মৃতিচাৰণ পোষ্ট কাৰ্ড মুকলি কৰে। ২০২৬ চনৰ ফিল্মফেয়াৰ(অসম) য়ে জুবিন গাৰ্গক মৰণোত্তৰভাৱে জীৱনজোৰা সাধনা বঁটা আৰু 'ৰৈ ৰৈ বিনালে' ছবিখনৰ বাবে বিশেষ বঁটা প্ৰদান কৰে। {| class="wikitable" |- style="background:#cfc; text-align:center; " | বৰ্ষ|| '''বঁটা'''|| চলচ্চিত্ৰ/এলবাম/থিয়েটাৰ|| '''শিতান'''|| '''ফলাফল''' |- |rowspan="2" |১৯৯৬ |স্ক্ৰীন বঁটা |rowspan="2" |''চান্দনী ৰাত'' |rowspan="2" |শ্ৰেষ্ঠ আত্মপ্ৰকাশ ভাৰতীয় পপ এলবাম |{{nom}} |- |চেনেল ভি মিউজিক বঁটা |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০০৫ |BFJA বঁটা|| ''শুধো তুমি''|| শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক|| {{won}} |- |প্ৰাগ চিনে বঁটা-২০০৫ |''ৰং'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী – "ছায়া দৰে থাকা তুমি"<ref>{{Cite web|date=7 March 2021|title=Northeast's Sensation Zubeen Garg: Early Life, Career, Awards & Controversies – Sentinelassam|url=https://www.sentinelassam.com/entertainment/wikipedia-of-northeasts-singing-sensation-zubeen-garg-527402|access-date=9 March 2021|website=www.sentinelassam.com|language=en}}</ref> |{{won}} |- |২০০৬ |গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড<ref name="GIFA List Of Winners">{{cite web|title=G.I.F.A. Awards 2006: winners|date=10 December 2006|url=http://www.bollywoodhungama.com/features/2006/12/10/1918/index.html|website=[[Bollywood Hungama]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20081121175701/http://www.bollywoodhungama.com/features/2006/12/10/1918/index.html|access-date=24 April 2017|archive-date=21 November 2008}}</ref> | rowspan="6" |গেংষ্টাৰ | rowspan="4" |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (য়া আলি) |{{won}} |- | rowspan="5" |২০০৭ |ফিল্মফেয়াৰ বঁটা |{{nom}} |- |জী চিনে |{{nom}} |- |আইফা বঁটা<ref name=altfg>{{cite web |author=Andre Soares |url=http://www.altfg.com/blog/awards/indian-film-academy-awards-2007/ |title=Indian Film Academy Awards 2007 |publisher=Altfg.com |date=2 June 2007 |access-date=13 June 2012 |archive-date=8 February 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120208180559/http://www.altfg.com/blog/awards/indian-film-academy-awards-2007/ |url-status=live }}</ref> |{{nom}} |- |ষ্টাৰডাষ্ট বঁটা<ref>{{cite web|title=Stardust Awards Winners for 2006|url=http://www.indicine.com/movies/bollywood/stardust-awards-winners-for-2006/|publisher=indicine.com|access-date=24 April 2017|archive-date=17 July 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180717184206/http://www.indicine.com/movies/bollywood/stardust-awards-winners-for-2006/|url-status=live}}</ref> |নতুন আলোড়নকাৰী কণ্ঠ |{{won}} |- |স্ক্ৰীন বঁটা<ref>{{Cite web |date=3 May 2022 |title=Screen Award for Best Male Playback Singer |url=https://bollywoodproduct.in/screen-award-for-best-male-playback-singer/ |access-date=2 July 2022 |website=Bollywood Product |language=en-US}}</ref> |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠ (য়া আলি) |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০০৮ | rowspan="2" |কলাকাৰ বঁটা |জিন্দেগী | rowspan="2" |শ্ৰেষ্ঠ মিউজিক এলবাম |{{won}} |- |''তুমি'' |{{won}} |- | ২০০৯ ||৫৫সংখ্যক ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা || ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ'' || শ্ৰেষ্ঠ অ-কাহিনীমূলক সংগীত পৰিচালনাৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|| {{won}} |- |২০১১ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১১ |''[[জেতুকা পাতৰ দৰে (চলচ্চিত্ৰ)|জেতুকা পাতৰ দৰে]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পুৱাৰ হাঁহিত"'' |{{nom}} |- |২০১২ ||প্ৰাগ চিনে বঁটা-২০১২<ref>{{cite web |title=Prag Cine Awards 2015 to be held in Assam |date=24 January 2015 |url=http://www.indiantelevision.com/television/tv-channels/news-broadcasting/prag-cine-awards-2015-to-be-held-in-assam-150124 |publisher=indiantelevision.com |access-date=24 April 2017 |archive-date=1 May 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170501001923/http://www.indiantelevision.com/television/tv-channels/news-broadcasting/prag-cine-awards-2015-to-be-held-in-assam-150124 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=Prag Cine Award on March 21, 22|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815/city053|publisher=assamtribune.com|access-date=24 April 2017|archive-date=2 April 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402195918/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815%2Fcity053|url-status=live|archivedate=2 April 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150402195918/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815/city053|deadurl=yes}}</ref> |''[[ৰামধেনু (চলচ্চিত্ৰ)|ৰামধেনু]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"ৰং দিয়া মৰম"'' |{{nom}} |- |২০১৩ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৩ |''মি এণ্ড মাই ছিষ্টাৰ'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"থুনুক-থানাক"'' |{{nom}} |- |২০১৪ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৪ |''চিঞৰ'' |"শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"কালৰ অসুৰ"'' |{{nom}} |- | rowspan="2" | ২০১৫ | rowspan="2" |প্ৰাগ চিনে বঁটা উত্তৰ-পূব ২০১৫||''[[অহেতুক]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অহেতুক"'' |{{won}} |- |''ৰ’দৰ চিঠি'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০১৬ | rowspan="2" |গপ চপ মিউজিক বঁটা |''বলিয়া কৃষ্ণ (হেঙুল থিয়েটাৰ)'' |বছৰটোৰ শীৰ্ষক গীত – "''বলিয়া কৃষ্ণ''" |{{won}} |- | rowspan="3" |''গানে কি আনে'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক – ''"জানো জানো"'' |{{won}} |- | rowspan="3" |২০১৭ | rowspan="2" |প্ৰাগ চিনে নৰ্থ-ইষ্ট ২০১৭ |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"জানো জানো"'' |{{nom}} |- |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''[[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ থিয়েটাৰ]]'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী – "জনম জনম''"''<ref>{{Cite web|title=Dalmia Bharat : First Mobile Theatre Awards presented by Dalmia Cement {{!}} MarketScreener|url=https://www.marketscreener.com/quote/stock/DALMIA-BHARAT-LTD-9743873/news/Dalmia-Bharat-First-Mobile-Theatre-Awards-presented-by-Dalmia-Cement-24725283/|access-date=13 February 2021|website=www.marketscreener.com|date=10 July 2017 |language=en}}</ref> |{{won}} |- | rowspan="5" | ২০১৮ | rowspan="4" |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৮<ref>{{Cite web |date=28 May 2018 |title=Prag Cine Awards North-East 2018: Best director award for Utpal Barpujari |url=http://nenow.in/north-east-news/prag-cine-awards-north-east-2018-best-director-award-for-utpal-barpujari.html |access-date=20 August 2022 |website=NORTHEAST NOW |language=en-US}}</ref>|| rowspan="3" | ''[[মিছন চাইনা (চলচ্চিত্ৰ)|মিছন চাইনা]]'' || শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (জনপ্ৰিয়) || {{won}} |- | শ্ৰেষ্ঠ ছবি (জনপ্ৰিয়) || {{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"দিন জ্বলে ৰাতি জ্বলে"'' |{{nom}} |- |''প্ৰিয়াৰ প্ৰিয়'' |শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা |{{nom}} |- |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''[[আৱাহন থিয়েটাৰ|আৱাহন থিয়েটাৰ]]'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অ' মা"''<ref>{{Cite web|title=Assam's Mobile theater industry gets due recognition; Artists, writers and personalities awarded|url=https://www.thenortheasttoday.com/current-affairs/states/assams-mobile-theater-industry-gets-due-recognition-artists-writers-and-personalities-awarded|access-date=13 February 2021|website=TheNortheastToday – Read From North East (TNT)|date=22 June 2018|language=en}}{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |{{won}} |- |২০১৯ |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''দেউতা (চিৰঞ্জীৱ থিয়েটাৰ)'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অ' দেউতা"''<ref>{{Cite web|date=20 July 2019|title=Tapan Das Bags Best Theatre Actor Award|url=https://www.pratidintime.com/tapan-das-bags-best-theatre-actor-award/|access-date=13 February 2021|website=Pratidin Time|language=en-US|archivedate=2 May 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210502130727/https://www.pratidintime.com/tapan-das-bags-best-theatre-actor-award/|deadurl=yes}}</ref> |{{won}} |- | rowspan="7" |২০২১ | rowspan="7" |প্ৰাগ চিনে বঁটা<ref>{{Cite web |title=20th Prag Cine Awards on Jan 30 |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/20th-prag-cine-awards-on-jan-30 |access-date=20 August 2022 |website=Pratidin Time |date=24 December 2020 |language=en}}</ref> | rowspan="3" |''[[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]]'' |শ্ৰেষ্ঠ ছবি (জনপ্ৰিয়) |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (জনপ্ৰিয়) |{{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পাঞ্চনা"'' |{{won}} |- | rowspan="2" |[[ৰত্নাকৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰত্নাকৰ]] |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক |{{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ কথা – ''"ৰাতি ৰাতি"'' |{{nom}} |- |''প্ৰতিঘাত'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক |{{nom}} |- |''[[বৰনদী ভটিয়ায়]]'' |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"বৰনদী ভটিয়ায়"'' |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০২২ | rowspan="2" |[[প্ৰাগ চিনে বঁটা]] ২০২২<ref>{{Cite web |title=Galaxy of Stars Gathered at the 'Prag Cine Awards 2022', Check the Winners List |url=https://pragnews.com/Galaxy-of-Stars-Gathered-at-the-%27Prag-Cine-Awards-2022%27,-Check-the-Winners-List |access-date=20 August 2022 |website=pragnews.com |language=en }}{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |দা ফায়াৰিং ৰেঞ্জ |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (২০২০) |{{nom}} |- |চন্দ্ৰাৱলী |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (২০২১) |{{nom}} |- | rowspan="4" |২০২৩ |৮ম অসম ৰাজ্যিক চলচ্চিত্ৰ বঁটা<ref>{{Cite web |date=10 March 2023 |title=8th Assam State Film Awards announced, Jonaki Porua—Fireflies, Bulbul Can Sing win best film award |url=http://nenow.in/top-news/8th-assam-state-film-awards-announced-jonaki-porua-fireflies-bulbul-can-sing-win-best-film-award.html |access-date=13 March 2023 |website=Northeast Now |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title='৩৫ হাজাৰ গান গোৱাৰ পিছত এতিয়া আৰু শ্ৰেষ্ঠ কণ্ঠশিল্পীৰ বঁটা লৈ থাকিবলৈ দিন নাই' | date=13 March 2023 |url=https://www.youtube.com/watch?v=dJWoPZknc0w |access-date=13 March 2023 |language=en}}</ref> |[[কাঞ্চনজংঘা]] |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পাঞ্চনা"'' |{{Won}} |- | rowspan="3" |ৰাজস্থান চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱ ''<small>(অন্যান্য ৰাজ্যিক ছবিত)</small>'' | rowspan="3" |ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২ |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"কি নাম দি মাতিম"'' |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা – "''কি নাম দি মাতিম"'' |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ সহযোগী চৰিত্ৰ |{{Won}} |- |২০২৪ |ফিল্মফেয়াৰ বঁটা-অসমীয়া<ref>{{Cite web |title=Filmfare Awards Assamese 2024 Winners – Complete List Out! |url=https://www.filmfare.com/awards/filmfare-awards-assamese-2024/winners |access-date=5 April 2025 |website=filmfare.com |language=en}}</ref> |দা শ্লেম বুক |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত এলবাম |{{Won}} |- |২০২৫ |ভূপেন হাজৰিকা বঁটা |বেলতলা বহাগী উৎসৱ সমিতি। কবিতা বৰুৱাৰদ্বাৰা প্ৰদান, [[ভূপেন হাজৰিকা]]ৰ কনিষ্ঠ ভগ্নী |জীৱনজোৰা সাধনাৰ বঁটা<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg conferred the Bhupen Hazarika Award 2025 |url=https://dainikjanambhumi.com/news/dr-bhupen-hazarika-award-has-been-presented-to-zubeen-garg?utm_source=chatgpt.com |work=Dainik Janambhumi}}</ref><ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg to be conferred with Dr. Bhupen Hazarika Award |url=https://www.sentinelassam.com/cities/guwahati-city/assam-singer-zubeen-garg-to-be-conferred-with-dr-bhupen-hazarika-award |work=The Sentinel}}</ref> |সন্মানীত |- |} ==বিতৰ্ক== জুবিন গাৰ্গ কেইবাবাৰো বিভিন্ন বিতৰ্কৰ মাজত সোমাই পৰিছিল। গান গাই থকা অৱস্থাত জখলা বগোৱাকে ধৰি মঞ্চত কৰা কেতবোৰ কাণ্ডৰ বাবে তেওঁ কেইবাবাৰো সমালোচিত হৈছিল।<ref name="timesof">{{cite web | url=http://www.timesofassam.com/headlines/zubin-garg-into-controversy-again/ | title=Zubeen Garg into controversy again | publisher=Times of Assam | date=2010-08-26 | accessdate=2013-04-27}}</ref> ২০১১ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত তেওঁ ''অসম বন্ধ''ৰ বিৰুদ্ধে আৰক্ষী থানাত এজাহাৰ দাখিল কৰিছিল যদিও পাছলৈ সেয়া উঠাই লয়।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} ===ভূপেন হাজৰিকাৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়া=== ২০১১ চনৰ ৯ নৱেম্বৰত [[গুৱাহাটী]]ৰ জালুকবাৰীস্থিত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ চৌহদত অনুষ্ঠিত [[ভূপেন হাজৰিকা|ড॰ ভূপেন হাজৰিকা]]ৰ অন্তিম শ্ৰদ্ধাঞ্জলি অনুষ্ঠানত জুবিনক মূৰত এখন কাপোৰৰ সৈতে এটা হালধীয়া বৰণৰ গেঞ্জী পৰিহিত অৱস্থাত দেখা দিছিল। জুবিনৰ সেই পোছাকযোৰক লৈ সমগ্ৰ অসমজুৰি বিতৰ্কৰ সৃষ্টি হৈছিল। অৱশেষত জুবিন গাৰ্গে ক্ষমা-প্ৰাৰ্থনা বিচাৰি বিতৰ্কৰ শেষ কৰিছিল।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} ===বিহু-মঞ্চত হিন্দী গান=== ২০১৩ চনত নিষিদ্ধ ঘোষিত সংগঠন [[আলফা]]ই অসমৰ গায়কসকলক বিহু-মঞ্চত হিন্দী গীত পৰিৱেশন নকৰিবলৈ জাননী দিছিল। কিন্তু এই আদেশ অমান্য কৰি জুবিন গাৰ্গে লতাশিল বিহু-মঞ্চত তেওঁৰ জনপ্ৰিয় হিন্দী গান ''য়া আলী'' পৰিৱেশন কৰে আৰু ইয়াৰ প্ৰতিক্ৰিয়াস্বৰূপে আলফাৰ সৰ্বাধিনায়ক পৰেশ বৰুৱাই জুবিন গাৰ্গক ''ভাৰতীয় সাংস্কৃতিক আগ্ৰাসনৰ এজেণ্ট''ৰূপে অভিহিত কৰি তেওঁক সংঘাতৰ বাবে সাৱধান কৰি দিছিল।<ref name="tehelka">{{cite web | url=http://tehelka.com/zubeen-hits-the-wrong-notes-for-ulfa/ | title=Zubeen hits the wrong notes for ULFA | publisher=Tehelka.com | date=2013-04-19 | accessdate=2013-04-27 | author=Ratnadip Choudhury | archivedate=2013-04-23 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20130423164622/http://tehelka.com/zubeen-hits-the-wrong-notes-for-ulfa/ | deadurl=yes }}</ref> এই ঘটনাত অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[তৰুণ গগৈ]]য়ে জুবিনক সমৰ্থন কৰি তেওঁক নিৰাপত্তা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name="ইণ্ডিয়ান">{{cite web | url=http://www.indianexpress.com/news/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/1105979/ | title='Ya Ali' singer Zubeen Garg provided security after ULFA threat | publisher=The Indian Express | date=2013-04-22 | accessdate=2013-04-27}}</ref> অৱশ্যে কেইদিনমানৰ পাছতে এই বিবাদৰ মীমাংসা হয়। জুবিনৰ মৃত্যুত শোক প্ৰকাশ কৰি এই নিষিদ্ধ ঘোষিত সংগঠনটিয়ে এটি প্ৰেছ বিজ্ঞপ্তি প্ৰকাশ কৰিছে। ===সুৰাকণ্ঠ=== ২০১৯ চনত বঙাইগাঁও জিলাৰ বক্সিং এছ’চিয়েশ্যনৰ সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠানত ব্ৰাহ্মণ সম্প্ৰদায়ৰ ওপৰত বিতৰ্কিত মন্তব্য আগবঢ়োৱাৰ পাছত দৰং আৰু ওদালগুৰি জিলা ব্ৰাহ্মণ যুৱ মঞ্চই তেওঁক '''সুৰাকণ্ঠ''' উপাধি প্ৰদান কৰিছিল।<ref>[https://sangbad365.com/brahman-samaj-vs-zubeen/ জুবীন গাৰ্গক জুবীন গাৰ্গ নহয়, জুবীন সুৰাকণ্ঠ আখ্যা ব্ৰাহ্মণ সমাজৰ যুৱ মঞ্চই]</ref> ===মাজুলীত নিষিদ্ধ=== মাজুলীৰ পূৱেৰুণ কলা পৰিষদৰ উদ্যোগত অনুষ্ঠিত ৰঙালী বিহু সন্মিলনৰ‌ সামৰণি অনুষ্ঠানত জুবিনক ''সংগীত সিন্ধু'' উপাধি প্ৰদান কৰাৰ অৱস্থাত জুবিনে সত্ৰাধিকাৰক ''প্ৰভু ঈশ্বৰ'' সম্বোধন কৰা সম্পৰ্কত আপত্তি দৰ্শায়।<ref name=":0" /> ফলত মাজুলী জিলা সত্ৰ মহাসভাই তেওঁক মাজুলীত সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান পৰিৱেশনত নিষেধাজ্ঞা জাৰী কৰিছিল।<ref name=":0">[https://assam.news18.com/news/assam/zubeen-garg-is-banned-in-majuli-by-majuli-satra-mahasabha-for-insulting-satradhikar-tv-bhaskar-subham-g-377776.html Zubeen Garg Controversy: মাজুলীত নিষিদ্ধ জুবিন গাৰ্গ! সত্ৰাধিকাৰক অসন্মান কৰি শ্ৰীকৃষ্ণক তুচ্ছ-তাচ্ছিল্য কৰি ৰোষত পৰিল মাজুলীবাসীৰ]</ref><ref>{{cite news |last2=Raj |first2=Suhasini |last1=Walker |first1=Mark |author2-link=Suhasini Raj |title=Zubeen Garg, Singer Who Charmed India With a Bollywood Hit, Dies at 52 |url=https://www.nytimes.com/2025/09/22/world/asia/zubeen-garg-dead.html |access-date=23 September 2025 |work=[[The New York Times]] |date=22 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Assam: Zubeen Garg Faces Ban From Majuli District Satra Mahasabha |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/assam-zubeen-garg-faces-ban-from-majuli-district-satra-mahasabha |work=Sentinel Assam |date=26 April 2024 |access-date=27 April 2024}}</ref> ===লগুণ বিতৰ্ক=== ২০১৯ চনত শিল্পীগৰাকীয়ে বিতৰ্কৰ সন্মুখীন হৈছিল যেতিয়া তেওঁ কৈছিল ''মই ব্ৰাহ্মণ, কিন্তু চিনেমাখনত মোৰ [[লগুণ]] (ব্ৰাহ্মণসকলে পিন্ধা পৱিত্ৰ সূতা) ছিঙি পেলাইছোঁ। মই আগতেও লগুণডাল আঁতৰাই পেলাইছিলোঁ আৰু এতিয়াও পিন্ধা নাই। '' পাছলৈ তেওঁ এই বক্তব্যৰ বাবে ক্ষমা বিচাৰে।<ref>{{cite web | title=Assam singer Zubeen Garg says,'These Brahmins should be killed'; case registered | date=30 July 2019 | url=https://www.oneindia.com/india/assam-singer-zubeen-garg-says-these-brahmins-should-be-killed-case-registered-2926237.html }}</ref> জুবিন গাৰ্গে মিডিয়াৰ আগত স্পষ্ট কৰি দিলে যে তেওঁ আচলতে তেনেকৈ বুজাব বিচৰা নাছিল। তেওঁ কয়—'' "মই ধেমালি-ধেমালিতে কৈছিলোঁ বাবে মানুহে ভুল বুজিলে। মই বুজাব বিচাৰিছিলোঁ যে আমি উচ্চ জাতি-নিম্ন জাতিৰ ব্যৱস্থাটো নাইকিয়া কৰিব লাগে। মই সেই কঞ্চেপ্টটোত বিশ্বাস কৰোঁ। সেই প্ৰচেষ্টাত 'বামুণ' শব্দটো ভুলতে ওলাই গ’ল। মই ব্ৰাহ্মণ সমাজৰ সন্মুখত ক্ষমা বিচাৰিছোঁ যিহেতু মোৰ উদ্দেশ্য নাছিল। মই নিজেও ব্ৰাহ্মণ ল’ৰা। মানুহে অতদিনে দেখি আহিছে—মই কি কৰি আহিছোঁ।" মই সকলো শ্ৰেণীৰ মানুহৰ বাবে কাম কৰিছোঁ।" '' ইয়াৰ উপৰি গাৰ্গে কয়— ''"মই সেইসময়ত ক্লান্ত হৈ পৰিছিলোঁ কাৰণ মই বিগত ৩-৪ ৰাতি ধৰি অবিৰতভাৱে অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰি আছিলোঁ। আই এম ছ’ৰী। আগলৈ আৰু এনেকুৱা নহয়।" ''<ref name="Prag News">{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=D2sTTsZQ7rg |title=Zubeen-Brahmin controversy: Zubeen Garg seeks apology for the brahmin controversy}}</ref> == মৃত্যু == [[File:People gathered at the Sarusajai Bhogeswar Baurah Sports Complex in Guwahati to pay their respects to Zubeen Garg.jpg|thumb|সৰুসজাইস্থিত ভোগেশ্বৰ বৰুৱা ক্ৰীড়া প্ৰাঙ্গণত ৰখা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ চাবলৈ ৰাইজ সমবেত হয়। ]] [[File:Admirers and fans of Zubeen Garg are lighting the lamps at a market of Guwahati.jpg|thumb|অসমৰ বিভিন্ন ঠাইত জুবিন গাৰ্গক সুঁৱৰি সন্ধ্যা চাকি আৰু মম জ্বলোৱা হয়। ]] ২০২৫ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰ‌ তাৰিখে [[:en:Saint_John's_Island|ছেইণ্ট জ’ন্‌ছ দ্বীপ]]ৰ সমীপত থকা ছিংগাপুৰ প্ৰণালী ([[:en:Singapore_Strait|Singapore Strait]])ৰ বুকুত হোৱা এক দুৰ্ঘটনাৰ পাছত জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যু হয়। তেওঁ পানীৰ তলত উশাহ লোৱাৰ অসুবিধাৰ সন্মুখীন হৈছিল, এনে পৰিস্থিতিৰপৰা উদ্ধাৰ কৰি কাৰ্ডিঅ’পালমনাৰী ৰিছাছিটেশ্যন (চিপিআৰ) দিয়াৰ পাছত [[Singapore General Hospital|ছিংগাপুৰ জেনেৰেল হস্পিটেলৰ]] আই.চি.ইউত ভৰ্তি হোৱাৰ পাছত তেওঁক মৃত বুলি ঘোষণা কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Assamese singer Zubeen Garg dies in scuba diving accident in Singapore |url=https://indianexpress.com/article/india/zubeen-garg-assamese-singer-dies-in-singapore-scuba-diving-accident-10259381/ |work=The Indian Express |date=19 September 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Popular Assam singer Zubeen Garg dies in Singapore accident |url=https://www.ndtv.com/entertainment/popular-assam-singer-zubeen-garg-dies-in-singapore-accident-9306555 |work=NDTV |date=19 September 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref> তেওঁ ছিংগাপুৰত নৰ্থ ইষ্ট ইণ্ডিয়া ফেষ্টিভেলত অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ গৈছিল, য’ত তেওঁ অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰাৰ কথা আছিল। ২০২৫ চনৰ ২২ ছেপ্টেম্বৰত মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই ঘোষণা কৰে যে ২৩ ছেপ্টেম্বৰত গুৱাহাটীৰ ওচৰৰ কমাৰকুছি এন চি গাঁৱত গাৰ্গৰ মৃতদেহ সম্পূৰ্ণ ৰাজ্যিক সন্মানেৰে দাহ কৰা হ’ব।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg to be cremated with full state honours near Guwahati on September 23 |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> যোৰহাটৰ জনসাধাৰণে অসম চৰকাৰক যোৰহাটত মৃতদেহ দাহৰ বাবে জনোৱা দাবীৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি ৰাজ্যিক মন্ত্ৰীসভাৰ আলোচনা আৰু পৰিয়ালটোৰ সুবিধা তথা পছন্দ দুয়োটা দিশত বিবেচনা কৰি এই সিদ্ধান্ত লোৱা হৈছিল। পত্নী গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গ আৰু ভগ্নী পামী বৰঠাকুৰে ৮৫বছৰীয়া পিতৃৰ দুৰ্বল স্বাস্থ্য আৰু গুৱাহাটীৰপৰা আঁতৰত ৰীতি-নীতি সমাপন কৰাত হোৱা অসুবিধাৰ কথা উল্লেখ কৰে। আপোচ হিচাপে চৰকাৰে ঘোষণা কৰে যে, গাৰ্গৰ চিতাভস্ম যোৰহাটলৈও লৈ যোৱা হ’ব। গুৱাহাটীৰ দাহস্থলীৰ লগতে যোৰহাটতো গাৰ্গৰ স্মৃতিসৌধ নিৰ্মাণ কৰা হ’ব বুলি চৰকাৰে ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |title=Assam CM: Family's wish to perform Zubeen Garg's last rites near Guwahati prioritised; memorials planned in both Guwahati and Jorhat |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> [[File:Ambulance carrying Zubeen Garg amidst crowd.jpg|thumb|ৰাইজৰ মাজেৰে যাত্ৰা কৰা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ কঢ়িয়াই নিয়া এম্বুলেঞ্চখন]] স্থানীয় গাঁৱৰ লোকে স্বেচ্ছামূলকভাৱে কাম কৰা ৩.৩ একৰ চৰকাৰী আবণ্টিত মাটিত বিস্তৃত এই শ্মশান ক্ষেত্ৰখনত ৫ হাজাৰ লোকৰ উপস্থিতি সম্ভৱ যদিও অনুমাণিক ৫০ হাজাৰ লোকৰ আগমন ঘটে। গাৰ্গৰ মৃতদেহ ২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ পুৱালৈকে গুৱাহাটীৰ অৰ্জুন ভোগেশ্বৰ বৰুৱা ক্ৰীড়া ভৱনত জনসাধাৰণে শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনোৱাৰ বাবে ৰাজ্যিক ব্যৱস্থাৰে ৰখা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg's body to be kept at Guwahati sports complex before cremation |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-gargs-mortal-remains-to-be-kept-at-sarusajai-till-monday-assam-cm/cid/2124200 |work=The Telegraph |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> তেওঁৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াৰ দিনটোলৈকে (২৩ ছেপ্টেম্বৰ) ৰাজ্যিক শোকৰ সময় বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg cremation: Mourning period extended by one day |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> ২০২৫ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰত ছিংগাপুৰত তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছত তাত জুবিন গাৰ্গৰ মৃতদেহৰ মৰণোত্তৰ পৰীক্ষা কৰা হয়। এই পৰীক্ষাৰ ফলাফলত পানীত ডুব যোৱা কাৰণত তেওঁৰ মৃত্যুহোৱা বুলি উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{cite web |title=Zubeen Garg’s death certificate cites drowning as cause of death |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/why-assam-government-ordered-second-post-mortem-of-zubeen-garg-s-body-101758549639461.html |website=Hindustan Times |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> তেওঁৰ মৃতদেহ অসমলৈ অনাৰ পাছত বিভিন্নপক্ষৰপৰা জনসাধাৰণৰ দাবী আৰু আৱেদনৰ বাবে ৰাজ্য চৰকাৰে সৰ্বসাধাৰণৰ উদ্বেগ দূৰ কৰিবলৈ আৰু যিকোনো ধৰণৰ সন্দেহ নুই কৰিবলৈ দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে মৰণোত্তৰ পৰীক্ষাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে।<ref>{{cite web |title=Second post-mortem on Zubeen Garg on Tuesday after demands from people, says Assam CM |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/story/second-post-mortem-on-zubeen-garg-on-tuesday-after-demands-from-people-says-assam-cm-himanta-biswa-sarma-2791537-2025-09-22 |website=India Today |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> পত্নী গৰিমা গাৰ্গৰ সন্মতি সাপেক্ষে অন্ত্যোষ্টিক্ৰিয়াৰ পূৰ্বে এইম্‌ছ গুৱাহাটীৰ এটা দলৰ সহযোগত গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়ত এই পদ্ধতিৰ দিন ধাৰ্য কৰা হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Second post-mortem of Zubeen Garg’s body to be done on Tuesday morning |url=https://www.tribuneindia.com/news/india/second-post-mortem-of-zubeen-gargs-body-to-be-done-on-tuesday-morning/ |website=The Tribune |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> ===শ্ৰদ্ধাঞ্জলি=== জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যুত সমগ্ৰ ভাৰতবৰ্ষতে ব্যাপক শ্ৰদ্ধাঞ্জলি দিয়া হয়। প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী|নৰেন্দ্ৰ মোডী]], বিৰোধী দলৰ নেতা [[ৰাহুল গান্ধী]], অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মা]], [[ৰাইজৰ দল]]ৰ সভাপতি [[অখিল গগৈ]], অসম জাতীয় পৰিষদৰ সভাপতি লুৰীণজ্যোতি গগৈকে ধৰি বহু উচ্চ পদস্থ ব্যক্তিয়ে গাৰ্গৰ দেহাৱসানত শোক প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{cite news |title=Condolences pour in over death of singer Zubeen Garg |url=https://www.thehindu.com/entertainment/music/condolences-pour-in-over-death-of-singer-zubeen-garg/article70069962.ece |access-date=19 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=19 September 2025 |language=en-IN}}</ref><ref>{{Cite news |date=19 September 2025 |title=Singer Zubeen Garg passes away at 52: PM Modi expresses grief; Rahul Gandhi, Kharge pay tribute |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/assam-cm-himanta-biswa-sarma-mourns-zubeen-gargs-death-calls-him-assams-favourite-rockstar/articleshow/123996813.cms |access-date=19 September 2025 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> শ্ৰদ্ধাঞ্জলিস্বৰূপে [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] ২০ ছেপ্টেম্বৰৰপৰা ২২ ছেপ্টেম্বৰলৈ তিনিদিনীয়া ৰাজ্যিক শোক ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |title=Assam declares three-day State mourning over singer Zubeen Garg's death |url=https://www.thehindu.com/news/national/assam/zubeen-garg-death-singapore-assam-state-mourning-three-days/article70073216.ece |access-date=20 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=20 September 2025 |language=en-IN}}</ref> [[পশ্চিমবংগ|, উত্তৰ পূব ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘই সাতদিনীয়াকৈ সকলো কাৰ্যসূচী স্থগিত কৰি শোক প্ৰকাশ কৰে।পশ্চিম বংগ]]ৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[মমতা বেনাৰ্জী]]য়েও শোক প্ৰকাশ কৰি গাৰ্গক তেওঁৰ "প্ৰিয় ভাতৃ" বুলি অভিহিত কৰে আৰু তেওঁৰ "মৃদু কণ্ঠ আৰু অদম্য মনোভাব"ৰ প্ৰশংসা কৰে আৰু লগতে কয় যে, তেওঁৰ গীতসমূহ "চিৰদিনৰ বাবে অমৰ" হৈ থাকিব।<ref>{{cite news |title=Bengal CM Mamata Banerjee mourns singer Zubeen Garg's death |url=https://theprint.in/india/bengal-cm-mamata-banerjee-mourns-singer-zubeen-gargs-death/2747044/ |work=ThePrint |agency=PTI |date=19 September 2025 |access-date=23 September 2025}}</ref> ৰাজনৈতিক নেতাৰ উপৰি ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ আৰু সংগীত উদ্যোগৰ অসংখ্য ব্যক্তিয়ে গাৰ্গৰ মৃত্যুত শোক প্ৰকাশ কৰে। সহযোগী অসমীয়া গায়ক [[অংগৰাগ মহন্ত|পাপনে]] গাৰ্গক "এটা প্ৰজন্মৰ কণ্ঠ" বুলি অভিহিত কৰি ভাতৃ হেৰুৱাৰ সমান ক্ষতি বুলি অভিহিত কৰে। তেওঁৰ সৈতে ''গেংষ্টাৰ (২০০৬)'' ছবিত সহযোগ কৰা সংগীত পৰিচালক প্ৰীতম চক্ৰৱৰ্তীয়ে তেওঁ “হতভম্ব আৰু বিধ্বস্ত” হৈছে বুলি উল্লেখ কৰি গাৰ্গৰ পৰিয়াললৈ সমবেদনা জ্ঞাপন কৰে। সংগীত শিল্পী [[এ. আৰ. ৰহমান|এ আৰ ৰহমান]], প্ৰবীণ গায়ক হৰিহৰণ, সুৰকাৰ জীত গাংগুলী, ৰেপাৰ বাদশ্বাহ, গায়ক [[আলিছা চিনাই|আলিশা চিনাই]], [[মহালক্ষ্মী আয়াৰ]], [[শান|চান]], অমল মালিক, [[দেৱজিৎ সাহা|দেৱজিত সাহা]], [[কল্পনা পাটোৱাৰী]], [[শিল্পা ৰাও]], [[সুনিধি চৌহান]], নেহা বাচিন, ৰাগেশ্বৰী লুম্বা স্বৰূপ, [[সাগৰিকা মুখাৰ্জী|সাগৰিকা]], [[শ্ৰেয়া ঘোষাল]], [[তৰালি শৰ্মা|তৰালী শৰ্মা]], বিশাল মিশ্ৰ, বিশাল দদলানী, আৰু অভিনেতা দেৱ আৰু প্ৰসেনজিৎ চেটাৰ্জীয়েও ছ’চিয়েল মিডিয়াত শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনায়।<ref>{{cite news |last1=P |first1=Devadasan K. |title=Zubeen Garg’s final journey: India bids tearful goodbye |url=https://gulfnews.com/entertainment/zubeen-gargs-final-journey-india-bids-tearful-goodbye-1.500277469 |access-date=23 September 2025 |work=[[Gulf News]] |date=21 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Khan |first1=Lubna |title=Hariharan Pays Tribute After ‘True Soul’ Zubeen Garg’s Death: ‘He Belonged To People’ |url=https://www.news18.com/movies/regional-cinema/hariharan-pays-tribute-after-true-soul-zubeen-gargs-death-he-belonged-to-people-aa-9588636.html |access-date=23 September 2025 |work=[[CNN-News18|News18]] |date=22 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Bhattacharya |first1=Tanisha |title=Zubeen Garg Death: Tributes From Shaan, Papon And Others - "Devastated And Shocked" |url=https://www.ndtv.com/entertainment/zubeen-garg-death-tributes-from-pritam-armaan-malik-and-others-devastated-and-shocked-9307008 |access-date=22 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=19 September 2025}}</ref><ref name="sangbadpratidin">{{cite news |title='ভাইকে হাৰালাম', জুবিনেৰ মৃত্যুতে বাকৰুদ্ধ পাপন, শোকপ্ৰকাশ প্ৰীতম ও দেবেৰ |trans-title='Lost a brother': Papon speechless, tributes from Pritam and Dev after Zubeen's death |url=https://www.sangbadpratidin.in/entertainment/cinema/zubeen-garg-death-pritam-papon-dev-jeet-ganguly-are-devastated-by-news/ |work=Sangbad Pratidin |date=19 September 2025 |access-date=23 September 2025 |language=bn}}</ref> অসমীয়া অভিনেতা [[আদিল হুছেইন|আদিল হুছেইনে]] অসমীয়া সংগীত আৰু চিনামাত গাৰ্গৰ সাংস্কৃতিক গুৰুত্বৰ কথা দোহাৰি সমগ্ৰ বাতৰিটোক “হৃদয়বিদাৰক” বুলি অভিহিত কৰে।<ref name="sangbadpratidin" /> ২০২৫ চনৰ ২১ ছেপ্টেম্বৰত ৰঘু ডাকাটৰ ট্ৰেইলাৰ মুকলি অনুষ্ঠানত গাৰ্গৰ স্মৃতিত কলকাতাৰ নেতাজী ইনড’ৰ ষ্টেডিয়ামত ৩০ ছেকেণ্ডৰ মৌনতা অৱলম্বন কৰা হয়।<ref>{{cite news |title=Raghu Dakat trailer launch, Dev's 20 years in Tollywood: Event pays tribute to Zubeen Garg with silence |url=https://bengali.abplive.com/entertainment/himanta-biswa-sarma-shared-raghu-dakat-trailer-launch-video-as-they-paid-tribute-to-zubeen-garg-entertainment-news-bollywood-1153347 |work=ABP Ananda |date=21 September 2025 |access-date=23 September 2025 |language=bn}}</ref> ২০১৯ চনত গুৱাহাটীৰ [[বি বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|বি. বৰুৱা মহাবিদ্যালয়]]ত অনুষ্ঠিত এক সংগীতানুষ্ঠানত গাৰ্গে প্ৰকাশ কৰিছিল যে "[[মায়াবিনী ৰাতিৰ বুকুত]]" গীতটো তেওঁৰ মৃত্যুৰ সময়ত বজাব লাগে। তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছত এই গীতটো কেৱল তেওঁৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াতে নহয়—সমগ্ৰ অসমতে, ঘৰে-দোকানে আৰু ৰাজহুৱা অনুষ্ঠানত ব্যাপকভাৱে পৰিৱেশন কৰা শ্ৰদ্ধাঞ্জলিৰ সামূহিক গীত হিচাপে পৰিণত হয়।<ref>{{cite magazine |last=Das |first=Yudhajit Shankar |date=22 September 2025 |url=https://www.indiatoday.in/india/story/zubeen-garg-funeral-song-mayabini-ratir-bukut-song-anthem-procession-guwahati-fans-grief-2791423-2025-09-22 |title=Zubeen Garg funeral: The phenomenon called Zubeen Garg and how Mayabini became an anthem |magazine=India Today |accessdate=23 September 2025}}</ref> ===লিমকা বুক অৱ ৰেকৰ্ডছ=== ছিংগাপুৰৰপৰা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ গুৱাহাটী আহি পোৱাৰ পাছতেই লক্ষাধিক লোক তেওঁৰ শৰীৰ কঢ়িয়াই নিয়া বাহনৰ কাষত থিয় দিয়ে। একাধিক বাতৰিৰ মতে, লিমকা বুক অৱ ৰেকৰ্ড্‌ছে সমবেত হোৱা লোকৰ সংখ্যাক পৃথিৱীৰ ভিতৰতে চতুৰ্থ সৰ্বাধিক হিচাপে অভিহিত কৰে। [[মাইকেল জেকচন]], পোপ ফ্ৰাঞ্চিছ আৰু দ্বিতীয় ৰাণী এলিজাবেথৰ পাছতে এই সমাৱেশক চতুৰ্থ বৃহত্তম হিচাপে তালিকাভুক্ত কৰা হয়।<ref name="HT">{{cite web | url=https://www.hindustantimes.com/india-news/zubeen-gargs-funeral-in-guwahati-listed-as-fourth-biggest-gathering-enters-limca-book-of-records-101758541214756.html | title=Zubeen Garg fans queue up in thousands for last glimpse of their idol | publisher=Hindustan Times | date=Updated on: Sept 23, 2025 08:06 am IST | accessdate=24 September 2025 | author=HT NEWS DESK}}</ref> <ref name="MC">{{cite web | url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/zubeen-garg-s-funeral-becomes-forth-biggest-gathering-enters-limca-book-of-records-article-13565844.html | title=Zubeen Garg’s funeral becomes fourth biggest gathering, enters Limca Book of Records | publisher=Money Control | date=September 22, 2025 15:00 IST | accessdate=24 September 2025 | author=MONEY CONTROL}}</ref> <ref name="News Arena">{{cite web | url=https://newsarenaindia.com/nation/zubeen-s-funeral-ranked-4th-largest-global-gathering/57172 | title=Zubeen’s funeral ranked 4th largest global gathering | publisher=News Arena India | date=September 22, 2025, 02:49 PM | accessdate=24 September 2025}}</ref> ===তদন্ত=== ছিংগাপুৰ কৰ্তৃপক্ষই প্ৰদান কৰা মৃত্যুৰ প্ৰমাণ-পত্ৰত জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যুৰ কাৰণ ডুব যোৱা বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg's cause of death revealed: Death certificate states singer died due to drowning |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gargs-cause-of-death-revealed-death-certificate-states-singer-died-due-to-drowning/articleshow/124030064.cms |work=The Times of India |date=20 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> গাৰ্গৰ মেনেজাৰ আৰু ফেষ্টিভেল আয়োজকৰ বিৰুদ্ধে গাফিলতি আৰু সুৰক্ষা ব্যৱস্থাৰ অভাৱৰ অভিযোগত কেইবাখনো এজাহাৰ দাখিল কৰা হৈছিল, য'ত গাৰ্গে লাইফ জেকেট পিন্ধিবলৈ অস্বীকাৰ কৰা বুলিও বাতৰি প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg death: Assam Police file FIR against event organiser, controversy angle to be probed |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/zubeen-garg-death-assam-police-file-fir-against-event-organiser-controversy-angle-to-be-probed-101758350955318.html|work=Hindustan Times |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref><ref>{{Cite news |title=No life jacket? Controversy angle under scanner in Zubeen Garg death probe so far |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/no-life-jacket-controversy-angle-under-scanner-zubeen-garg-death-probe-so-far-101758362390294.html|work=Hindustan Times |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> পিছলৈ তেওঁৰ পত্নীয়ে তেওঁৰ মেনেজাৰৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ বাবে আবেদন জনায়।<ref>{{Cite news |title=Withdraw FIRs against Siddhartha, says Garima |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/withdraw-firs-against-siddhartha-says-garima/articleshow/124019732.cms |work=The Times of India |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> কিন্তু পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ মেইলযোগে চিআইডিৰ ওচৰত এজাহাৰ দাখিল কৰে। এই এজাহাৰত তেওঁ সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মা, [[শ্যামকানু মহন্ত|শ্যামকানু মহন্তকে]] সাঙুৰি ছিংগাপুৰত জুবিন গাৰ্গৰ কাষত উপস্থিত থকাসকলৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ তঁৰে। <ref name="Garima">{{cite news | url=https://www.patrika.com/en/national-news/wife-of-zubeen-garg-garima-garg-saikia-files-fir-against-all-accused-in-suspected-death-case-in-singapore-19981524 | title=Wife of Zubeen Garg, Garima Saikia Garg, files FIR against all accused in suspected death case in Singapore | date=Sep 28, 2025 | agency=Patrika | accessdate=3 October 2025}}</ref> <ref name="Garima1">{{cite news | url=https://thelogicalindian.com/zubeen-gargs-wife-files-cid-complaint-names-manager-organiser-in-probe-demand-over-singers-death/ | title=Zubeen Garg’s Wife Files CID Complaint, Names Manager, Organiser in Probe Demand Over Singer’s Death | date=Sep 29, 2025 | agency=The logical Indian| accessdate=3 October 2025}}</ref> <ref name="Garima2">{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/homepage/garima-saikia-garg-fir-cid-10508796 | title=কাৰ কাৰ বিৰুদ্ধে এজাহাৰ দাখিল কৰিলে গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গে?| date=Sep 27, 2025 | agency=অসমীয়া প্ৰতিদিন| accessdate=3 October 2025}}</ref> জনসাধাৰণৰ দাবীৰ পাছত অসম চৰকাৰে গাৰ্গৰ পৰিয়ালৰ সদস্যৰ সন্মতি সাপেক্ষে [[গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় চিকিৎসালয়|গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় চিকিৎসালয়]]ত দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে মৰণোত্তৰ পৰীক্ষাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে।<ref>{{Cite news |last=Kalita |first=Kangkan |title=Second post-mortem on Garg on Tuesday after demands from people, says Assam CM Himanta Biswa Sarma |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/story/second-post-mortem-on-zubeen-garg-on-tuesday-after-demands-from-people-says-assam-cm-himanta-biswa-sarma-2791537-2025-09-22|work=[[India Today]] |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref>২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ পুৱাৰ ভাগত তেওঁৰ মৰণোত্তৰ পৰীক্ষা সম্পন্ন হয়।<ref name="autopsy2">{{cite web |last= |first= |title=Zubeen Garg’s Second Post-Mortem Completed in Guwahati Ahead of Final Rites |url=https://www.ndtv.com/entertainment/zubeen-gargs-second-post-mortem-completed-in-guwahati-ahead-of-final-rites-9326201 |website=NDTV |publisher=NDTV |date=2025-09-23 |access-date=2025-10-12}}</ref> জনতাৰ দাবী আৰু অসমীয়া শিল্পীৰ হেঁচাত তদন্তৰ বাবে এটা বিশেষ তদন্তকাৰী দল (SIT) গঠন কৰা হয়।<ref>{{cite news |last1=Purkayastha |first1=Biswa Kalyan |title=Assam: SIT formed to probe Zubeen Garg's death; Congress demands CBI inquiry |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/assam-sit-formed-to-probe-zubeen-garg-s-death-congress-demands-cbi-inquiry-101758724645343.html |access-date=25 September 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Karmakar |first1=Sumir |title=Assam Police form SIT to probe Zubeen Garg's death following suspicion of foul play |url=https://www.deccanherald.com/india/assam/assam-police-form-sit-to-probe-zubeen-gargs-death-following-suspicion-of-foul-play-3741754 |access-date=25 September 2025 |work=[[Deccan Herald]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Son |first1=Mallika |title=Assam CM Himanta Sarma Orders SIT Probe Into Singer Zubeen Garg's Death |url=https://www.news18.com/india/assam-cm-himanta-sarma-orders-sit-probe-into-singer-zubeen-gargs-death-ws-l-9594331.html |access-date=25 September 2025 |work=[[CNN-News18|News18]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref> এছ আই টি-ৰ নেতৃত্বত আছিল চিআইডি-ৰ বিশেষ ডিজিপি, আইপিএছ এম পি গুপ্তা আৰু আন ৯জন আৰক্ষী বিষয়া।<ref>{{cite news |last1=Varma |first1=Ananya |title=Assam Police Form 10-Member SIT To Probe 'Suspicious' Demise Of Zubeen Garg |url=https://www.timesnownews.com/india/assam-police-form-10-member-sit-to-probe-suspicious-demise-of-zubeen-garg-article-152888057 |access-date=25 September 2025 |work=[[Times Now]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Following CM's order Assam DGP forms10-member SIT to probe into Zubeen Garg's death- The Week |url=https://www.theweek.in/wire-updates/national/2025/09/24/cal55-as-zubeen-ld-sit.html |access-date=25 September 2025 |work=[[The Week (Indian magazine)|The Week]] |agency=[[Press Trust of India|PTI]] |date=24 September 2025}}</ref> এছআইটি-ৰ সহায়ৰ পাছত চিআইডি-এ গাৰ্গৰ সন্দেহজনক মৃত্যুৰ সৈতে জড়িত ভাৰতীয় ন্যায় সংহিতাৰ ধাৰা ৬১(২), ১০৫, আৰু ১০৬(১)ৰ অধীনত এটা গোচৰ (২০২৫ চনৰ ১৮ নং গোচৰ) পঞ্জীয়ন কৰে।<ref>{{cite news |title=SIT, CID raids organiser's home amid probe into singer Zubeen Garg's demise |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/sit-cid-raids-organiser-shyamkanu-mahantas-home-amid-probe-into-singer-zubeen-gargs-demise-101758894850541.html |access-date=26 September 2025 |work=[[Hindustan Times]] |agency=[[Asian News International|ANI]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> ফেষ্টিভেলৰ আয়োজক শ্যামকানু মহন্ত আৰু গাৰ্গৰ পৰিচালক সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাৰ বাসগৃহত অভিযান চলোৱা হয় আৰু এই সময়ত ইলেক্ট্ৰনিক ৰেকৰ্ড আৰু নথি-পত্ৰ জব্দ কৰা হয়।<ref>{{cite news |last1=Maheshwari |first1=Khushi |title=Zubeen Garg Death: SIT Team Raids Houses Of Festival Organiser, His Manager |url=https://www.ndtvprofit.com/nation/zubeen-garg-death-sit-team-raids-houses-of-festival-organiser-his-manager |access-date=26 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=25 September 2025 |language=en }}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite news |title=Assam: SIT raids homes of singer Zubeen Garg’s manager, event organiser |url=https://scroll.in/latest/1087010/assam-sit-raids-homes-of-singer-zubeen-gargs-manager-event-organiser |access-date=26 September 2025 |work=[[Scroll.in]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> ছিংগাপুৰত ডাইভিঙৰ সময়ত গাৰ্গৰ লগত যোৱা শেখৰ জ্যোতি গোস্বামীকো এছআইটি-এ জেৰা কৰি আটক কৰি ৰাখিছিল।<ref>{{cite news |title=Musician Shekharjyoti Goswami Arrested in Zubeen Garg Death Probe |url=https://www.sentinelassam.com/topheadlines/breaking-shekharjyoti-goswami-arrested-by-sit-in-zubeen-garg-death-case |work=The Sentinel Assam |date=25 September 2025 |access-date=26 September 2025}}</ref> অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই মন্তব্য কৰিছিল যে যদি এছআইটি-এ নিৰ্ণায়ক ফলাফল নিদিয়ে তেন্তে গোচৰটো কেন্দ্ৰীয় তদন্তকাৰী সংস্থাক (চিবিআই)ক গতাই দিয়া হ’ব।<ref>{{cite news |title=SIT questions musician in Zubeen Garg death case; CM warns probe may go to CBI if no results |url=https://m.economictimes.com/news/india/sit-questions-musician-in-zubeen-garg-death-case-cm-himanta-biswa-sarma-warns-probe-may-go-to-cbi-if-no-results/articleshow/124118501.cms |work=The Economic Times |date=23 September 2025 |access-date=26 September 2025}}</ref> জনতাৰ ক্ষোভৰ সাক্ষী হৈ সদৌ অসম অধিবক্তা সন্থাই তেওঁলোকৰ সদস্যসকলক গাৰ্গৰ মৃত্যুৰ গোচৰত অভিযুক্ত ব্যক্তিসকলক প্ৰতিনিধিত্ব নকৰিবলৈ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news |title=Lawyers urged not to represent accused in Zubeen Garg death case |url=https://www.thehindu.com/news/national/assam/lawyers-urged-not-to-represent-accused-in-zubeen-garg-death-case/article70098339.ece |access-date=27 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=26 September 2025 |language=en-IN}}</ref><ref>{{cite news |title=Zubeen Garg’s death: Assam lawyers’ association urged not to represent accused; CID issues notices to witnesses |url=https://www.newindianexpress.com/nation/2025/Sep/26/zubeen-gargs-death-assam-lawyers-association-urged-not-to-represent-accused-cid-issues-notices-to-witnesses |access-date=27 September 2025 |work=[[The New Indian Express]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> তেওঁৰ মৃত্যুৰ পৰিস্থিতিৰ তদন্তৰ ফলত ২০২৫ চনৰ ১ অক্টোবৰত ইভেণ্টৰ আয়োজক শ্যামকানু মহন্ত আৰু মেনেজাৰ সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হয়।<ref name="PratidinTime2025">{{cite web | title=BREAKING: Shyamkanu Mahanta, Siddharth Sharma Arrested, Brought To Guwahati | website=Pratidin Time | date=1 October 2025 | url=https://www.pratidintime.com/guwahati-news-breaking-latest/breaking-shyamkanu-mahanta-siddharth-sharma-arrested-brought-to-guwahati-10518028 | access-date=1 October 2025}}</ref> ২ অক্টোবৰ তাৰিখে শ্যামকানু মহন্ত, সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাৰ বিৰুদ্ধে চিআইডি-এ ভাৰতীয় ন্যায় সংহিতাৰ অধীনত ১০৩ ধাৰা আৰোপ কৰে। এইটো ধাৰা পৰিকল্পিত হত্যাৰ লগত জড়িত।<ref>{{cite news |title=Murder charges added against Shyamkanu Mahanta & Siddharth sharma in Zubeen Garg Death Case |url=https://www.guwahatiplus.com/assam/murder-charges-added-against-shyamkanu-mahanta-siddharth-sharma-in-zubeen-garg-death-case |access-date=3 October 2025 |work= The Guwahati Plus |date=2 October 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Section 103 of BNS slapped on accused in Zubeen’s death case|url=https://www.sentinelassam.com/topheadlines/assam-section-103-of-bns-slapped-on-accused-in-zubeens-death-case |access-date=3 October 2025 |work= The Sentinal |date=2 October 2025 |language=en}}</ref> ২ অক্টোবৰতে ছিংগাপুৰৰ ঘটনাস্থলীত উপস্থিত থকা শেখৰ জ্যোতি গোস্বামী আৰু কণ্ঠশিল্পী অমৃতপ্ৰভা মহন্তক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হয়। বিশেষ তদন্তকাৰী দলৰ সূত্ৰৰ মতে, শেখৰ জ্যোতি গোস্বামীক ইতিমধ্যে ভাইৰেল হৈ পৰা ভিডিঅ’টোত গাৰ্গৰ অতি ওচৰত সাঁতুৰি থকা দেখা গৈছিল আৰু অমৃতপ্ৰভা মহন্তই সমগ্ৰ কাণ্ডটো নিজৰ চেলফোনত ৰেকৰ্ড কৰিছিল। দুয়োকে বিগত ৬ দিন ধৰি জেৰা কৰা হৈছিল।<ref name="NDTV">{{cite news | url=https://www.ndtv.com/india-news/shekhar-jyoti-goswami-amritprava-mahanta-bandmate-co-singer-arrested-in-zubeen-garg-death-case-total-now-4-sources-9386048 | title=Bandmate, Co-Singer Arrested In Zubeen Garg Death Case, Total Now 4: Sources | work=NDTV | date=Oct 03, 2025 06:52 am IST | agency=NDTV | accessdate=3 October 2025}}</ref><ref name="Northeast">{{cite news | url=https://northeasttoday.in/northeast/assam/zubeen-garg-death-case-cid-arrests-musicians-shekhar-goswami-and-amritprava-mahanta/ | title=Zubeen Garg Death Case: CID Arrests Musicians Shekhar Goswami And Amritprava Mahanta | work=Northeast | date=3rd October 2025 | agency=North East Today | accessdate=3 October 2025 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==উত্তৰাধিকাৰ== জুবিন গাৰ্গক উদ্‌যাপন কৰিবলৈ ২০২২ চনৰ ২ ডিচেম্বৰত [[ডিগবৈ|ডিগবৈত]] নাজিৰাটিং তামোলী পৰ্যটন মহোৎসৱৰ সময়ত গায়কজনৰ বাবে নিৰ্মাণ কৰা ২০ ফুট উচ্চতাৰ এটা মূৰ্তি উন্মোচন কৰা হয়।<ref>{{Cite web |date=3 January 2023 |title=Zubeen Garg's Statue Unveiled in Digboi |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/zubeen-gargs-statue-unveiled-in-digboi-631273 |access-date=8 January 2023 |website=www.sentinelassam.com |language=en}}</ref> টেঙাপানীৰ গাঁওবাসীয়ে ন দিহিং নদীৰ সিপাৰে নিৰ্মাণ কৰা আৰু জুবিন গাৰ্গৰ নামেৰে নামকৰণ কৰা এখন বাঁহৰ দলং টেঙাপানী-থেপাবাৰীত গায়কজনে ২০২০ চনৰ ২৯ ফেব্ৰুৱাৰীত উদ্বোধন কৰে।<ref>{{Cite web |date=20 February 2020 |title='Zubeen Garg Bridge' in Kakopathar to be inaugurated by the star himself on 29 Feb |url=https://newslivetv.com/zubeen-garg-bridge-in-kakopathar-to-be-inaugurated-by-the-star-himself-on-29-feb/ |access-date=8 January 2023}}</ref><ref>{{cite news |last1=Ojha |first1=Manoj Kumar |date=29 May 2020 |title=Zubeen Garg to open namesake bridge in Assam |url=https://www.telegraphindia.com/states/zubeen-garg-to-open-namesake-bridge-in-assam/cid/1749568 |work=The Telegraph |access-date=27 April 2024}}</ref> তেওঁৰ পিতৃৰ নাম আছিল কপিল বৰঠাকুৰ।কপিল বৰঠাকুৰে পুত্ৰ জুবিন গাৰ্গৰ আত্মজীৱনী লিখি উলিয়ায়। ===সাংস্কৃতিক গুৰুত্ব=== জুবিন গাৰ্গৰ কৰ্মৰাজি সংৰক্ষণৰ বাবে অনুৰাগী আৰু সংৰক্ষণকাৰীয়ে একাধিক প্ৰচেষ্টা হাতত লৈছে। গুৱাহাটীৰ হাতীগাঁৱৰ বিশাল কলিতাই তেওঁৰ অনুৰাগী আৰু সাংস্কৃতিক প্ৰভাৱৰ পৰিসৰৰ ওপৰত আলোকপাত কৰি ''চান্দনী ৰাত'' এলবামৰ স্বাক্ষৰিত কপিকে ধৰি গাৰ্গৰ ৰেকৰ্ডিঙৰ ৩৩ হাজাৰৰো অধিক কেছেট আৰু চিডি সংকলন কৰা বুলি জানিব পৰা গৈছে। ভৌতিক সংগ্ৰহৰ উপৰি তেওঁৰ সংগীতৰ অৱদানসমূহ ভৱিষ্যত প্ৰজন্মৰ বাবে সংৰক্ষণ আৰু সুলভ কৰিবলৈ প্ৰায় ৩৫,০০০ গীত থকা এটা ডিজিটেল আৰ্কাইভ সৃষ্টি কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |title=35,000-song archive vows to keep Zubeen's voice alive |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/35000-songs-archive-vows-to-keep-zubeens-voice-alive/articleshow/124019744.cms|work=The Times of India |access-date=23 September 2025}}</ref> ==জুবিন গাৰ্গ সম্পৰ্কত বিভিন্নজন== অসমৰ বিশিষ্ট লেখক-সাহিত্যিক ড॰ [[নগেন শইকীয়া|নগেন শইকীয়া]]ই<ref name="নি১">{{cite news | url=https://niyomiyabarta.com/epaper/20092025/index.php | title=আজিৰ দিনটো শোক দিৱ হিচাপে গণ্য কৰিব লাগে | date=২০ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৫ | agency=নিয়মীয়া বাৰ্তা | accessdate=23 September 2025 | author=[[নগেন শইকীয়া|শইকীয়া, নগেন]] | location=গুৱাহাটী | pages=১,১৩ }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> জুবিন গাৰ্গ সন্দৰ্ভত মন্তব্য কৰে— <blockquote>মই দেখিছোঁ জুবিনৰ কণ্ঠত এনে এক সুৰৰ যাদু আছে, যি মানুহক, শ্ৰোতাক সহজেই আকৰ্ষণ কৰিব পাৰে </blockquote> অসমৰ কবি-সাহিত্যিক-গীতিকাৰ [[হীৰেন ভট্টাচাৰ্য]]ই জুবিন গাৰ্গৰ জনপ্ৰিয়তা সম্পৰ্কে কৈছে<ref>{{cite book | title=জুবিন গাৰ্গ জীৱনৰপৰা গানলৈ | publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ | author=ভট্টাচাৰ্য, হীৰেন, অনুলেখন : মণ্টু শইকীয়া | authorlink=জুবিন অসমীয়া সংগীতৰ ক্ষেত্ৰত এক জোকাৰণি | year=জানুৱাৰী, ২০০৯ | location=গুৱাহাটী | pages=১,২}}</ref>— <blockquote>জুবিন সঁচাই আচৰিত। ইমান কম বয়সতে, ইমান সোনকালে জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰা দেখি আচৰিত হওঁ। জুবিন কোনো ৰেডিঅ’ৰ শিল্পী নহয়। দূৰদৰ্শনৰ শিল্পী নহয় বা তেনেধৰণৰ কোনো বেকগ্ৰাউণ্ডো নাই। জুবিনে যোগ্যতাৰ ভিত্তিত জনপ্ৰিয়তা পাইছে নিঃসন্দেহে। </blockquote> [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী অসমৰ চলচ্চিত্ৰ সমালোচক [[উৎপল দত্ত (লেখক)|উৎপল দত্ত]]ই কৈছে—<blockquote> দৰ্শক আৰু সাধাৰণ মানুহক আকৰ্ষণ কৰিব পৰা যি ক্ষমতা, গীতৰ বজাৰত গীত বিক্ৰীৰ যি নিশ্চয়তা প্ৰদান, তেওঁৰ সৃষ্টিৰ পোহৰৰ প্ৰতিফলনত জিলিকি উঠাৰ যি হেঁপাহ, সেইবোৰেই তেওঁৰ নক্ষত্ৰ-স্থান স্থিৰ কৰি ৰাখিছে। সমগ্ৰ অসমৰ বিশালসংখ্যক গুণমুগ্ধৰ স্বাৰ্থহীন ভালপোৱাৰ অধিকাৰী হৈছিল জুবিন।<ref name="নি">{{cite news | url=https://niyomiyabarta.com/epaper/22092025/page7.php | title=অসমৰ বিনোদন জগতৰ অতুলনীয় নক্ষত্ৰ-জুবিন গাৰ্গ | date=২২ ছেপ্টেম্বৰ ২০১৯ | agency=নিয়মীয়া বাৰ্তা | accessdate=22 September 2025 | author=দত্ত, উৎপল | location=গুৱাহাটী | pages=৭ }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref></blockquote> জুবিন গাৰ্গ সম্পৰ্কত [[ভূপেন হাজৰিকা|ভূপেন হাজৰিকাৰ]] মন্তব্য: <blockquote>জুবিন বৰ 'টেলেণ্টেড' ল'ৰা। মই ভাবোঁ সি খুব অধ্যয়ন কৰে। জুবিনে নিজক আৰু শ্ৰোতাক ভালদৰে জানে, সেই কাৰণে ইমান জনপ্ৰিয়তা আৰু তেওঁ সৃষ্টিৰ প্ৰতি শ্ৰোতাৰ ইমান আগ্ৰহ।</blockquote> ==জুবিন গাৰ্গৰ প্ৰিয়== *প্ৰিয় ব্যক্তিত্ব: কলাগুৰু [[বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা]] *চে গুৱেভাৰা *প্ৰিয় ব্যক্তি: অভিনেতা [[চাৰ্লি চেপলিন]] *প্ৰিয় গ্ৰন্থ: 'My Autobiography' (Charlie Chaplin) *প্ৰিয় অভিনেতা: মাৰ্লন ব্ৰেণ্ডো *প্ৰিয় চলচ্চিত্ৰ: 'Citizen Kane' আৰু 'The Bicycle Thief *ৰ'ল মডেল: ন্যাপোলিঅ' বোনাপাৰ্ট ==আৰু চাওক== * [[জুবিন গাৰ্গে ৰেকৰ্ডিং কৰা গীতৰ তালিকা]] * [[জুবিন|জুবিন শব্দৰ অৰ্থ]] * [[হাচটেগ জাষ্টিচ ফ'ৰ জুবিন গাৰ্গ]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist|2}} ==গ্ৰন্থসূচী== * '''পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন''', কপিল ঠাকুৰ, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ, ২০১১ * '''জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ''', মণ্টু শইকীয়া সম্পাদিত, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ, ২০০৯ ==বাহ্যিক সংযোগ== * [https://geetsankalan.com/singers/zubeen-garg গীত সংকলন ৱেবচাইটত জুবিন গাৰ্গৰ গীত] {{Commons category|Zubeen Garg|জুবিন গাৰ্গ}} {{Wikiquote}} * {{Facebook|ZUBEENsOFFICIAL}} * {{Twitter|zubeengarg1}} * {{Instagram|zubeen.garg}} * {{IMDb name|0958276}} * [https://zubeenda.online/ জুবিনদা.অনলাইন] * [https://zubeengarg.com/ জুবিনগাৰ্গ.কম] * [https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.452684/mode/1up জুবিনৰ গাৰ্গ — জীৱনৰ পৰা গানলৈ, মণ্টু শইকীয়া সম্পাদিত, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ] {{জুবিন গাৰ্গ}} {{অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ}} {{অসমৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:জুবিন গাৰ্গ|*]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:বঙালী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া অভিনেতা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[ শ্ৰেণী:অসমীয়া ভাষাৰ গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ সংগীতকাৰ]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:সমাজকৰ্মী]] [[শ্ৰেণী:সমাজহিতৈষী]] [[শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক]] [[শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:কবি]] [[শ্ৰেণী:চিত্ৰনাট্য লেখক]] [[শ্ৰেণী:সুৰকাৰ]] [[শ্ৰেণী:গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সুৰকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সংগীত পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সংগীতজ্ঞ]] [[শ্ৰেণী:বাদ্যযন্ত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা (ভাৰত) বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া কবি]] [[শ্ৰেণী:কণ্ঠশিল্পী]] 669b16tljoac2cxk1dy8dlkhpcsq9ds 617280 617279 2026-07-15T13:41:09Z ~2026-39707-11 50795 /* অভিনীত ছবি */ সংযোজন 617280 wikitext text/x-wiki {{নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ}} {{Infobox musical artist | bgcolour = lightgray | name = জুবিন গাৰ্গ | image = File:Zubin Garg Live performance (cropped).jpg | caption = ২০২৫ চনত জুবিন গাৰ্গ | image_size = 300px | birth_date = {{Birth date|1972|11|18}} | background = solo_singer | birth_name = জুবিন বৰঠাকুৰ | alias = {{hlist|গ’ল্ডী<ref>{{cite web|last=Goswami|first=Darshana|title=The wonder boy called Goldie|website=Thumbprint NE|date=2025-09-22|url=https://thumbprintmag.in/single_post.php?id=the-wonder-boy-called-goldie|access-date=2025-09-22}}{{Dead link|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>|অসমৰ হাৰ্টথ্ৰব|লুইতকণ্ঠ|হামিং সম্ৰাট|জুবিনদা|হিয়াৰ আমঠু<ref>{{cite news |last1=Baruah |first1=Sukrita |date=19 September 2025 |title=Zubeen da, voice of a generation, who listened to his own conscience|url=https://indianexpress.com/article/india/zubeen-da-voice-of-a-generation-who-listened-to-his-own-conscience-10259892/ |work=The Indian Express |access-date=20 September 2025}}</ref>|সোণটি}} | birth_place = [[তুৰা, মেঘালয়|তুৰা]], [[মেঘালয়]], [[ভাৰত]] {{flagicon|IND}} | death_date = {{Death date and age|2025|09|19|1972|11|18}} | death_place=[[Singapore General Hospital|ছিংগাপুৰ জেনেৰেল হস্পিটেল]], [[বুকিত মেৰাহ]], [[ছিংগাপুৰৰ কেন্দ্ৰীয় এলেকা]] {{flagicon|Singapore}}<ref>{{cite web|title=Singer Zubeen Garg died in Singapore while swimming, not during scuba diving: report|website=The Hindu|date=2 Oct 2025|url=https://www.thehindu.com/news/national/singer-zubeen-garg-died-in-singapore-while-swimming-not-during-scuba-diving-report/article70117336.ece/|access-date=5 Oct 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Zubeen Garg is No More – Pratidin Time |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/zubeen-garg-is-no-more-10479313 | access-date=19 September 2025 |work=Pratidin Time |date=19 September 2025 |language=en}}</ref> | death_cause = | genre = {{hlist|[[অসমীয়া লোকগীত]]|[[ৰক সংগীত]]|[[বিহুগীত|বিহু]]|[[চলচ্চিত্ৰ]] [[সংগীত]]|[[অসমীয়া গীতি সাহিত্য]]|[[ভাৰতীয় লোক-সংগীত]]}} | occupation = {{hlist|কণ্ঠশিল্পী|নেপথ্য গায়ক|সংগীত পৰিচালক|সুৰকাৰ|গীতিকাৰ|সংগীত ব্যৱস্থাপক|চলচ্চিত্ৰ অভিনেতা|পৰিচালক|প্ৰযোজক|বাদ্যযন্ত্ৰী|কবি|সমাজকৰ্মী|অভিনেতা}} | instrument = {{hlist|কীব’ৰ্ড|গীটাৰ|তবলা|মেণ্ড’লিন|দগৰ|পাৰকিউছন|আদি}} | nationality = {{flagicon|IND}} ভাৰতীয় | Ethnicity = [[অসমীয়া]] | label = {{hlist|এন.কে. প্ৰডাকশ্যন|ছ’নী মিউজিক|মেগনাছাউণ্ড ৰেকৰ্ড্‌ছ|ইউনিভাৰ্ছেল মিউজিক গ্ৰুপ|টাইম্‌ছ মিউজিক|টি-ছিৰীজ|জী মিউজিক কোম্পানী|ইৰʼছ নাও|সাৰেগামা|এছ.ভি.এফ.|সুৰিন্দৰ ফিল্ম্‌ছ|ইস্কে মুভীজ|ইক’ মিউজিক|ধ্বনি ৰেকৰ্ড্‌ছ|জুবিন গাৰ্গ মিউজিক|আপোন ৰেকৰ্ড্‌ছ|এ.চি. মাল্টিমিডিয়া|জলীউড নাও মিউজিক}} | years_active = ১৯৯২ - ২০২৫ | spouse = গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গ | website = |Birth_name=জুবিন বৰঠাকুৰ|Work=[[জুবিন গাৰ্গে ৰেকৰ্ডিং কৰা গীতৰ তালিকা]]}} '''জুবিন গাৰ্গ''' ({{Lang-en|[[:en:Zubeen Garg|Zubeen Garg]]}}; [[১৮ নৱেম্বৰ]], ১৯৭২ – [[১৯ ছেপ্টেম্বৰ]], [[২০২৫]]) [[অসম]], [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ কণ্ঠশিল্পী। ইয়াৰ উপৰি তেওঁ এগৰাকী [[সংগীত]] পৰিচালক, গীতিকাৰ, সুৰকাৰ, [[অভিনেতা]], চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক, [[চলচ্চিত্ৰ]] পৰিচালক, চিত্ৰনাট্যকাৰ, বাদ্যযন্ত্ৰী, [[কবি]] আৰু সমাজকৰ্মী।<ref>{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bengali/movies/news/Zubeen-Garg-on-a-different-track/articleshow/7791874.cms|title=Zubeen Garg on a different track|last=Ganguly|first=Ruman|date=26 March 2011|work=[[Indiatimes]]|access-date=2 July 2012|archive-date=8 March 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130308021824/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-03-26/news-interviews/29191918_1_zubeen-garg-bengali-films-bengali-version|url-status=live}}</ref> [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[বাংলা ভাষা|বাংলা]], [[বড়ো ভাষা|বড়ো]], [[কোচ ৰাজবংশী ভাষা|কোচ-ৰাজবংশী]] ([[কামতাপুৰী ভাষা|কামতাপুৰী]]/[[গোৱালপাৰীয়া উপভাষা|গোৱালপাৰীয়া]]), [[অসমৰ চাহ জনগোষ্ঠী|চাহ বাগানীয়া]], [[হাজং ভাষা|হাজং]], [[মিচিং ভাষা|মিচিং]], [[কাৰ্বি ভাষা|কাৰ্বি]], [[গাৰো ভাষা|গাৰো]], [[ৰাভা ভাষা|ৰাভা]], [[পাতিৰাভা]], [[ডিমাচা ভাষা|ডিমাচা]], [[আহোম ভাষা|টাই-আহোম]], [[দেউৰী ভাষা|দেউৰী]], [[নেপালী ভাষা|নেপালী]], [[ভোজপুৰী ভাষা|ভোজপুৰী]], [[বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী ভাষা|বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী]], [[ককবৰক ভাষা|ককবৰক]], [[ওড়িয়া ভাষা|ওড়িয়া]], [[তামিল ভাষা|তামিল]], [[তেলুগু ভাষা|তেলুগু]], [[কন্নড় ভাষা|কন্নড়]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]], [[আদি ভাষা|আদি]], [[গালো ভাষা|গালো]], [[তিৱা জনগোষ্ঠী|তিৱা]], [[নিচি ভাষা|নিচি]], [[মালয়ালম ভাষা|মালয়ালম]], [[মাৰাঠী ভাষা|মাৰাঠী]], [[সংস্কৃত]], [[সিন্ধী]], [[উৰ্দু]] ইত্যাদি বিভিন্ন [[ভাষা|ভাষাত]] তেওঁ‌ কণ্ঠদান কৰিছে।<ref>{{Cite news|title=Zubeen's arrived|url=https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|access-date=10 January 2021|work=The Pioneer|language=en|date=26 May 2013|archive-date=4 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230404000432/https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|url-status=live|archivedate=4 April 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230404000432/https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite news |title=Singer Zubeen Garg hospitalised after head injury |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/music/singer-zubeen-garg-hospitalised-in-assam-after-head-injury-8041184/ |work=The Indian Express |date=20 July 2022 |access-date=12 February 2023 |archive-date=27 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230327154132/https://indianexpress.com/article/entertainment/music/singer-zubeen-garg-hospitalised-in-assam-after-head-injury-8041184/ |url-status=live }}</ref> ১৯৯২ চনত জুবিনৰ প্ৰথমটো এলবাম ''[[অনামিকা (শ্ৰব্য এলবাম)|অনামিকা]]'' মুক্তি পোৱাৰ<ref name="futuresounds1">{{cite web | url=http://www.futuresounds.in/store/anamika/ | title=About Zubeen's debut album Anamika at futuresounds.com | publisher=futuresounds.com | accessdate= 4 September 2015}}</ref> লগে লগে পেছাদাৰী সংগীত জগতখনৰ সৈতে জুবিন জড়িত হৈ পৰে। [[বাংলা]] চলচ্চিত্ৰ ''শুধু তুমি''ৰ কাৰণে জুবিনে ২০০৫ চনত শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালকৰ বঁটা লাভ কৰিছিল। [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী ভাষাৰ]] ''য়া আলি'' গীতটোৰ বাবে জুবিনে ২০০৬ চনত ''গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড (GIFA)'' আৰু ''ষ্টাৰডাষ্ট এৱাৰ্ড''ত ''শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী (পুৰুষ)'' বঁটা লাভ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰি ''Echoes of Silence'' (ইংৰাজী-খাচী) ছবিৰ বাবে ''শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক'' হিচাপে তেওঁ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা (ৰজত কমল)]] লাভ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=Assam shines with five honours at 71st National Film Awards |url=https://assamtribune.com/assam/assam-shines-with-five-honours-at-71st-national-film-awards-1587082 |website=The Assam Tribune |date=2 August 2025 |access-date=6 January 2025 |language=en}}</ref> আধুনিক অসমীয়া সংগীতত নতুন মাত্ৰা প্ৰদান কৰাৰ বাবে ২০১৪ চনত জুবিন গাৰ্গলৈ [[ৰেনেছাঁ অসম বঁটা]] আগবঢ়োৱা হয়।<ref name="amarasom">{{cite web | title=জুবিন গাৰ্গলৈ ৰেনেছাঁ অসম বঁটা | publisher=[[আমাৰ অসম]] | date=১৩ মাৰ্চ ২০১৫ | accessdate=১৪ মাৰ্চ২০১৫}}</ref> ২০২৪ চনৰ ২৭ মে’ত জুবিন গাৰ্গক [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয় (USTM) য়ে সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। ২০২৫ চনত [[বেলতলা]] বহাগী উৎসৱ সমিতিয়ে তেওঁক জীৱনজোৰা সাধনাৰ [[ভূপেন হাজৰিকা|ড॰ ভূপেন হাজৰিকা]] বঁটা প্ৰদান কৰে। জুবিন গাৰ্গ বহুবাদ্যযন্ত্ৰী। তেওঁ বহুকেইবিধ বাদ্যযন্ত্ৰ বজাব জানিছিল। ইয়াৰ ভিতৰত আনন্দলহৰী, [[ঢোল]], [[দোতোৰা]], ড্ৰাম, [[গীটাৰ]], হাৰমনিকা, [[হাৰমনিয়াম]], মেণ্ড’লিন, কীব’ৰ্ড, [[তবলা]] আৰু একাধিক পাৰকিউছন বাদ্য অন্তৰ্ভুক্ত। অসমৰ সৰ্বাধিক পাৰিশ্ৰমিকপ্ৰাপ্ত কণ্ঠশিল্পীসকলৰ ভিতৰত তেওঁ অন্যতম।<ref>{{Cite web|date=16 April 2017|title=Barred from singing in Hindi, Assam singer leaves Bihu stage|url=https://indianexpress.com/article/cities/guwahati/zubeen-garg-noonmati-bihu-sanmilan-stopped-from-singing-hindi-song-assam-top-singer-quits-bihu-stage-with-an-abuse-4614435/|url-access=limited|access-date=19 December 2020|website=The Indian Express|language=en}}</ref> প্ৰায় ৩৩ বছৰজোৰা তেওঁৰ কেৰিয়াৰত জুবিন গাৰ্গে ৪০টা ভাষাত ৩৮,০০০তকৈও অধিক [[গীত]] বাণীবদ্ধ কৰিছে।<ref>{{cite news|title=Thousands of fans bid adieu to Zubeen at Guwahati stadium|url=https://www.thehindu.com/entertainment/music/singer-zubeen-gargs-body-arrives-at-guwahati-airport-thousands-gather-to-get-last-glimpse/article70076293.ece|access-date=23 September 2025|work=[[The Hindu]]|date=21 September 2025|language=en-IN}}</ref><ref>{{cite news|last1=Deb|first1=Abhijit|title=From 'Anamika' to 'Ya Ali': Zubeen Garg, a man of many emotions, bids farewell|url=https://www.thestatesman.com/entertainment/from-anamika-to-ya-ali-zubeen-garg-a-man-of-many-emotions-bids-farewell-1503488612.html|access-date=23 September 2025|work=[[The Statesman (India)|The Statesman]]|date=19 September 2025|language=en}}</ref> ২০২৫ চনৰ ১৯ ছেপ্টেম্বৰ‌ত [[ছিংগাপুৰ|ছিংগাপুৰত]] জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যু হয়। ==বংশ আৰু পৰিয়াল== ১৯৭২ চনৰ ১৮ নৱেম্বৰত [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] [[তুৰা, মেঘালয়|তুৰাত]] জুবিন গাৰ্গৰ জন্ম হয়।<ref name="Birthday">{{cite news |last1=Borkotoky |first1=Tonmoy |title=Zubeen Garg turns 48; fans shower him with birthday wishes |url=https://www.newslivetv.com/assam/zubeen-garg-turns-48-fans-shower-him-with-birthday-wishes/ |access-date=20 November 2019 |work=News Live TV |date=18 November 2019 |archive-date=11 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201011231758/https://newslivetv.com/zubeen-garg-turns-48-fans-shower-him-with-birthday-wishes/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |title=Rockstar with a humane heart – Zubeen Garg turns 48 today – Sentinelassam |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/rockstar-with-a-humane-heart-zubeen-garg-turns-48-today-512140 |access-date=18 November 2020 |work=The Sentinel |date=18 November 2020 |language=en |archive-date=18 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201118051439/https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/rockstar-with-a-humane-heart-zubeen-garg-turns-48-today-512140 |url-status=live }}</ref> জুবিনৰ পিতৃৰ নাম হৈছে মোহিনীমোহন বৰঠাকুৰ (ছদ্মনাম: কপিল ঠাকুৰ) আৰু মাতৃ স্বৰ্গীয় ইলি বৰঠাকুৰ (বিয়াৰ পূৰ্বে তেওঁ ইলি অধ্যাপক)।<ref name="Apr2022">{{cite news |last1=Parashar |first1=Utpal |date=29 July 2019 |title='These Brahmins should be killed,' says Assam singer Zubeen Garg; cases filed |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/these-brahmins-should-be-killed-says-assam-singer-zubeen-garg-cases-filed/story-QgaKOmiMcqiCEhzOc8K29O.html |work=Hindustan Times |access-date=12 April 2022 |archive-date=15 January 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220115111218/https://www.hindustantimes.com/india-news/these-brahmins-should-be-killed-says-assam-singer-zubeen-garg-cases-filed/story-QgaKOmiMcqiCEhzOc8K29O.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Sharma |first1=Dristi |title=How Singer Zubeen Garg Got His Name |url=https://www.ndtv.com/entertainment/how-singer-zubeen-garg-got-his-name-9307155 |access-date=20 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=19 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title='Ya Ali' singer Zubeen Garg provided security after ULFA threat And First Hindi Song|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/entertainment-others/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/ |url-access=subscription |access-date=25 September 2025 |work=[[The Indian Express]] |date=22 April 2013 |language=en |archive-date=27 December 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241227233959/https://indianexpress.com/article/entertainment/entertainment-others/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Zubeen Garg Biography, Zubeen Garg Profile - entertainment.oneindia.in |url=http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |website=[[Oneindia]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20130812032230/http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |access-date=25 September 2025 |archive-date=12 August 2013 |language=en |archivedate=12 August 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130812032230/http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |deadurl=yes }}</ref><ref>{{cite news |title=Why Jibon Borthakur Chose to Become Zubeen Garg |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/why-zubeen-borthakur-chose-to-become-zubeen-garg-10481588 |access-date=25 September 2025 |work=[[Pratidin Time]] |date=20 September 2025 |language=en |archive-date=5 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251005162156/https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/why-zubeen-borthakur-chose-to-become-zubeen-garg-10481588 |url-status=live }}</ref> ইলি অধ্যাপকৰ ঘৰ যোৰহাটৰ পুলিবৰৰ ভাতেমৰা গাঁৱত আছিল। কপিল ঠাকুৰ ২৪ বছৰ বয়সত বিবাহপাশত আবদ্ধ হৈছিল আৰু বিয়াৰ পাছত কপিল ঠাকুৰৰ লগত থাকিবলৈ ইলি অধ্যাপক তুৰালৈ গৈছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (২)">{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=২ |language=as}}</ref> তুৰাৰ অসামৰিক চিকিৎসালয়তে তেওঁলোকৰ প্ৰথম সন্তান জুবিনৰ জন্ম হৈছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (৩)">{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৩ |language=as}}</ref> জুবিনৰ প্ৰকৃত নাম জুবিন বৰঠাকুৰ। প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ জুবিন মেহতাৰ নামত জুবিনৰ নাম ৰখা হৈছিল আৰু পাছত ''গাৰ্গ'' গোত্ৰ নামটো জুবিন গাৰ্গে প্ৰৱেশিকা পৰীক্ষাৰ সময়ত নিজেই সংযোজন কৰি ল'লে। সংগীত জগততো তেওঁ‌ জুবিন গাৰ্গৰূপে পৰিচিত হৈছিল। জুবিন গাৰ্গৰ প্ৰতিপালনত সহায় কৰিবলৈ তেওঁৰ মাহীয়েক কুনি গৈ তুৰাত কিছুদিন আছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (৩)"/> জুবিনৰ পিতৃ-পৰিয়াল মূলতে [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ জিলাৰ]] [[জাঁজী|জাঁজীৰ]] অন্তৰ্গত তামোলীছিগা গাঁৱৰ। পৰৱৰ্তী সময়ত শিক্ষা আৰু চাকৰিৰ সন্ধানত তেওঁলোকৰ পৰিয়ালটো যোৰহাট পাইছিলহি। যোৰহাটত তেওঁলোক ভাৰাঘৰত আছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=১ |language=as}}</ref> প্ৰথমতে কপিল ঠাকুৰে চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত কেৰাণীৰ চাকৰিত কৰিছিল আৰু পুৱা-গধূলি কেইটামান টিউচন কৰিছিল। কপিল ঠাকুৰে কলা শাখাত স্নাতক উত্তীৰ্ণ হৈছিল যদিও অৰ্থাভাৱত স্নাতকোত্তৰ সম্পূৰ্ণ কৰিব নোৱাৰিলে। কিন্তু তেওঁ কোনোপধ্যেই ভাই-ভনী আৰু নিজৰ শিক্ষা যতি পৰিবলৈ দিয়া নাছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (২)"/> চাকৰিৰ সন্ধান কৰি থাকোঁতেই তেওঁ তুৰাত বৰ্তমানতকৈ ভাল চাকৰি এটা পালে। আৰু তাতে ৪০ টকাত এটা ৰুম ভাৰালৈ লৈ থাকিবলৈ ল'লে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ অধিক পঢ়া-শুনা কৰি অসম লোকসেৱা আয়োগৰ পৰীক্ষাত অৱতীৰ্ণ হয় আৰু সেইসূত্ৰে শ্ৰম বিভাগত নিজ দায়িত্ব পালন কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ মাটিৰ হাকিম হিচাপে (বৰ্তমানৰ চাৰ্কোল অফিচাৰ) কৰিমগঞ্জলৈ বদলি হয়।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫ |language=as}}</ref> আৰু চাকৰি-জীৱনৰ প্ৰথমছোৱাত সঘনাই ইঠাই-সিঠাইলৈ বদলি হ’বলগীয়া হৈছিল। সেয়ে কণমানি জুবিনৰ ল’ৰালি বিভিন্ন ঠাইৰ ভিন্ন অভিজ্ঞতাৰে ভৰ-পূৰ আছিল। জুবিনৰ পিতৃয়ে ''কপিল ঠাকুৰ''ৰ ছদ্মনামত কবিতা, গল্প, প্ৰবন্ধ আৰু উপন্যাস লিখিছে। জুবিনৰ মাতৃ ইলি বৰঠাকুৰ এগৰাকী দক্ষ নৃত্যশিল্পী, অভিনেত্ৰী আৰু সু-গায়িকা আছিল। তথাপি তেওঁ নিজৰ প্ৰতিভাক পেছা হিচাপে লোৱা নাছিল। ইয়াৰ পৰিৱৰ্তে তেওঁ‌ কণমানি জুবিনক ঘৰতেই সকলো কলা শিকোৱাৰ সিদ্ধান্ত লৈছিল। জুবিনে মাতৃকেই নিজৰ জীৱনৰ প্ৰথম গুৰু বুলি বিবেচনা কৰিছিল। ২০০০ চনৰ ২ ছেপ্টেম্বৰত ইলি বৰঠাকুৰৰ মৃত্যু হয়।<ref>{{Cite book |title=জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ |editor-last=শইকীয়া |editor-first=মণ্টু |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০০৯ |page=৬৭ |language=as}}</ref> জুবিনৰ ভগ্নী দুগৰাকী: [[জংকী বৰঠাকুৰ]] আৰু পামী বৰঠাকুৰ। জংকী এগৰাকী গায়িকা আৰু অভিনেত্ৰী আছিল। দুৰ্ভাগ্যজনকভাৱে ২০০২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীত [[তেজপুৰ|তেজপুৰৰ]] বালিপাৰাত ঘটা এটা শোকাৱহ মটৰ দুৰ্ঘটনাত জংকীৰ মৃত্যু হয়।<ref name="india.com">{{cite web | url=https://www.india.com/entertainment/how-zubeen-gargs-sister-jongki-barthakurs-untimely-death-shaped-his-musical-journey-8086747/ | title=How Zubeen Garg’s sister Jongki Barthakur’s untimely death shaped his musical journey | publisher=India.com | date=7 September, 2025 | accessdate=7 October 2025 | author=Mehzabeen, Mallika}}</ref> ইয়াৰ পাছতে জুবিনে জংকীৰ স্মৃতিত ''শিশু'' নামৰ এটা এলবাম মুক্তি দিয়ে। আনগৰাকী ভগ্নী ড॰ পামী বৰঠাকুৰ এগৰাকী অধ্যাপক। ড॰ বৰঠাকুৰে ''সাংগীতিক ভূগোল''ত গৱেষণা কৰি ডক্টৰেট অৰ্জন কৰিছে। তেওঁ বৰ্তমান অসমস্থিত ৰয়েল গ্ল’বেল বিশ্ববিদ্যালয়ত অধ্যাপিকা হিচাপে কৰ্মৰত।<ref name=" RGU">{{cite web | url=https://www.rgu.ac/faculty-palme-borthakur | title=Dr. Palme Borthakur | publisher=Royal Global University | accessdate=23 September 2025}}</ref><ref name="USTM">{{cite web | url=https://ustm.ac.in/32359-2/ | title=Dr. Palme Borthakur | publisher=USTM | accessdate=23 September 2025}}</ref> ২০০২ চনৰ ৪ ফেব্ৰুৱাৰীত জুবিন গাৰ্গ গৰিমা শইকীয়াৰ সৈতে বিবাহপাশত আবদ্ধ হয়।<ref>{{cite web|last=Desk|first=TOI Entertainment|title=Who is Garima Saikia Garg? Meet wife of late singer Zubeen Garg and acclaimed costume designer|website=The Times of India|date=2025-09-19|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/who-is-garima-saikia-garg-meet-wife-of-late-singer-zubeen-garg-and-acclaimed-costume-designer/articleshow/123999749.cms|access-date=2025-09-22}}</ref> == শিক্ষা == পিতৃৰ চাকৰিসূত্ৰে জুবিন গাৰ্গৰ শিশুকাল একাধিক ঠাইত বিস্তৃত হৈ আছিল। তুৰাত জন্ম হোৱা শিশু জুবিনে শৈশৱৰ দুবছৰ তেজপুৰত কটায়। ইয়াৰ পাছত পৰিয়ালটো যোৰহাটলৈ অহাত তেওঁক চিনামৰাৰ ইংৰাজী মাধ্যমৰ স্কুল 'কাৰ্মেল'ত নামভৰ্তি কৰাই দিয়া হ’ল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৪ |language=as}}</ref> ===কৰিমগঞ্জত=== ইয়াৰ পাছত পিতৃৰ চাকৰি পুনৰ বদলি হোৱাত তেওঁলোক কৰিমগঞ্জলৈ যাবলগীয়া হয়। পিতৃ কপিল ঠাকুৰে এইবাৰ হাকিম হিচাপে কৰিমগঞ্জত যোগদান কৰিলে। কৰিমগঞ্জত তেওঁলোক আঠ বছৰ থাকে। পিতৃৰ দৃষ্টিত শিশু অৱস্থাত জুবিন ''দুষ্ট আৰু খট্‌খটীয়া'' হিচাপে পৰিচিত আছিল। কৰিমগঞ্জৰ বঙালী সমাজৰ মাজত থাকি তেওঁলোকে বঙালী জীৱনৰ লগত মিলি যাবলৈ চেষ্টা কৰিলে। ঘৰৰ আৰু বাহিৰত লগ পোৱা অসমীয়া মানুহৰ বাহিৰে বাকী সকলোতে তেওঁলোকে কৰিমগঞ্জৰ [[ছিলঠীয়া ভাষা|ছিলঠীয়া বঙালী]] ভাষাতেই কথা পাতিছিল। জুবিনেও সৰুৰেপৰা বাংলা ভাষা আয়ত্ত কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৬ |language=as}}</ref> পিতৃৰ এই সম্পৰ্কত ভাষ্য এনেধৰণৰ—<blockquote>কৰিমগঞ্জৰ বাংলাটো আচলতে ছিলঠীয়া বাংলা। অসমৰ কামৰূপীয়া ভাষাৰ দৰে। জুবিনো সৰুৰেপৰা বাংলাভাষী হৈ উঠিল। বঙালী সমাজৰ লগত উঠা-বহা, ফুৰা-চকা কৰি তেওঁ ৰবীন্দ্ৰনাথ, নজৰুল আদিৰ লগত এসময়ত ভালদৰে পৰিচিত হৈ পৰিছিল।</blockquote> কৰিমগঞ্জত থকা প্ৰথমটো বছৰতেই জুবিনক তাৰ একমাত্ৰ ইংৰাজী মাধ্যমৰ বিদ্যালয় "প্ৰান্তিক কিণ্ডাৰগাৰ্টেন"ত নাম লিখাই দিয়া হ’ল। ইয়াৰ পাছত তেওঁক কৰিমগঞ্জৰ হাইস্কুলত নামভৰ্তি কৰোৱা হয়। শৈশৱৰ সময়ছোৱাত জুবিন গাৰ্গৰ [[অমিতাভ বচ্চন|অমিতাভ বচ্চনৰ]] ছবিবোৰ প্ৰিয় আছিল। আৰু অমিতাভ বচ্চনৰ অনুকৰণৰ তেওঁ থ্ৰি-পীচ ছ্যুট পিন্ধিছিল। গানৰ প্ৰতি তেওঁৰ ধাউতি দিনক-দিনে বাঢ়ি অহা দেখি জুবিনক কৰিমগঞ্জৰ বিশিষ্ট তবলাবাদক ৰবীন বেনাৰ্জীৰ অধীনত [[তবলা]] শিকিবলৈ দিয়া হ’ল। পিতৃয়ে কৰিমগঞ্জৰ যাত্ৰা-দল ''শিল্পী-তীৰ্থ''ৰ সৈতে জড়িত হৈ এটা বছৰতে তিনিখন যাত্ৰা কৰিছিল; য’ত জুবিন গাৰ্গে তেওঁক সংগ দিছিল। আনহাতে বিদ্যালয়ত বছৰেকীয়া উৎসৱত জুবিন গাৰ্গে তবলা বাদন কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৭ |language=as}}</ref> বানপীড়িত কৰিমগঞ্জত বান-সাহায্যৰ কাম আৰু নিৰ্বাচনৰ কামত ব্যস্ত হ’বলগীয়া হোৱা হেতুকে কপিল ঠাকুৰ পৰিয়ালৰ প্ৰতি কেতিয়াবা প্ৰয়োজনীয় ধ্যান দিব পৰা নাছিল। তেনেস্থলত পত্নী ইলি বৰঠাকুৰে সন্তানৰ যত্ন লৈছিল। জুবিন গাৰ্গ আৰু জংকীক প্ৰাথমিক গান শিকোৱাৰ দায়িত্ব মাতৃ ইলি বৰঠাকুৰে লৈছিল। কৰিমগঞ্জত প্ৰায় আঠ বছৰ কটাই তেওঁলোক বিজনীলৈ আহে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৮ |language=as}}</ref> জুবিনে জীৱনৰ প্ৰথম গুৰু বুলি নিজৰ মাতৃকেই বিবেচনা কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত জুবিনে গুৰু ৰমণী ৰায়ৰ ওচৰত অসমীয়া লোক-সংগীতৰ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰে। তেওঁ তামোলপুৰ উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়ৰপৰা মেট্ৰিক পাছ কৰিছিল। [[যোৰহাট|যোৰহাটৰ]] [[জগন্নাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|জগন্নাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ৰ]] ছাত্ৰ জুবিনে তেওঁলোকৰ পৰিয়াল [[গুৱাহাটী|গুৱাহাটীলৈ]] স্থায়ীভাৱে থাকিবলৈ গুচি অহাৰ পাছত গুৱাহাটীৰ [[ভোলানাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|বি. বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ত]] স্নাতক বিজ্ঞান শাখাত নামভৰ্তি কৰে। কিন্তু সংগীতৰ ক্ষেত্ৰখনৰ লগত সম্পূৰ্ণৰূপে নিজকে নিয়োজিত কৰিব লগা হোৱাত তেওঁ কলেজীয়া শিক্ষা আধৰুৱা হৈ ৰয়। ==কণ্ঠশিল্পী হিচাপে== === ১৯৯২-১৯৯৫: সংগীতশিল্পী হিচাপে যাত্ৰাৰম্ভ === বি. বৰুৱা কলেজত পঢ়ি থাকোঁতেই, ১৯৯২ চনত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ত অনুষ্ঠিত যুৱ মহোৎসৱত পাশ্চাত্য সংগীত শাখাত একক পৰিৱেশনত স্বৰ্ণ পদক অৰ্জন কৰাটোৱেই আছিল জুবিনৰ জীৱনৰ টাৰ্নিং পইণ্ট। ইয়াতেই জুবিনে কণ্ঠশিল্পীৰূপে জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে সফলতা আৰু বিশ্বাসৰ সোৱাদ পায়। ১৯৯৩ চনৰ দুৰ্গা পূজাৰ ষষ্ঠীৰদিনা এন কে প্ৰডাকচনে পৰিৱেশন কৰা প্ৰথম এলবাম ''অনামিকা'' মুক্তি হোৱাৰ লগে লগে তেওঁ পেছাদাৰী সংগীত জগতখনত সোমাই পৰে।<ref>{{Cite book |title=জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ |editor-last=শইকীয়া |editor-first=মণ্টু |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০০৯ |page=৩৭ |language=as}}</ref> অৱশ্যে তেওঁৰ প্ৰথম বাণীবদ্ধ হোৱা গীত দুটা আছিল— ''তুমি জানো পাৰিবা সোণ'' আৰু ''তুমি জোনাকী সুবাস''। এই গীতদুটা তেওঁ ''ঋতু'' নামৰ এলবামটোৰ বাবে বাণীবদ্ধ কৰিছিল। কিন্তু ১৯৯৩ চন পৰ্যন্ত এইটো এলবামে মুক্তি পোৱা নাছিল। ''অনামিকা'' এলবামটোৱে অগতানুগতিকতাৰ বাবে অতি কম সময়তেই সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতত ই‌ন্‌ষ্টেণ্ট হিটৰূপে জনপ্ৰিয়তাৰ শীৰ্ষত আৰোহণ কৰিছিল। ১৯৯৩ চনৰ অক্টোবৰ মাহত মুক্তি পোৱা বলীউডৰ ভক্তিমূলক কণ্ঠশিল্পী [[অনুৰাধা পৌডৱাল]] আৰু উৎপল শৰ্মাই গোৱা অসমীয়া এলবাম ''অনুৰাধাত'' তেওঁ প্ৰথমে গীতিকাৰ আৰু সংগীত সুৰকাৰ হিচাপে অৱদান আগবঢ়াইছিল, যাৰ ফলত তেওঁ প্ৰথম এলবাম হিচাপে চিহ্নিত হৈছিল য’ত তেওঁ কোনো ধৰণৰ কণ্ঠদান কৰা নাছিল। পৰৱৰ্তী সময়ছোৱাত তেওঁ ''সপোনৰ সুৰ'' (১৯৯২), ''জোনাকী মন'' (১৯৯৩), ''মায়া'' (১৯৯৪), ''আশা'' (১৯৯৫)কে প্ৰমুখ্য কৰি ভালেমান এলবাম মুকলি কৰে। <ref>{{Citation |title=Xopunor Xur - Zubeen Garg - Download or Listen Free - JioSaavn |date=6 November 2023 |url=https://www.jiosaavn.com/album/xopunor-xur/0VAyq8SQg0Q_ |access-date=21 September 2025 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Asha • Future Sounds |url=https://www.futuresounds.in/store/asha/ |access-date=21 September 2025 |website=Future Sounds |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title=Junaki Mon - Zubeen Garg, Jonki - Download or Listen Free - JioSaavn |date=18 July 2009 |url=https://www.jiosaavn.com/album/junaki-mon/ovJnC-NY70c_ |access-date=21 September 2025 |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title=Maya (Original) by Zubeen Garg on Apple Music |date=8 May 2021 |url=https://music.apple.com/ca/album/maya-original/1580812170 |access-date=21 September 2025 |language=en-CA}}</ref> ১৯৯৫ চনত মুম্বাইলৈ যোৱাৰ পূৰ্বে তেওঁ ''উজান পিৰীতি'' নামৰ ব্যাৱসায়িকভাৱে সফল হোৱা এটি [[বিহু|বিহুৰ]] এলবাম মুকলি কৰিছিল।<ref>{{cite book|last=Saikia|first=Montu|title=Zubeen Garg: Jibanar Para Ganaloi|publisher=Chandra Prakash|location=Guwahati|year=2009|page=97|url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.452684|language=Assamese}}</ref> === ১৯৯৫-১৯৯৭: বলীউড কণ্ঠশিল্পী কেৰিয়াৰ আৰম্ভ কৰিবলৈ মুম্বাইলৈ স্থানান্তৰিত হোৱা === কুৰি শতিকাৰ শেষৰ দশকৰ মাজভাগতে জুবিন গাৰ্গে [[বলিউড]] সংগীত জগতত কাম কৰিবলৈ [[মুম্বাই]]লৈ গুচি যায় আৰু তাৰপৰাই তেওঁৰ প্ৰথম ইণ্ডীপপ একক এলবাম ''চান্দনী ৰাত'' প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{Citation|title=Chandni Raat by Zubeen Garg|date=9 October 2015|url=https://music.apple.com/us/album/chandni-raat/1048576498|language=en-US|access-date=24 October 2022}}</ref> ১৯৯৫ চনৰ শেষৰ ফালে [[মহালক্ষ্মী আয়াৰ]]ক লগ পাই তেওঁৰ তেতিয়াৰ আগন্তুক অসমীয়া এলবাম ''জুবিনৰ গান''ৰ বাবে তেওঁলোকৰ প্ৰথম গীত "উজাগৰি নিশাৰ উতলা মন" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিটো ১৯৯৬ চনৰ জানুৱাৰী মাহত মহালক্ষ্মী আয়াৰৰ প্ৰথম এলবাম হিচাপে মুক্তি লাভ কৰিছিল। <ref>{{cite news|url=https://assam.news18.com/news/assam/mahalakshmi-iyer-pay-tribute-to-zubeen-garg-skd-499891.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20260518193251/https://assam.news18.com/news/assam/mahalakshmi-iyer-pay-tribute-to-zubeen-garg-skd-499891.html|title=জুবিনৰ কথা কৈ আৱেগিক মহালক্ষ্মী, কেৱল মহালক্ষ্মীৰ বাবেই জুবিনে লিখিছিল এই গান, মহালক্ষ্মীয়ে ক’লে বহু কথা... বহু কাহিনী...! আজি সন্ধিয়া ৭.৫০ বজাত ‘সুৰৰ সোপানে সোপানে|last1=Bhagwati|first1=Nabajit|date=18 November 2025|archive-date=18 May 2026|work=News18 Assam Northeast}}</ref> <ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/31638328-Zubeen-Garg-Mahalakshmi-Hema-Zubeenor-Gaan|title=জুবিন গাৰ্গ, মহালক্ষ্মী*, হেমা* – জুবিনৰ গান|website=Discogs}}</ref> পাছলৈ তেওঁ ''চন্দা (১৯৯৬)'', ''শ্ৰদ্ধাঞ্জলি খণ্ড ১ (১৯৯৬)'', ''শ্ৰদ্ধাঞ্জলি খণ্ড ২ (১৯৯৭),'' ''জলৱা (১৯৯৮)'', আদি একাধিক হিন্দী এলবাম আৰু ৰিমিক্স বাণীবদ্ধ কৰে। ১৯৯৬ চনৰ আগষ্ট মাহত তেওঁ অতি সোনকালে মুক্তি পাবলগীয়া হিন্দী এলবাম ''দুনিয়া''ৰ বাবে "মেইনে দেখে হে সভি ৰং দুনিয়া কে" গীতটোৰ আৰম্ভণিৰ গীটাৰ বজাইছিল আৰু এইদৰে তেওঁৰ কণ্ঠ, কথা, সুৰ, আৰু সংগীত অবিহনে তেওঁৰ প্ৰথম এলবাম বা গীত হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল। প্ৰথমে এই গীতটো [[আশা ভোছলে]]ই গোৱাৰ উদ্দেশ্য আছিল, কিন্তু, তেওঁৰ ব্যস্ততাৰ বাবে তেওঁৰ ঠাইত বলীউডৰ কণ্ঠশিল্পী ৰাগেশ্বৰী গীতটো গাইছিল। এই এলবামটো ১৯৯৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুক্তি পাইছিল। <ref>{{Cite news|date=19 September 2025|title=Who Was Singer Zubeen Garg? All About His Popular Songs, Family, Achievements|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/bollywood/who-was-singer-zubeen-garg-who-died-at-52-all-about-his-popular-songs-family-achievements-article-152855099|access-date=22 September 2025|work=Times Now}}</ref> === ১৯৯৭-১৯৯৮: প্ৰথম বাংলা এলবাম আৰু প্ৰথম সহোদৰ এলবাম === বলীউড আৰু অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ আৰু সংগীত উদ্যোগত গান গোৱাৰ সমান্তৰালকৈ ১৯৯৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত তেওঁ বাংলা সংগীত জগতত প্ৰৱেশ কৰে য'ত তেওঁ প্ৰথম বাংলা এলবাম ''সুৰেৰ উপহাৰ'' মুকলি কৰে য'ত মৌচুমী চহৰীয়াৰ মুখ্য সহশিল্পী আৰু মিলি বৰুৱা আৰু [[সাগৰিকা মুখাৰ্জী|সাগৰিকা]]ৰ পটভূমি কণ্ঠদান কৰা হয়, যি [[শান|চান]]ৰ ভগ্নী।<ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/36797428-Zubeen-Maushumi-Surer-Upahar|title=জুবিন, মৌচুমী – সুৰেৰ উপহাৰ (কেছেট)|website=Discogs}}</ref> পিছৰ এমাহৰ ভিতৰত, তেওঁ ভগ্নী আৰু তেতিয়াই নৱাগত সহ-কণ্ঠশিল্পী জংকী বৰঠাকুৰক লৈ তেওঁৰ ''মুক্তি'' এলবামও মুকলি কৰি তেওঁলোকৰ প্ৰথম অসমীয়া ভাই-ভনীৰ যুটি এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয় আৰু তেওঁলোকে নাজিয়া-জোহেব আৰু চান-সাগৰিকাৰ পৰা প্ৰেৰণা লাভ কৰিছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/35341735-Zubeen-Jonkie-Mukti|title=জুবিন, জংকি - মুক্তি (কেছেট)|website=Discogs}}</ref> এই এলবামটোও অডিঅ চিডি ফৰ্মেটত মুক্তি পোৱা প্ৰথম অসমীয়া এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয়। এই এলবামটোৰ আগতে অসমত বজাৰ আৰু অডিঅ' চিডি ফৰ্মেটত প্ৰৱেশ কৰা প্ৰথমটো এলবাম আছিল: চানৰ প্ৰথম এলবাম ''লাভ-অলজি'' আৰু ৰাগেশ্বৰীৰ প্ৰথম এলবাম ''দুনিয়া'', যিটো ১৯৯৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুক্তি পাইছিল। === ১৯৯৮-২০০৩: নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী আত্মপ্ৰকাশ, দ্বিতীয় ইণ্ডিপপ এলবাম আৰু তেওঁৰ প্ৰথম ব্ৰেকথ্ৰু অসমীয়া এলবাম === তেওঁ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল ''পুৰাণী কবৰ'' (১৯৯৮) ছবিখনত, য'ত তেওঁ দুটা গীত গাইছিল: "কুচ তো কাহো" আৰু "দিল মেৰা চুৰয়া এক হাছিনা"। পৰৱৰ্তী কেইমাহমানৰ ভিতৰতে ''[[যৌৱনে আমনি কৰে]]'' ছবিত দেখা পোৱা প্ৰথমটো অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ গীত "বুকু দুৰু দুৰু" গাইছিল। ১৯৯৮ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত তেওঁৰ দ্বিতীয়টো ইণ্ডিপপ এলবাম ''ইউহি কভি'' মুকলি কৰিছিল, য'ত তেতিয়াই নৱাগত অভিনেত্ৰী ভূমিকা চাওলাক প্ৰদৰ্শিত কৰা হৈছিল আৰু ভাৰতৰ চেনেল ভি আৰু এমটিভি মিউজিক চেনেলত প্ৰচাৰিত এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ প্ৰথম মিউজিক ভিডিঅ'। তেওঁ ''দিল ছে'' (১৯৯৮), ''ড’লি ছজা কে ৰখনা'' (১৯৯৮), ''মৰম নদীৰ গাভৰু গাত'' (১৯৯৯), ''[[বুকুৰ মাজত জ্বলে]]'' (১৯৯৯), ''[[হিয়া দিয়া নিয়া]]'' (২০০০), ''ফিজা'' (২০০০) আদি হিন্দী ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰৰ বাবে গীত গাইছিল।<ref>{{cite web|url=http://www.bollywoodmdb.com/celebrities/biography/zubeen-garg/792|title=About Zubeen Garg|website=bollywoodmdb.com|access-date=30 April 2017|archive-date=27 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180127083834/http://www.bollywoodmdb.com/celebrities/biography/zubeen-garg/792|url-status=live}}</ref> ২০০০ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত গাৰ্গে তেওঁৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া এলবাম ''পাখি'' মুকলি কৰে কাৰণ এই এলবামটো ২০০০ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত মৃত্যু হোৱা তেওঁৰ মাতৃৰ নামত উৎসৰ্গিত কৰা হৈছিল। পিছলৈ এই এলবামটো অসমত তেওঁৰ প্ৰথম উল্লেখযোগ্য অগ্ৰগতি হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰিও সেই বছৰৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া এলবাম হিচাপে স্বীকৃতি লাভ কৰিছিল। ২০০২ চনত তেওঁ কে কে আৰু সুনীতা ৰাৱে গোৱা "মুঝে প্যায়াৰ হো গয়া" নামৰ এটা হিন্দী গীত ৰচনা কৰে যিটো ইণ্ডিপপ এলবাম/টেলিভিছন শ্ব' ''চেনেল ভি জামিনত'' দেখা যায়। সেই বছৰতে তেওঁ ''কান্তে'' ছবিৰ তিনিটা গীত গাইছিল। ২০০৩ চনত তেওঁ ''মুদ্দা – দি ইছ্যু'' চিনেমাৰ "ছপ্নে ছাৰে" আৰু "খোৱাবৌ কী", ''চুপকে ছে'' চিনেমাৰ "মাংগো অগৰ দিল ছে ত’ খুদা", ''মুম্বাই ছে আয়া মেৰা দৌস্ত'' চিনেমাৰ "হোলী ৰে" আৰু ''জাল: দা ট্ৰেপ'' চিনেমাৰ "জ’ প্যাৰ তুমনে" গীত গাইছিল।<ref>{{Citation|last=Array|title=Jo Pyar Tumne (Jaal – The Trap / Soundtrack Version) (Full Song) – KK, K. S. Chithra – Download or Listen Free – JioSaavn|date=14 August 2008|url=https://www.jiosaavn.com/song/jo-pyar-tumne-jaal---the-trap--soundtrack-version/MQcBSA1RBgI|access-date=8 March 2020|archive-date=20 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190220181601/https://www.jiosaavn.com/song/jo-pyar-tumne-jaal---the-trap--soundtrack-version/MQcBSA1RBgI|url-status=live}}</ref> === ২০০৩–২০০৬: বাংলা ভাষাৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী আত্মপ্ৰকাশ আৰু তেওঁৰ একক এলবাম ''যন্ত্ৰ'' === ২০০৩ চনত [[বঙালী ভাষা|বাংলা]] সংগীত জগতত জুবিন গাৰ্গৰ অভিষেক ঘটে, য’ত তেওঁ ''মন'' চিনামাত "অ মন বোলাকা" আৰু "অভিলাশী মনে" নামৰ দুটা গীত গাইছিল। পাছৰ বছৰত তেওঁ ''শুধু তুমি'' চিনামাত তিনিটা গীত গীত গায় আৰু ছবিখনৰ সংগীত পৰিচালনা কৰে।<ref>{{Citation|last=Array|title=Ektuku Chhoan Lage (Shudhu Tumi / Soundtrack Version) (Full Song) – Zubeen Garg – Download or Listen Free – JioSaavn|date=5 October 2008|url=https://www.jiosaavn.com/song/ektuku-chhoan-lage-shudhu-tumi--soundtrack-version/NA48ZSFaelc|access-date=8 March 2020}}</ref> সেই বছৰতে তেওঁ সহ-কণ্ঠশিল্পী অবিহনে তেওঁৰ অসমীয়া এলবাম ''যন্ত্ৰ'' মুকলি কৰি বছৰৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া এলবামৰ লগতে তেতিয়ালৈকে সৰ্বকালৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া অচলচ্চিত্ৰ এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয়। ২০০৫ চনত তেওঁ ''প্ৰেমী'' নামৰ বাংলা চিনেমাখনত "অ’ বন্ধুৰে" আৰু "লাগেনা ভালো" গাইছিল। <ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/27085053-Zubeen-Garg-Jantra|title=জুবিন গাৰ্গ - যন্ত্ৰ (কেছেট}}</ref> === ২০০৬–২০২৫:'য়া আলী'ৰ সফলতা আৰু পৰৱৰ্তী সময়=== [[চিত্ৰ:Zubeen Garg in Audio Release of "Zindagi".jpg|thumb|240x180px|২০০৭ চনত জিন্দেগী নামৰ চিনেমাখনৰ অডিঅ' মুক্তিৰ সময়ত গাৰ্গ]] [[File:Zubin & Zublee mesmerising the crowd with their iconic live performance of “Anuradha”.jpg|thumb|'অনুৰাধা' গীতৰ জৰিয়তে জুবিন গাৰ্গ আৰু [[জুবলী বৰুৱা]]ই দৰ্শকক সুকীয়া অনুভূতি প্ৰদান কৰে। ]] ''গেংষ্টাৰ'' চিনেমাখনৰ জৰিয়তে জুবিন গাৰ্গে বলীউডত সৰ্বাধিক পৰিচিতি লাভ কৰে। ইয়াত তেওঁ "য়া আলী" গীতটো গাইছিল।<ref>{{cite web|title=মিউজিক হিটছ ২০০০–২০০৯|trans-title=Music Hits 2000-2009|url=http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5|website=Boxofficeindia.com|access-date=30 April 2017|date=22 January 2009|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090122120910/http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5|archive-date=22 January 2009|archivedate=15 February 2008|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080215081557/http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5&PHPSESSID=108b9056cd4ca14236f9c6119d34dcce|deadurl=yes}}</ref> এই গীতটোৰ জৰিয়তে তেওঁ ২০০৬ চনত শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পীৰ ''গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড্‌ছ (GIFA)'' লাভ কৰে। তেওঁৰ পৰৱৰ্তী হিন্দী এলবাম ''জিন্দেগী'' ২০০৭ চনত মুক্তি পায়।<ref>{{cite web|title=জুবিনৰ অভিলাষী হয়|trans-title=Zubeen gets ambitius|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gets-ambitious/articleshow/2320677.cms|archive-url=https://web.archive.org/web/20250215092432/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gets-ambitious/articleshow/2320677.cms|date=30 August 2007|archive-date=15 February 2025|access-date=12 July 2026|website=Times of India|url-status=live}}</ref> ২০০৮ চনৰ আৰম্ভণিতে গাৰ্গে কুমাৰ ভবেশৰ সৈতে সহযোগিতা কৰি তেওঁলোকৰ "কামৰূপীয়া ছোৱালী" গীতটো ৰেকৰ্ডিং কৰে।<ref>{{cite web|title=কামৰূপীয়া ছোৱালী|url=https://www.youtube.com/watch?v=pavaz7IwA5U|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113014/https://www.youtube.com/watch?v=pavaz7IwA5U|archive-date=12 July 2026|website=YouTube|date=6 November 2019|access-date=12 July 2026}}</ref><ref>{{cite web|title= কামৰূপীয়া ছোৱালী ঐ ভিডিঅ' গীত - কুমাৰ ভৱেশ আৰু জুবিন গাৰ্গ|trans-title=Kamrupia Suwali oi video song - Kumar Bhabesh and Zubeen Garg|url=https://www.youtube.com/watch?v=coMupu79-K4|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113359/https://www.youtube.com/watch?v=coMupu79-K4|date=12 June 2019|archive-date=12 July 2026|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০০৮ চনৰ মাজভাগত তেওঁৰ প্ৰথম নাট্য গীত "তুমি দুচকুতে কাজল ললে" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিটো ''হেংগুল থিয়েটাৰ''ত অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web|title=তুমি দুচকুতে কাজল ললে - হেঙুল থিয়েটাৰ ২০০৮-০৯ - জুবিন গাৰ্গ - অফিচিয়েল অডিঅ'| trans-title=TUMI DUSOKUTE KAJOL LOLE - Hengool Theatre 2008-09 - Zubeen Garg - Official Audio|url=https://www.youtube.com/watch?v=41686YS7eFg|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113725/https://www.youtube.com/watch?v=41686YS7eFg|archive-date=12 July 2026|date=2 November 2022|website=YouTube|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০০৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত তেওঁ আন এক একক এলবাম ''ৰুমাল'' মুকলি কৰে, য'ত "দুপৰৰ মুহোনাত", "ৰুমাল ৰুমাল", "অমানিখা হাৰে আছে" ইত্যাদি হিট গীতসমূহ সন্নিবিষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web |title=জুবিন গাৰ্গৰ নতুন এলবাম মুকলি|trans-title=Zubeen Garg launches new album |url=http://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/zubeen-garg-launches-new-album|archive-url=https://web.archive.org/web/20081006201345/http://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/zubeen-garg-launches-new-album|archive-date=6 October 2008|publisher=radioandmusic|date=4 October 2008|access-date=12 July 2026|url-status=live}}</ref> ২০০৮ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত তেওঁ ''মন মানে না'' চিনেমাৰ "মন মানে না", ''চিৰোদিনী তুমি যে'' আমাৰ চিনেমাৰ "পিয়া ৰে পিয়া ৰে", আৰু ''লাভ'' ''ষ্টৰী'' চিনেমাৰ "মন জেতে চায় শুধু" আদি কেইবাটাও বঙালী গীত ৰেকৰ্ডিং কৰে। ২০১২ চনত গাৰ্গে তেওঁৰ ২০ বছৰীয়া সংগীত যাত্ৰা সম্পূৰ্ণ কৰিবলৈ তেওঁৰ দুটা একক এলবাম মুকলি কৰে, এটা আছিল ''ৰুণজুন'', যিটো ২০১২ চনৰ ৪ জানুৱাৰীত মুক্তি পাইছিল,<ref>{{cite web|title=ৰুণজুন - অডিঅ' মুক্তি অনুষ্ঠান - জুবিন গাৰ্গ LIVE - ৰুণজুন নুপুৰে মাতে|trans-title=RunJun - Audio Release Ceremony - Zubeen Garg Live - Runjun Nupure Mate|url=https://www.facebook.com/BHASKARJAAN/videos/286387458076889/|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712125633/https://www.facebook.com/BHASKARJAAN/videos/286387458076889/?rdid=KNUh2Dc8wOe81fX8|archive-date=12 July 2026|last1=Bordoloi|first1=Bhaskar Kshyp|date=8 January 2012|website=Facebook}}</ref> আৰু আনটো আছিল ''ৰক'', যিটো ২০১২ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত মুক্তি পাইছিল। ''ৰক'' এলবামটোত মুঠ চৈধ্যটা গীত আছে, যাৰ ফলত ই আজিলৈকে তেওঁৰ আটাইতকৈ দীঘলীয়া এলবাম।<ref>{{cite web|title=জুবিন গাৰ্গ - ৰক চিডি (এলবাম, ষ্টেৰিঅ') ২০১২|trans-title=Zubeen Garg - Rock CD (Album, Stereo) 2012|url=https://www.discogs.com/release/35335300-Zubeen-Garg-Rock|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712125827/https://www.discogs.com/release/35335300-Zubeen-Garg-Rock|archive-date=12 July 2026|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০১৩ চনত তেওঁৰ অন্তিম হিন্দী এলবাম ''[[পাকীজা_(শ্ৰব্য_এলবাম)|পাকিজা]]'' মুকলি কৰে, য'ত তেওঁ প্ৰথমবাৰৰ বাবে গাইছিল, লিখিছিল, আৰু সুৰ কৰিছিল। এই এলবামটো অৰুণাচল প্ৰদেশত চিত্ৰগ্ৰহণ কৰা প্ৰথমটো ভাৰতীয় মিউজিক ভিডিঅ’ও হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.timesofindia.com/entertainment/music/news-and-interviews/Zubeen-Gargs-latest-Hindi-Album/articleshow/19754340.cms|archive-url=https://web.archive.org/web/20241130184827/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/music/news-and-interviews/Zubeen-Gargs-latest-Hindi-Album/articleshow/19754340.cms|url-status=live|archive-date=30 November 2024|title=জুবিন গাৰ্গৰ শেহতীয়া হিন্দী এলবাম|trans-title=Zubeen Garg’s latest Hindi Album|access-date=12 July 2026|date=28 April 2013|work=দ্য টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.assamtimes.org/node/8184|archive-url=https://web.archive.org/web/20130606020858/www.assamtimes.org/node/8184|title=পাকিজাঃ জুবিন গাৰ্গৰ নতুন এলবাম মুক্তি|trans-title=Pakeeza: Zubeen Garg's new album released|archive-date=6 June 2013|accessdate=15 September 2014|work=Assam Times|date=14 April 2013|first=Koushik |last=Hazarika|url-status=dead}}</ref> একে বছৰতে তেওঁ ৯০ৰ দশকৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ইণ্ডিপপ কন্ঠশিল্পী [[আলিছা চিনাই]]ৰ সৈতে "দিল টু হি বাটা" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিখন যিটো ''কৃষ ৩'' ছবিখনত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref>{{cite web|title='য়া আলী' পোষ্ট, বলীউডৰ বিষয়ে নিৰ্বাচিত: জুবিন|trans-title=Post 'Ya Ali', selective about Bollywood: Zubeen|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/post-ya-ali-selective-about-bollywood-songs-zubeen/articleshow/27184028.cms|date=10 December 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20230107132806/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/post-ya-ali-selective-about-bollywood-songs-zubeen/articleshow/27184028.cms|archive-date=7 January 2023|access-date=12 July 2026|website=The Times of India|url-status=live}}</ref> == মঞ্চৰ সংগীতানুষ্ঠান == [[File:Zubeen_EUphuism.JPG|thumb|২০১১ চনত এখন সংগীতানুষ্ঠানত পৰিৱেশনৰত জুবিন গাৰ্গ]] সমগ্ৰ অসমৰ বিহু অনুষ্ঠান আৰু অন্যান্য সাংস্কৃতিক উৎসৱত জুবিন গাৰ্গে কেৱল অসমীয়া গীতেই নহয়, হিন্দী, বঙালী, আৰু অন্যান্য ভাষাতো গীত গাইছিল। আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় আৰু বহিঃৰাজ্যত তেওঁ অসমীয়া আৰু ভাৰতীয় সংগীতক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আহিছে। উল্লেখযোগ্য যে, তেওঁ ট্ৰিনিদাদ আৰু ট’বাগোত অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰিছিল, য’ত তেওঁ কেইবাটাও হিন্দী আৰু অসমীয়া হিট গীত গাইছিল আৰু কঞ্চাৰ্টৰ শিৰোনাম দখল কৰা প্ৰথমজন অসমীয়া মনোৰঞ্জনকাৰী হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg enthralls Trinidad audience |url=https://www.hindustantimes.com/music/zubeen-garg-enthralls-trinidad-audience/story-sfcF1kZq2wnEi32VcF2ukO.html |work=Hindustan Times |date=17 August 2010 |access-date=20 September 2025}} </ref> ==পেছাদাৰী সংগীত জীৱন== ===শ্ৰব্য এলবাম=== ====অসমীয়া এলবাম==== {{columns-list|3| * [[অনামিকা (শ্ৰব্য এলবাম)|অনামিকা]] (১৯৯২) * সপোনৰ সুৰ (১৯৯২) * জোনাকি মন (১৯৯৩) * [[মায়া (শ্ৰব্য এলবাম)|মায়া]] (১৯৯৪) * [[আশা (এলবাম)|আশা]] (১৯৯৫) * উজান পিৰীতি (১৯৯৫) * [[জুবিনৰ গান (শ্ৰব্য এলবাম)|জুবিনৰ গান]] (১৯৯৬) * জান মণি (১৯৯৬) * [[ৰং (শ্ৰব্য এলবাম)|ৰং]] (১৯৯৬) * [[মুক্তি (শ্ৰব্য এলবাম)|মুক্তি]] (১৯৯৭) * স্নিগ্ধ জোনাক (১৯৯৮) * শব্দ (১৯৯৮) * মেঘৰ বৰণ (১৯৯৯) * ৰাংঢালী (১৯৯৯) * ভৰ দুপৰীয়া (১৯৯৯) * সপোন (১৯৯৯) * ৰংমন (১৯৯৯) * [[পাখি]] (২০০০) * হিয়া মন (২০০১) * বান্ধৈ (২০০২) * আকৌ হিয়া মন (২০০২) * শিশু (২০০২) * চিনাকি মন (২০০৩) * পকা ধানে ৰিঙিয়া (২০০৩) * সন্ধ্যাতৰা (২০০৩) * লাজুকী মন (২০০৪) * যন্ত্ৰ (২০০৪) * ডেউকা (২০০৫) * চিনাকি সুৰ (২০০৫) * বৰষুণ (২০০৬) * সন্ধ্যাতৰা ২ (২০০৬) * মুখা (২০০৬) * সন্ধ্যা (২০০৬) * অন্তৰা (২০০৭) * মোৰ প্ৰিয় গীত (২০০৮) * ৰুমাল (২০০৮) * মোৰ গানত জ্বলে (২০০৯) * বাঁহী (২০১১) * গান (২০১১) * ৰুণজুন (২০১২) * সোণালী মন (২০১২) * মনে মনে (২০১২) * ৰক (২০১২) * মুকুতা (২০১২) * পথ (২০১৪) * কোন তুমি (২০১৪) * কিং (২০১৫) * মা (২০১৯) * চিলা (২০২০) }} ====হিন্দী আৰু বঙালী এলবাম==== {{columns-list|2| * চাঁন্দিনী ৰাত (১৯৯৫) * চঁন্দা (১৯৯৮) * য়ুহি কভী (১৯৯৮) * স্পৰ্শ (২০০০-০১) * শ্ৰদ্ধাঞ্জলি (খণ্ড ১,২,৩) * মেৰে লিয়ে<ref>{{Cite web|title=মেৰে লিয়ে (2001) - হিন্দী এলবাম, ট্ৰেকলিষ্ট, সম্পূৰ্ণ এলবাম বিৱৰণ আৰু অধিক (আৰ্কাইভ কৰা)|url=http://www.zubeendiscography.com/2021/08/451265843261439035.html|access-date=২০২১-০৯-০৯|website=ZG Discography|language=en|archivedate=2021-08-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210828180443/http://www.zubeendiscography.com/2021/08/451265843261439035.html|deadurl=unfit}}</ref> (২০০১) * নূপুৰ (২০০১) * [[জিন্দেগী (শ্ৰব্য এলবাম)|জিন্দেগী]] (২০০৭) * তুমি (২০০৭) * প্ৰেম (২০১২) * [[পাকীজা (শ্ৰব্য এলবাম)|পাকীজা]] (২০১৩) * চুফী ইস্ক্ (২০১৭) |}} ===অন্যান্য এলবাম=== *অনুৰাধা (১৯৯৩) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *পুবেৰোণ (১৯৯৪) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *দুনিয়া (১৯৯৭) (হিন্দী এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *মেঘা (১৯৯৯) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ হিচাপে *মন (২০০০) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ হিচাপে *কুৱলী (২০০২) (অসমীয়া এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *মহালক্ষ্মী (২০০২) (হিন্দী এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *অস্ত্ৰ প্ৰেমৰ (২০০৫) (অসমীয়া এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *ধন্যবাদ (২০০৭) (হিন্দী এলবাম) - সংগীত আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *জীৱন ডিঙা (২০১২) (বাংলা এলবাম) - সংগীত আৰু সুৰকাৰ হিচাপে ===সংগীত পৰিচালনা=== {| class="wikitable" |- style="text-align:center; " ! colspan=4 style="background:#B0C4DE; " | অসমীয়া ছবি |- style="text-align:center; " ! style="background:#ccc; "| বৰ্ষ ! style="background:#ccc; "| কথাছবি ! style="background:#ccc; "| পৰিচালক ! style="background:#ccc; "| অন্যান্য তথ্য |- |২০২৫ |[[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]] |ৰাজেশ ভূঞা | |- |২০২৫ |যোদ্ধা |ভাস্কৰ গোস্বামী | |- |২০২৫ |[[ভাইমন দা (চলচ্চিত্ৰ)|ভাইমন দা]] |শশাংক সমীৰ |এটি গীত (এৰা-এৰি) |- |২০২৪ |[[চিকাৰ]] |দেবাংকৰ বৰগোহাঁই | |- |২০২৩ |ৰাঘৱ |[[যতীন বৰা]] | |- |২০২৩ |দ্য শ্লেমবুক |বিষ্ণুজ্যোতি সন্দিকৈ | |- |২০২৩ |[[ডক্তৰ বেজবৰুৱা ২]] |[[নিপন গোস্বামী]] | |- |২০১৯ |প্ৰতিঘাত |অচিন্ত শংকৰ |শীৰ্ষগীত |- | ২০১৯ || [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] || জুবিন গাৰ্গ || |- | ২০১৯ || [[ৰত্নাকৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰত্নাকৰ]] || [[যতীন বৰা]] || |- |২০১৮ |দ্য আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড |ৰাজেশ যশপাল | |- | ২০১৭ || প্ৰিয়াৰ প্ৰিয় || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০১৭ || [[মিছন চাইনা]] || জুবিন গাৰ্গ || |- | ২০১৫ || [[গানে কি আনে]] || ৰাজেশ যশপাল || |- | ২০১৪ || [[ৰ'দৰ চিঠি|ৰ’দৰ চিঠি]] || [[বাহাৰুল ইছলাম]] || |- | ২০১২ || [[এখন নেদেখা নদীৰ সিপাৰে]] || বিদ্যুৎ কটকী || |- | ২০০৮ || [[মন যায়]]|| [[এম মণিৰাম]] || |- | ২০০৬ || [[আমি অসমীয়া]]|| ৰাজীৱ ভট্টাচাৰ্য্য || |- | ২০০৬ || [[অধিনায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|অধিনায়ক]] || যতীন বৰা || |- | ২০০৪ || [[দীনবন্ধু (২০০৪ চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৪ || [[ৰং]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৪ || [[বাৰুদ (চলচ্চিত্ৰ)|বাৰুদ]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৩ || জোনাকবিহীন এই জীৱন || মুন্না আহমেদ || আৱহ সংগীত |- | ২০০৩ || অগ্নিসাক্ষী|| যদুমণি দত্ত || |- | ২০০৩ || [[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৩|| প্ৰিয়া মিলন || মুন্না আহমেদ || |- | ২০০৩ || জুমন সুমন|| মহিবুল হক || |- |২০০২ |[[জোনাকী মন]] |জীৱৰাজ বৰ্মন | |- | ২০০২ || [[প্ৰেম আৰু প্ৰেম]]|| [[শম্ভু গুপ্তা]] || |- | ২০০২ || [[জীৱন নদীৰ দুটি পাৰ ]]|| মুন্না আহমেদ || |- | ২০০২ || [[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০১ || [[নায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|নায়ক]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০১ || শেষ উপহাৰ|| গোপাল বৰঠাকুৰ||শীৰ্ষগীত |- | ২০০১ || [[দাগ (অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ)|দাগ]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০০|| [[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]]|| জুবিন গাৰ্গ|| |- | ২০০০ || [[হিয়া দিয়া নিয়া]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- style="text-align:center; " ! colspan=4 style="background:#B0C4DE; " | অন্য ভাষা |- style="text-align:center; " ! style="background:#ccc; "| বৰ্ষ ! style="background:#ccc; "| কথাছবি ! style="background:#ccc; "| ভাষা ! style="background:#ccc; "| অন্যান্য তথ্য |- |২০১৯ |সামসাৰা |[[বাংলা]] |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150"|২০১৬ || width="200"| দিল ত’ দীৱানা হ্যে || width="200"| হিন্দী || width="150"| মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- |২০১০ |কাছে এসো তুমি |বাংলা |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- |২০১০ |মন নিয়ে |বাংলা |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150" |২০০৬ || width="200" | ষ্ট্ৰিংছ || width="200" | [[হিন্দী]] || width="150" | মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150" | ২০০৪ || width="200" | শুধু তুমি || width="200" | বাংলা || width="150" | মুক্তিপ্ৰাপ্ত |} == অভিনয় জীৱন == জুবিন গাৰ্গে ২০০০ চনত এন কে প্ৰডাকচনৰ অধীনত নিৰ্মিত ''[[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]]'' ছবিত অভিনেতা আৰু পৰিচালক হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ ''[[দীনবন্ধু (চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]]'' (২০০৪), ''[[মন যায় (চলচ্চিত্ৰ)|মন যায়]]'' (২০০৮), ''[[গানে কি আনে|গানে কি আনে]] (২০১৬)'', ''[[মিছন চাইনা (চলচ্চিত্ৰ)|মিছন চাইনা]]'' (২০১৭), ''দ্য আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড'' (২০১৮), ''[[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]]'' (২০১৯), ''ৰাজনীতি'' (২০২২), ''ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২'' (২০২৩), ''ৱাইড এংগল'' (২০২৪), ''চিকাৰ'' (২০২৪) আৰু অভিমন্যু (২০২৪) ত অভিনয় কৰিছিল। জুবিন অভিনীত ''[[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]]'' ২০২৫ চনৰ ৩১ অক্টোবৰত মুক্তিলাভ কৰে।<ref name="IMDB">{{cite web | url=https://www.imdb.com/title/tt29939499/ | title=Roi Roi Binale | accessdate=23 September 2025}}</ref> জুবিন গাৰ্গে অভিনয় কৰা একাধিক ছবিয়েই বক্স অফিচত সফলতা লাভ কৰিছে। ২০১৭ চনত ৮ ছেপ্টেম্বৰত ৬৫টা চিনেমা হলত মুক্তি লাভ কৰা ''মিছন চাইনা''ক দিল্লী, বেংগালুৰু আৰু মুম্বাইকে ধৰি অসমৰ বাহিৰত থকা আঠটা চিনেমা হলত মুক্তি দিয়া হৈছিল। ছবিখনে প্ৰথম সপ্তাহৰ ভিতৰতে মুঠ ২ কোটি ৪০ লাখ টকা সংগ্ৰহ কৰিছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.time8.in/the-exact-box-office-collection-of-mission-china-over-the-1st-week-revealed/|title=The Exact Box Office Collection of Mission China 1st Week Revealed|access-date=16 September 2017|website=Time8.in}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.northeastguide.in/assam/mission-china-collection-box-office-movie-review-total-budget/|title=Mission China Box Office|website=Northeastguide.in|access-date=9 September 2017|archivedate=9 September 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170909095105/https://www.northeastguide.in/assam/mission-china-collection-box-office-movie-review-total-budget/|deadurl=yes}}</ref><ref>{{cite web|url=https://in.bookmyshow.com/buytickets/mission-china-national-capital-region-ncr/movie-ncr-ET00061289-MT/20170911/|title=Mission China Realising Theatre |website=Bookmyshow.com|access-date=11 September 2017}}</ref> মিছন চাইনাই [[অসম|অসমত]] যথেষ্ট ব্যৱধানত ব্লকবাষ্টাৰ বাহুবলী আৰু [[ছলমান খান|ছলমান খানৰ]] [[বজৰংগী ভাইজান|বজৰংগী ভাইজানৰ]] প্ৰথম দিনৰ সংগ্ৰহৰ অভিলেখ ভংগ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|date=10 September 2017|title=Mission China: Old-fashioned projector promo helps Assamese film beat Baahubali record|url=https://www.hindustantimes.com/regional-movies/mission-china-old-fashioned-projector-promo-helps-assamese-film-beat-baahubali-record/story-OfDn0UHUMlikrueyPECFJK.html|access-date=28 January 2021|website=Hindustan Times|language=en}}</ref> বৰ্তমান ই [[:en:Assamese_cinema#List_of_highest-grossing_Assamese_films|সৰ্বাধিক উপাৰ্জনকাৰী অসমীয়া ছবিৰ]] ভিতৰত ৬ নং স্থানত আছে। ২০১৯ চনত মুক্তিলভা ''কাঞ্চনজংঘা''ই ১০ দিনতে ৩.৯ কোটি টকা সংগ্ৰহ কৰি সকলো অভিলেখ ভংগ কৰিছিল। দৰ্শকৰ ব্যাপক সঁহাৰি লাভ কৰা ছবিখনে প্ৰথমদিনাই ২২.৫ লাখ টকা সংগ্ৰহ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল। তিনিদিনৰ ভিতৰতে কাঞ্চনজংঘাই কোটিৰো অধিক টকাৰ ব্যৱসায় কৰে। ২০২৫ চনত মুক্তি লভা জুবিন গাৰ্গৰ অন্তিম ছবি "ৰৈ ৰৈ বিনালে"ই ৩০ কোটি টকা ব্যৱসায় কৰি আৰু ৰাতিপুৱা ৪.০০ বজাত অসমীয়া চিনেমাৰ প্ৰথম প্ৰদৰ্শনীৰ ব্যৱস্থাৰে ৯০ বছৰীয়া অসমীয়া চিনেমাৰ জগতত ইতিহাস ৰচে। <ref name="India Today NE">{{cite web | url=https://www.indiatodayne.in/entertainment/story/zubeens-kanchanjangha-sweeps-box-office-collects-3-9-crore-10-days-397330-2019-09-16 | title=Zubeen’s Kanchanjangha Sweeps Box Office, Collects 3.9 Crore in 10 days | publisher=India Today NE | date=Sep 16, 2019, Updated Jun 29, 2022, 1:43 AM IST | accessdate=23 September 2025}}</ref> [[File:গানে কি আনে চলচ্চিত্ৰ প'ষ্টাৰ.jpg|thumb|গানে কি আনে চলচ্চিত্ৰৰ প'ষ্টাৰত জুবিন গাৰ্গ]] ==অভিনীত ছবি== {| class="wikitable sortable" ! width="50" | বৰ্ষ ! width="200" | কথাছবি ! width="200" | পৰিচালক ! width="200" | চৰিত্ৰ |- | ২০০০ || [[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]] || জুবিন গাৰ্গ ||ৰিচি |- | ২০০২ || [[প্ৰেম আৰু প্ৰেম]] || [[শম্ভু গুপ্তা]] || বিশেষ এভূমুকি |- | ২০০৪ ||[[দীনবন্ধু (২০০৪ চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || বিপুল |- | ২০০৮ || [[মন যায়]] || [[এম মণিৰাম]]|| মানৱ |- | ২০১১ || [[ৰামধেনু (চলচ্চিত্ৰ)|ৰামধেনু]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || বিশেষ এভূমুকি |- |২০১৩ |[[ভাল পাব নাজানিলো]] |‌ঋতুৰাজ দত্ত |ইন্দ্ৰনীল |- | ২০১৪ || [[ৰ'দৰ চিঠি|ৰ’দৰ চিঠি]] || [[বাহাৰুল ইছলাম]] ||বাবা |- |২০১৪ |[[চুমা পৰশতে]] |জোনমণি দেৱী খাউণ্ড |বিশেষ এভূমুকি |- | ২০১৫ || [[অহেতুক]] || বাণী দাস || বিশেষ এভূমুকি |- | ২০১৬ || [[সাত নম্বৰৰ সন্ধানত]] || [[আব্দুল মজিদ]] || শিবু |- | ২০১৬ || [[গানে কি আনে]] || ৰাজেশ যশপাল ||নীলাভ জোনাক বৰুৱা |- | ২০১৭ || [[মিছন চাইনা]] || জুবিন গাৰ্গ ||কৰ্ণেল গোস্বামী |- | ২০১৭ || প্ৰিয়াৰ প্ৰিয় || [[মুনিন বৰুৱা]] || প্ৰিয়ব্ৰত কাকতি / বিষ্ণুজ্যোতি বেজবৰুৱা |- | ২০১৮ || দি আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড || ৰাজেশ যশপাল||ডন্ |- | ২০১৯ || [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] || জুবিন গাৰ্গ || অনিৰ্বাণ ভট্টাচাৰ্য |- | ২০২২ || ৰাজনীতি || মঞ্জিত শৰ্মা || অৰিন্দম |- |২০২৩ || [[ডক্তৰ বেজবৰুৱা ২|ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২]]|| [[নিপন গোস্বামী]] || আৰক্ষী বিষয়া মহাদেৱ বৰবৰুৱা |- |২০২৪ || চিকাৰ || দেবাংকৰ বৰগোহাঁই ||শংকৰ চিকাৰী |- |২০২৪ || [[ৱাইড এংগল (চলচ্চিত্ৰ)|ৱাইড এংগল]]|| [[জয়ন্ত নাথ]] || গৌতম শৰ্মা |- |২০২৫ || যোদ্ধা || ভাস্কৰ শৰ্মা || বিশেষ এভূমুকি |- |২০২৫ || [[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]] || ৰাজেশ ভূঞা || ৰাউল (এগৰাকী অন্ধ শিল্পীৰ ৰূপত) |- |} ==অভিনীত টেলিভিছন== {| class="wikitable sortable" ! width="50" | বৰ্ষ ! width="200" | টেলিভিছন ! width="200" | চৰিত্ৰ ! width="200" | নোট |- |১৯৯৮ |এমটিভি মষ্ট ৱাণ্টেড |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |তেতিয়াৰ এমটিভিৰ ভিজে ৰাগেশ্বৰীৰ সৈতে হোৱা এক সাক্ষাৎকাৰৰ সময়ত তেওঁৰ প্ৰথম টেলিভিছনত পৰ্দাত উপস্থিত হয়, তেওঁৰ প্ৰথম মিউজিক ভিডিঅ' "য়ুহি কভি" মুকলি কৰাৰ পিছত। |- |২০০১ |মুভছ এণ্ড শ্বেকাৰছ |নিজেই (বিশেষ সহ-অতিথি) |ভাৰতীয় গভীৰ নিশাৰ টক শ্ব' |- |২০০৭ |ছাৰেগামা লিল' চেম্পছ |নিজেই (বিচাৰক) |বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০০৮ |বোল বেবী বোল |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |ভাৰতীয় সংগীত গেম শ্ব' <br /> গায়ক আদনান ছামিৰ দ্বাৰা আয়োজিত |- |২০১০–১১ |অনুৰাধা |অনিৰুদ্ধ |তেওঁৰ প্ৰথম আৰু একমাত্ৰ অসমীয়া ধাৰাবাহিক |- |২০১১ |দিদি নং ১ |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |মহিলাৰ বাবে বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০১৩ |ছাৰেগামা লিল' চেম্পছ |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০১৩-১৪ |মই জুবিন গাৰ্গ হ'ব বিচাৰো |নিজেই (বিচাৰক) | |- |২০২১ |মায়াবিনী ৰাতিৰ বুকুত |নিজেই (এংকৰ) | |- |২০২৫-২৬ |সুৰিয়া সুবাস |নিজেই (সংগীত শিল্পী) |সংগীত কনচাৰ্ট ৱেব-ধাৰাবাহিক <br /> সমগ্ৰ অসম ৰাজ্যৰ সকলো জিলাৰ চিত্ৰগ্ৰহণ কৰিছিল |} ==সাহিত্য চৰ্চা== জুবিন গাৰ্গ সাহিত্য জগতৰ লগতো জড়িত হৈ আছিল। ২০১৭ চনত তেওঁ কাব্য গ্ৰন্থৰ বাবে সেউজী-সেউজী বঁটা লাভ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|title=Assam: Seuji-Seuji Award conferred upon singer Zubeen Garg|url=https://www.thenortheasttoday.com/current-affairs/states/assam-seuji-seuji-award-conferred-upon-singer-zubeen-garg|access-date=19 December 2020|website=The Northeast Today|date=22 December 2017}}{{Dead link|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> {| class="wikitable" |- style="background:#cfc; text-align:center; " |'''বৰ্ষ''' |'''পুথি''' |'''ভাষা''' |- |২০০৯ |''শব্দ অনুভূতি'' | rowspan="3" |অসমীয়া |- |২০১৮ |''জুবিনৰ পদ্য''<ref>{{Cite web|title=With over Rs 4.5 crores in sales and 4 lakh visitors, 20th Northeast Book Fair breaks all past records|url=https://www.guwahatiplus.com/article-detail/with-over-rs-4-5-crores-in-sales-and-4-lakh-visitors-20th-northeast-book-fair-breaks-all-past-records|access-date=23 September 2020|website=G Plus|language=en}}</ref> |- |২০২০ |''জুবিনৰ পদ্য (দ্বিতীয় সংস্কৰণ)'' |} ==সামাজিক সক্ৰিয়তা আৰু লোকহিতৈষী কৰ্ম== গাৰ্গে বিভিন্ন কামৰ বাবে ধন আগবঢ়োৱা ''কলাগুৰু আৰ্টিষ্ট ফাউণ্ডেশ্যন'' নামৰ এটা দাতব্য সংস্থা চলাইছিল। অসমত বিধ্বংসী বানপানী হ’লে তেওঁ মানুহক কাপোৰ, ঔষধ আৰু বৰঙনি দান কৰিবলৈ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news |title=Beyond Bollywood |url=https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20181105-beyond-bollywood-1374988-2018-10-27 |access-date=18 September 2019 |work=India Today |date=5 November 2018 |language=en |archive-date=2 January 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190102154758/https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20181105-beyond-bollywood-1374988-2018-10-27 |url-status=live }}</ref> তেওঁ [[অসম লোকসেৱা আয়োগ|এপিএছচি]]-ৰ নিযুক্তি ক্ষেত্ৰৰ দুৰ্নীতিৰ বিষয়টো লৈ তেওঁৰ [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] চিনেমাখন নিৰ্মাণ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.guwahatiplus.com/daily-news/zubeen-s-next-film-kanchenjunga-to-be-based-on-apsc-scam|title=Zubeen's next film 'Kanchenjunga' to be based on APSC scam|website=G Plus|language=en|access-date=18 September 2019|archive-date=9 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190209092909/http://www.guwahatiplus.com/daily-news/zubeen-s-next-film-kanchenjunga-to-be-based-on-apsc-scam|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/singing-sensation-zubeen-garg-and-team-visits-dhemaji-for-kanchanjangha-promotion/|title=Singing sensation Zubeen Garg and Team visits Dhemaji for Kanchanjangha Promotion|date=29 October 2018|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=18 September 2019|archive-date=31 August 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190831065523/https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/singing-sensation-zubeen-garg-and-team-visits-dhemaji-for-kanchanjangha-promotion/|url-status=live}}</ref> জুবিন [[ফুটবল]] অনুৰাগী আছিল আৰু [[বানপানী|বানপীড়িত লোকসকলৰ]] বাবে ধন সংগ্ৰহৰ মানসেৰে মেট্‌চ খেলিছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.thehansindia.com/posts/index/Sports/2015-10-05/Soccer-for-charity-in-Assam/179263|title=Soccer for charity in Assam|website=The Hans India|date=5 October 2015|access-date=14 May 2019|archive-date=14 May 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190514063145/https://www.thehansindia.com/posts/index/Sports/2015-10-05/Soccer-for-charity-in-Assam/179263|url-status=live}}</ref> গাৰ্গ অসমৰ '[[নাগৰিকত্ব (সংশোধনী) আইন, ২০১৯|কা]]'-বিৰোধী প্ৰতিবাদত আগ-ভাগ লোৱা অন্যতম অৰাজনৈতিক ব্যক্তি আছিল।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/news/india/music-art-tie-them-as-zubeen-garg-and-a-host-of-assamese-artistes-lead-anti-caa-stir-from-the-front-2432069.html|title=Music, Art Tie Them as Zubeen Garg and a Host of Assamese Artistes Lead Anti-CAA Stir from the Front|website=News18|access-date=13 March 2020|date=21 December 2019|archive-date=14 January 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200114054315/https://www.news18.com/news/india/music-art-tie-them-as-zubeen-garg-and-a-host-of-assamese-artistes-lead-anti-caa-stir-from-the-front-2432069.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite news |last1=Sengupta |first1=Aditi |title='Don't mess with Assam': Zubeen Garg |url=https://www.thehindubusinessline.com/blink/cover/dont-mess-with-assam-zubeen-garg/article30404699.ece |access-date=13 March 2020 |work=@businessline |date=26 December 2019 |language=en |archive-date=17 April 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200417192412/https://www.thehindubusinessline.com/blink/cover/dont-mess-with-assam-zubeen-garg/article30404699.ece |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=CAA 'not forgotten': Zubeen Garg |url=https://www.telegraphindia.com/north-east/caa-not-forgotten-zubeen-garg/cid/1801261 |access-date=24 October 2022 |website=www.telegraphindia.com}}</ref> ২০২১ চনৰ মে’ মাহত [[কৰ'নাভাইৰাছ ৰোগ ২০১৯|ক’ভিড-১৯-ৰ]] সংক্ৰমণৰ উত্থানৰ সময়ত গাৰ্গে গুৱাহাটীত থকা দুমহলীয়া ঘৰটো ক’ভিড কেয়াৰ চেণ্টাৰলৈ ৰূপান্তৰিত কৰিবলৈ আগবঢ়াইছিল। ইয়াৰ লক্ষ্য আছিল সেইসময়ত ৰোগীৰ বাবে বিছনাৰ বৰ্ধিত চাহিদা পূৰণ কৰা।<ref>{{Cite web |date=6 May 2021 |title=Zubeen Garg offers his house to convert as Covid care centre |url=https://assamtribune.com/guwahati/zubeen-garg-offers-his-house-to-convert-as-covid-care-centre-1091844 |access-date=19 June 2024 |website=The Assam Tribune |language=en}}</ref> ==ব্যক্তিগত জীৱন== ২০০২ চনৰ ৪ ফেব্ৰুৱাৰীত জুবিন গাৰ্গে অসমৰ [[গোলাঘাট|গোলাঘাটৰ]] নিবাসী ফেশ্বন ডিজাইনাৰ গৰিমা শইকীয়াক বিয়া কৰায়।<ref>{{cite web| url=https://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| title=Assam: Zubeen Garg to celebrate his birthday by releasing music album of 'Mission China'!| work=The North East Today| date=18 November 2016| access-date=8 September 2017| archive-date=23 May 2017| archive-url=https://web.archive.org/web/20170523122714/http://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| url-status=live| archivedate=23 May 2017| archiveurl=https://web.archive.org/web/20170523122714/http://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| deadurl=yes}}</ref> গৰিমা শইকীয়া গোলাঘাটৰ শান্তিপুৰৰ সুৰেন্দ্ৰনাথ শইকীয়া আৰু ৰুণুমী শইকীয়াৰ একমাত্ৰ জীয়ৰী। তেওঁ মুম্বাই বিশ্ববিদ্যালয়ৰপৰা ইংৰাজী সাহিত্যত স্নাতকোত্তৰ সম্পূৰ্ণ কৰে। ইয়াৰ লগতে তেওঁ এগৰাকী ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ টেবুল টেনিছ খেলুৱৈ। তেওঁলোকৰ চিনাকি ফেন-মেইলৰ জৰিয়তে হৈছিল। গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গে ডিজাইন কৰা ভালেমান সাজ-পোছাক জুবিন গাৰ্গে পৰিধান কৰে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫৭ |language=as}}</ref> তেওঁ সহ-প্ৰযোজক হিচাপেও একাধিক ছবিত জুবিন গাৰ্গৰ সৈতে কাম কৰিছে। ===ধৰ্মীয় দৃষ্টিভংগী আৰু ঈশ্বৰ বিশ্বাস=== জুবিন গাৰ্গে নিজকে ''ধৰ্ম-অবিশ্বাসী'' বুলি গণ্য কৰিছিল আৰু কৈছিল যে, তেওঁৰ কোনো জাতি-ধৰ্ম নাই, তেওঁ মুক্ত।<ref>{{cite news |title=I Don't Have Any Caste, Religion Or God: Zubeen Garg |url=https://m.guwahatiplus.com/article/i-don-t-have-any-caste-religion-or-god-zubeen-garg/5862/amp#amp_tf=From%20%251%24s&aoh=17141538671889&referrer=https%3A%2F%2Fwww.google.com |work=Guwahati Plus |date=29 July 2019 |access-date=27 April 2024}}</ref> জুবিন গাৰ্গৰ ঈশ্বৰ বিশ্বাস সম্পৰ্কত স্পষ্ট অভিমত দিয়াটো প্ৰায় দুষ্কৰ বুলি পিতৃ কপিল ঠাকুৰে ''পিতৃৰ দৃষ্টিৰে জুবিন'' গ্ৰন্থত লিখিছে। জুবিন গাৰ্গে গুৱাহাটীৰ কৌটিলিংগম মন্দিৰলৈ মাজে-মধ্যে যোৱাৰ কথা তেওঁ শুনিছে। ইয়াৰ লগতে অসমৰ বাহিৰত থকা কোনো কোনো মন্দিৰ দৰ্শন কৰাৰ কথাও তেওঁ শুনিছে। অৱশ্যে এটা কথা পিতৃয়ে ক'ব বিচাৰে যে, ''জুবিন গাৰ্গৰ বুদ্ধ-দৰ্শন খুব প্ৰিয়। '' অৱশ্যে সেই সম্পৰ্কে সণ্ঢালনিকৈ অধ্যয়ন কৰিবলৈ তেওঁ ''এতিয়া সময় দুৰ্লভ'' বুলি প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫৯ |language=as}}</ref> ==বঁটা আৰু সন্মান== [[File:Zubeen Garg receiving National Award.jpg|thumb|৫৫সংখ্যক ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা, ২০০৯ত নন-ফিচাৰ ফিল্ম ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ''ৰ বাবে জুবিন গাৰ্গক ভাৰতৰ ৰাষ্ট্ৰপতি [[প্ৰতিভা পাটিল|প্ৰতিভা পাটিলে]] শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনাৰ বঁটা দিয়ে। ]] ১৯৯৬ চনত চেনেল ভি মিউজিক এৱাৰ্ড্‌ছ আৰু স্ক্ৰীন এৱাৰ্ড্‌ছত জুবিন গাৰ্গ "চান্দনী ৰাত" এলবামৰ বাবে শ্ৰেষ্ঠ ভাৰতীয় পপ এলবাম হিচাপে নিৰ্বাচিত হয় যিটো ক্ৰমে দলেৰ মেহেন্দীৰ এলবাম ''বলো তা ৰা ৰা'' আৰু সুচিত্ৰ কৃষ্ণমূৰ্থীৰ এলবাম ''ডোলে ডোলে''ৰ হাতত পৰাস্ত হয়। ২০১১ চনত আমেৰিকাৰ ইলিনয়ৰ অক ব্ৰুকত অনুষ্ঠিত হোৱা অসম অধিৱেশনৰদ্বাৰা জুবিন গাৰ্গক বছৰৰ অতিথি শিল্পী হিচাপে সন্মানিত কৰা হয়।<ref>{{cite book |last1=Koch |first1=Lars-Christian |last2=Klotz |first2=Sebastian |last3=Bohlman |first3=Philip V |title=Sounding Cities : Auditory Transformations in Berlin, Chicago, and Kolkata |date=2018 |publisher=LIT |location=Zürich |isbn=978-3-643-90555-0 |pages=213 |language=English}}</ref> ২০২৪ চনৰ ২৭ মে'ত জুবিন গাৰ্গক [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] [[বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয়, মেঘালয়|বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয়ৰ]] পৰা সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰা হয়।<ref>{{Cite web |title=Hon. D.Litt. to Zubeen Garg and Lou Majaw at 10th USTM Convocation |work=USTM |url=https://ustm.ac.in/event/hon-d-litt-to-zubeen-garg-and-lou-majaw-at-10th-ustm-convocation/ |access-date=27 August 2024 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 August 2024 |title=USTM Holds 10th Convocation, Honors Zubeen Garg and Lou Majaw |url=https://www.pratidintime.com/north-east/meghalaya/ustm-holds-10th-convocation-honors-zubeen-garg-and-lou-majaw |access-date=27 August 2024 |website=Pratidin Time |language=en}}</ref> ২০০৯ চনৰ ৫৫সংখ্যক [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটাত]] অ-কাহিনীমূলক ছবি ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ''ৰ বাবে তেওঁ শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনাৰ বঁটা লাভ কৰে। ২০২৫ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰ তাৰিখে কটন বিশ্ববিদ্যালয়ে জুবিন গাৰ্গক মৰণোত্তৰভাৱে সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। ২০২৫ চনৰ ২১ নৱেম্বৰ তাৰিখে ভাৰতীয় ডাক বিভাগৰ অসম শাখাই শিল্পীগৰাকীৰ ৫৩ সংখ্যক জন্মদিন উপলক্ষ্যে তেওঁৰ নামত এটি বিশেষ স্মৃতিচাৰণ পোষ্ট কাৰ্ড মুকলি কৰে। ২০২৬ চনৰ ফিল্মফেয়াৰ(অসম) য়ে জুবিন গাৰ্গক মৰণোত্তৰভাৱে জীৱনজোৰা সাধনা বঁটা আৰু 'ৰৈ ৰৈ বিনালে' ছবিখনৰ বাবে বিশেষ বঁটা প্ৰদান কৰে। {| class="wikitable" |- style="background:#cfc; text-align:center; " | বৰ্ষ|| '''বঁটা'''|| চলচ্চিত্ৰ/এলবাম/থিয়েটাৰ|| '''শিতান'''|| '''ফলাফল''' |- |rowspan="2" |১৯৯৬ |স্ক্ৰীন বঁটা |rowspan="2" |''চান্দনী ৰাত'' |rowspan="2" |শ্ৰেষ্ঠ আত্মপ্ৰকাশ ভাৰতীয় পপ এলবাম |{{nom}} |- |চেনেল ভি মিউজিক বঁটা |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০০৫ |BFJA বঁটা|| ''শুধো তুমি''|| শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক|| {{won}} |- |প্ৰাগ চিনে বঁটা-২০০৫ |''ৰং'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী – "ছায়া দৰে থাকা তুমি"<ref>{{Cite web|date=7 March 2021|title=Northeast's Sensation Zubeen Garg: Early Life, Career, Awards & Controversies – Sentinelassam|url=https://www.sentinelassam.com/entertainment/wikipedia-of-northeasts-singing-sensation-zubeen-garg-527402|access-date=9 March 2021|website=www.sentinelassam.com|language=en}}</ref> |{{won}} |- |২০০৬ |গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড<ref name="GIFA List Of Winners">{{cite web|title=G.I.F.A. Awards 2006: winners|date=10 December 2006|url=http://www.bollywoodhungama.com/features/2006/12/10/1918/index.html|website=[[Bollywood Hungama]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20081121175701/http://www.bollywoodhungama.com/features/2006/12/10/1918/index.html|access-date=24 April 2017|archive-date=21 November 2008}}</ref> | rowspan="6" |গেংষ্টাৰ | rowspan="4" |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (য়া আলি) |{{won}} |- | rowspan="5" |২০০৭ |ফিল্মফেয়াৰ বঁটা |{{nom}} |- |জী চিনে |{{nom}} |- |আইফা বঁটা<ref name=altfg>{{cite web |author=Andre Soares |url=http://www.altfg.com/blog/awards/indian-film-academy-awards-2007/ |title=Indian Film Academy Awards 2007 |publisher=Altfg.com |date=2 June 2007 |access-date=13 June 2012 |archive-date=8 February 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120208180559/http://www.altfg.com/blog/awards/indian-film-academy-awards-2007/ |url-status=live }}</ref> |{{nom}} |- |ষ্টাৰডাষ্ট বঁটা<ref>{{cite web|title=Stardust Awards Winners for 2006|url=http://www.indicine.com/movies/bollywood/stardust-awards-winners-for-2006/|publisher=indicine.com|access-date=24 April 2017|archive-date=17 July 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180717184206/http://www.indicine.com/movies/bollywood/stardust-awards-winners-for-2006/|url-status=live}}</ref> |নতুন আলোড়নকাৰী কণ্ঠ |{{won}} |- |স্ক্ৰীন বঁটা<ref>{{Cite web |date=3 May 2022 |title=Screen Award for Best Male Playback Singer |url=https://bollywoodproduct.in/screen-award-for-best-male-playback-singer/ |access-date=2 July 2022 |website=Bollywood Product |language=en-US}}</ref> |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠ (য়া আলি) |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০০৮ | rowspan="2" |কলাকাৰ বঁটা |জিন্দেগী | rowspan="2" |শ্ৰেষ্ঠ মিউজিক এলবাম |{{won}} |- |''তুমি'' |{{won}} |- | ২০০৯ ||৫৫সংখ্যক ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা || ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ'' || শ্ৰেষ্ঠ অ-কাহিনীমূলক সংগীত পৰিচালনাৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|| {{won}} |- |২০১১ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১১ |''[[জেতুকা পাতৰ দৰে (চলচ্চিত্ৰ)|জেতুকা পাতৰ দৰে]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পুৱাৰ হাঁহিত"'' |{{nom}} |- |২০১২ ||প্ৰাগ চিনে বঁটা-২০১২<ref>{{cite web |title=Prag Cine Awards 2015 to be held in Assam |date=24 January 2015 |url=http://www.indiantelevision.com/television/tv-channels/news-broadcasting/prag-cine-awards-2015-to-be-held-in-assam-150124 |publisher=indiantelevision.com |access-date=24 April 2017 |archive-date=1 May 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170501001923/http://www.indiantelevision.com/television/tv-channels/news-broadcasting/prag-cine-awards-2015-to-be-held-in-assam-150124 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=Prag Cine Award on March 21, 22|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815/city053|publisher=assamtribune.com|access-date=24 April 2017|archive-date=2 April 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402195918/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815%2Fcity053|url-status=live|archivedate=2 April 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150402195918/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815/city053|deadurl=yes}}</ref> |''[[ৰামধেনু (চলচ্চিত্ৰ)|ৰামধেনু]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"ৰং দিয়া মৰম"'' |{{nom}} |- |২০১৩ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৩ |''মি এণ্ড মাই ছিষ্টাৰ'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"থুনুক-থানাক"'' |{{nom}} |- |২০১৪ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৪ |''চিঞৰ'' |"শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"কালৰ অসুৰ"'' |{{nom}} |- | rowspan="2" | ২০১৫ | rowspan="2" |প্ৰাগ চিনে বঁটা উত্তৰ-পূব ২০১৫||''[[অহেতুক]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অহেতুক"'' |{{won}} |- |''ৰ’দৰ চিঠি'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০১৬ | rowspan="2" |গপ চপ মিউজিক বঁটা |''বলিয়া কৃষ্ণ (হেঙুল থিয়েটাৰ)'' |বছৰটোৰ শীৰ্ষক গীত – "''বলিয়া কৃষ্ণ''" |{{won}} |- | rowspan="3" |''গানে কি আনে'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক – ''"জানো জানো"'' |{{won}} |- | rowspan="3" |২০১৭ | rowspan="2" |প্ৰাগ চিনে নৰ্থ-ইষ্ট ২০১৭ |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"জানো জানো"'' |{{nom}} |- |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''[[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ থিয়েটাৰ]]'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী – "জনম জনম''"''<ref>{{Cite web|title=Dalmia Bharat : First Mobile Theatre Awards presented by Dalmia Cement {{!}} MarketScreener|url=https://www.marketscreener.com/quote/stock/DALMIA-BHARAT-LTD-9743873/news/Dalmia-Bharat-First-Mobile-Theatre-Awards-presented-by-Dalmia-Cement-24725283/|access-date=13 February 2021|website=www.marketscreener.com|date=10 July 2017 |language=en}}</ref> |{{won}} |- | rowspan="5" | ২০১৮ | rowspan="4" |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৮<ref>{{Cite web |date=28 May 2018 |title=Prag Cine Awards North-East 2018: Best director award for Utpal Barpujari |url=http://nenow.in/north-east-news/prag-cine-awards-north-east-2018-best-director-award-for-utpal-barpujari.html |access-date=20 August 2022 |website=NORTHEAST NOW |language=en-US}}</ref>|| rowspan="3" | ''[[মিছন চাইনা (চলচ্চিত্ৰ)|মিছন চাইনা]]'' || শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (জনপ্ৰিয়) || {{won}} |- | শ্ৰেষ্ঠ ছবি (জনপ্ৰিয়) || {{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"দিন জ্বলে ৰাতি জ্বলে"'' |{{nom}} |- |''প্ৰিয়াৰ প্ৰিয়'' |শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা |{{nom}} |- |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''[[আৱাহন থিয়েটাৰ|আৱাহন থিয়েটাৰ]]'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অ' মা"''<ref>{{Cite web|title=Assam's Mobile theater industry gets due recognition; Artists, writers and personalities awarded|url=https://www.thenortheasttoday.com/current-affairs/states/assams-mobile-theater-industry-gets-due-recognition-artists-writers-and-personalities-awarded|access-date=13 February 2021|website=TheNortheastToday – Read From North East (TNT)|date=22 June 2018|language=en}}{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |{{won}} |- |২০১৯ |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''দেউতা (চিৰঞ্জীৱ থিয়েটাৰ)'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অ' দেউতা"''<ref>{{Cite web|date=20 July 2019|title=Tapan Das Bags Best Theatre Actor Award|url=https://www.pratidintime.com/tapan-das-bags-best-theatre-actor-award/|access-date=13 February 2021|website=Pratidin Time|language=en-US|archivedate=2 May 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210502130727/https://www.pratidintime.com/tapan-das-bags-best-theatre-actor-award/|deadurl=yes}}</ref> |{{won}} |- | rowspan="7" |২০২১ | rowspan="7" |প্ৰাগ চিনে বঁটা<ref>{{Cite web |title=20th Prag Cine Awards on Jan 30 |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/20th-prag-cine-awards-on-jan-30 |access-date=20 August 2022 |website=Pratidin Time |date=24 December 2020 |language=en}}</ref> | rowspan="3" |''[[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]]'' |শ্ৰেষ্ঠ ছবি (জনপ্ৰিয়) |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (জনপ্ৰিয়) |{{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পাঞ্চনা"'' |{{won}} |- | rowspan="2" |[[ৰত্নাকৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰত্নাকৰ]] |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক |{{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ কথা – ''"ৰাতি ৰাতি"'' |{{nom}} |- |''প্ৰতিঘাত'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক |{{nom}} |- |''[[বৰনদী ভটিয়ায়]]'' |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"বৰনদী ভটিয়ায়"'' |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০২২ | rowspan="2" |[[প্ৰাগ চিনে বঁটা]] ২০২২<ref>{{Cite web |title=Galaxy of Stars Gathered at the 'Prag Cine Awards 2022', Check the Winners List |url=https://pragnews.com/Galaxy-of-Stars-Gathered-at-the-%27Prag-Cine-Awards-2022%27,-Check-the-Winners-List |access-date=20 August 2022 |website=pragnews.com |language=en }}{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |দা ফায়াৰিং ৰেঞ্জ |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (২০২০) |{{nom}} |- |চন্দ্ৰাৱলী |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (২০২১) |{{nom}} |- | rowspan="4" |২০২৩ |৮ম অসম ৰাজ্যিক চলচ্চিত্ৰ বঁটা<ref>{{Cite web |date=10 March 2023 |title=8th Assam State Film Awards announced, Jonaki Porua—Fireflies, Bulbul Can Sing win best film award |url=http://nenow.in/top-news/8th-assam-state-film-awards-announced-jonaki-porua-fireflies-bulbul-can-sing-win-best-film-award.html |access-date=13 March 2023 |website=Northeast Now |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title='৩৫ হাজাৰ গান গোৱাৰ পিছত এতিয়া আৰু শ্ৰেষ্ঠ কণ্ঠশিল্পীৰ বঁটা লৈ থাকিবলৈ দিন নাই' | date=13 March 2023 |url=https://www.youtube.com/watch?v=dJWoPZknc0w |access-date=13 March 2023 |language=en}}</ref> |[[কাঞ্চনজংঘা]] |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পাঞ্চনা"'' |{{Won}} |- | rowspan="3" |ৰাজস্থান চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱ ''<small>(অন্যান্য ৰাজ্যিক ছবিত)</small>'' | rowspan="3" |ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২ |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"কি নাম দি মাতিম"'' |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা – "''কি নাম দি মাতিম"'' |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ সহযোগী চৰিত্ৰ |{{Won}} |- |২০২৪ |ফিল্মফেয়াৰ বঁটা-অসমীয়া<ref>{{Cite web |title=Filmfare Awards Assamese 2024 Winners – Complete List Out! |url=https://www.filmfare.com/awards/filmfare-awards-assamese-2024/winners |access-date=5 April 2025 |website=filmfare.com |language=en}}</ref> |দা শ্লেম বুক |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত এলবাম |{{Won}} |- |২০২৫ |ভূপেন হাজৰিকা বঁটা |বেলতলা বহাগী উৎসৱ সমিতি। কবিতা বৰুৱাৰদ্বাৰা প্ৰদান, [[ভূপেন হাজৰিকা]]ৰ কনিষ্ঠ ভগ্নী |জীৱনজোৰা সাধনাৰ বঁটা<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg conferred the Bhupen Hazarika Award 2025 |url=https://dainikjanambhumi.com/news/dr-bhupen-hazarika-award-has-been-presented-to-zubeen-garg?utm_source=chatgpt.com |work=Dainik Janambhumi}}</ref><ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg to be conferred with Dr. Bhupen Hazarika Award |url=https://www.sentinelassam.com/cities/guwahati-city/assam-singer-zubeen-garg-to-be-conferred-with-dr-bhupen-hazarika-award |work=The Sentinel}}</ref> |সন্মানীত |- |} ==বিতৰ্ক== জুবিন গাৰ্গ কেইবাবাৰো বিভিন্ন বিতৰ্কৰ মাজত সোমাই পৰিছিল। গান গাই থকা অৱস্থাত জখলা বগোৱাকে ধৰি মঞ্চত কৰা কেতবোৰ কাণ্ডৰ বাবে তেওঁ কেইবাবাৰো সমালোচিত হৈছিল।<ref name="timesof">{{cite web | url=http://www.timesofassam.com/headlines/zubin-garg-into-controversy-again/ | title=Zubeen Garg into controversy again | publisher=Times of Assam | date=2010-08-26 | accessdate=2013-04-27}}</ref> ২০১১ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত তেওঁ ''অসম বন্ধ''ৰ বিৰুদ্ধে আৰক্ষী থানাত এজাহাৰ দাখিল কৰিছিল যদিও পাছলৈ সেয়া উঠাই লয়।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} ===ভূপেন হাজৰিকাৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়া=== ২০১১ চনৰ ৯ নৱেম্বৰত [[গুৱাহাটী]]ৰ জালুকবাৰীস্থিত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ চৌহদত অনুষ্ঠিত [[ভূপেন হাজৰিকা|ড॰ ভূপেন হাজৰিকা]]ৰ অন্তিম শ্ৰদ্ধাঞ্জলি অনুষ্ঠানত জুবিনক মূৰত এখন কাপোৰৰ সৈতে এটা হালধীয়া বৰণৰ গেঞ্জী পৰিহিত অৱস্থাত দেখা দিছিল। জুবিনৰ সেই পোছাকযোৰক লৈ সমগ্ৰ অসমজুৰি বিতৰ্কৰ সৃষ্টি হৈছিল। অৱশেষত জুবিন গাৰ্গে ক্ষমা-প্ৰাৰ্থনা বিচাৰি বিতৰ্কৰ শেষ কৰিছিল।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} ===বিহু-মঞ্চত হিন্দী গান=== ২০১৩ চনত নিষিদ্ধ ঘোষিত সংগঠন [[আলফা]]ই অসমৰ গায়কসকলক বিহু-মঞ্চত হিন্দী গীত পৰিৱেশন নকৰিবলৈ জাননী দিছিল। কিন্তু এই আদেশ অমান্য কৰি জুবিন গাৰ্গে লতাশিল বিহু-মঞ্চত তেওঁৰ জনপ্ৰিয় হিন্দী গান ''য়া আলী'' পৰিৱেশন কৰে আৰু ইয়াৰ প্ৰতিক্ৰিয়াস্বৰূপে আলফাৰ সৰ্বাধিনায়ক পৰেশ বৰুৱাই জুবিন গাৰ্গক ''ভাৰতীয় সাংস্কৃতিক আগ্ৰাসনৰ এজেণ্ট''ৰূপে অভিহিত কৰি তেওঁক সংঘাতৰ বাবে সাৱধান কৰি দিছিল।<ref name="tehelka">{{cite web | url=http://tehelka.com/zubeen-hits-the-wrong-notes-for-ulfa/ | title=Zubeen hits the wrong notes for ULFA | publisher=Tehelka.com | date=2013-04-19 | accessdate=2013-04-27 | author=Ratnadip Choudhury | archivedate=2013-04-23 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20130423164622/http://tehelka.com/zubeen-hits-the-wrong-notes-for-ulfa/ | deadurl=yes }}</ref> এই ঘটনাত অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[তৰুণ গগৈ]]য়ে জুবিনক সমৰ্থন কৰি তেওঁক নিৰাপত্তা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name="ইণ্ডিয়ান">{{cite web | url=http://www.indianexpress.com/news/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/1105979/ | title='Ya Ali' singer Zubeen Garg provided security after ULFA threat | publisher=The Indian Express | date=2013-04-22 | accessdate=2013-04-27}}</ref> অৱশ্যে কেইদিনমানৰ পাছতে এই বিবাদৰ মীমাংসা হয়। জুবিনৰ মৃত্যুত শোক প্ৰকাশ কৰি এই নিষিদ্ধ ঘোষিত সংগঠনটিয়ে এটি প্ৰেছ বিজ্ঞপ্তি প্ৰকাশ কৰিছে। ===সুৰাকণ্ঠ=== ২০১৯ চনত বঙাইগাঁও জিলাৰ বক্সিং এছ’চিয়েশ্যনৰ সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠানত ব্ৰাহ্মণ সম্প্ৰদায়ৰ ওপৰত বিতৰ্কিত মন্তব্য আগবঢ়োৱাৰ পাছত দৰং আৰু ওদালগুৰি জিলা ব্ৰাহ্মণ যুৱ মঞ্চই তেওঁক '''সুৰাকণ্ঠ''' উপাধি প্ৰদান কৰিছিল।<ref>[https://sangbad365.com/brahman-samaj-vs-zubeen/ জুবীন গাৰ্গক জুবীন গাৰ্গ নহয়, জুবীন সুৰাকণ্ঠ আখ্যা ব্ৰাহ্মণ সমাজৰ যুৱ মঞ্চই]</ref> ===মাজুলীত নিষিদ্ধ=== মাজুলীৰ পূৱেৰুণ কলা পৰিষদৰ উদ্যোগত অনুষ্ঠিত ৰঙালী বিহু সন্মিলনৰ‌ সামৰণি অনুষ্ঠানত জুবিনক ''সংগীত সিন্ধু'' উপাধি প্ৰদান কৰাৰ অৱস্থাত জুবিনে সত্ৰাধিকাৰক ''প্ৰভু ঈশ্বৰ'' সম্বোধন কৰা সম্পৰ্কত আপত্তি দৰ্শায়।<ref name=":0" /> ফলত মাজুলী জিলা সত্ৰ মহাসভাই তেওঁক মাজুলীত সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান পৰিৱেশনত নিষেধাজ্ঞা জাৰী কৰিছিল।<ref name=":0">[https://assam.news18.com/news/assam/zubeen-garg-is-banned-in-majuli-by-majuli-satra-mahasabha-for-insulting-satradhikar-tv-bhaskar-subham-g-377776.html Zubeen Garg Controversy: মাজুলীত নিষিদ্ধ জুবিন গাৰ্গ! সত্ৰাধিকাৰক অসন্মান কৰি শ্ৰীকৃষ্ণক তুচ্ছ-তাচ্ছিল্য কৰি ৰোষত পৰিল মাজুলীবাসীৰ]</ref><ref>{{cite news |last2=Raj |first2=Suhasini |last1=Walker |first1=Mark |author2-link=Suhasini Raj |title=Zubeen Garg, Singer Who Charmed India With a Bollywood Hit, Dies at 52 |url=https://www.nytimes.com/2025/09/22/world/asia/zubeen-garg-dead.html |access-date=23 September 2025 |work=[[The New York Times]] |date=22 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Assam: Zubeen Garg Faces Ban From Majuli District Satra Mahasabha |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/assam-zubeen-garg-faces-ban-from-majuli-district-satra-mahasabha |work=Sentinel Assam |date=26 April 2024 |access-date=27 April 2024}}</ref> ===লগুণ বিতৰ্ক=== ২০১৯ চনত শিল্পীগৰাকীয়ে বিতৰ্কৰ সন্মুখীন হৈছিল যেতিয়া তেওঁ কৈছিল ''মই ব্ৰাহ্মণ, কিন্তু চিনেমাখনত মোৰ [[লগুণ]] (ব্ৰাহ্মণসকলে পিন্ধা পৱিত্ৰ সূতা) ছিঙি পেলাইছোঁ। মই আগতেও লগুণডাল আঁতৰাই পেলাইছিলোঁ আৰু এতিয়াও পিন্ধা নাই। '' পাছলৈ তেওঁ এই বক্তব্যৰ বাবে ক্ষমা বিচাৰে।<ref>{{cite web | title=Assam singer Zubeen Garg says,'These Brahmins should be killed'; case registered | date=30 July 2019 | url=https://www.oneindia.com/india/assam-singer-zubeen-garg-says-these-brahmins-should-be-killed-case-registered-2926237.html }}</ref> জুবিন গাৰ্গে মিডিয়াৰ আগত স্পষ্ট কৰি দিলে যে তেওঁ আচলতে তেনেকৈ বুজাব বিচৰা নাছিল। তেওঁ কয়—'' "মই ধেমালি-ধেমালিতে কৈছিলোঁ বাবে মানুহে ভুল বুজিলে। মই বুজাব বিচাৰিছিলোঁ যে আমি উচ্চ জাতি-নিম্ন জাতিৰ ব্যৱস্থাটো নাইকিয়া কৰিব লাগে। মই সেই কঞ্চেপ্টটোত বিশ্বাস কৰোঁ। সেই প্ৰচেষ্টাত 'বামুণ' শব্দটো ভুলতে ওলাই গ’ল। মই ব্ৰাহ্মণ সমাজৰ সন্মুখত ক্ষমা বিচাৰিছোঁ যিহেতু মোৰ উদ্দেশ্য নাছিল। মই নিজেও ব্ৰাহ্মণ ল’ৰা। মানুহে অতদিনে দেখি আহিছে—মই কি কৰি আহিছোঁ।" মই সকলো শ্ৰেণীৰ মানুহৰ বাবে কাম কৰিছোঁ।" '' ইয়াৰ উপৰি গাৰ্গে কয়— ''"মই সেইসময়ত ক্লান্ত হৈ পৰিছিলোঁ কাৰণ মই বিগত ৩-৪ ৰাতি ধৰি অবিৰতভাৱে অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰি আছিলোঁ। আই এম ছ’ৰী। আগলৈ আৰু এনেকুৱা নহয়।" ''<ref name="Prag News">{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=D2sTTsZQ7rg |title=Zubeen-Brahmin controversy: Zubeen Garg seeks apology for the brahmin controversy}}</ref> == মৃত্যু == [[File:People gathered at the Sarusajai Bhogeswar Baurah Sports Complex in Guwahati to pay their respects to Zubeen Garg.jpg|thumb|সৰুসজাইস্থিত ভোগেশ্বৰ বৰুৱা ক্ৰীড়া প্ৰাঙ্গণত ৰখা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ চাবলৈ ৰাইজ সমবেত হয়। ]] [[File:Admirers and fans of Zubeen Garg are lighting the lamps at a market of Guwahati.jpg|thumb|অসমৰ বিভিন্ন ঠাইত জুবিন গাৰ্গক সুঁৱৰি সন্ধ্যা চাকি আৰু মম জ্বলোৱা হয়। ]] ২০২৫ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰ‌ তাৰিখে [[:en:Saint_John's_Island|ছেইণ্ট জ’ন্‌ছ দ্বীপ]]ৰ সমীপত থকা ছিংগাপুৰ প্ৰণালী ([[:en:Singapore_Strait|Singapore Strait]])ৰ বুকুত হোৱা এক দুৰ্ঘটনাৰ পাছত জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যু হয়। তেওঁ পানীৰ তলত উশাহ লোৱাৰ অসুবিধাৰ সন্মুখীন হৈছিল, এনে পৰিস্থিতিৰপৰা উদ্ধাৰ কৰি কাৰ্ডিঅ’পালমনাৰী ৰিছাছিটেশ্যন (চিপিআৰ) দিয়াৰ পাছত [[Singapore General Hospital|ছিংগাপুৰ জেনেৰেল হস্পিটেলৰ]] আই.চি.ইউত ভৰ্তি হোৱাৰ পাছত তেওঁক মৃত বুলি ঘোষণা কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Assamese singer Zubeen Garg dies in scuba diving accident in Singapore |url=https://indianexpress.com/article/india/zubeen-garg-assamese-singer-dies-in-singapore-scuba-diving-accident-10259381/ |work=The Indian Express |date=19 September 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Popular Assam singer Zubeen Garg dies in Singapore accident |url=https://www.ndtv.com/entertainment/popular-assam-singer-zubeen-garg-dies-in-singapore-accident-9306555 |work=NDTV |date=19 September 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref> তেওঁ ছিংগাপুৰত নৰ্থ ইষ্ট ইণ্ডিয়া ফেষ্টিভেলত অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ গৈছিল, য’ত তেওঁ অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰাৰ কথা আছিল। ২০২৫ চনৰ ২২ ছেপ্টেম্বৰত মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই ঘোষণা কৰে যে ২৩ ছেপ্টেম্বৰত গুৱাহাটীৰ ওচৰৰ কমাৰকুছি এন চি গাঁৱত গাৰ্গৰ মৃতদেহ সম্পূৰ্ণ ৰাজ্যিক সন্মানেৰে দাহ কৰা হ’ব।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg to be cremated with full state honours near Guwahati on September 23 |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> যোৰহাটৰ জনসাধাৰণে অসম চৰকাৰক যোৰহাটত মৃতদেহ দাহৰ বাবে জনোৱা দাবীৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি ৰাজ্যিক মন্ত্ৰীসভাৰ আলোচনা আৰু পৰিয়ালটোৰ সুবিধা তথা পছন্দ দুয়োটা দিশত বিবেচনা কৰি এই সিদ্ধান্ত লোৱা হৈছিল। পত্নী গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গ আৰু ভগ্নী পামী বৰঠাকুৰে ৮৫বছৰীয়া পিতৃৰ দুৰ্বল স্বাস্থ্য আৰু গুৱাহাটীৰপৰা আঁতৰত ৰীতি-নীতি সমাপন কৰাত হোৱা অসুবিধাৰ কথা উল্লেখ কৰে। আপোচ হিচাপে চৰকাৰে ঘোষণা কৰে যে, গাৰ্গৰ চিতাভস্ম যোৰহাটলৈও লৈ যোৱা হ’ব। গুৱাহাটীৰ দাহস্থলীৰ লগতে যোৰহাটতো গাৰ্গৰ স্মৃতিসৌধ নিৰ্মাণ কৰা হ’ব বুলি চৰকাৰে ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |title=Assam CM: Family's wish to perform Zubeen Garg's last rites near Guwahati prioritised; memorials planned in both Guwahati and Jorhat |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> [[File:Ambulance carrying Zubeen Garg amidst crowd.jpg|thumb|ৰাইজৰ মাজেৰে যাত্ৰা কৰা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ কঢ়িয়াই নিয়া এম্বুলেঞ্চখন]] স্থানীয় গাঁৱৰ লোকে স্বেচ্ছামূলকভাৱে কাম কৰা ৩.৩ একৰ চৰকাৰী আবণ্টিত মাটিত বিস্তৃত এই শ্মশান ক্ষেত্ৰখনত ৫ হাজাৰ লোকৰ উপস্থিতি সম্ভৱ যদিও অনুমাণিক ৫০ হাজাৰ লোকৰ আগমন ঘটে। গাৰ্গৰ মৃতদেহ ২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ পুৱালৈকে গুৱাহাটীৰ অৰ্জুন ভোগেশ্বৰ বৰুৱা ক্ৰীড়া ভৱনত জনসাধাৰণে শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনোৱাৰ বাবে ৰাজ্যিক ব্যৱস্থাৰে ৰখা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg's body to be kept at Guwahati sports complex before cremation |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-gargs-mortal-remains-to-be-kept-at-sarusajai-till-monday-assam-cm/cid/2124200 |work=The Telegraph |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> তেওঁৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াৰ দিনটোলৈকে (২৩ ছেপ্টেম্বৰ) ৰাজ্যিক শোকৰ সময় বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg cremation: Mourning period extended by one day |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> ২০২৫ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰত ছিংগাপুৰত তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছত তাত জুবিন গাৰ্গৰ মৃতদেহৰ মৰণোত্তৰ পৰীক্ষা কৰা হয়। এই পৰীক্ষাৰ ফলাফলত পানীত ডুব যোৱা কাৰণত তেওঁৰ মৃত্যুহোৱা বুলি উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{cite web |title=Zubeen Garg’s death certificate cites drowning as cause of death |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/why-assam-government-ordered-second-post-mortem-of-zubeen-garg-s-body-101758549639461.html |website=Hindustan Times |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> তেওঁৰ মৃতদেহ অসমলৈ অনাৰ পাছত বিভিন্নপক্ষৰপৰা জনসাধাৰণৰ দাবী আৰু আৱেদনৰ বাবে ৰাজ্য চৰকাৰে সৰ্বসাধাৰণৰ উদ্বেগ দূৰ কৰিবলৈ আৰু যিকোনো ধৰণৰ সন্দেহ নুই কৰিবলৈ দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে মৰণোত্তৰ পৰীক্ষাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে।<ref>{{cite web |title=Second post-mortem on Zubeen Garg on Tuesday after demands from people, says Assam CM |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/story/second-post-mortem-on-zubeen-garg-on-tuesday-after-demands-from-people-says-assam-cm-himanta-biswa-sarma-2791537-2025-09-22 |website=India Today |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> পত্নী গৰিমা গাৰ্গৰ সন্মতি সাপেক্ষে অন্ত্যোষ্টিক্ৰিয়াৰ পূৰ্বে এইম্‌ছ গুৱাহাটীৰ এটা দলৰ সহযোগত গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়ত এই পদ্ধতিৰ দিন ধাৰ্য কৰা হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Second post-mortem of Zubeen Garg’s body to be done on Tuesday morning |url=https://www.tribuneindia.com/news/india/second-post-mortem-of-zubeen-gargs-body-to-be-done-on-tuesday-morning/ |website=The Tribune |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> ===শ্ৰদ্ধাঞ্জলি=== জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যুত সমগ্ৰ ভাৰতবৰ্ষতে ব্যাপক শ্ৰদ্ধাঞ্জলি দিয়া হয়। প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী|নৰেন্দ্ৰ মোডী]], বিৰোধী দলৰ নেতা [[ৰাহুল গান্ধী]], অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মা]], [[ৰাইজৰ দল]]ৰ সভাপতি [[অখিল গগৈ]], অসম জাতীয় পৰিষদৰ সভাপতি লুৰীণজ্যোতি গগৈকে ধৰি বহু উচ্চ পদস্থ ব্যক্তিয়ে গাৰ্গৰ দেহাৱসানত শোক প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{cite news |title=Condolences pour in over death of singer Zubeen Garg |url=https://www.thehindu.com/entertainment/music/condolences-pour-in-over-death-of-singer-zubeen-garg/article70069962.ece |access-date=19 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=19 September 2025 |language=en-IN}}</ref><ref>{{Cite news |date=19 September 2025 |title=Singer Zubeen Garg passes away at 52: PM Modi expresses grief; Rahul Gandhi, Kharge pay tribute |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/assam-cm-himanta-biswa-sarma-mourns-zubeen-gargs-death-calls-him-assams-favourite-rockstar/articleshow/123996813.cms |access-date=19 September 2025 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> শ্ৰদ্ধাঞ্জলিস্বৰূপে [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] ২০ ছেপ্টেম্বৰৰপৰা ২২ ছেপ্টেম্বৰলৈ তিনিদিনীয়া ৰাজ্যিক শোক ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |title=Assam declares three-day State mourning over singer Zubeen Garg's death |url=https://www.thehindu.com/news/national/assam/zubeen-garg-death-singapore-assam-state-mourning-three-days/article70073216.ece |access-date=20 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=20 September 2025 |language=en-IN}}</ref> [[পশ্চিমবংগ|, উত্তৰ পূব ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘই সাতদিনীয়াকৈ সকলো কাৰ্যসূচী স্থগিত কৰি শোক প্ৰকাশ কৰে।পশ্চিম বংগ]]ৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[মমতা বেনাৰ্জী]]য়েও শোক প্ৰকাশ কৰি গাৰ্গক তেওঁৰ "প্ৰিয় ভাতৃ" বুলি অভিহিত কৰে আৰু তেওঁৰ "মৃদু কণ্ঠ আৰু অদম্য মনোভাব"ৰ প্ৰশংসা কৰে আৰু লগতে কয় যে, তেওঁৰ গীতসমূহ "চিৰদিনৰ বাবে অমৰ" হৈ থাকিব।<ref>{{cite news |title=Bengal CM Mamata Banerjee mourns singer Zubeen Garg's death |url=https://theprint.in/india/bengal-cm-mamata-banerjee-mourns-singer-zubeen-gargs-death/2747044/ |work=ThePrint |agency=PTI |date=19 September 2025 |access-date=23 September 2025}}</ref> ৰাজনৈতিক নেতাৰ উপৰি ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ আৰু সংগীত উদ্যোগৰ অসংখ্য ব্যক্তিয়ে গাৰ্গৰ মৃত্যুত শোক প্ৰকাশ কৰে। সহযোগী অসমীয়া গায়ক [[অংগৰাগ মহন্ত|পাপনে]] গাৰ্গক "এটা প্ৰজন্মৰ কণ্ঠ" বুলি অভিহিত কৰি ভাতৃ হেৰুৱাৰ সমান ক্ষতি বুলি অভিহিত কৰে। তেওঁৰ সৈতে ''গেংষ্টাৰ (২০০৬)'' ছবিত সহযোগ কৰা সংগীত পৰিচালক প্ৰীতম চক্ৰৱৰ্তীয়ে তেওঁ “হতভম্ব আৰু বিধ্বস্ত” হৈছে বুলি উল্লেখ কৰি গাৰ্গৰ পৰিয়াললৈ সমবেদনা জ্ঞাপন কৰে। সংগীত শিল্পী [[এ. আৰ. ৰহমান|এ আৰ ৰহমান]], প্ৰবীণ গায়ক হৰিহৰণ, সুৰকাৰ জীত গাংগুলী, ৰেপাৰ বাদশ্বাহ, গায়ক [[আলিছা চিনাই|আলিশা চিনাই]], [[মহালক্ষ্মী আয়াৰ]], [[শান|চান]], অমল মালিক, [[দেৱজিৎ সাহা|দেৱজিত সাহা]], [[কল্পনা পাটোৱাৰী]], [[শিল্পা ৰাও]], [[সুনিধি চৌহান]], নেহা বাচিন, ৰাগেশ্বৰী লুম্বা স্বৰূপ, [[সাগৰিকা মুখাৰ্জী|সাগৰিকা]], [[শ্ৰেয়া ঘোষাল]], [[তৰালি শৰ্মা|তৰালী শৰ্মা]], বিশাল মিশ্ৰ, বিশাল দদলানী, আৰু অভিনেতা দেৱ আৰু প্ৰসেনজিৎ চেটাৰ্জীয়েও ছ’চিয়েল মিডিয়াত শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনায়।<ref>{{cite news |last1=P |first1=Devadasan K. |title=Zubeen Garg’s final journey: India bids tearful goodbye |url=https://gulfnews.com/entertainment/zubeen-gargs-final-journey-india-bids-tearful-goodbye-1.500277469 |access-date=23 September 2025 |work=[[Gulf News]] |date=21 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Khan |first1=Lubna |title=Hariharan Pays Tribute After ‘True Soul’ Zubeen Garg’s Death: ‘He Belonged To People’ |url=https://www.news18.com/movies/regional-cinema/hariharan-pays-tribute-after-true-soul-zubeen-gargs-death-he-belonged-to-people-aa-9588636.html |access-date=23 September 2025 |work=[[CNN-News18|News18]] |date=22 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Bhattacharya |first1=Tanisha |title=Zubeen Garg Death: Tributes From Shaan, Papon And Others - "Devastated And Shocked" |url=https://www.ndtv.com/entertainment/zubeen-garg-death-tributes-from-pritam-armaan-malik-and-others-devastated-and-shocked-9307008 |access-date=22 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=19 September 2025}}</ref><ref name="sangbadpratidin">{{cite news |title='ভাইকে হাৰালাম', জুবিনেৰ মৃত্যুতে বাকৰুদ্ধ পাপন, শোকপ্ৰকাশ প্ৰীতম ও দেবেৰ |trans-title='Lost a brother': Papon speechless, tributes from Pritam and Dev after Zubeen's death |url=https://www.sangbadpratidin.in/entertainment/cinema/zubeen-garg-death-pritam-papon-dev-jeet-ganguly-are-devastated-by-news/ |work=Sangbad Pratidin |date=19 September 2025 |access-date=23 September 2025 |language=bn}}</ref> অসমীয়া অভিনেতা [[আদিল হুছেইন|আদিল হুছেইনে]] অসমীয়া সংগীত আৰু চিনামাত গাৰ্গৰ সাংস্কৃতিক গুৰুত্বৰ কথা দোহাৰি সমগ্ৰ বাতৰিটোক “হৃদয়বিদাৰক” বুলি অভিহিত কৰে।<ref name="sangbadpratidin" /> ২০২৫ চনৰ ২১ ছেপ্টেম্বৰত ৰঘু ডাকাটৰ ট্ৰেইলাৰ মুকলি অনুষ্ঠানত গাৰ্গৰ স্মৃতিত কলকাতাৰ নেতাজী ইনড’ৰ ষ্টেডিয়ামত ৩০ ছেকেণ্ডৰ মৌনতা অৱলম্বন কৰা হয়।<ref>{{cite news |title=Raghu Dakat trailer launch, Dev's 20 years in Tollywood: Event pays tribute to Zubeen Garg with silence |url=https://bengali.abplive.com/entertainment/himanta-biswa-sarma-shared-raghu-dakat-trailer-launch-video-as-they-paid-tribute-to-zubeen-garg-entertainment-news-bollywood-1153347 |work=ABP Ananda |date=21 September 2025 |access-date=23 September 2025 |language=bn}}</ref> ২০১৯ চনত গুৱাহাটীৰ [[বি বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|বি. বৰুৱা মহাবিদ্যালয়]]ত অনুষ্ঠিত এক সংগীতানুষ্ঠানত গাৰ্গে প্ৰকাশ কৰিছিল যে "[[মায়াবিনী ৰাতিৰ বুকুত]]" গীতটো তেওঁৰ মৃত্যুৰ সময়ত বজাব লাগে। তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছত এই গীতটো কেৱল তেওঁৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াতে নহয়—সমগ্ৰ অসমতে, ঘৰে-দোকানে আৰু ৰাজহুৱা অনুষ্ঠানত ব্যাপকভাৱে পৰিৱেশন কৰা শ্ৰদ্ধাঞ্জলিৰ সামূহিক গীত হিচাপে পৰিণত হয়।<ref>{{cite magazine |last=Das |first=Yudhajit Shankar |date=22 September 2025 |url=https://www.indiatoday.in/india/story/zubeen-garg-funeral-song-mayabini-ratir-bukut-song-anthem-procession-guwahati-fans-grief-2791423-2025-09-22 |title=Zubeen Garg funeral: The phenomenon called Zubeen Garg and how Mayabini became an anthem |magazine=India Today |accessdate=23 September 2025}}</ref> ===লিমকা বুক অৱ ৰেকৰ্ডছ=== ছিংগাপুৰৰপৰা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ গুৱাহাটী আহি পোৱাৰ পাছতেই লক্ষাধিক লোক তেওঁৰ শৰীৰ কঢ়িয়াই নিয়া বাহনৰ কাষত থিয় দিয়ে। একাধিক বাতৰিৰ মতে, লিমকা বুক অৱ ৰেকৰ্ড্‌ছে সমবেত হোৱা লোকৰ সংখ্যাক পৃথিৱীৰ ভিতৰতে চতুৰ্থ সৰ্বাধিক হিচাপে অভিহিত কৰে। [[মাইকেল জেকচন]], পোপ ফ্ৰাঞ্চিছ আৰু দ্বিতীয় ৰাণী এলিজাবেথৰ পাছতে এই সমাৱেশক চতুৰ্থ বৃহত্তম হিচাপে তালিকাভুক্ত কৰা হয়।<ref name="HT">{{cite web | url=https://www.hindustantimes.com/india-news/zubeen-gargs-funeral-in-guwahati-listed-as-fourth-biggest-gathering-enters-limca-book-of-records-101758541214756.html | title=Zubeen Garg fans queue up in thousands for last glimpse of their idol | publisher=Hindustan Times | date=Updated on: Sept 23, 2025 08:06 am IST | accessdate=24 September 2025 | author=HT NEWS DESK}}</ref> <ref name="MC">{{cite web | url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/zubeen-garg-s-funeral-becomes-forth-biggest-gathering-enters-limca-book-of-records-article-13565844.html | title=Zubeen Garg’s funeral becomes fourth biggest gathering, enters Limca Book of Records | publisher=Money Control | date=September 22, 2025 15:00 IST | accessdate=24 September 2025 | author=MONEY CONTROL}}</ref> <ref name="News Arena">{{cite web | url=https://newsarenaindia.com/nation/zubeen-s-funeral-ranked-4th-largest-global-gathering/57172 | title=Zubeen’s funeral ranked 4th largest global gathering | publisher=News Arena India | date=September 22, 2025, 02:49 PM | accessdate=24 September 2025}}</ref> ===তদন্ত=== ছিংগাপুৰ কৰ্তৃপক্ষই প্ৰদান কৰা মৃত্যুৰ প্ৰমাণ-পত্ৰত জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যুৰ কাৰণ ডুব যোৱা বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg's cause of death revealed: Death certificate states singer died due to drowning |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gargs-cause-of-death-revealed-death-certificate-states-singer-died-due-to-drowning/articleshow/124030064.cms |work=The Times of India |date=20 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> গাৰ্গৰ মেনেজাৰ আৰু ফেষ্টিভেল আয়োজকৰ বিৰুদ্ধে গাফিলতি আৰু সুৰক্ষা ব্যৱস্থাৰ অভাৱৰ অভিযোগত কেইবাখনো এজাহাৰ দাখিল কৰা হৈছিল, য'ত গাৰ্গে লাইফ জেকেট পিন্ধিবলৈ অস্বীকাৰ কৰা বুলিও বাতৰি প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg death: Assam Police file FIR against event organiser, controversy angle to be probed |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/zubeen-garg-death-assam-police-file-fir-against-event-organiser-controversy-angle-to-be-probed-101758350955318.html|work=Hindustan Times |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref><ref>{{Cite news |title=No life jacket? Controversy angle under scanner in Zubeen Garg death probe so far |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/no-life-jacket-controversy-angle-under-scanner-zubeen-garg-death-probe-so-far-101758362390294.html|work=Hindustan Times |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> পিছলৈ তেওঁৰ পত্নীয়ে তেওঁৰ মেনেজাৰৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ বাবে আবেদন জনায়।<ref>{{Cite news |title=Withdraw FIRs against Siddhartha, says Garima |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/withdraw-firs-against-siddhartha-says-garima/articleshow/124019732.cms |work=The Times of India |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> কিন্তু পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ মেইলযোগে চিআইডিৰ ওচৰত এজাহাৰ দাখিল কৰে। এই এজাহাৰত তেওঁ সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মা, [[শ্যামকানু মহন্ত|শ্যামকানু মহন্তকে]] সাঙুৰি ছিংগাপুৰত জুবিন গাৰ্গৰ কাষত উপস্থিত থকাসকলৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ তঁৰে। <ref name="Garima">{{cite news | url=https://www.patrika.com/en/national-news/wife-of-zubeen-garg-garima-garg-saikia-files-fir-against-all-accused-in-suspected-death-case-in-singapore-19981524 | title=Wife of Zubeen Garg, Garima Saikia Garg, files FIR against all accused in suspected death case in Singapore | date=Sep 28, 2025 | agency=Patrika | accessdate=3 October 2025}}</ref> <ref name="Garima1">{{cite news | url=https://thelogicalindian.com/zubeen-gargs-wife-files-cid-complaint-names-manager-organiser-in-probe-demand-over-singers-death/ | title=Zubeen Garg’s Wife Files CID Complaint, Names Manager, Organiser in Probe Demand Over Singer’s Death | date=Sep 29, 2025 | agency=The logical Indian| accessdate=3 October 2025}}</ref> <ref name="Garima2">{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/homepage/garima-saikia-garg-fir-cid-10508796 | title=কাৰ কাৰ বিৰুদ্ধে এজাহাৰ দাখিল কৰিলে গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গে?| date=Sep 27, 2025 | agency=অসমীয়া প্ৰতিদিন| accessdate=3 October 2025}}</ref> জনসাধাৰণৰ দাবীৰ পাছত অসম চৰকাৰে গাৰ্গৰ পৰিয়ালৰ সদস্যৰ সন্মতি সাপেক্ষে [[গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় চিকিৎসালয়|গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় চিকিৎসালয়]]ত দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে মৰণোত্তৰ পৰীক্ষাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে।<ref>{{Cite news |last=Kalita |first=Kangkan |title=Second post-mortem on Garg on Tuesday after demands from people, says Assam CM Himanta Biswa Sarma |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/story/second-post-mortem-on-zubeen-garg-on-tuesday-after-demands-from-people-says-assam-cm-himanta-biswa-sarma-2791537-2025-09-22|work=[[India Today]] |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref>২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ পুৱাৰ ভাগত তেওঁৰ মৰণোত্তৰ পৰীক্ষা সম্পন্ন হয়।<ref name="autopsy2">{{cite web |last= |first= |title=Zubeen Garg’s Second Post-Mortem Completed in Guwahati Ahead of Final Rites |url=https://www.ndtv.com/entertainment/zubeen-gargs-second-post-mortem-completed-in-guwahati-ahead-of-final-rites-9326201 |website=NDTV |publisher=NDTV |date=2025-09-23 |access-date=2025-10-12}}</ref> জনতাৰ দাবী আৰু অসমীয়া শিল্পীৰ হেঁচাত তদন্তৰ বাবে এটা বিশেষ তদন্তকাৰী দল (SIT) গঠন কৰা হয়।<ref>{{cite news |last1=Purkayastha |first1=Biswa Kalyan |title=Assam: SIT formed to probe Zubeen Garg's death; Congress demands CBI inquiry |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/assam-sit-formed-to-probe-zubeen-garg-s-death-congress-demands-cbi-inquiry-101758724645343.html |access-date=25 September 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Karmakar |first1=Sumir |title=Assam Police form SIT to probe Zubeen Garg's death following suspicion of foul play |url=https://www.deccanherald.com/india/assam/assam-police-form-sit-to-probe-zubeen-gargs-death-following-suspicion-of-foul-play-3741754 |access-date=25 September 2025 |work=[[Deccan Herald]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Son |first1=Mallika |title=Assam CM Himanta Sarma Orders SIT Probe Into Singer Zubeen Garg's Death |url=https://www.news18.com/india/assam-cm-himanta-sarma-orders-sit-probe-into-singer-zubeen-gargs-death-ws-l-9594331.html |access-date=25 September 2025 |work=[[CNN-News18|News18]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref> এছ আই টি-ৰ নেতৃত্বত আছিল চিআইডি-ৰ বিশেষ ডিজিপি, আইপিএছ এম পি গুপ্তা আৰু আন ৯জন আৰক্ষী বিষয়া।<ref>{{cite news |last1=Varma |first1=Ananya |title=Assam Police Form 10-Member SIT To Probe 'Suspicious' Demise Of Zubeen Garg |url=https://www.timesnownews.com/india/assam-police-form-10-member-sit-to-probe-suspicious-demise-of-zubeen-garg-article-152888057 |access-date=25 September 2025 |work=[[Times Now]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Following CM's order Assam DGP forms10-member SIT to probe into Zubeen Garg's death- The Week |url=https://www.theweek.in/wire-updates/national/2025/09/24/cal55-as-zubeen-ld-sit.html |access-date=25 September 2025 |work=[[The Week (Indian magazine)|The Week]] |agency=[[Press Trust of India|PTI]] |date=24 September 2025}}</ref> এছআইটি-ৰ সহায়ৰ পাছত চিআইডি-এ গাৰ্গৰ সন্দেহজনক মৃত্যুৰ সৈতে জড়িত ভাৰতীয় ন্যায় সংহিতাৰ ধাৰা ৬১(২), ১০৫, আৰু ১০৬(১)ৰ অধীনত এটা গোচৰ (২০২৫ চনৰ ১৮ নং গোচৰ) পঞ্জীয়ন কৰে।<ref>{{cite news |title=SIT, CID raids organiser's home amid probe into singer Zubeen Garg's demise |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/sit-cid-raids-organiser-shyamkanu-mahantas-home-amid-probe-into-singer-zubeen-gargs-demise-101758894850541.html |access-date=26 September 2025 |work=[[Hindustan Times]] |agency=[[Asian News International|ANI]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> ফেষ্টিভেলৰ আয়োজক শ্যামকানু মহন্ত আৰু গাৰ্গৰ পৰিচালক সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাৰ বাসগৃহত অভিযান চলোৱা হয় আৰু এই সময়ত ইলেক্ট্ৰনিক ৰেকৰ্ড আৰু নথি-পত্ৰ জব্দ কৰা হয়।<ref>{{cite news |last1=Maheshwari |first1=Khushi |title=Zubeen Garg Death: SIT Team Raids Houses Of Festival Organiser, His Manager |url=https://www.ndtvprofit.com/nation/zubeen-garg-death-sit-team-raids-houses-of-festival-organiser-his-manager |access-date=26 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=25 September 2025 |language=en }}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite news |title=Assam: SIT raids homes of singer Zubeen Garg’s manager, event organiser |url=https://scroll.in/latest/1087010/assam-sit-raids-homes-of-singer-zubeen-gargs-manager-event-organiser |access-date=26 September 2025 |work=[[Scroll.in]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> ছিংগাপুৰত ডাইভিঙৰ সময়ত গাৰ্গৰ লগত যোৱা শেখৰ জ্যোতি গোস্বামীকো এছআইটি-এ জেৰা কৰি আটক কৰি ৰাখিছিল।<ref>{{cite news |title=Musician Shekharjyoti Goswami Arrested in Zubeen Garg Death Probe |url=https://www.sentinelassam.com/topheadlines/breaking-shekharjyoti-goswami-arrested-by-sit-in-zubeen-garg-death-case |work=The Sentinel Assam |date=25 September 2025 |access-date=26 September 2025}}</ref> অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই মন্তব্য কৰিছিল যে যদি এছআইটি-এ নিৰ্ণায়ক ফলাফল নিদিয়ে তেন্তে গোচৰটো কেন্দ্ৰীয় তদন্তকাৰী সংস্থাক (চিবিআই)ক গতাই দিয়া হ’ব।<ref>{{cite news |title=SIT questions musician in Zubeen Garg death case; CM warns probe may go to CBI if no results |url=https://m.economictimes.com/news/india/sit-questions-musician-in-zubeen-garg-death-case-cm-himanta-biswa-sarma-warns-probe-may-go-to-cbi-if-no-results/articleshow/124118501.cms |work=The Economic Times |date=23 September 2025 |access-date=26 September 2025}}</ref> জনতাৰ ক্ষোভৰ সাক্ষী হৈ সদৌ অসম অধিবক্তা সন্থাই তেওঁলোকৰ সদস্যসকলক গাৰ্গৰ মৃত্যুৰ গোচৰত অভিযুক্ত ব্যক্তিসকলক প্ৰতিনিধিত্ব নকৰিবলৈ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news |title=Lawyers urged not to represent accused in Zubeen Garg death case |url=https://www.thehindu.com/news/national/assam/lawyers-urged-not-to-represent-accused-in-zubeen-garg-death-case/article70098339.ece |access-date=27 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=26 September 2025 |language=en-IN}}</ref><ref>{{cite news |title=Zubeen Garg’s death: Assam lawyers’ association urged not to represent accused; CID issues notices to witnesses |url=https://www.newindianexpress.com/nation/2025/Sep/26/zubeen-gargs-death-assam-lawyers-association-urged-not-to-represent-accused-cid-issues-notices-to-witnesses |access-date=27 September 2025 |work=[[The New Indian Express]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> তেওঁৰ মৃত্যুৰ পৰিস্থিতিৰ তদন্তৰ ফলত ২০২৫ চনৰ ১ অক্টোবৰত ইভেণ্টৰ আয়োজক শ্যামকানু মহন্ত আৰু মেনেজাৰ সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হয়।<ref name="PratidinTime2025">{{cite web | title=BREAKING: Shyamkanu Mahanta, Siddharth Sharma Arrested, Brought To Guwahati | website=Pratidin Time | date=1 October 2025 | url=https://www.pratidintime.com/guwahati-news-breaking-latest/breaking-shyamkanu-mahanta-siddharth-sharma-arrested-brought-to-guwahati-10518028 | access-date=1 October 2025}}</ref> ২ অক্টোবৰ তাৰিখে শ্যামকানু মহন্ত, সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাৰ বিৰুদ্ধে চিআইডি-এ ভাৰতীয় ন্যায় সংহিতাৰ অধীনত ১০৩ ধাৰা আৰোপ কৰে। এইটো ধাৰা পৰিকল্পিত হত্যাৰ লগত জড়িত।<ref>{{cite news |title=Murder charges added against Shyamkanu Mahanta & Siddharth sharma in Zubeen Garg Death Case |url=https://www.guwahatiplus.com/assam/murder-charges-added-against-shyamkanu-mahanta-siddharth-sharma-in-zubeen-garg-death-case |access-date=3 October 2025 |work= The Guwahati Plus |date=2 October 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Section 103 of BNS slapped on accused in Zubeen’s death case|url=https://www.sentinelassam.com/topheadlines/assam-section-103-of-bns-slapped-on-accused-in-zubeens-death-case |access-date=3 October 2025 |work= The Sentinal |date=2 October 2025 |language=en}}</ref> ২ অক্টোবৰতে ছিংগাপুৰৰ ঘটনাস্থলীত উপস্থিত থকা শেখৰ জ্যোতি গোস্বামী আৰু কণ্ঠশিল্পী অমৃতপ্ৰভা মহন্তক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হয়। বিশেষ তদন্তকাৰী দলৰ সূত্ৰৰ মতে, শেখৰ জ্যোতি গোস্বামীক ইতিমধ্যে ভাইৰেল হৈ পৰা ভিডিঅ’টোত গাৰ্গৰ অতি ওচৰত সাঁতুৰি থকা দেখা গৈছিল আৰু অমৃতপ্ৰভা মহন্তই সমগ্ৰ কাণ্ডটো নিজৰ চেলফোনত ৰেকৰ্ড কৰিছিল। দুয়োকে বিগত ৬ দিন ধৰি জেৰা কৰা হৈছিল।<ref name="NDTV">{{cite news | url=https://www.ndtv.com/india-news/shekhar-jyoti-goswami-amritprava-mahanta-bandmate-co-singer-arrested-in-zubeen-garg-death-case-total-now-4-sources-9386048 | title=Bandmate, Co-Singer Arrested In Zubeen Garg Death Case, Total Now 4: Sources | work=NDTV | date=Oct 03, 2025 06:52 am IST | agency=NDTV | accessdate=3 October 2025}}</ref><ref name="Northeast">{{cite news | url=https://northeasttoday.in/northeast/assam/zubeen-garg-death-case-cid-arrests-musicians-shekhar-goswami-and-amritprava-mahanta/ | title=Zubeen Garg Death Case: CID Arrests Musicians Shekhar Goswami And Amritprava Mahanta | work=Northeast | date=3rd October 2025 | agency=North East Today | accessdate=3 October 2025 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==উত্তৰাধিকাৰ== জুবিন গাৰ্গক উদ্‌যাপন কৰিবলৈ ২০২২ চনৰ ২ ডিচেম্বৰত [[ডিগবৈ|ডিগবৈত]] নাজিৰাটিং তামোলী পৰ্যটন মহোৎসৱৰ সময়ত গায়কজনৰ বাবে নিৰ্মাণ কৰা ২০ ফুট উচ্চতাৰ এটা মূৰ্তি উন্মোচন কৰা হয়।<ref>{{Cite web |date=3 January 2023 |title=Zubeen Garg's Statue Unveiled in Digboi |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/zubeen-gargs-statue-unveiled-in-digboi-631273 |access-date=8 January 2023 |website=www.sentinelassam.com |language=en}}</ref> টেঙাপানীৰ গাঁওবাসীয়ে ন দিহিং নদীৰ সিপাৰে নিৰ্মাণ কৰা আৰু জুবিন গাৰ্গৰ নামেৰে নামকৰণ কৰা এখন বাঁহৰ দলং টেঙাপানী-থেপাবাৰীত গায়কজনে ২০২০ চনৰ ২৯ ফেব্ৰুৱাৰীত উদ্বোধন কৰে।<ref>{{Cite web |date=20 February 2020 |title='Zubeen Garg Bridge' in Kakopathar to be inaugurated by the star himself on 29 Feb |url=https://newslivetv.com/zubeen-garg-bridge-in-kakopathar-to-be-inaugurated-by-the-star-himself-on-29-feb/ |access-date=8 January 2023}}</ref><ref>{{cite news |last1=Ojha |first1=Manoj Kumar |date=29 May 2020 |title=Zubeen Garg to open namesake bridge in Assam |url=https://www.telegraphindia.com/states/zubeen-garg-to-open-namesake-bridge-in-assam/cid/1749568 |work=The Telegraph |access-date=27 April 2024}}</ref> তেওঁৰ পিতৃৰ নাম আছিল কপিল বৰঠাকুৰ।কপিল বৰঠাকুৰে পুত্ৰ জুবিন গাৰ্গৰ আত্মজীৱনী লিখি উলিয়ায়। ===সাংস্কৃতিক গুৰুত্ব=== জুবিন গাৰ্গৰ কৰ্মৰাজি সংৰক্ষণৰ বাবে অনুৰাগী আৰু সংৰক্ষণকাৰীয়ে একাধিক প্ৰচেষ্টা হাতত লৈছে। গুৱাহাটীৰ হাতীগাঁৱৰ বিশাল কলিতাই তেওঁৰ অনুৰাগী আৰু সাংস্কৃতিক প্ৰভাৱৰ পৰিসৰৰ ওপৰত আলোকপাত কৰি ''চান্দনী ৰাত'' এলবামৰ স্বাক্ষৰিত কপিকে ধৰি গাৰ্গৰ ৰেকৰ্ডিঙৰ ৩৩ হাজাৰৰো অধিক কেছেট আৰু চিডি সংকলন কৰা বুলি জানিব পৰা গৈছে। ভৌতিক সংগ্ৰহৰ উপৰি তেওঁৰ সংগীতৰ অৱদানসমূহ ভৱিষ্যত প্ৰজন্মৰ বাবে সংৰক্ষণ আৰু সুলভ কৰিবলৈ প্ৰায় ৩৫,০০০ গীত থকা এটা ডিজিটেল আৰ্কাইভ সৃষ্টি কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |title=35,000-song archive vows to keep Zubeen's voice alive |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/35000-songs-archive-vows-to-keep-zubeens-voice-alive/articleshow/124019744.cms|work=The Times of India |access-date=23 September 2025}}</ref> ==জুবিন গাৰ্গ সম্পৰ্কত বিভিন্নজন== অসমৰ বিশিষ্ট লেখক-সাহিত্যিক ড॰ [[নগেন শইকীয়া|নগেন শইকীয়া]]ই<ref name="নি১">{{cite news | url=https://niyomiyabarta.com/epaper/20092025/index.php | title=আজিৰ দিনটো শোক দিৱ হিচাপে গণ্য কৰিব লাগে | date=২০ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৫ | agency=নিয়মীয়া বাৰ্তা | accessdate=23 September 2025 | author=[[নগেন শইকীয়া|শইকীয়া, নগেন]] | location=গুৱাহাটী | pages=১,১৩ }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> জুবিন গাৰ্গ সন্দৰ্ভত মন্তব্য কৰে— <blockquote>মই দেখিছোঁ জুবিনৰ কণ্ঠত এনে এক সুৰৰ যাদু আছে, যি মানুহক, শ্ৰোতাক সহজেই আকৰ্ষণ কৰিব পাৰে </blockquote> অসমৰ কবি-সাহিত্যিক-গীতিকাৰ [[হীৰেন ভট্টাচাৰ্য]]ই জুবিন গাৰ্গৰ জনপ্ৰিয়তা সম্পৰ্কে কৈছে<ref>{{cite book | title=জুবিন গাৰ্গ জীৱনৰপৰা গানলৈ | publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ | author=ভট্টাচাৰ্য, হীৰেন, অনুলেখন : মণ্টু শইকীয়া | authorlink=জুবিন অসমীয়া সংগীতৰ ক্ষেত্ৰত এক জোকাৰণি | year=জানুৱাৰী, ২০০৯ | location=গুৱাহাটী | pages=১,২}}</ref>— <blockquote>জুবিন সঁচাই আচৰিত। ইমান কম বয়সতে, ইমান সোনকালে জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰা দেখি আচৰিত হওঁ। জুবিন কোনো ৰেডিঅ’ৰ শিল্পী নহয়। দূৰদৰ্শনৰ শিল্পী নহয় বা তেনেধৰণৰ কোনো বেকগ্ৰাউণ্ডো নাই। জুবিনে যোগ্যতাৰ ভিত্তিত জনপ্ৰিয়তা পাইছে নিঃসন্দেহে। </blockquote> [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী অসমৰ চলচ্চিত্ৰ সমালোচক [[উৎপল দত্ত (লেখক)|উৎপল দত্ত]]ই কৈছে—<blockquote> দৰ্শক আৰু সাধাৰণ মানুহক আকৰ্ষণ কৰিব পৰা যি ক্ষমতা, গীতৰ বজাৰত গীত বিক্ৰীৰ যি নিশ্চয়তা প্ৰদান, তেওঁৰ সৃষ্টিৰ পোহৰৰ প্ৰতিফলনত জিলিকি উঠাৰ যি হেঁপাহ, সেইবোৰেই তেওঁৰ নক্ষত্ৰ-স্থান স্থিৰ কৰি ৰাখিছে। সমগ্ৰ অসমৰ বিশালসংখ্যক গুণমুগ্ধৰ স্বাৰ্থহীন ভালপোৱাৰ অধিকাৰী হৈছিল জুবিন।<ref name="নি">{{cite news | url=https://niyomiyabarta.com/epaper/22092025/page7.php | title=অসমৰ বিনোদন জগতৰ অতুলনীয় নক্ষত্ৰ-জুবিন গাৰ্গ | date=২২ ছেপ্টেম্বৰ ২০১৯ | agency=নিয়মীয়া বাৰ্তা | accessdate=22 September 2025 | author=দত্ত, উৎপল | location=গুৱাহাটী | pages=৭ }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref></blockquote> জুবিন গাৰ্গ সম্পৰ্কত [[ভূপেন হাজৰিকা|ভূপেন হাজৰিকাৰ]] মন্তব্য: <blockquote>জুবিন বৰ 'টেলেণ্টেড' ল'ৰা। মই ভাবোঁ সি খুব অধ্যয়ন কৰে। জুবিনে নিজক আৰু শ্ৰোতাক ভালদৰে জানে, সেই কাৰণে ইমান জনপ্ৰিয়তা আৰু তেওঁ সৃষ্টিৰ প্ৰতি শ্ৰোতাৰ ইমান আগ্ৰহ।</blockquote> ==জুবিন গাৰ্গৰ প্ৰিয়== *প্ৰিয় ব্যক্তিত্ব: কলাগুৰু [[বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা]] *চে গুৱেভাৰা *প্ৰিয় ব্যক্তি: অভিনেতা [[চাৰ্লি চেপলিন]] *প্ৰিয় গ্ৰন্থ: 'My Autobiography' (Charlie Chaplin) *প্ৰিয় অভিনেতা: মাৰ্লন ব্ৰেণ্ডো *প্ৰিয় চলচ্চিত্ৰ: 'Citizen Kane' আৰু 'The Bicycle Thief *ৰ'ল মডেল: ন্যাপোলিঅ' বোনাপাৰ্ট ==আৰু চাওক== * [[জুবিন গাৰ্গে ৰেকৰ্ডিং কৰা গীতৰ তালিকা]] * [[জুবিন|জুবিন শব্দৰ অৰ্থ]] * [[হাচটেগ জাষ্টিচ ফ'ৰ জুবিন গাৰ্গ]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist|2}} ==গ্ৰন্থসূচী== * '''পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন''', কপিল ঠাকুৰ, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ, ২০১১ * '''জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ''', মণ্টু শইকীয়া সম্পাদিত, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ, ২০০৯ ==বাহ্যিক সংযোগ== * [https://geetsankalan.com/singers/zubeen-garg গীত সংকলন ৱেবচাইটত জুবিন গাৰ্গৰ গীত] {{Commons category|Zubeen Garg|জুবিন গাৰ্গ}} {{Wikiquote}} * {{Facebook|ZUBEENsOFFICIAL}} * {{Twitter|zubeengarg1}} * {{Instagram|zubeen.garg}} * {{IMDb name|0958276}} * [https://zubeenda.online/ জুবিনদা.অনলাইন] * [https://zubeengarg.com/ জুবিনগাৰ্গ.কম] * [https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.452684/mode/1up জুবিনৰ গাৰ্গ — জীৱনৰ পৰা গানলৈ, মণ্টু শইকীয়া সম্পাদিত, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ] {{জুবিন গাৰ্গ}} {{অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ}} {{অসমৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:জুবিন গাৰ্গ|*]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:বঙালী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া অভিনেতা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[ শ্ৰেণী:অসমীয়া ভাষাৰ গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ সংগীতকাৰ]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:সমাজকৰ্মী]] [[শ্ৰেণী:সমাজহিতৈষী]] [[শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক]] [[শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:কবি]] [[শ্ৰেণী:চিত্ৰনাট্য লেখক]] [[শ্ৰেণী:সুৰকাৰ]] [[শ্ৰেণী:গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সুৰকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সংগীত পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সংগীতজ্ঞ]] [[শ্ৰেণী:বাদ্যযন্ত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা (ভাৰত) বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া কবি]] [[শ্ৰেণী:কণ্ঠশিল্পী]] fwgbkxo77o6fqwhr9cn7fewcgcpsdc5 617281 617280 2026-07-15T13:51:58Z ~2026-39719-33 50790 /* অভিনীত ছবি */ 617281 wikitext text/x-wiki {{নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ}} {{Infobox musical artist | bgcolour = lightgray | name = জুবিন গাৰ্গ | image = File:Zubin Garg Live performance (cropped).jpg | caption = ২০২৫ চনত জুবিন গাৰ্গ | image_size = 300px | birth_date = {{Birth date|1972|11|18}} | background = solo_singer | birth_name = জুবিন বৰঠাকুৰ | alias = {{hlist|গ’ল্ডী<ref>{{cite web|last=Goswami|first=Darshana|title=The wonder boy called Goldie|website=Thumbprint NE|date=2025-09-22|url=https://thumbprintmag.in/single_post.php?id=the-wonder-boy-called-goldie|access-date=2025-09-22}}{{Dead link|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>|অসমৰ হাৰ্টথ্ৰব|লুইতকণ্ঠ|হামিং সম্ৰাট|জুবিনদা|হিয়াৰ আমঠু<ref>{{cite news |last1=Baruah |first1=Sukrita |date=19 September 2025 |title=Zubeen da, voice of a generation, who listened to his own conscience|url=https://indianexpress.com/article/india/zubeen-da-voice-of-a-generation-who-listened-to-his-own-conscience-10259892/ |work=The Indian Express |access-date=20 September 2025}}</ref>|সোণটি}} | birth_place = [[তুৰা, মেঘালয়|তুৰা]], [[মেঘালয়]], [[ভাৰত]] {{flagicon|IND}} | death_date = {{Death date and age|2025|09|19|1972|11|18}} | death_place=[[Singapore General Hospital|ছিংগাপুৰ জেনেৰেল হস্পিটেল]], [[বুকিত মেৰাহ]], [[ছিংগাপুৰৰ কেন্দ্ৰীয় এলেকা]] {{flagicon|Singapore}}<ref>{{cite web|title=Singer Zubeen Garg died in Singapore while swimming, not during scuba diving: report|website=The Hindu|date=2 Oct 2025|url=https://www.thehindu.com/news/national/singer-zubeen-garg-died-in-singapore-while-swimming-not-during-scuba-diving-report/article70117336.ece/|access-date=5 Oct 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Zubeen Garg is No More – Pratidin Time |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/zubeen-garg-is-no-more-10479313 | access-date=19 September 2025 |work=Pratidin Time |date=19 September 2025 |language=en}}</ref> | death_cause = | genre = {{hlist|[[অসমীয়া লোকগীত]]|[[ৰক সংগীত]]|[[বিহুগীত|বিহু]]|[[চলচ্চিত্ৰ]] [[সংগীত]]|[[অসমীয়া গীতি সাহিত্য]]|[[ভাৰতীয় লোক-সংগীত]]}} | occupation = {{hlist|কণ্ঠশিল্পী|নেপথ্য গায়ক|সংগীত পৰিচালক|সুৰকাৰ|গীতিকাৰ|সংগীত ব্যৱস্থাপক|চলচ্চিত্ৰ অভিনেতা|পৰিচালক|প্ৰযোজক|বাদ্যযন্ত্ৰী|কবি|সমাজকৰ্মী|অভিনেতা}} | instrument = {{hlist|কীব’ৰ্ড|গীটাৰ|তবলা|মেণ্ড’লিন|দগৰ|পাৰকিউছন|আদি}} | nationality = {{flagicon|IND}} ভাৰতীয় | Ethnicity = [[অসমীয়া]] | label = {{hlist|এন.কে. প্ৰডাকশ্যন|ছ’নী মিউজিক|মেগনাছাউণ্ড ৰেকৰ্ড্‌ছ|ইউনিভাৰ্ছেল মিউজিক গ্ৰুপ|টাইম্‌ছ মিউজিক|টি-ছিৰীজ|জী মিউজিক কোম্পানী|ইৰʼছ নাও|সাৰেগামা|এছ.ভি.এফ.|সুৰিন্দৰ ফিল্ম্‌ছ|ইস্কে মুভীজ|ইক’ মিউজিক|ধ্বনি ৰেকৰ্ড্‌ছ|জুবিন গাৰ্গ মিউজিক|আপোন ৰেকৰ্ড্‌ছ|এ.চি. মাল্টিমিডিয়া|জলীউড নাও মিউজিক}} | years_active = ১৯৯২ - ২০২৫ | spouse = গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গ | website = |Birth_name=জুবিন বৰঠাকুৰ|Work=[[জুবিন গাৰ্গে ৰেকৰ্ডিং কৰা গীতৰ তালিকা]]}} '''জুবিন গাৰ্গ''' ({{Lang-en|[[:en:Zubeen Garg|Zubeen Garg]]}}; [[১৮ নৱেম্বৰ]], ১৯৭২ – [[১৯ ছেপ্টেম্বৰ]], [[২০২৫]]) [[অসম]], [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ কণ্ঠশিল্পী। ইয়াৰ উপৰি তেওঁ এগৰাকী [[সংগীত]] পৰিচালক, গীতিকাৰ, সুৰকাৰ, [[অভিনেতা]], চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক, [[চলচ্চিত্ৰ]] পৰিচালক, চিত্ৰনাট্যকাৰ, বাদ্যযন্ত্ৰী, [[কবি]] আৰু সমাজকৰ্মী।<ref>{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bengali/movies/news/Zubeen-Garg-on-a-different-track/articleshow/7791874.cms|title=Zubeen Garg on a different track|last=Ganguly|first=Ruman|date=26 March 2011|work=[[Indiatimes]]|access-date=2 July 2012|archive-date=8 March 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130308021824/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-03-26/news-interviews/29191918_1_zubeen-garg-bengali-films-bengali-version|url-status=live}}</ref> [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[বাংলা ভাষা|বাংলা]], [[বড়ো ভাষা|বড়ো]], [[কোচ ৰাজবংশী ভাষা|কোচ-ৰাজবংশী]] ([[কামতাপুৰী ভাষা|কামতাপুৰী]]/[[গোৱালপাৰীয়া উপভাষা|গোৱালপাৰীয়া]]), [[অসমৰ চাহ জনগোষ্ঠী|চাহ বাগানীয়া]], [[হাজং ভাষা|হাজং]], [[মিচিং ভাষা|মিচিং]], [[কাৰ্বি ভাষা|কাৰ্বি]], [[গাৰো ভাষা|গাৰো]], [[ৰাভা ভাষা|ৰাভা]], [[পাতিৰাভা]], [[ডিমাচা ভাষা|ডিমাচা]], [[আহোম ভাষা|টাই-আহোম]], [[দেউৰী ভাষা|দেউৰী]], [[নেপালী ভাষা|নেপালী]], [[ভোজপুৰী ভাষা|ভোজপুৰী]], [[বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী ভাষা|বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী]], [[ককবৰক ভাষা|ককবৰক]], [[ওড়িয়া ভাষা|ওড়িয়া]], [[তামিল ভাষা|তামিল]], [[তেলুগু ভাষা|তেলুগু]], [[কন্নড় ভাষা|কন্নড়]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]], [[আদি ভাষা|আদি]], [[গালো ভাষা|গালো]], [[তিৱা জনগোষ্ঠী|তিৱা]], [[নিচি ভাষা|নিচি]], [[মালয়ালম ভাষা|মালয়ালম]], [[মাৰাঠী ভাষা|মাৰাঠী]], [[সংস্কৃত]], [[সিন্ধী]], [[উৰ্দু]] ইত্যাদি বিভিন্ন [[ভাষা|ভাষাত]] তেওঁ‌ কণ্ঠদান কৰিছে।<ref>{{Cite news|title=Zubeen's arrived|url=https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|access-date=10 January 2021|work=The Pioneer|language=en|date=26 May 2013|archive-date=4 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230404000432/https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|url-status=live|archivedate=4 April 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230404000432/https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite news |title=Singer Zubeen Garg hospitalised after head injury |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/music/singer-zubeen-garg-hospitalised-in-assam-after-head-injury-8041184/ |work=The Indian Express |date=20 July 2022 |access-date=12 February 2023 |archive-date=27 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230327154132/https://indianexpress.com/article/entertainment/music/singer-zubeen-garg-hospitalised-in-assam-after-head-injury-8041184/ |url-status=live }}</ref> ১৯৯২ চনত জুবিনৰ প্ৰথমটো এলবাম ''[[অনামিকা (শ্ৰব্য এলবাম)|অনামিকা]]'' মুক্তি পোৱাৰ<ref name="futuresounds1">{{cite web | url=http://www.futuresounds.in/store/anamika/ | title=About Zubeen's debut album Anamika at futuresounds.com | publisher=futuresounds.com | accessdate= 4 September 2015}}</ref> লগে লগে পেছাদাৰী সংগীত জগতখনৰ সৈতে জুবিন জড়িত হৈ পৰে। [[বাংলা]] চলচ্চিত্ৰ ''শুধু তুমি''ৰ কাৰণে জুবিনে ২০০৫ চনত শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালকৰ বঁটা লাভ কৰিছিল। [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী ভাষাৰ]] ''য়া আলি'' গীতটোৰ বাবে জুবিনে ২০০৬ চনত ''গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড (GIFA)'' আৰু ''ষ্টাৰডাষ্ট এৱাৰ্ড''ত ''শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী (পুৰুষ)'' বঁটা লাভ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰি ''Echoes of Silence'' (ইংৰাজী-খাচী) ছবিৰ বাবে ''শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক'' হিচাপে তেওঁ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা (ৰজত কমল)]] লাভ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=Assam shines with five honours at 71st National Film Awards |url=https://assamtribune.com/assam/assam-shines-with-five-honours-at-71st-national-film-awards-1587082 |website=The Assam Tribune |date=2 August 2025 |access-date=6 January 2025 |language=en}}</ref> আধুনিক অসমীয়া সংগীতত নতুন মাত্ৰা প্ৰদান কৰাৰ বাবে ২০১৪ চনত জুবিন গাৰ্গলৈ [[ৰেনেছাঁ অসম বঁটা]] আগবঢ়োৱা হয়।<ref name="amarasom">{{cite web | title=জুবিন গাৰ্গলৈ ৰেনেছাঁ অসম বঁটা | publisher=[[আমাৰ অসম]] | date=১৩ মাৰ্চ ২০১৫ | accessdate=১৪ মাৰ্চ২০১৫}}</ref> ২০২৪ চনৰ ২৭ মে’ত জুবিন গাৰ্গক [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয় (USTM) য়ে সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। ২০২৫ চনত [[বেলতলা]] বহাগী উৎসৱ সমিতিয়ে তেওঁক জীৱনজোৰা সাধনাৰ [[ভূপেন হাজৰিকা|ড॰ ভূপেন হাজৰিকা]] বঁটা প্ৰদান কৰে। জুবিন গাৰ্গ বহুবাদ্যযন্ত্ৰী। তেওঁ বহুকেইবিধ বাদ্যযন্ত্ৰ বজাব জানিছিল। ইয়াৰ ভিতৰত আনন্দলহৰী, [[ঢোল]], [[দোতোৰা]], ড্ৰাম, [[গীটাৰ]], হাৰমনিকা, [[হাৰমনিয়াম]], মেণ্ড’লিন, কীব’ৰ্ড, [[তবলা]] আৰু একাধিক পাৰকিউছন বাদ্য অন্তৰ্ভুক্ত। অসমৰ সৰ্বাধিক পাৰিশ্ৰমিকপ্ৰাপ্ত কণ্ঠশিল্পীসকলৰ ভিতৰত তেওঁ অন্যতম।<ref>{{Cite web|date=16 April 2017|title=Barred from singing in Hindi, Assam singer leaves Bihu stage|url=https://indianexpress.com/article/cities/guwahati/zubeen-garg-noonmati-bihu-sanmilan-stopped-from-singing-hindi-song-assam-top-singer-quits-bihu-stage-with-an-abuse-4614435/|url-access=limited|access-date=19 December 2020|website=The Indian Express|language=en}}</ref> প্ৰায় ৩৩ বছৰজোৰা তেওঁৰ কেৰিয়াৰত জুবিন গাৰ্গে ৪০টা ভাষাত ৩৮,০০০তকৈও অধিক [[গীত]] বাণীবদ্ধ কৰিছে।<ref>{{cite news|title=Thousands of fans bid adieu to Zubeen at Guwahati stadium|url=https://www.thehindu.com/entertainment/music/singer-zubeen-gargs-body-arrives-at-guwahati-airport-thousands-gather-to-get-last-glimpse/article70076293.ece|access-date=23 September 2025|work=[[The Hindu]]|date=21 September 2025|language=en-IN}}</ref><ref>{{cite news|last1=Deb|first1=Abhijit|title=From 'Anamika' to 'Ya Ali': Zubeen Garg, a man of many emotions, bids farewell|url=https://www.thestatesman.com/entertainment/from-anamika-to-ya-ali-zubeen-garg-a-man-of-many-emotions-bids-farewell-1503488612.html|access-date=23 September 2025|work=[[The Statesman (India)|The Statesman]]|date=19 September 2025|language=en}}</ref> ২০২৫ চনৰ ১৯ ছেপ্টেম্বৰ‌ত [[ছিংগাপুৰ|ছিংগাপুৰত]] জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যু হয়। ==বংশ আৰু পৰিয়াল== ১৯৭২ চনৰ ১৮ নৱেম্বৰত [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] [[তুৰা, মেঘালয়|তুৰাত]] জুবিন গাৰ্গৰ জন্ম হয়।<ref name="Birthday">{{cite news |last1=Borkotoky |first1=Tonmoy |title=Zubeen Garg turns 48; fans shower him with birthday wishes |url=https://www.newslivetv.com/assam/zubeen-garg-turns-48-fans-shower-him-with-birthday-wishes/ |access-date=20 November 2019 |work=News Live TV |date=18 November 2019 |archive-date=11 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201011231758/https://newslivetv.com/zubeen-garg-turns-48-fans-shower-him-with-birthday-wishes/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |title=Rockstar with a humane heart – Zubeen Garg turns 48 today – Sentinelassam |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/rockstar-with-a-humane-heart-zubeen-garg-turns-48-today-512140 |access-date=18 November 2020 |work=The Sentinel |date=18 November 2020 |language=en |archive-date=18 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201118051439/https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/rockstar-with-a-humane-heart-zubeen-garg-turns-48-today-512140 |url-status=live }}</ref> জুবিনৰ পিতৃৰ নাম হৈছে মোহিনীমোহন বৰঠাকুৰ (ছদ্মনাম: কপিল ঠাকুৰ) আৰু মাতৃ স্বৰ্গীয় ইলি বৰঠাকুৰ (বিয়াৰ পূৰ্বে তেওঁ ইলি অধ্যাপক)।<ref name="Apr2022">{{cite news |last1=Parashar |first1=Utpal |date=29 July 2019 |title='These Brahmins should be killed,' says Assam singer Zubeen Garg; cases filed |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/these-brahmins-should-be-killed-says-assam-singer-zubeen-garg-cases-filed/story-QgaKOmiMcqiCEhzOc8K29O.html |work=Hindustan Times |access-date=12 April 2022 |archive-date=15 January 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220115111218/https://www.hindustantimes.com/india-news/these-brahmins-should-be-killed-says-assam-singer-zubeen-garg-cases-filed/story-QgaKOmiMcqiCEhzOc8K29O.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Sharma |first1=Dristi |title=How Singer Zubeen Garg Got His Name |url=https://www.ndtv.com/entertainment/how-singer-zubeen-garg-got-his-name-9307155 |access-date=20 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=19 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title='Ya Ali' singer Zubeen Garg provided security after ULFA threat And First Hindi Song|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/entertainment-others/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/ |url-access=subscription |access-date=25 September 2025 |work=[[The Indian Express]] |date=22 April 2013 |language=en |archive-date=27 December 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241227233959/https://indianexpress.com/article/entertainment/entertainment-others/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Zubeen Garg Biography, Zubeen Garg Profile - entertainment.oneindia.in |url=http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |website=[[Oneindia]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20130812032230/http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |access-date=25 September 2025 |archive-date=12 August 2013 |language=en |archivedate=12 August 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130812032230/http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |deadurl=yes }}</ref><ref>{{cite news |title=Why Jibon Borthakur Chose to Become Zubeen Garg |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/why-zubeen-borthakur-chose-to-become-zubeen-garg-10481588 |access-date=25 September 2025 |work=[[Pratidin Time]] |date=20 September 2025 |language=en |archive-date=5 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251005162156/https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/why-zubeen-borthakur-chose-to-become-zubeen-garg-10481588 |url-status=live }}</ref> ইলি অধ্যাপকৰ ঘৰ যোৰহাটৰ পুলিবৰৰ ভাতেমৰা গাঁৱত আছিল। কপিল ঠাকুৰ ২৪ বছৰ বয়সত বিবাহপাশত আবদ্ধ হৈছিল আৰু বিয়াৰ পাছত কপিল ঠাকুৰৰ লগত থাকিবলৈ ইলি অধ্যাপক তুৰালৈ গৈছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (২)">{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=২ |language=as}}</ref> তুৰাৰ অসামৰিক চিকিৎসালয়তে তেওঁলোকৰ প্ৰথম সন্তান জুবিনৰ জন্ম হৈছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (৩)">{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৩ |language=as}}</ref> জুবিনৰ প্ৰকৃত নাম জুবিন বৰঠাকুৰ। প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ জুবিন মেহতাৰ নামত জুবিনৰ নাম ৰখা হৈছিল আৰু পাছত ''গাৰ্গ'' গোত্ৰ নামটো জুবিন গাৰ্গে প্ৰৱেশিকা পৰীক্ষাৰ সময়ত নিজেই সংযোজন কৰি ল'লে। সংগীত জগততো তেওঁ‌ জুবিন গাৰ্গৰূপে পৰিচিত হৈছিল। জুবিন গাৰ্গৰ প্ৰতিপালনত সহায় কৰিবলৈ তেওঁৰ মাহীয়েক কুনি গৈ তুৰাত কিছুদিন আছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (৩)"/> জুবিনৰ পিতৃ-পৰিয়াল মূলতে [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ জিলাৰ]] [[জাঁজী|জাঁজীৰ]] অন্তৰ্গত তামোলীছিগা গাঁৱৰ। পৰৱৰ্তী সময়ত শিক্ষা আৰু চাকৰিৰ সন্ধানত তেওঁলোকৰ পৰিয়ালটো যোৰহাট পাইছিলহি। যোৰহাটত তেওঁলোক ভাৰাঘৰত আছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=১ |language=as}}</ref> প্ৰথমতে কপিল ঠাকুৰে চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত কেৰাণীৰ চাকৰিত কৰিছিল আৰু পুৱা-গধূলি কেইটামান টিউচন কৰিছিল। কপিল ঠাকুৰে কলা শাখাত স্নাতক উত্তীৰ্ণ হৈছিল যদিও অৰ্থাভাৱত স্নাতকোত্তৰ সম্পূৰ্ণ কৰিব নোৱাৰিলে। কিন্তু তেওঁ কোনোপধ্যেই ভাই-ভনী আৰু নিজৰ শিক্ষা যতি পৰিবলৈ দিয়া নাছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (২)"/> চাকৰিৰ সন্ধান কৰি থাকোঁতেই তেওঁ তুৰাত বৰ্তমানতকৈ ভাল চাকৰি এটা পালে। আৰু তাতে ৪০ টকাত এটা ৰুম ভাৰালৈ লৈ থাকিবলৈ ল'লে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ অধিক পঢ়া-শুনা কৰি অসম লোকসেৱা আয়োগৰ পৰীক্ষাত অৱতীৰ্ণ হয় আৰু সেইসূত্ৰে শ্ৰম বিভাগত নিজ দায়িত্ব পালন কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ মাটিৰ হাকিম হিচাপে (বৰ্তমানৰ চাৰ্কোল অফিচাৰ) কৰিমগঞ্জলৈ বদলি হয়।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫ |language=as}}</ref> আৰু চাকৰি-জীৱনৰ প্ৰথমছোৱাত সঘনাই ইঠাই-সিঠাইলৈ বদলি হ’বলগীয়া হৈছিল। সেয়ে কণমানি জুবিনৰ ল’ৰালি বিভিন্ন ঠাইৰ ভিন্ন অভিজ্ঞতাৰে ভৰ-পূৰ আছিল। জুবিনৰ পিতৃয়ে ''কপিল ঠাকুৰ''ৰ ছদ্মনামত কবিতা, গল্প, প্ৰবন্ধ আৰু উপন্যাস লিখিছে। জুবিনৰ মাতৃ ইলি বৰঠাকুৰ এগৰাকী দক্ষ নৃত্যশিল্পী, অভিনেত্ৰী আৰু সু-গায়িকা আছিল। তথাপি তেওঁ নিজৰ প্ৰতিভাক পেছা হিচাপে লোৱা নাছিল। ইয়াৰ পৰিৱৰ্তে তেওঁ‌ কণমানি জুবিনক ঘৰতেই সকলো কলা শিকোৱাৰ সিদ্ধান্ত লৈছিল। জুবিনে মাতৃকেই নিজৰ জীৱনৰ প্ৰথম গুৰু বুলি বিবেচনা কৰিছিল। ২০০০ চনৰ ২ ছেপ্টেম্বৰত ইলি বৰঠাকুৰৰ মৃত্যু হয়।<ref>{{Cite book |title=জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ |editor-last=শইকীয়া |editor-first=মণ্টু |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০০৯ |page=৬৭ |language=as}}</ref> জুবিনৰ ভগ্নী দুগৰাকী: [[জংকী বৰঠাকুৰ]] আৰু পামী বৰঠাকুৰ। জংকী এগৰাকী গায়িকা আৰু অভিনেত্ৰী আছিল। দুৰ্ভাগ্যজনকভাৱে ২০০২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীত [[তেজপুৰ|তেজপুৰৰ]] বালিপাৰাত ঘটা এটা শোকাৱহ মটৰ দুৰ্ঘটনাত জংকীৰ মৃত্যু হয়।<ref name="india.com">{{cite web | url=https://www.india.com/entertainment/how-zubeen-gargs-sister-jongki-barthakurs-untimely-death-shaped-his-musical-journey-8086747/ | title=How Zubeen Garg’s sister Jongki Barthakur’s untimely death shaped his musical journey | publisher=India.com | date=7 September, 2025 | accessdate=7 October 2025 | author=Mehzabeen, Mallika}}</ref> ইয়াৰ পাছতে জুবিনে জংকীৰ স্মৃতিত ''শিশু'' নামৰ এটা এলবাম মুক্তি দিয়ে। আনগৰাকী ভগ্নী ড॰ পামী বৰঠাকুৰ এগৰাকী অধ্যাপক। ড॰ বৰঠাকুৰে ''সাংগীতিক ভূগোল''ত গৱেষণা কৰি ডক্টৰেট অৰ্জন কৰিছে। তেওঁ বৰ্তমান অসমস্থিত ৰয়েল গ্ল’বেল বিশ্ববিদ্যালয়ত অধ্যাপিকা হিচাপে কৰ্মৰত।<ref name=" RGU">{{cite web | url=https://www.rgu.ac/faculty-palme-borthakur | title=Dr. Palme Borthakur | publisher=Royal Global University | accessdate=23 September 2025}}</ref><ref name="USTM">{{cite web | url=https://ustm.ac.in/32359-2/ | title=Dr. Palme Borthakur | publisher=USTM | accessdate=23 September 2025}}</ref> ২০০২ চনৰ ৪ ফেব্ৰুৱাৰীত জুবিন গাৰ্গ গৰিমা শইকীয়াৰ সৈতে বিবাহপাশত আবদ্ধ হয়।<ref>{{cite web|last=Desk|first=TOI Entertainment|title=Who is Garima Saikia Garg? Meet wife of late singer Zubeen Garg and acclaimed costume designer|website=The Times of India|date=2025-09-19|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/who-is-garima-saikia-garg-meet-wife-of-late-singer-zubeen-garg-and-acclaimed-costume-designer/articleshow/123999749.cms|access-date=2025-09-22}}</ref> == শিক্ষা == পিতৃৰ চাকৰিসূত্ৰে জুবিন গাৰ্গৰ শিশুকাল একাধিক ঠাইত বিস্তৃত হৈ আছিল। তুৰাত জন্ম হোৱা শিশু জুবিনে শৈশৱৰ দুবছৰ তেজপুৰত কটায়। ইয়াৰ পাছত পৰিয়ালটো যোৰহাটলৈ অহাত তেওঁক চিনামৰাৰ ইংৰাজী মাধ্যমৰ স্কুল 'কাৰ্মেল'ত নামভৰ্তি কৰাই দিয়া হ’ল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৪ |language=as}}</ref> ===কৰিমগঞ্জত=== ইয়াৰ পাছত পিতৃৰ চাকৰি পুনৰ বদলি হোৱাত তেওঁলোক কৰিমগঞ্জলৈ যাবলগীয়া হয়। পিতৃ কপিল ঠাকুৰে এইবাৰ হাকিম হিচাপে কৰিমগঞ্জত যোগদান কৰিলে। কৰিমগঞ্জত তেওঁলোক আঠ বছৰ থাকে। পিতৃৰ দৃষ্টিত শিশু অৱস্থাত জুবিন ''দুষ্ট আৰু খট্‌খটীয়া'' হিচাপে পৰিচিত আছিল। কৰিমগঞ্জৰ বঙালী সমাজৰ মাজত থাকি তেওঁলোকে বঙালী জীৱনৰ লগত মিলি যাবলৈ চেষ্টা কৰিলে। ঘৰৰ আৰু বাহিৰত লগ পোৱা অসমীয়া মানুহৰ বাহিৰে বাকী সকলোতে তেওঁলোকে কৰিমগঞ্জৰ [[ছিলঠীয়া ভাষা|ছিলঠীয়া বঙালী]] ভাষাতেই কথা পাতিছিল। জুবিনেও সৰুৰেপৰা বাংলা ভাষা আয়ত্ত কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৬ |language=as}}</ref> পিতৃৰ এই সম্পৰ্কত ভাষ্য এনেধৰণৰ—<blockquote>কৰিমগঞ্জৰ বাংলাটো আচলতে ছিলঠীয়া বাংলা। অসমৰ কামৰূপীয়া ভাষাৰ দৰে। জুবিনো সৰুৰেপৰা বাংলাভাষী হৈ উঠিল। বঙালী সমাজৰ লগত উঠা-বহা, ফুৰা-চকা কৰি তেওঁ ৰবীন্দ্ৰনাথ, নজৰুল আদিৰ লগত এসময়ত ভালদৰে পৰিচিত হৈ পৰিছিল।</blockquote> কৰিমগঞ্জত থকা প্ৰথমটো বছৰতেই জুবিনক তাৰ একমাত্ৰ ইংৰাজী মাধ্যমৰ বিদ্যালয় "প্ৰান্তিক কিণ্ডাৰগাৰ্টেন"ত নাম লিখাই দিয়া হ’ল। ইয়াৰ পাছত তেওঁক কৰিমগঞ্জৰ হাইস্কুলত নামভৰ্তি কৰোৱা হয়। শৈশৱৰ সময়ছোৱাত জুবিন গাৰ্গৰ [[অমিতাভ বচ্চন|অমিতাভ বচ্চনৰ]] ছবিবোৰ প্ৰিয় আছিল। আৰু অমিতাভ বচ্চনৰ অনুকৰণৰ তেওঁ থ্ৰি-পীচ ছ্যুট পিন্ধিছিল। গানৰ প্ৰতি তেওঁৰ ধাউতি দিনক-দিনে বাঢ়ি অহা দেখি জুবিনক কৰিমগঞ্জৰ বিশিষ্ট তবলাবাদক ৰবীন বেনাৰ্জীৰ অধীনত [[তবলা]] শিকিবলৈ দিয়া হ’ল। পিতৃয়ে কৰিমগঞ্জৰ যাত্ৰা-দল ''শিল্পী-তীৰ্থ''ৰ সৈতে জড়িত হৈ এটা বছৰতে তিনিখন যাত্ৰা কৰিছিল; য’ত জুবিন গাৰ্গে তেওঁক সংগ দিছিল। আনহাতে বিদ্যালয়ত বছৰেকীয়া উৎসৱত জুবিন গাৰ্গে তবলা বাদন কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৭ |language=as}}</ref> বানপীড়িত কৰিমগঞ্জত বান-সাহায্যৰ কাম আৰু নিৰ্বাচনৰ কামত ব্যস্ত হ’বলগীয়া হোৱা হেতুকে কপিল ঠাকুৰ পৰিয়ালৰ প্ৰতি কেতিয়াবা প্ৰয়োজনীয় ধ্যান দিব পৰা নাছিল। তেনেস্থলত পত্নী ইলি বৰঠাকুৰে সন্তানৰ যত্ন লৈছিল। জুবিন গাৰ্গ আৰু জংকীক প্ৰাথমিক গান শিকোৱাৰ দায়িত্ব মাতৃ ইলি বৰঠাকুৰে লৈছিল। কৰিমগঞ্জত প্ৰায় আঠ বছৰ কটাই তেওঁলোক বিজনীলৈ আহে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৮ |language=as}}</ref> জুবিনে জীৱনৰ প্ৰথম গুৰু বুলি নিজৰ মাতৃকেই বিবেচনা কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত জুবিনে গুৰু ৰমণী ৰায়ৰ ওচৰত অসমীয়া লোক-সংগীতৰ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰে। তেওঁ তামোলপুৰ উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়ৰপৰা মেট্ৰিক পাছ কৰিছিল। [[যোৰহাট|যোৰহাটৰ]] [[জগন্নাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|জগন্নাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ৰ]] ছাত্ৰ জুবিনে তেওঁলোকৰ পৰিয়াল [[গুৱাহাটী|গুৱাহাটীলৈ]] স্থায়ীভাৱে থাকিবলৈ গুচি অহাৰ পাছত গুৱাহাটীৰ [[ভোলানাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|বি. বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ত]] স্নাতক বিজ্ঞান শাখাত নামভৰ্তি কৰে। কিন্তু সংগীতৰ ক্ষেত্ৰখনৰ লগত সম্পূৰ্ণৰূপে নিজকে নিয়োজিত কৰিব লগা হোৱাত তেওঁ কলেজীয়া শিক্ষা আধৰুৱা হৈ ৰয়। ==কণ্ঠশিল্পী হিচাপে== === ১৯৯২-১৯৯৫: সংগীতশিল্পী হিচাপে যাত্ৰাৰম্ভ === বি. বৰুৱা কলেজত পঢ়ি থাকোঁতেই, ১৯৯২ চনত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ত অনুষ্ঠিত যুৱ মহোৎসৱত পাশ্চাত্য সংগীত শাখাত একক পৰিৱেশনত স্বৰ্ণ পদক অৰ্জন কৰাটোৱেই আছিল জুবিনৰ জীৱনৰ টাৰ্নিং পইণ্ট। ইয়াতেই জুবিনে কণ্ঠশিল্পীৰূপে জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে সফলতা আৰু বিশ্বাসৰ সোৱাদ পায়। ১৯৯৩ চনৰ দুৰ্গা পূজাৰ ষষ্ঠীৰদিনা এন কে প্ৰডাকচনে পৰিৱেশন কৰা প্ৰথম এলবাম ''অনামিকা'' মুক্তি হোৱাৰ লগে লগে তেওঁ পেছাদাৰী সংগীত জগতখনত সোমাই পৰে।<ref>{{Cite book |title=জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ |editor-last=শইকীয়া |editor-first=মণ্টু |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০০৯ |page=৩৭ |language=as}}</ref> অৱশ্যে তেওঁৰ প্ৰথম বাণীবদ্ধ হোৱা গীত দুটা আছিল— ''তুমি জানো পাৰিবা সোণ'' আৰু ''তুমি জোনাকী সুবাস''। এই গীতদুটা তেওঁ ''ঋতু'' নামৰ এলবামটোৰ বাবে বাণীবদ্ধ কৰিছিল। কিন্তু ১৯৯৩ চন পৰ্যন্ত এইটো এলবামে মুক্তি পোৱা নাছিল। ''অনামিকা'' এলবামটোৱে অগতানুগতিকতাৰ বাবে অতি কম সময়তেই সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতত ই‌ন্‌ষ্টেণ্ট হিটৰূপে জনপ্ৰিয়তাৰ শীৰ্ষত আৰোহণ কৰিছিল। ১৯৯৩ চনৰ অক্টোবৰ মাহত মুক্তি পোৱা বলীউডৰ ভক্তিমূলক কণ্ঠশিল্পী [[অনুৰাধা পৌডৱাল]] আৰু উৎপল শৰ্মাই গোৱা অসমীয়া এলবাম ''অনুৰাধাত'' তেওঁ প্ৰথমে গীতিকাৰ আৰু সংগীত সুৰকাৰ হিচাপে অৱদান আগবঢ়াইছিল, যাৰ ফলত তেওঁ প্ৰথম এলবাম হিচাপে চিহ্নিত হৈছিল য’ত তেওঁ কোনো ধৰণৰ কণ্ঠদান কৰা নাছিল। পৰৱৰ্তী সময়ছোৱাত তেওঁ ''সপোনৰ সুৰ'' (১৯৯২), ''জোনাকী মন'' (১৯৯৩), ''মায়া'' (১৯৯৪), ''আশা'' (১৯৯৫)কে প্ৰমুখ্য কৰি ভালেমান এলবাম মুকলি কৰে। <ref>{{Citation |title=Xopunor Xur - Zubeen Garg - Download or Listen Free - JioSaavn |date=6 November 2023 |url=https://www.jiosaavn.com/album/xopunor-xur/0VAyq8SQg0Q_ |access-date=21 September 2025 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Asha • Future Sounds |url=https://www.futuresounds.in/store/asha/ |access-date=21 September 2025 |website=Future Sounds |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title=Junaki Mon - Zubeen Garg, Jonki - Download or Listen Free - JioSaavn |date=18 July 2009 |url=https://www.jiosaavn.com/album/junaki-mon/ovJnC-NY70c_ |access-date=21 September 2025 |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title=Maya (Original) by Zubeen Garg on Apple Music |date=8 May 2021 |url=https://music.apple.com/ca/album/maya-original/1580812170 |access-date=21 September 2025 |language=en-CA}}</ref> ১৯৯৫ চনত মুম্বাইলৈ যোৱাৰ পূৰ্বে তেওঁ ''উজান পিৰীতি'' নামৰ ব্যাৱসায়িকভাৱে সফল হোৱা এটি [[বিহু|বিহুৰ]] এলবাম মুকলি কৰিছিল।<ref>{{cite book|last=Saikia|first=Montu|title=Zubeen Garg: Jibanar Para Ganaloi|publisher=Chandra Prakash|location=Guwahati|year=2009|page=97|url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.452684|language=Assamese}}</ref> === ১৯৯৫-১৯৯৭: বলীউড কণ্ঠশিল্পী কেৰিয়াৰ আৰম্ভ কৰিবলৈ মুম্বাইলৈ স্থানান্তৰিত হোৱা === কুৰি শতিকাৰ শেষৰ দশকৰ মাজভাগতে জুবিন গাৰ্গে [[বলিউড]] সংগীত জগতত কাম কৰিবলৈ [[মুম্বাই]]লৈ গুচি যায় আৰু তাৰপৰাই তেওঁৰ প্ৰথম ইণ্ডীপপ একক এলবাম ''চান্দনী ৰাত'' প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{Citation|title=Chandni Raat by Zubeen Garg|date=9 October 2015|url=https://music.apple.com/us/album/chandni-raat/1048576498|language=en-US|access-date=24 October 2022}}</ref> ১৯৯৫ চনৰ শেষৰ ফালে [[মহালক্ষ্মী আয়াৰ]]ক লগ পাই তেওঁৰ তেতিয়াৰ আগন্তুক অসমীয়া এলবাম ''জুবিনৰ গান''ৰ বাবে তেওঁলোকৰ প্ৰথম গীত "উজাগৰি নিশাৰ উতলা মন" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিটো ১৯৯৬ চনৰ জানুৱাৰী মাহত মহালক্ষ্মী আয়াৰৰ প্ৰথম এলবাম হিচাপে মুক্তি লাভ কৰিছিল। <ref>{{cite news|url=https://assam.news18.com/news/assam/mahalakshmi-iyer-pay-tribute-to-zubeen-garg-skd-499891.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20260518193251/https://assam.news18.com/news/assam/mahalakshmi-iyer-pay-tribute-to-zubeen-garg-skd-499891.html|title=জুবিনৰ কথা কৈ আৱেগিক মহালক্ষ্মী, কেৱল মহালক্ষ্মীৰ বাবেই জুবিনে লিখিছিল এই গান, মহালক্ষ্মীয়ে ক’লে বহু কথা... বহু কাহিনী...! আজি সন্ধিয়া ৭.৫০ বজাত ‘সুৰৰ সোপানে সোপানে|last1=Bhagwati|first1=Nabajit|date=18 November 2025|archive-date=18 May 2026|work=News18 Assam Northeast}}</ref> <ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/31638328-Zubeen-Garg-Mahalakshmi-Hema-Zubeenor-Gaan|title=জুবিন গাৰ্গ, মহালক্ষ্মী*, হেমা* – জুবিনৰ গান|website=Discogs}}</ref> পাছলৈ তেওঁ ''চন্দা (১৯৯৬)'', ''শ্ৰদ্ধাঞ্জলি খণ্ড ১ (১৯৯৬)'', ''শ্ৰদ্ধাঞ্জলি খণ্ড ২ (১৯৯৭),'' ''জলৱা (১৯৯৮)'', আদি একাধিক হিন্দী এলবাম আৰু ৰিমিক্স বাণীবদ্ধ কৰে। ১৯৯৬ চনৰ আগষ্ট মাহত তেওঁ অতি সোনকালে মুক্তি পাবলগীয়া হিন্দী এলবাম ''দুনিয়া''ৰ বাবে "মেইনে দেখে হে সভি ৰং দুনিয়া কে" গীতটোৰ আৰম্ভণিৰ গীটাৰ বজাইছিল আৰু এইদৰে তেওঁৰ কণ্ঠ, কথা, সুৰ, আৰু সংগীত অবিহনে তেওঁৰ প্ৰথম এলবাম বা গীত হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল। প্ৰথমে এই গীতটো [[আশা ভোছলে]]ই গোৱাৰ উদ্দেশ্য আছিল, কিন্তু, তেওঁৰ ব্যস্ততাৰ বাবে তেওঁৰ ঠাইত বলীউডৰ কণ্ঠশিল্পী ৰাগেশ্বৰী গীতটো গাইছিল। এই এলবামটো ১৯৯৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুক্তি পাইছিল। <ref>{{Cite news|date=19 September 2025|title=Who Was Singer Zubeen Garg? All About His Popular Songs, Family, Achievements|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/bollywood/who-was-singer-zubeen-garg-who-died-at-52-all-about-his-popular-songs-family-achievements-article-152855099|access-date=22 September 2025|work=Times Now}}</ref> === ১৯৯৭-১৯৯৮: প্ৰথম বাংলা এলবাম আৰু প্ৰথম সহোদৰ এলবাম === বলীউড আৰু অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ আৰু সংগীত উদ্যোগত গান গোৱাৰ সমান্তৰালকৈ ১৯৯৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত তেওঁ বাংলা সংগীত জগতত প্ৰৱেশ কৰে য'ত তেওঁ প্ৰথম বাংলা এলবাম ''সুৰেৰ উপহাৰ'' মুকলি কৰে য'ত মৌচুমী চহৰীয়াৰ মুখ্য সহশিল্পী আৰু মিলি বৰুৱা আৰু [[সাগৰিকা মুখাৰ্জী|সাগৰিকা]]ৰ পটভূমি কণ্ঠদান কৰা হয়, যি [[শান|চান]]ৰ ভগ্নী।<ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/36797428-Zubeen-Maushumi-Surer-Upahar|title=জুবিন, মৌচুমী – সুৰেৰ উপহাৰ (কেছেট)|website=Discogs}}</ref> পিছৰ এমাহৰ ভিতৰত, তেওঁ ভগ্নী আৰু তেতিয়াই নৱাগত সহ-কণ্ঠশিল্পী জংকী বৰঠাকুৰক লৈ তেওঁৰ ''মুক্তি'' এলবামও মুকলি কৰি তেওঁলোকৰ প্ৰথম অসমীয়া ভাই-ভনীৰ যুটি এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয় আৰু তেওঁলোকে নাজিয়া-জোহেব আৰু চান-সাগৰিকাৰ পৰা প্ৰেৰণা লাভ কৰিছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/35341735-Zubeen-Jonkie-Mukti|title=জুবিন, জংকি - মুক্তি (কেছেট)|website=Discogs}}</ref> এই এলবামটোও অডিঅ চিডি ফৰ্মেটত মুক্তি পোৱা প্ৰথম অসমীয়া এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয়। এই এলবামটোৰ আগতে অসমত বজাৰ আৰু অডিঅ' চিডি ফৰ্মেটত প্ৰৱেশ কৰা প্ৰথমটো এলবাম আছিল: চানৰ প্ৰথম এলবাম ''লাভ-অলজি'' আৰু ৰাগেশ্বৰীৰ প্ৰথম এলবাম ''দুনিয়া'', যিটো ১৯৯৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুক্তি পাইছিল। === ১৯৯৮-২০০৩: নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী আত্মপ্ৰকাশ, দ্বিতীয় ইণ্ডিপপ এলবাম আৰু তেওঁৰ প্ৰথম ব্ৰেকথ্ৰু অসমীয়া এলবাম === তেওঁ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল ''পুৰাণী কবৰ'' (১৯৯৮) ছবিখনত, য'ত তেওঁ দুটা গীত গাইছিল: "কুচ তো কাহো" আৰু "দিল মেৰা চুৰয়া এক হাছিনা"। পৰৱৰ্তী কেইমাহমানৰ ভিতৰতে ''[[যৌৱনে আমনি কৰে]]'' ছবিত দেখা পোৱা প্ৰথমটো অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ গীত "বুকু দুৰু দুৰু" গাইছিল। ১৯৯৮ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত তেওঁৰ দ্বিতীয়টো ইণ্ডিপপ এলবাম ''ইউহি কভি'' মুকলি কৰিছিল, য'ত তেতিয়াই নৱাগত অভিনেত্ৰী ভূমিকা চাওলাক প্ৰদৰ্শিত কৰা হৈছিল আৰু ভাৰতৰ চেনেল ভি আৰু এমটিভি মিউজিক চেনেলত প্ৰচাৰিত এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ প্ৰথম মিউজিক ভিডিঅ'। তেওঁ ''দিল ছে'' (১৯৯৮), ''ড’লি ছজা কে ৰখনা'' (১৯৯৮), ''মৰম নদীৰ গাভৰু গাত'' (১৯৯৯), ''[[বুকুৰ মাজত জ্বলে]]'' (১৯৯৯), ''[[হিয়া দিয়া নিয়া]]'' (২০০০), ''ফিজা'' (২০০০) আদি হিন্দী ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰৰ বাবে গীত গাইছিল।<ref>{{cite web|url=http://www.bollywoodmdb.com/celebrities/biography/zubeen-garg/792|title=About Zubeen Garg|website=bollywoodmdb.com|access-date=30 April 2017|archive-date=27 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180127083834/http://www.bollywoodmdb.com/celebrities/biography/zubeen-garg/792|url-status=live}}</ref> ২০০০ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত গাৰ্গে তেওঁৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া এলবাম ''পাখি'' মুকলি কৰে কাৰণ এই এলবামটো ২০০০ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত মৃত্যু হোৱা তেওঁৰ মাতৃৰ নামত উৎসৰ্গিত কৰা হৈছিল। পিছলৈ এই এলবামটো অসমত তেওঁৰ প্ৰথম উল্লেখযোগ্য অগ্ৰগতি হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰিও সেই বছৰৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া এলবাম হিচাপে স্বীকৃতি লাভ কৰিছিল। ২০০২ চনত তেওঁ কে কে আৰু সুনীতা ৰাৱে গোৱা "মুঝে প্যায়াৰ হো গয়া" নামৰ এটা হিন্দী গীত ৰচনা কৰে যিটো ইণ্ডিপপ এলবাম/টেলিভিছন শ্ব' ''চেনেল ভি জামিনত'' দেখা যায়। সেই বছৰতে তেওঁ ''কান্তে'' ছবিৰ তিনিটা গীত গাইছিল। ২০০৩ চনত তেওঁ ''মুদ্দা – দি ইছ্যু'' চিনেমাৰ "ছপ্নে ছাৰে" আৰু "খোৱাবৌ কী", ''চুপকে ছে'' চিনেমাৰ "মাংগো অগৰ দিল ছে ত’ খুদা", ''মুম্বাই ছে আয়া মেৰা দৌস্ত'' চিনেমাৰ "হোলী ৰে" আৰু ''জাল: দা ট্ৰেপ'' চিনেমাৰ "জ’ প্যাৰ তুমনে" গীত গাইছিল।<ref>{{Citation|last=Array|title=Jo Pyar Tumne (Jaal – The Trap / Soundtrack Version) (Full Song) – KK, K. S. Chithra – Download or Listen Free – JioSaavn|date=14 August 2008|url=https://www.jiosaavn.com/song/jo-pyar-tumne-jaal---the-trap--soundtrack-version/MQcBSA1RBgI|access-date=8 March 2020|archive-date=20 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190220181601/https://www.jiosaavn.com/song/jo-pyar-tumne-jaal---the-trap--soundtrack-version/MQcBSA1RBgI|url-status=live}}</ref> === ২০০৩–২০০৬: বাংলা ভাষাৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী আত্মপ্ৰকাশ আৰু তেওঁৰ একক এলবাম ''যন্ত্ৰ'' === ২০০৩ চনত [[বঙালী ভাষা|বাংলা]] সংগীত জগতত জুবিন গাৰ্গৰ অভিষেক ঘটে, য’ত তেওঁ ''মন'' চিনামাত "অ মন বোলাকা" আৰু "অভিলাশী মনে" নামৰ দুটা গীত গাইছিল। পাছৰ বছৰত তেওঁ ''শুধু তুমি'' চিনামাত তিনিটা গীত গীত গায় আৰু ছবিখনৰ সংগীত পৰিচালনা কৰে।<ref>{{Citation|last=Array|title=Ektuku Chhoan Lage (Shudhu Tumi / Soundtrack Version) (Full Song) – Zubeen Garg – Download or Listen Free – JioSaavn|date=5 October 2008|url=https://www.jiosaavn.com/song/ektuku-chhoan-lage-shudhu-tumi--soundtrack-version/NA48ZSFaelc|access-date=8 March 2020}}</ref> সেই বছৰতে তেওঁ সহ-কণ্ঠশিল্পী অবিহনে তেওঁৰ অসমীয়া এলবাম ''যন্ত্ৰ'' মুকলি কৰি বছৰৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া এলবামৰ লগতে তেতিয়ালৈকে সৰ্বকালৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া অচলচ্চিত্ৰ এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয়। ২০০৫ চনত তেওঁ ''প্ৰেমী'' নামৰ বাংলা চিনেমাখনত "অ’ বন্ধুৰে" আৰু "লাগেনা ভালো" গাইছিল। <ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/27085053-Zubeen-Garg-Jantra|title=জুবিন গাৰ্গ - যন্ত্ৰ (কেছেট}}</ref> === ২০০৬–২০২৫:'য়া আলী'ৰ সফলতা আৰু পৰৱৰ্তী সময়=== [[চিত্ৰ:Zubeen Garg in Audio Release of "Zindagi".jpg|thumb|240x180px|২০০৭ চনত জিন্দেগী নামৰ চিনেমাখনৰ অডিঅ' মুক্তিৰ সময়ত গাৰ্গ]] [[File:Zubin & Zublee mesmerising the crowd with their iconic live performance of “Anuradha”.jpg|thumb|'অনুৰাধা' গীতৰ জৰিয়তে জুবিন গাৰ্গ আৰু [[জুবলী বৰুৱা]]ই দৰ্শকক সুকীয়া অনুভূতি প্ৰদান কৰে। ]] ''গেংষ্টাৰ'' চিনেমাখনৰ জৰিয়তে জুবিন গাৰ্গে বলীউডত সৰ্বাধিক পৰিচিতি লাভ কৰে। ইয়াত তেওঁ "য়া আলী" গীতটো গাইছিল।<ref>{{cite web|title=মিউজিক হিটছ ২০০০–২০০৯|trans-title=Music Hits 2000-2009|url=http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5|website=Boxofficeindia.com|access-date=30 April 2017|date=22 January 2009|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090122120910/http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5|archive-date=22 January 2009|archivedate=15 February 2008|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080215081557/http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5&PHPSESSID=108b9056cd4ca14236f9c6119d34dcce|deadurl=yes}}</ref> এই গীতটোৰ জৰিয়তে তেওঁ ২০০৬ চনত শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পীৰ ''গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড্‌ছ (GIFA)'' লাভ কৰে। তেওঁৰ পৰৱৰ্তী হিন্দী এলবাম ''জিন্দেগী'' ২০০৭ চনত মুক্তি পায়।<ref>{{cite web|title=জুবিনৰ অভিলাষী হয়|trans-title=Zubeen gets ambitius|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gets-ambitious/articleshow/2320677.cms|archive-url=https://web.archive.org/web/20250215092432/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gets-ambitious/articleshow/2320677.cms|date=30 August 2007|archive-date=15 February 2025|access-date=12 July 2026|website=Times of India|url-status=live}}</ref> ২০০৮ চনৰ আৰম্ভণিতে গাৰ্গে কুমাৰ ভবেশৰ সৈতে সহযোগিতা কৰি তেওঁলোকৰ "কামৰূপীয়া ছোৱালী" গীতটো ৰেকৰ্ডিং কৰে।<ref>{{cite web|title=কামৰূপীয়া ছোৱালী|url=https://www.youtube.com/watch?v=pavaz7IwA5U|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113014/https://www.youtube.com/watch?v=pavaz7IwA5U|archive-date=12 July 2026|website=YouTube|date=6 November 2019|access-date=12 July 2026}}</ref><ref>{{cite web|title= কামৰূপীয়া ছোৱালী ঐ ভিডিঅ' গীত - কুমাৰ ভৱেশ আৰু জুবিন গাৰ্গ|trans-title=Kamrupia Suwali oi video song - Kumar Bhabesh and Zubeen Garg|url=https://www.youtube.com/watch?v=coMupu79-K4|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113359/https://www.youtube.com/watch?v=coMupu79-K4|date=12 June 2019|archive-date=12 July 2026|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০০৮ চনৰ মাজভাগত তেওঁৰ প্ৰথম নাট্য গীত "তুমি দুচকুতে কাজল ললে" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিটো ''হেংগুল থিয়েটাৰ''ত অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web|title=তুমি দুচকুতে কাজল ললে - হেঙুল থিয়েটাৰ ২০০৮-০৯ - জুবিন গাৰ্গ - অফিচিয়েল অডিঅ'| trans-title=TUMI DUSOKUTE KAJOL LOLE - Hengool Theatre 2008-09 - Zubeen Garg - Official Audio|url=https://www.youtube.com/watch?v=41686YS7eFg|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113725/https://www.youtube.com/watch?v=41686YS7eFg|archive-date=12 July 2026|date=2 November 2022|website=YouTube|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০০৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত তেওঁ আন এক একক এলবাম ''ৰুমাল'' মুকলি কৰে, য'ত "দুপৰৰ মুহোনাত", "ৰুমাল ৰুমাল", "অমানিখা হাৰে আছে" ইত্যাদি হিট গীতসমূহ সন্নিবিষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web |title=জুবিন গাৰ্গৰ নতুন এলবাম মুকলি|trans-title=Zubeen Garg launches new album |url=http://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/zubeen-garg-launches-new-album|archive-url=https://web.archive.org/web/20081006201345/http://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/zubeen-garg-launches-new-album|archive-date=6 October 2008|publisher=radioandmusic|date=4 October 2008|access-date=12 July 2026|url-status=live}}</ref> ২০০৮ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত তেওঁ ''মন মানে না'' চিনেমাৰ "মন মানে না", ''চিৰোদিনী তুমি যে'' আমাৰ চিনেমাৰ "পিয়া ৰে পিয়া ৰে", আৰু ''লাভ'' ''ষ্টৰী'' চিনেমাৰ "মন জেতে চায় শুধু" আদি কেইবাটাও বঙালী গীত ৰেকৰ্ডিং কৰে। ২০১২ চনত গাৰ্গে তেওঁৰ ২০ বছৰীয়া সংগীত যাত্ৰা সম্পূৰ্ণ কৰিবলৈ তেওঁৰ দুটা একক এলবাম মুকলি কৰে, এটা আছিল ''ৰুণজুন'', যিটো ২০১২ চনৰ ৪ জানুৱাৰীত মুক্তি পাইছিল,<ref>{{cite web|title=ৰুণজুন - অডিঅ' মুক্তি অনুষ্ঠান - জুবিন গাৰ্গ LIVE - ৰুণজুন নুপুৰে মাতে|trans-title=RunJun - Audio Release Ceremony - Zubeen Garg Live - Runjun Nupure Mate|url=https://www.facebook.com/BHASKARJAAN/videos/286387458076889/|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712125633/https://www.facebook.com/BHASKARJAAN/videos/286387458076889/?rdid=KNUh2Dc8wOe81fX8|archive-date=12 July 2026|last1=Bordoloi|first1=Bhaskar Kshyp|date=8 January 2012|website=Facebook}}</ref> আৰু আনটো আছিল ''ৰক'', যিটো ২০১২ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত মুক্তি পাইছিল। ''ৰক'' এলবামটোত মুঠ চৈধ্যটা গীত আছে, যাৰ ফলত ই আজিলৈকে তেওঁৰ আটাইতকৈ দীঘলীয়া এলবাম।<ref>{{cite web|title=জুবিন গাৰ্গ - ৰক চিডি (এলবাম, ষ্টেৰিঅ') ২০১২|trans-title=Zubeen Garg - Rock CD (Album, Stereo) 2012|url=https://www.discogs.com/release/35335300-Zubeen-Garg-Rock|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712125827/https://www.discogs.com/release/35335300-Zubeen-Garg-Rock|archive-date=12 July 2026|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০১৩ চনত তেওঁৰ অন্তিম হিন্দী এলবাম ''[[পাকীজা_(শ্ৰব্য_এলবাম)|পাকিজা]]'' মুকলি কৰে, য'ত তেওঁ প্ৰথমবাৰৰ বাবে গাইছিল, লিখিছিল, আৰু সুৰ কৰিছিল। এই এলবামটো অৰুণাচল প্ৰদেশত চিত্ৰগ্ৰহণ কৰা প্ৰথমটো ভাৰতীয় মিউজিক ভিডিঅ’ও হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.timesofindia.com/entertainment/music/news-and-interviews/Zubeen-Gargs-latest-Hindi-Album/articleshow/19754340.cms|archive-url=https://web.archive.org/web/20241130184827/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/music/news-and-interviews/Zubeen-Gargs-latest-Hindi-Album/articleshow/19754340.cms|url-status=live|archive-date=30 November 2024|title=জুবিন গাৰ্গৰ শেহতীয়া হিন্দী এলবাম|trans-title=Zubeen Garg’s latest Hindi Album|access-date=12 July 2026|date=28 April 2013|work=দ্য টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.assamtimes.org/node/8184|archive-url=https://web.archive.org/web/20130606020858/www.assamtimes.org/node/8184|title=পাকিজাঃ জুবিন গাৰ্গৰ নতুন এলবাম মুক্তি|trans-title=Pakeeza: Zubeen Garg's new album released|archive-date=6 June 2013|accessdate=15 September 2014|work=Assam Times|date=14 April 2013|first=Koushik |last=Hazarika|url-status=dead}}</ref> একে বছৰতে তেওঁ ৯০ৰ দশকৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ইণ্ডিপপ কন্ঠশিল্পী [[আলিছা চিনাই]]ৰ সৈতে "দিল টু হি বাটা" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিখন যিটো ''কৃষ ৩'' ছবিখনত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref>{{cite web|title='য়া আলী' পোষ্ট, বলীউডৰ বিষয়ে নিৰ্বাচিত: জুবিন|trans-title=Post 'Ya Ali', selective about Bollywood: Zubeen|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/post-ya-ali-selective-about-bollywood-songs-zubeen/articleshow/27184028.cms|date=10 December 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20230107132806/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/post-ya-ali-selective-about-bollywood-songs-zubeen/articleshow/27184028.cms|archive-date=7 January 2023|access-date=12 July 2026|website=The Times of India|url-status=live}}</ref> == মঞ্চৰ সংগীতানুষ্ঠান == [[File:Zubeen_EUphuism.JPG|thumb|২০১১ চনত এখন সংগীতানুষ্ঠানত পৰিৱেশনৰত জুবিন গাৰ্গ]] সমগ্ৰ অসমৰ বিহু অনুষ্ঠান আৰু অন্যান্য সাংস্কৃতিক উৎসৱত জুবিন গাৰ্গে কেৱল অসমীয়া গীতেই নহয়, হিন্দী, বঙালী, আৰু অন্যান্য ভাষাতো গীত গাইছিল। আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় আৰু বহিঃৰাজ্যত তেওঁ অসমীয়া আৰু ভাৰতীয় সংগীতক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আহিছে। উল্লেখযোগ্য যে, তেওঁ ট্ৰিনিদাদ আৰু ট’বাগোত অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰিছিল, য’ত তেওঁ কেইবাটাও হিন্দী আৰু অসমীয়া হিট গীত গাইছিল আৰু কঞ্চাৰ্টৰ শিৰোনাম দখল কৰা প্ৰথমজন অসমীয়া মনোৰঞ্জনকাৰী হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg enthralls Trinidad audience |url=https://www.hindustantimes.com/music/zubeen-garg-enthralls-trinidad-audience/story-sfcF1kZq2wnEi32VcF2ukO.html |work=Hindustan Times |date=17 August 2010 |access-date=20 September 2025}} </ref> ==পেছাদাৰী সংগীত জীৱন== ===শ্ৰব্য এলবাম=== ====অসমীয়া এলবাম==== {{columns-list|3| * [[অনামিকা (শ্ৰব্য এলবাম)|অনামিকা]] (১৯৯২) * সপোনৰ সুৰ (১৯৯২) * জোনাকি মন (১৯৯৩) * [[মায়া (শ্ৰব্য এলবাম)|মায়া]] (১৯৯৪) * [[আশা (এলবাম)|আশা]] (১৯৯৫) * উজান পিৰীতি (১৯৯৫) * [[জুবিনৰ গান (শ্ৰব্য এলবাম)|জুবিনৰ গান]] (১৯৯৬) * জান মণি (১৯৯৬) * [[ৰং (শ্ৰব্য এলবাম)|ৰং]] (১৯৯৬) * [[মুক্তি (শ্ৰব্য এলবাম)|মুক্তি]] (১৯৯৭) * স্নিগ্ধ জোনাক (১৯৯৮) * শব্দ (১৯৯৮) * মেঘৰ বৰণ (১৯৯৯) * ৰাংঢালী (১৯৯৯) * ভৰ দুপৰীয়া (১৯৯৯) * সপোন (১৯৯৯) * ৰংমন (১৯৯৯) * [[পাখি]] (২০০০) * হিয়া মন (২০০১) * বান্ধৈ (২০০২) * আকৌ হিয়া মন (২০০২) * শিশু (২০০২) * চিনাকি মন (২০০৩) * পকা ধানে ৰিঙিয়া (২০০৩) * সন্ধ্যাতৰা (২০০৩) * লাজুকী মন (২০০৪) * যন্ত্ৰ (২০০৪) * ডেউকা (২০০৫) * চিনাকি সুৰ (২০০৫) * বৰষুণ (২০০৬) * সন্ধ্যাতৰা ২ (২০০৬) * মুখা (২০০৬) * সন্ধ্যা (২০০৬) * অন্তৰা (২০০৭) * মোৰ প্ৰিয় গীত (২০০৮) * ৰুমাল (২০০৮) * মোৰ গানত জ্বলে (২০০৯) * বাঁহী (২০১১) * গান (২০১১) * ৰুণজুন (২০১২) * সোণালী মন (২০১২) * মনে মনে (২০১২) * ৰক (২০১২) * মুকুতা (২০১২) * পথ (২০১৪) * কোন তুমি (২০১৪) * কিং (২০১৫) * মা (২০১৯) * চিলা (২০২০) }} ====হিন্দী আৰু বঙালী এলবাম==== {{columns-list|2| * চাঁন্দিনী ৰাত (১৯৯৫) * চঁন্দা (১৯৯৮) * য়ুহি কভী (১৯৯৮) * স্পৰ্শ (২০০০-০১) * শ্ৰদ্ধাঞ্জলি (খণ্ড ১,২,৩) * মেৰে লিয়ে<ref>{{Cite web|title=মেৰে লিয়ে (2001) - হিন্দী এলবাম, ট্ৰেকলিষ্ট, সম্পূৰ্ণ এলবাম বিৱৰণ আৰু অধিক (আৰ্কাইভ কৰা)|url=http://www.zubeendiscography.com/2021/08/451265843261439035.html|access-date=২০২১-০৯-০৯|website=ZG Discography|language=en|archivedate=2021-08-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210828180443/http://www.zubeendiscography.com/2021/08/451265843261439035.html|deadurl=unfit}}</ref> (২০০১) * নূপুৰ (২০০১) * [[জিন্দেগী (শ্ৰব্য এলবাম)|জিন্দেগী]] (২০০৭) * তুমি (২০০৭) * প্ৰেম (২০১২) * [[পাকীজা (শ্ৰব্য এলবাম)|পাকীজা]] (২০১৩) * চুফী ইস্ক্ (২০১৭) |}} ===অন্যান্য এলবাম=== *অনুৰাধা (১৯৯৩) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *পুবেৰোণ (১৯৯৪) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *দুনিয়া (১৯৯৭) (হিন্দী এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *মেঘা (১৯৯৯) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ হিচাপে *মন (২০০০) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ হিচাপে *কুৱলী (২০০২) (অসমীয়া এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *মহালক্ষ্মী (২০০২) (হিন্দী এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *অস্ত্ৰ প্ৰেমৰ (২০০৫) (অসমীয়া এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *ধন্যবাদ (২০০৭) (হিন্দী এলবাম) - সংগীত আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *জীৱন ডিঙা (২০১২) (বাংলা এলবাম) - সংগীত আৰু সুৰকাৰ হিচাপে ===সংগীত পৰিচালনা=== {| class="wikitable" |- style="text-align:center; " ! colspan=4 style="background:#B0C4DE; " | অসমীয়া ছবি |- style="text-align:center; " ! style="background:#ccc; "| বৰ্ষ ! style="background:#ccc; "| কথাছবি ! style="background:#ccc; "| পৰিচালক ! style="background:#ccc; "| অন্যান্য তথ্য |- |২০২৫ |[[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]] |ৰাজেশ ভূঞা | |- |২০২৫ |যোদ্ধা |ভাস্কৰ গোস্বামী | |- |২০২৫ |[[ভাইমন দা (চলচ্চিত্ৰ)|ভাইমন দা]] |শশাংক সমীৰ |এটি গীত (এৰা-এৰি) |- |২০২৪ |[[চিকাৰ]] |দেবাংকৰ বৰগোহাঁই | |- |২০২৩ |ৰাঘৱ |[[যতীন বৰা]] | |- |২০২৩ |দ্য শ্লেমবুক |বিষ্ণুজ্যোতি সন্দিকৈ | |- |২০২৩ |[[ডক্তৰ বেজবৰুৱা ২]] |[[নিপন গোস্বামী]] | |- |২০১৯ |প্ৰতিঘাত |অচিন্ত শংকৰ |শীৰ্ষগীত |- | ২০১৯ || [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] || জুবিন গাৰ্গ || |- | ২০১৯ || [[ৰত্নাকৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰত্নাকৰ]] || [[যতীন বৰা]] || |- |২০১৮ |দ্য আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড |ৰাজেশ যশপাল | |- | ২০১৭ || প্ৰিয়াৰ প্ৰিয় || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০১৭ || [[মিছন চাইনা]] || জুবিন গাৰ্গ || |- | ২০১৫ || [[গানে কি আনে]] || ৰাজেশ যশপাল || |- | ২০১৪ || [[ৰ'দৰ চিঠি|ৰ’দৰ চিঠি]] || [[বাহাৰুল ইছলাম]] || |- | ২০১২ || [[এখন নেদেখা নদীৰ সিপাৰে]] || বিদ্যুৎ কটকী || |- | ২০০৮ || [[মন যায়]]|| [[এম মণিৰাম]] || |- | ২০০৬ || [[আমি অসমীয়া]]|| ৰাজীৱ ভট্টাচাৰ্য্য || |- | ২০০৬ || [[অধিনায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|অধিনায়ক]] || যতীন বৰা || |- | ২০০৪ || [[দীনবন্ধু (২০০৪ চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৪ || [[ৰং]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৪ || [[বাৰুদ (চলচ্চিত্ৰ)|বাৰুদ]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৩ || জোনাকবিহীন এই জীৱন || মুন্না আহমেদ || আৱহ সংগীত |- | ২০০৩ || অগ্নিসাক্ষী|| যদুমণি দত্ত || |- | ২০০৩ || [[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৩|| প্ৰিয়া মিলন || মুন্না আহমেদ || |- | ২০০৩ || জুমন সুমন|| মহিবুল হক || |- |২০০২ |[[জোনাকী মন]] |জীৱৰাজ বৰ্মন | |- | ২০০২ || [[প্ৰেম আৰু প্ৰেম]]|| [[শম্ভু গুপ্তা]] || |- | ২০০২ || [[জীৱন নদীৰ দুটি পাৰ ]]|| মুন্না আহমেদ || |- | ২০০২ || [[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০১ || [[নায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|নায়ক]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০১ || শেষ উপহাৰ|| গোপাল বৰঠাকুৰ||শীৰ্ষগীত |- | ২০০১ || [[দাগ (অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ)|দাগ]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০০|| [[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]]|| জুবিন গাৰ্গ|| |- | ২০০০ || [[হিয়া দিয়া নিয়া]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- style="text-align:center; " ! colspan=4 style="background:#B0C4DE; " | অন্য ভাষা |- style="text-align:center; " ! style="background:#ccc; "| বৰ্ষ ! style="background:#ccc; "| কথাছবি ! style="background:#ccc; "| ভাষা ! style="background:#ccc; "| অন্যান্য তথ্য |- |২০১৯ |সামসাৰা |[[বাংলা]] |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150"|২০১৬ || width="200"| দিল ত’ দীৱানা হ্যে || width="200"| হিন্দী || width="150"| মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- |২০১০ |কাছে এসো তুমি |বাংলা |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- |২০১০ |মন নিয়ে |বাংলা |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150" |২০০৬ || width="200" | ষ্ট্ৰিংছ || width="200" | [[হিন্দী]] || width="150" | মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150" | ২০০৪ || width="200" | শুধু তুমি || width="200" | বাংলা || width="150" | মুক্তিপ্ৰাপ্ত |} == অভিনয় জীৱন == জুবিন গাৰ্গে ২০০০ চনত এন কে প্ৰডাকচনৰ অধীনত নিৰ্মিত ''[[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]]'' ছবিত অভিনেতা আৰু পৰিচালক হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ ''[[দীনবন্ধু (চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]]'' (২০০৪), ''[[মন যায় (চলচ্চিত্ৰ)|মন যায়]]'' (২০০৮), ''[[গানে কি আনে|গানে কি আনে]] (২০১৬)'', ''[[মিছন চাইনা (চলচ্চিত্ৰ)|মিছন চাইনা]]'' (২০১৭), ''দ্য আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড'' (২০১৮), ''[[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]]'' (২০১৯), ''ৰাজনীতি'' (২০২২), ''ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২'' (২০২৩), ''ৱাইড এংগল'' (২০২৪), ''চিকাৰ'' (২০২৪) আৰু অভিমন্যু (২০২৪) ত অভিনয় কৰিছিল। জুবিন অভিনীত ''[[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]]'' ২০২৫ চনৰ ৩১ অক্টোবৰত মুক্তিলাভ কৰে।<ref name="IMDB">{{cite web | url=https://www.imdb.com/title/tt29939499/ | title=Roi Roi Binale | accessdate=23 September 2025}}</ref> জুবিন গাৰ্গে অভিনয় কৰা একাধিক ছবিয়েই বক্স অফিচত সফলতা লাভ কৰিছে। ২০১৭ চনত ৮ ছেপ্টেম্বৰত ৬৫টা চিনেমা হলত মুক্তি লাভ কৰা ''মিছন চাইনা''ক দিল্লী, বেংগালুৰু আৰু মুম্বাইকে ধৰি অসমৰ বাহিৰত থকা আঠটা চিনেমা হলত মুক্তি দিয়া হৈছিল। ছবিখনে প্ৰথম সপ্তাহৰ ভিতৰতে মুঠ ২ কোটি ৪০ লাখ টকা সংগ্ৰহ কৰিছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.time8.in/the-exact-box-office-collection-of-mission-china-over-the-1st-week-revealed/|title=The Exact Box Office Collection of Mission China 1st Week Revealed|access-date=16 September 2017|website=Time8.in}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.northeastguide.in/assam/mission-china-collection-box-office-movie-review-total-budget/|title=Mission China Box Office|website=Northeastguide.in|access-date=9 September 2017|archivedate=9 September 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170909095105/https://www.northeastguide.in/assam/mission-china-collection-box-office-movie-review-total-budget/|deadurl=yes}}</ref><ref>{{cite web|url=https://in.bookmyshow.com/buytickets/mission-china-national-capital-region-ncr/movie-ncr-ET00061289-MT/20170911/|title=Mission China Realising Theatre |website=Bookmyshow.com|access-date=11 September 2017}}</ref> মিছন চাইনাই [[অসম|অসমত]] যথেষ্ট ব্যৱধানত ব্লকবাষ্টাৰ বাহুবলী আৰু [[ছলমান খান|ছলমান খানৰ]] [[বজৰংগী ভাইজান|বজৰংগী ভাইজানৰ]] প্ৰথম দিনৰ সংগ্ৰহৰ অভিলেখ ভংগ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|date=10 September 2017|title=Mission China: Old-fashioned projector promo helps Assamese film beat Baahubali record|url=https://www.hindustantimes.com/regional-movies/mission-china-old-fashioned-projector-promo-helps-assamese-film-beat-baahubali-record/story-OfDn0UHUMlikrueyPECFJK.html|access-date=28 January 2021|website=Hindustan Times|language=en}}</ref> বৰ্তমান ই [[:en:Assamese_cinema#List_of_highest-grossing_Assamese_films|সৰ্বাধিক উপাৰ্জনকাৰী অসমীয়া ছবিৰ]] ভিতৰত ৬ নং স্থানত আছে। ২০১৯ চনত মুক্তিলভা ''কাঞ্চনজংঘা''ই ১০ দিনতে ৩.৯ কোটি টকা সংগ্ৰহ কৰি সকলো অভিলেখ ভংগ কৰিছিল। দৰ্শকৰ ব্যাপক সঁহাৰি লাভ কৰা ছবিখনে প্ৰথমদিনাই ২২.৫ লাখ টকা সংগ্ৰহ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল। তিনিদিনৰ ভিতৰতে কাঞ্চনজংঘাই কোটিৰো অধিক টকাৰ ব্যৱসায় কৰে। ২০২৫ চনত মুক্তি লভা জুবিন গাৰ্গৰ অন্তিম ছবি "ৰৈ ৰৈ বিনালে"ই ৩০ কোটি টকা ব্যৱসায় কৰি আৰু ৰাতিপুৱা ৪.০০ বজাত অসমীয়া চিনেমাৰ প্ৰথম প্ৰদৰ্শনীৰ ব্যৱস্থাৰে ৯০ বছৰীয়া অসমীয়া চিনেমাৰ জগতত ইতিহাস ৰচে। <ref name="India Today NE">{{cite web | url=https://www.indiatodayne.in/entertainment/story/zubeens-kanchanjangha-sweeps-box-office-collects-3-9-crore-10-days-397330-2019-09-16 | title=Zubeen’s Kanchanjangha Sweeps Box Office, Collects 3.9 Crore in 10 days | publisher=India Today NE | date=Sep 16, 2019, Updated Jun 29, 2022, 1:43 AM IST | accessdate=23 September 2025}}</ref> [[File:গানে কি আনে চলচ্চিত্ৰ প'ষ্টাৰ.jpg|thumb|গানে কি আনে চলচ্চিত্ৰৰ প'ষ্টাৰত জুবিন গাৰ্গ]] ==অভিনীত ছবি== {| class="wikitable sortable" ! width="50" | বৰ্ষ ! width="200" | কথাছবি ! width="200" | পৰিচালক ! width="200" | চৰিত্ৰ |- | ২০০০ || [[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]] || জুবিন গাৰ্গ ||ৰিচি |- | ২০০২ || [[প্ৰেম আৰু প্ৰেম]] || [[শম্ভু গুপ্তা]] || বিশেষ এভূমুকি |- | ২০০৪ ||[[দীনবন্ধু (২০০৪ চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || বিপুল |- | ২০০৮ || [[মন যায়]] || [[এম মণিৰাম]]|| মানৱ |- | ২০১১ || [[ৰামধেনু (চলচ্চিত্ৰ)|ৰামধেনু]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || বিশেষ এভূমুকি |- |২০১৩ |[[ভাল পাব নাজানিলো]] |‌ঋতুৰাজ দত্ত |ইন্দ্ৰনীল |- | ২০১৪ || [[ৰ'দৰ চিঠি|ৰ’দৰ চিঠি]] || [[বাহাৰুল ইছলাম]] ||বাবা |- |২০১৪ |[[চুমা পৰশতে]] |জোনমণি দেৱী খাউণ্ড |বিশেষ এভূমুকি |- | ২০১৫ || [[অহেতুক]] || বাণী দাস || বিশেষ এভূমুকি |- | ২০১৬ || [[সাত নম্বৰৰ সন্ধানত]] || [[আব্দুল মজিদ]] || শিবু |- | ২০১৬ || [[গানে কি আনে]] || ৰাজেশ যশপাল ||নীলাভ জোনাক বৰুৱা |- | ২০১৭ || [[মিছন চাইনা]] || জুবিন গাৰ্গ ||কৰ্ণেল গোস্বামী |- | ২০১৭ || প্ৰিয়াৰ প্ৰিয় || [[মুনিন বৰুৱা]] || প্ৰিয়ব্ৰত কাকতি / বিষ্ণুজ্যোতি বেজবৰুৱা |- | ২০১৮ || দি আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড || ৰাজেশ যশপাল||ডন্ |- | ২০১৯ || [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] || জুবিন গাৰ্গ || অনিৰ্বাণ ভট্টাচাৰ্য |- | ২০২২ || ৰাজনীতি || মঞ্জিত শৰ্মা || অৰিন্দম |- |২০২৩ || [[ডক্তৰ বেজবৰুৱা ২|ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২]]|| [[নিপন গোস্বামী]] || আৰক্ষী বিষয়া মহাদেৱ বৰবৰুৱা |- |২০২৪ || চিকাৰ || দেবাংকৰ বৰগোহাঁই ||শংকৰ চিকাৰী |- | | | | |- |২০২৪ || [[ৱাইড এংগল (চলচ্চিত্ৰ)|ৱাইড এংগল]]|| [[জয়ন্ত নাথ]] || গৌতম শৰ্মা |- |২০২৫ || যোদ্ধা || ভাস্কৰ শৰ্মা || বিশেষ এভূমুকি |- |২০২৫ || [[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]] || ৰাজেশ ভূঞা || ৰাউল (এগৰাকী অন্ধ শিল্পীৰ ৰূপত) |- |} ==অভিনীত টেলিভিছন== {| class="wikitable sortable" ! width="50" | বৰ্ষ ! width="200" | টেলিভিছন ! width="200" | চৰিত্ৰ ! width="200" | নোট |- |১৯৯৮ |এমটিভি মষ্ট ৱাণ্টেড |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |তেতিয়াৰ এমটিভিৰ ভিজে ৰাগেশ্বৰীৰ সৈতে হোৱা এক সাক্ষাৎকাৰৰ সময়ত তেওঁৰ প্ৰথম টেলিভিছনত পৰ্দাত উপস্থিত হয়, তেওঁৰ প্ৰথম মিউজিক ভিডিঅ' "য়ুহি কভি" মুকলি কৰাৰ পিছত। |- |২০০১ |মুভছ এণ্ড শ্বেকাৰছ |নিজেই (বিশেষ সহ-অতিথি) |ভাৰতীয় গভীৰ নিশাৰ টক শ্ব' |- |২০০৭ |ছাৰেগামা লিল' চেম্পছ |নিজেই (বিচাৰক) |বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০০৮ |বোল বেবী বোল |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |ভাৰতীয় সংগীত গেম শ্ব' <br /> গায়ক আদনান ছামিৰ দ্বাৰা আয়োজিত |- |২০১০–১১ |অনুৰাধা |অনিৰুদ্ধ |তেওঁৰ প্ৰথম আৰু একমাত্ৰ অসমীয়া ধাৰাবাহিক |- |২০১১ |দিদি নং ১ |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |মহিলাৰ বাবে বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০১৩ |ছাৰেগামা লিল' চেম্পছ |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০১৩-১৪ |মই জুবিন গাৰ্গ হ'ব বিচাৰো |নিজেই (বিচাৰক) | |- |২০২১ |মায়াবিনী ৰাতিৰ বুকুত |নিজেই (এংকৰ) | |- |২০২৫-২৬ |সুৰিয়া সুবাস |নিজেই (সংগীত শিল্পী) |সংগীত কনচাৰ্ট ৱেব-ধাৰাবাহিক <br /> সমগ্ৰ অসম ৰাজ্যৰ সকলো জিলাৰ চিত্ৰগ্ৰহণ কৰিছিল |} ==সাহিত্য চৰ্চা== জুবিন গাৰ্গ সাহিত্য জগতৰ লগতো জড়িত হৈ আছিল। ২০১৭ চনত তেওঁ কাব্য গ্ৰন্থৰ বাবে সেউজী-সেউজী বঁটা লাভ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|title=Assam: Seuji-Seuji Award conferred upon singer Zubeen Garg|url=https://www.thenortheasttoday.com/current-affairs/states/assam-seuji-seuji-award-conferred-upon-singer-zubeen-garg|access-date=19 December 2020|website=The Northeast Today|date=22 December 2017}}{{Dead link|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> {| class="wikitable" |- style="background:#cfc; text-align:center; " |'''বৰ্ষ''' |'''পুথি''' |'''ভাষা''' |- |২০০৯ |''শব্দ অনুভূতি'' | rowspan="3" |অসমীয়া |- |২০১৮ |''জুবিনৰ পদ্য''<ref>{{Cite web|title=With over Rs 4.5 crores in sales and 4 lakh visitors, 20th Northeast Book Fair breaks all past records|url=https://www.guwahatiplus.com/article-detail/with-over-rs-4-5-crores-in-sales-and-4-lakh-visitors-20th-northeast-book-fair-breaks-all-past-records|access-date=23 September 2020|website=G Plus|language=en}}</ref> |- |২০২০ |''জুবিনৰ পদ্য (দ্বিতীয় সংস্কৰণ)'' |} ==সামাজিক সক্ৰিয়তা আৰু লোকহিতৈষী কৰ্ম== গাৰ্গে বিভিন্ন কামৰ বাবে ধন আগবঢ়োৱা ''কলাগুৰু আৰ্টিষ্ট ফাউণ্ডেশ্যন'' নামৰ এটা দাতব্য সংস্থা চলাইছিল। অসমত বিধ্বংসী বানপানী হ’লে তেওঁ মানুহক কাপোৰ, ঔষধ আৰু বৰঙনি দান কৰিবলৈ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news |title=Beyond Bollywood |url=https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20181105-beyond-bollywood-1374988-2018-10-27 |access-date=18 September 2019 |work=India Today |date=5 November 2018 |language=en |archive-date=2 January 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190102154758/https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20181105-beyond-bollywood-1374988-2018-10-27 |url-status=live }}</ref> তেওঁ [[অসম লোকসেৱা আয়োগ|এপিএছচি]]-ৰ নিযুক্তি ক্ষেত্ৰৰ দুৰ্নীতিৰ বিষয়টো লৈ তেওঁৰ [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] চিনেমাখন নিৰ্মাণ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.guwahatiplus.com/daily-news/zubeen-s-next-film-kanchenjunga-to-be-based-on-apsc-scam|title=Zubeen's next film 'Kanchenjunga' to be based on APSC scam|website=G Plus|language=en|access-date=18 September 2019|archive-date=9 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190209092909/http://www.guwahatiplus.com/daily-news/zubeen-s-next-film-kanchenjunga-to-be-based-on-apsc-scam|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/singing-sensation-zubeen-garg-and-team-visits-dhemaji-for-kanchanjangha-promotion/|title=Singing sensation Zubeen Garg and Team visits Dhemaji for Kanchanjangha Promotion|date=29 October 2018|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=18 September 2019|archive-date=31 August 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190831065523/https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/singing-sensation-zubeen-garg-and-team-visits-dhemaji-for-kanchanjangha-promotion/|url-status=live}}</ref> জুবিন [[ফুটবল]] অনুৰাগী আছিল আৰু [[বানপানী|বানপীড়িত লোকসকলৰ]] বাবে ধন সংগ্ৰহৰ মানসেৰে মেট্‌চ খেলিছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.thehansindia.com/posts/index/Sports/2015-10-05/Soccer-for-charity-in-Assam/179263|title=Soccer for charity in Assam|website=The Hans India|date=5 October 2015|access-date=14 May 2019|archive-date=14 May 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190514063145/https://www.thehansindia.com/posts/index/Sports/2015-10-05/Soccer-for-charity-in-Assam/179263|url-status=live}}</ref> গাৰ্গ অসমৰ '[[নাগৰিকত্ব (সংশোধনী) আইন, ২০১৯|কা]]'-বিৰোধী প্ৰতিবাদত আগ-ভাগ লোৱা অন্যতম অৰাজনৈতিক ব্যক্তি আছিল।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/news/india/music-art-tie-them-as-zubeen-garg-and-a-host-of-assamese-artistes-lead-anti-caa-stir-from-the-front-2432069.html|title=Music, Art Tie Them as Zubeen Garg and a Host of Assamese Artistes Lead Anti-CAA Stir from the Front|website=News18|access-date=13 March 2020|date=21 December 2019|archive-date=14 January 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200114054315/https://www.news18.com/news/india/music-art-tie-them-as-zubeen-garg-and-a-host-of-assamese-artistes-lead-anti-caa-stir-from-the-front-2432069.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite news |last1=Sengupta |first1=Aditi |title='Don't mess with Assam': Zubeen Garg |url=https://www.thehindubusinessline.com/blink/cover/dont-mess-with-assam-zubeen-garg/article30404699.ece |access-date=13 March 2020 |work=@businessline |date=26 December 2019 |language=en |archive-date=17 April 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200417192412/https://www.thehindubusinessline.com/blink/cover/dont-mess-with-assam-zubeen-garg/article30404699.ece |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=CAA 'not forgotten': Zubeen Garg |url=https://www.telegraphindia.com/north-east/caa-not-forgotten-zubeen-garg/cid/1801261 |access-date=24 October 2022 |website=www.telegraphindia.com}}</ref> ২০২১ চনৰ মে’ মাহত [[কৰ'নাভাইৰাছ ৰোগ ২০১৯|ক’ভিড-১৯-ৰ]] সংক্ৰমণৰ উত্থানৰ সময়ত গাৰ্গে গুৱাহাটীত থকা দুমহলীয়া ঘৰটো ক’ভিড কেয়াৰ চেণ্টাৰলৈ ৰূপান্তৰিত কৰিবলৈ আগবঢ়াইছিল। ইয়াৰ লক্ষ্য আছিল সেইসময়ত ৰোগীৰ বাবে বিছনাৰ বৰ্ধিত চাহিদা পূৰণ কৰা।<ref>{{Cite web |date=6 May 2021 |title=Zubeen Garg offers his house to convert as Covid care centre |url=https://assamtribune.com/guwahati/zubeen-garg-offers-his-house-to-convert-as-covid-care-centre-1091844 |access-date=19 June 2024 |website=The Assam Tribune |language=en}}</ref> ==ব্যক্তিগত জীৱন== ২০০২ চনৰ ৪ ফেব্ৰুৱাৰীত জুবিন গাৰ্গে অসমৰ [[গোলাঘাট|গোলাঘাটৰ]] নিবাসী ফেশ্বন ডিজাইনাৰ গৰিমা শইকীয়াক বিয়া কৰায়।<ref>{{cite web| url=https://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| title=Assam: Zubeen Garg to celebrate his birthday by releasing music album of 'Mission China'!| work=The North East Today| date=18 November 2016| access-date=8 September 2017| archive-date=23 May 2017| archive-url=https://web.archive.org/web/20170523122714/http://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| url-status=live| archivedate=23 May 2017| archiveurl=https://web.archive.org/web/20170523122714/http://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| deadurl=yes}}</ref> গৰিমা শইকীয়া গোলাঘাটৰ শান্তিপুৰৰ সুৰেন্দ্ৰনাথ শইকীয়া আৰু ৰুণুমী শইকীয়াৰ একমাত্ৰ জীয়ৰী। তেওঁ মুম্বাই বিশ্ববিদ্যালয়ৰপৰা ইংৰাজী সাহিত্যত স্নাতকোত্তৰ সম্পূৰ্ণ কৰে। ইয়াৰ লগতে তেওঁ এগৰাকী ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ টেবুল টেনিছ খেলুৱৈ। তেওঁলোকৰ চিনাকি ফেন-মেইলৰ জৰিয়তে হৈছিল। গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গে ডিজাইন কৰা ভালেমান সাজ-পোছাক জুবিন গাৰ্গে পৰিধান কৰে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫৭ |language=as}}</ref> তেওঁ সহ-প্ৰযোজক হিচাপেও একাধিক ছবিত জুবিন গাৰ্গৰ সৈতে কাম কৰিছে। ===ধৰ্মীয় দৃষ্টিভংগী আৰু ঈশ্বৰ বিশ্বাস=== জুবিন গাৰ্গে নিজকে ''ধৰ্ম-অবিশ্বাসী'' বুলি গণ্য কৰিছিল আৰু কৈছিল যে, তেওঁৰ কোনো জাতি-ধৰ্ম নাই, তেওঁ মুক্ত।<ref>{{cite news |title=I Don't Have Any Caste, Religion Or God: Zubeen Garg |url=https://m.guwahatiplus.com/article/i-don-t-have-any-caste-religion-or-god-zubeen-garg/5862/amp#amp_tf=From%20%251%24s&aoh=17141538671889&referrer=https%3A%2F%2Fwww.google.com |work=Guwahati Plus |date=29 July 2019 |access-date=27 April 2024}}</ref> জুবিন গাৰ্গৰ ঈশ্বৰ বিশ্বাস সম্পৰ্কত স্পষ্ট অভিমত দিয়াটো প্ৰায় দুষ্কৰ বুলি পিতৃ কপিল ঠাকুৰে ''পিতৃৰ দৃষ্টিৰে জুবিন'' গ্ৰন্থত লিখিছে। জুবিন গাৰ্গে গুৱাহাটীৰ কৌটিলিংগম মন্দিৰলৈ মাজে-মধ্যে যোৱাৰ কথা তেওঁ শুনিছে। ইয়াৰ লগতে অসমৰ বাহিৰত থকা কোনো কোনো মন্দিৰ দৰ্শন কৰাৰ কথাও তেওঁ শুনিছে। অৱশ্যে এটা কথা পিতৃয়ে ক'ব বিচাৰে যে, ''জুবিন গাৰ্গৰ বুদ্ধ-দৰ্শন খুব প্ৰিয়। '' অৱশ্যে সেই সম্পৰ্কে সণ্ঢালনিকৈ অধ্যয়ন কৰিবলৈ তেওঁ ''এতিয়া সময় দুৰ্লভ'' বুলি প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫৯ |language=as}}</ref> ==বঁটা আৰু সন্মান== [[File:Zubeen Garg receiving National Award.jpg|thumb|৫৫সংখ্যক ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা, ২০০৯ত নন-ফিচাৰ ফিল্ম ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ''ৰ বাবে জুবিন গাৰ্গক ভাৰতৰ ৰাষ্ট্ৰপতি [[প্ৰতিভা পাটিল|প্ৰতিভা পাটিলে]] শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনাৰ বঁটা দিয়ে। ]] ১৯৯৬ চনত চেনেল ভি মিউজিক এৱাৰ্ড্‌ছ আৰু স্ক্ৰীন এৱাৰ্ড্‌ছত জুবিন গাৰ্গ "চান্দনী ৰাত" এলবামৰ বাবে শ্ৰেষ্ঠ ভাৰতীয় পপ এলবাম হিচাপে নিৰ্বাচিত হয় যিটো ক্ৰমে দলেৰ মেহেন্দীৰ এলবাম ''বলো তা ৰা ৰা'' আৰু সুচিত্ৰ কৃষ্ণমূৰ্থীৰ এলবাম ''ডোলে ডোলে''ৰ হাতত পৰাস্ত হয়। ২০১১ চনত আমেৰিকাৰ ইলিনয়ৰ অক ব্ৰুকত অনুষ্ঠিত হোৱা অসম অধিৱেশনৰদ্বাৰা জুবিন গাৰ্গক বছৰৰ অতিথি শিল্পী হিচাপে সন্মানিত কৰা হয়।<ref>{{cite book |last1=Koch |first1=Lars-Christian |last2=Klotz |first2=Sebastian |last3=Bohlman |first3=Philip V |title=Sounding Cities : Auditory Transformations in Berlin, Chicago, and Kolkata |date=2018 |publisher=LIT |location=Zürich |isbn=978-3-643-90555-0 |pages=213 |language=English}}</ref> ২০২৪ চনৰ ২৭ মে'ত জুবিন গাৰ্গক [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] [[বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয়, মেঘালয়|বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয়ৰ]] পৰা সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰা হয়।<ref>{{Cite web |title=Hon. D.Litt. to Zubeen Garg and Lou Majaw at 10th USTM Convocation |work=USTM |url=https://ustm.ac.in/event/hon-d-litt-to-zubeen-garg-and-lou-majaw-at-10th-ustm-convocation/ |access-date=27 August 2024 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 August 2024 |title=USTM Holds 10th Convocation, Honors Zubeen Garg and Lou Majaw |url=https://www.pratidintime.com/north-east/meghalaya/ustm-holds-10th-convocation-honors-zubeen-garg-and-lou-majaw |access-date=27 August 2024 |website=Pratidin Time |language=en}}</ref> ২০০৯ চনৰ ৫৫সংখ্যক [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটাত]] অ-কাহিনীমূলক ছবি ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ''ৰ বাবে তেওঁ শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনাৰ বঁটা লাভ কৰে। ২০২৫ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰ তাৰিখে কটন বিশ্ববিদ্যালয়ে জুবিন গাৰ্গক মৰণোত্তৰভাৱে সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। ২০২৫ চনৰ ২১ নৱেম্বৰ তাৰিখে ভাৰতীয় ডাক বিভাগৰ অসম শাখাই শিল্পীগৰাকীৰ ৫৩ সংখ্যক জন্মদিন উপলক্ষ্যে তেওঁৰ নামত এটি বিশেষ স্মৃতিচাৰণ পোষ্ট কাৰ্ড মুকলি কৰে। ২০২৬ চনৰ ফিল্মফেয়াৰ(অসম) য়ে জুবিন গাৰ্গক মৰণোত্তৰভাৱে জীৱনজোৰা সাধনা বঁটা আৰু 'ৰৈ ৰৈ বিনালে' ছবিখনৰ বাবে বিশেষ বঁটা প্ৰদান কৰে। {| class="wikitable" |- style="background:#cfc; text-align:center; " | বৰ্ষ|| '''বঁটা'''|| চলচ্চিত্ৰ/এলবাম/থিয়েটাৰ|| '''শিতান'''|| '''ফলাফল''' |- |rowspan="2" |১৯৯৬ |স্ক্ৰীন বঁটা |rowspan="2" |''চান্দনী ৰাত'' |rowspan="2" |শ্ৰেষ্ঠ আত্মপ্ৰকাশ ভাৰতীয় পপ এলবাম |{{nom}} |- |চেনেল ভি মিউজিক বঁটা |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০০৫ |BFJA বঁটা|| ''শুধো তুমি''|| শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক|| {{won}} |- |প্ৰাগ চিনে বঁটা-২০০৫ |''ৰং'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী – "ছায়া দৰে থাকা তুমি"<ref>{{Cite web|date=7 March 2021|title=Northeast's Sensation Zubeen Garg: Early Life, Career, Awards & Controversies – Sentinelassam|url=https://www.sentinelassam.com/entertainment/wikipedia-of-northeasts-singing-sensation-zubeen-garg-527402|access-date=9 March 2021|website=www.sentinelassam.com|language=en}}</ref> |{{won}} |- |২০০৬ |গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড<ref name="GIFA List Of Winners">{{cite web|title=G.I.F.A. Awards 2006: winners|date=10 December 2006|url=http://www.bollywoodhungama.com/features/2006/12/10/1918/index.html|website=[[Bollywood Hungama]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20081121175701/http://www.bollywoodhungama.com/features/2006/12/10/1918/index.html|access-date=24 April 2017|archive-date=21 November 2008}}</ref> | rowspan="6" |গেংষ্টাৰ | rowspan="4" |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (য়া আলি) |{{won}} |- | rowspan="5" |২০০৭ |ফিল্মফেয়াৰ বঁটা |{{nom}} |- |জী চিনে |{{nom}} |- |আইফা বঁটা<ref name=altfg>{{cite web |author=Andre Soares |url=http://www.altfg.com/blog/awards/indian-film-academy-awards-2007/ |title=Indian Film Academy Awards 2007 |publisher=Altfg.com |date=2 June 2007 |access-date=13 June 2012 |archive-date=8 February 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120208180559/http://www.altfg.com/blog/awards/indian-film-academy-awards-2007/ |url-status=live }}</ref> |{{nom}} |- |ষ্টাৰডাষ্ট বঁটা<ref>{{cite web|title=Stardust Awards Winners for 2006|url=http://www.indicine.com/movies/bollywood/stardust-awards-winners-for-2006/|publisher=indicine.com|access-date=24 April 2017|archive-date=17 July 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180717184206/http://www.indicine.com/movies/bollywood/stardust-awards-winners-for-2006/|url-status=live}}</ref> |নতুন আলোড়নকাৰী কণ্ঠ |{{won}} |- |স্ক্ৰীন বঁটা<ref>{{Cite web |date=3 May 2022 |title=Screen Award for Best Male Playback Singer |url=https://bollywoodproduct.in/screen-award-for-best-male-playback-singer/ |access-date=2 July 2022 |website=Bollywood Product |language=en-US}}</ref> |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠ (য়া আলি) |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০০৮ | rowspan="2" |কলাকাৰ বঁটা |জিন্দেগী | rowspan="2" |শ্ৰেষ্ঠ মিউজিক এলবাম |{{won}} |- |''তুমি'' |{{won}} |- | ২০০৯ ||৫৫সংখ্যক ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা || ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ'' || শ্ৰেষ্ঠ অ-কাহিনীমূলক সংগীত পৰিচালনাৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|| {{won}} |- |২০১১ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১১ |''[[জেতুকা পাতৰ দৰে (চলচ্চিত্ৰ)|জেতুকা পাতৰ দৰে]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পুৱাৰ হাঁহিত"'' |{{nom}} |- |২০১২ ||প্ৰাগ চিনে বঁটা-২০১২<ref>{{cite web |title=Prag Cine Awards 2015 to be held in Assam |date=24 January 2015 |url=http://www.indiantelevision.com/television/tv-channels/news-broadcasting/prag-cine-awards-2015-to-be-held-in-assam-150124 |publisher=indiantelevision.com |access-date=24 April 2017 |archive-date=1 May 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170501001923/http://www.indiantelevision.com/television/tv-channels/news-broadcasting/prag-cine-awards-2015-to-be-held-in-assam-150124 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=Prag Cine Award on March 21, 22|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815/city053|publisher=assamtribune.com|access-date=24 April 2017|archive-date=2 April 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402195918/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815%2Fcity053|url-status=live|archivedate=2 April 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150402195918/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815/city053|deadurl=yes}}</ref> |''[[ৰামধেনু (চলচ্চিত্ৰ)|ৰামধেনু]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"ৰং দিয়া মৰম"'' |{{nom}} |- |২০১৩ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৩ |''মি এণ্ড মাই ছিষ্টাৰ'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"থুনুক-থানাক"'' |{{nom}} |- |২০১৪ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৪ |''চিঞৰ'' |"শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"কালৰ অসুৰ"'' |{{nom}} |- | rowspan="2" | ২০১৫ | rowspan="2" |প্ৰাগ চিনে বঁটা উত্তৰ-পূব ২০১৫||''[[অহেতুক]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অহেতুক"'' |{{won}} |- |''ৰ’দৰ চিঠি'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০১৬ | rowspan="2" |গপ চপ মিউজিক বঁটা |''বলিয়া কৃষ্ণ (হেঙুল থিয়েটাৰ)'' |বছৰটোৰ শীৰ্ষক গীত – "''বলিয়া কৃষ্ণ''" |{{won}} |- | rowspan="3" |''গানে কি আনে'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক – ''"জানো জানো"'' |{{won}} |- | rowspan="3" |২০১৭ | rowspan="2" |প্ৰাগ চিনে নৰ্থ-ইষ্ট ২০১৭ |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"জানো জানো"'' |{{nom}} |- |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''[[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ থিয়েটাৰ]]'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী – "জনম জনম''"''<ref>{{Cite web|title=Dalmia Bharat : First Mobile Theatre Awards presented by Dalmia Cement {{!}} MarketScreener|url=https://www.marketscreener.com/quote/stock/DALMIA-BHARAT-LTD-9743873/news/Dalmia-Bharat-First-Mobile-Theatre-Awards-presented-by-Dalmia-Cement-24725283/|access-date=13 February 2021|website=www.marketscreener.com|date=10 July 2017 |language=en}}</ref> |{{won}} |- | rowspan="5" | ২০১৮ | rowspan="4" |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৮<ref>{{Cite web |date=28 May 2018 |title=Prag Cine Awards North-East 2018: Best director award for Utpal Barpujari |url=http://nenow.in/north-east-news/prag-cine-awards-north-east-2018-best-director-award-for-utpal-barpujari.html |access-date=20 August 2022 |website=NORTHEAST NOW |language=en-US}}</ref>|| rowspan="3" | ''[[মিছন চাইনা (চলচ্চিত্ৰ)|মিছন চাইনা]]'' || শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (জনপ্ৰিয়) || {{won}} |- | শ্ৰেষ্ঠ ছবি (জনপ্ৰিয়) || {{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"দিন জ্বলে ৰাতি জ্বলে"'' |{{nom}} |- |''প্ৰিয়াৰ প্ৰিয়'' |শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা |{{nom}} |- |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''[[আৱাহন থিয়েটাৰ|আৱাহন থিয়েটাৰ]]'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অ' মা"''<ref>{{Cite web|title=Assam's Mobile theater industry gets due recognition; Artists, writers and personalities awarded|url=https://www.thenortheasttoday.com/current-affairs/states/assams-mobile-theater-industry-gets-due-recognition-artists-writers-and-personalities-awarded|access-date=13 February 2021|website=TheNortheastToday – Read From North East (TNT)|date=22 June 2018|language=en}}{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |{{won}} |- |২০১৯ |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''দেউতা (চিৰঞ্জীৱ থিয়েটাৰ)'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অ' দেউতা"''<ref>{{Cite web|date=20 July 2019|title=Tapan Das Bags Best Theatre Actor Award|url=https://www.pratidintime.com/tapan-das-bags-best-theatre-actor-award/|access-date=13 February 2021|website=Pratidin Time|language=en-US|archivedate=2 May 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210502130727/https://www.pratidintime.com/tapan-das-bags-best-theatre-actor-award/|deadurl=yes}}</ref> |{{won}} |- | rowspan="7" |২০২১ | rowspan="7" |প্ৰাগ চিনে বঁটা<ref>{{Cite web |title=20th Prag Cine Awards on Jan 30 |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/20th-prag-cine-awards-on-jan-30 |access-date=20 August 2022 |website=Pratidin Time |date=24 December 2020 |language=en}}</ref> | rowspan="3" |''[[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]]'' |শ্ৰেষ্ঠ ছবি (জনপ্ৰিয়) |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (জনপ্ৰিয়) |{{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পাঞ্চনা"'' |{{won}} |- | rowspan="2" |[[ৰত্নাকৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰত্নাকৰ]] |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক |{{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ কথা – ''"ৰাতি ৰাতি"'' |{{nom}} |- |''প্ৰতিঘাত'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক |{{nom}} |- |''[[বৰনদী ভটিয়ায়]]'' |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"বৰনদী ভটিয়ায়"'' |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০২২ | rowspan="2" |[[প্ৰাগ চিনে বঁটা]] ২০২২<ref>{{Cite web |title=Galaxy of Stars Gathered at the 'Prag Cine Awards 2022', Check the Winners List |url=https://pragnews.com/Galaxy-of-Stars-Gathered-at-the-%27Prag-Cine-Awards-2022%27,-Check-the-Winners-List |access-date=20 August 2022 |website=pragnews.com |language=en }}{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |দা ফায়াৰিং ৰেঞ্জ |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (২০২০) |{{nom}} |- |চন্দ্ৰাৱলী |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (২০২১) |{{nom}} |- | rowspan="4" |২০২৩ |৮ম অসম ৰাজ্যিক চলচ্চিত্ৰ বঁটা<ref>{{Cite web |date=10 March 2023 |title=8th Assam State Film Awards announced, Jonaki Porua—Fireflies, Bulbul Can Sing win best film award |url=http://nenow.in/top-news/8th-assam-state-film-awards-announced-jonaki-porua-fireflies-bulbul-can-sing-win-best-film-award.html |access-date=13 March 2023 |website=Northeast Now |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title='৩৫ হাজাৰ গান গোৱাৰ পিছত এতিয়া আৰু শ্ৰেষ্ঠ কণ্ঠশিল্পীৰ বঁটা লৈ থাকিবলৈ দিন নাই' | date=13 March 2023 |url=https://www.youtube.com/watch?v=dJWoPZknc0w |access-date=13 March 2023 |language=en}}</ref> |[[কাঞ্চনজংঘা]] |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পাঞ্চনা"'' |{{Won}} |- | rowspan="3" |ৰাজস্থান চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱ ''<small>(অন্যান্য ৰাজ্যিক ছবিত)</small>'' | rowspan="3" |ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২ |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"কি নাম দি মাতিম"'' |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা – "''কি নাম দি মাতিম"'' |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ সহযোগী চৰিত্ৰ |{{Won}} |- |২০২৪ |ফিল্মফেয়াৰ বঁটা-অসমীয়া<ref>{{Cite web |title=Filmfare Awards Assamese 2024 Winners – Complete List Out! |url=https://www.filmfare.com/awards/filmfare-awards-assamese-2024/winners |access-date=5 April 2025 |website=filmfare.com |language=en}}</ref> |দা শ্লেম বুক |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত এলবাম |{{Won}} |- |২০২৫ |ভূপেন হাজৰিকা বঁটা |বেলতলা বহাগী উৎসৱ সমিতি। কবিতা বৰুৱাৰদ্বাৰা প্ৰদান, [[ভূপেন হাজৰিকা]]ৰ কনিষ্ঠ ভগ্নী |জীৱনজোৰা সাধনাৰ বঁটা<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg conferred the Bhupen Hazarika Award 2025 |url=https://dainikjanambhumi.com/news/dr-bhupen-hazarika-award-has-been-presented-to-zubeen-garg?utm_source=chatgpt.com |work=Dainik Janambhumi}}</ref><ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg to be conferred with Dr. Bhupen Hazarika Award |url=https://www.sentinelassam.com/cities/guwahati-city/assam-singer-zubeen-garg-to-be-conferred-with-dr-bhupen-hazarika-award |work=The Sentinel}}</ref> |সন্মানীত |- |} ==বিতৰ্ক== জুবিন গাৰ্গ কেইবাবাৰো বিভিন্ন বিতৰ্কৰ মাজত সোমাই পৰিছিল। গান গাই থকা অৱস্থাত জখলা বগোৱাকে ধৰি মঞ্চত কৰা কেতবোৰ কাণ্ডৰ বাবে তেওঁ কেইবাবাৰো সমালোচিত হৈছিল।<ref name="timesof">{{cite web | url=http://www.timesofassam.com/headlines/zubin-garg-into-controversy-again/ | title=Zubeen Garg into controversy again | publisher=Times of Assam | date=2010-08-26 | accessdate=2013-04-27}}</ref> ২০১১ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত তেওঁ ''অসম বন্ধ''ৰ বিৰুদ্ধে আৰক্ষী থানাত এজাহাৰ দাখিল কৰিছিল যদিও পাছলৈ সেয়া উঠাই লয়।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} ===ভূপেন হাজৰিকাৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়া=== ২০১১ চনৰ ৯ নৱেম্বৰত [[গুৱাহাটী]]ৰ জালুকবাৰীস্থিত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ চৌহদত অনুষ্ঠিত [[ভূপেন হাজৰিকা|ড॰ ভূপেন হাজৰিকা]]ৰ অন্তিম শ্ৰদ্ধাঞ্জলি অনুষ্ঠানত জুবিনক মূৰত এখন কাপোৰৰ সৈতে এটা হালধীয়া বৰণৰ গেঞ্জী পৰিহিত অৱস্থাত দেখা দিছিল। জুবিনৰ সেই পোছাকযোৰক লৈ সমগ্ৰ অসমজুৰি বিতৰ্কৰ সৃষ্টি হৈছিল। অৱশেষত জুবিন গাৰ্গে ক্ষমা-প্ৰাৰ্থনা বিচাৰি বিতৰ্কৰ শেষ কৰিছিল।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} ===বিহু-মঞ্চত হিন্দী গান=== ২০১৩ চনত নিষিদ্ধ ঘোষিত সংগঠন [[আলফা]]ই অসমৰ গায়কসকলক বিহু-মঞ্চত হিন্দী গীত পৰিৱেশন নকৰিবলৈ জাননী দিছিল। কিন্তু এই আদেশ অমান্য কৰি জুবিন গাৰ্গে লতাশিল বিহু-মঞ্চত তেওঁৰ জনপ্ৰিয় হিন্দী গান ''য়া আলী'' পৰিৱেশন কৰে আৰু ইয়াৰ প্ৰতিক্ৰিয়াস্বৰূপে আলফাৰ সৰ্বাধিনায়ক পৰেশ বৰুৱাই জুবিন গাৰ্গক ''ভাৰতীয় সাংস্কৃতিক আগ্ৰাসনৰ এজেণ্ট''ৰূপে অভিহিত কৰি তেওঁক সংঘাতৰ বাবে সাৱধান কৰি দিছিল।<ref name="tehelka">{{cite web | url=http://tehelka.com/zubeen-hits-the-wrong-notes-for-ulfa/ | title=Zubeen hits the wrong notes for ULFA | publisher=Tehelka.com | date=2013-04-19 | accessdate=2013-04-27 | author=Ratnadip Choudhury | archivedate=2013-04-23 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20130423164622/http://tehelka.com/zubeen-hits-the-wrong-notes-for-ulfa/ | deadurl=yes }}</ref> এই ঘটনাত অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[তৰুণ গগৈ]]য়ে জুবিনক সমৰ্থন কৰি তেওঁক নিৰাপত্তা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name="ইণ্ডিয়ান">{{cite web | url=http://www.indianexpress.com/news/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/1105979/ | title='Ya Ali' singer Zubeen Garg provided security after ULFA threat | publisher=The Indian Express | date=2013-04-22 | accessdate=2013-04-27}}</ref> অৱশ্যে কেইদিনমানৰ পাছতে এই বিবাদৰ মীমাংসা হয়। জুবিনৰ মৃত্যুত শোক প্ৰকাশ কৰি এই নিষিদ্ধ ঘোষিত সংগঠনটিয়ে এটি প্ৰেছ বিজ্ঞপ্তি প্ৰকাশ কৰিছে। ===সুৰাকণ্ঠ=== ২০১৯ চনত বঙাইগাঁও জিলাৰ বক্সিং এছ’চিয়েশ্যনৰ সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠানত ব্ৰাহ্মণ সম্প্ৰদায়ৰ ওপৰত বিতৰ্কিত মন্তব্য আগবঢ়োৱাৰ পাছত দৰং আৰু ওদালগুৰি জিলা ব্ৰাহ্মণ যুৱ মঞ্চই তেওঁক '''সুৰাকণ্ঠ''' উপাধি প্ৰদান কৰিছিল।<ref>[https://sangbad365.com/brahman-samaj-vs-zubeen/ জুবীন গাৰ্গক জুবীন গাৰ্গ নহয়, জুবীন সুৰাকণ্ঠ আখ্যা ব্ৰাহ্মণ সমাজৰ যুৱ মঞ্চই]</ref> ===মাজুলীত নিষিদ্ধ=== মাজুলীৰ পূৱেৰুণ কলা পৰিষদৰ উদ্যোগত অনুষ্ঠিত ৰঙালী বিহু সন্মিলনৰ‌ সামৰণি অনুষ্ঠানত জুবিনক ''সংগীত সিন্ধু'' উপাধি প্ৰদান কৰাৰ অৱস্থাত জুবিনে সত্ৰাধিকাৰক ''প্ৰভু ঈশ্বৰ'' সম্বোধন কৰা সম্পৰ্কত আপত্তি দৰ্শায়।<ref name=":0" /> ফলত মাজুলী জিলা সত্ৰ মহাসভাই তেওঁক মাজুলীত সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান পৰিৱেশনত নিষেধাজ্ঞা জাৰী কৰিছিল।<ref name=":0">[https://assam.news18.com/news/assam/zubeen-garg-is-banned-in-majuli-by-majuli-satra-mahasabha-for-insulting-satradhikar-tv-bhaskar-subham-g-377776.html Zubeen Garg Controversy: মাজুলীত নিষিদ্ধ জুবিন গাৰ্গ! সত্ৰাধিকাৰক অসন্মান কৰি শ্ৰীকৃষ্ণক তুচ্ছ-তাচ্ছিল্য কৰি ৰোষত পৰিল মাজুলীবাসীৰ]</ref><ref>{{cite news |last2=Raj |first2=Suhasini |last1=Walker |first1=Mark |author2-link=Suhasini Raj |title=Zubeen Garg, Singer Who Charmed India With a Bollywood Hit, Dies at 52 |url=https://www.nytimes.com/2025/09/22/world/asia/zubeen-garg-dead.html |access-date=23 September 2025 |work=[[The New York Times]] |date=22 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Assam: Zubeen Garg Faces Ban From Majuli District Satra Mahasabha |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/assam-zubeen-garg-faces-ban-from-majuli-district-satra-mahasabha |work=Sentinel Assam |date=26 April 2024 |access-date=27 April 2024}}</ref> ===লগুণ বিতৰ্ক=== ২০১৯ চনত শিল্পীগৰাকীয়ে বিতৰ্কৰ সন্মুখীন হৈছিল যেতিয়া তেওঁ কৈছিল ''মই ব্ৰাহ্মণ, কিন্তু চিনেমাখনত মোৰ [[লগুণ]] (ব্ৰাহ্মণসকলে পিন্ধা পৱিত্ৰ সূতা) ছিঙি পেলাইছোঁ। মই আগতেও লগুণডাল আঁতৰাই পেলাইছিলোঁ আৰু এতিয়াও পিন্ধা নাই। '' পাছলৈ তেওঁ এই বক্তব্যৰ বাবে ক্ষমা বিচাৰে।<ref>{{cite web | title=Assam singer Zubeen Garg says,'These Brahmins should be killed'; case registered | date=30 July 2019 | url=https://www.oneindia.com/india/assam-singer-zubeen-garg-says-these-brahmins-should-be-killed-case-registered-2926237.html }}</ref> জুবিন গাৰ্গে মিডিয়াৰ আগত স্পষ্ট কৰি দিলে যে তেওঁ আচলতে তেনেকৈ বুজাব বিচৰা নাছিল। তেওঁ কয়—'' "মই ধেমালি-ধেমালিতে কৈছিলোঁ বাবে মানুহে ভুল বুজিলে। মই বুজাব বিচাৰিছিলোঁ যে আমি উচ্চ জাতি-নিম্ন জাতিৰ ব্যৱস্থাটো নাইকিয়া কৰিব লাগে। মই সেই কঞ্চেপ্টটোত বিশ্বাস কৰোঁ। সেই প্ৰচেষ্টাত 'বামুণ' শব্দটো ভুলতে ওলাই গ’ল। মই ব্ৰাহ্মণ সমাজৰ সন্মুখত ক্ষমা বিচাৰিছোঁ যিহেতু মোৰ উদ্দেশ্য নাছিল। মই নিজেও ব্ৰাহ্মণ ল’ৰা। মানুহে অতদিনে দেখি আহিছে—মই কি কৰি আহিছোঁ।" মই সকলো শ্ৰেণীৰ মানুহৰ বাবে কাম কৰিছোঁ।" '' ইয়াৰ উপৰি গাৰ্গে কয়— ''"মই সেইসময়ত ক্লান্ত হৈ পৰিছিলোঁ কাৰণ মই বিগত ৩-৪ ৰাতি ধৰি অবিৰতভাৱে অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰি আছিলোঁ। আই এম ছ’ৰী। আগলৈ আৰু এনেকুৱা নহয়।" ''<ref name="Prag News">{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=D2sTTsZQ7rg |title=Zubeen-Brahmin controversy: Zubeen Garg seeks apology for the brahmin controversy}}</ref> == মৃত্যু == [[File:People gathered at the Sarusajai Bhogeswar Baurah Sports Complex in Guwahati to pay their respects to Zubeen Garg.jpg|thumb|সৰুসজাইস্থিত ভোগেশ্বৰ বৰুৱা ক্ৰীড়া প্ৰাঙ্গণত ৰখা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ চাবলৈ ৰাইজ সমবেত হয়। ]] [[File:Admirers and fans of Zubeen Garg are lighting the lamps at a market of Guwahati.jpg|thumb|অসমৰ বিভিন্ন ঠাইত জুবিন গাৰ্গক সুঁৱৰি সন্ধ্যা চাকি আৰু মম জ্বলোৱা হয়। ]] ২০২৫ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰ‌ তাৰিখে [[:en:Saint_John's_Island|ছেইণ্ট জ’ন্‌ছ দ্বীপ]]ৰ সমীপত থকা ছিংগাপুৰ প্ৰণালী ([[:en:Singapore_Strait|Singapore Strait]])ৰ বুকুত হোৱা এক দুৰ্ঘটনাৰ পাছত জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যু হয়। তেওঁ পানীৰ তলত উশাহ লোৱাৰ অসুবিধাৰ সন্মুখীন হৈছিল, এনে পৰিস্থিতিৰপৰা উদ্ধাৰ কৰি কাৰ্ডিঅ’পালমনাৰী ৰিছাছিটেশ্যন (চিপিআৰ) দিয়াৰ পাছত [[Singapore General Hospital|ছিংগাপুৰ জেনেৰেল হস্পিটেলৰ]] আই.চি.ইউত ভৰ্তি হোৱাৰ পাছত তেওঁক মৃত বুলি ঘোষণা কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Assamese singer Zubeen Garg dies in scuba diving accident in Singapore |url=https://indianexpress.com/article/india/zubeen-garg-assamese-singer-dies-in-singapore-scuba-diving-accident-10259381/ |work=The Indian Express |date=19 September 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Popular Assam singer Zubeen Garg dies in Singapore accident |url=https://www.ndtv.com/entertainment/popular-assam-singer-zubeen-garg-dies-in-singapore-accident-9306555 |work=NDTV |date=19 September 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref> তেওঁ ছিংগাপুৰত নৰ্থ ইষ্ট ইণ্ডিয়া ফেষ্টিভেলত অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ গৈছিল, য’ত তেওঁ অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰাৰ কথা আছিল। ২০২৫ চনৰ ২২ ছেপ্টেম্বৰত মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই ঘোষণা কৰে যে ২৩ ছেপ্টেম্বৰত গুৱাহাটীৰ ওচৰৰ কমাৰকুছি এন চি গাঁৱত গাৰ্গৰ মৃতদেহ সম্পূৰ্ণ ৰাজ্যিক সন্মানেৰে দাহ কৰা হ’ব।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg to be cremated with full state honours near Guwahati on September 23 |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> যোৰহাটৰ জনসাধাৰণে অসম চৰকাৰক যোৰহাটত মৃতদেহ দাহৰ বাবে জনোৱা দাবীৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি ৰাজ্যিক মন্ত্ৰীসভাৰ আলোচনা আৰু পৰিয়ালটোৰ সুবিধা তথা পছন্দ দুয়োটা দিশত বিবেচনা কৰি এই সিদ্ধান্ত লোৱা হৈছিল। পত্নী গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গ আৰু ভগ্নী পামী বৰঠাকুৰে ৮৫বছৰীয়া পিতৃৰ দুৰ্বল স্বাস্থ্য আৰু গুৱাহাটীৰপৰা আঁতৰত ৰীতি-নীতি সমাপন কৰাত হোৱা অসুবিধাৰ কথা উল্লেখ কৰে। আপোচ হিচাপে চৰকাৰে ঘোষণা কৰে যে, গাৰ্গৰ চিতাভস্ম যোৰহাটলৈও লৈ যোৱা হ’ব। গুৱাহাটীৰ দাহস্থলীৰ লগতে যোৰহাটতো গাৰ্গৰ স্মৃতিসৌধ নিৰ্মাণ কৰা হ’ব বুলি চৰকাৰে ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |title=Assam CM: Family's wish to perform Zubeen Garg's last rites near Guwahati prioritised; memorials planned in both Guwahati and Jorhat |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> [[File:Ambulance carrying Zubeen Garg amidst crowd.jpg|thumb|ৰাইজৰ মাজেৰে যাত্ৰা কৰা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ কঢ়িয়াই নিয়া এম্বুলেঞ্চখন]] স্থানীয় গাঁৱৰ লোকে স্বেচ্ছামূলকভাৱে কাম কৰা ৩.৩ একৰ চৰকাৰী আবণ্টিত মাটিত বিস্তৃত এই শ্মশান ক্ষেত্ৰখনত ৫ হাজাৰ লোকৰ উপস্থিতি সম্ভৱ যদিও অনুমাণিক ৫০ হাজাৰ লোকৰ আগমন ঘটে। গাৰ্গৰ মৃতদেহ ২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ পুৱালৈকে গুৱাহাটীৰ অৰ্জুন ভোগেশ্বৰ বৰুৱা ক্ৰীড়া ভৱনত জনসাধাৰণে শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনোৱাৰ বাবে ৰাজ্যিক ব্যৱস্থাৰে ৰখা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg's body to be kept at Guwahati sports complex before cremation |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-gargs-mortal-remains-to-be-kept-at-sarusajai-till-monday-assam-cm/cid/2124200 |work=The Telegraph |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> তেওঁৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াৰ দিনটোলৈকে (২৩ ছেপ্টেম্বৰ) ৰাজ্যিক শোকৰ সময় বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg cremation: Mourning period extended by one day |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> ২০২৫ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰত ছিংগাপুৰত তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছত তাত জুবিন গাৰ্গৰ মৃতদেহৰ মৰণোত্তৰ পৰীক্ষা কৰা হয়। এই পৰীক্ষাৰ ফলাফলত পানীত ডুব যোৱা কাৰণত তেওঁৰ মৃত্যুহোৱা বুলি উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{cite web |title=Zubeen Garg’s death certificate cites drowning as cause of death |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/why-assam-government-ordered-second-post-mortem-of-zubeen-garg-s-body-101758549639461.html |website=Hindustan Times |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> তেওঁৰ মৃতদেহ অসমলৈ অনাৰ পাছত বিভিন্নপক্ষৰপৰা জনসাধাৰণৰ দাবী আৰু আৱেদনৰ বাবে ৰাজ্য চৰকাৰে সৰ্বসাধাৰণৰ উদ্বেগ দূৰ কৰিবলৈ আৰু যিকোনো ধৰণৰ সন্দেহ নুই কৰিবলৈ দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে মৰণোত্তৰ পৰীক্ষাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে।<ref>{{cite web |title=Second post-mortem on Zubeen Garg on Tuesday after demands from people, says Assam CM |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/story/second-post-mortem-on-zubeen-garg-on-tuesday-after-demands-from-people-says-assam-cm-himanta-biswa-sarma-2791537-2025-09-22 |website=India Today |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> পত্নী গৰিমা গাৰ্গৰ সন্মতি সাপেক্ষে অন্ত্যোষ্টিক্ৰিয়াৰ পূৰ্বে এইম্‌ছ গুৱাহাটীৰ এটা দলৰ সহযোগত গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়ত এই পদ্ধতিৰ দিন ধাৰ্য কৰা হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Second post-mortem of Zubeen Garg’s body to be done on Tuesday morning |url=https://www.tribuneindia.com/news/india/second-post-mortem-of-zubeen-gargs-body-to-be-done-on-tuesday-morning/ |website=The Tribune |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> ===শ্ৰদ্ধাঞ্জলি=== জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যুত সমগ্ৰ ভাৰতবৰ্ষতে ব্যাপক শ্ৰদ্ধাঞ্জলি দিয়া হয়। প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী|নৰেন্দ্ৰ মোডী]], বিৰোধী দলৰ নেতা [[ৰাহুল গান্ধী]], অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মা]], [[ৰাইজৰ দল]]ৰ সভাপতি [[অখিল গগৈ]], অসম জাতীয় পৰিষদৰ সভাপতি লুৰীণজ্যোতি গগৈকে ধৰি বহু উচ্চ পদস্থ ব্যক্তিয়ে গাৰ্গৰ দেহাৱসানত শোক প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{cite news |title=Condolences pour in over death of singer Zubeen Garg |url=https://www.thehindu.com/entertainment/music/condolences-pour-in-over-death-of-singer-zubeen-garg/article70069962.ece |access-date=19 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=19 September 2025 |language=en-IN}}</ref><ref>{{Cite news |date=19 September 2025 |title=Singer Zubeen Garg passes away at 52: PM Modi expresses grief; Rahul Gandhi, Kharge pay tribute |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/assam-cm-himanta-biswa-sarma-mourns-zubeen-gargs-death-calls-him-assams-favourite-rockstar/articleshow/123996813.cms |access-date=19 September 2025 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> শ্ৰদ্ধাঞ্জলিস্বৰূপে [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] ২০ ছেপ্টেম্বৰৰপৰা ২২ ছেপ্টেম্বৰলৈ তিনিদিনীয়া ৰাজ্যিক শোক ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |title=Assam declares three-day State mourning over singer Zubeen Garg's death |url=https://www.thehindu.com/news/national/assam/zubeen-garg-death-singapore-assam-state-mourning-three-days/article70073216.ece |access-date=20 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=20 September 2025 |language=en-IN}}</ref> [[পশ্চিমবংগ|, উত্তৰ পূব ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘই সাতদিনীয়াকৈ সকলো কাৰ্যসূচী স্থগিত কৰি শোক প্ৰকাশ কৰে।পশ্চিম বংগ]]ৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[মমতা বেনাৰ্জী]]য়েও শোক প্ৰকাশ কৰি গাৰ্গক তেওঁৰ "প্ৰিয় ভাতৃ" বুলি অভিহিত কৰে আৰু তেওঁৰ "মৃদু কণ্ঠ আৰু অদম্য মনোভাব"ৰ প্ৰশংসা কৰে আৰু লগতে কয় যে, তেওঁৰ গীতসমূহ "চিৰদিনৰ বাবে অমৰ" হৈ থাকিব।<ref>{{cite news |title=Bengal CM Mamata Banerjee mourns singer Zubeen Garg's death |url=https://theprint.in/india/bengal-cm-mamata-banerjee-mourns-singer-zubeen-gargs-death/2747044/ |work=ThePrint |agency=PTI |date=19 September 2025 |access-date=23 September 2025}}</ref> ৰাজনৈতিক নেতাৰ উপৰি ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ আৰু সংগীত উদ্যোগৰ অসংখ্য ব্যক্তিয়ে গাৰ্গৰ মৃত্যুত শোক প্ৰকাশ কৰে। সহযোগী অসমীয়া গায়ক [[অংগৰাগ মহন্ত|পাপনে]] গাৰ্গক "এটা প্ৰজন্মৰ কণ্ঠ" বুলি অভিহিত কৰি ভাতৃ হেৰুৱাৰ সমান ক্ষতি বুলি অভিহিত কৰে। তেওঁৰ সৈতে ''গেংষ্টাৰ (২০০৬)'' ছবিত সহযোগ কৰা সংগীত পৰিচালক প্ৰীতম চক্ৰৱৰ্তীয়ে তেওঁ “হতভম্ব আৰু বিধ্বস্ত” হৈছে বুলি উল্লেখ কৰি গাৰ্গৰ পৰিয়াললৈ সমবেদনা জ্ঞাপন কৰে। সংগীত শিল্পী [[এ. আৰ. ৰহমান|এ আৰ ৰহমান]], প্ৰবীণ গায়ক হৰিহৰণ, সুৰকাৰ জীত গাংগুলী, ৰেপাৰ বাদশ্বাহ, গায়ক [[আলিছা চিনাই|আলিশা চিনাই]], [[মহালক্ষ্মী আয়াৰ]], [[শান|চান]], অমল মালিক, [[দেৱজিৎ সাহা|দেৱজিত সাহা]], [[কল্পনা পাটোৱাৰী]], [[শিল্পা ৰাও]], [[সুনিধি চৌহান]], নেহা বাচিন, ৰাগেশ্বৰী লুম্বা স্বৰূপ, [[সাগৰিকা মুখাৰ্জী|সাগৰিকা]], [[শ্ৰেয়া ঘোষাল]], [[তৰালি শৰ্মা|তৰালী শৰ্মা]], বিশাল মিশ্ৰ, বিশাল দদলানী, আৰু অভিনেতা দেৱ আৰু প্ৰসেনজিৎ চেটাৰ্জীয়েও ছ’চিয়েল মিডিয়াত শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনায়।<ref>{{cite news |last1=P |first1=Devadasan K. |title=Zubeen Garg’s final journey: India bids tearful goodbye |url=https://gulfnews.com/entertainment/zubeen-gargs-final-journey-india-bids-tearful-goodbye-1.500277469 |access-date=23 September 2025 |work=[[Gulf News]] |date=21 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Khan |first1=Lubna |title=Hariharan Pays Tribute After ‘True Soul’ Zubeen Garg’s Death: ‘He Belonged To People’ |url=https://www.news18.com/movies/regional-cinema/hariharan-pays-tribute-after-true-soul-zubeen-gargs-death-he-belonged-to-people-aa-9588636.html |access-date=23 September 2025 |work=[[CNN-News18|News18]] |date=22 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Bhattacharya |first1=Tanisha |title=Zubeen Garg Death: Tributes From Shaan, Papon And Others - "Devastated And Shocked" |url=https://www.ndtv.com/entertainment/zubeen-garg-death-tributes-from-pritam-armaan-malik-and-others-devastated-and-shocked-9307008 |access-date=22 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=19 September 2025}}</ref><ref name="sangbadpratidin">{{cite news |title='ভাইকে হাৰালাম', জুবিনেৰ মৃত্যুতে বাকৰুদ্ধ পাপন, শোকপ্ৰকাশ প্ৰীতম ও দেবেৰ |trans-title='Lost a brother': Papon speechless, tributes from Pritam and Dev after Zubeen's death |url=https://www.sangbadpratidin.in/entertainment/cinema/zubeen-garg-death-pritam-papon-dev-jeet-ganguly-are-devastated-by-news/ |work=Sangbad Pratidin |date=19 September 2025 |access-date=23 September 2025 |language=bn}}</ref> অসমীয়া অভিনেতা [[আদিল হুছেইন|আদিল হুছেইনে]] অসমীয়া সংগীত আৰু চিনামাত গাৰ্গৰ সাংস্কৃতিক গুৰুত্বৰ কথা দোহাৰি সমগ্ৰ বাতৰিটোক “হৃদয়বিদাৰক” বুলি অভিহিত কৰে।<ref name="sangbadpratidin" /> ২০২৫ চনৰ ২১ ছেপ্টেম্বৰত ৰঘু ডাকাটৰ ট্ৰেইলাৰ মুকলি অনুষ্ঠানত গাৰ্গৰ স্মৃতিত কলকাতাৰ নেতাজী ইনড’ৰ ষ্টেডিয়ামত ৩০ ছেকেণ্ডৰ মৌনতা অৱলম্বন কৰা হয়।<ref>{{cite news |title=Raghu Dakat trailer launch, Dev's 20 years in Tollywood: Event pays tribute to Zubeen Garg with silence |url=https://bengali.abplive.com/entertainment/himanta-biswa-sarma-shared-raghu-dakat-trailer-launch-video-as-they-paid-tribute-to-zubeen-garg-entertainment-news-bollywood-1153347 |work=ABP Ananda |date=21 September 2025 |access-date=23 September 2025 |language=bn}}</ref> ২০১৯ চনত গুৱাহাটীৰ [[বি বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|বি. বৰুৱা মহাবিদ্যালয়]]ত অনুষ্ঠিত এক সংগীতানুষ্ঠানত গাৰ্গে প্ৰকাশ কৰিছিল যে "[[মায়াবিনী ৰাতিৰ বুকুত]]" গীতটো তেওঁৰ মৃত্যুৰ সময়ত বজাব লাগে। তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছত এই গীতটো কেৱল তেওঁৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াতে নহয়—সমগ্ৰ অসমতে, ঘৰে-দোকানে আৰু ৰাজহুৱা অনুষ্ঠানত ব্যাপকভাৱে পৰিৱেশন কৰা শ্ৰদ্ধাঞ্জলিৰ সামূহিক গীত হিচাপে পৰিণত হয়।<ref>{{cite magazine |last=Das |first=Yudhajit Shankar |date=22 September 2025 |url=https://www.indiatoday.in/india/story/zubeen-garg-funeral-song-mayabini-ratir-bukut-song-anthem-procession-guwahati-fans-grief-2791423-2025-09-22 |title=Zubeen Garg funeral: The phenomenon called Zubeen Garg and how Mayabini became an anthem |magazine=India Today |accessdate=23 September 2025}}</ref> ===লিমকা বুক অৱ ৰেকৰ্ডছ=== ছিংগাপুৰৰপৰা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ গুৱাহাটী আহি পোৱাৰ পাছতেই লক্ষাধিক লোক তেওঁৰ শৰীৰ কঢ়িয়াই নিয়া বাহনৰ কাষত থিয় দিয়ে। একাধিক বাতৰিৰ মতে, লিমকা বুক অৱ ৰেকৰ্ড্‌ছে সমবেত হোৱা লোকৰ সংখ্যাক পৃথিৱীৰ ভিতৰতে চতুৰ্থ সৰ্বাধিক হিচাপে অভিহিত কৰে। [[মাইকেল জেকচন]], পোপ ফ্ৰাঞ্চিছ আৰু দ্বিতীয় ৰাণী এলিজাবেথৰ পাছতে এই সমাৱেশক চতুৰ্থ বৃহত্তম হিচাপে তালিকাভুক্ত কৰা হয়।<ref name="HT">{{cite web | url=https://www.hindustantimes.com/india-news/zubeen-gargs-funeral-in-guwahati-listed-as-fourth-biggest-gathering-enters-limca-book-of-records-101758541214756.html | title=Zubeen Garg fans queue up in thousands for last glimpse of their idol | publisher=Hindustan Times | date=Updated on: Sept 23, 2025 08:06 am IST | accessdate=24 September 2025 | author=HT NEWS DESK}}</ref> <ref name="MC">{{cite web | url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/zubeen-garg-s-funeral-becomes-forth-biggest-gathering-enters-limca-book-of-records-article-13565844.html | title=Zubeen Garg’s funeral becomes fourth biggest gathering, enters Limca Book of Records | publisher=Money Control | date=September 22, 2025 15:00 IST | accessdate=24 September 2025 | author=MONEY CONTROL}}</ref> <ref name="News Arena">{{cite web | url=https://newsarenaindia.com/nation/zubeen-s-funeral-ranked-4th-largest-global-gathering/57172 | title=Zubeen’s funeral ranked 4th largest global gathering | publisher=News Arena India | date=September 22, 2025, 02:49 PM | accessdate=24 September 2025}}</ref> ===তদন্ত=== ছিংগাপুৰ কৰ্তৃপক্ষই প্ৰদান কৰা মৃত্যুৰ প্ৰমাণ-পত্ৰত জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যুৰ কাৰণ ডুব যোৱা বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg's cause of death revealed: Death certificate states singer died due to drowning |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gargs-cause-of-death-revealed-death-certificate-states-singer-died-due-to-drowning/articleshow/124030064.cms |work=The Times of India |date=20 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> গাৰ্গৰ মেনেজাৰ আৰু ফেষ্টিভেল আয়োজকৰ বিৰুদ্ধে গাফিলতি আৰু সুৰক্ষা ব্যৱস্থাৰ অভাৱৰ অভিযোগত কেইবাখনো এজাহাৰ দাখিল কৰা হৈছিল, য'ত গাৰ্গে লাইফ জেকেট পিন্ধিবলৈ অস্বীকাৰ কৰা বুলিও বাতৰি প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg death: Assam Police file FIR against event organiser, controversy angle to be probed |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/zubeen-garg-death-assam-police-file-fir-against-event-organiser-controversy-angle-to-be-probed-101758350955318.html|work=Hindustan Times |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref><ref>{{Cite news |title=No life jacket? Controversy angle under scanner in Zubeen Garg death probe so far |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/no-life-jacket-controversy-angle-under-scanner-zubeen-garg-death-probe-so-far-101758362390294.html|work=Hindustan Times |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> পিছলৈ তেওঁৰ পত্নীয়ে তেওঁৰ মেনেজাৰৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ বাবে আবেদন জনায়।<ref>{{Cite news |title=Withdraw FIRs against Siddhartha, says Garima |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/withdraw-firs-against-siddhartha-says-garima/articleshow/124019732.cms |work=The Times of India |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> কিন্তু পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ মেইলযোগে চিআইডিৰ ওচৰত এজাহাৰ দাখিল কৰে। এই এজাহাৰত তেওঁ সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মা, [[শ্যামকানু মহন্ত|শ্যামকানু মহন্তকে]] সাঙুৰি ছিংগাপুৰত জুবিন গাৰ্গৰ কাষত উপস্থিত থকাসকলৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ তঁৰে। <ref name="Garima">{{cite news | url=https://www.patrika.com/en/national-news/wife-of-zubeen-garg-garima-garg-saikia-files-fir-against-all-accused-in-suspected-death-case-in-singapore-19981524 | title=Wife of Zubeen Garg, Garima Saikia Garg, files FIR against all accused in suspected death case in Singapore | date=Sep 28, 2025 | agency=Patrika | accessdate=3 October 2025}}</ref> <ref name="Garima1">{{cite news | url=https://thelogicalindian.com/zubeen-gargs-wife-files-cid-complaint-names-manager-organiser-in-probe-demand-over-singers-death/ | title=Zubeen Garg’s Wife Files CID Complaint, Names Manager, Organiser in Probe Demand Over Singer’s Death | date=Sep 29, 2025 | agency=The logical Indian| accessdate=3 October 2025}}</ref> <ref name="Garima2">{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/homepage/garima-saikia-garg-fir-cid-10508796 | title=কাৰ কাৰ বিৰুদ্ধে এজাহাৰ দাখিল কৰিলে গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গে?| date=Sep 27, 2025 | agency=অসমীয়া প্ৰতিদিন| accessdate=3 October 2025}}</ref> জনসাধাৰণৰ দাবীৰ পাছত অসম চৰকাৰে গাৰ্গৰ পৰিয়ালৰ সদস্যৰ সন্মতি সাপেক্ষে [[গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় চিকিৎসালয়|গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় চিকিৎসালয়]]ত দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে মৰণোত্তৰ পৰীক্ষাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে।<ref>{{Cite news |last=Kalita |first=Kangkan |title=Second post-mortem on Garg on Tuesday after demands from people, says Assam CM Himanta Biswa Sarma |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/story/second-post-mortem-on-zubeen-garg-on-tuesday-after-demands-from-people-says-assam-cm-himanta-biswa-sarma-2791537-2025-09-22|work=[[India Today]] |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref>২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ পুৱাৰ ভাগত তেওঁৰ মৰণোত্তৰ পৰীক্ষা সম্পন্ন হয়।<ref name="autopsy2">{{cite web |last= |first= |title=Zubeen Garg’s Second Post-Mortem Completed in Guwahati Ahead of Final Rites |url=https://www.ndtv.com/entertainment/zubeen-gargs-second-post-mortem-completed-in-guwahati-ahead-of-final-rites-9326201 |website=NDTV |publisher=NDTV |date=2025-09-23 |access-date=2025-10-12}}</ref> জনতাৰ দাবী আৰু অসমীয়া শিল্পীৰ হেঁচাত তদন্তৰ বাবে এটা বিশেষ তদন্তকাৰী দল (SIT) গঠন কৰা হয়।<ref>{{cite news |last1=Purkayastha |first1=Biswa Kalyan |title=Assam: SIT formed to probe Zubeen Garg's death; Congress demands CBI inquiry |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/assam-sit-formed-to-probe-zubeen-garg-s-death-congress-demands-cbi-inquiry-101758724645343.html |access-date=25 September 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Karmakar |first1=Sumir |title=Assam Police form SIT to probe Zubeen Garg's death following suspicion of foul play |url=https://www.deccanherald.com/india/assam/assam-police-form-sit-to-probe-zubeen-gargs-death-following-suspicion-of-foul-play-3741754 |access-date=25 September 2025 |work=[[Deccan Herald]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Son |first1=Mallika |title=Assam CM Himanta Sarma Orders SIT Probe Into Singer Zubeen Garg's Death |url=https://www.news18.com/india/assam-cm-himanta-sarma-orders-sit-probe-into-singer-zubeen-gargs-death-ws-l-9594331.html |access-date=25 September 2025 |work=[[CNN-News18|News18]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref> এছ আই টি-ৰ নেতৃত্বত আছিল চিআইডি-ৰ বিশেষ ডিজিপি, আইপিএছ এম পি গুপ্তা আৰু আন ৯জন আৰক্ষী বিষয়া।<ref>{{cite news |last1=Varma |first1=Ananya |title=Assam Police Form 10-Member SIT To Probe 'Suspicious' Demise Of Zubeen Garg |url=https://www.timesnownews.com/india/assam-police-form-10-member-sit-to-probe-suspicious-demise-of-zubeen-garg-article-152888057 |access-date=25 September 2025 |work=[[Times Now]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Following CM's order Assam DGP forms10-member SIT to probe into Zubeen Garg's death- The Week |url=https://www.theweek.in/wire-updates/national/2025/09/24/cal55-as-zubeen-ld-sit.html |access-date=25 September 2025 |work=[[The Week (Indian magazine)|The Week]] |agency=[[Press Trust of India|PTI]] |date=24 September 2025}}</ref> এছআইটি-ৰ সহায়ৰ পাছত চিআইডি-এ গাৰ্গৰ সন্দেহজনক মৃত্যুৰ সৈতে জড়িত ভাৰতীয় ন্যায় সংহিতাৰ ধাৰা ৬১(২), ১০৫, আৰু ১০৬(১)ৰ অধীনত এটা গোচৰ (২০২৫ চনৰ ১৮ নং গোচৰ) পঞ্জীয়ন কৰে।<ref>{{cite news |title=SIT, CID raids organiser's home amid probe into singer Zubeen Garg's demise |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/sit-cid-raids-organiser-shyamkanu-mahantas-home-amid-probe-into-singer-zubeen-gargs-demise-101758894850541.html |access-date=26 September 2025 |work=[[Hindustan Times]] |agency=[[Asian News International|ANI]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> ফেষ্টিভেলৰ আয়োজক শ্যামকানু মহন্ত আৰু গাৰ্গৰ পৰিচালক সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাৰ বাসগৃহত অভিযান চলোৱা হয় আৰু এই সময়ত ইলেক্ট্ৰনিক ৰেকৰ্ড আৰু নথি-পত্ৰ জব্দ কৰা হয়।<ref>{{cite news |last1=Maheshwari |first1=Khushi |title=Zubeen Garg Death: SIT Team Raids Houses Of Festival Organiser, His Manager |url=https://www.ndtvprofit.com/nation/zubeen-garg-death-sit-team-raids-houses-of-festival-organiser-his-manager |access-date=26 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=25 September 2025 |language=en }}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite news |title=Assam: SIT raids homes of singer Zubeen Garg’s manager, event organiser |url=https://scroll.in/latest/1087010/assam-sit-raids-homes-of-singer-zubeen-gargs-manager-event-organiser |access-date=26 September 2025 |work=[[Scroll.in]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> ছিংগাপুৰত ডাইভিঙৰ সময়ত গাৰ্গৰ লগত যোৱা শেখৰ জ্যোতি গোস্বামীকো এছআইটি-এ জেৰা কৰি আটক কৰি ৰাখিছিল।<ref>{{cite news |title=Musician Shekharjyoti Goswami Arrested in Zubeen Garg Death Probe |url=https://www.sentinelassam.com/topheadlines/breaking-shekharjyoti-goswami-arrested-by-sit-in-zubeen-garg-death-case |work=The Sentinel Assam |date=25 September 2025 |access-date=26 September 2025}}</ref> অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই মন্তব্য কৰিছিল যে যদি এছআইটি-এ নিৰ্ণায়ক ফলাফল নিদিয়ে তেন্তে গোচৰটো কেন্দ্ৰীয় তদন্তকাৰী সংস্থাক (চিবিআই)ক গতাই দিয়া হ’ব।<ref>{{cite news |title=SIT questions musician in Zubeen Garg death case; CM warns probe may go to CBI if no results |url=https://m.economictimes.com/news/india/sit-questions-musician-in-zubeen-garg-death-case-cm-himanta-biswa-sarma-warns-probe-may-go-to-cbi-if-no-results/articleshow/124118501.cms |work=The Economic Times |date=23 September 2025 |access-date=26 September 2025}}</ref> জনতাৰ ক্ষোভৰ সাক্ষী হৈ সদৌ অসম অধিবক্তা সন্থাই তেওঁলোকৰ সদস্যসকলক গাৰ্গৰ মৃত্যুৰ গোচৰত অভিযুক্ত ব্যক্তিসকলক প্ৰতিনিধিত্ব নকৰিবলৈ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news |title=Lawyers urged not to represent accused in Zubeen Garg death case |url=https://www.thehindu.com/news/national/assam/lawyers-urged-not-to-represent-accused-in-zubeen-garg-death-case/article70098339.ece |access-date=27 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=26 September 2025 |language=en-IN}}</ref><ref>{{cite news |title=Zubeen Garg’s death: Assam lawyers’ association urged not to represent accused; CID issues notices to witnesses |url=https://www.newindianexpress.com/nation/2025/Sep/26/zubeen-gargs-death-assam-lawyers-association-urged-not-to-represent-accused-cid-issues-notices-to-witnesses |access-date=27 September 2025 |work=[[The New Indian Express]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> তেওঁৰ মৃত্যুৰ পৰিস্থিতিৰ তদন্তৰ ফলত ২০২৫ চনৰ ১ অক্টোবৰত ইভেণ্টৰ আয়োজক শ্যামকানু মহন্ত আৰু মেনেজাৰ সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হয়।<ref name="PratidinTime2025">{{cite web | title=BREAKING: Shyamkanu Mahanta, Siddharth Sharma Arrested, Brought To Guwahati | website=Pratidin Time | date=1 October 2025 | url=https://www.pratidintime.com/guwahati-news-breaking-latest/breaking-shyamkanu-mahanta-siddharth-sharma-arrested-brought-to-guwahati-10518028 | access-date=1 October 2025}}</ref> ২ অক্টোবৰ তাৰিখে শ্যামকানু মহন্ত, সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাৰ বিৰুদ্ধে চিআইডি-এ ভাৰতীয় ন্যায় সংহিতাৰ অধীনত ১০৩ ধাৰা আৰোপ কৰে। এইটো ধাৰা পৰিকল্পিত হত্যাৰ লগত জড়িত।<ref>{{cite news |title=Murder charges added against Shyamkanu Mahanta & Siddharth sharma in Zubeen Garg Death Case |url=https://www.guwahatiplus.com/assam/murder-charges-added-against-shyamkanu-mahanta-siddharth-sharma-in-zubeen-garg-death-case |access-date=3 October 2025 |work= The Guwahati Plus |date=2 October 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Section 103 of BNS slapped on accused in Zubeen’s death case|url=https://www.sentinelassam.com/topheadlines/assam-section-103-of-bns-slapped-on-accused-in-zubeens-death-case |access-date=3 October 2025 |work= The Sentinal |date=2 October 2025 |language=en}}</ref> ২ অক্টোবৰতে ছিংগাপুৰৰ ঘটনাস্থলীত উপস্থিত থকা শেখৰ জ্যোতি গোস্বামী আৰু কণ্ঠশিল্পী অমৃতপ্ৰভা মহন্তক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হয়। বিশেষ তদন্তকাৰী দলৰ সূত্ৰৰ মতে, শেখৰ জ্যোতি গোস্বামীক ইতিমধ্যে ভাইৰেল হৈ পৰা ভিডিঅ’টোত গাৰ্গৰ অতি ওচৰত সাঁতুৰি থকা দেখা গৈছিল আৰু অমৃতপ্ৰভা মহন্তই সমগ্ৰ কাণ্ডটো নিজৰ চেলফোনত ৰেকৰ্ড কৰিছিল। দুয়োকে বিগত ৬ দিন ধৰি জেৰা কৰা হৈছিল।<ref name="NDTV">{{cite news | url=https://www.ndtv.com/india-news/shekhar-jyoti-goswami-amritprava-mahanta-bandmate-co-singer-arrested-in-zubeen-garg-death-case-total-now-4-sources-9386048 | title=Bandmate, Co-Singer Arrested In Zubeen Garg Death Case, Total Now 4: Sources | work=NDTV | date=Oct 03, 2025 06:52 am IST | agency=NDTV | accessdate=3 October 2025}}</ref><ref name="Northeast">{{cite news | url=https://northeasttoday.in/northeast/assam/zubeen-garg-death-case-cid-arrests-musicians-shekhar-goswami-and-amritprava-mahanta/ | title=Zubeen Garg Death Case: CID Arrests Musicians Shekhar Goswami And Amritprava Mahanta | work=Northeast | date=3rd October 2025 | agency=North East Today | accessdate=3 October 2025 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==উত্তৰাধিকাৰ== জুবিন গাৰ্গক উদ্‌যাপন কৰিবলৈ ২০২২ চনৰ ২ ডিচেম্বৰত [[ডিগবৈ|ডিগবৈত]] নাজিৰাটিং তামোলী পৰ্যটন মহোৎসৱৰ সময়ত গায়কজনৰ বাবে নিৰ্মাণ কৰা ২০ ফুট উচ্চতাৰ এটা মূৰ্তি উন্মোচন কৰা হয়।<ref>{{Cite web |date=3 January 2023 |title=Zubeen Garg's Statue Unveiled in Digboi |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/zubeen-gargs-statue-unveiled-in-digboi-631273 |access-date=8 January 2023 |website=www.sentinelassam.com |language=en}}</ref> টেঙাপানীৰ গাঁওবাসীয়ে ন দিহিং নদীৰ সিপাৰে নিৰ্মাণ কৰা আৰু জুবিন গাৰ্গৰ নামেৰে নামকৰণ কৰা এখন বাঁহৰ দলং টেঙাপানী-থেপাবাৰীত গায়কজনে ২০২০ চনৰ ২৯ ফেব্ৰুৱাৰীত উদ্বোধন কৰে।<ref>{{Cite web |date=20 February 2020 |title='Zubeen Garg Bridge' in Kakopathar to be inaugurated by the star himself on 29 Feb |url=https://newslivetv.com/zubeen-garg-bridge-in-kakopathar-to-be-inaugurated-by-the-star-himself-on-29-feb/ |access-date=8 January 2023}}</ref><ref>{{cite news |last1=Ojha |first1=Manoj Kumar |date=29 May 2020 |title=Zubeen Garg to open namesake bridge in Assam |url=https://www.telegraphindia.com/states/zubeen-garg-to-open-namesake-bridge-in-assam/cid/1749568 |work=The Telegraph |access-date=27 April 2024}}</ref> তেওঁৰ পিতৃৰ নাম আছিল কপিল বৰঠাকুৰ।কপিল বৰঠাকুৰে পুত্ৰ জুবিন গাৰ্গৰ আত্মজীৱনী লিখি উলিয়ায়। ===সাংস্কৃতিক গুৰুত্ব=== জুবিন গাৰ্গৰ কৰ্মৰাজি সংৰক্ষণৰ বাবে অনুৰাগী আৰু সংৰক্ষণকাৰীয়ে একাধিক প্ৰচেষ্টা হাতত লৈছে। গুৱাহাটীৰ হাতীগাঁৱৰ বিশাল কলিতাই তেওঁৰ অনুৰাগী আৰু সাংস্কৃতিক প্ৰভাৱৰ পৰিসৰৰ ওপৰত আলোকপাত কৰি ''চান্দনী ৰাত'' এলবামৰ স্বাক্ষৰিত কপিকে ধৰি গাৰ্গৰ ৰেকৰ্ডিঙৰ ৩৩ হাজাৰৰো অধিক কেছেট আৰু চিডি সংকলন কৰা বুলি জানিব পৰা গৈছে। ভৌতিক সংগ্ৰহৰ উপৰি তেওঁৰ সংগীতৰ অৱদানসমূহ ভৱিষ্যত প্ৰজন্মৰ বাবে সংৰক্ষণ আৰু সুলভ কৰিবলৈ প্ৰায় ৩৫,০০০ গীত থকা এটা ডিজিটেল আৰ্কাইভ সৃষ্টি কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |title=35,000-song archive vows to keep Zubeen's voice alive |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/35000-songs-archive-vows-to-keep-zubeens-voice-alive/articleshow/124019744.cms|work=The Times of India |access-date=23 September 2025}}</ref> ==জুবিন গাৰ্গ সম্পৰ্কত বিভিন্নজন== অসমৰ বিশিষ্ট লেখক-সাহিত্যিক ড॰ [[নগেন শইকীয়া|নগেন শইকীয়া]]ই<ref name="নি১">{{cite news | url=https://niyomiyabarta.com/epaper/20092025/index.php | title=আজিৰ দিনটো শোক দিৱ হিচাপে গণ্য কৰিব লাগে | date=২০ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৫ | agency=নিয়মীয়া বাৰ্তা | accessdate=23 September 2025 | author=[[নগেন শইকীয়া|শইকীয়া, নগেন]] | location=গুৱাহাটী | pages=১,১৩ }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> জুবিন গাৰ্গ সন্দৰ্ভত মন্তব্য কৰে— <blockquote>মই দেখিছোঁ জুবিনৰ কণ্ঠত এনে এক সুৰৰ যাদু আছে, যি মানুহক, শ্ৰোতাক সহজেই আকৰ্ষণ কৰিব পাৰে </blockquote> অসমৰ কবি-সাহিত্যিক-গীতিকাৰ [[হীৰেন ভট্টাচাৰ্য]]ই জুবিন গাৰ্গৰ জনপ্ৰিয়তা সম্পৰ্কে কৈছে<ref>{{cite book | title=জুবিন গাৰ্গ জীৱনৰপৰা গানলৈ | publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ | author=ভট্টাচাৰ্য, হীৰেন, অনুলেখন : মণ্টু শইকীয়া | authorlink=জুবিন অসমীয়া সংগীতৰ ক্ষেত্ৰত এক জোকাৰণি | year=জানুৱাৰী, ২০০৯ | location=গুৱাহাটী | pages=১,২}}</ref>— <blockquote>জুবিন সঁচাই আচৰিত। ইমান কম বয়সতে, ইমান সোনকালে জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰা দেখি আচৰিত হওঁ। জুবিন কোনো ৰেডিঅ’ৰ শিল্পী নহয়। দূৰদৰ্শনৰ শিল্পী নহয় বা তেনেধৰণৰ কোনো বেকগ্ৰাউণ্ডো নাই। জুবিনে যোগ্যতাৰ ভিত্তিত জনপ্ৰিয়তা পাইছে নিঃসন্দেহে। </blockquote> [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী অসমৰ চলচ্চিত্ৰ সমালোচক [[উৎপল দত্ত (লেখক)|উৎপল দত্ত]]ই কৈছে—<blockquote> দৰ্শক আৰু সাধাৰণ মানুহক আকৰ্ষণ কৰিব পৰা যি ক্ষমতা, গীতৰ বজাৰত গীত বিক্ৰীৰ যি নিশ্চয়তা প্ৰদান, তেওঁৰ সৃষ্টিৰ পোহৰৰ প্ৰতিফলনত জিলিকি উঠাৰ যি হেঁপাহ, সেইবোৰেই তেওঁৰ নক্ষত্ৰ-স্থান স্থিৰ কৰি ৰাখিছে। সমগ্ৰ অসমৰ বিশালসংখ্যক গুণমুগ্ধৰ স্বাৰ্থহীন ভালপোৱাৰ অধিকাৰী হৈছিল জুবিন।<ref name="নি">{{cite news | url=https://niyomiyabarta.com/epaper/22092025/page7.php | title=অসমৰ বিনোদন জগতৰ অতুলনীয় নক্ষত্ৰ-জুবিন গাৰ্গ | date=২২ ছেপ্টেম্বৰ ২০১৯ | agency=নিয়মীয়া বাৰ্তা | accessdate=22 September 2025 | author=দত্ত, উৎপল | location=গুৱাহাটী | pages=৭ }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref></blockquote> জুবিন গাৰ্গ সম্পৰ্কত [[ভূপেন হাজৰিকা|ভূপেন হাজৰিকাৰ]] মন্তব্য: <blockquote>জুবিন বৰ 'টেলেণ্টেড' ল'ৰা। মই ভাবোঁ সি খুব অধ্যয়ন কৰে। জুবিনে নিজক আৰু শ্ৰোতাক ভালদৰে জানে, সেই কাৰণে ইমান জনপ্ৰিয়তা আৰু তেওঁ সৃষ্টিৰ প্ৰতি শ্ৰোতাৰ ইমান আগ্ৰহ।</blockquote> ==জুবিন গাৰ্গৰ প্ৰিয়== *প্ৰিয় ব্যক্তিত্ব: কলাগুৰু [[বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা]] *চে গুৱেভাৰা *প্ৰিয় ব্যক্তি: অভিনেতা [[চাৰ্লি চেপলিন]] *প্ৰিয় গ্ৰন্থ: 'My Autobiography' (Charlie Chaplin) *প্ৰিয় অভিনেতা: মাৰ্লন ব্ৰেণ্ডো *প্ৰিয় চলচ্চিত্ৰ: 'Citizen Kane' আৰু 'The Bicycle Thief *ৰ'ল মডেল: ন্যাপোলিঅ' বোনাপাৰ্ট ==আৰু চাওক== * [[জুবিন গাৰ্গে ৰেকৰ্ডিং কৰা গীতৰ তালিকা]] * [[জুবিন|জুবিন শব্দৰ অৰ্থ]] * [[হাচটেগ জাষ্টিচ ফ'ৰ জুবিন গাৰ্গ]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist|2}} ==গ্ৰন্থসূচী== * '''পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন''', কপিল ঠাকুৰ, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ, ২০১১ * '''জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ''', মণ্টু শইকীয়া সম্পাদিত, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ, ২০০৯ ==বাহ্যিক সংযোগ== * [https://geetsankalan.com/singers/zubeen-garg গীত সংকলন ৱেবচাইটত জুবিন গাৰ্গৰ গীত] {{Commons category|Zubeen Garg|জুবিন গাৰ্গ}} {{Wikiquote}} * {{Facebook|ZUBEENsOFFICIAL}} * {{Twitter|zubeengarg1}} * {{Instagram|zubeen.garg}} * {{IMDb name|0958276}} * [https://zubeenda.online/ জুবিনদা.অনলাইন] * [https://zubeengarg.com/ জুবিনগাৰ্গ.কম] * [https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.452684/mode/1up জুবিনৰ গাৰ্গ — জীৱনৰ পৰা গানলৈ, মণ্টু শইকীয়া সম্পাদিত, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ] {{জুবিন গাৰ্গ}} {{অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ}} {{অসমৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:জুবিন গাৰ্গ|*]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:বঙালী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া অভিনেতা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[ শ্ৰেণী:অসমীয়া ভাষাৰ গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ সংগীতকাৰ]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:সমাজকৰ্মী]] [[শ্ৰেণী:সমাজহিতৈষী]] [[শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক]] [[শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:কবি]] [[শ্ৰেণী:চিত্ৰনাট্য লেখক]] [[শ্ৰেণী:সুৰকাৰ]] [[শ্ৰেণী:গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সুৰকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সংগীত পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সংগীতজ্ঞ]] [[শ্ৰেণী:বাদ্যযন্ত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা (ভাৰত) বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া কবি]] [[শ্ৰেণী:কণ্ঠশিল্পী]] bbgrh160nk4euqwm359opnuj0gis5o4 617282 617281 2026-07-15T13:56:10Z ~2026-39719-33 50790 /* অভিনীত ছবি */ সংযোজন 617282 wikitext text/x-wiki {{নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ}} {{Infobox musical artist | bgcolour = lightgray | name = জুবিন গাৰ্গ | image = File:Zubin Garg Live performance (cropped).jpg | caption = ২০২৫ চনত জুবিন গাৰ্গ | image_size = 300px | birth_date = {{Birth date|1972|11|18}} | background = solo_singer | birth_name = জুবিন বৰঠাকুৰ | alias = {{hlist|গ’ল্ডী<ref>{{cite web|last=Goswami|first=Darshana|title=The wonder boy called Goldie|website=Thumbprint NE|date=2025-09-22|url=https://thumbprintmag.in/single_post.php?id=the-wonder-boy-called-goldie|access-date=2025-09-22}}{{Dead link|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>|অসমৰ হাৰ্টথ্ৰব|লুইতকণ্ঠ|হামিং সম্ৰাট|জুবিনদা|হিয়াৰ আমঠু<ref>{{cite news |last1=Baruah |first1=Sukrita |date=19 September 2025 |title=Zubeen da, voice of a generation, who listened to his own conscience|url=https://indianexpress.com/article/india/zubeen-da-voice-of-a-generation-who-listened-to-his-own-conscience-10259892/ |work=The Indian Express |access-date=20 September 2025}}</ref>|সোণটি}} | birth_place = [[তুৰা, মেঘালয়|তুৰা]], [[মেঘালয়]], [[ভাৰত]] {{flagicon|IND}} | death_date = {{Death date and age|2025|09|19|1972|11|18}} | death_place=[[Singapore General Hospital|ছিংগাপুৰ জেনেৰেল হস্পিটেল]], [[বুকিত মেৰাহ]], [[ছিংগাপুৰৰ কেন্দ্ৰীয় এলেকা]] {{flagicon|Singapore}}<ref>{{cite web|title=Singer Zubeen Garg died in Singapore while swimming, not during scuba diving: report|website=The Hindu|date=2 Oct 2025|url=https://www.thehindu.com/news/national/singer-zubeen-garg-died-in-singapore-while-swimming-not-during-scuba-diving-report/article70117336.ece/|access-date=5 Oct 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Zubeen Garg is No More – Pratidin Time |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/zubeen-garg-is-no-more-10479313 | access-date=19 September 2025 |work=Pratidin Time |date=19 September 2025 |language=en}}</ref> | death_cause = | genre = {{hlist|[[অসমীয়া লোকগীত]]|[[ৰক সংগীত]]|[[বিহুগীত|বিহু]]|[[চলচ্চিত্ৰ]] [[সংগীত]]|[[অসমীয়া গীতি সাহিত্য]]|[[ভাৰতীয় লোক-সংগীত]]}} | occupation = {{hlist|কণ্ঠশিল্পী|নেপথ্য গায়ক|সংগীত পৰিচালক|সুৰকাৰ|গীতিকাৰ|সংগীত ব্যৱস্থাপক|চলচ্চিত্ৰ অভিনেতা|পৰিচালক|প্ৰযোজক|বাদ্যযন্ত্ৰী|কবি|সমাজকৰ্মী|অভিনেতা}} | instrument = {{hlist|কীব’ৰ্ড|গীটাৰ|তবলা|মেণ্ড’লিন|দগৰ|পাৰকিউছন|আদি}} | nationality = {{flagicon|IND}} ভাৰতীয় | Ethnicity = [[অসমীয়া]] | label = {{hlist|এন.কে. প্ৰডাকশ্যন|ছ’নী মিউজিক|মেগনাছাউণ্ড ৰেকৰ্ড্‌ছ|ইউনিভাৰ্ছেল মিউজিক গ্ৰুপ|টাইম্‌ছ মিউজিক|টি-ছিৰীজ|জী মিউজিক কোম্পানী|ইৰʼছ নাও|সাৰেগামা|এছ.ভি.এফ.|সুৰিন্দৰ ফিল্ম্‌ছ|ইস্কে মুভীজ|ইক’ মিউজিক|ধ্বনি ৰেকৰ্ড্‌ছ|জুবিন গাৰ্গ মিউজিক|আপোন ৰেকৰ্ড্‌ছ|এ.চি. মাল্টিমিডিয়া|জলীউড নাও মিউজিক}} | years_active = ১৯৯২ - ২০২৫ | spouse = গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গ | website = |Birth_name=জুবিন বৰঠাকুৰ|Work=[[জুবিন গাৰ্গে ৰেকৰ্ডিং কৰা গীতৰ তালিকা]]}} '''জুবিন গাৰ্গ''' ({{Lang-en|[[:en:Zubeen Garg|Zubeen Garg]]}}; [[১৮ নৱেম্বৰ]], ১৯৭২ – [[১৯ ছেপ্টেম্বৰ]], [[২০২৫]]) [[অসম]], [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ কণ্ঠশিল্পী। ইয়াৰ উপৰি তেওঁ এগৰাকী [[সংগীত]] পৰিচালক, গীতিকাৰ, সুৰকাৰ, [[অভিনেতা]], চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক, [[চলচ্চিত্ৰ]] পৰিচালক, চিত্ৰনাট্যকাৰ, বাদ্যযন্ত্ৰী, [[কবি]] আৰু সমাজকৰ্মী।<ref>{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bengali/movies/news/Zubeen-Garg-on-a-different-track/articleshow/7791874.cms|title=Zubeen Garg on a different track|last=Ganguly|first=Ruman|date=26 March 2011|work=[[Indiatimes]]|access-date=2 July 2012|archive-date=8 March 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130308021824/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-03-26/news-interviews/29191918_1_zubeen-garg-bengali-films-bengali-version|url-status=live}}</ref> [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[বাংলা ভাষা|বাংলা]], [[বড়ো ভাষা|বড়ো]], [[কোচ ৰাজবংশী ভাষা|কোচ-ৰাজবংশী]] ([[কামতাপুৰী ভাষা|কামতাপুৰী]]/[[গোৱালপাৰীয়া উপভাষা|গোৱালপাৰীয়া]]), [[অসমৰ চাহ জনগোষ্ঠী|চাহ বাগানীয়া]], [[হাজং ভাষা|হাজং]], [[মিচিং ভাষা|মিচিং]], [[কাৰ্বি ভাষা|কাৰ্বি]], [[গাৰো ভাষা|গাৰো]], [[ৰাভা ভাষা|ৰাভা]], [[পাতিৰাভা]], [[ডিমাচা ভাষা|ডিমাচা]], [[আহোম ভাষা|টাই-আহোম]], [[দেউৰী ভাষা|দেউৰী]], [[নেপালী ভাষা|নেপালী]], [[ভোজপুৰী ভাষা|ভোজপুৰী]], [[বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী ভাষা|বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী]], [[ককবৰক ভাষা|ককবৰক]], [[ওড়িয়া ভাষা|ওড়িয়া]], [[তামিল ভাষা|তামিল]], [[তেলুগু ভাষা|তেলুগু]], [[কন্নড় ভাষা|কন্নড়]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]], [[আদি ভাষা|আদি]], [[গালো ভাষা|গালো]], [[তিৱা জনগোষ্ঠী|তিৱা]], [[নিচি ভাষা|নিচি]], [[মালয়ালম ভাষা|মালয়ালম]], [[মাৰাঠী ভাষা|মাৰাঠী]], [[সংস্কৃত]], [[সিন্ধী]], [[উৰ্দু]] ইত্যাদি বিভিন্ন [[ভাষা|ভাষাত]] তেওঁ‌ কণ্ঠদান কৰিছে।<ref>{{Cite news|title=Zubeen's arrived|url=https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|access-date=10 January 2021|work=The Pioneer|language=en|date=26 May 2013|archive-date=4 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230404000432/https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|url-status=live|archivedate=4 April 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230404000432/https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite news |title=Singer Zubeen Garg hospitalised after head injury |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/music/singer-zubeen-garg-hospitalised-in-assam-after-head-injury-8041184/ |work=The Indian Express |date=20 July 2022 |access-date=12 February 2023 |archive-date=27 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230327154132/https://indianexpress.com/article/entertainment/music/singer-zubeen-garg-hospitalised-in-assam-after-head-injury-8041184/ |url-status=live }}</ref> ১৯৯২ চনত জুবিনৰ প্ৰথমটো এলবাম ''[[অনামিকা (শ্ৰব্য এলবাম)|অনামিকা]]'' মুক্তি পোৱাৰ<ref name="futuresounds1">{{cite web | url=http://www.futuresounds.in/store/anamika/ | title=About Zubeen's debut album Anamika at futuresounds.com | publisher=futuresounds.com | accessdate= 4 September 2015}}</ref> লগে লগে পেছাদাৰী সংগীত জগতখনৰ সৈতে জুবিন জড়িত হৈ পৰে। [[বাংলা]] চলচ্চিত্ৰ ''শুধু তুমি''ৰ কাৰণে জুবিনে ২০০৫ চনত শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালকৰ বঁটা লাভ কৰিছিল। [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী ভাষাৰ]] ''য়া আলি'' গীতটোৰ বাবে জুবিনে ২০০৬ চনত ''গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড (GIFA)'' আৰু ''ষ্টাৰডাষ্ট এৱাৰ্ড''ত ''শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী (পুৰুষ)'' বঁটা লাভ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰি ''Echoes of Silence'' (ইংৰাজী-খাচী) ছবিৰ বাবে ''শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক'' হিচাপে তেওঁ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা (ৰজত কমল)]] লাভ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=Assam shines with five honours at 71st National Film Awards |url=https://assamtribune.com/assam/assam-shines-with-five-honours-at-71st-national-film-awards-1587082 |website=The Assam Tribune |date=2 August 2025 |access-date=6 January 2025 |language=en}}</ref> আধুনিক অসমীয়া সংগীতত নতুন মাত্ৰা প্ৰদান কৰাৰ বাবে ২০১৪ চনত জুবিন গাৰ্গলৈ [[ৰেনেছাঁ অসম বঁটা]] আগবঢ়োৱা হয়।<ref name="amarasom">{{cite web | title=জুবিন গাৰ্গলৈ ৰেনেছাঁ অসম বঁটা | publisher=[[আমাৰ অসম]] | date=১৩ মাৰ্চ ২০১৫ | accessdate=১৪ মাৰ্চ২০১৫}}</ref> ২০২৪ চনৰ ২৭ মে’ত জুবিন গাৰ্গক [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয় (USTM) য়ে সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। ২০২৫ চনত [[বেলতলা]] বহাগী উৎসৱ সমিতিয়ে তেওঁক জীৱনজোৰা সাধনাৰ [[ভূপেন হাজৰিকা|ড॰ ভূপেন হাজৰিকা]] বঁটা প্ৰদান কৰে। জুবিন গাৰ্গ বহুবাদ্যযন্ত্ৰী। তেওঁ বহুকেইবিধ বাদ্যযন্ত্ৰ বজাব জানিছিল। ইয়াৰ ভিতৰত আনন্দলহৰী, [[ঢোল]], [[দোতোৰা]], ড্ৰাম, [[গীটাৰ]], হাৰমনিকা, [[হাৰমনিয়াম]], মেণ্ড’লিন, কীব’ৰ্ড, [[তবলা]] আৰু একাধিক পাৰকিউছন বাদ্য অন্তৰ্ভুক্ত। অসমৰ সৰ্বাধিক পাৰিশ্ৰমিকপ্ৰাপ্ত কণ্ঠশিল্পীসকলৰ ভিতৰত তেওঁ অন্যতম।<ref>{{Cite web|date=16 April 2017|title=Barred from singing in Hindi, Assam singer leaves Bihu stage|url=https://indianexpress.com/article/cities/guwahati/zubeen-garg-noonmati-bihu-sanmilan-stopped-from-singing-hindi-song-assam-top-singer-quits-bihu-stage-with-an-abuse-4614435/|url-access=limited|access-date=19 December 2020|website=The Indian Express|language=en}}</ref> প্ৰায় ৩৩ বছৰজোৰা তেওঁৰ কেৰিয়াৰত জুবিন গাৰ্গে ৪০টা ভাষাত ৩৮,০০০তকৈও অধিক [[গীত]] বাণীবদ্ধ কৰিছে।<ref>{{cite news|title=Thousands of fans bid adieu to Zubeen at Guwahati stadium|url=https://www.thehindu.com/entertainment/music/singer-zubeen-gargs-body-arrives-at-guwahati-airport-thousands-gather-to-get-last-glimpse/article70076293.ece|access-date=23 September 2025|work=[[The Hindu]]|date=21 September 2025|language=en-IN}}</ref><ref>{{cite news|last1=Deb|first1=Abhijit|title=From 'Anamika' to 'Ya Ali': Zubeen Garg, a man of many emotions, bids farewell|url=https://www.thestatesman.com/entertainment/from-anamika-to-ya-ali-zubeen-garg-a-man-of-many-emotions-bids-farewell-1503488612.html|access-date=23 September 2025|work=[[The Statesman (India)|The Statesman]]|date=19 September 2025|language=en}}</ref> ২০২৫ চনৰ ১৯ ছেপ্টেম্বৰ‌ত [[ছিংগাপুৰ|ছিংগাপুৰত]] জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যু হয়। ==বংশ আৰু পৰিয়াল== ১৯৭২ চনৰ ১৮ নৱেম্বৰত [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] [[তুৰা, মেঘালয়|তুৰাত]] জুবিন গাৰ্গৰ জন্ম হয়।<ref name="Birthday">{{cite news |last1=Borkotoky |first1=Tonmoy |title=Zubeen Garg turns 48; fans shower him with birthday wishes |url=https://www.newslivetv.com/assam/zubeen-garg-turns-48-fans-shower-him-with-birthday-wishes/ |access-date=20 November 2019 |work=News Live TV |date=18 November 2019 |archive-date=11 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201011231758/https://newslivetv.com/zubeen-garg-turns-48-fans-shower-him-with-birthday-wishes/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |title=Rockstar with a humane heart – Zubeen Garg turns 48 today – Sentinelassam |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/rockstar-with-a-humane-heart-zubeen-garg-turns-48-today-512140 |access-date=18 November 2020 |work=The Sentinel |date=18 November 2020 |language=en |archive-date=18 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201118051439/https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/rockstar-with-a-humane-heart-zubeen-garg-turns-48-today-512140 |url-status=live }}</ref> জুবিনৰ পিতৃৰ নাম হৈছে মোহিনীমোহন বৰঠাকুৰ (ছদ্মনাম: কপিল ঠাকুৰ) আৰু মাতৃ স্বৰ্গীয় ইলি বৰঠাকুৰ (বিয়াৰ পূৰ্বে তেওঁ ইলি অধ্যাপক)।<ref name="Apr2022">{{cite news |last1=Parashar |first1=Utpal |date=29 July 2019 |title='These Brahmins should be killed,' says Assam singer Zubeen Garg; cases filed |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/these-brahmins-should-be-killed-says-assam-singer-zubeen-garg-cases-filed/story-QgaKOmiMcqiCEhzOc8K29O.html |work=Hindustan Times |access-date=12 April 2022 |archive-date=15 January 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220115111218/https://www.hindustantimes.com/india-news/these-brahmins-should-be-killed-says-assam-singer-zubeen-garg-cases-filed/story-QgaKOmiMcqiCEhzOc8K29O.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Sharma |first1=Dristi |title=How Singer Zubeen Garg Got His Name |url=https://www.ndtv.com/entertainment/how-singer-zubeen-garg-got-his-name-9307155 |access-date=20 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=19 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title='Ya Ali' singer Zubeen Garg provided security after ULFA threat And First Hindi Song|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/entertainment-others/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/ |url-access=subscription |access-date=25 September 2025 |work=[[The Indian Express]] |date=22 April 2013 |language=en |archive-date=27 December 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241227233959/https://indianexpress.com/article/entertainment/entertainment-others/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Zubeen Garg Biography, Zubeen Garg Profile - entertainment.oneindia.in |url=http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |website=[[Oneindia]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20130812032230/http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |access-date=25 September 2025 |archive-date=12 August 2013 |language=en |archivedate=12 August 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130812032230/http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |deadurl=yes }}</ref><ref>{{cite news |title=Why Jibon Borthakur Chose to Become Zubeen Garg |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/why-zubeen-borthakur-chose-to-become-zubeen-garg-10481588 |access-date=25 September 2025 |work=[[Pratidin Time]] |date=20 September 2025 |language=en |archive-date=5 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251005162156/https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/why-zubeen-borthakur-chose-to-become-zubeen-garg-10481588 |url-status=live }}</ref> ইলি অধ্যাপকৰ ঘৰ যোৰহাটৰ পুলিবৰৰ ভাতেমৰা গাঁৱত আছিল। কপিল ঠাকুৰ ২৪ বছৰ বয়সত বিবাহপাশত আবদ্ধ হৈছিল আৰু বিয়াৰ পাছত কপিল ঠাকুৰৰ লগত থাকিবলৈ ইলি অধ্যাপক তুৰালৈ গৈছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (২)">{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=২ |language=as}}</ref> তুৰাৰ অসামৰিক চিকিৎসালয়তে তেওঁলোকৰ প্ৰথম সন্তান জুবিনৰ জন্ম হৈছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (৩)">{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৩ |language=as}}</ref> জুবিনৰ প্ৰকৃত নাম জুবিন বৰঠাকুৰ। প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ জুবিন মেহতাৰ নামত জুবিনৰ নাম ৰখা হৈছিল আৰু পাছত ''গাৰ্গ'' গোত্ৰ নামটো জুবিন গাৰ্গে প্ৰৱেশিকা পৰীক্ষাৰ সময়ত নিজেই সংযোজন কৰি ল'লে। সংগীত জগততো তেওঁ‌ জুবিন গাৰ্গৰূপে পৰিচিত হৈছিল। জুবিন গাৰ্গৰ প্ৰতিপালনত সহায় কৰিবলৈ তেওঁৰ মাহীয়েক কুনি গৈ তুৰাত কিছুদিন আছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (৩)"/> জুবিনৰ পিতৃ-পৰিয়াল মূলতে [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ জিলাৰ]] [[জাঁজী|জাঁজীৰ]] অন্তৰ্গত তামোলীছিগা গাঁৱৰ। পৰৱৰ্তী সময়ত শিক্ষা আৰু চাকৰিৰ সন্ধানত তেওঁলোকৰ পৰিয়ালটো যোৰহাট পাইছিলহি। যোৰহাটত তেওঁলোক ভাৰাঘৰত আছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=১ |language=as}}</ref> প্ৰথমতে কপিল ঠাকুৰে চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত কেৰাণীৰ চাকৰিত কৰিছিল আৰু পুৱা-গধূলি কেইটামান টিউচন কৰিছিল। কপিল ঠাকুৰে কলা শাখাত স্নাতক উত্তীৰ্ণ হৈছিল যদিও অৰ্থাভাৱত স্নাতকোত্তৰ সম্পূৰ্ণ কৰিব নোৱাৰিলে। কিন্তু তেওঁ কোনোপধ্যেই ভাই-ভনী আৰু নিজৰ শিক্ষা যতি পৰিবলৈ দিয়া নাছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (২)"/> চাকৰিৰ সন্ধান কৰি থাকোঁতেই তেওঁ তুৰাত বৰ্তমানতকৈ ভাল চাকৰি এটা পালে। আৰু তাতে ৪০ টকাত এটা ৰুম ভাৰালৈ লৈ থাকিবলৈ ল'লে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ অধিক পঢ়া-শুনা কৰি অসম লোকসেৱা আয়োগৰ পৰীক্ষাত অৱতীৰ্ণ হয় আৰু সেইসূত্ৰে শ্ৰম বিভাগত নিজ দায়িত্ব পালন কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ মাটিৰ হাকিম হিচাপে (বৰ্তমানৰ চাৰ্কোল অফিচাৰ) কৰিমগঞ্জলৈ বদলি হয়।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫ |language=as}}</ref> আৰু চাকৰি-জীৱনৰ প্ৰথমছোৱাত সঘনাই ইঠাই-সিঠাইলৈ বদলি হ’বলগীয়া হৈছিল। সেয়ে কণমানি জুবিনৰ ল’ৰালি বিভিন্ন ঠাইৰ ভিন্ন অভিজ্ঞতাৰে ভৰ-পূৰ আছিল। জুবিনৰ পিতৃয়ে ''কপিল ঠাকুৰ''ৰ ছদ্মনামত কবিতা, গল্প, প্ৰবন্ধ আৰু উপন্যাস লিখিছে। জুবিনৰ মাতৃ ইলি বৰঠাকুৰ এগৰাকী দক্ষ নৃত্যশিল্পী, অভিনেত্ৰী আৰু সু-গায়িকা আছিল। তথাপি তেওঁ নিজৰ প্ৰতিভাক পেছা হিচাপে লোৱা নাছিল। ইয়াৰ পৰিৱৰ্তে তেওঁ‌ কণমানি জুবিনক ঘৰতেই সকলো কলা শিকোৱাৰ সিদ্ধান্ত লৈছিল। জুবিনে মাতৃকেই নিজৰ জীৱনৰ প্ৰথম গুৰু বুলি বিবেচনা কৰিছিল। ২০০০ চনৰ ২ ছেপ্টেম্বৰত ইলি বৰঠাকুৰৰ মৃত্যু হয়।<ref>{{Cite book |title=জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ |editor-last=শইকীয়া |editor-first=মণ্টু |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০০৯ |page=৬৭ |language=as}}</ref> জুবিনৰ ভগ্নী দুগৰাকী: [[জংকী বৰঠাকুৰ]] আৰু পামী বৰঠাকুৰ। জংকী এগৰাকী গায়িকা আৰু অভিনেত্ৰী আছিল। দুৰ্ভাগ্যজনকভাৱে ২০০২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীত [[তেজপুৰ|তেজপুৰৰ]] বালিপাৰাত ঘটা এটা শোকাৱহ মটৰ দুৰ্ঘটনাত জংকীৰ মৃত্যু হয়।<ref name="india.com">{{cite web | url=https://www.india.com/entertainment/how-zubeen-gargs-sister-jongki-barthakurs-untimely-death-shaped-his-musical-journey-8086747/ | title=How Zubeen Garg’s sister Jongki Barthakur’s untimely death shaped his musical journey | publisher=India.com | date=7 September, 2025 | accessdate=7 October 2025 | author=Mehzabeen, Mallika}}</ref> ইয়াৰ পাছতে জুবিনে জংকীৰ স্মৃতিত ''শিশু'' নামৰ এটা এলবাম মুক্তি দিয়ে। আনগৰাকী ভগ্নী ড॰ পামী বৰঠাকুৰ এগৰাকী অধ্যাপক। ড॰ বৰঠাকুৰে ''সাংগীতিক ভূগোল''ত গৱেষণা কৰি ডক্টৰেট অৰ্জন কৰিছে। তেওঁ বৰ্তমান অসমস্থিত ৰয়েল গ্ল’বেল বিশ্ববিদ্যালয়ত অধ্যাপিকা হিচাপে কৰ্মৰত।<ref name=" RGU">{{cite web | url=https://www.rgu.ac/faculty-palme-borthakur | title=Dr. Palme Borthakur | publisher=Royal Global University | accessdate=23 September 2025}}</ref><ref name="USTM">{{cite web | url=https://ustm.ac.in/32359-2/ | title=Dr. Palme Borthakur | publisher=USTM | accessdate=23 September 2025}}</ref> ২০০২ চনৰ ৪ ফেব্ৰুৱাৰীত জুবিন গাৰ্গ গৰিমা শইকীয়াৰ সৈতে বিবাহপাশত আবদ্ধ হয়।<ref>{{cite web|last=Desk|first=TOI Entertainment|title=Who is Garima Saikia Garg? Meet wife of late singer Zubeen Garg and acclaimed costume designer|website=The Times of India|date=2025-09-19|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/who-is-garima-saikia-garg-meet-wife-of-late-singer-zubeen-garg-and-acclaimed-costume-designer/articleshow/123999749.cms|access-date=2025-09-22}}</ref> == শিক্ষা == পিতৃৰ চাকৰিসূত্ৰে জুবিন গাৰ্গৰ শিশুকাল একাধিক ঠাইত বিস্তৃত হৈ আছিল। তুৰাত জন্ম হোৱা শিশু জুবিনে শৈশৱৰ দুবছৰ তেজপুৰত কটায়। ইয়াৰ পাছত পৰিয়ালটো যোৰহাটলৈ অহাত তেওঁক চিনামৰাৰ ইংৰাজী মাধ্যমৰ স্কুল 'কাৰ্মেল'ত নামভৰ্তি কৰাই দিয়া হ’ল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৪ |language=as}}</ref> ===কৰিমগঞ্জত=== ইয়াৰ পাছত পিতৃৰ চাকৰি পুনৰ বদলি হোৱাত তেওঁলোক কৰিমগঞ্জলৈ যাবলগীয়া হয়। পিতৃ কপিল ঠাকুৰে এইবাৰ হাকিম হিচাপে কৰিমগঞ্জত যোগদান কৰিলে। কৰিমগঞ্জত তেওঁলোক আঠ বছৰ থাকে। পিতৃৰ দৃষ্টিত শিশু অৱস্থাত জুবিন ''দুষ্ট আৰু খট্‌খটীয়া'' হিচাপে পৰিচিত আছিল। কৰিমগঞ্জৰ বঙালী সমাজৰ মাজত থাকি তেওঁলোকে বঙালী জীৱনৰ লগত মিলি যাবলৈ চেষ্টা কৰিলে। ঘৰৰ আৰু বাহিৰত লগ পোৱা অসমীয়া মানুহৰ বাহিৰে বাকী সকলোতে তেওঁলোকে কৰিমগঞ্জৰ [[ছিলঠীয়া ভাষা|ছিলঠীয়া বঙালী]] ভাষাতেই কথা পাতিছিল। জুবিনেও সৰুৰেপৰা বাংলা ভাষা আয়ত্ত কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৬ |language=as}}</ref> পিতৃৰ এই সম্পৰ্কত ভাষ্য এনেধৰণৰ—<blockquote>কৰিমগঞ্জৰ বাংলাটো আচলতে ছিলঠীয়া বাংলা। অসমৰ কামৰূপীয়া ভাষাৰ দৰে। জুবিনো সৰুৰেপৰা বাংলাভাষী হৈ উঠিল। বঙালী সমাজৰ লগত উঠা-বহা, ফুৰা-চকা কৰি তেওঁ ৰবীন্দ্ৰনাথ, নজৰুল আদিৰ লগত এসময়ত ভালদৰে পৰিচিত হৈ পৰিছিল।</blockquote> কৰিমগঞ্জত থকা প্ৰথমটো বছৰতেই জুবিনক তাৰ একমাত্ৰ ইংৰাজী মাধ্যমৰ বিদ্যালয় "প্ৰান্তিক কিণ্ডাৰগাৰ্টেন"ত নাম লিখাই দিয়া হ’ল। ইয়াৰ পাছত তেওঁক কৰিমগঞ্জৰ হাইস্কুলত নামভৰ্তি কৰোৱা হয়। শৈশৱৰ সময়ছোৱাত জুবিন গাৰ্গৰ [[অমিতাভ বচ্চন|অমিতাভ বচ্চনৰ]] ছবিবোৰ প্ৰিয় আছিল। আৰু অমিতাভ বচ্চনৰ অনুকৰণৰ তেওঁ থ্ৰি-পীচ ছ্যুট পিন্ধিছিল। গানৰ প্ৰতি তেওঁৰ ধাউতি দিনক-দিনে বাঢ়ি অহা দেখি জুবিনক কৰিমগঞ্জৰ বিশিষ্ট তবলাবাদক ৰবীন বেনাৰ্জীৰ অধীনত [[তবলা]] শিকিবলৈ দিয়া হ’ল। পিতৃয়ে কৰিমগঞ্জৰ যাত্ৰা-দল ''শিল্পী-তীৰ্থ''ৰ সৈতে জড়িত হৈ এটা বছৰতে তিনিখন যাত্ৰা কৰিছিল; য’ত জুবিন গাৰ্গে তেওঁক সংগ দিছিল। আনহাতে বিদ্যালয়ত বছৰেকীয়া উৎসৱত জুবিন গাৰ্গে তবলা বাদন কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৭ |language=as}}</ref> বানপীড়িত কৰিমগঞ্জত বান-সাহায্যৰ কাম আৰু নিৰ্বাচনৰ কামত ব্যস্ত হ’বলগীয়া হোৱা হেতুকে কপিল ঠাকুৰ পৰিয়ালৰ প্ৰতি কেতিয়াবা প্ৰয়োজনীয় ধ্যান দিব পৰা নাছিল। তেনেস্থলত পত্নী ইলি বৰঠাকুৰে সন্তানৰ যত্ন লৈছিল। জুবিন গাৰ্গ আৰু জংকীক প্ৰাথমিক গান শিকোৱাৰ দায়িত্ব মাতৃ ইলি বৰঠাকুৰে লৈছিল। কৰিমগঞ্জত প্ৰায় আঠ বছৰ কটাই তেওঁলোক বিজনীলৈ আহে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৮ |language=as}}</ref> জুবিনে জীৱনৰ প্ৰথম গুৰু বুলি নিজৰ মাতৃকেই বিবেচনা কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত জুবিনে গুৰু ৰমণী ৰায়ৰ ওচৰত অসমীয়া লোক-সংগীতৰ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰে। তেওঁ তামোলপুৰ উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়ৰপৰা মেট্ৰিক পাছ কৰিছিল। [[যোৰহাট|যোৰহাটৰ]] [[জগন্নাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|জগন্নাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ৰ]] ছাত্ৰ জুবিনে তেওঁলোকৰ পৰিয়াল [[গুৱাহাটী|গুৱাহাটীলৈ]] স্থায়ীভাৱে থাকিবলৈ গুচি অহাৰ পাছত গুৱাহাটীৰ [[ভোলানাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|বি. বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ত]] স্নাতক বিজ্ঞান শাখাত নামভৰ্তি কৰে। কিন্তু সংগীতৰ ক্ষেত্ৰখনৰ লগত সম্পূৰ্ণৰূপে নিজকে নিয়োজিত কৰিব লগা হোৱাত তেওঁ কলেজীয়া শিক্ষা আধৰুৱা হৈ ৰয়। ==কণ্ঠশিল্পী হিচাপে== === ১৯৯২-১৯৯৫: সংগীতশিল্পী হিচাপে যাত্ৰাৰম্ভ === বি. বৰুৱা কলেজত পঢ়ি থাকোঁতেই, ১৯৯২ চনত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ত অনুষ্ঠিত যুৱ মহোৎসৱত পাশ্চাত্য সংগীত শাখাত একক পৰিৱেশনত স্বৰ্ণ পদক অৰ্জন কৰাটোৱেই আছিল জুবিনৰ জীৱনৰ টাৰ্নিং পইণ্ট। ইয়াতেই জুবিনে কণ্ঠশিল্পীৰূপে জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে সফলতা আৰু বিশ্বাসৰ সোৱাদ পায়। ১৯৯৩ চনৰ দুৰ্গা পূজাৰ ষষ্ঠীৰদিনা এন কে প্ৰডাকচনে পৰিৱেশন কৰা প্ৰথম এলবাম ''অনামিকা'' মুক্তি হোৱাৰ লগে লগে তেওঁ পেছাদাৰী সংগীত জগতখনত সোমাই পৰে।<ref>{{Cite book |title=জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ |editor-last=শইকীয়া |editor-first=মণ্টু |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০০৯ |page=৩৭ |language=as}}</ref> অৱশ্যে তেওঁৰ প্ৰথম বাণীবদ্ধ হোৱা গীত দুটা আছিল— ''তুমি জানো পাৰিবা সোণ'' আৰু ''তুমি জোনাকী সুবাস''। এই গীতদুটা তেওঁ ''ঋতু'' নামৰ এলবামটোৰ বাবে বাণীবদ্ধ কৰিছিল। কিন্তু ১৯৯৩ চন পৰ্যন্ত এইটো এলবামে মুক্তি পোৱা নাছিল। ''অনামিকা'' এলবামটোৱে অগতানুগতিকতাৰ বাবে অতি কম সময়তেই সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতত ই‌ন্‌ষ্টেণ্ট হিটৰূপে জনপ্ৰিয়তাৰ শীৰ্ষত আৰোহণ কৰিছিল। ১৯৯৩ চনৰ অক্টোবৰ মাহত মুক্তি পোৱা বলীউডৰ ভক্তিমূলক কণ্ঠশিল্পী [[অনুৰাধা পৌডৱাল]] আৰু উৎপল শৰ্মাই গোৱা অসমীয়া এলবাম ''অনুৰাধাত'' তেওঁ প্ৰথমে গীতিকাৰ আৰু সংগীত সুৰকাৰ হিচাপে অৱদান আগবঢ়াইছিল, যাৰ ফলত তেওঁ প্ৰথম এলবাম হিচাপে চিহ্নিত হৈছিল য’ত তেওঁ কোনো ধৰণৰ কণ্ঠদান কৰা নাছিল। পৰৱৰ্তী সময়ছোৱাত তেওঁ ''সপোনৰ সুৰ'' (১৯৯২), ''জোনাকী মন'' (১৯৯৩), ''মায়া'' (১৯৯৪), ''আশা'' (১৯৯৫)কে প্ৰমুখ্য কৰি ভালেমান এলবাম মুকলি কৰে। <ref>{{Citation |title=Xopunor Xur - Zubeen Garg - Download or Listen Free - JioSaavn |date=6 November 2023 |url=https://www.jiosaavn.com/album/xopunor-xur/0VAyq8SQg0Q_ |access-date=21 September 2025 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Asha • Future Sounds |url=https://www.futuresounds.in/store/asha/ |access-date=21 September 2025 |website=Future Sounds |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title=Junaki Mon - Zubeen Garg, Jonki - Download or Listen Free - JioSaavn |date=18 July 2009 |url=https://www.jiosaavn.com/album/junaki-mon/ovJnC-NY70c_ |access-date=21 September 2025 |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title=Maya (Original) by Zubeen Garg on Apple Music |date=8 May 2021 |url=https://music.apple.com/ca/album/maya-original/1580812170 |access-date=21 September 2025 |language=en-CA}}</ref> ১৯৯৫ চনত মুম্বাইলৈ যোৱাৰ পূৰ্বে তেওঁ ''উজান পিৰীতি'' নামৰ ব্যাৱসায়িকভাৱে সফল হোৱা এটি [[বিহু|বিহুৰ]] এলবাম মুকলি কৰিছিল।<ref>{{cite book|last=Saikia|first=Montu|title=Zubeen Garg: Jibanar Para Ganaloi|publisher=Chandra Prakash|location=Guwahati|year=2009|page=97|url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.452684|language=Assamese}}</ref> === ১৯৯৫-১৯৯৭: বলীউড কণ্ঠশিল্পী কেৰিয়াৰ আৰম্ভ কৰিবলৈ মুম্বাইলৈ স্থানান্তৰিত হোৱা === কুৰি শতিকাৰ শেষৰ দশকৰ মাজভাগতে জুবিন গাৰ্গে [[বলিউড]] সংগীত জগতত কাম কৰিবলৈ [[মুম্বাই]]লৈ গুচি যায় আৰু তাৰপৰাই তেওঁৰ প্ৰথম ইণ্ডীপপ একক এলবাম ''চান্দনী ৰাত'' প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{Citation|title=Chandni Raat by Zubeen Garg|date=9 October 2015|url=https://music.apple.com/us/album/chandni-raat/1048576498|language=en-US|access-date=24 October 2022}}</ref> ১৯৯৫ চনৰ শেষৰ ফালে [[মহালক্ষ্মী আয়াৰ]]ক লগ পাই তেওঁৰ তেতিয়াৰ আগন্তুক অসমীয়া এলবাম ''জুবিনৰ গান''ৰ বাবে তেওঁলোকৰ প্ৰথম গীত "উজাগৰি নিশাৰ উতলা মন" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিটো ১৯৯৬ চনৰ জানুৱাৰী মাহত মহালক্ষ্মী আয়াৰৰ প্ৰথম এলবাম হিচাপে মুক্তি লাভ কৰিছিল। <ref>{{cite news|url=https://assam.news18.com/news/assam/mahalakshmi-iyer-pay-tribute-to-zubeen-garg-skd-499891.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20260518193251/https://assam.news18.com/news/assam/mahalakshmi-iyer-pay-tribute-to-zubeen-garg-skd-499891.html|title=জুবিনৰ কথা কৈ আৱেগিক মহালক্ষ্মী, কেৱল মহালক্ষ্মীৰ বাবেই জুবিনে লিখিছিল এই গান, মহালক্ষ্মীয়ে ক’লে বহু কথা... বহু কাহিনী...! আজি সন্ধিয়া ৭.৫০ বজাত ‘সুৰৰ সোপানে সোপানে|last1=Bhagwati|first1=Nabajit|date=18 November 2025|archive-date=18 May 2026|work=News18 Assam Northeast}}</ref> <ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/31638328-Zubeen-Garg-Mahalakshmi-Hema-Zubeenor-Gaan|title=জুবিন গাৰ্গ, মহালক্ষ্মী*, হেমা* – জুবিনৰ গান|website=Discogs}}</ref> পাছলৈ তেওঁ ''চন্দা (১৯৯৬)'', ''শ্ৰদ্ধাঞ্জলি খণ্ড ১ (১৯৯৬)'', ''শ্ৰদ্ধাঞ্জলি খণ্ড ২ (১৯৯৭),'' ''জলৱা (১৯৯৮)'', আদি একাধিক হিন্দী এলবাম আৰু ৰিমিক্স বাণীবদ্ধ কৰে। ১৯৯৬ চনৰ আগষ্ট মাহত তেওঁ অতি সোনকালে মুক্তি পাবলগীয়া হিন্দী এলবাম ''দুনিয়া''ৰ বাবে "মেইনে দেখে হে সভি ৰং দুনিয়া কে" গীতটোৰ আৰম্ভণিৰ গীটাৰ বজাইছিল আৰু এইদৰে তেওঁৰ কণ্ঠ, কথা, সুৰ, আৰু সংগীত অবিহনে তেওঁৰ প্ৰথম এলবাম বা গীত হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল। প্ৰথমে এই গীতটো [[আশা ভোছলে]]ই গোৱাৰ উদ্দেশ্য আছিল, কিন্তু, তেওঁৰ ব্যস্ততাৰ বাবে তেওঁৰ ঠাইত বলীউডৰ কণ্ঠশিল্পী ৰাগেশ্বৰী গীতটো গাইছিল। এই এলবামটো ১৯৯৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুক্তি পাইছিল। <ref>{{Cite news|date=19 September 2025|title=Who Was Singer Zubeen Garg? All About His Popular Songs, Family, Achievements|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/bollywood/who-was-singer-zubeen-garg-who-died-at-52-all-about-his-popular-songs-family-achievements-article-152855099|access-date=22 September 2025|work=Times Now}}</ref> === ১৯৯৭-১৯৯৮: প্ৰথম বাংলা এলবাম আৰু প্ৰথম সহোদৰ এলবাম === বলীউড আৰু অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ আৰু সংগীত উদ্যোগত গান গোৱাৰ সমান্তৰালকৈ ১৯৯৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত তেওঁ বাংলা সংগীত জগতত প্ৰৱেশ কৰে য'ত তেওঁ প্ৰথম বাংলা এলবাম ''সুৰেৰ উপহাৰ'' মুকলি কৰে য'ত মৌচুমী চহৰীয়াৰ মুখ্য সহশিল্পী আৰু মিলি বৰুৱা আৰু [[সাগৰিকা মুখাৰ্জী|সাগৰিকা]]ৰ পটভূমি কণ্ঠদান কৰা হয়, যি [[শান|চান]]ৰ ভগ্নী।<ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/36797428-Zubeen-Maushumi-Surer-Upahar|title=জুবিন, মৌচুমী – সুৰেৰ উপহাৰ (কেছেট)|website=Discogs}}</ref> পিছৰ এমাহৰ ভিতৰত, তেওঁ ভগ্নী আৰু তেতিয়াই নৱাগত সহ-কণ্ঠশিল্পী জংকী বৰঠাকুৰক লৈ তেওঁৰ ''মুক্তি'' এলবামও মুকলি কৰি তেওঁলোকৰ প্ৰথম অসমীয়া ভাই-ভনীৰ যুটি এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয় আৰু তেওঁলোকে নাজিয়া-জোহেব আৰু চান-সাগৰিকাৰ পৰা প্ৰেৰণা লাভ কৰিছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/35341735-Zubeen-Jonkie-Mukti|title=জুবিন, জংকি - মুক্তি (কেছেট)|website=Discogs}}</ref> এই এলবামটোও অডিঅ চিডি ফৰ্মেটত মুক্তি পোৱা প্ৰথম অসমীয়া এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয়। এই এলবামটোৰ আগতে অসমত বজাৰ আৰু অডিঅ' চিডি ফৰ্মেটত প্ৰৱেশ কৰা প্ৰথমটো এলবাম আছিল: চানৰ প্ৰথম এলবাম ''লাভ-অলজি'' আৰু ৰাগেশ্বৰীৰ প্ৰথম এলবাম ''দুনিয়া'', যিটো ১৯৯৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুক্তি পাইছিল। === ১৯৯৮-২০০৩: নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী আত্মপ্ৰকাশ, দ্বিতীয় ইণ্ডিপপ এলবাম আৰু তেওঁৰ প্ৰথম ব্ৰেকথ্ৰু অসমীয়া এলবাম === তেওঁ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল ''পুৰাণী কবৰ'' (১৯৯৮) ছবিখনত, য'ত তেওঁ দুটা গীত গাইছিল: "কুচ তো কাহো" আৰু "দিল মেৰা চুৰয়া এক হাছিনা"। পৰৱৰ্তী কেইমাহমানৰ ভিতৰতে ''[[যৌৱনে আমনি কৰে]]'' ছবিত দেখা পোৱা প্ৰথমটো অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ গীত "বুকু দুৰু দুৰু" গাইছিল। ১৯৯৮ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত তেওঁৰ দ্বিতীয়টো ইণ্ডিপপ এলবাম ''ইউহি কভি'' মুকলি কৰিছিল, য'ত তেতিয়াই নৱাগত অভিনেত্ৰী ভূমিকা চাওলাক প্ৰদৰ্শিত কৰা হৈছিল আৰু ভাৰতৰ চেনেল ভি আৰু এমটিভি মিউজিক চেনেলত প্ৰচাৰিত এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ প্ৰথম মিউজিক ভিডিঅ'। তেওঁ ''দিল ছে'' (১৯৯৮), ''ড’লি ছজা কে ৰখনা'' (১৯৯৮), ''মৰম নদীৰ গাভৰু গাত'' (১৯৯৯), ''[[বুকুৰ মাজত জ্বলে]]'' (১৯৯৯), ''[[হিয়া দিয়া নিয়া]]'' (২০০০), ''ফিজা'' (২০০০) আদি হিন্দী ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰৰ বাবে গীত গাইছিল।<ref>{{cite web|url=http://www.bollywoodmdb.com/celebrities/biography/zubeen-garg/792|title=About Zubeen Garg|website=bollywoodmdb.com|access-date=30 April 2017|archive-date=27 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180127083834/http://www.bollywoodmdb.com/celebrities/biography/zubeen-garg/792|url-status=live}}</ref> ২০০০ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত গাৰ্গে তেওঁৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া এলবাম ''পাখি'' মুকলি কৰে কাৰণ এই এলবামটো ২০০০ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত মৃত্যু হোৱা তেওঁৰ মাতৃৰ নামত উৎসৰ্গিত কৰা হৈছিল। পিছলৈ এই এলবামটো অসমত তেওঁৰ প্ৰথম উল্লেখযোগ্য অগ্ৰগতি হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰিও সেই বছৰৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া এলবাম হিচাপে স্বীকৃতি লাভ কৰিছিল। ২০০২ চনত তেওঁ কে কে আৰু সুনীতা ৰাৱে গোৱা "মুঝে প্যায়াৰ হো গয়া" নামৰ এটা হিন্দী গীত ৰচনা কৰে যিটো ইণ্ডিপপ এলবাম/টেলিভিছন শ্ব' ''চেনেল ভি জামিনত'' দেখা যায়। সেই বছৰতে তেওঁ ''কান্তে'' ছবিৰ তিনিটা গীত গাইছিল। ২০০৩ চনত তেওঁ ''মুদ্দা – দি ইছ্যু'' চিনেমাৰ "ছপ্নে ছাৰে" আৰু "খোৱাবৌ কী", ''চুপকে ছে'' চিনেমাৰ "মাংগো অগৰ দিল ছে ত’ খুদা", ''মুম্বাই ছে আয়া মেৰা দৌস্ত'' চিনেমাৰ "হোলী ৰে" আৰু ''জাল: দা ট্ৰেপ'' চিনেমাৰ "জ’ প্যাৰ তুমনে" গীত গাইছিল।<ref>{{Citation|last=Array|title=Jo Pyar Tumne (Jaal – The Trap / Soundtrack Version) (Full Song) – KK, K. S. Chithra – Download or Listen Free – JioSaavn|date=14 August 2008|url=https://www.jiosaavn.com/song/jo-pyar-tumne-jaal---the-trap--soundtrack-version/MQcBSA1RBgI|access-date=8 March 2020|archive-date=20 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190220181601/https://www.jiosaavn.com/song/jo-pyar-tumne-jaal---the-trap--soundtrack-version/MQcBSA1RBgI|url-status=live}}</ref> === ২০০৩–২০০৬: বাংলা ভাষাৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী আত্মপ্ৰকাশ আৰু তেওঁৰ একক এলবাম ''যন্ত্ৰ'' === ২০০৩ চনত [[বঙালী ভাষা|বাংলা]] সংগীত জগতত জুবিন গাৰ্গৰ অভিষেক ঘটে, য’ত তেওঁ ''মন'' চিনামাত "অ মন বোলাকা" আৰু "অভিলাশী মনে" নামৰ দুটা গীত গাইছিল। পাছৰ বছৰত তেওঁ ''শুধু তুমি'' চিনামাত তিনিটা গীত গীত গায় আৰু ছবিখনৰ সংগীত পৰিচালনা কৰে।<ref>{{Citation|last=Array|title=Ektuku Chhoan Lage (Shudhu Tumi / Soundtrack Version) (Full Song) – Zubeen Garg – Download or Listen Free – JioSaavn|date=5 October 2008|url=https://www.jiosaavn.com/song/ektuku-chhoan-lage-shudhu-tumi--soundtrack-version/NA48ZSFaelc|access-date=8 March 2020}}</ref> সেই বছৰতে তেওঁ সহ-কণ্ঠশিল্পী অবিহনে তেওঁৰ অসমীয়া এলবাম ''যন্ত্ৰ'' মুকলি কৰি বছৰৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া এলবামৰ লগতে তেতিয়ালৈকে সৰ্বকালৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া অচলচ্চিত্ৰ এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয়। ২০০৫ চনত তেওঁ ''প্ৰেমী'' নামৰ বাংলা চিনেমাখনত "অ’ বন্ধুৰে" আৰু "লাগেনা ভালো" গাইছিল। <ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/27085053-Zubeen-Garg-Jantra|title=জুবিন গাৰ্গ - যন্ত্ৰ (কেছেট}}</ref> === ২০০৬–২০২৫:'য়া আলী'ৰ সফলতা আৰু পৰৱৰ্তী সময়=== [[চিত্ৰ:Zubeen Garg in Audio Release of "Zindagi".jpg|thumb|240x180px|২০০৭ চনত জিন্দেগী নামৰ চিনেমাখনৰ অডিঅ' মুক্তিৰ সময়ত গাৰ্গ]] [[File:Zubin & Zublee mesmerising the crowd with their iconic live performance of “Anuradha”.jpg|thumb|'অনুৰাধা' গীতৰ জৰিয়তে জুবিন গাৰ্গ আৰু [[জুবলী বৰুৱা]]ই দৰ্শকক সুকীয়া অনুভূতি প্ৰদান কৰে। ]] ''গেংষ্টাৰ'' চিনেমাখনৰ জৰিয়তে জুবিন গাৰ্গে বলীউডত সৰ্বাধিক পৰিচিতি লাভ কৰে। ইয়াত তেওঁ "য়া আলী" গীতটো গাইছিল।<ref>{{cite web|title=মিউজিক হিটছ ২০০০–২০০৯|trans-title=Music Hits 2000-2009|url=http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5|website=Boxofficeindia.com|access-date=30 April 2017|date=22 January 2009|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090122120910/http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5|archive-date=22 January 2009|archivedate=15 February 2008|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080215081557/http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5&PHPSESSID=108b9056cd4ca14236f9c6119d34dcce|deadurl=yes}}</ref> এই গীতটোৰ জৰিয়তে তেওঁ ২০০৬ চনত শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পীৰ ''গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড্‌ছ (GIFA)'' লাভ কৰে। তেওঁৰ পৰৱৰ্তী হিন্দী এলবাম ''জিন্দেগী'' ২০০৭ চনত মুক্তি পায়।<ref>{{cite web|title=জুবিনৰ অভিলাষী হয়|trans-title=Zubeen gets ambitius|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gets-ambitious/articleshow/2320677.cms|archive-url=https://web.archive.org/web/20250215092432/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gets-ambitious/articleshow/2320677.cms|date=30 August 2007|archive-date=15 February 2025|access-date=12 July 2026|website=Times of India|url-status=live}}</ref> ২০০৮ চনৰ আৰম্ভণিতে গাৰ্গে কুমাৰ ভবেশৰ সৈতে সহযোগিতা কৰি তেওঁলোকৰ "কামৰূপীয়া ছোৱালী" গীতটো ৰেকৰ্ডিং কৰে।<ref>{{cite web|title=কামৰূপীয়া ছোৱালী|url=https://www.youtube.com/watch?v=pavaz7IwA5U|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113014/https://www.youtube.com/watch?v=pavaz7IwA5U|archive-date=12 July 2026|website=YouTube|date=6 November 2019|access-date=12 July 2026}}</ref><ref>{{cite web|title= কামৰূপীয়া ছোৱালী ঐ ভিডিঅ' গীত - কুমাৰ ভৱেশ আৰু জুবিন গাৰ্গ|trans-title=Kamrupia Suwali oi video song - Kumar Bhabesh and Zubeen Garg|url=https://www.youtube.com/watch?v=coMupu79-K4|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113359/https://www.youtube.com/watch?v=coMupu79-K4|date=12 June 2019|archive-date=12 July 2026|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০০৮ চনৰ মাজভাগত তেওঁৰ প্ৰথম নাট্য গীত "তুমি দুচকুতে কাজল ললে" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিটো ''হেংগুল থিয়েটাৰ''ত অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web|title=তুমি দুচকুতে কাজল ললে - হেঙুল থিয়েটাৰ ২০০৮-০৯ - জুবিন গাৰ্গ - অফিচিয়েল অডিঅ'| trans-title=TUMI DUSOKUTE KAJOL LOLE - Hengool Theatre 2008-09 - Zubeen Garg - Official Audio|url=https://www.youtube.com/watch?v=41686YS7eFg|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113725/https://www.youtube.com/watch?v=41686YS7eFg|archive-date=12 July 2026|date=2 November 2022|website=YouTube|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০০৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত তেওঁ আন এক একক এলবাম ''ৰুমাল'' মুকলি কৰে, য'ত "দুপৰৰ মুহোনাত", "ৰুমাল ৰুমাল", "অমানিখা হাৰে আছে" ইত্যাদি হিট গীতসমূহ সন্নিবিষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web |title=জুবিন গাৰ্গৰ নতুন এলবাম মুকলি|trans-title=Zubeen Garg launches new album |url=http://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/zubeen-garg-launches-new-album|archive-url=https://web.archive.org/web/20081006201345/http://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/zubeen-garg-launches-new-album|archive-date=6 October 2008|publisher=radioandmusic|date=4 October 2008|access-date=12 July 2026|url-status=live}}</ref> ২০০৮ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত তেওঁ ''মন মানে না'' চিনেমাৰ "মন মানে না", ''চিৰোদিনী তুমি যে'' আমাৰ চিনেমাৰ "পিয়া ৰে পিয়া ৰে", আৰু ''লাভ'' ''ষ্টৰী'' চিনেমাৰ "মন জেতে চায় শুধু" আদি কেইবাটাও বঙালী গীত ৰেকৰ্ডিং কৰে। ২০১২ চনত গাৰ্গে তেওঁৰ ২০ বছৰীয়া সংগীত যাত্ৰা সম্পূৰ্ণ কৰিবলৈ তেওঁৰ দুটা একক এলবাম মুকলি কৰে, এটা আছিল ''ৰুণজুন'', যিটো ২০১২ চনৰ ৪ জানুৱাৰীত মুক্তি পাইছিল,<ref>{{cite web|title=ৰুণজুন - অডিঅ' মুক্তি অনুষ্ঠান - জুবিন গাৰ্গ LIVE - ৰুণজুন নুপুৰে মাতে|trans-title=RunJun - Audio Release Ceremony - Zubeen Garg Live - Runjun Nupure Mate|url=https://www.facebook.com/BHASKARJAAN/videos/286387458076889/|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712125633/https://www.facebook.com/BHASKARJAAN/videos/286387458076889/?rdid=KNUh2Dc8wOe81fX8|archive-date=12 July 2026|last1=Bordoloi|first1=Bhaskar Kshyp|date=8 January 2012|website=Facebook}}</ref> আৰু আনটো আছিল ''ৰক'', যিটো ২০১২ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত মুক্তি পাইছিল। ''ৰক'' এলবামটোত মুঠ চৈধ্যটা গীত আছে, যাৰ ফলত ই আজিলৈকে তেওঁৰ আটাইতকৈ দীঘলীয়া এলবাম।<ref>{{cite web|title=জুবিন গাৰ্গ - ৰক চিডি (এলবাম, ষ্টেৰিঅ') ২০১২|trans-title=Zubeen Garg - Rock CD (Album, Stereo) 2012|url=https://www.discogs.com/release/35335300-Zubeen-Garg-Rock|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712125827/https://www.discogs.com/release/35335300-Zubeen-Garg-Rock|archive-date=12 July 2026|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০১৩ চনত তেওঁৰ অন্তিম হিন্দী এলবাম ''[[পাকীজা_(শ্ৰব্য_এলবাম)|পাকিজা]]'' মুকলি কৰে, য'ত তেওঁ প্ৰথমবাৰৰ বাবে গাইছিল, লিখিছিল, আৰু সুৰ কৰিছিল। এই এলবামটো অৰুণাচল প্ৰদেশত চিত্ৰগ্ৰহণ কৰা প্ৰথমটো ভাৰতীয় মিউজিক ভিডিঅ’ও হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.timesofindia.com/entertainment/music/news-and-interviews/Zubeen-Gargs-latest-Hindi-Album/articleshow/19754340.cms|archive-url=https://web.archive.org/web/20241130184827/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/music/news-and-interviews/Zubeen-Gargs-latest-Hindi-Album/articleshow/19754340.cms|url-status=live|archive-date=30 November 2024|title=জুবিন গাৰ্গৰ শেহতীয়া হিন্দী এলবাম|trans-title=Zubeen Garg’s latest Hindi Album|access-date=12 July 2026|date=28 April 2013|work=দ্য টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.assamtimes.org/node/8184|archive-url=https://web.archive.org/web/20130606020858/www.assamtimes.org/node/8184|title=পাকিজাঃ জুবিন গাৰ্গৰ নতুন এলবাম মুক্তি|trans-title=Pakeeza: Zubeen Garg's new album released|archive-date=6 June 2013|accessdate=15 September 2014|work=Assam Times|date=14 April 2013|first=Koushik |last=Hazarika|url-status=dead}}</ref> একে বছৰতে তেওঁ ৯০ৰ দশকৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ইণ্ডিপপ কন্ঠশিল্পী [[আলিছা চিনাই]]ৰ সৈতে "দিল টু হি বাটা" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিখন যিটো ''কৃষ ৩'' ছবিখনত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref>{{cite web|title='য়া আলী' পোষ্ট, বলীউডৰ বিষয়ে নিৰ্বাচিত: জুবিন|trans-title=Post 'Ya Ali', selective about Bollywood: Zubeen|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/post-ya-ali-selective-about-bollywood-songs-zubeen/articleshow/27184028.cms|date=10 December 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20230107132806/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/post-ya-ali-selective-about-bollywood-songs-zubeen/articleshow/27184028.cms|archive-date=7 January 2023|access-date=12 July 2026|website=The Times of India|url-status=live}}</ref> == মঞ্চৰ সংগীতানুষ্ঠান == [[File:Zubeen_EUphuism.JPG|thumb|২০১১ চনত এখন সংগীতানুষ্ঠানত পৰিৱেশনৰত জুবিন গাৰ্গ]] সমগ্ৰ অসমৰ বিহু অনুষ্ঠান আৰু অন্যান্য সাংস্কৃতিক উৎসৱত জুবিন গাৰ্গে কেৱল অসমীয়া গীতেই নহয়, হিন্দী, বঙালী, আৰু অন্যান্য ভাষাতো গীত গাইছিল। আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় আৰু বহিঃৰাজ্যত তেওঁ অসমীয়া আৰু ভাৰতীয় সংগীতক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আহিছে। উল্লেখযোগ্য যে, তেওঁ ট্ৰিনিদাদ আৰু ট’বাগোত অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰিছিল, য’ত তেওঁ কেইবাটাও হিন্দী আৰু অসমীয়া হিট গীত গাইছিল আৰু কঞ্চাৰ্টৰ শিৰোনাম দখল কৰা প্ৰথমজন অসমীয়া মনোৰঞ্জনকাৰী হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg enthralls Trinidad audience |url=https://www.hindustantimes.com/music/zubeen-garg-enthralls-trinidad-audience/story-sfcF1kZq2wnEi32VcF2ukO.html |work=Hindustan Times |date=17 August 2010 |access-date=20 September 2025}} </ref> ==পেছাদাৰী সংগীত জীৱন== ===শ্ৰব্য এলবাম=== ====অসমীয়া এলবাম==== {{columns-list|3| * [[অনামিকা (শ্ৰব্য এলবাম)|অনামিকা]] (১৯৯২) * সপোনৰ সুৰ (১৯৯২) * জোনাকি মন (১৯৯৩) * [[মায়া (শ্ৰব্য এলবাম)|মায়া]] (১৯৯৪) * [[আশা (এলবাম)|আশা]] (১৯৯৫) * উজান পিৰীতি (১৯৯৫) * [[জুবিনৰ গান (শ্ৰব্য এলবাম)|জুবিনৰ গান]] (১৯৯৬) * জান মণি (১৯৯৬) * [[ৰং (শ্ৰব্য এলবাম)|ৰং]] (১৯৯৬) * [[মুক্তি (শ্ৰব্য এলবাম)|মুক্তি]] (১৯৯৭) * স্নিগ্ধ জোনাক (১৯৯৮) * শব্দ (১৯৯৮) * মেঘৰ বৰণ (১৯৯৯) * ৰাংঢালী (১৯৯৯) * ভৰ দুপৰীয়া (১৯৯৯) * সপোন (১৯৯৯) * ৰংমন (১৯৯৯) * [[পাখি]] (২০০০) * হিয়া মন (২০০১) * বান্ধৈ (২০০২) * আকৌ হিয়া মন (২০০২) * শিশু (২০০২) * চিনাকি মন (২০০৩) * পকা ধানে ৰিঙিয়া (২০০৩) * সন্ধ্যাতৰা (২০০৩) * লাজুকী মন (২০০৪) * যন্ত্ৰ (২০০৪) * ডেউকা (২০০৫) * চিনাকি সুৰ (২০০৫) * বৰষুণ (২০০৬) * সন্ধ্যাতৰা ২ (২০০৬) * মুখা (২০০৬) * সন্ধ্যা (২০০৬) * অন্তৰা (২০০৭) * মোৰ প্ৰিয় গীত (২০০৮) * ৰুমাল (২০০৮) * মোৰ গানত জ্বলে (২০০৯) * বাঁহী (২০১১) * গান (২০১১) * ৰুণজুন (২০১২) * সোণালী মন (২০১২) * মনে মনে (২০১২) * ৰক (২০১২) * মুকুতা (২০১২) * পথ (২০১৪) * কোন তুমি (২০১৪) * কিং (২০১৫) * মা (২০১৯) * চিলা (২০২০) }} ====হিন্দী আৰু বঙালী এলবাম==== {{columns-list|2| * চাঁন্দিনী ৰাত (১৯৯৫) * চঁন্দা (১৯৯৮) * য়ুহি কভী (১৯৯৮) * স্পৰ্শ (২০০০-০১) * শ্ৰদ্ধাঞ্জলি (খণ্ড ১,২,৩) * মেৰে লিয়ে<ref>{{Cite web|title=মেৰে লিয়ে (2001) - হিন্দী এলবাম, ট্ৰেকলিষ্ট, সম্পূৰ্ণ এলবাম বিৱৰণ আৰু অধিক (আৰ্কাইভ কৰা)|url=http://www.zubeendiscography.com/2021/08/451265843261439035.html|access-date=২০২১-০৯-০৯|website=ZG Discography|language=en|archivedate=2021-08-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210828180443/http://www.zubeendiscography.com/2021/08/451265843261439035.html|deadurl=unfit}}</ref> (২০০১) * নূপুৰ (২০০১) * [[জিন্দেগী (শ্ৰব্য এলবাম)|জিন্দেগী]] (২০০৭) * তুমি (২০০৭) * প্ৰেম (২০১২) * [[পাকীজা (শ্ৰব্য এলবাম)|পাকীজা]] (২০১৩) * চুফী ইস্ক্ (২০১৭) |}} ===অন্যান্য এলবাম=== *অনুৰাধা (১৯৯৩) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *পুবেৰোণ (১৯৯৪) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *দুনিয়া (১৯৯৭) (হিন্দী এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *মেঘা (১৯৯৯) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ হিচাপে *মন (২০০০) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ হিচাপে *কুৱলী (২০০২) (অসমীয়া এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *মহালক্ষ্মী (২০০২) (হিন্দী এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *অস্ত্ৰ প্ৰেমৰ (২০০৫) (অসমীয়া এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *ধন্যবাদ (২০০৭) (হিন্দী এলবাম) - সংগীত আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *জীৱন ডিঙা (২০১২) (বাংলা এলবাম) - সংগীত আৰু সুৰকাৰ হিচাপে ===সংগীত পৰিচালনা=== {| class="wikitable" |- style="text-align:center; " ! colspan=4 style="background:#B0C4DE; " | অসমীয়া ছবি |- style="text-align:center; " ! style="background:#ccc; "| বৰ্ষ ! style="background:#ccc; "| কথাছবি ! style="background:#ccc; "| পৰিচালক ! style="background:#ccc; "| অন্যান্য তথ্য |- |২০২৫ |[[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]] |ৰাজেশ ভূঞা | |- |২০২৫ |যোদ্ধা |ভাস্কৰ গোস্বামী | |- |২০২৫ |[[ভাইমন দা (চলচ্চিত্ৰ)|ভাইমন দা]] |শশাংক সমীৰ |এটি গীত (এৰা-এৰি) |- |২০২৪ |[[চিকাৰ]] |দেবাংকৰ বৰগোহাঁই | |- |২০২৩ |ৰাঘৱ |[[যতীন বৰা]] | |- |২০২৩ |দ্য শ্লেমবুক |বিষ্ণুজ্যোতি সন্দিকৈ | |- |২০২৩ |[[ডক্তৰ বেজবৰুৱা ২]] |[[নিপন গোস্বামী]] | |- |২০১৯ |প্ৰতিঘাত |অচিন্ত শংকৰ |শীৰ্ষগীত |- | ২০১৯ || [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] || জুবিন গাৰ্গ || |- | ২০১৯ || [[ৰত্নাকৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰত্নাকৰ]] || [[যতীন বৰা]] || |- |২০১৮ |দ্য আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড |ৰাজেশ যশপাল | |- | ২০১৭ || প্ৰিয়াৰ প্ৰিয় || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০১৭ || [[মিছন চাইনা]] || জুবিন গাৰ্গ || |- | ২০১৫ || [[গানে কি আনে]] || ৰাজেশ যশপাল || |- | ২০১৪ || [[ৰ'দৰ চিঠি|ৰ’দৰ চিঠি]] || [[বাহাৰুল ইছলাম]] || |- | ২০১২ || [[এখন নেদেখা নদীৰ সিপাৰে]] || বিদ্যুৎ কটকী || |- | ২০০৮ || [[মন যায়]]|| [[এম মণিৰাম]] || |- | ২০০৬ || [[আমি অসমীয়া]]|| ৰাজীৱ ভট্টাচাৰ্য্য || |- | ২০০৬ || [[অধিনায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|অধিনায়ক]] || যতীন বৰা || |- | ২০০৪ || [[দীনবন্ধু (২০০৪ চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৪ || [[ৰং]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৪ || [[বাৰুদ (চলচ্চিত্ৰ)|বাৰুদ]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৩ || জোনাকবিহীন এই জীৱন || মুন্না আহমেদ || আৱহ সংগীত |- | ২০০৩ || অগ্নিসাক্ষী|| যদুমণি দত্ত || |- | ২০০৩ || [[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৩|| প্ৰিয়া মিলন || মুন্না আহমেদ || |- | ২০০৩ || জুমন সুমন|| মহিবুল হক || |- |২০০২ |[[জোনাকী মন]] |জীৱৰাজ বৰ্মন | |- | ২০০২ || [[প্ৰেম আৰু প্ৰেম]]|| [[শম্ভু গুপ্তা]] || |- | ২০০২ || [[জীৱন নদীৰ দুটি পাৰ ]]|| মুন্না আহমেদ || |- | ২০০২ || [[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০১ || [[নায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|নায়ক]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০১ || শেষ উপহাৰ|| গোপাল বৰঠাকুৰ||শীৰ্ষগীত |- | ২০০১ || [[দাগ (অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ)|দাগ]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০০|| [[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]]|| জুবিন গাৰ্গ|| |- | ২০০০ || [[হিয়া দিয়া নিয়া]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- style="text-align:center; " ! colspan=4 style="background:#B0C4DE; " | অন্য ভাষা |- style="text-align:center; " ! style="background:#ccc; "| বৰ্ষ ! style="background:#ccc; "| কথাছবি ! style="background:#ccc; "| ভাষা ! style="background:#ccc; "| অন্যান্য তথ্য |- |২০১৯ |সামসাৰা |[[বাংলা]] |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150"|২০১৬ || width="200"| দিল ত’ দীৱানা হ্যে || width="200"| হিন্দী || width="150"| মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- |২০১০ |কাছে এসো তুমি |বাংলা |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- |২০১০ |মন নিয়ে |বাংলা |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150" |২০০৬ || width="200" | ষ্ট্ৰিংছ || width="200" | [[হিন্দী]] || width="150" | মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150" | ২০০৪ || width="200" | শুধু তুমি || width="200" | বাংলা || width="150" | মুক্তিপ্ৰাপ্ত |} == অভিনয় জীৱন == জুবিন গাৰ্গে ২০০০ চনত এন কে প্ৰডাকচনৰ অধীনত নিৰ্মিত ''[[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]]'' ছবিত অভিনেতা আৰু পৰিচালক হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ ''[[দীনবন্ধু (চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]]'' (২০০৪), ''[[মন যায় (চলচ্চিত্ৰ)|মন যায়]]'' (২০০৮), ''[[গানে কি আনে|গানে কি আনে]] (২০১৬)'', ''[[মিছন চাইনা (চলচ্চিত্ৰ)|মিছন চাইনা]]'' (২০১৭), ''দ্য আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড'' (২০১৮), ''[[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]]'' (২০১৯), ''ৰাজনীতি'' (২০২২), ''ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২'' (২০২৩), ''ৱাইড এংগল'' (২০২৪), ''চিকাৰ'' (২০২৪) আৰু অভিমন্যু (২০২৪) ত অভিনয় কৰিছিল। জুবিন অভিনীত ''[[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]]'' ২০২৫ চনৰ ৩১ অক্টোবৰত মুক্তিলাভ কৰে।<ref name="IMDB">{{cite web | url=https://www.imdb.com/title/tt29939499/ | title=Roi Roi Binale | accessdate=23 September 2025}}</ref> জুবিন গাৰ্গে অভিনয় কৰা একাধিক ছবিয়েই বক্স অফিচত সফলতা লাভ কৰিছে। ২০১৭ চনত ৮ ছেপ্টেম্বৰত ৬৫টা চিনেমা হলত মুক্তি লাভ কৰা ''মিছন চাইনা''ক দিল্লী, বেংগালুৰু আৰু মুম্বাইকে ধৰি অসমৰ বাহিৰত থকা আঠটা চিনেমা হলত মুক্তি দিয়া হৈছিল। ছবিখনে প্ৰথম সপ্তাহৰ ভিতৰতে মুঠ ২ কোটি ৪০ লাখ টকা সংগ্ৰহ কৰিছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.time8.in/the-exact-box-office-collection-of-mission-china-over-the-1st-week-revealed/|title=The Exact Box Office Collection of Mission China 1st Week Revealed|access-date=16 September 2017|website=Time8.in}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.northeastguide.in/assam/mission-china-collection-box-office-movie-review-total-budget/|title=Mission China Box Office|website=Northeastguide.in|access-date=9 September 2017|archivedate=9 September 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170909095105/https://www.northeastguide.in/assam/mission-china-collection-box-office-movie-review-total-budget/|deadurl=yes}}</ref><ref>{{cite web|url=https://in.bookmyshow.com/buytickets/mission-china-national-capital-region-ncr/movie-ncr-ET00061289-MT/20170911/|title=Mission China Realising Theatre |website=Bookmyshow.com|access-date=11 September 2017}}</ref> মিছন চাইনাই [[অসম|অসমত]] যথেষ্ট ব্যৱধানত ব্লকবাষ্টাৰ বাহুবলী আৰু [[ছলমান খান|ছলমান খানৰ]] [[বজৰংগী ভাইজান|বজৰংগী ভাইজানৰ]] প্ৰথম দিনৰ সংগ্ৰহৰ অভিলেখ ভংগ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|date=10 September 2017|title=Mission China: Old-fashioned projector promo helps Assamese film beat Baahubali record|url=https://www.hindustantimes.com/regional-movies/mission-china-old-fashioned-projector-promo-helps-assamese-film-beat-baahubali-record/story-OfDn0UHUMlikrueyPECFJK.html|access-date=28 January 2021|website=Hindustan Times|language=en}}</ref> বৰ্তমান ই [[:en:Assamese_cinema#List_of_highest-grossing_Assamese_films|সৰ্বাধিক উপাৰ্জনকাৰী অসমীয়া ছবিৰ]] ভিতৰত ৬ নং স্থানত আছে। ২০১৯ চনত মুক্তিলভা ''কাঞ্চনজংঘা''ই ১০ দিনতে ৩.৯ কোটি টকা সংগ্ৰহ কৰি সকলো অভিলেখ ভংগ কৰিছিল। দৰ্শকৰ ব্যাপক সঁহাৰি লাভ কৰা ছবিখনে প্ৰথমদিনাই ২২.৫ লাখ টকা সংগ্ৰহ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল। তিনিদিনৰ ভিতৰতে কাঞ্চনজংঘাই কোটিৰো অধিক টকাৰ ব্যৱসায় কৰে। ২০২৫ চনত মুক্তি লভা জুবিন গাৰ্গৰ অন্তিম ছবি "ৰৈ ৰৈ বিনালে"ই ৩০ কোটি টকা ব্যৱসায় কৰি আৰু ৰাতিপুৱা ৪.০০ বজাত অসমীয়া চিনেমাৰ প্ৰথম প্ৰদৰ্শনীৰ ব্যৱস্থাৰে ৯০ বছৰীয়া অসমীয়া চিনেমাৰ জগতত ইতিহাস ৰচে। <ref name="India Today NE">{{cite web | url=https://www.indiatodayne.in/entertainment/story/zubeens-kanchanjangha-sweeps-box-office-collects-3-9-crore-10-days-397330-2019-09-16 | title=Zubeen’s Kanchanjangha Sweeps Box Office, Collects 3.9 Crore in 10 days | publisher=India Today NE | date=Sep 16, 2019, Updated Jun 29, 2022, 1:43 AM IST | accessdate=23 September 2025}}</ref> [[File:গানে কি আনে চলচ্চিত্ৰ প'ষ্টাৰ.jpg|thumb|গানে কি আনে চলচ্চিত্ৰৰ প'ষ্টাৰত জুবিন গাৰ্গ]] ==অভিনীত ছবি== {| class="wikitable sortable" ! width="50" | বৰ্ষ ! width="200" | কথাছবি ! width="200" | পৰিচালক ! width="200" | চৰিত্ৰ |- | ২০০০ || [[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]] || জুবিন গাৰ্গ ||ৰিচি |- | ২০০২ || [[প্ৰেম আৰু প্ৰেম]] || [[শম্ভু গুপ্তা]] || বিশেষ এভূমুকি |- | ২০০৪ ||[[দীনবন্ধু (২০০৪ চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || বিপুল |- | ২০০৮ || [[মন যায়]] || [[এম মণিৰাম]]|| মানৱ |- | ২০১১ || [[ৰামধেনু (চলচ্চিত্ৰ)|ৰামধেনু]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || বিশেষ এভূমুকি |- |২০১৩ |[[ভাল পাব নাজানিলো]] |‌ঋতুৰাজ দত্ত |ইন্দ্ৰনীল |- | ২০১৪ || [[ৰ'দৰ চিঠি|ৰ’দৰ চিঠি]] || [[বাহাৰুল ইছলাম]] ||বাবা |- |২০১৪ |[[চুমা পৰশতে]] |জোনমণি দেৱী খাউণ্ড |বিশেষ এভূমুকি |- | ২০১৫ || [[অহেতুক]] || বাণী দাস || বিশেষ এভূমুকি |- | ২০১৬ || [[সাত নম্বৰৰ সন্ধানত]] || [[আব্দুল মজিদ]] || শিবু |- | ২০১৬ || [[গানে কি আনে]] || ৰাজেশ যশপাল ||নীলাভ জোনাক বৰুৱা |- | ২০১৭ || [[মিছন চাইনা]] || জুবিন গাৰ্গ ||কৰ্ণেল গোস্বামী |- | ২০১৭ || প্ৰিয়াৰ প্ৰিয় || [[মুনিন বৰুৱা]] || প্ৰিয়ব্ৰত কাকতি / বিষ্ণুজ্যোতি বেজবৰুৱা |- | ২০১৮ || দি আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড || ৰাজেশ যশপাল||ডন্ |- | ২০১৯ || [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] || জুবিন গাৰ্গ || অনিৰ্বাণ ভট্টাচাৰ্য |- | ২০২২ || ৰাজনীতি || মঞ্জিত শৰ্মা || অৰিন্দম |- |২০২৩ || [[ডক্তৰ বেজবৰুৱা ২|ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২]]|| [[নিপন গোস্বামী]] || আৰক্ষী বিষয়া মহাদেৱ বৰবৰুৱা |- |২০২৪ || চিকাৰ || দেবাংকৰ বৰগোহাঁই ||শংকৰ চিকাৰী |- |২০২৪ |অভিমন্যু |অচিন্ত শংকৰ |বিশেষ এভূমুকি |- |২০২৪ || [[ৱাইড এংগল (চলচ্চিত্ৰ)|ৱাইড এংগল]]|| [[জয়ন্ত নাথ]] || গৌতম শৰ্মা |- |২০২৫ || যোদ্ধা || ভাস্কৰ শৰ্মা || বিশেষ এভূমুকি |- |২০২৫ || [[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]] || ৰাজেশ ভূঞা || ৰাউল (এগৰাকী অন্ধ শিল্পীৰ ৰূপত) |- |} ==অভিনীত টেলিভিছন== {| class="wikitable sortable" ! width="50" | বৰ্ষ ! width="200" | টেলিভিছন ! width="200" | চৰিত্ৰ ! width="200" | নোট |- |১৯৯৮ |এমটিভি মষ্ট ৱাণ্টেড |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |তেতিয়াৰ এমটিভিৰ ভিজে ৰাগেশ্বৰীৰ সৈতে হোৱা এক সাক্ষাৎকাৰৰ সময়ত তেওঁৰ প্ৰথম টেলিভিছনত পৰ্দাত উপস্থিত হয়, তেওঁৰ প্ৰথম মিউজিক ভিডিঅ' "য়ুহি কভি" মুকলি কৰাৰ পিছত। |- |২০০১ |মুভছ এণ্ড শ্বেকাৰছ |নিজেই (বিশেষ সহ-অতিথি) |ভাৰতীয় গভীৰ নিশাৰ টক শ্ব' |- |২০০৭ |ছাৰেগামা লিল' চেম্পছ |নিজেই (বিচাৰক) |বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০০৮ |বোল বেবী বোল |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |ভাৰতীয় সংগীত গেম শ্ব' <br /> গায়ক আদনান ছামিৰ দ্বাৰা আয়োজিত |- |২০১০–১১ |অনুৰাধা |অনিৰুদ্ধ |তেওঁৰ প্ৰথম আৰু একমাত্ৰ অসমীয়া ধাৰাবাহিক |- |২০১১ |দিদি নং ১ |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |মহিলাৰ বাবে বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০১৩ |ছাৰেগামা লিল' চেম্পছ |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০১৩-১৪ |মই জুবিন গাৰ্গ হ'ব বিচাৰো |নিজেই (বিচাৰক) | |- |২০২১ |মায়াবিনী ৰাতিৰ বুকুত |নিজেই (এংকৰ) | |- |২০২৫-২৬ |সুৰিয়া সুবাস |নিজেই (সংগীত শিল্পী) |সংগীত কনচাৰ্ট ৱেব-ধাৰাবাহিক <br /> সমগ্ৰ অসম ৰাজ্যৰ সকলো জিলাৰ চিত্ৰগ্ৰহণ কৰিছিল |} ==সাহিত্য চৰ্চা== জুবিন গাৰ্গ সাহিত্য জগতৰ লগতো জড়িত হৈ আছিল। ২০১৭ চনত তেওঁ কাব্য গ্ৰন্থৰ বাবে সেউজী-সেউজী বঁটা লাভ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|title=Assam: Seuji-Seuji Award conferred upon singer Zubeen Garg|url=https://www.thenortheasttoday.com/current-affairs/states/assam-seuji-seuji-award-conferred-upon-singer-zubeen-garg|access-date=19 December 2020|website=The Northeast Today|date=22 December 2017}}{{Dead link|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> {| class="wikitable" |- style="background:#cfc; text-align:center; " |'''বৰ্ষ''' |'''পুথি''' |'''ভাষা''' |- |২০০৯ |''শব্দ অনুভূতি'' | rowspan="3" |অসমীয়া |- |২০১৮ |''জুবিনৰ পদ্য''<ref>{{Cite web|title=With over Rs 4.5 crores in sales and 4 lakh visitors, 20th Northeast Book Fair breaks all past records|url=https://www.guwahatiplus.com/article-detail/with-over-rs-4-5-crores-in-sales-and-4-lakh-visitors-20th-northeast-book-fair-breaks-all-past-records|access-date=23 September 2020|website=G Plus|language=en}}</ref> |- |২০২০ |''জুবিনৰ পদ্য (দ্বিতীয় সংস্কৰণ)'' |} ==সামাজিক সক্ৰিয়তা আৰু লোকহিতৈষী কৰ্ম== গাৰ্গে বিভিন্ন কামৰ বাবে ধন আগবঢ়োৱা ''কলাগুৰু আৰ্টিষ্ট ফাউণ্ডেশ্যন'' নামৰ এটা দাতব্য সংস্থা চলাইছিল। অসমত বিধ্বংসী বানপানী হ’লে তেওঁ মানুহক কাপোৰ, ঔষধ আৰু বৰঙনি দান কৰিবলৈ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news |title=Beyond Bollywood |url=https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20181105-beyond-bollywood-1374988-2018-10-27 |access-date=18 September 2019 |work=India Today |date=5 November 2018 |language=en |archive-date=2 January 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190102154758/https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20181105-beyond-bollywood-1374988-2018-10-27 |url-status=live }}</ref> তেওঁ [[অসম লোকসেৱা আয়োগ|এপিএছচি]]-ৰ নিযুক্তি ক্ষেত্ৰৰ দুৰ্নীতিৰ বিষয়টো লৈ তেওঁৰ [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] চিনেমাখন নিৰ্মাণ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.guwahatiplus.com/daily-news/zubeen-s-next-film-kanchenjunga-to-be-based-on-apsc-scam|title=Zubeen's next film 'Kanchenjunga' to be based on APSC scam|website=G Plus|language=en|access-date=18 September 2019|archive-date=9 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190209092909/http://www.guwahatiplus.com/daily-news/zubeen-s-next-film-kanchenjunga-to-be-based-on-apsc-scam|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/singing-sensation-zubeen-garg-and-team-visits-dhemaji-for-kanchanjangha-promotion/|title=Singing sensation Zubeen Garg and Team visits Dhemaji for Kanchanjangha Promotion|date=29 October 2018|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=18 September 2019|archive-date=31 August 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190831065523/https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/singing-sensation-zubeen-garg-and-team-visits-dhemaji-for-kanchanjangha-promotion/|url-status=live}}</ref> জুবিন [[ফুটবল]] অনুৰাগী আছিল আৰু [[বানপানী|বানপীড়িত লোকসকলৰ]] বাবে ধন সংগ্ৰহৰ মানসেৰে মেট্‌চ খেলিছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.thehansindia.com/posts/index/Sports/2015-10-05/Soccer-for-charity-in-Assam/179263|title=Soccer for charity in Assam|website=The Hans India|date=5 October 2015|access-date=14 May 2019|archive-date=14 May 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190514063145/https://www.thehansindia.com/posts/index/Sports/2015-10-05/Soccer-for-charity-in-Assam/179263|url-status=live}}</ref> গাৰ্গ অসমৰ '[[নাগৰিকত্ব (সংশোধনী) আইন, ২০১৯|কা]]'-বিৰোধী প্ৰতিবাদত আগ-ভাগ লোৱা অন্যতম অৰাজনৈতিক ব্যক্তি আছিল।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/news/india/music-art-tie-them-as-zubeen-garg-and-a-host-of-assamese-artistes-lead-anti-caa-stir-from-the-front-2432069.html|title=Music, Art Tie Them as Zubeen Garg and a Host of Assamese Artistes Lead Anti-CAA Stir from the Front|website=News18|access-date=13 March 2020|date=21 December 2019|archive-date=14 January 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200114054315/https://www.news18.com/news/india/music-art-tie-them-as-zubeen-garg-and-a-host-of-assamese-artistes-lead-anti-caa-stir-from-the-front-2432069.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite news |last1=Sengupta |first1=Aditi |title='Don't mess with Assam': Zubeen Garg |url=https://www.thehindubusinessline.com/blink/cover/dont-mess-with-assam-zubeen-garg/article30404699.ece |access-date=13 March 2020 |work=@businessline |date=26 December 2019 |language=en |archive-date=17 April 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200417192412/https://www.thehindubusinessline.com/blink/cover/dont-mess-with-assam-zubeen-garg/article30404699.ece |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=CAA 'not forgotten': Zubeen Garg |url=https://www.telegraphindia.com/north-east/caa-not-forgotten-zubeen-garg/cid/1801261 |access-date=24 October 2022 |website=www.telegraphindia.com}}</ref> ২০২১ চনৰ মে’ মাহত [[কৰ'নাভাইৰাছ ৰোগ ২০১৯|ক’ভিড-১৯-ৰ]] সংক্ৰমণৰ উত্থানৰ সময়ত গাৰ্গে গুৱাহাটীত থকা দুমহলীয়া ঘৰটো ক’ভিড কেয়াৰ চেণ্টাৰলৈ ৰূপান্তৰিত কৰিবলৈ আগবঢ়াইছিল। ইয়াৰ লক্ষ্য আছিল সেইসময়ত ৰোগীৰ বাবে বিছনাৰ বৰ্ধিত চাহিদা পূৰণ কৰা।<ref>{{Cite web |date=6 May 2021 |title=Zubeen Garg offers his house to convert as Covid care centre |url=https://assamtribune.com/guwahati/zubeen-garg-offers-his-house-to-convert-as-covid-care-centre-1091844 |access-date=19 June 2024 |website=The Assam Tribune |language=en}}</ref> ==ব্যক্তিগত জীৱন== ২০০২ চনৰ ৪ ফেব্ৰুৱাৰীত জুবিন গাৰ্গে অসমৰ [[গোলাঘাট|গোলাঘাটৰ]] নিবাসী ফেশ্বন ডিজাইনাৰ গৰিমা শইকীয়াক বিয়া কৰায়।<ref>{{cite web| url=https://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| title=Assam: Zubeen Garg to celebrate his birthday by releasing music album of 'Mission China'!| work=The North East Today| date=18 November 2016| access-date=8 September 2017| archive-date=23 May 2017| archive-url=https://web.archive.org/web/20170523122714/http://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| url-status=live| archivedate=23 May 2017| archiveurl=https://web.archive.org/web/20170523122714/http://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| deadurl=yes}}</ref> গৰিমা শইকীয়া গোলাঘাটৰ শান্তিপুৰৰ সুৰেন্দ্ৰনাথ শইকীয়া আৰু ৰুণুমী শইকীয়াৰ একমাত্ৰ জীয়ৰী। তেওঁ মুম্বাই বিশ্ববিদ্যালয়ৰপৰা ইংৰাজী সাহিত্যত স্নাতকোত্তৰ সম্পূৰ্ণ কৰে। ইয়াৰ লগতে তেওঁ এগৰাকী ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ টেবুল টেনিছ খেলুৱৈ। তেওঁলোকৰ চিনাকি ফেন-মেইলৰ জৰিয়তে হৈছিল। গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গে ডিজাইন কৰা ভালেমান সাজ-পোছাক জুবিন গাৰ্গে পৰিধান কৰে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫৭ |language=as}}</ref> তেওঁ সহ-প্ৰযোজক হিচাপেও একাধিক ছবিত জুবিন গাৰ্গৰ সৈতে কাম কৰিছে। ===ধৰ্মীয় দৃষ্টিভংগী আৰু ঈশ্বৰ বিশ্বাস=== জুবিন গাৰ্গে নিজকে ''ধৰ্ম-অবিশ্বাসী'' বুলি গণ্য কৰিছিল আৰু কৈছিল যে, তেওঁৰ কোনো জাতি-ধৰ্ম নাই, তেওঁ মুক্ত।<ref>{{cite news |title=I Don't Have Any Caste, Religion Or God: Zubeen Garg |url=https://m.guwahatiplus.com/article/i-don-t-have-any-caste-religion-or-god-zubeen-garg/5862/amp#amp_tf=From%20%251%24s&aoh=17141538671889&referrer=https%3A%2F%2Fwww.google.com |work=Guwahati Plus |date=29 July 2019 |access-date=27 April 2024}}</ref> জুবিন গাৰ্গৰ ঈশ্বৰ বিশ্বাস সম্পৰ্কত স্পষ্ট অভিমত দিয়াটো প্ৰায় দুষ্কৰ বুলি পিতৃ কপিল ঠাকুৰে ''পিতৃৰ দৃষ্টিৰে জুবিন'' গ্ৰন্থত লিখিছে। জুবিন গাৰ্গে গুৱাহাটীৰ কৌটিলিংগম মন্দিৰলৈ মাজে-মধ্যে যোৱাৰ কথা তেওঁ শুনিছে। ইয়াৰ লগতে অসমৰ বাহিৰত থকা কোনো কোনো মন্দিৰ দৰ্শন কৰাৰ কথাও তেওঁ শুনিছে। অৱশ্যে এটা কথা পিতৃয়ে ক'ব বিচাৰে যে, ''জুবিন গাৰ্গৰ বুদ্ধ-দৰ্শন খুব প্ৰিয়। '' অৱশ্যে সেই সম্পৰ্কে সণ্ঢালনিকৈ অধ্যয়ন কৰিবলৈ তেওঁ ''এতিয়া সময় দুৰ্লভ'' বুলি প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫৯ |language=as}}</ref> ==বঁটা আৰু সন্মান== [[File:Zubeen Garg receiving National Award.jpg|thumb|৫৫সংখ্যক ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা, ২০০৯ত নন-ফিচাৰ ফিল্ম ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ''ৰ বাবে জুবিন গাৰ্গক ভাৰতৰ ৰাষ্ট্ৰপতি [[প্ৰতিভা পাটিল|প্ৰতিভা পাটিলে]] শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনাৰ বঁটা দিয়ে। ]] ১৯৯৬ চনত চেনেল ভি মিউজিক এৱাৰ্ড্‌ছ আৰু স্ক্ৰীন এৱাৰ্ড্‌ছত জুবিন গাৰ্গ "চান্দনী ৰাত" এলবামৰ বাবে শ্ৰেষ্ঠ ভাৰতীয় পপ এলবাম হিচাপে নিৰ্বাচিত হয় যিটো ক্ৰমে দলেৰ মেহেন্দীৰ এলবাম ''বলো তা ৰা ৰা'' আৰু সুচিত্ৰ কৃষ্ণমূৰ্থীৰ এলবাম ''ডোলে ডোলে''ৰ হাতত পৰাস্ত হয়। ২০১১ চনত আমেৰিকাৰ ইলিনয়ৰ অক ব্ৰুকত অনুষ্ঠিত হোৱা অসম অধিৱেশনৰদ্বাৰা জুবিন গাৰ্গক বছৰৰ অতিথি শিল্পী হিচাপে সন্মানিত কৰা হয়।<ref>{{cite book |last1=Koch |first1=Lars-Christian |last2=Klotz |first2=Sebastian |last3=Bohlman |first3=Philip V |title=Sounding Cities : Auditory Transformations in Berlin, Chicago, and Kolkata |date=2018 |publisher=LIT |location=Zürich |isbn=978-3-643-90555-0 |pages=213 |language=English}}</ref> ২০২৪ চনৰ ২৭ মে'ত জুবিন গাৰ্গক [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] [[বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয়, মেঘালয়|বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয়ৰ]] পৰা সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰা হয়।<ref>{{Cite web |title=Hon. D.Litt. to Zubeen Garg and Lou Majaw at 10th USTM Convocation |work=USTM |url=https://ustm.ac.in/event/hon-d-litt-to-zubeen-garg-and-lou-majaw-at-10th-ustm-convocation/ |access-date=27 August 2024 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 August 2024 |title=USTM Holds 10th Convocation, Honors Zubeen Garg and Lou Majaw |url=https://www.pratidintime.com/north-east/meghalaya/ustm-holds-10th-convocation-honors-zubeen-garg-and-lou-majaw |access-date=27 August 2024 |website=Pratidin Time |language=en}}</ref> ২০০৯ চনৰ ৫৫সংখ্যক [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটাত]] অ-কাহিনীমূলক ছবি ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ''ৰ বাবে তেওঁ শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনাৰ বঁটা লাভ কৰে। ২০২৫ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰ তাৰিখে কটন বিশ্ববিদ্যালয়ে জুবিন গাৰ্গক মৰণোত্তৰভাৱে সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। ২০২৫ চনৰ ২১ নৱেম্বৰ তাৰিখে ভাৰতীয় ডাক বিভাগৰ অসম শাখাই শিল্পীগৰাকীৰ ৫৩ সংখ্যক জন্মদিন উপলক্ষ্যে তেওঁৰ নামত এটি বিশেষ স্মৃতিচাৰণ পোষ্ট কাৰ্ড মুকলি কৰে। ২০২৬ চনৰ ফিল্মফেয়াৰ(অসম) য়ে জুবিন গাৰ্গক মৰণোত্তৰভাৱে জীৱনজোৰা সাধনা বঁটা আৰু 'ৰৈ ৰৈ বিনালে' ছবিখনৰ বাবে বিশেষ বঁটা প্ৰদান কৰে। {| class="wikitable" |- style="background:#cfc; text-align:center; " | বৰ্ষ|| '''বঁটা'''|| চলচ্চিত্ৰ/এলবাম/থিয়েটাৰ|| '''শিতান'''|| '''ফলাফল''' |- |rowspan="2" |১৯৯৬ |স্ক্ৰীন বঁটা |rowspan="2" |''চান্দনী ৰাত'' |rowspan="2" |শ্ৰেষ্ঠ আত্মপ্ৰকাশ ভাৰতীয় পপ এলবাম |{{nom}} |- |চেনেল ভি মিউজিক বঁটা |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০০৫ |BFJA বঁটা|| ''শুধো তুমি''|| শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক|| {{won}} |- |প্ৰাগ চিনে বঁটা-২০০৫ |''ৰং'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী – "ছায়া দৰে থাকা তুমি"<ref>{{Cite web|date=7 March 2021|title=Northeast's Sensation Zubeen Garg: Early Life, Career, Awards & Controversies – Sentinelassam|url=https://www.sentinelassam.com/entertainment/wikipedia-of-northeasts-singing-sensation-zubeen-garg-527402|access-date=9 March 2021|website=www.sentinelassam.com|language=en}}</ref> |{{won}} |- |২০০৬ |গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড<ref name="GIFA List Of Winners">{{cite web|title=G.I.F.A. Awards 2006: winners|date=10 December 2006|url=http://www.bollywoodhungama.com/features/2006/12/10/1918/index.html|website=[[Bollywood Hungama]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20081121175701/http://www.bollywoodhungama.com/features/2006/12/10/1918/index.html|access-date=24 April 2017|archive-date=21 November 2008}}</ref> | rowspan="6" |গেংষ্টাৰ | rowspan="4" |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (য়া আলি) |{{won}} |- | rowspan="5" |২০০৭ |ফিল্মফেয়াৰ বঁটা |{{nom}} |- |জী চিনে |{{nom}} |- |আইফা বঁটা<ref name=altfg>{{cite web |author=Andre Soares |url=http://www.altfg.com/blog/awards/indian-film-academy-awards-2007/ |title=Indian Film Academy Awards 2007 |publisher=Altfg.com |date=2 June 2007 |access-date=13 June 2012 |archive-date=8 February 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120208180559/http://www.altfg.com/blog/awards/indian-film-academy-awards-2007/ |url-status=live }}</ref> |{{nom}} |- |ষ্টাৰডাষ্ট বঁটা<ref>{{cite web|title=Stardust Awards Winners for 2006|url=http://www.indicine.com/movies/bollywood/stardust-awards-winners-for-2006/|publisher=indicine.com|access-date=24 April 2017|archive-date=17 July 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180717184206/http://www.indicine.com/movies/bollywood/stardust-awards-winners-for-2006/|url-status=live}}</ref> |নতুন আলোড়নকাৰী কণ্ঠ |{{won}} |- |স্ক্ৰীন বঁটা<ref>{{Cite web |date=3 May 2022 |title=Screen Award for Best Male Playback Singer |url=https://bollywoodproduct.in/screen-award-for-best-male-playback-singer/ |access-date=2 July 2022 |website=Bollywood Product |language=en-US}}</ref> |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠ (য়া আলি) |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০০৮ | rowspan="2" |কলাকাৰ বঁটা |জিন্দেগী | rowspan="2" |শ্ৰেষ্ঠ মিউজিক এলবাম |{{won}} |- |''তুমি'' |{{won}} |- | ২০০৯ ||৫৫সংখ্যক ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা || ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ'' || শ্ৰেষ্ঠ অ-কাহিনীমূলক সংগীত পৰিচালনাৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|| {{won}} |- |২০১১ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১১ |''[[জেতুকা পাতৰ দৰে (চলচ্চিত্ৰ)|জেতুকা পাতৰ দৰে]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পুৱাৰ হাঁহিত"'' |{{nom}} |- |২০১২ ||প্ৰাগ চিনে বঁটা-২০১২<ref>{{cite web |title=Prag Cine Awards 2015 to be held in Assam |date=24 January 2015 |url=http://www.indiantelevision.com/television/tv-channels/news-broadcasting/prag-cine-awards-2015-to-be-held-in-assam-150124 |publisher=indiantelevision.com |access-date=24 April 2017 |archive-date=1 May 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170501001923/http://www.indiantelevision.com/television/tv-channels/news-broadcasting/prag-cine-awards-2015-to-be-held-in-assam-150124 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=Prag Cine Award on March 21, 22|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815/city053|publisher=assamtribune.com|access-date=24 April 2017|archive-date=2 April 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402195918/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815%2Fcity053|url-status=live|archivedate=2 April 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150402195918/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815/city053|deadurl=yes}}</ref> |''[[ৰামধেনু (চলচ্চিত্ৰ)|ৰামধেনু]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"ৰং দিয়া মৰম"'' |{{nom}} |- |২০১৩ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৩ |''মি এণ্ড মাই ছিষ্টাৰ'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"থুনুক-থানাক"'' |{{nom}} |- |২০১৪ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৪ |''চিঞৰ'' |"শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"কালৰ অসুৰ"'' |{{nom}} |- | rowspan="2" | ২০১৫ | rowspan="2" |প্ৰাগ চিনে বঁটা উত্তৰ-পূব ২০১৫||''[[অহেতুক]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অহেতুক"'' |{{won}} |- |''ৰ’দৰ চিঠি'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০১৬ | rowspan="2" |গপ চপ মিউজিক বঁটা |''বলিয়া কৃষ্ণ (হেঙুল থিয়েটাৰ)'' |বছৰটোৰ শীৰ্ষক গীত – "''বলিয়া কৃষ্ণ''" |{{won}} |- | rowspan="3" |''গানে কি আনে'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক – ''"জানো জানো"'' |{{won}} |- | rowspan="3" |২০১৭ | rowspan="2" |প্ৰাগ চিনে নৰ্থ-ইষ্ট ২০১৭ |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"জানো জানো"'' |{{nom}} |- |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''[[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ থিয়েটাৰ]]'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী – "জনম জনম''"''<ref>{{Cite web|title=Dalmia Bharat : First Mobile Theatre Awards presented by Dalmia Cement {{!}} MarketScreener|url=https://www.marketscreener.com/quote/stock/DALMIA-BHARAT-LTD-9743873/news/Dalmia-Bharat-First-Mobile-Theatre-Awards-presented-by-Dalmia-Cement-24725283/|access-date=13 February 2021|website=www.marketscreener.com|date=10 July 2017 |language=en}}</ref> |{{won}} |- | rowspan="5" | ২০১৮ | rowspan="4" |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৮<ref>{{Cite web |date=28 May 2018 |title=Prag Cine Awards North-East 2018: Best director award for Utpal Barpujari |url=http://nenow.in/north-east-news/prag-cine-awards-north-east-2018-best-director-award-for-utpal-barpujari.html |access-date=20 August 2022 |website=NORTHEAST NOW |language=en-US}}</ref>|| rowspan="3" | ''[[মিছন চাইনা (চলচ্চিত্ৰ)|মিছন চাইনা]]'' || শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (জনপ্ৰিয়) || {{won}} |- | শ্ৰেষ্ঠ ছবি (জনপ্ৰিয়) || {{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"দিন জ্বলে ৰাতি জ্বলে"'' |{{nom}} |- |''প্ৰিয়াৰ প্ৰিয়'' |শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা |{{nom}} |- |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''[[আৱাহন থিয়েটাৰ|আৱাহন থিয়েটাৰ]]'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অ' মা"''<ref>{{Cite web|title=Assam's Mobile theater industry gets due recognition; Artists, writers and personalities awarded|url=https://www.thenortheasttoday.com/current-affairs/states/assams-mobile-theater-industry-gets-due-recognition-artists-writers-and-personalities-awarded|access-date=13 February 2021|website=TheNortheastToday – Read From North East (TNT)|date=22 June 2018|language=en}}{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |{{won}} |- |২০১৯ |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''দেউতা (চিৰঞ্জীৱ থিয়েটাৰ)'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অ' দেউতা"''<ref>{{Cite web|date=20 July 2019|title=Tapan Das Bags Best Theatre Actor Award|url=https://www.pratidintime.com/tapan-das-bags-best-theatre-actor-award/|access-date=13 February 2021|website=Pratidin Time|language=en-US|archivedate=2 May 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210502130727/https://www.pratidintime.com/tapan-das-bags-best-theatre-actor-award/|deadurl=yes}}</ref> |{{won}} |- | rowspan="7" |২০২১ | rowspan="7" |প্ৰাগ চিনে বঁটা<ref>{{Cite web |title=20th Prag Cine Awards on Jan 30 |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/20th-prag-cine-awards-on-jan-30 |access-date=20 August 2022 |website=Pratidin Time |date=24 December 2020 |language=en}}</ref> | rowspan="3" |''[[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]]'' |শ্ৰেষ্ঠ ছবি (জনপ্ৰিয়) |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (জনপ্ৰিয়) |{{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পাঞ্চনা"'' |{{won}} |- | rowspan="2" |[[ৰত্নাকৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰত্নাকৰ]] |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক |{{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ কথা – ''"ৰাতি ৰাতি"'' |{{nom}} |- |''প্ৰতিঘাত'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক |{{nom}} |- |''[[বৰনদী ভটিয়ায়]]'' |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"বৰনদী ভটিয়ায়"'' |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০২২ | rowspan="2" |[[প্ৰাগ চিনে বঁটা]] ২০২২<ref>{{Cite web |title=Galaxy of Stars Gathered at the 'Prag Cine Awards 2022', Check the Winners List |url=https://pragnews.com/Galaxy-of-Stars-Gathered-at-the-%27Prag-Cine-Awards-2022%27,-Check-the-Winners-List |access-date=20 August 2022 |website=pragnews.com |language=en }}{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |দা ফায়াৰিং ৰেঞ্জ |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (২০২০) |{{nom}} |- |চন্দ্ৰাৱলী |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (২০২১) |{{nom}} |- | rowspan="4" |২০২৩ |৮ম অসম ৰাজ্যিক চলচ্চিত্ৰ বঁটা<ref>{{Cite web |date=10 March 2023 |title=8th Assam State Film Awards announced, Jonaki Porua—Fireflies, Bulbul Can Sing win best film award |url=http://nenow.in/top-news/8th-assam-state-film-awards-announced-jonaki-porua-fireflies-bulbul-can-sing-win-best-film-award.html |access-date=13 March 2023 |website=Northeast Now |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title='৩৫ হাজাৰ গান গোৱাৰ পিছত এতিয়া আৰু শ্ৰেষ্ঠ কণ্ঠশিল্পীৰ বঁটা লৈ থাকিবলৈ দিন নাই' | date=13 March 2023 |url=https://www.youtube.com/watch?v=dJWoPZknc0w |access-date=13 March 2023 |language=en}}</ref> |[[কাঞ্চনজংঘা]] |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পাঞ্চনা"'' |{{Won}} |- | rowspan="3" |ৰাজস্থান চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱ ''<small>(অন্যান্য ৰাজ্যিক ছবিত)</small>'' | rowspan="3" |ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২ |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"কি নাম দি মাতিম"'' |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা – "''কি নাম দি মাতিম"'' |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ সহযোগী চৰিত্ৰ |{{Won}} |- |২০২৪ |ফিল্মফেয়াৰ বঁটা-অসমীয়া<ref>{{Cite web |title=Filmfare Awards Assamese 2024 Winners – Complete List Out! |url=https://www.filmfare.com/awards/filmfare-awards-assamese-2024/winners |access-date=5 April 2025 |website=filmfare.com |language=en}}</ref> |দা শ্লেম বুক |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত এলবাম |{{Won}} |- |২০২৫ |ভূপেন হাজৰিকা বঁটা |বেলতলা বহাগী উৎসৱ সমিতি। কবিতা বৰুৱাৰদ্বাৰা প্ৰদান, [[ভূপেন হাজৰিকা]]ৰ কনিষ্ঠ ভগ্নী |জীৱনজোৰা সাধনাৰ বঁটা<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg conferred the Bhupen Hazarika Award 2025 |url=https://dainikjanambhumi.com/news/dr-bhupen-hazarika-award-has-been-presented-to-zubeen-garg?utm_source=chatgpt.com |work=Dainik Janambhumi}}</ref><ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg to be conferred with Dr. Bhupen Hazarika Award |url=https://www.sentinelassam.com/cities/guwahati-city/assam-singer-zubeen-garg-to-be-conferred-with-dr-bhupen-hazarika-award |work=The Sentinel}}</ref> |সন্মানীত |- |} ==বিতৰ্ক== জুবিন গাৰ্গ কেইবাবাৰো বিভিন্ন বিতৰ্কৰ মাজত সোমাই পৰিছিল। গান গাই থকা অৱস্থাত জখলা বগোৱাকে ধৰি মঞ্চত কৰা কেতবোৰ কাণ্ডৰ বাবে তেওঁ কেইবাবাৰো সমালোচিত হৈছিল।<ref name="timesof">{{cite web | url=http://www.timesofassam.com/headlines/zubin-garg-into-controversy-again/ | title=Zubeen Garg into controversy again | publisher=Times of Assam | date=2010-08-26 | accessdate=2013-04-27}}</ref> ২০১১ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত তেওঁ ''অসম বন্ধ''ৰ বিৰুদ্ধে আৰক্ষী থানাত এজাহাৰ দাখিল কৰিছিল যদিও পাছলৈ সেয়া উঠাই লয়।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} ===ভূপেন হাজৰিকাৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়া=== ২০১১ চনৰ ৯ নৱেম্বৰত [[গুৱাহাটী]]ৰ জালুকবাৰীস্থিত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ চৌহদত অনুষ্ঠিত [[ভূপেন হাজৰিকা|ড॰ ভূপেন হাজৰিকা]]ৰ অন্তিম শ্ৰদ্ধাঞ্জলি অনুষ্ঠানত জুবিনক মূৰত এখন কাপোৰৰ সৈতে এটা হালধীয়া বৰণৰ গেঞ্জী পৰিহিত অৱস্থাত দেখা দিছিল। জুবিনৰ সেই পোছাকযোৰক লৈ সমগ্ৰ অসমজুৰি বিতৰ্কৰ সৃষ্টি হৈছিল। অৱশেষত জুবিন গাৰ্গে ক্ষমা-প্ৰাৰ্থনা বিচাৰি বিতৰ্কৰ শেষ কৰিছিল।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} ===বিহু-মঞ্চত হিন্দী গান=== ২০১৩ চনত নিষিদ্ধ ঘোষিত সংগঠন [[আলফা]]ই অসমৰ গায়কসকলক বিহু-মঞ্চত হিন্দী গীত পৰিৱেশন নকৰিবলৈ জাননী দিছিল। কিন্তু এই আদেশ অমান্য কৰি জুবিন গাৰ্গে লতাশিল বিহু-মঞ্চত তেওঁৰ জনপ্ৰিয় হিন্দী গান ''য়া আলী'' পৰিৱেশন কৰে আৰু ইয়াৰ প্ৰতিক্ৰিয়াস্বৰূপে আলফাৰ সৰ্বাধিনায়ক পৰেশ বৰুৱাই জুবিন গাৰ্গক ''ভাৰতীয় সাংস্কৃতিক আগ্ৰাসনৰ এজেণ্ট''ৰূপে অভিহিত কৰি তেওঁক সংঘাতৰ বাবে সাৱধান কৰি দিছিল।<ref name="tehelka">{{cite web | url=http://tehelka.com/zubeen-hits-the-wrong-notes-for-ulfa/ | title=Zubeen hits the wrong notes for ULFA | publisher=Tehelka.com | date=2013-04-19 | accessdate=2013-04-27 | author=Ratnadip Choudhury | archivedate=2013-04-23 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20130423164622/http://tehelka.com/zubeen-hits-the-wrong-notes-for-ulfa/ | deadurl=yes }}</ref> এই ঘটনাত অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[তৰুণ গগৈ]]য়ে জুবিনক সমৰ্থন কৰি তেওঁক নিৰাপত্তা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name="ইণ্ডিয়ান">{{cite web | url=http://www.indianexpress.com/news/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/1105979/ | title='Ya Ali' singer Zubeen Garg provided security after ULFA threat | publisher=The Indian Express | date=2013-04-22 | accessdate=2013-04-27}}</ref> অৱশ্যে কেইদিনমানৰ পাছতে এই বিবাদৰ মীমাংসা হয়। জুবিনৰ মৃত্যুত শোক প্ৰকাশ কৰি এই নিষিদ্ধ ঘোষিত সংগঠনটিয়ে এটি প্ৰেছ বিজ্ঞপ্তি প্ৰকাশ কৰিছে। ===সুৰাকণ্ঠ=== ২০১৯ চনত বঙাইগাঁও জিলাৰ বক্সিং এছ’চিয়েশ্যনৰ সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠানত ব্ৰাহ্মণ সম্প্ৰদায়ৰ ওপৰত বিতৰ্কিত মন্তব্য আগবঢ়োৱাৰ পাছত দৰং আৰু ওদালগুৰি জিলা ব্ৰাহ্মণ যুৱ মঞ্চই তেওঁক '''সুৰাকণ্ঠ''' উপাধি প্ৰদান কৰিছিল।<ref>[https://sangbad365.com/brahman-samaj-vs-zubeen/ জুবীন গাৰ্গক জুবীন গাৰ্গ নহয়, জুবীন সুৰাকণ্ঠ আখ্যা ব্ৰাহ্মণ সমাজৰ যুৱ মঞ্চই]</ref> ===মাজুলীত নিষিদ্ধ=== মাজুলীৰ পূৱেৰুণ কলা পৰিষদৰ উদ্যোগত অনুষ্ঠিত ৰঙালী বিহু সন্মিলনৰ‌ সামৰণি অনুষ্ঠানত জুবিনক ''সংগীত সিন্ধু'' উপাধি প্ৰদান কৰাৰ অৱস্থাত জুবিনে সত্ৰাধিকাৰক ''প্ৰভু ঈশ্বৰ'' সম্বোধন কৰা সম্পৰ্কত আপত্তি দৰ্শায়।<ref name=":0" /> ফলত মাজুলী জিলা সত্ৰ মহাসভাই তেওঁক মাজুলীত সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান পৰিৱেশনত নিষেধাজ্ঞা জাৰী কৰিছিল।<ref name=":0">[https://assam.news18.com/news/assam/zubeen-garg-is-banned-in-majuli-by-majuli-satra-mahasabha-for-insulting-satradhikar-tv-bhaskar-subham-g-377776.html Zubeen Garg Controversy: মাজুলীত নিষিদ্ধ জুবিন গাৰ্গ! সত্ৰাধিকাৰক অসন্মান কৰি শ্ৰীকৃষ্ণক তুচ্ছ-তাচ্ছিল্য কৰি ৰোষত পৰিল মাজুলীবাসীৰ]</ref><ref>{{cite news |last2=Raj |first2=Suhasini |last1=Walker |first1=Mark |author2-link=Suhasini Raj |title=Zubeen Garg, Singer Who Charmed India With a Bollywood Hit, Dies at 52 |url=https://www.nytimes.com/2025/09/22/world/asia/zubeen-garg-dead.html |access-date=23 September 2025 |work=[[The New York Times]] |date=22 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Assam: Zubeen Garg Faces Ban From Majuli District Satra Mahasabha |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/assam-zubeen-garg-faces-ban-from-majuli-district-satra-mahasabha |work=Sentinel Assam |date=26 April 2024 |access-date=27 April 2024}}</ref> ===লগুণ বিতৰ্ক=== ২০১৯ চনত শিল্পীগৰাকীয়ে বিতৰ্কৰ সন্মুখীন হৈছিল যেতিয়া তেওঁ কৈছিল ''মই ব্ৰাহ্মণ, কিন্তু চিনেমাখনত মোৰ [[লগুণ]] (ব্ৰাহ্মণসকলে পিন্ধা পৱিত্ৰ সূতা) ছিঙি পেলাইছোঁ। মই আগতেও লগুণডাল আঁতৰাই পেলাইছিলোঁ আৰু এতিয়াও পিন্ধা নাই। '' পাছলৈ তেওঁ এই বক্তব্যৰ বাবে ক্ষমা বিচাৰে।<ref>{{cite web | title=Assam singer Zubeen Garg says,'These Brahmins should be killed'; case registered | date=30 July 2019 | url=https://www.oneindia.com/india/assam-singer-zubeen-garg-says-these-brahmins-should-be-killed-case-registered-2926237.html }}</ref> জুবিন গাৰ্গে মিডিয়াৰ আগত স্পষ্ট কৰি দিলে যে তেওঁ আচলতে তেনেকৈ বুজাব বিচৰা নাছিল। তেওঁ কয়—'' "মই ধেমালি-ধেমালিতে কৈছিলোঁ বাবে মানুহে ভুল বুজিলে। মই বুজাব বিচাৰিছিলোঁ যে আমি উচ্চ জাতি-নিম্ন জাতিৰ ব্যৱস্থাটো নাইকিয়া কৰিব লাগে। মই সেই কঞ্চেপ্টটোত বিশ্বাস কৰোঁ। সেই প্ৰচেষ্টাত 'বামুণ' শব্দটো ভুলতে ওলাই গ’ল। মই ব্ৰাহ্মণ সমাজৰ সন্মুখত ক্ষমা বিচাৰিছোঁ যিহেতু মোৰ উদ্দেশ্য নাছিল। মই নিজেও ব্ৰাহ্মণ ল’ৰা। মানুহে অতদিনে দেখি আহিছে—মই কি কৰি আহিছোঁ।" মই সকলো শ্ৰেণীৰ মানুহৰ বাবে কাম কৰিছোঁ।" '' ইয়াৰ উপৰি গাৰ্গে কয়— ''"মই সেইসময়ত ক্লান্ত হৈ পৰিছিলোঁ কাৰণ মই বিগত ৩-৪ ৰাতি ধৰি অবিৰতভাৱে অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰি আছিলোঁ। আই এম ছ’ৰী। আগলৈ আৰু এনেকুৱা নহয়।" ''<ref name="Prag News">{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=D2sTTsZQ7rg |title=Zubeen-Brahmin controversy: Zubeen Garg seeks apology for the brahmin controversy}}</ref> == মৃত্যু == [[File:People gathered at the Sarusajai Bhogeswar Baurah Sports Complex in Guwahati to pay their respects to Zubeen Garg.jpg|thumb|সৰুসজাইস্থিত ভোগেশ্বৰ বৰুৱা ক্ৰীড়া প্ৰাঙ্গণত ৰখা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ চাবলৈ ৰাইজ সমবেত হয়। ]] [[File:Admirers and fans of Zubeen Garg are lighting the lamps at a market of Guwahati.jpg|thumb|অসমৰ বিভিন্ন ঠাইত জুবিন গাৰ্গক সুঁৱৰি সন্ধ্যা চাকি আৰু মম জ্বলোৱা হয়। ]] ২০২৫ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰ‌ তাৰিখে [[:en:Saint_John's_Island|ছেইণ্ট জ’ন্‌ছ দ্বীপ]]ৰ সমীপত থকা ছিংগাপুৰ প্ৰণালী ([[:en:Singapore_Strait|Singapore Strait]])ৰ বুকুত হোৱা এক দুৰ্ঘটনাৰ পাছত জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যু হয়। তেওঁ পানীৰ তলত উশাহ লোৱাৰ অসুবিধাৰ সন্মুখীন হৈছিল, এনে পৰিস্থিতিৰপৰা উদ্ধাৰ কৰি কাৰ্ডিঅ’পালমনাৰী ৰিছাছিটেশ্যন (চিপিআৰ) দিয়াৰ পাছত [[Singapore General Hospital|ছিংগাপুৰ জেনেৰেল হস্পিটেলৰ]] আই.চি.ইউত ভৰ্তি হোৱাৰ পাছত তেওঁক মৃত বুলি ঘোষণা কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Assamese singer Zubeen Garg dies in scuba diving accident in Singapore |url=https://indianexpress.com/article/india/zubeen-garg-assamese-singer-dies-in-singapore-scuba-diving-accident-10259381/ |work=The Indian Express |date=19 September 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Popular Assam singer Zubeen Garg dies in Singapore accident |url=https://www.ndtv.com/entertainment/popular-assam-singer-zubeen-garg-dies-in-singapore-accident-9306555 |work=NDTV |date=19 September 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref> তেওঁ ছিংগাপুৰত নৰ্থ ইষ্ট ইণ্ডিয়া ফেষ্টিভেলত অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ গৈছিল, য’ত তেওঁ অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰাৰ কথা আছিল। ২০২৫ চনৰ ২২ ছেপ্টেম্বৰত মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই ঘোষণা কৰে যে ২৩ ছেপ্টেম্বৰত গুৱাহাটীৰ ওচৰৰ কমাৰকুছি এন চি গাঁৱত গাৰ্গৰ মৃতদেহ সম্পূৰ্ণ ৰাজ্যিক সন্মানেৰে দাহ কৰা হ’ব।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg to be cremated with full state honours near Guwahati on September 23 |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> যোৰহাটৰ জনসাধাৰণে অসম চৰকাৰক যোৰহাটত মৃতদেহ দাহৰ বাবে জনোৱা দাবীৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি ৰাজ্যিক মন্ত্ৰীসভাৰ আলোচনা আৰু পৰিয়ালটোৰ সুবিধা তথা পছন্দ দুয়োটা দিশত বিবেচনা কৰি এই সিদ্ধান্ত লোৱা হৈছিল। পত্নী গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গ আৰু ভগ্নী পামী বৰঠাকুৰে ৮৫বছৰীয়া পিতৃৰ দুৰ্বল স্বাস্থ্য আৰু গুৱাহাটীৰপৰা আঁতৰত ৰীতি-নীতি সমাপন কৰাত হোৱা অসুবিধাৰ কথা উল্লেখ কৰে। আপোচ হিচাপে চৰকাৰে ঘোষণা কৰে যে, গাৰ্গৰ চিতাভস্ম যোৰহাটলৈও লৈ যোৱা হ’ব। গুৱাহাটীৰ দাহস্থলীৰ লগতে যোৰহাটতো গাৰ্গৰ স্মৃতিসৌধ নিৰ্মাণ কৰা হ’ব বুলি চৰকাৰে ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |title=Assam CM: Family's wish to perform Zubeen Garg's last rites near Guwahati prioritised; memorials planned in both Guwahati and Jorhat |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> [[File:Ambulance carrying Zubeen Garg amidst crowd.jpg|thumb|ৰাইজৰ মাজেৰে যাত্ৰা কৰা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ কঢ়িয়াই নিয়া এম্বুলেঞ্চখন]] স্থানীয় গাঁৱৰ লোকে স্বেচ্ছামূলকভাৱে কাম কৰা ৩.৩ একৰ চৰকাৰী আবণ্টিত মাটিত বিস্তৃত এই শ্মশান ক্ষেত্ৰখনত ৫ হাজাৰ লোকৰ উপস্থিতি সম্ভৱ যদিও অনুমাণিক ৫০ হাজাৰ লোকৰ আগমন ঘটে। গাৰ্গৰ মৃতদেহ ২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ পুৱালৈকে গুৱাহাটীৰ অৰ্জুন ভোগেশ্বৰ বৰুৱা ক্ৰীড়া ভৱনত জনসাধাৰণে শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনোৱাৰ বাবে ৰাজ্যিক ব্যৱস্থাৰে ৰখা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg's body to be kept at Guwahati sports complex before cremation |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-gargs-mortal-remains-to-be-kept-at-sarusajai-till-monday-assam-cm/cid/2124200 |work=The Telegraph |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> তেওঁৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াৰ দিনটোলৈকে (২৩ ছেপ্টেম্বৰ) ৰাজ্যিক শোকৰ সময় বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg cremation: Mourning period extended by one day |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> ২০২৫ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰত ছিংগাপুৰত তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছত তাত জুবিন গাৰ্গৰ মৃতদেহৰ মৰণোত্তৰ পৰীক্ষা কৰা হয়। এই পৰীক্ষাৰ ফলাফলত পানীত ডুব যোৱা কাৰণত তেওঁৰ মৃত্যুহোৱা বুলি উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{cite web |title=Zubeen Garg’s death certificate cites drowning as cause of death |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/why-assam-government-ordered-second-post-mortem-of-zubeen-garg-s-body-101758549639461.html |website=Hindustan Times |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> তেওঁৰ মৃতদেহ অসমলৈ অনাৰ পাছত বিভিন্নপক্ষৰপৰা জনসাধাৰণৰ দাবী আৰু আৱেদনৰ বাবে ৰাজ্য চৰকাৰে সৰ্বসাধাৰণৰ উদ্বেগ দূৰ কৰিবলৈ আৰু যিকোনো ধৰণৰ সন্দেহ নুই কৰিবলৈ দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে মৰণোত্তৰ পৰীক্ষাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে।<ref>{{cite web |title=Second post-mortem on Zubeen Garg on Tuesday after demands from people, says Assam CM |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/story/second-post-mortem-on-zubeen-garg-on-tuesday-after-demands-from-people-says-assam-cm-himanta-biswa-sarma-2791537-2025-09-22 |website=India Today |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> পত্নী গৰিমা গাৰ্গৰ সন্মতি সাপেক্ষে অন্ত্যোষ্টিক্ৰিয়াৰ পূৰ্বে এইম্‌ছ গুৱাহাটীৰ এটা দলৰ সহযোগত গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়ত এই পদ্ধতিৰ দিন ধাৰ্য কৰা হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Second post-mortem of Zubeen Garg’s body to be done on Tuesday morning |url=https://www.tribuneindia.com/news/india/second-post-mortem-of-zubeen-gargs-body-to-be-done-on-tuesday-morning/ |website=The Tribune |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> ===শ্ৰদ্ধাঞ্জলি=== জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যুত সমগ্ৰ ভাৰতবৰ্ষতে ব্যাপক শ্ৰদ্ধাঞ্জলি দিয়া হয়। প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী|নৰেন্দ্ৰ মোডী]], বিৰোধী দলৰ নেতা [[ৰাহুল গান্ধী]], অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মা]], [[ৰাইজৰ দল]]ৰ সভাপতি [[অখিল গগৈ]], অসম জাতীয় পৰিষদৰ সভাপতি লুৰীণজ্যোতি গগৈকে ধৰি বহু উচ্চ পদস্থ ব্যক্তিয়ে গাৰ্গৰ দেহাৱসানত শোক প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{cite news |title=Condolences pour in over death of singer Zubeen Garg |url=https://www.thehindu.com/entertainment/music/condolences-pour-in-over-death-of-singer-zubeen-garg/article70069962.ece |access-date=19 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=19 September 2025 |language=en-IN}}</ref><ref>{{Cite news |date=19 September 2025 |title=Singer Zubeen Garg passes away at 52: PM Modi expresses grief; Rahul Gandhi, Kharge pay tribute |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/assam-cm-himanta-biswa-sarma-mourns-zubeen-gargs-death-calls-him-assams-favourite-rockstar/articleshow/123996813.cms |access-date=19 September 2025 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> শ্ৰদ্ধাঞ্জলিস্বৰূপে [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] ২০ ছেপ্টেম্বৰৰপৰা ২২ ছেপ্টেম্বৰলৈ তিনিদিনীয়া ৰাজ্যিক শোক ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |title=Assam declares three-day State mourning over singer Zubeen Garg's death |url=https://www.thehindu.com/news/national/assam/zubeen-garg-death-singapore-assam-state-mourning-three-days/article70073216.ece |access-date=20 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=20 September 2025 |language=en-IN}}</ref> [[পশ্চিমবংগ|, উত্তৰ পূব ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘই সাতদিনীয়াকৈ সকলো কাৰ্যসূচী স্থগিত কৰি শোক প্ৰকাশ কৰে।পশ্চিম বংগ]]ৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[মমতা বেনাৰ্জী]]য়েও শোক প্ৰকাশ কৰি গাৰ্গক তেওঁৰ "প্ৰিয় ভাতৃ" বুলি অভিহিত কৰে আৰু তেওঁৰ "মৃদু কণ্ঠ আৰু অদম্য মনোভাব"ৰ প্ৰশংসা কৰে আৰু লগতে কয় যে, তেওঁৰ গীতসমূহ "চিৰদিনৰ বাবে অমৰ" হৈ থাকিব।<ref>{{cite news |title=Bengal CM Mamata Banerjee mourns singer Zubeen Garg's death |url=https://theprint.in/india/bengal-cm-mamata-banerjee-mourns-singer-zubeen-gargs-death/2747044/ |work=ThePrint |agency=PTI |date=19 September 2025 |access-date=23 September 2025}}</ref> ৰাজনৈতিক নেতাৰ উপৰি ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ আৰু সংগীত উদ্যোগৰ অসংখ্য ব্যক্তিয়ে গাৰ্গৰ মৃত্যুত শোক প্ৰকাশ কৰে। সহযোগী অসমীয়া গায়ক [[অংগৰাগ মহন্ত|পাপনে]] গাৰ্গক "এটা প্ৰজন্মৰ কণ্ঠ" বুলি অভিহিত কৰি ভাতৃ হেৰুৱাৰ সমান ক্ষতি বুলি অভিহিত কৰে। তেওঁৰ সৈতে ''গেংষ্টাৰ (২০০৬)'' ছবিত সহযোগ কৰা সংগীত পৰিচালক প্ৰীতম চক্ৰৱৰ্তীয়ে তেওঁ “হতভম্ব আৰু বিধ্বস্ত” হৈছে বুলি উল্লেখ কৰি গাৰ্গৰ পৰিয়াললৈ সমবেদনা জ্ঞাপন কৰে। সংগীত শিল্পী [[এ. আৰ. ৰহমান|এ আৰ ৰহমান]], প্ৰবীণ গায়ক হৰিহৰণ, সুৰকাৰ জীত গাংগুলী, ৰেপাৰ বাদশ্বাহ, গায়ক [[আলিছা চিনাই|আলিশা চিনাই]], [[মহালক্ষ্মী আয়াৰ]], [[শান|চান]], অমল মালিক, [[দেৱজিৎ সাহা|দেৱজিত সাহা]], [[কল্পনা পাটোৱাৰী]], [[শিল্পা ৰাও]], [[সুনিধি চৌহান]], নেহা বাচিন, ৰাগেশ্বৰী লুম্বা স্বৰূপ, [[সাগৰিকা মুখাৰ্জী|সাগৰিকা]], [[শ্ৰেয়া ঘোষাল]], [[তৰালি শৰ্মা|তৰালী শৰ্মা]], বিশাল মিশ্ৰ, বিশাল দদলানী, আৰু অভিনেতা দেৱ আৰু প্ৰসেনজিৎ চেটাৰ্জীয়েও ছ’চিয়েল মিডিয়াত শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনায়।<ref>{{cite news |last1=P |first1=Devadasan K. |title=Zubeen Garg’s final journey: India bids tearful goodbye |url=https://gulfnews.com/entertainment/zubeen-gargs-final-journey-india-bids-tearful-goodbye-1.500277469 |access-date=23 September 2025 |work=[[Gulf News]] |date=21 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Khan |first1=Lubna |title=Hariharan Pays Tribute After ‘True Soul’ Zubeen Garg’s Death: ‘He Belonged To People’ |url=https://www.news18.com/movies/regional-cinema/hariharan-pays-tribute-after-true-soul-zubeen-gargs-death-he-belonged-to-people-aa-9588636.html |access-date=23 September 2025 |work=[[CNN-News18|News18]] |date=22 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Bhattacharya |first1=Tanisha |title=Zubeen Garg Death: Tributes From Shaan, Papon And Others - "Devastated And Shocked" |url=https://www.ndtv.com/entertainment/zubeen-garg-death-tributes-from-pritam-armaan-malik-and-others-devastated-and-shocked-9307008 |access-date=22 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=19 September 2025}}</ref><ref name="sangbadpratidin">{{cite news |title='ভাইকে হাৰালাম', জুবিনেৰ মৃত্যুতে বাকৰুদ্ধ পাপন, শোকপ্ৰকাশ প্ৰীতম ও দেবেৰ |trans-title='Lost a brother': Papon speechless, tributes from Pritam and Dev after Zubeen's death |url=https://www.sangbadpratidin.in/entertainment/cinema/zubeen-garg-death-pritam-papon-dev-jeet-ganguly-are-devastated-by-news/ |work=Sangbad Pratidin |date=19 September 2025 |access-date=23 September 2025 |language=bn}}</ref> অসমীয়া অভিনেতা [[আদিল হুছেইন|আদিল হুছেইনে]] অসমীয়া সংগীত আৰু চিনামাত গাৰ্গৰ সাংস্কৃতিক গুৰুত্বৰ কথা দোহাৰি সমগ্ৰ বাতৰিটোক “হৃদয়বিদাৰক” বুলি অভিহিত কৰে।<ref name="sangbadpratidin" /> ২০২৫ চনৰ ২১ ছেপ্টেম্বৰত ৰঘু ডাকাটৰ ট্ৰেইলাৰ মুকলি অনুষ্ঠানত গাৰ্গৰ স্মৃতিত কলকাতাৰ নেতাজী ইনড’ৰ ষ্টেডিয়ামত ৩০ ছেকেণ্ডৰ মৌনতা অৱলম্বন কৰা হয়।<ref>{{cite news |title=Raghu Dakat trailer launch, Dev's 20 years in Tollywood: Event pays tribute to Zubeen Garg with silence |url=https://bengali.abplive.com/entertainment/himanta-biswa-sarma-shared-raghu-dakat-trailer-launch-video-as-they-paid-tribute-to-zubeen-garg-entertainment-news-bollywood-1153347 |work=ABP Ananda |date=21 September 2025 |access-date=23 September 2025 |language=bn}}</ref> ২০১৯ চনত গুৱাহাটীৰ [[বি বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|বি. বৰুৱা মহাবিদ্যালয়]]ত অনুষ্ঠিত এক সংগীতানুষ্ঠানত গাৰ্গে প্ৰকাশ কৰিছিল যে "[[মায়াবিনী ৰাতিৰ বুকুত]]" গীতটো তেওঁৰ মৃত্যুৰ সময়ত বজাব লাগে। তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছত এই গীতটো কেৱল তেওঁৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াতে নহয়—সমগ্ৰ অসমতে, ঘৰে-দোকানে আৰু ৰাজহুৱা অনুষ্ঠানত ব্যাপকভাৱে পৰিৱেশন কৰা শ্ৰদ্ধাঞ্জলিৰ সামূহিক গীত হিচাপে পৰিণত হয়।<ref>{{cite magazine |last=Das |first=Yudhajit Shankar |date=22 September 2025 |url=https://www.indiatoday.in/india/story/zubeen-garg-funeral-song-mayabini-ratir-bukut-song-anthem-procession-guwahati-fans-grief-2791423-2025-09-22 |title=Zubeen Garg funeral: The phenomenon called Zubeen Garg and how Mayabini became an anthem |magazine=India Today |accessdate=23 September 2025}}</ref> ===লিমকা বুক অৱ ৰেকৰ্ডছ=== ছিংগাপুৰৰপৰা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ গুৱাহাটী আহি পোৱাৰ পাছতেই লক্ষাধিক লোক তেওঁৰ শৰীৰ কঢ়িয়াই নিয়া বাহনৰ কাষত থিয় দিয়ে। একাধিক বাতৰিৰ মতে, লিমকা বুক অৱ ৰেকৰ্ড্‌ছে সমবেত হোৱা লোকৰ সংখ্যাক পৃথিৱীৰ ভিতৰতে চতুৰ্থ সৰ্বাধিক হিচাপে অভিহিত কৰে। [[মাইকেল জেকচন]], পোপ ফ্ৰাঞ্চিছ আৰু দ্বিতীয় ৰাণী এলিজাবেথৰ পাছতে এই সমাৱেশক চতুৰ্থ বৃহত্তম হিচাপে তালিকাভুক্ত কৰা হয়।<ref name="HT">{{cite web | url=https://www.hindustantimes.com/india-news/zubeen-gargs-funeral-in-guwahati-listed-as-fourth-biggest-gathering-enters-limca-book-of-records-101758541214756.html | title=Zubeen Garg fans queue up in thousands for last glimpse of their idol | publisher=Hindustan Times | date=Updated on: Sept 23, 2025 08:06 am IST | accessdate=24 September 2025 | author=HT NEWS DESK}}</ref> <ref name="MC">{{cite web | url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/zubeen-garg-s-funeral-becomes-forth-biggest-gathering-enters-limca-book-of-records-article-13565844.html | title=Zubeen Garg’s funeral becomes fourth biggest gathering, enters Limca Book of Records | publisher=Money Control | date=September 22, 2025 15:00 IST | accessdate=24 September 2025 | author=MONEY CONTROL}}</ref> <ref name="News Arena">{{cite web | url=https://newsarenaindia.com/nation/zubeen-s-funeral-ranked-4th-largest-global-gathering/57172 | title=Zubeen’s funeral ranked 4th largest global gathering | publisher=News Arena India | date=September 22, 2025, 02:49 PM | accessdate=24 September 2025}}</ref> ===তদন্ত=== ছিংগাপুৰ কৰ্তৃপক্ষই প্ৰদান কৰা মৃত্যুৰ প্ৰমাণ-পত্ৰত জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যুৰ কাৰণ ডুব যোৱা বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg's cause of death revealed: Death certificate states singer died due to drowning |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gargs-cause-of-death-revealed-death-certificate-states-singer-died-due-to-drowning/articleshow/124030064.cms |work=The Times of India |date=20 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> গাৰ্গৰ মেনেজাৰ আৰু ফেষ্টিভেল আয়োজকৰ বিৰুদ্ধে গাফিলতি আৰু সুৰক্ষা ব্যৱস্থাৰ অভাৱৰ অভিযোগত কেইবাখনো এজাহাৰ দাখিল কৰা হৈছিল, য'ত গাৰ্গে লাইফ জেকেট পিন্ধিবলৈ অস্বীকাৰ কৰা বুলিও বাতৰি প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg death: Assam Police file FIR against event organiser, controversy angle to be probed |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/zubeen-garg-death-assam-police-file-fir-against-event-organiser-controversy-angle-to-be-probed-101758350955318.html|work=Hindustan Times |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref><ref>{{Cite news |title=No life jacket? Controversy angle under scanner in Zubeen Garg death probe so far |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/no-life-jacket-controversy-angle-under-scanner-zubeen-garg-death-probe-so-far-101758362390294.html|work=Hindustan Times |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> পিছলৈ তেওঁৰ পত্নীয়ে তেওঁৰ মেনেজাৰৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ বাবে আবেদন জনায়।<ref>{{Cite news |title=Withdraw FIRs against Siddhartha, says Garima |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/withdraw-firs-against-siddhartha-says-garima/articleshow/124019732.cms |work=The Times of India |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> কিন্তু পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ মেইলযোগে চিআইডিৰ ওচৰত এজাহাৰ দাখিল কৰে। এই এজাহাৰত তেওঁ সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মা, [[শ্যামকানু মহন্ত|শ্যামকানু মহন্তকে]] সাঙুৰি ছিংগাপুৰত জুবিন গাৰ্গৰ কাষত উপস্থিত থকাসকলৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ তঁৰে। <ref name="Garima">{{cite news | url=https://www.patrika.com/en/national-news/wife-of-zubeen-garg-garima-garg-saikia-files-fir-against-all-accused-in-suspected-death-case-in-singapore-19981524 | title=Wife of Zubeen Garg, Garima Saikia Garg, files FIR against all accused in suspected death case in Singapore | date=Sep 28, 2025 | agency=Patrika | accessdate=3 October 2025}}</ref> <ref name="Garima1">{{cite news | url=https://thelogicalindian.com/zubeen-gargs-wife-files-cid-complaint-names-manager-organiser-in-probe-demand-over-singers-death/ | title=Zubeen Garg’s Wife Files CID Complaint, Names Manager, Organiser in Probe Demand Over Singer’s Death | date=Sep 29, 2025 | agency=The logical Indian| accessdate=3 October 2025}}</ref> <ref name="Garima2">{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/homepage/garima-saikia-garg-fir-cid-10508796 | title=কাৰ কাৰ বিৰুদ্ধে এজাহাৰ দাখিল কৰিলে গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গে?| date=Sep 27, 2025 | agency=অসমীয়া প্ৰতিদিন| accessdate=3 October 2025}}</ref> জনসাধাৰণৰ দাবীৰ পাছত অসম চৰকাৰে গাৰ্গৰ পৰিয়ালৰ সদস্যৰ সন্মতি সাপেক্ষে [[গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় চিকিৎসালয়|গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় চিকিৎসালয়]]ত দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে মৰণোত্তৰ পৰীক্ষাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে।<ref>{{Cite news |last=Kalita |first=Kangkan |title=Second post-mortem on Garg on Tuesday after demands from people, says Assam CM Himanta Biswa Sarma |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/story/second-post-mortem-on-zubeen-garg-on-tuesday-after-demands-from-people-says-assam-cm-himanta-biswa-sarma-2791537-2025-09-22|work=[[India Today]] |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref>২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ পুৱাৰ ভাগত তেওঁৰ মৰণোত্তৰ পৰীক্ষা সম্পন্ন হয়।<ref name="autopsy2">{{cite web |last= |first= |title=Zubeen Garg’s Second Post-Mortem Completed in Guwahati Ahead of Final Rites |url=https://www.ndtv.com/entertainment/zubeen-gargs-second-post-mortem-completed-in-guwahati-ahead-of-final-rites-9326201 |website=NDTV |publisher=NDTV |date=2025-09-23 |access-date=2025-10-12}}</ref> জনতাৰ দাবী আৰু অসমীয়া শিল্পীৰ হেঁচাত তদন্তৰ বাবে এটা বিশেষ তদন্তকাৰী দল (SIT) গঠন কৰা হয়।<ref>{{cite news |last1=Purkayastha |first1=Biswa Kalyan |title=Assam: SIT formed to probe Zubeen Garg's death; Congress demands CBI inquiry |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/assam-sit-formed-to-probe-zubeen-garg-s-death-congress-demands-cbi-inquiry-101758724645343.html |access-date=25 September 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Karmakar |first1=Sumir |title=Assam Police form SIT to probe Zubeen Garg's death following suspicion of foul play |url=https://www.deccanherald.com/india/assam/assam-police-form-sit-to-probe-zubeen-gargs-death-following-suspicion-of-foul-play-3741754 |access-date=25 September 2025 |work=[[Deccan Herald]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Son |first1=Mallika |title=Assam CM Himanta Sarma Orders SIT Probe Into Singer Zubeen Garg's Death |url=https://www.news18.com/india/assam-cm-himanta-sarma-orders-sit-probe-into-singer-zubeen-gargs-death-ws-l-9594331.html |access-date=25 September 2025 |work=[[CNN-News18|News18]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref> এছ আই টি-ৰ নেতৃত্বত আছিল চিআইডি-ৰ বিশেষ ডিজিপি, আইপিএছ এম পি গুপ্তা আৰু আন ৯জন আৰক্ষী বিষয়া।<ref>{{cite news |last1=Varma |first1=Ananya |title=Assam Police Form 10-Member SIT To Probe 'Suspicious' Demise Of Zubeen Garg |url=https://www.timesnownews.com/india/assam-police-form-10-member-sit-to-probe-suspicious-demise-of-zubeen-garg-article-152888057 |access-date=25 September 2025 |work=[[Times Now]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Following CM's order Assam DGP forms10-member SIT to probe into Zubeen Garg's death- The Week |url=https://www.theweek.in/wire-updates/national/2025/09/24/cal55-as-zubeen-ld-sit.html |access-date=25 September 2025 |work=[[The Week (Indian magazine)|The Week]] |agency=[[Press Trust of India|PTI]] |date=24 September 2025}}</ref> এছআইটি-ৰ সহায়ৰ পাছত চিআইডি-এ গাৰ্গৰ সন্দেহজনক মৃত্যুৰ সৈতে জড়িত ভাৰতীয় ন্যায় সংহিতাৰ ধাৰা ৬১(২), ১০৫, আৰু ১০৬(১)ৰ অধীনত এটা গোচৰ (২০২৫ চনৰ ১৮ নং গোচৰ) পঞ্জীয়ন কৰে।<ref>{{cite news |title=SIT, CID raids organiser's home amid probe into singer Zubeen Garg's demise |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/sit-cid-raids-organiser-shyamkanu-mahantas-home-amid-probe-into-singer-zubeen-gargs-demise-101758894850541.html |access-date=26 September 2025 |work=[[Hindustan Times]] |agency=[[Asian News International|ANI]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> ফেষ্টিভেলৰ আয়োজক শ্যামকানু মহন্ত আৰু গাৰ্গৰ পৰিচালক সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাৰ বাসগৃহত অভিযান চলোৱা হয় আৰু এই সময়ত ইলেক্ট্ৰনিক ৰেকৰ্ড আৰু নথি-পত্ৰ জব্দ কৰা হয়।<ref>{{cite news |last1=Maheshwari |first1=Khushi |title=Zubeen Garg Death: SIT Team Raids Houses Of Festival Organiser, His Manager |url=https://www.ndtvprofit.com/nation/zubeen-garg-death-sit-team-raids-houses-of-festival-organiser-his-manager |access-date=26 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=25 September 2025 |language=en }}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite news |title=Assam: SIT raids homes of singer Zubeen Garg’s manager, event organiser |url=https://scroll.in/latest/1087010/assam-sit-raids-homes-of-singer-zubeen-gargs-manager-event-organiser |access-date=26 September 2025 |work=[[Scroll.in]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> ছিংগাপুৰত ডাইভিঙৰ সময়ত গাৰ্গৰ লগত যোৱা শেখৰ জ্যোতি গোস্বামীকো এছআইটি-এ জেৰা কৰি আটক কৰি ৰাখিছিল।<ref>{{cite news |title=Musician Shekharjyoti Goswami Arrested in Zubeen Garg Death Probe |url=https://www.sentinelassam.com/topheadlines/breaking-shekharjyoti-goswami-arrested-by-sit-in-zubeen-garg-death-case |work=The Sentinel Assam |date=25 September 2025 |access-date=26 September 2025}}</ref> অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই মন্তব্য কৰিছিল যে যদি এছআইটি-এ নিৰ্ণায়ক ফলাফল নিদিয়ে তেন্তে গোচৰটো কেন্দ্ৰীয় তদন্তকাৰী সংস্থাক (চিবিআই)ক গতাই দিয়া হ’ব।<ref>{{cite news |title=SIT questions musician in Zubeen Garg death case; CM warns probe may go to CBI if no results |url=https://m.economictimes.com/news/india/sit-questions-musician-in-zubeen-garg-death-case-cm-himanta-biswa-sarma-warns-probe-may-go-to-cbi-if-no-results/articleshow/124118501.cms |work=The Economic Times |date=23 September 2025 |access-date=26 September 2025}}</ref> জনতাৰ ক্ষোভৰ সাক্ষী হৈ সদৌ অসম অধিবক্তা সন্থাই তেওঁলোকৰ সদস্যসকলক গাৰ্গৰ মৃত্যুৰ গোচৰত অভিযুক্ত ব্যক্তিসকলক প্ৰতিনিধিত্ব নকৰিবলৈ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news |title=Lawyers urged not to represent accused in Zubeen Garg death case |url=https://www.thehindu.com/news/national/assam/lawyers-urged-not-to-represent-accused-in-zubeen-garg-death-case/article70098339.ece |access-date=27 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=26 September 2025 |language=en-IN}}</ref><ref>{{cite news |title=Zubeen Garg’s death: Assam lawyers’ association urged not to represent accused; CID issues notices to witnesses |url=https://www.newindianexpress.com/nation/2025/Sep/26/zubeen-gargs-death-assam-lawyers-association-urged-not-to-represent-accused-cid-issues-notices-to-witnesses |access-date=27 September 2025 |work=[[The New Indian Express]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> তেওঁৰ মৃত্যুৰ পৰিস্থিতিৰ তদন্তৰ ফলত ২০২৫ চনৰ ১ অক্টোবৰত ইভেণ্টৰ আয়োজক শ্যামকানু মহন্ত আৰু মেনেজাৰ সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হয়।<ref name="PratidinTime2025">{{cite web | title=BREAKING: Shyamkanu Mahanta, Siddharth Sharma Arrested, Brought To Guwahati | website=Pratidin Time | date=1 October 2025 | url=https://www.pratidintime.com/guwahati-news-breaking-latest/breaking-shyamkanu-mahanta-siddharth-sharma-arrested-brought-to-guwahati-10518028 | access-date=1 October 2025}}</ref> ২ অক্টোবৰ তাৰিখে শ্যামকানু মহন্ত, সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাৰ বিৰুদ্ধে চিআইডি-এ ভাৰতীয় ন্যায় সংহিতাৰ অধীনত ১০৩ ধাৰা আৰোপ কৰে। এইটো ধাৰা পৰিকল্পিত হত্যাৰ লগত জড়িত।<ref>{{cite news |title=Murder charges added against Shyamkanu Mahanta & Siddharth sharma in Zubeen Garg Death Case |url=https://www.guwahatiplus.com/assam/murder-charges-added-against-shyamkanu-mahanta-siddharth-sharma-in-zubeen-garg-death-case |access-date=3 October 2025 |work= The Guwahati Plus |date=2 October 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Section 103 of BNS slapped on accused in Zubeen’s death case|url=https://www.sentinelassam.com/topheadlines/assam-section-103-of-bns-slapped-on-accused-in-zubeens-death-case |access-date=3 October 2025 |work= The Sentinal |date=2 October 2025 |language=en}}</ref> ২ অক্টোবৰতে ছিংগাপুৰৰ ঘটনাস্থলীত উপস্থিত থকা শেখৰ জ্যোতি গোস্বামী আৰু কণ্ঠশিল্পী অমৃতপ্ৰভা মহন্তক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হয়। বিশেষ তদন্তকাৰী দলৰ সূত্ৰৰ মতে, শেখৰ জ্যোতি গোস্বামীক ইতিমধ্যে ভাইৰেল হৈ পৰা ভিডিঅ’টোত গাৰ্গৰ অতি ওচৰত সাঁতুৰি থকা দেখা গৈছিল আৰু অমৃতপ্ৰভা মহন্তই সমগ্ৰ কাণ্ডটো নিজৰ চেলফোনত ৰেকৰ্ড কৰিছিল। দুয়োকে বিগত ৬ দিন ধৰি জেৰা কৰা হৈছিল।<ref name="NDTV">{{cite news | url=https://www.ndtv.com/india-news/shekhar-jyoti-goswami-amritprava-mahanta-bandmate-co-singer-arrested-in-zubeen-garg-death-case-total-now-4-sources-9386048 | title=Bandmate, Co-Singer Arrested In Zubeen Garg Death Case, Total Now 4: Sources | work=NDTV | date=Oct 03, 2025 06:52 am IST | agency=NDTV | accessdate=3 October 2025}}</ref><ref name="Northeast">{{cite news | url=https://northeasttoday.in/northeast/assam/zubeen-garg-death-case-cid-arrests-musicians-shekhar-goswami-and-amritprava-mahanta/ | title=Zubeen Garg Death Case: CID Arrests Musicians Shekhar Goswami And Amritprava Mahanta | work=Northeast | date=3rd October 2025 | agency=North East Today | accessdate=3 October 2025 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==উত্তৰাধিকাৰ== জুবিন গাৰ্গক উদ্‌যাপন কৰিবলৈ ২০২২ চনৰ ২ ডিচেম্বৰত [[ডিগবৈ|ডিগবৈত]] নাজিৰাটিং তামোলী পৰ্যটন মহোৎসৱৰ সময়ত গায়কজনৰ বাবে নিৰ্মাণ কৰা ২০ ফুট উচ্চতাৰ এটা মূৰ্তি উন্মোচন কৰা হয়।<ref>{{Cite web |date=3 January 2023 |title=Zubeen Garg's Statue Unveiled in Digboi |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/zubeen-gargs-statue-unveiled-in-digboi-631273 |access-date=8 January 2023 |website=www.sentinelassam.com |language=en}}</ref> টেঙাপানীৰ গাঁওবাসীয়ে ন দিহিং নদীৰ সিপাৰে নিৰ্মাণ কৰা আৰু জুবিন গাৰ্গৰ নামেৰে নামকৰণ কৰা এখন বাঁহৰ দলং টেঙাপানী-থেপাবাৰীত গায়কজনে ২০২০ চনৰ ২৯ ফেব্ৰুৱাৰীত উদ্বোধন কৰে।<ref>{{Cite web |date=20 February 2020 |title='Zubeen Garg Bridge' in Kakopathar to be inaugurated by the star himself on 29 Feb |url=https://newslivetv.com/zubeen-garg-bridge-in-kakopathar-to-be-inaugurated-by-the-star-himself-on-29-feb/ |access-date=8 January 2023}}</ref><ref>{{cite news |last1=Ojha |first1=Manoj Kumar |date=29 May 2020 |title=Zubeen Garg to open namesake bridge in Assam |url=https://www.telegraphindia.com/states/zubeen-garg-to-open-namesake-bridge-in-assam/cid/1749568 |work=The Telegraph |access-date=27 April 2024}}</ref> তেওঁৰ পিতৃৰ নাম আছিল কপিল বৰঠাকুৰ।কপিল বৰঠাকুৰে পুত্ৰ জুবিন গাৰ্গৰ আত্মজীৱনী লিখি উলিয়ায়। ===সাংস্কৃতিক গুৰুত্ব=== জুবিন গাৰ্গৰ কৰ্মৰাজি সংৰক্ষণৰ বাবে অনুৰাগী আৰু সংৰক্ষণকাৰীয়ে একাধিক প্ৰচেষ্টা হাতত লৈছে। গুৱাহাটীৰ হাতীগাঁৱৰ বিশাল কলিতাই তেওঁৰ অনুৰাগী আৰু সাংস্কৃতিক প্ৰভাৱৰ পৰিসৰৰ ওপৰত আলোকপাত কৰি ''চান্দনী ৰাত'' এলবামৰ স্বাক্ষৰিত কপিকে ধৰি গাৰ্গৰ ৰেকৰ্ডিঙৰ ৩৩ হাজাৰৰো অধিক কেছেট আৰু চিডি সংকলন কৰা বুলি জানিব পৰা গৈছে। ভৌতিক সংগ্ৰহৰ উপৰি তেওঁৰ সংগীতৰ অৱদানসমূহ ভৱিষ্যত প্ৰজন্মৰ বাবে সংৰক্ষণ আৰু সুলভ কৰিবলৈ প্ৰায় ৩৫,০০০ গীত থকা এটা ডিজিটেল আৰ্কাইভ সৃষ্টি কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |title=35,000-song archive vows to keep Zubeen's voice alive |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/35000-songs-archive-vows-to-keep-zubeens-voice-alive/articleshow/124019744.cms|work=The Times of India |access-date=23 September 2025}}</ref> ==জুবিন গাৰ্গ সম্পৰ্কত বিভিন্নজন== অসমৰ বিশিষ্ট লেখক-সাহিত্যিক ড॰ [[নগেন শইকীয়া|নগেন শইকীয়া]]ই<ref name="নি১">{{cite news | url=https://niyomiyabarta.com/epaper/20092025/index.php | title=আজিৰ দিনটো শোক দিৱ হিচাপে গণ্য কৰিব লাগে | date=২০ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৫ | agency=নিয়মীয়া বাৰ্তা | accessdate=23 September 2025 | author=[[নগেন শইকীয়া|শইকীয়া, নগেন]] | location=গুৱাহাটী | pages=১,১৩ }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> জুবিন গাৰ্গ সন্দৰ্ভত মন্তব্য কৰে— <blockquote>মই দেখিছোঁ জুবিনৰ কণ্ঠত এনে এক সুৰৰ যাদু আছে, যি মানুহক, শ্ৰোতাক সহজেই আকৰ্ষণ কৰিব পাৰে </blockquote> অসমৰ কবি-সাহিত্যিক-গীতিকাৰ [[হীৰেন ভট্টাচাৰ্য]]ই জুবিন গাৰ্গৰ জনপ্ৰিয়তা সম্পৰ্কে কৈছে<ref>{{cite book | title=জুবিন গাৰ্গ জীৱনৰপৰা গানলৈ | publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ | author=ভট্টাচাৰ্য, হীৰেন, অনুলেখন : মণ্টু শইকীয়া | authorlink=জুবিন অসমীয়া সংগীতৰ ক্ষেত্ৰত এক জোকাৰণি | year=জানুৱাৰী, ২০০৯ | location=গুৱাহাটী | pages=১,২}}</ref>— <blockquote>জুবিন সঁচাই আচৰিত। ইমান কম বয়সতে, ইমান সোনকালে জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰা দেখি আচৰিত হওঁ। জুবিন কোনো ৰেডিঅ’ৰ শিল্পী নহয়। দূৰদৰ্শনৰ শিল্পী নহয় বা তেনেধৰণৰ কোনো বেকগ্ৰাউণ্ডো নাই। জুবিনে যোগ্যতাৰ ভিত্তিত জনপ্ৰিয়তা পাইছে নিঃসন্দেহে। </blockquote> [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী অসমৰ চলচ্চিত্ৰ সমালোচক [[উৎপল দত্ত (লেখক)|উৎপল দত্ত]]ই কৈছে—<blockquote> দৰ্শক আৰু সাধাৰণ মানুহক আকৰ্ষণ কৰিব পৰা যি ক্ষমতা, গীতৰ বজাৰত গীত বিক্ৰীৰ যি নিশ্চয়তা প্ৰদান, তেওঁৰ সৃষ্টিৰ পোহৰৰ প্ৰতিফলনত জিলিকি উঠাৰ যি হেঁপাহ, সেইবোৰেই তেওঁৰ নক্ষত্ৰ-স্থান স্থিৰ কৰি ৰাখিছে। সমগ্ৰ অসমৰ বিশালসংখ্যক গুণমুগ্ধৰ স্বাৰ্থহীন ভালপোৱাৰ অধিকাৰী হৈছিল জুবিন।<ref name="নি">{{cite news | url=https://niyomiyabarta.com/epaper/22092025/page7.php | title=অসমৰ বিনোদন জগতৰ অতুলনীয় নক্ষত্ৰ-জুবিন গাৰ্গ | date=২২ ছেপ্টেম্বৰ ২০১৯ | agency=নিয়মীয়া বাৰ্তা | accessdate=22 September 2025 | author=দত্ত, উৎপল | location=গুৱাহাটী | pages=৭ }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref></blockquote> জুবিন গাৰ্গ সম্পৰ্কত [[ভূপেন হাজৰিকা|ভূপেন হাজৰিকাৰ]] মন্তব্য: <blockquote>জুবিন বৰ 'টেলেণ্টেড' ল'ৰা। মই ভাবোঁ সি খুব অধ্যয়ন কৰে। জুবিনে নিজক আৰু শ্ৰোতাক ভালদৰে জানে, সেই কাৰণে ইমান জনপ্ৰিয়তা আৰু তেওঁ সৃষ্টিৰ প্ৰতি শ্ৰোতাৰ ইমান আগ্ৰহ।</blockquote> ==জুবিন গাৰ্গৰ প্ৰিয়== *প্ৰিয় ব্যক্তিত্ব: কলাগুৰু [[বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা]] *চে গুৱেভাৰা *প্ৰিয় ব্যক্তি: অভিনেতা [[চাৰ্লি চেপলিন]] *প্ৰিয় গ্ৰন্থ: 'My Autobiography' (Charlie Chaplin) *প্ৰিয় অভিনেতা: মাৰ্লন ব্ৰেণ্ডো *প্ৰিয় চলচ্চিত্ৰ: 'Citizen Kane' আৰু 'The Bicycle Thief *ৰ'ল মডেল: ন্যাপোলিঅ' বোনাপাৰ্ট ==আৰু চাওক== * [[জুবিন গাৰ্গে ৰেকৰ্ডিং কৰা গীতৰ তালিকা]] * [[জুবিন|জুবিন শব্দৰ অৰ্থ]] * [[হাচটেগ জাষ্টিচ ফ'ৰ জুবিন গাৰ্গ]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist|2}} ==গ্ৰন্থসূচী== * '''পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন''', কপিল ঠাকুৰ, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ, ২০১১ * '''জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ''', মণ্টু শইকীয়া সম্পাদিত, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ, ২০০৯ ==বাহ্যিক সংযোগ== * [https://geetsankalan.com/singers/zubeen-garg গীত সংকলন ৱেবচাইটত জুবিন গাৰ্গৰ গীত] {{Commons category|Zubeen Garg|জুবিন গাৰ্গ}} {{Wikiquote}} * {{Facebook|ZUBEENsOFFICIAL}} * {{Twitter|zubeengarg1}} * {{Instagram|zubeen.garg}} * {{IMDb name|0958276}} * [https://zubeenda.online/ জুবিনদা.অনলাইন] * [https://zubeengarg.com/ জুবিনগাৰ্গ.কম] * [https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.452684/mode/1up জুবিনৰ গাৰ্গ — জীৱনৰ পৰা গানলৈ, মণ্টু শইকীয়া সম্পাদিত, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ] {{জুবিন গাৰ্গ}} {{অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ}} {{অসমৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:জুবিন গাৰ্গ|*]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:বঙালী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া অভিনেতা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[ শ্ৰেণী:অসমীয়া ভাষাৰ গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ সংগীতকাৰ]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:সমাজকৰ্মী]] [[শ্ৰেণী:সমাজহিতৈষী]] [[শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক]] [[শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:কবি]] [[শ্ৰেণী:চিত্ৰনাট্য লেখক]] [[শ্ৰেণী:সুৰকাৰ]] [[শ্ৰেণী:গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সুৰকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সংগীত পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সংগীতজ্ঞ]] [[শ্ৰেণী:বাদ্যযন্ত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা (ভাৰত) বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া কবি]] [[শ্ৰেণী:কণ্ঠশিল্পী]] nsk4iu0880kemebtrbugknj9l337k8s 617293 617282 2026-07-15T15:36:20Z ~2026-39707-11 50795 /* অভিনীত ছবি */ 617293 wikitext text/x-wiki {{নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ}} {{Infobox musical artist | bgcolour = lightgray | name = জুবিন গাৰ্গ | image = File:Zubin Garg Live performance (cropped).jpg | caption = ২০২৫ চনত জুবিন গাৰ্গ | image_size = 300px | birth_date = {{Birth date|1972|11|18}} | background = solo_singer | birth_name = জুবিন বৰঠাকুৰ | alias = {{hlist|গ’ল্ডী<ref>{{cite web|last=Goswami|first=Darshana|title=The wonder boy called Goldie|website=Thumbprint NE|date=2025-09-22|url=https://thumbprintmag.in/single_post.php?id=the-wonder-boy-called-goldie|access-date=2025-09-22}}{{Dead link|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>|অসমৰ হাৰ্টথ্ৰব|লুইতকণ্ঠ|হামিং সম্ৰাট|জুবিনদা|হিয়াৰ আমঠু<ref>{{cite news |last1=Baruah |first1=Sukrita |date=19 September 2025 |title=Zubeen da, voice of a generation, who listened to his own conscience|url=https://indianexpress.com/article/india/zubeen-da-voice-of-a-generation-who-listened-to-his-own-conscience-10259892/ |work=The Indian Express |access-date=20 September 2025}}</ref>|সোণটি}} | birth_place = [[তুৰা, মেঘালয়|তুৰা]], [[মেঘালয়]], [[ভাৰত]] {{flagicon|IND}} | death_date = {{Death date and age|2025|09|19|1972|11|18}} | death_place=[[Singapore General Hospital|ছিংগাপুৰ জেনেৰেল হস্পিটেল]], [[বুকিত মেৰাহ]], [[ছিংগাপুৰৰ কেন্দ্ৰীয় এলেকা]] {{flagicon|Singapore}}<ref>{{cite web|title=Singer Zubeen Garg died in Singapore while swimming, not during scuba diving: report|website=The Hindu|date=2 Oct 2025|url=https://www.thehindu.com/news/national/singer-zubeen-garg-died-in-singapore-while-swimming-not-during-scuba-diving-report/article70117336.ece/|access-date=5 Oct 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Zubeen Garg is No More – Pratidin Time |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/zubeen-garg-is-no-more-10479313 | access-date=19 September 2025 |work=Pratidin Time |date=19 September 2025 |language=en}}</ref> | death_cause = | genre = {{hlist|[[অসমীয়া লোকগীত]]|[[ৰক সংগীত]]|[[বিহুগীত|বিহু]]|[[চলচ্চিত্ৰ]] [[সংগীত]]|[[অসমীয়া গীতি সাহিত্য]]|[[ভাৰতীয় লোক-সংগীত]]}} | occupation = {{hlist|কণ্ঠশিল্পী|নেপথ্য গায়ক|সংগীত পৰিচালক|সুৰকাৰ|গীতিকাৰ|সংগীত ব্যৱস্থাপক|চলচ্চিত্ৰ অভিনেতা|পৰিচালক|প্ৰযোজক|বাদ্যযন্ত্ৰী|কবি|সমাজকৰ্মী|অভিনেতা}} | instrument = {{hlist|কীব’ৰ্ড|গীটাৰ|তবলা|মেণ্ড’লিন|দগৰ|পাৰকিউছন|আদি}} | nationality = {{flagicon|IND}} ভাৰতীয় | Ethnicity = [[অসমীয়া]] | label = {{hlist|এন.কে. প্ৰডাকশ্যন|ছ’নী মিউজিক|মেগনাছাউণ্ড ৰেকৰ্ড্‌ছ|ইউনিভাৰ্ছেল মিউজিক গ্ৰুপ|টাইম্‌ছ মিউজিক|টি-ছিৰীজ|জী মিউজিক কোম্পানী|ইৰʼছ নাও|সাৰেগামা|এছ.ভি.এফ.|সুৰিন্দৰ ফিল্ম্‌ছ|ইস্কে মুভীজ|ইক’ মিউজিক|ধ্বনি ৰেকৰ্ড্‌ছ|জুবিন গাৰ্গ মিউজিক|আপোন ৰেকৰ্ড্‌ছ|এ.চি. মাল্টিমিডিয়া|জলীউড নাও মিউজিক}} | years_active = ১৯৯২ - ২০২৫ | spouse = গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গ | website = |Birth_name=জুবিন বৰঠাকুৰ|Work=[[জুবিন গাৰ্গে ৰেকৰ্ডিং কৰা গীতৰ তালিকা]]}} '''জুবিন গাৰ্গ''' ({{Lang-en|[[:en:Zubeen Garg|Zubeen Garg]]}}; [[১৮ নৱেম্বৰ]], ১৯৭২ – [[১৯ ছেপ্টেম্বৰ]], [[২০২৫]]) [[অসম]], [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ কণ্ঠশিল্পী। ইয়াৰ উপৰি তেওঁ এগৰাকী [[সংগীত]] পৰিচালক, গীতিকাৰ, সুৰকাৰ, [[অভিনেতা]], চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক, [[চলচ্চিত্ৰ]] পৰিচালক, চিত্ৰনাট্যকাৰ, বাদ্যযন্ত্ৰী, [[কবি]] আৰু সমাজকৰ্মী।<ref>{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bengali/movies/news/Zubeen-Garg-on-a-different-track/articleshow/7791874.cms|title=Zubeen Garg on a different track|last=Ganguly|first=Ruman|date=26 March 2011|work=[[Indiatimes]]|access-date=2 July 2012|archive-date=8 March 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130308021824/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-03-26/news-interviews/29191918_1_zubeen-garg-bengali-films-bengali-version|url-status=live}}</ref> [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[বাংলা ভাষা|বাংলা]], [[বড়ো ভাষা|বড়ো]], [[কোচ ৰাজবংশী ভাষা|কোচ-ৰাজবংশী]] ([[কামতাপুৰী ভাষা|কামতাপুৰী]]/[[গোৱালপাৰীয়া উপভাষা|গোৱালপাৰীয়া]]), [[অসমৰ চাহ জনগোষ্ঠী|চাহ বাগানীয়া]], [[হাজং ভাষা|হাজং]], [[মিচিং ভাষা|মিচিং]], [[কাৰ্বি ভাষা|কাৰ্বি]], [[গাৰো ভাষা|গাৰো]], [[ৰাভা ভাষা|ৰাভা]], [[পাতিৰাভা]], [[ডিমাচা ভাষা|ডিমাচা]], [[আহোম ভাষা|টাই-আহোম]], [[দেউৰী ভাষা|দেউৰী]], [[নেপালী ভাষা|নেপালী]], [[ভোজপুৰী ভাষা|ভোজপুৰী]], [[বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী ভাষা|বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী]], [[ককবৰক ভাষা|ককবৰক]], [[ওড়িয়া ভাষা|ওড়িয়া]], [[তামিল ভাষা|তামিল]], [[তেলুগু ভাষা|তেলুগু]], [[কন্নড় ভাষা|কন্নড়]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]], [[আদি ভাষা|আদি]], [[গালো ভাষা|গালো]], [[তিৱা জনগোষ্ঠী|তিৱা]], [[নিচি ভাষা|নিচি]], [[মালয়ালম ভাষা|মালয়ালম]], [[মাৰাঠী ভাষা|মাৰাঠী]], [[সংস্কৃত]], [[সিন্ধী]], [[উৰ্দু]] ইত্যাদি বিভিন্ন [[ভাষা|ভাষাত]] তেওঁ‌ কণ্ঠদান কৰিছে।<ref>{{Cite news|title=Zubeen's arrived|url=https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|access-date=10 January 2021|work=The Pioneer|language=en|date=26 May 2013|archive-date=4 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230404000432/https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|url-status=live|archivedate=4 April 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230404000432/https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite news |title=Singer Zubeen Garg hospitalised after head injury |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/music/singer-zubeen-garg-hospitalised-in-assam-after-head-injury-8041184/ |work=The Indian Express |date=20 July 2022 |access-date=12 February 2023 |archive-date=27 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230327154132/https://indianexpress.com/article/entertainment/music/singer-zubeen-garg-hospitalised-in-assam-after-head-injury-8041184/ |url-status=live }}</ref> ১৯৯২ চনত জুবিনৰ প্ৰথমটো এলবাম ''[[অনামিকা (শ্ৰব্য এলবাম)|অনামিকা]]'' মুক্তি পোৱাৰ<ref name="futuresounds1">{{cite web | url=http://www.futuresounds.in/store/anamika/ | title=About Zubeen's debut album Anamika at futuresounds.com | publisher=futuresounds.com | accessdate= 4 September 2015}}</ref> লগে লগে পেছাদাৰী সংগীত জগতখনৰ সৈতে জুবিন জড়িত হৈ পৰে। [[বাংলা]] চলচ্চিত্ৰ ''শুধু তুমি''ৰ কাৰণে জুবিনে ২০০৫ চনত শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালকৰ বঁটা লাভ কৰিছিল। [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী ভাষাৰ]] ''য়া আলি'' গীতটোৰ বাবে জুবিনে ২০০৬ চনত ''গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড (GIFA)'' আৰু ''ষ্টাৰডাষ্ট এৱাৰ্ড''ত ''শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী (পুৰুষ)'' বঁটা লাভ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰি ''Echoes of Silence'' (ইংৰাজী-খাচী) ছবিৰ বাবে ''শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক'' হিচাপে তেওঁ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা (ৰজত কমল)]] লাভ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=Assam shines with five honours at 71st National Film Awards |url=https://assamtribune.com/assam/assam-shines-with-five-honours-at-71st-national-film-awards-1587082 |website=The Assam Tribune |date=2 August 2025 |access-date=6 January 2025 |language=en}}</ref> আধুনিক অসমীয়া সংগীতত নতুন মাত্ৰা প্ৰদান কৰাৰ বাবে ২০১৪ চনত জুবিন গাৰ্গলৈ [[ৰেনেছাঁ অসম বঁটা]] আগবঢ়োৱা হয়।<ref name="amarasom">{{cite web | title=জুবিন গাৰ্গলৈ ৰেনেছাঁ অসম বঁটা | publisher=[[আমাৰ অসম]] | date=১৩ মাৰ্চ ২০১৫ | accessdate=১৪ মাৰ্চ২০১৫}}</ref> ২০২৪ চনৰ ২৭ মে’ত জুবিন গাৰ্গক [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয় (USTM) য়ে সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। ২০২৫ চনত [[বেলতলা]] বহাগী উৎসৱ সমিতিয়ে তেওঁক জীৱনজোৰা সাধনাৰ [[ভূপেন হাজৰিকা|ড॰ ভূপেন হাজৰিকা]] বঁটা প্ৰদান কৰে। জুবিন গাৰ্গ বহুবাদ্যযন্ত্ৰী। তেওঁ বহুকেইবিধ বাদ্যযন্ত্ৰ বজাব জানিছিল। ইয়াৰ ভিতৰত আনন্দলহৰী, [[ঢোল]], [[দোতোৰা]], ড্ৰাম, [[গীটাৰ]], হাৰমনিকা, [[হাৰমনিয়াম]], মেণ্ড’লিন, কীব’ৰ্ড, [[তবলা]] আৰু একাধিক পাৰকিউছন বাদ্য অন্তৰ্ভুক্ত। অসমৰ সৰ্বাধিক পাৰিশ্ৰমিকপ্ৰাপ্ত কণ্ঠশিল্পীসকলৰ ভিতৰত তেওঁ অন্যতম।<ref>{{Cite web|date=16 April 2017|title=Barred from singing in Hindi, Assam singer leaves Bihu stage|url=https://indianexpress.com/article/cities/guwahati/zubeen-garg-noonmati-bihu-sanmilan-stopped-from-singing-hindi-song-assam-top-singer-quits-bihu-stage-with-an-abuse-4614435/|url-access=limited|access-date=19 December 2020|website=The Indian Express|language=en}}</ref> প্ৰায় ৩৩ বছৰজোৰা তেওঁৰ কেৰিয়াৰত জুবিন গাৰ্গে ৪০টা ভাষাত ৩৮,০০০তকৈও অধিক [[গীত]] বাণীবদ্ধ কৰিছে।<ref>{{cite news|title=Thousands of fans bid adieu to Zubeen at Guwahati stadium|url=https://www.thehindu.com/entertainment/music/singer-zubeen-gargs-body-arrives-at-guwahati-airport-thousands-gather-to-get-last-glimpse/article70076293.ece|access-date=23 September 2025|work=[[The Hindu]]|date=21 September 2025|language=en-IN}}</ref><ref>{{cite news|last1=Deb|first1=Abhijit|title=From 'Anamika' to 'Ya Ali': Zubeen Garg, a man of many emotions, bids farewell|url=https://www.thestatesman.com/entertainment/from-anamika-to-ya-ali-zubeen-garg-a-man-of-many-emotions-bids-farewell-1503488612.html|access-date=23 September 2025|work=[[The Statesman (India)|The Statesman]]|date=19 September 2025|language=en}}</ref> ২০২৫ চনৰ ১৯ ছেপ্টেম্বৰ‌ত [[ছিংগাপুৰ|ছিংগাপুৰত]] জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যু হয়। ==বংশ আৰু পৰিয়াল== ১৯৭২ চনৰ ১৮ নৱেম্বৰত [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] [[তুৰা, মেঘালয়|তুৰাত]] জুবিন গাৰ্গৰ জন্ম হয়।<ref name="Birthday">{{cite news |last1=Borkotoky |first1=Tonmoy |title=Zubeen Garg turns 48; fans shower him with birthday wishes |url=https://www.newslivetv.com/assam/zubeen-garg-turns-48-fans-shower-him-with-birthday-wishes/ |access-date=20 November 2019 |work=News Live TV |date=18 November 2019 |archive-date=11 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201011231758/https://newslivetv.com/zubeen-garg-turns-48-fans-shower-him-with-birthday-wishes/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |title=Rockstar with a humane heart – Zubeen Garg turns 48 today – Sentinelassam |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/rockstar-with-a-humane-heart-zubeen-garg-turns-48-today-512140 |access-date=18 November 2020 |work=The Sentinel |date=18 November 2020 |language=en |archive-date=18 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201118051439/https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/rockstar-with-a-humane-heart-zubeen-garg-turns-48-today-512140 |url-status=live }}</ref> জুবিনৰ পিতৃৰ নাম হৈছে মোহিনীমোহন বৰঠাকুৰ (ছদ্মনাম: কপিল ঠাকুৰ) আৰু মাতৃ স্বৰ্গীয় ইলি বৰঠাকুৰ (বিয়াৰ পূৰ্বে তেওঁ ইলি অধ্যাপক)।<ref name="Apr2022">{{cite news |last1=Parashar |first1=Utpal |date=29 July 2019 |title='These Brahmins should be killed,' says Assam singer Zubeen Garg; cases filed |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/these-brahmins-should-be-killed-says-assam-singer-zubeen-garg-cases-filed/story-QgaKOmiMcqiCEhzOc8K29O.html |work=Hindustan Times |access-date=12 April 2022 |archive-date=15 January 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220115111218/https://www.hindustantimes.com/india-news/these-brahmins-should-be-killed-says-assam-singer-zubeen-garg-cases-filed/story-QgaKOmiMcqiCEhzOc8K29O.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Sharma |first1=Dristi |title=How Singer Zubeen Garg Got His Name |url=https://www.ndtv.com/entertainment/how-singer-zubeen-garg-got-his-name-9307155 |access-date=20 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=19 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title='Ya Ali' singer Zubeen Garg provided security after ULFA threat And First Hindi Song|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/entertainment-others/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/ |url-access=subscription |access-date=25 September 2025 |work=[[The Indian Express]] |date=22 April 2013 |language=en |archive-date=27 December 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241227233959/https://indianexpress.com/article/entertainment/entertainment-others/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Zubeen Garg Biography, Zubeen Garg Profile - entertainment.oneindia.in |url=http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |website=[[Oneindia]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20130812032230/http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |access-date=25 September 2025 |archive-date=12 August 2013 |language=en |archivedate=12 August 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130812032230/http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |deadurl=yes }}</ref><ref>{{cite news |title=Why Jibon Borthakur Chose to Become Zubeen Garg |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/why-zubeen-borthakur-chose-to-become-zubeen-garg-10481588 |access-date=25 September 2025 |work=[[Pratidin Time]] |date=20 September 2025 |language=en |archive-date=5 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251005162156/https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/why-zubeen-borthakur-chose-to-become-zubeen-garg-10481588 |url-status=live }}</ref> ইলি অধ্যাপকৰ ঘৰ যোৰহাটৰ পুলিবৰৰ ভাতেমৰা গাঁৱত আছিল। কপিল ঠাকুৰ ২৪ বছৰ বয়সত বিবাহপাশত আবদ্ধ হৈছিল আৰু বিয়াৰ পাছত কপিল ঠাকুৰৰ লগত থাকিবলৈ ইলি অধ্যাপক তুৰালৈ গৈছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (২)">{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=২ |language=as}}</ref> তুৰাৰ অসামৰিক চিকিৎসালয়তে তেওঁলোকৰ প্ৰথম সন্তান জুবিনৰ জন্ম হৈছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (৩)">{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৩ |language=as}}</ref> জুবিনৰ প্ৰকৃত নাম জুবিন বৰঠাকুৰ। প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ জুবিন মেহতাৰ নামত জুবিনৰ নাম ৰখা হৈছিল আৰু পাছত ''গাৰ্গ'' গোত্ৰ নামটো জুবিন গাৰ্গে প্ৰৱেশিকা পৰীক্ষাৰ সময়ত নিজেই সংযোজন কৰি ল'লে। সংগীত জগততো তেওঁ‌ জুবিন গাৰ্গৰূপে পৰিচিত হৈছিল। জুবিন গাৰ্গৰ প্ৰতিপালনত সহায় কৰিবলৈ তেওঁৰ মাহীয়েক কুনি গৈ তুৰাত কিছুদিন আছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (৩)"/> জুবিনৰ পিতৃ-পৰিয়াল মূলতে [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ জিলাৰ]] [[জাঁজী|জাঁজীৰ]] অন্তৰ্গত তামোলীছিগা গাঁৱৰ। পৰৱৰ্তী সময়ত শিক্ষা আৰু চাকৰিৰ সন্ধানত তেওঁলোকৰ পৰিয়ালটো যোৰহাট পাইছিলহি। যোৰহাটত তেওঁলোক ভাৰাঘৰত আছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=১ |language=as}}</ref> প্ৰথমতে কপিল ঠাকুৰে চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত কেৰাণীৰ চাকৰিত কৰিছিল আৰু পুৱা-গধূলি কেইটামান টিউচন কৰিছিল। কপিল ঠাকুৰে কলা শাখাত স্নাতক উত্তীৰ্ণ হৈছিল যদিও অৰ্থাভাৱত স্নাতকোত্তৰ সম্পূৰ্ণ কৰিব নোৱাৰিলে। কিন্তু তেওঁ কোনোপধ্যেই ভাই-ভনী আৰু নিজৰ শিক্ষা যতি পৰিবলৈ দিয়া নাছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (২)"/> চাকৰিৰ সন্ধান কৰি থাকোঁতেই তেওঁ তুৰাত বৰ্তমানতকৈ ভাল চাকৰি এটা পালে। আৰু তাতে ৪০ টকাত এটা ৰুম ভাৰালৈ লৈ থাকিবলৈ ল'লে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ অধিক পঢ়া-শুনা কৰি অসম লোকসেৱা আয়োগৰ পৰীক্ষাত অৱতীৰ্ণ হয় আৰু সেইসূত্ৰে শ্ৰম বিভাগত নিজ দায়িত্ব পালন কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ মাটিৰ হাকিম হিচাপে (বৰ্তমানৰ চাৰ্কোল অফিচাৰ) কৰিমগঞ্জলৈ বদলি হয়।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫ |language=as}}</ref> আৰু চাকৰি-জীৱনৰ প্ৰথমছোৱাত সঘনাই ইঠাই-সিঠাইলৈ বদলি হ’বলগীয়া হৈছিল। সেয়ে কণমানি জুবিনৰ ল’ৰালি বিভিন্ন ঠাইৰ ভিন্ন অভিজ্ঞতাৰে ভৰ-পূৰ আছিল। জুবিনৰ পিতৃয়ে ''কপিল ঠাকুৰ''ৰ ছদ্মনামত কবিতা, গল্প, প্ৰবন্ধ আৰু উপন্যাস লিখিছে। জুবিনৰ মাতৃ ইলি বৰঠাকুৰ এগৰাকী দক্ষ নৃত্যশিল্পী, অভিনেত্ৰী আৰু সু-গায়িকা আছিল। তথাপি তেওঁ নিজৰ প্ৰতিভাক পেছা হিচাপে লোৱা নাছিল। ইয়াৰ পৰিৱৰ্তে তেওঁ‌ কণমানি জুবিনক ঘৰতেই সকলো কলা শিকোৱাৰ সিদ্ধান্ত লৈছিল। জুবিনে মাতৃকেই নিজৰ জীৱনৰ প্ৰথম গুৰু বুলি বিবেচনা কৰিছিল। ২০০০ চনৰ ২ ছেপ্টেম্বৰত ইলি বৰঠাকুৰৰ মৃত্যু হয়।<ref>{{Cite book |title=জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ |editor-last=শইকীয়া |editor-first=মণ্টু |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০০৯ |page=৬৭ |language=as}}</ref> জুবিনৰ ভগ্নী দুগৰাকী: [[জংকী বৰঠাকুৰ]] আৰু পামী বৰঠাকুৰ। জংকী এগৰাকী গায়িকা আৰু অভিনেত্ৰী আছিল। দুৰ্ভাগ্যজনকভাৱে ২০০২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীত [[তেজপুৰ|তেজপুৰৰ]] বালিপাৰাত ঘটা এটা শোকাৱহ মটৰ দুৰ্ঘটনাত জংকীৰ মৃত্যু হয়।<ref name="india.com">{{cite web | url=https://www.india.com/entertainment/how-zubeen-gargs-sister-jongki-barthakurs-untimely-death-shaped-his-musical-journey-8086747/ | title=How Zubeen Garg’s sister Jongki Barthakur’s untimely death shaped his musical journey | publisher=India.com | date=7 September, 2025 | accessdate=7 October 2025 | author=Mehzabeen, Mallika}}</ref> ইয়াৰ পাছতে জুবিনে জংকীৰ স্মৃতিত ''শিশু'' নামৰ এটা এলবাম মুক্তি দিয়ে। আনগৰাকী ভগ্নী ড॰ পামী বৰঠাকুৰ এগৰাকী অধ্যাপক। ড॰ বৰঠাকুৰে ''সাংগীতিক ভূগোল''ত গৱেষণা কৰি ডক্টৰেট অৰ্জন কৰিছে। তেওঁ বৰ্তমান অসমস্থিত ৰয়েল গ্ল’বেল বিশ্ববিদ্যালয়ত অধ্যাপিকা হিচাপে কৰ্মৰত।<ref name=" RGU">{{cite web | url=https://www.rgu.ac/faculty-palme-borthakur | title=Dr. Palme Borthakur | publisher=Royal Global University | accessdate=23 September 2025}}</ref><ref name="USTM">{{cite web | url=https://ustm.ac.in/32359-2/ | title=Dr. Palme Borthakur | publisher=USTM | accessdate=23 September 2025}}</ref> ২০০২ চনৰ ৪ ফেব্ৰুৱাৰীত জুবিন গাৰ্গ গৰিমা শইকীয়াৰ সৈতে বিবাহপাশত আবদ্ধ হয়।<ref>{{cite web|last=Desk|first=TOI Entertainment|title=Who is Garima Saikia Garg? Meet wife of late singer Zubeen Garg and acclaimed costume designer|website=The Times of India|date=2025-09-19|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/who-is-garima-saikia-garg-meet-wife-of-late-singer-zubeen-garg-and-acclaimed-costume-designer/articleshow/123999749.cms|access-date=2025-09-22}}</ref> == শিক্ষা == পিতৃৰ চাকৰিসূত্ৰে জুবিন গাৰ্গৰ শিশুকাল একাধিক ঠাইত বিস্তৃত হৈ আছিল। তুৰাত জন্ম হোৱা শিশু জুবিনে শৈশৱৰ দুবছৰ তেজপুৰত কটায়। ইয়াৰ পাছত পৰিয়ালটো যোৰহাটলৈ অহাত তেওঁক চিনামৰাৰ ইংৰাজী মাধ্যমৰ স্কুল 'কাৰ্মেল'ত নামভৰ্তি কৰাই দিয়া হ’ল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৪ |language=as}}</ref> ===কৰিমগঞ্জত=== ইয়াৰ পাছত পিতৃৰ চাকৰি পুনৰ বদলি হোৱাত তেওঁলোক কৰিমগঞ্জলৈ যাবলগীয়া হয়। পিতৃ কপিল ঠাকুৰে এইবাৰ হাকিম হিচাপে কৰিমগঞ্জত যোগদান কৰিলে। কৰিমগঞ্জত তেওঁলোক আঠ বছৰ থাকে। পিতৃৰ দৃষ্টিত শিশু অৱস্থাত জুবিন ''দুষ্ট আৰু খট্‌খটীয়া'' হিচাপে পৰিচিত আছিল। কৰিমগঞ্জৰ বঙালী সমাজৰ মাজত থাকি তেওঁলোকে বঙালী জীৱনৰ লগত মিলি যাবলৈ চেষ্টা কৰিলে। ঘৰৰ আৰু বাহিৰত লগ পোৱা অসমীয়া মানুহৰ বাহিৰে বাকী সকলোতে তেওঁলোকে কৰিমগঞ্জৰ [[ছিলঠীয়া ভাষা|ছিলঠীয়া বঙালী]] ভাষাতেই কথা পাতিছিল। জুবিনেও সৰুৰেপৰা বাংলা ভাষা আয়ত্ত কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৬ |language=as}}</ref> পিতৃৰ এই সম্পৰ্কত ভাষ্য এনেধৰণৰ—<blockquote>কৰিমগঞ্জৰ বাংলাটো আচলতে ছিলঠীয়া বাংলা। অসমৰ কামৰূপীয়া ভাষাৰ দৰে। জুবিনো সৰুৰেপৰা বাংলাভাষী হৈ উঠিল। বঙালী সমাজৰ লগত উঠা-বহা, ফুৰা-চকা কৰি তেওঁ ৰবীন্দ্ৰনাথ, নজৰুল আদিৰ লগত এসময়ত ভালদৰে পৰিচিত হৈ পৰিছিল।</blockquote> কৰিমগঞ্জত থকা প্ৰথমটো বছৰতেই জুবিনক তাৰ একমাত্ৰ ইংৰাজী মাধ্যমৰ বিদ্যালয় "প্ৰান্তিক কিণ্ডাৰগাৰ্টেন"ত নাম লিখাই দিয়া হ’ল। ইয়াৰ পাছত তেওঁক কৰিমগঞ্জৰ হাইস্কুলত নামভৰ্তি কৰোৱা হয়। শৈশৱৰ সময়ছোৱাত জুবিন গাৰ্গৰ [[অমিতাভ বচ্চন|অমিতাভ বচ্চনৰ]] ছবিবোৰ প্ৰিয় আছিল। আৰু অমিতাভ বচ্চনৰ অনুকৰণৰ তেওঁ থ্ৰি-পীচ ছ্যুট পিন্ধিছিল। গানৰ প্ৰতি তেওঁৰ ধাউতি দিনক-দিনে বাঢ়ি অহা দেখি জুবিনক কৰিমগঞ্জৰ বিশিষ্ট তবলাবাদক ৰবীন বেনাৰ্জীৰ অধীনত [[তবলা]] শিকিবলৈ দিয়া হ’ল। পিতৃয়ে কৰিমগঞ্জৰ যাত্ৰা-দল ''শিল্পী-তীৰ্থ''ৰ সৈতে জড়িত হৈ এটা বছৰতে তিনিখন যাত্ৰা কৰিছিল; য’ত জুবিন গাৰ্গে তেওঁক সংগ দিছিল। আনহাতে বিদ্যালয়ত বছৰেকীয়া উৎসৱত জুবিন গাৰ্গে তবলা বাদন কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৭ |language=as}}</ref> বানপীড়িত কৰিমগঞ্জত বান-সাহায্যৰ কাম আৰু নিৰ্বাচনৰ কামত ব্যস্ত হ’বলগীয়া হোৱা হেতুকে কপিল ঠাকুৰ পৰিয়ালৰ প্ৰতি কেতিয়াবা প্ৰয়োজনীয় ধ্যান দিব পৰা নাছিল। তেনেস্থলত পত্নী ইলি বৰঠাকুৰে সন্তানৰ যত্ন লৈছিল। জুবিন গাৰ্গ আৰু জংকীক প্ৰাথমিক গান শিকোৱাৰ দায়িত্ব মাতৃ ইলি বৰঠাকুৰে লৈছিল। কৰিমগঞ্জত প্ৰায় আঠ বছৰ কটাই তেওঁলোক বিজনীলৈ আহে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৮ |language=as}}</ref> জুবিনে জীৱনৰ প্ৰথম গুৰু বুলি নিজৰ মাতৃকেই বিবেচনা কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত জুবিনে গুৰু ৰমণী ৰায়ৰ ওচৰত অসমীয়া লোক-সংগীতৰ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰে। তেওঁ তামোলপুৰ উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়ৰপৰা মেট্ৰিক পাছ কৰিছিল। [[যোৰহাট|যোৰহাটৰ]] [[জগন্নাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|জগন্নাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ৰ]] ছাত্ৰ জুবিনে তেওঁলোকৰ পৰিয়াল [[গুৱাহাটী|গুৱাহাটীলৈ]] স্থায়ীভাৱে থাকিবলৈ গুচি অহাৰ পাছত গুৱাহাটীৰ [[ভোলানাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|বি. বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ত]] স্নাতক বিজ্ঞান শাখাত নামভৰ্তি কৰে। কিন্তু সংগীতৰ ক্ষেত্ৰখনৰ লগত সম্পূৰ্ণৰূপে নিজকে নিয়োজিত কৰিব লগা হোৱাত তেওঁ কলেজীয়া শিক্ষা আধৰুৱা হৈ ৰয়। ==কণ্ঠশিল্পী হিচাপে== === ১৯৯২-১৯৯৫: সংগীতশিল্পী হিচাপে যাত্ৰাৰম্ভ === বি. বৰুৱা কলেজত পঢ়ি থাকোঁতেই, ১৯৯২ চনত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ত অনুষ্ঠিত যুৱ মহোৎসৱত পাশ্চাত্য সংগীত শাখাত একক পৰিৱেশনত স্বৰ্ণ পদক অৰ্জন কৰাটোৱেই আছিল জুবিনৰ জীৱনৰ টাৰ্নিং পইণ্ট। ইয়াতেই জুবিনে কণ্ঠশিল্পীৰূপে জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে সফলতা আৰু বিশ্বাসৰ সোৱাদ পায়। ১৯৯৩ চনৰ দুৰ্গা পূজাৰ ষষ্ঠীৰদিনা এন কে প্ৰডাকচনে পৰিৱেশন কৰা প্ৰথম এলবাম ''অনামিকা'' মুক্তি হোৱাৰ লগে লগে তেওঁ পেছাদাৰী সংগীত জগতখনত সোমাই পৰে।<ref>{{Cite book |title=জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ |editor-last=শইকীয়া |editor-first=মণ্টু |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০০৯ |page=৩৭ |language=as}}</ref> অৱশ্যে তেওঁৰ প্ৰথম বাণীবদ্ধ হোৱা গীত দুটা আছিল— ''তুমি জানো পাৰিবা সোণ'' আৰু ''তুমি জোনাকী সুবাস''। এই গীতদুটা তেওঁ ''ঋতু'' নামৰ এলবামটোৰ বাবে বাণীবদ্ধ কৰিছিল। কিন্তু ১৯৯৩ চন পৰ্যন্ত এইটো এলবামে মুক্তি পোৱা নাছিল। ''অনামিকা'' এলবামটোৱে অগতানুগতিকতাৰ বাবে অতি কম সময়তেই সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতত ই‌ন্‌ষ্টেণ্ট হিটৰূপে জনপ্ৰিয়তাৰ শীৰ্ষত আৰোহণ কৰিছিল। ১৯৯৩ চনৰ অক্টোবৰ মাহত মুক্তি পোৱা বলীউডৰ ভক্তিমূলক কণ্ঠশিল্পী [[অনুৰাধা পৌডৱাল]] আৰু উৎপল শৰ্মাই গোৱা অসমীয়া এলবাম ''অনুৰাধাত'' তেওঁ প্ৰথমে গীতিকাৰ আৰু সংগীত সুৰকাৰ হিচাপে অৱদান আগবঢ়াইছিল, যাৰ ফলত তেওঁ প্ৰথম এলবাম হিচাপে চিহ্নিত হৈছিল য’ত তেওঁ কোনো ধৰণৰ কণ্ঠদান কৰা নাছিল। পৰৱৰ্তী সময়ছোৱাত তেওঁ ''সপোনৰ সুৰ'' (১৯৯২), ''জোনাকী মন'' (১৯৯৩), ''মায়া'' (১৯৯৪), ''আশা'' (১৯৯৫)কে প্ৰমুখ্য কৰি ভালেমান এলবাম মুকলি কৰে। <ref>{{Citation |title=Xopunor Xur - Zubeen Garg - Download or Listen Free - JioSaavn |date=6 November 2023 |url=https://www.jiosaavn.com/album/xopunor-xur/0VAyq8SQg0Q_ |access-date=21 September 2025 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Asha • Future Sounds |url=https://www.futuresounds.in/store/asha/ |access-date=21 September 2025 |website=Future Sounds |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title=Junaki Mon - Zubeen Garg, Jonki - Download or Listen Free - JioSaavn |date=18 July 2009 |url=https://www.jiosaavn.com/album/junaki-mon/ovJnC-NY70c_ |access-date=21 September 2025 |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title=Maya (Original) by Zubeen Garg on Apple Music |date=8 May 2021 |url=https://music.apple.com/ca/album/maya-original/1580812170 |access-date=21 September 2025 |language=en-CA}}</ref> ১৯৯৫ চনত মুম্বাইলৈ যোৱাৰ পূৰ্বে তেওঁ ''উজান পিৰীতি'' নামৰ ব্যাৱসায়িকভাৱে সফল হোৱা এটি [[বিহু|বিহুৰ]] এলবাম মুকলি কৰিছিল।<ref>{{cite book|last=Saikia|first=Montu|title=Zubeen Garg: Jibanar Para Ganaloi|publisher=Chandra Prakash|location=Guwahati|year=2009|page=97|url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.452684|language=Assamese}}</ref> === ১৯৯৫-১৯৯৭: বলীউড কণ্ঠশিল্পী কেৰিয়াৰ আৰম্ভ কৰিবলৈ মুম্বাইলৈ স্থানান্তৰিত হোৱা === কুৰি শতিকাৰ শেষৰ দশকৰ মাজভাগতে জুবিন গাৰ্গে [[বলিউড]] সংগীত জগতত কাম কৰিবলৈ [[মুম্বাই]]লৈ গুচি যায় আৰু তাৰপৰাই তেওঁৰ প্ৰথম ইণ্ডীপপ একক এলবাম ''চান্দনী ৰাত'' প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{Citation|title=Chandni Raat by Zubeen Garg|date=9 October 2015|url=https://music.apple.com/us/album/chandni-raat/1048576498|language=en-US|access-date=24 October 2022}}</ref> ১৯৯৫ চনৰ শেষৰ ফালে [[মহালক্ষ্মী আয়াৰ]]ক লগ পাই তেওঁৰ তেতিয়াৰ আগন্তুক অসমীয়া এলবাম ''জুবিনৰ গান''ৰ বাবে তেওঁলোকৰ প্ৰথম গীত "উজাগৰি নিশাৰ উতলা মন" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিটো ১৯৯৬ চনৰ জানুৱাৰী মাহত মহালক্ষ্মী আয়াৰৰ প্ৰথম এলবাম হিচাপে মুক্তি লাভ কৰিছিল। <ref>{{cite news|url=https://assam.news18.com/news/assam/mahalakshmi-iyer-pay-tribute-to-zubeen-garg-skd-499891.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20260518193251/https://assam.news18.com/news/assam/mahalakshmi-iyer-pay-tribute-to-zubeen-garg-skd-499891.html|title=জুবিনৰ কথা কৈ আৱেগিক মহালক্ষ্মী, কেৱল মহালক্ষ্মীৰ বাবেই জুবিনে লিখিছিল এই গান, মহালক্ষ্মীয়ে ক’লে বহু কথা... বহু কাহিনী...! আজি সন্ধিয়া ৭.৫০ বজাত ‘সুৰৰ সোপানে সোপানে|last1=Bhagwati|first1=Nabajit|date=18 November 2025|archive-date=18 May 2026|work=News18 Assam Northeast}}</ref> <ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/31638328-Zubeen-Garg-Mahalakshmi-Hema-Zubeenor-Gaan|title=জুবিন গাৰ্গ, মহালক্ষ্মী*, হেমা* – জুবিনৰ গান|website=Discogs}}</ref> পাছলৈ তেওঁ ''চন্দা (১৯৯৬)'', ''শ্ৰদ্ধাঞ্জলি খণ্ড ১ (১৯৯৬)'', ''শ্ৰদ্ধাঞ্জলি খণ্ড ২ (১৯৯৭),'' ''জলৱা (১৯৯৮)'', আদি একাধিক হিন্দী এলবাম আৰু ৰিমিক্স বাণীবদ্ধ কৰে। ১৯৯৬ চনৰ আগষ্ট মাহত তেওঁ অতি সোনকালে মুক্তি পাবলগীয়া হিন্দী এলবাম ''দুনিয়া''ৰ বাবে "মেইনে দেখে হে সভি ৰং দুনিয়া কে" গীতটোৰ আৰম্ভণিৰ গীটাৰ বজাইছিল আৰু এইদৰে তেওঁৰ কণ্ঠ, কথা, সুৰ, আৰু সংগীত অবিহনে তেওঁৰ প্ৰথম এলবাম বা গীত হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল। প্ৰথমে এই গীতটো [[আশা ভোছলে]]ই গোৱাৰ উদ্দেশ্য আছিল, কিন্তু, তেওঁৰ ব্যস্ততাৰ বাবে তেওঁৰ ঠাইত বলীউডৰ কণ্ঠশিল্পী ৰাগেশ্বৰী গীতটো গাইছিল। এই এলবামটো ১৯৯৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুক্তি পাইছিল। <ref>{{Cite news|date=19 September 2025|title=Who Was Singer Zubeen Garg? All About His Popular Songs, Family, Achievements|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/bollywood/who-was-singer-zubeen-garg-who-died-at-52-all-about-his-popular-songs-family-achievements-article-152855099|access-date=22 September 2025|work=Times Now}}</ref> === ১৯৯৭-১৯৯৮: প্ৰথম বাংলা এলবাম আৰু প্ৰথম সহোদৰ এলবাম === বলীউড আৰু অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ আৰু সংগীত উদ্যোগত গান গোৱাৰ সমান্তৰালকৈ ১৯৯৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত তেওঁ বাংলা সংগীত জগতত প্ৰৱেশ কৰে য'ত তেওঁ প্ৰথম বাংলা এলবাম ''সুৰেৰ উপহাৰ'' মুকলি কৰে য'ত মৌচুমী চহৰীয়াৰ মুখ্য সহশিল্পী আৰু মিলি বৰুৱা আৰু [[সাগৰিকা মুখাৰ্জী|সাগৰিকা]]ৰ পটভূমি কণ্ঠদান কৰা হয়, যি [[শান|চান]]ৰ ভগ্নী।<ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/36797428-Zubeen-Maushumi-Surer-Upahar|title=জুবিন, মৌচুমী – সুৰেৰ উপহাৰ (কেছেট)|website=Discogs}}</ref> পিছৰ এমাহৰ ভিতৰত, তেওঁ ভগ্নী আৰু তেতিয়াই নৱাগত সহ-কণ্ঠশিল্পী জংকী বৰঠাকুৰক লৈ তেওঁৰ ''মুক্তি'' এলবামও মুকলি কৰি তেওঁলোকৰ প্ৰথম অসমীয়া ভাই-ভনীৰ যুটি এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয় আৰু তেওঁলোকে নাজিয়া-জোহেব আৰু চান-সাগৰিকাৰ পৰা প্ৰেৰণা লাভ কৰিছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/35341735-Zubeen-Jonkie-Mukti|title=জুবিন, জংকি - মুক্তি (কেছেট)|website=Discogs}}</ref> এই এলবামটোও অডিঅ চিডি ফৰ্মেটত মুক্তি পোৱা প্ৰথম অসমীয়া এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয়। এই এলবামটোৰ আগতে অসমত বজাৰ আৰু অডিঅ' চিডি ফৰ্মেটত প্ৰৱেশ কৰা প্ৰথমটো এলবাম আছিল: চানৰ প্ৰথম এলবাম ''লাভ-অলজি'' আৰু ৰাগেশ্বৰীৰ প্ৰথম এলবাম ''দুনিয়া'', যিটো ১৯৯৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুক্তি পাইছিল। === ১৯৯৮-২০০৩: নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী আত্মপ্ৰকাশ, দ্বিতীয় ইণ্ডিপপ এলবাম আৰু তেওঁৰ প্ৰথম ব্ৰেকথ্ৰু অসমীয়া এলবাম === তেওঁ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল ''পুৰাণী কবৰ'' (১৯৯৮) ছবিখনত, য'ত তেওঁ দুটা গীত গাইছিল: "কুচ তো কাহো" আৰু "দিল মেৰা চুৰয়া এক হাছিনা"। পৰৱৰ্তী কেইমাহমানৰ ভিতৰতে ''[[যৌৱনে আমনি কৰে]]'' ছবিত দেখা পোৱা প্ৰথমটো অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ গীত "বুকু দুৰু দুৰু" গাইছিল। ১৯৯৮ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত তেওঁৰ দ্বিতীয়টো ইণ্ডিপপ এলবাম ''ইউহি কভি'' মুকলি কৰিছিল, য'ত তেতিয়াই নৱাগত অভিনেত্ৰী ভূমিকা চাওলাক প্ৰদৰ্শিত কৰা হৈছিল আৰু ভাৰতৰ চেনেল ভি আৰু এমটিভি মিউজিক চেনেলত প্ৰচাৰিত এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ প্ৰথম মিউজিক ভিডিঅ'। তেওঁ ''দিল ছে'' (১৯৯৮), ''ড’লি ছজা কে ৰখনা'' (১৯৯৮), ''মৰম নদীৰ গাভৰু গাত'' (১৯৯৯), ''[[বুকুৰ মাজত জ্বলে]]'' (১৯৯৯), ''[[হিয়া দিয়া নিয়া]]'' (২০০০), ''ফিজা'' (২০০০) আদি হিন্দী ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰৰ বাবে গীত গাইছিল।<ref>{{cite web|url=http://www.bollywoodmdb.com/celebrities/biography/zubeen-garg/792|title=About Zubeen Garg|website=bollywoodmdb.com|access-date=30 April 2017|archive-date=27 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180127083834/http://www.bollywoodmdb.com/celebrities/biography/zubeen-garg/792|url-status=live}}</ref> ২০০০ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত গাৰ্গে তেওঁৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া এলবাম ''পাখি'' মুকলি কৰে কাৰণ এই এলবামটো ২০০০ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত মৃত্যু হোৱা তেওঁৰ মাতৃৰ নামত উৎসৰ্গিত কৰা হৈছিল। পিছলৈ এই এলবামটো অসমত তেওঁৰ প্ৰথম উল্লেখযোগ্য অগ্ৰগতি হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰিও সেই বছৰৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া এলবাম হিচাপে স্বীকৃতি লাভ কৰিছিল। ২০০২ চনত তেওঁ কে কে আৰু সুনীতা ৰাৱে গোৱা "মুঝে প্যায়াৰ হো গয়া" নামৰ এটা হিন্দী গীত ৰচনা কৰে যিটো ইণ্ডিপপ এলবাম/টেলিভিছন শ্ব' ''চেনেল ভি জামিনত'' দেখা যায়। সেই বছৰতে তেওঁ ''কান্তে'' ছবিৰ তিনিটা গীত গাইছিল। ২০০৩ চনত তেওঁ ''মুদ্দা – দি ইছ্যু'' চিনেমাৰ "ছপ্নে ছাৰে" আৰু "খোৱাবৌ কী", ''চুপকে ছে'' চিনেমাৰ "মাংগো অগৰ দিল ছে ত’ খুদা", ''মুম্বাই ছে আয়া মেৰা দৌস্ত'' চিনেমাৰ "হোলী ৰে" আৰু ''জাল: দা ট্ৰেপ'' চিনেমাৰ "জ’ প্যাৰ তুমনে" গীত গাইছিল।<ref>{{Citation|last=Array|title=Jo Pyar Tumne (Jaal – The Trap / Soundtrack Version) (Full Song) – KK, K. S. Chithra – Download or Listen Free – JioSaavn|date=14 August 2008|url=https://www.jiosaavn.com/song/jo-pyar-tumne-jaal---the-trap--soundtrack-version/MQcBSA1RBgI|access-date=8 March 2020|archive-date=20 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190220181601/https://www.jiosaavn.com/song/jo-pyar-tumne-jaal---the-trap--soundtrack-version/MQcBSA1RBgI|url-status=live}}</ref> === ২০০৩–২০০৬: বাংলা ভাষাৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী আত্মপ্ৰকাশ আৰু তেওঁৰ একক এলবাম ''যন্ত্ৰ'' === ২০০৩ চনত [[বঙালী ভাষা|বাংলা]] সংগীত জগতত জুবিন গাৰ্গৰ অভিষেক ঘটে, য’ত তেওঁ ''মন'' চিনামাত "অ মন বোলাকা" আৰু "অভিলাশী মনে" নামৰ দুটা গীত গাইছিল। পাছৰ বছৰত তেওঁ ''শুধু তুমি'' চিনামাত তিনিটা গীত গীত গায় আৰু ছবিখনৰ সংগীত পৰিচালনা কৰে।<ref>{{Citation|last=Array|title=Ektuku Chhoan Lage (Shudhu Tumi / Soundtrack Version) (Full Song) – Zubeen Garg – Download or Listen Free – JioSaavn|date=5 October 2008|url=https://www.jiosaavn.com/song/ektuku-chhoan-lage-shudhu-tumi--soundtrack-version/NA48ZSFaelc|access-date=8 March 2020}}</ref> সেই বছৰতে তেওঁ সহ-কণ্ঠশিল্পী অবিহনে তেওঁৰ অসমীয়া এলবাম ''যন্ত্ৰ'' মুকলি কৰি বছৰৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া এলবামৰ লগতে তেতিয়ালৈকে সৰ্বকালৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া অচলচ্চিত্ৰ এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয়। ২০০৫ চনত তেওঁ ''প্ৰেমী'' নামৰ বাংলা চিনেমাখনত "অ’ বন্ধুৰে" আৰু "লাগেনা ভালো" গাইছিল। <ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/27085053-Zubeen-Garg-Jantra|title=জুবিন গাৰ্গ - যন্ত্ৰ (কেছেট}}</ref> === ২০০৬–২০২৫:'য়া আলী'ৰ সফলতা আৰু পৰৱৰ্তী সময়=== [[চিত্ৰ:Zubeen Garg in Audio Release of "Zindagi".jpg|thumb|240x180px|২০০৭ চনত জিন্দেগী নামৰ চিনেমাখনৰ অডিঅ' মুক্তিৰ সময়ত গাৰ্গ]] [[File:Zubin & Zublee mesmerising the crowd with their iconic live performance of “Anuradha”.jpg|thumb|'অনুৰাধা' গীতৰ জৰিয়তে জুবিন গাৰ্গ আৰু [[জুবলী বৰুৱা]]ই দৰ্শকক সুকীয়া অনুভূতি প্ৰদান কৰে। ]] ''গেংষ্টাৰ'' চিনেমাখনৰ জৰিয়তে জুবিন গাৰ্গে বলীউডত সৰ্বাধিক পৰিচিতি লাভ কৰে। ইয়াত তেওঁ "য়া আলী" গীতটো গাইছিল।<ref>{{cite web|title=মিউজিক হিটছ ২০০০–২০০৯|trans-title=Music Hits 2000-2009|url=http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5|website=Boxofficeindia.com|access-date=30 April 2017|date=22 January 2009|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090122120910/http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5|archive-date=22 January 2009|archivedate=15 February 2008|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080215081557/http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5&PHPSESSID=108b9056cd4ca14236f9c6119d34dcce|deadurl=yes}}</ref> এই গীতটোৰ জৰিয়তে তেওঁ ২০০৬ চনত শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পীৰ ''গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড্‌ছ (GIFA)'' লাভ কৰে। তেওঁৰ পৰৱৰ্তী হিন্দী এলবাম ''জিন্দেগী'' ২০০৭ চনত মুক্তি পায়।<ref>{{cite web|title=জুবিনৰ অভিলাষী হয়|trans-title=Zubeen gets ambitius|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gets-ambitious/articleshow/2320677.cms|archive-url=https://web.archive.org/web/20250215092432/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gets-ambitious/articleshow/2320677.cms|date=30 August 2007|archive-date=15 February 2025|access-date=12 July 2026|website=Times of India|url-status=live}}</ref> ২০০৮ চনৰ আৰম্ভণিতে গাৰ্গে কুমাৰ ভবেশৰ সৈতে সহযোগিতা কৰি তেওঁলোকৰ "কামৰূপীয়া ছোৱালী" গীতটো ৰেকৰ্ডিং কৰে।<ref>{{cite web|title=কামৰূপীয়া ছোৱালী|url=https://www.youtube.com/watch?v=pavaz7IwA5U|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113014/https://www.youtube.com/watch?v=pavaz7IwA5U|archive-date=12 July 2026|website=YouTube|date=6 November 2019|access-date=12 July 2026}}</ref><ref>{{cite web|title= কামৰূপীয়া ছোৱালী ঐ ভিডিঅ' গীত - কুমাৰ ভৱেশ আৰু জুবিন গাৰ্গ|trans-title=Kamrupia Suwali oi video song - Kumar Bhabesh and Zubeen Garg|url=https://www.youtube.com/watch?v=coMupu79-K4|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113359/https://www.youtube.com/watch?v=coMupu79-K4|date=12 June 2019|archive-date=12 July 2026|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০০৮ চনৰ মাজভাগত তেওঁৰ প্ৰথম নাট্য গীত "তুমি দুচকুতে কাজল ললে" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিটো ''হেংগুল থিয়েটাৰ''ত অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web|title=তুমি দুচকুতে কাজল ললে - হেঙুল থিয়েটাৰ ২০০৮-০৯ - জুবিন গাৰ্গ - অফিচিয়েল অডিঅ'| trans-title=TUMI DUSOKUTE KAJOL LOLE - Hengool Theatre 2008-09 - Zubeen Garg - Official Audio|url=https://www.youtube.com/watch?v=41686YS7eFg|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113725/https://www.youtube.com/watch?v=41686YS7eFg|archive-date=12 July 2026|date=2 November 2022|website=YouTube|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০০৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত তেওঁ আন এক একক এলবাম ''ৰুমাল'' মুকলি কৰে, য'ত "দুপৰৰ মুহোনাত", "ৰুমাল ৰুমাল", "অমানিখা হাৰে আছে" ইত্যাদি হিট গীতসমূহ সন্নিবিষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web |title=জুবিন গাৰ্গৰ নতুন এলবাম মুকলি|trans-title=Zubeen Garg launches new album |url=http://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/zubeen-garg-launches-new-album|archive-url=https://web.archive.org/web/20081006201345/http://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/zubeen-garg-launches-new-album|archive-date=6 October 2008|publisher=radioandmusic|date=4 October 2008|access-date=12 July 2026|url-status=live}}</ref> ২০০৮ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত তেওঁ ''মন মানে না'' চিনেমাৰ "মন মানে না", ''চিৰোদিনী তুমি যে'' আমাৰ চিনেমাৰ "পিয়া ৰে পিয়া ৰে", আৰু ''লাভ'' ''ষ্টৰী'' চিনেমাৰ "মন জেতে চায় শুধু" আদি কেইবাটাও বঙালী গীত ৰেকৰ্ডিং কৰে। ২০১২ চনত গাৰ্গে তেওঁৰ ২০ বছৰীয়া সংগীত যাত্ৰা সম্পূৰ্ণ কৰিবলৈ তেওঁৰ দুটা একক এলবাম মুকলি কৰে, এটা আছিল ''ৰুণজুন'', যিটো ২০১২ চনৰ ৪ জানুৱাৰীত মুক্তি পাইছিল,<ref>{{cite web|title=ৰুণজুন - অডিঅ' মুক্তি অনুষ্ঠান - জুবিন গাৰ্গ LIVE - ৰুণজুন নুপুৰে মাতে|trans-title=RunJun - Audio Release Ceremony - Zubeen Garg Live - Runjun Nupure Mate|url=https://www.facebook.com/BHASKARJAAN/videos/286387458076889/|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712125633/https://www.facebook.com/BHASKARJAAN/videos/286387458076889/?rdid=KNUh2Dc8wOe81fX8|archive-date=12 July 2026|last1=Bordoloi|first1=Bhaskar Kshyp|date=8 January 2012|website=Facebook}}</ref> আৰু আনটো আছিল ''ৰক'', যিটো ২০১২ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত মুক্তি পাইছিল। ''ৰক'' এলবামটোত মুঠ চৈধ্যটা গীত আছে, যাৰ ফলত ই আজিলৈকে তেওঁৰ আটাইতকৈ দীঘলীয়া এলবাম।<ref>{{cite web|title=জুবিন গাৰ্গ - ৰক চিডি (এলবাম, ষ্টেৰিঅ') ২০১২|trans-title=Zubeen Garg - Rock CD (Album, Stereo) 2012|url=https://www.discogs.com/release/35335300-Zubeen-Garg-Rock|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712125827/https://www.discogs.com/release/35335300-Zubeen-Garg-Rock|archive-date=12 July 2026|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০১৩ চনত তেওঁৰ অন্তিম হিন্দী এলবাম ''[[পাকীজা_(শ্ৰব্য_এলবাম)|পাকিজা]]'' মুকলি কৰে, য'ত তেওঁ প্ৰথমবাৰৰ বাবে গাইছিল, লিখিছিল, আৰু সুৰ কৰিছিল। এই এলবামটো অৰুণাচল প্ৰদেশত চিত্ৰগ্ৰহণ কৰা প্ৰথমটো ভাৰতীয় মিউজিক ভিডিঅ’ও হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.timesofindia.com/entertainment/music/news-and-interviews/Zubeen-Gargs-latest-Hindi-Album/articleshow/19754340.cms|archive-url=https://web.archive.org/web/20241130184827/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/music/news-and-interviews/Zubeen-Gargs-latest-Hindi-Album/articleshow/19754340.cms|url-status=live|archive-date=30 November 2024|title=জুবিন গাৰ্গৰ শেহতীয়া হিন্দী এলবাম|trans-title=Zubeen Garg’s latest Hindi Album|access-date=12 July 2026|date=28 April 2013|work=দ্য টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.assamtimes.org/node/8184|archive-url=https://web.archive.org/web/20130606020858/www.assamtimes.org/node/8184|title=পাকিজাঃ জুবিন গাৰ্গৰ নতুন এলবাম মুক্তি|trans-title=Pakeeza: Zubeen Garg's new album released|archive-date=6 June 2013|accessdate=15 September 2014|work=Assam Times|date=14 April 2013|first=Koushik |last=Hazarika|url-status=dead}}</ref> একে বছৰতে তেওঁ ৯০ৰ দশকৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ইণ্ডিপপ কন্ঠশিল্পী [[আলিছা চিনাই]]ৰ সৈতে "দিল টু হি বাটা" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিখন যিটো ''কৃষ ৩'' ছবিখনত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref>{{cite web|title='য়া আলী' পোষ্ট, বলীউডৰ বিষয়ে নিৰ্বাচিত: জুবিন|trans-title=Post 'Ya Ali', selective about Bollywood: Zubeen|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/post-ya-ali-selective-about-bollywood-songs-zubeen/articleshow/27184028.cms|date=10 December 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20230107132806/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/post-ya-ali-selective-about-bollywood-songs-zubeen/articleshow/27184028.cms|archive-date=7 January 2023|access-date=12 July 2026|website=The Times of India|url-status=live}}</ref> == মঞ্চৰ সংগীতানুষ্ঠান == [[File:Zubeen_EUphuism.JPG|thumb|২০১১ চনত এখন সংগীতানুষ্ঠানত পৰিৱেশনৰত জুবিন গাৰ্গ]] সমগ্ৰ অসমৰ বিহু অনুষ্ঠান আৰু অন্যান্য সাংস্কৃতিক উৎসৱত জুবিন গাৰ্গে কেৱল অসমীয়া গীতেই নহয়, হিন্দী, বঙালী, আৰু অন্যান্য ভাষাতো গীত গাইছিল। আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় আৰু বহিঃৰাজ্যত তেওঁ অসমীয়া আৰু ভাৰতীয় সংগীতক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আহিছে। উল্লেখযোগ্য যে, তেওঁ ট্ৰিনিদাদ আৰু ট’বাগোত অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰিছিল, য’ত তেওঁ কেইবাটাও হিন্দী আৰু অসমীয়া হিট গীত গাইছিল আৰু কঞ্চাৰ্টৰ শিৰোনাম দখল কৰা প্ৰথমজন অসমীয়া মনোৰঞ্জনকাৰী হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg enthralls Trinidad audience |url=https://www.hindustantimes.com/music/zubeen-garg-enthralls-trinidad-audience/story-sfcF1kZq2wnEi32VcF2ukO.html |work=Hindustan Times |date=17 August 2010 |access-date=20 September 2025}} </ref> ==পেছাদাৰী সংগীত জীৱন== ===শ্ৰব্য এলবাম=== ====অসমীয়া এলবাম==== {{columns-list|3| * [[অনামিকা (শ্ৰব্য এলবাম)|অনামিকা]] (১৯৯২) * সপোনৰ সুৰ (১৯৯২) * জোনাকি মন (১৯৯৩) * [[মায়া (শ্ৰব্য এলবাম)|মায়া]] (১৯৯৪) * [[আশা (এলবাম)|আশা]] (১৯৯৫) * উজান পিৰীতি (১৯৯৫) * [[জুবিনৰ গান (শ্ৰব্য এলবাম)|জুবিনৰ গান]] (১৯৯৬) * জান মণি (১৯৯৬) * [[ৰং (শ্ৰব্য এলবাম)|ৰং]] (১৯৯৬) * [[মুক্তি (শ্ৰব্য এলবাম)|মুক্তি]] (১৯৯৭) * স্নিগ্ধ জোনাক (১৯৯৮) * শব্দ (১৯৯৮) * মেঘৰ বৰণ (১৯৯৯) * ৰাংঢালী (১৯৯৯) * ভৰ দুপৰীয়া (১৯৯৯) * সপোন (১৯৯৯) * ৰংমন (১৯৯৯) * [[পাখি]] (২০০০) * হিয়া মন (২০০১) * বান্ধৈ (২০০২) * আকৌ হিয়া মন (২০০২) * শিশু (২০০২) * চিনাকি মন (২০০৩) * পকা ধানে ৰিঙিয়া (২০০৩) * সন্ধ্যাতৰা (২০০৩) * লাজুকী মন (২০০৪) * যন্ত্ৰ (২০০৪) * ডেউকা (২০০৫) * চিনাকি সুৰ (২০০৫) * বৰষুণ (২০০৬) * সন্ধ্যাতৰা ২ (২০০৬) * মুখা (২০০৬) * সন্ধ্যা (২০০৬) * অন্তৰা (২০০৭) * মোৰ প্ৰিয় গীত (২০০৮) * ৰুমাল (২০০৮) * মোৰ গানত জ্বলে (২০০৯) * বাঁহী (২০১১) * গান (২০১১) * ৰুণজুন (২০১২) * সোণালী মন (২০১২) * মনে মনে (২০১২) * ৰক (২০১২) * মুকুতা (২০১২) * পথ (২০১৪) * কোন তুমি (২০১৪) * কিং (২০১৫) * মা (২০১৯) * চিলা (২০২০) }} ====হিন্দী আৰু বঙালী এলবাম==== {{columns-list|2| * চাঁন্দিনী ৰাত (১৯৯৫) * চঁন্দা (১৯৯৮) * য়ুহি কভী (১৯৯৮) * স্পৰ্শ (২০০০-০১) * শ্ৰদ্ধাঞ্জলি (খণ্ড ১,২,৩) * মেৰে লিয়ে<ref>{{Cite web|title=মেৰে লিয়ে (2001) - হিন্দী এলবাম, ট্ৰেকলিষ্ট, সম্পূৰ্ণ এলবাম বিৱৰণ আৰু অধিক (আৰ্কাইভ কৰা)|url=http://www.zubeendiscography.com/2021/08/451265843261439035.html|access-date=২০২১-০৯-০৯|website=ZG Discography|language=en|archivedate=2021-08-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210828180443/http://www.zubeendiscography.com/2021/08/451265843261439035.html|deadurl=unfit}}</ref> (২০০১) * নূপুৰ (২০০১) * [[জিন্দেগী (শ্ৰব্য এলবাম)|জিন্দেগী]] (২০০৭) * তুমি (২০০৭) * প্ৰেম (২০১২) * [[পাকীজা (শ্ৰব্য এলবাম)|পাকীজা]] (২০১৩) * চুফী ইস্ক্ (২০১৭) |}} ===অন্যান্য এলবাম=== *অনুৰাধা (১৯৯৩) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *পুবেৰোণ (১৯৯৪) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *দুনিয়া (১৯৯৭) (হিন্দী এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *মেঘা (১৯৯৯) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ হিচাপে *মন (২০০০) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ হিচাপে *কুৱলী (২০০২) (অসমীয়া এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *মহালক্ষ্মী (২০০২) (হিন্দী এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *অস্ত্ৰ প্ৰেমৰ (২০০৫) (অসমীয়া এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *ধন্যবাদ (২০০৭) (হিন্দী এলবাম) - সংগীত আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *জীৱন ডিঙা (২০১২) (বাংলা এলবাম) - সংগীত আৰু সুৰকাৰ হিচাপে ===সংগীত পৰিচালনা=== {| class="wikitable" |- style="text-align:center; " ! colspan=4 style="background:#B0C4DE; " | অসমীয়া ছবি |- style="text-align:center; " ! style="background:#ccc; "| বৰ্ষ ! style="background:#ccc; "| কথাছবি ! style="background:#ccc; "| পৰিচালক ! style="background:#ccc; "| অন্যান্য তথ্য |- |২০২৫ |[[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]] |ৰাজেশ ভূঞা | |- |২০২৫ |যোদ্ধা |ভাস্কৰ গোস্বামী | |- |২০২৫ |[[ভাইমন দা (চলচ্চিত্ৰ)|ভাইমন দা]] |শশাংক সমীৰ |এটি গীত (এৰা-এৰি) |- |২০২৪ |[[চিকাৰ]] |দেবাংকৰ বৰগোহাঁই | |- |২০২৩ |ৰাঘৱ |[[যতীন বৰা]] | |- |২০২৩ |দ্য শ্লেমবুক |বিষ্ণুজ্যোতি সন্দিকৈ | |- |২০২৩ |[[ডক্তৰ বেজবৰুৱা ২]] |[[নিপন গোস্বামী]] | |- |২০১৯ |প্ৰতিঘাত |অচিন্ত শংকৰ |শীৰ্ষগীত |- | ২০১৯ || [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] || জুবিন গাৰ্গ || |- | ২০১৯ || [[ৰত্নাকৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰত্নাকৰ]] || [[যতীন বৰা]] || |- |২০১৮ |দ্য আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড |ৰাজেশ যশপাল | |- | ২০১৭ || প্ৰিয়াৰ প্ৰিয় || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০১৭ || [[মিছন চাইনা]] || জুবিন গাৰ্গ || |- | ২০১৫ || [[গানে কি আনে]] || ৰাজেশ যশপাল || |- | ২০১৪ || [[ৰ'দৰ চিঠি|ৰ’দৰ চিঠি]] || [[বাহাৰুল ইছলাম]] || |- | ২০১২ || [[এখন নেদেখা নদীৰ সিপাৰে]] || বিদ্যুৎ কটকী || |- | ২০০৮ || [[মন যায়]]|| [[এম মণিৰাম]] || |- | ২০০৬ || [[আমি অসমীয়া]]|| ৰাজীৱ ভট্টাচাৰ্য্য || |- | ২০০৬ || [[অধিনায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|অধিনায়ক]] || যতীন বৰা || |- | ২০০৪ || [[দীনবন্ধু (২০০৪ চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৪ || [[ৰং]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৪ || [[বাৰুদ (চলচ্চিত্ৰ)|বাৰুদ]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৩ || জোনাকবিহীন এই জীৱন || মুন্না আহমেদ || আৱহ সংগীত |- | ২০০৩ || অগ্নিসাক্ষী|| যদুমণি দত্ত || |- | ২০০৩ || [[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৩|| প্ৰিয়া মিলন || মুন্না আহমেদ || |- | ২০০৩ || জুমন সুমন|| মহিবুল হক || |- |২০০২ |[[জোনাকী মন]] |জীৱৰাজ বৰ্মন | |- | ২০০২ || [[প্ৰেম আৰু প্ৰেম]]|| [[শম্ভু গুপ্তা]] || |- | ২০০২ || [[জীৱন নদীৰ দুটি পাৰ ]]|| মুন্না আহমেদ || |- | ২০০২ || [[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০১ || [[নায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|নায়ক]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০১ || শেষ উপহাৰ|| গোপাল বৰঠাকুৰ||শীৰ্ষগীত |- | ২০০১ || [[দাগ (অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ)|দাগ]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০০|| [[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]]|| জুবিন গাৰ্গ|| |- | ২০০০ || [[হিয়া দিয়া নিয়া]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- style="text-align:center; " ! colspan=4 style="background:#B0C4DE; " | অন্য ভাষা |- style="text-align:center; " ! style="background:#ccc; "| বৰ্ষ ! style="background:#ccc; "| কথাছবি ! style="background:#ccc; "| ভাষা ! style="background:#ccc; "| অন্যান্য তথ্য |- |২০১৯ |সামসাৰা |[[বাংলা]] |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150"|২০১৬ || width="200"| দিল ত’ দীৱানা হ্যে || width="200"| হিন্দী || width="150"| মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- |২০১০ |কাছে এসো তুমি |বাংলা |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- |২০১০ |মন নিয়ে |বাংলা |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150" |২০০৬ || width="200" | ষ্ট্ৰিংছ || width="200" | [[হিন্দী]] || width="150" | মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150" | ২০০৪ || width="200" | শুধু তুমি || width="200" | বাংলা || width="150" | মুক্তিপ্ৰাপ্ত |} == অভিনয় জীৱন == জুবিন গাৰ্গে ২০০০ চনত এন কে প্ৰডাকচনৰ অধীনত নিৰ্মিত ''[[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]]'' ছবিত অভিনেতা আৰু পৰিচালক হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ ''[[দীনবন্ধু (চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]]'' (২০০৪), ''[[মন যায় (চলচ্চিত্ৰ)|মন যায়]]'' (২০০৮), ''[[গানে কি আনে|গানে কি আনে]] (২০১৬)'', ''[[মিছন চাইনা (চলচ্চিত্ৰ)|মিছন চাইনা]]'' (২০১৭), ''দ্য আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড'' (২০১৮), ''[[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]]'' (২০১৯), ''ৰাজনীতি'' (২০২২), ''ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২'' (২০২৩), ''ৱাইড এংগল'' (২০২৪), ''চিকাৰ'' (২০২৪) আৰু অভিমন্যু (২০২৪) ত অভিনয় কৰিছিল। জুবিন অভিনীত ''[[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]]'' ২০২৫ চনৰ ৩১ অক্টোবৰত মুক্তিলাভ কৰে।<ref name="IMDB">{{cite web | url=https://www.imdb.com/title/tt29939499/ | title=Roi Roi Binale | accessdate=23 September 2025}}</ref> জুবিন গাৰ্গে অভিনয় কৰা একাধিক ছবিয়েই বক্স অফিচত সফলতা লাভ কৰিছে। ২০১৭ চনত ৮ ছেপ্টেম্বৰত ৬৫টা চিনেমা হলত মুক্তি লাভ কৰা ''মিছন চাইনা''ক দিল্লী, বেংগালুৰু আৰু মুম্বাইকে ধৰি অসমৰ বাহিৰত থকা আঠটা চিনেমা হলত মুক্তি দিয়া হৈছিল। ছবিখনে প্ৰথম সপ্তাহৰ ভিতৰতে মুঠ ২ কোটি ৪০ লাখ টকা সংগ্ৰহ কৰিছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.time8.in/the-exact-box-office-collection-of-mission-china-over-the-1st-week-revealed/|title=The Exact Box Office Collection of Mission China 1st Week Revealed|access-date=16 September 2017|website=Time8.in}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.northeastguide.in/assam/mission-china-collection-box-office-movie-review-total-budget/|title=Mission China Box Office|website=Northeastguide.in|access-date=9 September 2017|archivedate=9 September 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170909095105/https://www.northeastguide.in/assam/mission-china-collection-box-office-movie-review-total-budget/|deadurl=yes}}</ref><ref>{{cite web|url=https://in.bookmyshow.com/buytickets/mission-china-national-capital-region-ncr/movie-ncr-ET00061289-MT/20170911/|title=Mission China Realising Theatre |website=Bookmyshow.com|access-date=11 September 2017}}</ref> মিছন চাইনাই [[অসম|অসমত]] যথেষ্ট ব্যৱধানত ব্লকবাষ্টাৰ বাহুবলী আৰু [[ছলমান খান|ছলমান খানৰ]] [[বজৰংগী ভাইজান|বজৰংগী ভাইজানৰ]] প্ৰথম দিনৰ সংগ্ৰহৰ অভিলেখ ভংগ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|date=10 September 2017|title=Mission China: Old-fashioned projector promo helps Assamese film beat Baahubali record|url=https://www.hindustantimes.com/regional-movies/mission-china-old-fashioned-projector-promo-helps-assamese-film-beat-baahubali-record/story-OfDn0UHUMlikrueyPECFJK.html|access-date=28 January 2021|website=Hindustan Times|language=en}}</ref> বৰ্তমান ই [[:en:Assamese_cinema#List_of_highest-grossing_Assamese_films|সৰ্বাধিক উপাৰ্জনকাৰী অসমীয়া ছবিৰ]] ভিতৰত ৬ নং স্থানত আছে। ২০১৯ চনত মুক্তিলভা ''কাঞ্চনজংঘা''ই ১০ দিনতে ৩.৯ কোটি টকা সংগ্ৰহ কৰি সকলো অভিলেখ ভংগ কৰিছিল। দৰ্শকৰ ব্যাপক সঁহাৰি লাভ কৰা ছবিখনে প্ৰথমদিনাই ২২.৫ লাখ টকা সংগ্ৰহ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল। তিনিদিনৰ ভিতৰতে কাঞ্চনজংঘাই কোটিৰো অধিক টকাৰ ব্যৱসায় কৰে। ২০২৫ চনত মুক্তি লভা জুবিন গাৰ্গৰ অন্তিম ছবি "ৰৈ ৰৈ বিনালে"ই ৩০ কোটি টকা ব্যৱসায় কৰি আৰু ৰাতিপুৱা ৪.০০ বজাত অসমীয়া চিনেমাৰ প্ৰথম প্ৰদৰ্শনীৰ ব্যৱস্থাৰে ৯০ বছৰীয়া অসমীয়া চিনেমাৰ জগতত ইতিহাস ৰচে। <ref name="India Today NE">{{cite web | url=https://www.indiatodayne.in/entertainment/story/zubeens-kanchanjangha-sweeps-box-office-collects-3-9-crore-10-days-397330-2019-09-16 | title=Zubeen’s Kanchanjangha Sweeps Box Office, Collects 3.9 Crore in 10 days | publisher=India Today NE | date=Sep 16, 2019, Updated Jun 29, 2022, 1:43 AM IST | accessdate=23 September 2025}}</ref> [[File:গানে কি আনে চলচ্চিত্ৰ প'ষ্টাৰ.jpg|thumb|গানে কি আনে চলচ্চিত্ৰৰ প'ষ্টাৰত জুবিন গাৰ্গ]] ==অভিনীত ছবি== {| class="wikitable sortable" ! width="50" | বৰ্ষ ! width="200" | কথাছবি ! width="200" | পৰিচালক ! width="200" | চৰিত্ৰ |- | ২০০০ || [[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]] || জুবিন গাৰ্গ ||ৰিচি |- | ২০০২ || [[প্ৰেম আৰু প্ৰেম]] || [[শম্ভু গুপ্তা]] || বিশেষ এভূমুকি |- | ২০০৪ ||[[দীনবন্ধু (২০০৪ চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || বিপুল |- | ২০০৮ || [[মন যায়]] || [[এম মণিৰাম]]|| মানৱ |- | ২০১১ || [[ৰামধেনু (চলচ্চিত্ৰ)|ৰামধেনু]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || বিশেষ এভূমুকি |- |২০১৩ |[[ভাল পাব নাজানিলো]] |‌ঋতুৰাজ দত্ত |ইন্দ্ৰনীল |- | ২০১৪ || [[ৰ'দৰ চিঠি|ৰ’দৰ চিঠি]] || [[বাহাৰুল ইছলাম]] ||বাবা |- |২০১৪ |[[চুমা পৰশতে]] |জোনমণি দেৱী খাউণ্ড |বিশেষ এভূমুকি |- | ২০১৫ || [[অহেতুক]] || বাণী দাস || বিশেষ এভূমুকি |- | ২০১৬ || [[সাত নম্বৰৰ সন্ধানত]] || [[আব্দুল মজিদ]] || শিবু |- | ২০১৬ || [[গানে কি আনে]] || ৰাজেশ যশপাল ||নীলাভ জোনাক বৰুৱা |- | ২০১৭ || [[মিছন চাইনা]] || জুবিন গাৰ্গ ||কৰ্ণেল গোস্বামী |- | ২০১৭ || প্ৰিয়াৰ প্ৰিয় || [[মুনিন বৰুৱা]] || প্ৰিয়ব্ৰত কাকতি / বিষ্ণুজ্যোতি বেজবৰুৱা |- | | | | |- | ২০১৮ || দি আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড || ৰাজেশ যশপাল||ডন্ |- | ২০১৯ || [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] || জুবিন গাৰ্গ || অনিৰ্বাণ ভট্টাচাৰ্য |- | | | | |- | ২০২২ || ৰাজনীতি || মঞ্জিত শৰ্মা || অৰিন্দম |- |২০২৩ || [[ডক্তৰ বেজবৰুৱা ২|ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২]]|| [[নিপন গোস্বামী]] || আৰক্ষী বিষয়া মহাদেৱ বৰবৰুৱা |- |২০২৪ || চিকাৰ || দেবাংকৰ বৰগোহাঁই ||শংকৰ চিকাৰী |- |২০২৪ |অভিমন্যু |অচিন্ত শংকৰ |বিশেষ এভূমুকি |- |২০২৪ || [[ৱাইড এংগল (চলচ্চিত্ৰ)|ৱাইড এংগল]]|| [[জয়ন্ত নাথ]] || গৌতম শৰ্মা |- |২০২৫ || যোদ্ধা || ভাস্কৰ শৰ্মা || বিশেষ এভূমুকি |- |২০২৫ || [[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]] || ৰাজেশ ভূঞা || ৰাউল (এগৰাকী অন্ধ শিল্পীৰ ৰূপত) |- |} ==অভিনীত টেলিভিছন== {| class="wikitable sortable" ! width="50" | বৰ্ষ ! width="200" | টেলিভিছন ! width="200" | চৰিত্ৰ ! width="200" | নোট |- |১৯৯৮ |এমটিভি মষ্ট ৱাণ্টেড |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |তেতিয়াৰ এমটিভিৰ ভিজে ৰাগেশ্বৰীৰ সৈতে হোৱা এক সাক্ষাৎকাৰৰ সময়ত তেওঁৰ প্ৰথম টেলিভিছনত পৰ্দাত উপস্থিত হয়, তেওঁৰ প্ৰথম মিউজিক ভিডিঅ' "য়ুহি কভি" মুকলি কৰাৰ পিছত। |- |২০০১ |মুভছ এণ্ড শ্বেকাৰছ |নিজেই (বিশেষ সহ-অতিথি) |ভাৰতীয় গভীৰ নিশাৰ টক শ্ব' |- |২০০৭ |ছাৰেগামা লিল' চেম্পছ |নিজেই (বিচাৰক) |বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০০৮ |বোল বেবী বোল |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |ভাৰতীয় সংগীত গেম শ্ব' <br /> গায়ক আদনান ছামিৰ দ্বাৰা আয়োজিত |- |২০১০–১১ |অনুৰাধা |অনিৰুদ্ধ |তেওঁৰ প্ৰথম আৰু একমাত্ৰ অসমীয়া ধাৰাবাহিক |- |২০১১ |দিদি নং ১ |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |মহিলাৰ বাবে বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০১৩ |ছাৰেগামা লিল' চেম্পছ |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০১৩-১৪ |মই জুবিন গাৰ্গ হ'ব বিচাৰো |নিজেই (বিচাৰক) | |- |২০২১ |মায়াবিনী ৰাতিৰ বুকুত |নিজেই (এংকৰ) | |- |২০২৫-২৬ |সুৰিয়া সুবাস |নিজেই (সংগীত শিল্পী) |সংগীত কনচাৰ্ট ৱেব-ধাৰাবাহিক <br /> সমগ্ৰ অসম ৰাজ্যৰ সকলো জিলাৰ চিত্ৰগ্ৰহণ কৰিছিল |} ==সাহিত্য চৰ্চা== জুবিন গাৰ্গ সাহিত্য জগতৰ লগতো জড়িত হৈ আছিল। ২০১৭ চনত তেওঁ কাব্য গ্ৰন্থৰ বাবে সেউজী-সেউজী বঁটা লাভ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|title=Assam: Seuji-Seuji Award conferred upon singer Zubeen Garg|url=https://www.thenortheasttoday.com/current-affairs/states/assam-seuji-seuji-award-conferred-upon-singer-zubeen-garg|access-date=19 December 2020|website=The Northeast Today|date=22 December 2017}}{{Dead link|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> {| class="wikitable" |- style="background:#cfc; text-align:center; " |'''বৰ্ষ''' |'''পুথি''' |'''ভাষা''' |- |২০০৯ |''শব্দ অনুভূতি'' | rowspan="3" |অসমীয়া |- |২০১৮ |''জুবিনৰ পদ্য''<ref>{{Cite web|title=With over Rs 4.5 crores in sales and 4 lakh visitors, 20th Northeast Book Fair breaks all past records|url=https://www.guwahatiplus.com/article-detail/with-over-rs-4-5-crores-in-sales-and-4-lakh-visitors-20th-northeast-book-fair-breaks-all-past-records|access-date=23 September 2020|website=G Plus|language=en}}</ref> |- |২০২০ |''জুবিনৰ পদ্য (দ্বিতীয় সংস্কৰণ)'' |} ==সামাজিক সক্ৰিয়তা আৰু লোকহিতৈষী কৰ্ম== গাৰ্গে বিভিন্ন কামৰ বাবে ধন আগবঢ়োৱা ''কলাগুৰু আৰ্টিষ্ট ফাউণ্ডেশ্যন'' নামৰ এটা দাতব্য সংস্থা চলাইছিল। অসমত বিধ্বংসী বানপানী হ’লে তেওঁ মানুহক কাপোৰ, ঔষধ আৰু বৰঙনি দান কৰিবলৈ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news |title=Beyond Bollywood |url=https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20181105-beyond-bollywood-1374988-2018-10-27 |access-date=18 September 2019 |work=India Today |date=5 November 2018 |language=en |archive-date=2 January 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190102154758/https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20181105-beyond-bollywood-1374988-2018-10-27 |url-status=live }}</ref> তেওঁ [[অসম লোকসেৱা আয়োগ|এপিএছচি]]-ৰ নিযুক্তি ক্ষেত্ৰৰ দুৰ্নীতিৰ বিষয়টো লৈ তেওঁৰ [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] চিনেমাখন নিৰ্মাণ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.guwahatiplus.com/daily-news/zubeen-s-next-film-kanchenjunga-to-be-based-on-apsc-scam|title=Zubeen's next film 'Kanchenjunga' to be based on APSC scam|website=G Plus|language=en|access-date=18 September 2019|archive-date=9 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190209092909/http://www.guwahatiplus.com/daily-news/zubeen-s-next-film-kanchenjunga-to-be-based-on-apsc-scam|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/singing-sensation-zubeen-garg-and-team-visits-dhemaji-for-kanchanjangha-promotion/|title=Singing sensation Zubeen Garg and Team visits Dhemaji for Kanchanjangha Promotion|date=29 October 2018|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=18 September 2019|archive-date=31 August 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190831065523/https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/singing-sensation-zubeen-garg-and-team-visits-dhemaji-for-kanchanjangha-promotion/|url-status=live}}</ref> জুবিন [[ফুটবল]] অনুৰাগী আছিল আৰু [[বানপানী|বানপীড়িত লোকসকলৰ]] বাবে ধন সংগ্ৰহৰ মানসেৰে মেট্‌চ খেলিছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.thehansindia.com/posts/index/Sports/2015-10-05/Soccer-for-charity-in-Assam/179263|title=Soccer for charity in Assam|website=The Hans India|date=5 October 2015|access-date=14 May 2019|archive-date=14 May 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190514063145/https://www.thehansindia.com/posts/index/Sports/2015-10-05/Soccer-for-charity-in-Assam/179263|url-status=live}}</ref> গাৰ্গ অসমৰ '[[নাগৰিকত্ব (সংশোধনী) আইন, ২০১৯|কা]]'-বিৰোধী প্ৰতিবাদত আগ-ভাগ লোৱা অন্যতম অৰাজনৈতিক ব্যক্তি আছিল।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/news/india/music-art-tie-them-as-zubeen-garg-and-a-host-of-assamese-artistes-lead-anti-caa-stir-from-the-front-2432069.html|title=Music, Art Tie Them as Zubeen Garg and a Host of Assamese Artistes Lead Anti-CAA Stir from the Front|website=News18|access-date=13 March 2020|date=21 December 2019|archive-date=14 January 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200114054315/https://www.news18.com/news/india/music-art-tie-them-as-zubeen-garg-and-a-host-of-assamese-artistes-lead-anti-caa-stir-from-the-front-2432069.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite news |last1=Sengupta |first1=Aditi |title='Don't mess with Assam': Zubeen Garg |url=https://www.thehindubusinessline.com/blink/cover/dont-mess-with-assam-zubeen-garg/article30404699.ece |access-date=13 March 2020 |work=@businessline |date=26 December 2019 |language=en |archive-date=17 April 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200417192412/https://www.thehindubusinessline.com/blink/cover/dont-mess-with-assam-zubeen-garg/article30404699.ece |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=CAA 'not forgotten': Zubeen Garg |url=https://www.telegraphindia.com/north-east/caa-not-forgotten-zubeen-garg/cid/1801261 |access-date=24 October 2022 |website=www.telegraphindia.com}}</ref> ২০২১ চনৰ মে’ মাহত [[কৰ'নাভাইৰাছ ৰোগ ২০১৯|ক’ভিড-১৯-ৰ]] সংক্ৰমণৰ উত্থানৰ সময়ত গাৰ্গে গুৱাহাটীত থকা দুমহলীয়া ঘৰটো ক’ভিড কেয়াৰ চেণ্টাৰলৈ ৰূপান্তৰিত কৰিবলৈ আগবঢ়াইছিল। ইয়াৰ লক্ষ্য আছিল সেইসময়ত ৰোগীৰ বাবে বিছনাৰ বৰ্ধিত চাহিদা পূৰণ কৰা।<ref>{{Cite web |date=6 May 2021 |title=Zubeen Garg offers his house to convert as Covid care centre |url=https://assamtribune.com/guwahati/zubeen-garg-offers-his-house-to-convert-as-covid-care-centre-1091844 |access-date=19 June 2024 |website=The Assam Tribune |language=en}}</ref> ==ব্যক্তিগত জীৱন== ২০০২ চনৰ ৪ ফেব্ৰুৱাৰীত জুবিন গাৰ্গে অসমৰ [[গোলাঘাট|গোলাঘাটৰ]] নিবাসী ফেশ্বন ডিজাইনাৰ গৰিমা শইকীয়াক বিয়া কৰায়।<ref>{{cite web| url=https://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| title=Assam: Zubeen Garg to celebrate his birthday by releasing music album of 'Mission China'!| work=The North East Today| date=18 November 2016| access-date=8 September 2017| archive-date=23 May 2017| archive-url=https://web.archive.org/web/20170523122714/http://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| url-status=live| archivedate=23 May 2017| archiveurl=https://web.archive.org/web/20170523122714/http://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| deadurl=yes}}</ref> গৰিমা শইকীয়া গোলাঘাটৰ শান্তিপুৰৰ সুৰেন্দ্ৰনাথ শইকীয়া আৰু ৰুণুমী শইকীয়াৰ একমাত্ৰ জীয়ৰী। তেওঁ মুম্বাই বিশ্ববিদ্যালয়ৰপৰা ইংৰাজী সাহিত্যত স্নাতকোত্তৰ সম্পূৰ্ণ কৰে। ইয়াৰ লগতে তেওঁ এগৰাকী ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ টেবুল টেনিছ খেলুৱৈ। তেওঁলোকৰ চিনাকি ফেন-মেইলৰ জৰিয়তে হৈছিল। গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গে ডিজাইন কৰা ভালেমান সাজ-পোছাক জুবিন গাৰ্গে পৰিধান কৰে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫৭ |language=as}}</ref> তেওঁ সহ-প্ৰযোজক হিচাপেও একাধিক ছবিত জুবিন গাৰ্গৰ সৈতে কাম কৰিছে। ===ধৰ্মীয় দৃষ্টিভংগী আৰু ঈশ্বৰ বিশ্বাস=== জুবিন গাৰ্গে নিজকে ''ধৰ্ম-অবিশ্বাসী'' বুলি গণ্য কৰিছিল আৰু কৈছিল যে, তেওঁৰ কোনো জাতি-ধৰ্ম নাই, তেওঁ মুক্ত।<ref>{{cite news |title=I Don't Have Any Caste, Religion Or God: Zubeen Garg |url=https://m.guwahatiplus.com/article/i-don-t-have-any-caste-religion-or-god-zubeen-garg/5862/amp#amp_tf=From%20%251%24s&aoh=17141538671889&referrer=https%3A%2F%2Fwww.google.com |work=Guwahati Plus |date=29 July 2019 |access-date=27 April 2024}}</ref> জুবিন গাৰ্গৰ ঈশ্বৰ বিশ্বাস সম্পৰ্কত স্পষ্ট অভিমত দিয়াটো প্ৰায় দুষ্কৰ বুলি পিতৃ কপিল ঠাকুৰে ''পিতৃৰ দৃষ্টিৰে জুবিন'' গ্ৰন্থত লিখিছে। জুবিন গাৰ্গে গুৱাহাটীৰ কৌটিলিংগম মন্দিৰলৈ মাজে-মধ্যে যোৱাৰ কথা তেওঁ শুনিছে। ইয়াৰ লগতে অসমৰ বাহিৰত থকা কোনো কোনো মন্দিৰ দৰ্শন কৰাৰ কথাও তেওঁ শুনিছে। অৱশ্যে এটা কথা পিতৃয়ে ক'ব বিচাৰে যে, ''জুবিন গাৰ্গৰ বুদ্ধ-দৰ্শন খুব প্ৰিয়। '' অৱশ্যে সেই সম্পৰ্কে সণ্ঢালনিকৈ অধ্যয়ন কৰিবলৈ তেওঁ ''এতিয়া সময় দুৰ্লভ'' বুলি প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫৯ |language=as}}</ref> ==বঁটা আৰু সন্মান== [[File:Zubeen Garg receiving National Award.jpg|thumb|৫৫সংখ্যক ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা, ২০০৯ত নন-ফিচাৰ ফিল্ম ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ''ৰ বাবে জুবিন গাৰ্গক ভাৰতৰ ৰাষ্ট্ৰপতি [[প্ৰতিভা পাটিল|প্ৰতিভা পাটিলে]] শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনাৰ বঁটা দিয়ে। ]] ১৯৯৬ চনত চেনেল ভি মিউজিক এৱাৰ্ড্‌ছ আৰু স্ক্ৰীন এৱাৰ্ড্‌ছত জুবিন গাৰ্গ "চান্দনী ৰাত" এলবামৰ বাবে শ্ৰেষ্ঠ ভাৰতীয় পপ এলবাম হিচাপে নিৰ্বাচিত হয় যিটো ক্ৰমে দলেৰ মেহেন্দীৰ এলবাম ''বলো তা ৰা ৰা'' আৰু সুচিত্ৰ কৃষ্ণমূৰ্থীৰ এলবাম ''ডোলে ডোলে''ৰ হাতত পৰাস্ত হয়। ২০১১ চনত আমেৰিকাৰ ইলিনয়ৰ অক ব্ৰুকত অনুষ্ঠিত হোৱা অসম অধিৱেশনৰদ্বাৰা জুবিন গাৰ্গক বছৰৰ অতিথি শিল্পী হিচাপে সন্মানিত কৰা হয়।<ref>{{cite book |last1=Koch |first1=Lars-Christian |last2=Klotz |first2=Sebastian |last3=Bohlman |first3=Philip V |title=Sounding Cities : Auditory Transformations in Berlin, Chicago, and Kolkata |date=2018 |publisher=LIT |location=Zürich |isbn=978-3-643-90555-0 |pages=213 |language=English}}</ref> ২০২৪ চনৰ ২৭ মে'ত জুবিন গাৰ্গক [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] [[বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয়, মেঘালয়|বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয়ৰ]] পৰা সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰা হয়।<ref>{{Cite web |title=Hon. D.Litt. to Zubeen Garg and Lou Majaw at 10th USTM Convocation |work=USTM |url=https://ustm.ac.in/event/hon-d-litt-to-zubeen-garg-and-lou-majaw-at-10th-ustm-convocation/ |access-date=27 August 2024 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 August 2024 |title=USTM Holds 10th Convocation, Honors Zubeen Garg and Lou Majaw |url=https://www.pratidintime.com/north-east/meghalaya/ustm-holds-10th-convocation-honors-zubeen-garg-and-lou-majaw |access-date=27 August 2024 |website=Pratidin Time |language=en}}</ref> ২০০৯ চনৰ ৫৫সংখ্যক [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটাত]] অ-কাহিনীমূলক ছবি ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ''ৰ বাবে তেওঁ শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনাৰ বঁটা লাভ কৰে। ২০২৫ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰ তাৰিখে কটন বিশ্ববিদ্যালয়ে জুবিন গাৰ্গক মৰণোত্তৰভাৱে সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। ২০২৫ চনৰ ২১ নৱেম্বৰ তাৰিখে ভাৰতীয় ডাক বিভাগৰ অসম শাখাই শিল্পীগৰাকীৰ ৫৩ সংখ্যক জন্মদিন উপলক্ষ্যে তেওঁৰ নামত এটি বিশেষ স্মৃতিচাৰণ পোষ্ট কাৰ্ড মুকলি কৰে। ২০২৬ চনৰ ফিল্মফেয়াৰ(অসম) য়ে জুবিন গাৰ্গক মৰণোত্তৰভাৱে জীৱনজোৰা সাধনা বঁটা আৰু 'ৰৈ ৰৈ বিনালে' ছবিখনৰ বাবে বিশেষ বঁটা প্ৰদান কৰে। {| class="wikitable" |- style="background:#cfc; text-align:center; " | বৰ্ষ|| '''বঁটা'''|| চলচ্চিত্ৰ/এলবাম/থিয়েটাৰ|| '''শিতান'''|| '''ফলাফল''' |- |rowspan="2" |১৯৯৬ |স্ক্ৰীন বঁটা |rowspan="2" |''চান্দনী ৰাত'' |rowspan="2" |শ্ৰেষ্ঠ আত্মপ্ৰকাশ ভাৰতীয় পপ এলবাম |{{nom}} |- |চেনেল ভি মিউজিক বঁটা |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০০৫ |BFJA বঁটা|| ''শুধো তুমি''|| শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক|| {{won}} |- |প্ৰাগ চিনে বঁটা-২০০৫ |''ৰং'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী – "ছায়া দৰে থাকা তুমি"<ref>{{Cite web|date=7 March 2021|title=Northeast's Sensation Zubeen Garg: Early Life, Career, Awards & Controversies – Sentinelassam|url=https://www.sentinelassam.com/entertainment/wikipedia-of-northeasts-singing-sensation-zubeen-garg-527402|access-date=9 March 2021|website=www.sentinelassam.com|language=en}}</ref> |{{won}} |- |২০০৬ |গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড<ref name="GIFA List Of Winners">{{cite web|title=G.I.F.A. Awards 2006: winners|date=10 December 2006|url=http://www.bollywoodhungama.com/features/2006/12/10/1918/index.html|website=[[Bollywood Hungama]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20081121175701/http://www.bollywoodhungama.com/features/2006/12/10/1918/index.html|access-date=24 April 2017|archive-date=21 November 2008}}</ref> | rowspan="6" |গেংষ্টাৰ | rowspan="4" |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (য়া আলি) |{{won}} |- | rowspan="5" |২০০৭ |ফিল্মফেয়াৰ বঁটা |{{nom}} |- |জী চিনে |{{nom}} |- |আইফা বঁটা<ref name=altfg>{{cite web |author=Andre Soares |url=http://www.altfg.com/blog/awards/indian-film-academy-awards-2007/ |title=Indian Film Academy Awards 2007 |publisher=Altfg.com |date=2 June 2007 |access-date=13 June 2012 |archive-date=8 February 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120208180559/http://www.altfg.com/blog/awards/indian-film-academy-awards-2007/ |url-status=live }}</ref> |{{nom}} |- |ষ্টাৰডাষ্ট বঁটা<ref>{{cite web|title=Stardust Awards Winners for 2006|url=http://www.indicine.com/movies/bollywood/stardust-awards-winners-for-2006/|publisher=indicine.com|access-date=24 April 2017|archive-date=17 July 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180717184206/http://www.indicine.com/movies/bollywood/stardust-awards-winners-for-2006/|url-status=live}}</ref> |নতুন আলোড়নকাৰী কণ্ঠ |{{won}} |- |স্ক্ৰীন বঁটা<ref>{{Cite web |date=3 May 2022 |title=Screen Award for Best Male Playback Singer |url=https://bollywoodproduct.in/screen-award-for-best-male-playback-singer/ |access-date=2 July 2022 |website=Bollywood Product |language=en-US}}</ref> |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠ (য়া আলি) |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০০৮ | rowspan="2" |কলাকাৰ বঁটা |জিন্দেগী | rowspan="2" |শ্ৰেষ্ঠ মিউজিক এলবাম |{{won}} |- |''তুমি'' |{{won}} |- | ২০০৯ ||৫৫সংখ্যক ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা || ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ'' || শ্ৰেষ্ঠ অ-কাহিনীমূলক সংগীত পৰিচালনাৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|| {{won}} |- |২০১১ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১১ |''[[জেতুকা পাতৰ দৰে (চলচ্চিত্ৰ)|জেতুকা পাতৰ দৰে]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পুৱাৰ হাঁহিত"'' |{{nom}} |- |২০১২ ||প্ৰাগ চিনে বঁটা-২০১২<ref>{{cite web |title=Prag Cine Awards 2015 to be held in Assam |date=24 January 2015 |url=http://www.indiantelevision.com/television/tv-channels/news-broadcasting/prag-cine-awards-2015-to-be-held-in-assam-150124 |publisher=indiantelevision.com |access-date=24 April 2017 |archive-date=1 May 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170501001923/http://www.indiantelevision.com/television/tv-channels/news-broadcasting/prag-cine-awards-2015-to-be-held-in-assam-150124 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=Prag Cine Award on March 21, 22|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815/city053|publisher=assamtribune.com|access-date=24 April 2017|archive-date=2 April 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402195918/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815%2Fcity053|url-status=live|archivedate=2 April 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150402195918/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815/city053|deadurl=yes}}</ref> |''[[ৰামধেনু (চলচ্চিত্ৰ)|ৰামধেনু]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"ৰং দিয়া মৰম"'' |{{nom}} |- |২০১৩ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৩ |''মি এণ্ড মাই ছিষ্টাৰ'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"থুনুক-থানাক"'' |{{nom}} |- |২০১৪ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৪ |''চিঞৰ'' |"শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"কালৰ অসুৰ"'' |{{nom}} |- | rowspan="2" | ২০১৫ | rowspan="2" |প্ৰাগ চিনে বঁটা উত্তৰ-পূব ২০১৫||''[[অহেতুক]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অহেতুক"'' |{{won}} |- |''ৰ’দৰ চিঠি'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০১৬ | rowspan="2" |গপ চপ মিউজিক বঁটা |''বলিয়া কৃষ্ণ (হেঙুল থিয়েটাৰ)'' |বছৰটোৰ শীৰ্ষক গীত – "''বলিয়া কৃষ্ণ''" |{{won}} |- | rowspan="3" |''গানে কি আনে'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক – ''"জানো জানো"'' |{{won}} |- | rowspan="3" |২০১৭ | rowspan="2" |প্ৰাগ চিনে নৰ্থ-ইষ্ট ২০১৭ |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"জানো জানো"'' |{{nom}} |- |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''[[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ থিয়েটাৰ]]'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী – "জনম জনম''"''<ref>{{Cite web|title=Dalmia Bharat : First Mobile Theatre Awards presented by Dalmia Cement {{!}} MarketScreener|url=https://www.marketscreener.com/quote/stock/DALMIA-BHARAT-LTD-9743873/news/Dalmia-Bharat-First-Mobile-Theatre-Awards-presented-by-Dalmia-Cement-24725283/|access-date=13 February 2021|website=www.marketscreener.com|date=10 July 2017 |language=en}}</ref> |{{won}} |- | rowspan="5" | ২০১৮ | rowspan="4" |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৮<ref>{{Cite web |date=28 May 2018 |title=Prag Cine Awards North-East 2018: Best director award for Utpal Barpujari |url=http://nenow.in/north-east-news/prag-cine-awards-north-east-2018-best-director-award-for-utpal-barpujari.html |access-date=20 August 2022 |website=NORTHEAST NOW |language=en-US}}</ref>|| rowspan="3" | ''[[মিছন চাইনা (চলচ্চিত্ৰ)|মিছন চাইনা]]'' || শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (জনপ্ৰিয়) || {{won}} |- | শ্ৰেষ্ঠ ছবি (জনপ্ৰিয়) || {{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"দিন জ্বলে ৰাতি জ্বলে"'' |{{nom}} |- |''প্ৰিয়াৰ প্ৰিয়'' |শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা |{{nom}} |- |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''[[আৱাহন থিয়েটাৰ|আৱাহন থিয়েটাৰ]]'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অ' মা"''<ref>{{Cite web|title=Assam's Mobile theater industry gets due recognition; Artists, writers and personalities awarded|url=https://www.thenortheasttoday.com/current-affairs/states/assams-mobile-theater-industry-gets-due-recognition-artists-writers-and-personalities-awarded|access-date=13 February 2021|website=TheNortheastToday – Read From North East (TNT)|date=22 June 2018|language=en}}{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |{{won}} |- |২০১৯ |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''দেউতা (চিৰঞ্জীৱ থিয়েটাৰ)'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অ' দেউতা"''<ref>{{Cite web|date=20 July 2019|title=Tapan Das Bags Best Theatre Actor Award|url=https://www.pratidintime.com/tapan-das-bags-best-theatre-actor-award/|access-date=13 February 2021|website=Pratidin Time|language=en-US|archivedate=2 May 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210502130727/https://www.pratidintime.com/tapan-das-bags-best-theatre-actor-award/|deadurl=yes}}</ref> |{{won}} |- | rowspan="7" |২০২১ | rowspan="7" |প্ৰাগ চিনে বঁটা<ref>{{Cite web |title=20th Prag Cine Awards on Jan 30 |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/20th-prag-cine-awards-on-jan-30 |access-date=20 August 2022 |website=Pratidin Time |date=24 December 2020 |language=en}}</ref> | rowspan="3" |''[[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]]'' |শ্ৰেষ্ঠ ছবি (জনপ্ৰিয়) |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (জনপ্ৰিয়) |{{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পাঞ্চনা"'' |{{won}} |- | rowspan="2" |[[ৰত্নাকৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰত্নাকৰ]] |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক |{{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ কথা – ''"ৰাতি ৰাতি"'' |{{nom}} |- |''প্ৰতিঘাত'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক |{{nom}} |- |''[[বৰনদী ভটিয়ায়]]'' |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"বৰনদী ভটিয়ায়"'' |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০২২ | rowspan="2" |[[প্ৰাগ চিনে বঁটা]] ২০২২<ref>{{Cite web |title=Galaxy of Stars Gathered at the 'Prag Cine Awards 2022', Check the Winners List |url=https://pragnews.com/Galaxy-of-Stars-Gathered-at-the-%27Prag-Cine-Awards-2022%27,-Check-the-Winners-List |access-date=20 August 2022 |website=pragnews.com |language=en }}{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |দা ফায়াৰিং ৰেঞ্জ |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (২০২০) |{{nom}} |- |চন্দ্ৰাৱলী |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (২০২১) |{{nom}} |- | rowspan="4" |২০২৩ |৮ম অসম ৰাজ্যিক চলচ্চিত্ৰ বঁটা<ref>{{Cite web |date=10 March 2023 |title=8th Assam State Film Awards announced, Jonaki Porua—Fireflies, Bulbul Can Sing win best film award |url=http://nenow.in/top-news/8th-assam-state-film-awards-announced-jonaki-porua-fireflies-bulbul-can-sing-win-best-film-award.html |access-date=13 March 2023 |website=Northeast Now |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title='৩৫ হাজাৰ গান গোৱাৰ পিছত এতিয়া আৰু শ্ৰেষ্ঠ কণ্ঠশিল্পীৰ বঁটা লৈ থাকিবলৈ দিন নাই' | date=13 March 2023 |url=https://www.youtube.com/watch?v=dJWoPZknc0w |access-date=13 March 2023 |language=en}}</ref> |[[কাঞ্চনজংঘা]] |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পাঞ্চনা"'' |{{Won}} |- | rowspan="3" |ৰাজস্থান চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱ ''<small>(অন্যান্য ৰাজ্যিক ছবিত)</small>'' | rowspan="3" |ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২ |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"কি নাম দি মাতিম"'' |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা – "''কি নাম দি মাতিম"'' |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ সহযোগী চৰিত্ৰ |{{Won}} |- |২০২৪ |ফিল্মফেয়াৰ বঁটা-অসমীয়া<ref>{{Cite web |title=Filmfare Awards Assamese 2024 Winners – Complete List Out! |url=https://www.filmfare.com/awards/filmfare-awards-assamese-2024/winners |access-date=5 April 2025 |website=filmfare.com |language=en}}</ref> |দা শ্লেম বুক |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত এলবাম |{{Won}} |- |২০২৫ |ভূপেন হাজৰিকা বঁটা |বেলতলা বহাগী উৎসৱ সমিতি। কবিতা বৰুৱাৰদ্বাৰা প্ৰদান, [[ভূপেন হাজৰিকা]]ৰ কনিষ্ঠ ভগ্নী |জীৱনজোৰা সাধনাৰ বঁটা<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg conferred the Bhupen Hazarika Award 2025 |url=https://dainikjanambhumi.com/news/dr-bhupen-hazarika-award-has-been-presented-to-zubeen-garg?utm_source=chatgpt.com |work=Dainik Janambhumi}}</ref><ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg to be conferred with Dr. Bhupen Hazarika Award |url=https://www.sentinelassam.com/cities/guwahati-city/assam-singer-zubeen-garg-to-be-conferred-with-dr-bhupen-hazarika-award |work=The Sentinel}}</ref> |সন্মানীত |- |} ==বিতৰ্ক== জুবিন গাৰ্গ কেইবাবাৰো বিভিন্ন বিতৰ্কৰ মাজত সোমাই পৰিছিল। গান গাই থকা অৱস্থাত জখলা বগোৱাকে ধৰি মঞ্চত কৰা কেতবোৰ কাণ্ডৰ বাবে তেওঁ কেইবাবাৰো সমালোচিত হৈছিল।<ref name="timesof">{{cite web | url=http://www.timesofassam.com/headlines/zubin-garg-into-controversy-again/ | title=Zubeen Garg into controversy again | publisher=Times of Assam | date=2010-08-26 | accessdate=2013-04-27}}</ref> ২০১১ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত তেওঁ ''অসম বন্ধ''ৰ বিৰুদ্ধে আৰক্ষী থানাত এজাহাৰ দাখিল কৰিছিল যদিও পাছলৈ সেয়া উঠাই লয়।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} ===ভূপেন হাজৰিকাৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়া=== ২০১১ চনৰ ৯ নৱেম্বৰত [[গুৱাহাটী]]ৰ জালুকবাৰীস্থিত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ চৌহদত অনুষ্ঠিত [[ভূপেন হাজৰিকা|ড॰ ভূপেন হাজৰিকা]]ৰ অন্তিম শ্ৰদ্ধাঞ্জলি অনুষ্ঠানত জুবিনক মূৰত এখন কাপোৰৰ সৈতে এটা হালধীয়া বৰণৰ গেঞ্জী পৰিহিত অৱস্থাত দেখা দিছিল। জুবিনৰ সেই পোছাকযোৰক লৈ সমগ্ৰ অসমজুৰি বিতৰ্কৰ সৃষ্টি হৈছিল। অৱশেষত জুবিন গাৰ্গে ক্ষমা-প্ৰাৰ্থনা বিচাৰি বিতৰ্কৰ শেষ কৰিছিল।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} ===বিহু-মঞ্চত হিন্দী গান=== ২০১৩ চনত নিষিদ্ধ ঘোষিত সংগঠন [[আলফা]]ই অসমৰ গায়কসকলক বিহু-মঞ্চত হিন্দী গীত পৰিৱেশন নকৰিবলৈ জাননী দিছিল। কিন্তু এই আদেশ অমান্য কৰি জুবিন গাৰ্গে লতাশিল বিহু-মঞ্চত তেওঁৰ জনপ্ৰিয় হিন্দী গান ''য়া আলী'' পৰিৱেশন কৰে আৰু ইয়াৰ প্ৰতিক্ৰিয়াস্বৰূপে আলফাৰ সৰ্বাধিনায়ক পৰেশ বৰুৱাই জুবিন গাৰ্গক ''ভাৰতীয় সাংস্কৃতিক আগ্ৰাসনৰ এজেণ্ট''ৰূপে অভিহিত কৰি তেওঁক সংঘাতৰ বাবে সাৱধান কৰি দিছিল।<ref name="tehelka">{{cite web | url=http://tehelka.com/zubeen-hits-the-wrong-notes-for-ulfa/ | title=Zubeen hits the wrong notes for ULFA | publisher=Tehelka.com | date=2013-04-19 | accessdate=2013-04-27 | author=Ratnadip Choudhury | archivedate=2013-04-23 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20130423164622/http://tehelka.com/zubeen-hits-the-wrong-notes-for-ulfa/ | deadurl=yes }}</ref> এই ঘটনাত অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[তৰুণ গগৈ]]য়ে জুবিনক সমৰ্থন কৰি তেওঁক নিৰাপত্তা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name="ইণ্ডিয়ান">{{cite web | url=http://www.indianexpress.com/news/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/1105979/ | title='Ya Ali' singer Zubeen Garg provided security after ULFA threat | publisher=The Indian Express | date=2013-04-22 | accessdate=2013-04-27}}</ref> অৱশ্যে কেইদিনমানৰ পাছতে এই বিবাদৰ মীমাংসা হয়। জুবিনৰ মৃত্যুত শোক প্ৰকাশ কৰি এই নিষিদ্ধ ঘোষিত সংগঠনটিয়ে এটি প্ৰেছ বিজ্ঞপ্তি প্ৰকাশ কৰিছে। ===সুৰাকণ্ঠ=== ২০১৯ চনত বঙাইগাঁও জিলাৰ বক্সিং এছ’চিয়েশ্যনৰ সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠানত ব্ৰাহ্মণ সম্প্ৰদায়ৰ ওপৰত বিতৰ্কিত মন্তব্য আগবঢ়োৱাৰ পাছত দৰং আৰু ওদালগুৰি জিলা ব্ৰাহ্মণ যুৱ মঞ্চই তেওঁক '''সুৰাকণ্ঠ''' উপাধি প্ৰদান কৰিছিল।<ref>[https://sangbad365.com/brahman-samaj-vs-zubeen/ জুবীন গাৰ্গক জুবীন গাৰ্গ নহয়, জুবীন সুৰাকণ্ঠ আখ্যা ব্ৰাহ্মণ সমাজৰ যুৱ মঞ্চই]</ref> ===মাজুলীত নিষিদ্ধ=== মাজুলীৰ পূৱেৰুণ কলা পৰিষদৰ উদ্যোগত অনুষ্ঠিত ৰঙালী বিহু সন্মিলনৰ‌ সামৰণি অনুষ্ঠানত জুবিনক ''সংগীত সিন্ধু'' উপাধি প্ৰদান কৰাৰ অৱস্থাত জুবিনে সত্ৰাধিকাৰক ''প্ৰভু ঈশ্বৰ'' সম্বোধন কৰা সম্পৰ্কত আপত্তি দৰ্শায়।<ref name=":0" /> ফলত মাজুলী জিলা সত্ৰ মহাসভাই তেওঁক মাজুলীত সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান পৰিৱেশনত নিষেধাজ্ঞা জাৰী কৰিছিল।<ref name=":0">[https://assam.news18.com/news/assam/zubeen-garg-is-banned-in-majuli-by-majuli-satra-mahasabha-for-insulting-satradhikar-tv-bhaskar-subham-g-377776.html Zubeen Garg Controversy: মাজুলীত নিষিদ্ধ জুবিন গাৰ্গ! সত্ৰাধিকাৰক অসন্মান কৰি শ্ৰীকৃষ্ণক তুচ্ছ-তাচ্ছিল্য কৰি ৰোষত পৰিল মাজুলীবাসীৰ]</ref><ref>{{cite news |last2=Raj |first2=Suhasini |last1=Walker |first1=Mark |author2-link=Suhasini Raj |title=Zubeen Garg, Singer Who Charmed India With a Bollywood Hit, Dies at 52 |url=https://www.nytimes.com/2025/09/22/world/asia/zubeen-garg-dead.html |access-date=23 September 2025 |work=[[The New York Times]] |date=22 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Assam: Zubeen Garg Faces Ban From Majuli District Satra Mahasabha |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/assam-zubeen-garg-faces-ban-from-majuli-district-satra-mahasabha |work=Sentinel Assam |date=26 April 2024 |access-date=27 April 2024}}</ref> ===লগুণ বিতৰ্ক=== ২০১৯ চনত শিল্পীগৰাকীয়ে বিতৰ্কৰ সন্মুখীন হৈছিল যেতিয়া তেওঁ কৈছিল ''মই ব্ৰাহ্মণ, কিন্তু চিনেমাখনত মোৰ [[লগুণ]] (ব্ৰাহ্মণসকলে পিন্ধা পৱিত্ৰ সূতা) ছিঙি পেলাইছোঁ। মই আগতেও লগুণডাল আঁতৰাই পেলাইছিলোঁ আৰু এতিয়াও পিন্ধা নাই। '' পাছলৈ তেওঁ এই বক্তব্যৰ বাবে ক্ষমা বিচাৰে।<ref>{{cite web | title=Assam singer Zubeen Garg says,'These Brahmins should be killed'; case registered | date=30 July 2019 | url=https://www.oneindia.com/india/assam-singer-zubeen-garg-says-these-brahmins-should-be-killed-case-registered-2926237.html }}</ref> জুবিন গাৰ্গে মিডিয়াৰ আগত স্পষ্ট কৰি দিলে যে তেওঁ আচলতে তেনেকৈ বুজাব বিচৰা নাছিল। তেওঁ কয়—'' "মই ধেমালি-ধেমালিতে কৈছিলোঁ বাবে মানুহে ভুল বুজিলে। মই বুজাব বিচাৰিছিলোঁ যে আমি উচ্চ জাতি-নিম্ন জাতিৰ ব্যৱস্থাটো নাইকিয়া কৰিব লাগে। মই সেই কঞ্চেপ্টটোত বিশ্বাস কৰোঁ। সেই প্ৰচেষ্টাত 'বামুণ' শব্দটো ভুলতে ওলাই গ’ল। মই ব্ৰাহ্মণ সমাজৰ সন্মুখত ক্ষমা বিচাৰিছোঁ যিহেতু মোৰ উদ্দেশ্য নাছিল। মই নিজেও ব্ৰাহ্মণ ল’ৰা। মানুহে অতদিনে দেখি আহিছে—মই কি কৰি আহিছোঁ।" মই সকলো শ্ৰেণীৰ মানুহৰ বাবে কাম কৰিছোঁ।" '' ইয়াৰ উপৰি গাৰ্গে কয়— ''"মই সেইসময়ত ক্লান্ত হৈ পৰিছিলোঁ কাৰণ মই বিগত ৩-৪ ৰাতি ধৰি অবিৰতভাৱে অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰি আছিলোঁ। আই এম ছ’ৰী। আগলৈ আৰু এনেকুৱা নহয়।" ''<ref name="Prag News">{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=D2sTTsZQ7rg |title=Zubeen-Brahmin controversy: Zubeen Garg seeks apology for the brahmin controversy}}</ref> == মৃত্যু == [[File:People gathered at the Sarusajai Bhogeswar Baurah Sports Complex in Guwahati to pay their respects to Zubeen Garg.jpg|thumb|সৰুসজাইস্থিত ভোগেশ্বৰ বৰুৱা ক্ৰীড়া প্ৰাঙ্গণত ৰখা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ চাবলৈ ৰাইজ সমবেত হয়। ]] [[File:Admirers and fans of Zubeen Garg are lighting the lamps at a market of Guwahati.jpg|thumb|অসমৰ বিভিন্ন ঠাইত জুবিন গাৰ্গক সুঁৱৰি সন্ধ্যা চাকি আৰু মম জ্বলোৱা হয়। ]] ২০২৫ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰ‌ তাৰিখে [[:en:Saint_John's_Island|ছেইণ্ট জ’ন্‌ছ দ্বীপ]]ৰ সমীপত থকা ছিংগাপুৰ প্ৰণালী ([[:en:Singapore_Strait|Singapore Strait]])ৰ বুকুত হোৱা এক দুৰ্ঘটনাৰ পাছত জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যু হয়। তেওঁ পানীৰ তলত উশাহ লোৱাৰ অসুবিধাৰ সন্মুখীন হৈছিল, এনে পৰিস্থিতিৰপৰা উদ্ধাৰ কৰি কাৰ্ডিঅ’পালমনাৰী ৰিছাছিটেশ্যন (চিপিআৰ) দিয়াৰ পাছত [[Singapore General Hospital|ছিংগাপুৰ জেনেৰেল হস্পিটেলৰ]] আই.চি.ইউত ভৰ্তি হোৱাৰ পাছত তেওঁক মৃত বুলি ঘোষণা কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Assamese singer Zubeen Garg dies in scuba diving accident in Singapore |url=https://indianexpress.com/article/india/zubeen-garg-assamese-singer-dies-in-singapore-scuba-diving-accident-10259381/ |work=The Indian Express |date=19 September 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Popular Assam singer Zubeen Garg dies in Singapore accident |url=https://www.ndtv.com/entertainment/popular-assam-singer-zubeen-garg-dies-in-singapore-accident-9306555 |work=NDTV |date=19 September 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref> তেওঁ ছিংগাপুৰত নৰ্থ ইষ্ট ইণ্ডিয়া ফেষ্টিভেলত অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ গৈছিল, য’ত তেওঁ অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰাৰ কথা আছিল। ২০২৫ চনৰ ২২ ছেপ্টেম্বৰত মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই ঘোষণা কৰে যে ২৩ ছেপ্টেম্বৰত গুৱাহাটীৰ ওচৰৰ কমাৰকুছি এন চি গাঁৱত গাৰ্গৰ মৃতদেহ সম্পূৰ্ণ ৰাজ্যিক সন্মানেৰে দাহ কৰা হ’ব।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg to be cremated with full state honours near Guwahati on September 23 |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> যোৰহাটৰ জনসাধাৰণে অসম চৰকাৰক যোৰহাটত মৃতদেহ দাহৰ বাবে জনোৱা দাবীৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি ৰাজ্যিক মন্ত্ৰীসভাৰ আলোচনা আৰু পৰিয়ালটোৰ সুবিধা তথা পছন্দ দুয়োটা দিশত বিবেচনা কৰি এই সিদ্ধান্ত লোৱা হৈছিল। পত্নী গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গ আৰু ভগ্নী পামী বৰঠাকুৰে ৮৫বছৰীয়া পিতৃৰ দুৰ্বল স্বাস্থ্য আৰু গুৱাহাটীৰপৰা আঁতৰত ৰীতি-নীতি সমাপন কৰাত হোৱা অসুবিধাৰ কথা উল্লেখ কৰে। আপোচ হিচাপে চৰকাৰে ঘোষণা কৰে যে, গাৰ্গৰ চিতাভস্ম যোৰহাটলৈও লৈ যোৱা হ’ব। গুৱাহাটীৰ দাহস্থলীৰ লগতে যোৰহাটতো গাৰ্গৰ স্মৃতিসৌধ নিৰ্মাণ কৰা হ’ব বুলি চৰকাৰে ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |title=Assam CM: Family's wish to perform Zubeen Garg's last rites near Guwahati prioritised; memorials planned in both Guwahati and Jorhat |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> [[File:Ambulance carrying Zubeen Garg amidst crowd.jpg|thumb|ৰাইজৰ মাজেৰে যাত্ৰা কৰা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ কঢ়িয়াই নিয়া এম্বুলেঞ্চখন]] স্থানীয় গাঁৱৰ লোকে স্বেচ্ছামূলকভাৱে কাম কৰা ৩.৩ একৰ চৰকাৰী আবণ্টিত মাটিত বিস্তৃত এই শ্মশান ক্ষেত্ৰখনত ৫ হাজাৰ লোকৰ উপস্থিতি সম্ভৱ যদিও অনুমাণিক ৫০ হাজাৰ লোকৰ আগমন ঘটে। গাৰ্গৰ মৃতদেহ ২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ পুৱালৈকে গুৱাহাটীৰ অৰ্জুন ভোগেশ্বৰ বৰুৱা ক্ৰীড়া ভৱনত জনসাধাৰণে শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনোৱাৰ বাবে ৰাজ্যিক ব্যৱস্থাৰে ৰখা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg's body to be kept at Guwahati sports complex before cremation |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-gargs-mortal-remains-to-be-kept-at-sarusajai-till-monday-assam-cm/cid/2124200 |work=The Telegraph |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> তেওঁৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াৰ দিনটোলৈকে (২৩ ছেপ্টেম্বৰ) ৰাজ্যিক শোকৰ সময় বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg cremation: Mourning period extended by one day |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> ২০২৫ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰত ছিংগাপুৰত তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছত তাত জুবিন গাৰ্গৰ মৃতদেহৰ মৰণোত্তৰ পৰীক্ষা কৰা হয়। এই পৰীক্ষাৰ ফলাফলত পানীত ডুব যোৱা কাৰণত তেওঁৰ মৃত্যুহোৱা বুলি উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{cite web |title=Zubeen Garg’s death certificate cites drowning as cause of death |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/why-assam-government-ordered-second-post-mortem-of-zubeen-garg-s-body-101758549639461.html |website=Hindustan Times |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> তেওঁৰ মৃতদেহ অসমলৈ অনাৰ পাছত বিভিন্নপক্ষৰপৰা জনসাধাৰণৰ দাবী আৰু আৱেদনৰ বাবে ৰাজ্য চৰকাৰে সৰ্বসাধাৰণৰ উদ্বেগ দূৰ কৰিবলৈ আৰু যিকোনো ধৰণৰ সন্দেহ নুই কৰিবলৈ দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে মৰণোত্তৰ পৰীক্ষাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে।<ref>{{cite web |title=Second post-mortem on Zubeen Garg on Tuesday after demands from people, says Assam CM |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/story/second-post-mortem-on-zubeen-garg-on-tuesday-after-demands-from-people-says-assam-cm-himanta-biswa-sarma-2791537-2025-09-22 |website=India Today |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> পত্নী গৰিমা গাৰ্গৰ সন্মতি সাপেক্ষে অন্ত্যোষ্টিক্ৰিয়াৰ পূৰ্বে এইম্‌ছ গুৱাহাটীৰ এটা দলৰ সহযোগত গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়ত এই পদ্ধতিৰ দিন ধাৰ্য কৰা হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Second post-mortem of Zubeen Garg’s body to be done on Tuesday morning |url=https://www.tribuneindia.com/news/india/second-post-mortem-of-zubeen-gargs-body-to-be-done-on-tuesday-morning/ |website=The Tribune |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> ===শ্ৰদ্ধাঞ্জলি=== জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যুত সমগ্ৰ ভাৰতবৰ্ষতে ব্যাপক শ্ৰদ্ধাঞ্জলি দিয়া হয়। প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী|নৰেন্দ্ৰ মোডী]], বিৰোধী দলৰ নেতা [[ৰাহুল গান্ধী]], অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মা]], [[ৰাইজৰ দল]]ৰ সভাপতি [[অখিল গগৈ]], অসম জাতীয় পৰিষদৰ সভাপতি লুৰীণজ্যোতি গগৈকে ধৰি বহু উচ্চ পদস্থ ব্যক্তিয়ে গাৰ্গৰ দেহাৱসানত শোক প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{cite news |title=Condolences pour in over death of singer Zubeen Garg |url=https://www.thehindu.com/entertainment/music/condolences-pour-in-over-death-of-singer-zubeen-garg/article70069962.ece |access-date=19 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=19 September 2025 |language=en-IN}}</ref><ref>{{Cite news |date=19 September 2025 |title=Singer Zubeen Garg passes away at 52: PM Modi expresses grief; Rahul Gandhi, Kharge pay tribute |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/assam-cm-himanta-biswa-sarma-mourns-zubeen-gargs-death-calls-him-assams-favourite-rockstar/articleshow/123996813.cms |access-date=19 September 2025 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> শ্ৰদ্ধাঞ্জলিস্বৰূপে [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] ২০ ছেপ্টেম্বৰৰপৰা ২২ ছেপ্টেম্বৰলৈ তিনিদিনীয়া ৰাজ্যিক শোক ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |title=Assam declares three-day State mourning over singer Zubeen Garg's death |url=https://www.thehindu.com/news/national/assam/zubeen-garg-death-singapore-assam-state-mourning-three-days/article70073216.ece |access-date=20 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=20 September 2025 |language=en-IN}}</ref> [[পশ্চিমবংগ|, উত্তৰ পূব ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘই সাতদিনীয়াকৈ সকলো কাৰ্যসূচী স্থগিত কৰি শোক প্ৰকাশ কৰে।পশ্চিম বংগ]]ৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[মমতা বেনাৰ্জী]]য়েও শোক প্ৰকাশ কৰি গাৰ্গক তেওঁৰ "প্ৰিয় ভাতৃ" বুলি অভিহিত কৰে আৰু তেওঁৰ "মৃদু কণ্ঠ আৰু অদম্য মনোভাব"ৰ প্ৰশংসা কৰে আৰু লগতে কয় যে, তেওঁৰ গীতসমূহ "চিৰদিনৰ বাবে অমৰ" হৈ থাকিব।<ref>{{cite news |title=Bengal CM Mamata Banerjee mourns singer Zubeen Garg's death |url=https://theprint.in/india/bengal-cm-mamata-banerjee-mourns-singer-zubeen-gargs-death/2747044/ |work=ThePrint |agency=PTI |date=19 September 2025 |access-date=23 September 2025}}</ref> ৰাজনৈতিক নেতাৰ উপৰি ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ আৰু সংগীত উদ্যোগৰ অসংখ্য ব্যক্তিয়ে গাৰ্গৰ মৃত্যুত শোক প্ৰকাশ কৰে। সহযোগী অসমীয়া গায়ক [[অংগৰাগ মহন্ত|পাপনে]] গাৰ্গক "এটা প্ৰজন্মৰ কণ্ঠ" বুলি অভিহিত কৰি ভাতৃ হেৰুৱাৰ সমান ক্ষতি বুলি অভিহিত কৰে। তেওঁৰ সৈতে ''গেংষ্টাৰ (২০০৬)'' ছবিত সহযোগ কৰা সংগীত পৰিচালক প্ৰীতম চক্ৰৱৰ্তীয়ে তেওঁ “হতভম্ব আৰু বিধ্বস্ত” হৈছে বুলি উল্লেখ কৰি গাৰ্গৰ পৰিয়াললৈ সমবেদনা জ্ঞাপন কৰে। সংগীত শিল্পী [[এ. আৰ. ৰহমান|এ আৰ ৰহমান]], প্ৰবীণ গায়ক হৰিহৰণ, সুৰকাৰ জীত গাংগুলী, ৰেপাৰ বাদশ্বাহ, গায়ক [[আলিছা চিনাই|আলিশা চিনাই]], [[মহালক্ষ্মী আয়াৰ]], [[শান|চান]], অমল মালিক, [[দেৱজিৎ সাহা|দেৱজিত সাহা]], [[কল্পনা পাটোৱাৰী]], [[শিল্পা ৰাও]], [[সুনিধি চৌহান]], নেহা বাচিন, ৰাগেশ্বৰী লুম্বা স্বৰূপ, [[সাগৰিকা মুখাৰ্জী|সাগৰিকা]], [[শ্ৰেয়া ঘোষাল]], [[তৰালি শৰ্মা|তৰালী শৰ্মা]], বিশাল মিশ্ৰ, বিশাল দদলানী, আৰু অভিনেতা দেৱ আৰু প্ৰসেনজিৎ চেটাৰ্জীয়েও ছ’চিয়েল মিডিয়াত শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনায়।<ref>{{cite news |last1=P |first1=Devadasan K. |title=Zubeen Garg’s final journey: India bids tearful goodbye |url=https://gulfnews.com/entertainment/zubeen-gargs-final-journey-india-bids-tearful-goodbye-1.500277469 |access-date=23 September 2025 |work=[[Gulf News]] |date=21 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Khan |first1=Lubna |title=Hariharan Pays Tribute After ‘True Soul’ Zubeen Garg’s Death: ‘He Belonged To People’ |url=https://www.news18.com/movies/regional-cinema/hariharan-pays-tribute-after-true-soul-zubeen-gargs-death-he-belonged-to-people-aa-9588636.html |access-date=23 September 2025 |work=[[CNN-News18|News18]] |date=22 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Bhattacharya |first1=Tanisha |title=Zubeen Garg Death: Tributes From Shaan, Papon And Others - "Devastated And Shocked" |url=https://www.ndtv.com/entertainment/zubeen-garg-death-tributes-from-pritam-armaan-malik-and-others-devastated-and-shocked-9307008 |access-date=22 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=19 September 2025}}</ref><ref name="sangbadpratidin">{{cite news |title='ভাইকে হাৰালাম', জুবিনেৰ মৃত্যুতে বাকৰুদ্ধ পাপন, শোকপ্ৰকাশ প্ৰীতম ও দেবেৰ |trans-title='Lost a brother': Papon speechless, tributes from Pritam and Dev after Zubeen's death |url=https://www.sangbadpratidin.in/entertainment/cinema/zubeen-garg-death-pritam-papon-dev-jeet-ganguly-are-devastated-by-news/ |work=Sangbad Pratidin |date=19 September 2025 |access-date=23 September 2025 |language=bn}}</ref> অসমীয়া অভিনেতা [[আদিল হুছেইন|আদিল হুছেইনে]] অসমীয়া সংগীত আৰু চিনামাত গাৰ্গৰ সাংস্কৃতিক গুৰুত্বৰ কথা দোহাৰি সমগ্ৰ বাতৰিটোক “হৃদয়বিদাৰক” বুলি অভিহিত কৰে।<ref name="sangbadpratidin" /> ২০২৫ চনৰ ২১ ছেপ্টেম্বৰত ৰঘু ডাকাটৰ ট্ৰেইলাৰ মুকলি অনুষ্ঠানত গাৰ্গৰ স্মৃতিত কলকাতাৰ নেতাজী ইনড’ৰ ষ্টেডিয়ামত ৩০ ছেকেণ্ডৰ মৌনতা অৱলম্বন কৰা হয়।<ref>{{cite news |title=Raghu Dakat trailer launch, Dev's 20 years in Tollywood: Event pays tribute to Zubeen Garg with silence |url=https://bengali.abplive.com/entertainment/himanta-biswa-sarma-shared-raghu-dakat-trailer-launch-video-as-they-paid-tribute-to-zubeen-garg-entertainment-news-bollywood-1153347 |work=ABP Ananda |date=21 September 2025 |access-date=23 September 2025 |language=bn}}</ref> ২০১৯ চনত গুৱাহাটীৰ [[বি বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|বি. বৰুৱা মহাবিদ্যালয়]]ত অনুষ্ঠিত এক সংগীতানুষ্ঠানত গাৰ্গে প্ৰকাশ কৰিছিল যে "[[মায়াবিনী ৰাতিৰ বুকুত]]" গীতটো তেওঁৰ মৃত্যুৰ সময়ত বজাব লাগে। তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছত এই গীতটো কেৱল তেওঁৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াতে নহয়—সমগ্ৰ অসমতে, ঘৰে-দোকানে আৰু ৰাজহুৱা অনুষ্ঠানত ব্যাপকভাৱে পৰিৱেশন কৰা শ্ৰদ্ধাঞ্জলিৰ সামূহিক গীত হিচাপে পৰিণত হয়।<ref>{{cite magazine |last=Das |first=Yudhajit Shankar |date=22 September 2025 |url=https://www.indiatoday.in/india/story/zubeen-garg-funeral-song-mayabini-ratir-bukut-song-anthem-procession-guwahati-fans-grief-2791423-2025-09-22 |title=Zubeen Garg funeral: The phenomenon called Zubeen Garg and how Mayabini became an anthem |magazine=India Today |accessdate=23 September 2025}}</ref> ===লিমকা বুক অৱ ৰেকৰ্ডছ=== ছিংগাপুৰৰপৰা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ গুৱাহাটী আহি পোৱাৰ পাছতেই লক্ষাধিক লোক তেওঁৰ শৰীৰ কঢ়িয়াই নিয়া বাহনৰ কাষত থিয় দিয়ে। একাধিক বাতৰিৰ মতে, লিমকা বুক অৱ ৰেকৰ্ড্‌ছে সমবেত হোৱা লোকৰ সংখ্যাক পৃথিৱীৰ ভিতৰতে চতুৰ্থ সৰ্বাধিক হিচাপে অভিহিত কৰে। [[মাইকেল জেকচন]], পোপ ফ্ৰাঞ্চিছ আৰু দ্বিতীয় ৰাণী এলিজাবেথৰ পাছতে এই সমাৱেশক চতুৰ্থ বৃহত্তম হিচাপে তালিকাভুক্ত কৰা হয়।<ref name="HT">{{cite web | url=https://www.hindustantimes.com/india-news/zubeen-gargs-funeral-in-guwahati-listed-as-fourth-biggest-gathering-enters-limca-book-of-records-101758541214756.html | title=Zubeen Garg fans queue up in thousands for last glimpse of their idol | publisher=Hindustan Times | date=Updated on: Sept 23, 2025 08:06 am IST | accessdate=24 September 2025 | author=HT NEWS DESK}}</ref> <ref name="MC">{{cite web | url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/zubeen-garg-s-funeral-becomes-forth-biggest-gathering-enters-limca-book-of-records-article-13565844.html | title=Zubeen Garg’s funeral becomes fourth biggest gathering, enters Limca Book of Records | publisher=Money Control | date=September 22, 2025 15:00 IST | accessdate=24 September 2025 | author=MONEY CONTROL}}</ref> <ref name="News Arena">{{cite web | url=https://newsarenaindia.com/nation/zubeen-s-funeral-ranked-4th-largest-global-gathering/57172 | title=Zubeen’s funeral ranked 4th largest global gathering | publisher=News Arena India | date=September 22, 2025, 02:49 PM | accessdate=24 September 2025}}</ref> ===তদন্ত=== ছিংগাপুৰ কৰ্তৃপক্ষই প্ৰদান কৰা মৃত্যুৰ প্ৰমাণ-পত্ৰত জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যুৰ কাৰণ ডুব যোৱা বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg's cause of death revealed: Death certificate states singer died due to drowning |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gargs-cause-of-death-revealed-death-certificate-states-singer-died-due-to-drowning/articleshow/124030064.cms |work=The Times of India |date=20 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> গাৰ্গৰ মেনেজাৰ আৰু ফেষ্টিভেল আয়োজকৰ বিৰুদ্ধে গাফিলতি আৰু সুৰক্ষা ব্যৱস্থাৰ অভাৱৰ অভিযোগত কেইবাখনো এজাহাৰ দাখিল কৰা হৈছিল, য'ত গাৰ্গে লাইফ জেকেট পিন্ধিবলৈ অস্বীকাৰ কৰা বুলিও বাতৰি প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg death: Assam Police file FIR against event organiser, controversy angle to be probed |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/zubeen-garg-death-assam-police-file-fir-against-event-organiser-controversy-angle-to-be-probed-101758350955318.html|work=Hindustan Times |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref><ref>{{Cite news |title=No life jacket? Controversy angle under scanner in Zubeen Garg death probe so far |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/no-life-jacket-controversy-angle-under-scanner-zubeen-garg-death-probe-so-far-101758362390294.html|work=Hindustan Times |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> পিছলৈ তেওঁৰ পত্নীয়ে তেওঁৰ মেনেজাৰৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ বাবে আবেদন জনায়।<ref>{{Cite news |title=Withdraw FIRs against Siddhartha, says Garima |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/withdraw-firs-against-siddhartha-says-garima/articleshow/124019732.cms |work=The Times of India |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> কিন্তু পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ মেইলযোগে চিআইডিৰ ওচৰত এজাহাৰ দাখিল কৰে। এই এজাহাৰত তেওঁ সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মা, [[শ্যামকানু মহন্ত|শ্যামকানু মহন্তকে]] সাঙুৰি ছিংগাপুৰত জুবিন গাৰ্গৰ কাষত উপস্থিত থকাসকলৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ তঁৰে। <ref name="Garima">{{cite news | url=https://www.patrika.com/en/national-news/wife-of-zubeen-garg-garima-garg-saikia-files-fir-against-all-accused-in-suspected-death-case-in-singapore-19981524 | title=Wife of Zubeen Garg, Garima Saikia Garg, files FIR against all accused in suspected death case in Singapore | date=Sep 28, 2025 | agency=Patrika | accessdate=3 October 2025}}</ref> <ref name="Garima1">{{cite news | url=https://thelogicalindian.com/zubeen-gargs-wife-files-cid-complaint-names-manager-organiser-in-probe-demand-over-singers-death/ | title=Zubeen Garg’s Wife Files CID Complaint, Names Manager, Organiser in Probe Demand Over Singer’s Death | date=Sep 29, 2025 | agency=The logical Indian| accessdate=3 October 2025}}</ref> <ref name="Garima2">{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/homepage/garima-saikia-garg-fir-cid-10508796 | title=কাৰ কাৰ বিৰুদ্ধে এজাহাৰ দাখিল কৰিলে গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গে?| date=Sep 27, 2025 | agency=অসমীয়া প্ৰতিদিন| accessdate=3 October 2025}}</ref> জনসাধাৰণৰ দাবীৰ পাছত অসম চৰকাৰে গাৰ্গৰ পৰিয়ালৰ সদস্যৰ সন্মতি সাপেক্ষে [[গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় চিকিৎসালয়|গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় চিকিৎসালয়]]ত দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে মৰণোত্তৰ পৰীক্ষাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে।<ref>{{Cite news |last=Kalita |first=Kangkan |title=Second post-mortem on Garg on Tuesday after demands from people, says Assam CM Himanta Biswa Sarma |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/story/second-post-mortem-on-zubeen-garg-on-tuesday-after-demands-from-people-says-assam-cm-himanta-biswa-sarma-2791537-2025-09-22|work=[[India Today]] |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref>২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ পুৱাৰ ভাগত তেওঁৰ মৰণোত্তৰ পৰীক্ষা সম্পন্ন হয়।<ref name="autopsy2">{{cite web |last= |first= |title=Zubeen Garg’s Second Post-Mortem Completed in Guwahati Ahead of Final Rites |url=https://www.ndtv.com/entertainment/zubeen-gargs-second-post-mortem-completed-in-guwahati-ahead-of-final-rites-9326201 |website=NDTV |publisher=NDTV |date=2025-09-23 |access-date=2025-10-12}}</ref> জনতাৰ দাবী আৰু অসমীয়া শিল্পীৰ হেঁচাত তদন্তৰ বাবে এটা বিশেষ তদন্তকাৰী দল (SIT) গঠন কৰা হয়।<ref>{{cite news |last1=Purkayastha |first1=Biswa Kalyan |title=Assam: SIT formed to probe Zubeen Garg's death; Congress demands CBI inquiry |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/assam-sit-formed-to-probe-zubeen-garg-s-death-congress-demands-cbi-inquiry-101758724645343.html |access-date=25 September 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Karmakar |first1=Sumir |title=Assam Police form SIT to probe Zubeen Garg's death following suspicion of foul play |url=https://www.deccanherald.com/india/assam/assam-police-form-sit-to-probe-zubeen-gargs-death-following-suspicion-of-foul-play-3741754 |access-date=25 September 2025 |work=[[Deccan Herald]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Son |first1=Mallika |title=Assam CM Himanta Sarma Orders SIT Probe Into Singer Zubeen Garg's Death |url=https://www.news18.com/india/assam-cm-himanta-sarma-orders-sit-probe-into-singer-zubeen-gargs-death-ws-l-9594331.html |access-date=25 September 2025 |work=[[CNN-News18|News18]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref> এছ আই টি-ৰ নেতৃত্বত আছিল চিআইডি-ৰ বিশেষ ডিজিপি, আইপিএছ এম পি গুপ্তা আৰু আন ৯জন আৰক্ষী বিষয়া।<ref>{{cite news |last1=Varma |first1=Ananya |title=Assam Police Form 10-Member SIT To Probe 'Suspicious' Demise Of Zubeen Garg |url=https://www.timesnownews.com/india/assam-police-form-10-member-sit-to-probe-suspicious-demise-of-zubeen-garg-article-152888057 |access-date=25 September 2025 |work=[[Times Now]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Following CM's order Assam DGP forms10-member SIT to probe into Zubeen Garg's death- The Week |url=https://www.theweek.in/wire-updates/national/2025/09/24/cal55-as-zubeen-ld-sit.html |access-date=25 September 2025 |work=[[The Week (Indian magazine)|The Week]] |agency=[[Press Trust of India|PTI]] |date=24 September 2025}}</ref> এছআইটি-ৰ সহায়ৰ পাছত চিআইডি-এ গাৰ্গৰ সন্দেহজনক মৃত্যুৰ সৈতে জড়িত ভাৰতীয় ন্যায় সংহিতাৰ ধাৰা ৬১(২), ১০৫, আৰু ১০৬(১)ৰ অধীনত এটা গোচৰ (২০২৫ চনৰ ১৮ নং গোচৰ) পঞ্জীয়ন কৰে।<ref>{{cite news |title=SIT, CID raids organiser's home amid probe into singer Zubeen Garg's demise |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/sit-cid-raids-organiser-shyamkanu-mahantas-home-amid-probe-into-singer-zubeen-gargs-demise-101758894850541.html |access-date=26 September 2025 |work=[[Hindustan Times]] |agency=[[Asian News International|ANI]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> ফেষ্টিভেলৰ আয়োজক শ্যামকানু মহন্ত আৰু গাৰ্গৰ পৰিচালক সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাৰ বাসগৃহত অভিযান চলোৱা হয় আৰু এই সময়ত ইলেক্ট্ৰনিক ৰেকৰ্ড আৰু নথি-পত্ৰ জব্দ কৰা হয়।<ref>{{cite news |last1=Maheshwari |first1=Khushi |title=Zubeen Garg Death: SIT Team Raids Houses Of Festival Organiser, His Manager |url=https://www.ndtvprofit.com/nation/zubeen-garg-death-sit-team-raids-houses-of-festival-organiser-his-manager |access-date=26 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=25 September 2025 |language=en }}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite news |title=Assam: SIT raids homes of singer Zubeen Garg’s manager, event organiser |url=https://scroll.in/latest/1087010/assam-sit-raids-homes-of-singer-zubeen-gargs-manager-event-organiser |access-date=26 September 2025 |work=[[Scroll.in]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> ছিংগাপুৰত ডাইভিঙৰ সময়ত গাৰ্গৰ লগত যোৱা শেখৰ জ্যোতি গোস্বামীকো এছআইটি-এ জেৰা কৰি আটক কৰি ৰাখিছিল।<ref>{{cite news |title=Musician Shekharjyoti Goswami Arrested in Zubeen Garg Death Probe |url=https://www.sentinelassam.com/topheadlines/breaking-shekharjyoti-goswami-arrested-by-sit-in-zubeen-garg-death-case |work=The Sentinel Assam |date=25 September 2025 |access-date=26 September 2025}}</ref> অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই মন্তব্য কৰিছিল যে যদি এছআইটি-এ নিৰ্ণায়ক ফলাফল নিদিয়ে তেন্তে গোচৰটো কেন্দ্ৰীয় তদন্তকাৰী সংস্থাক (চিবিআই)ক গতাই দিয়া হ’ব।<ref>{{cite news |title=SIT questions musician in Zubeen Garg death case; CM warns probe may go to CBI if no results |url=https://m.economictimes.com/news/india/sit-questions-musician-in-zubeen-garg-death-case-cm-himanta-biswa-sarma-warns-probe-may-go-to-cbi-if-no-results/articleshow/124118501.cms |work=The Economic Times |date=23 September 2025 |access-date=26 September 2025}}</ref> জনতাৰ ক্ষোভৰ সাক্ষী হৈ সদৌ অসম অধিবক্তা সন্থাই তেওঁলোকৰ সদস্যসকলক গাৰ্গৰ মৃত্যুৰ গোচৰত অভিযুক্ত ব্যক্তিসকলক প্ৰতিনিধিত্ব নকৰিবলৈ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news |title=Lawyers urged not to represent accused in Zubeen Garg death case |url=https://www.thehindu.com/news/national/assam/lawyers-urged-not-to-represent-accused-in-zubeen-garg-death-case/article70098339.ece |access-date=27 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=26 September 2025 |language=en-IN}}</ref><ref>{{cite news |title=Zubeen Garg’s death: Assam lawyers’ association urged not to represent accused; CID issues notices to witnesses |url=https://www.newindianexpress.com/nation/2025/Sep/26/zubeen-gargs-death-assam-lawyers-association-urged-not-to-represent-accused-cid-issues-notices-to-witnesses |access-date=27 September 2025 |work=[[The New Indian Express]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> তেওঁৰ মৃত্যুৰ পৰিস্থিতিৰ তদন্তৰ ফলত ২০২৫ চনৰ ১ অক্টোবৰত ইভেণ্টৰ আয়োজক শ্যামকানু মহন্ত আৰু মেনেজাৰ সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হয়।<ref name="PratidinTime2025">{{cite web | title=BREAKING: Shyamkanu Mahanta, Siddharth Sharma Arrested, Brought To Guwahati | website=Pratidin Time | date=1 October 2025 | url=https://www.pratidintime.com/guwahati-news-breaking-latest/breaking-shyamkanu-mahanta-siddharth-sharma-arrested-brought-to-guwahati-10518028 | access-date=1 October 2025}}</ref> ২ অক্টোবৰ তাৰিখে শ্যামকানু মহন্ত, সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাৰ বিৰুদ্ধে চিআইডি-এ ভাৰতীয় ন্যায় সংহিতাৰ অধীনত ১০৩ ধাৰা আৰোপ কৰে। এইটো ধাৰা পৰিকল্পিত হত্যাৰ লগত জড়িত।<ref>{{cite news |title=Murder charges added against Shyamkanu Mahanta & Siddharth sharma in Zubeen Garg Death Case |url=https://www.guwahatiplus.com/assam/murder-charges-added-against-shyamkanu-mahanta-siddharth-sharma-in-zubeen-garg-death-case |access-date=3 October 2025 |work= The Guwahati Plus |date=2 October 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Section 103 of BNS slapped on accused in Zubeen’s death case|url=https://www.sentinelassam.com/topheadlines/assam-section-103-of-bns-slapped-on-accused-in-zubeens-death-case |access-date=3 October 2025 |work= The Sentinal |date=2 October 2025 |language=en}}</ref> ২ অক্টোবৰতে ছিংগাপুৰৰ ঘটনাস্থলীত উপস্থিত থকা শেখৰ জ্যোতি গোস্বামী আৰু কণ্ঠশিল্পী অমৃতপ্ৰভা মহন্তক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হয়। বিশেষ তদন্তকাৰী দলৰ সূত্ৰৰ মতে, শেখৰ জ্যোতি গোস্বামীক ইতিমধ্যে ভাইৰেল হৈ পৰা ভিডিঅ’টোত গাৰ্গৰ অতি ওচৰত সাঁতুৰি থকা দেখা গৈছিল আৰু অমৃতপ্ৰভা মহন্তই সমগ্ৰ কাণ্ডটো নিজৰ চেলফোনত ৰেকৰ্ড কৰিছিল। দুয়োকে বিগত ৬ দিন ধৰি জেৰা কৰা হৈছিল।<ref name="NDTV">{{cite news | url=https://www.ndtv.com/india-news/shekhar-jyoti-goswami-amritprava-mahanta-bandmate-co-singer-arrested-in-zubeen-garg-death-case-total-now-4-sources-9386048 | title=Bandmate, Co-Singer Arrested In Zubeen Garg Death Case, Total Now 4: Sources | work=NDTV | date=Oct 03, 2025 06:52 am IST | agency=NDTV | accessdate=3 October 2025}}</ref><ref name="Northeast">{{cite news | url=https://northeasttoday.in/northeast/assam/zubeen-garg-death-case-cid-arrests-musicians-shekhar-goswami-and-amritprava-mahanta/ | title=Zubeen Garg Death Case: CID Arrests Musicians Shekhar Goswami And Amritprava Mahanta | work=Northeast | date=3rd October 2025 | agency=North East Today | accessdate=3 October 2025 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==উত্তৰাধিকাৰ== জুবিন গাৰ্গক উদ্‌যাপন কৰিবলৈ ২০২২ চনৰ ২ ডিচেম্বৰত [[ডিগবৈ|ডিগবৈত]] নাজিৰাটিং তামোলী পৰ্যটন মহোৎসৱৰ সময়ত গায়কজনৰ বাবে নিৰ্মাণ কৰা ২০ ফুট উচ্চতাৰ এটা মূৰ্তি উন্মোচন কৰা হয়।<ref>{{Cite web |date=3 January 2023 |title=Zubeen Garg's Statue Unveiled in Digboi |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/zubeen-gargs-statue-unveiled-in-digboi-631273 |access-date=8 January 2023 |website=www.sentinelassam.com |language=en}}</ref> টেঙাপানীৰ গাঁওবাসীয়ে ন দিহিং নদীৰ সিপাৰে নিৰ্মাণ কৰা আৰু জুবিন গাৰ্গৰ নামেৰে নামকৰণ কৰা এখন বাঁহৰ দলং টেঙাপানী-থেপাবাৰীত গায়কজনে ২০২০ চনৰ ২৯ ফেব্ৰুৱাৰীত উদ্বোধন কৰে।<ref>{{Cite web |date=20 February 2020 |title='Zubeen Garg Bridge' in Kakopathar to be inaugurated by the star himself on 29 Feb |url=https://newslivetv.com/zubeen-garg-bridge-in-kakopathar-to-be-inaugurated-by-the-star-himself-on-29-feb/ |access-date=8 January 2023}}</ref><ref>{{cite news |last1=Ojha |first1=Manoj Kumar |date=29 May 2020 |title=Zubeen Garg to open namesake bridge in Assam |url=https://www.telegraphindia.com/states/zubeen-garg-to-open-namesake-bridge-in-assam/cid/1749568 |work=The Telegraph |access-date=27 April 2024}}</ref> তেওঁৰ পিতৃৰ নাম আছিল কপিল বৰঠাকুৰ।কপিল বৰঠাকুৰে পুত্ৰ জুবিন গাৰ্গৰ আত্মজীৱনী লিখি উলিয়ায়। ===সাংস্কৃতিক গুৰুত্ব=== জুবিন গাৰ্গৰ কৰ্মৰাজি সংৰক্ষণৰ বাবে অনুৰাগী আৰু সংৰক্ষণকাৰীয়ে একাধিক প্ৰচেষ্টা হাতত লৈছে। গুৱাহাটীৰ হাতীগাঁৱৰ বিশাল কলিতাই তেওঁৰ অনুৰাগী আৰু সাংস্কৃতিক প্ৰভাৱৰ পৰিসৰৰ ওপৰত আলোকপাত কৰি ''চান্দনী ৰাত'' এলবামৰ স্বাক্ষৰিত কপিকে ধৰি গাৰ্গৰ ৰেকৰ্ডিঙৰ ৩৩ হাজাৰৰো অধিক কেছেট আৰু চিডি সংকলন কৰা বুলি জানিব পৰা গৈছে। ভৌতিক সংগ্ৰহৰ উপৰি তেওঁৰ সংগীতৰ অৱদানসমূহ ভৱিষ্যত প্ৰজন্মৰ বাবে সংৰক্ষণ আৰু সুলভ কৰিবলৈ প্ৰায় ৩৫,০০০ গীত থকা এটা ডিজিটেল আৰ্কাইভ সৃষ্টি কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |title=35,000-song archive vows to keep Zubeen's voice alive |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/35000-songs-archive-vows-to-keep-zubeens-voice-alive/articleshow/124019744.cms|work=The Times of India |access-date=23 September 2025}}</ref> ==জুবিন গাৰ্গ সম্পৰ্কত বিভিন্নজন== অসমৰ বিশিষ্ট লেখক-সাহিত্যিক ড॰ [[নগেন শইকীয়া|নগেন শইকীয়া]]ই<ref name="নি১">{{cite news | url=https://niyomiyabarta.com/epaper/20092025/index.php | title=আজিৰ দিনটো শোক দিৱ হিচাপে গণ্য কৰিব লাগে | date=২০ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৫ | agency=নিয়মীয়া বাৰ্তা | accessdate=23 September 2025 | author=[[নগেন শইকীয়া|শইকীয়া, নগেন]] | location=গুৱাহাটী | pages=১,১৩ }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> জুবিন গাৰ্গ সন্দৰ্ভত মন্তব্য কৰে— <blockquote>মই দেখিছোঁ জুবিনৰ কণ্ঠত এনে এক সুৰৰ যাদু আছে, যি মানুহক, শ্ৰোতাক সহজেই আকৰ্ষণ কৰিব পাৰে </blockquote> অসমৰ কবি-সাহিত্যিক-গীতিকাৰ [[হীৰেন ভট্টাচাৰ্য]]ই জুবিন গাৰ্গৰ জনপ্ৰিয়তা সম্পৰ্কে কৈছে<ref>{{cite book | title=জুবিন গাৰ্গ জীৱনৰপৰা গানলৈ | publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ | author=ভট্টাচাৰ্য, হীৰেন, অনুলেখন : মণ্টু শইকীয়া | authorlink=জুবিন অসমীয়া সংগীতৰ ক্ষেত্ৰত এক জোকাৰণি | year=জানুৱাৰী, ২০০৯ | location=গুৱাহাটী | pages=১,২}}</ref>— <blockquote>জুবিন সঁচাই আচৰিত। ইমান কম বয়সতে, ইমান সোনকালে জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰা দেখি আচৰিত হওঁ। জুবিন কোনো ৰেডিঅ’ৰ শিল্পী নহয়। দূৰদৰ্শনৰ শিল্পী নহয় বা তেনেধৰণৰ কোনো বেকগ্ৰাউণ্ডো নাই। জুবিনে যোগ্যতাৰ ভিত্তিত জনপ্ৰিয়তা পাইছে নিঃসন্দেহে। </blockquote> [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী অসমৰ চলচ্চিত্ৰ সমালোচক [[উৎপল দত্ত (লেখক)|উৎপল দত্ত]]ই কৈছে—<blockquote> দৰ্শক আৰু সাধাৰণ মানুহক আকৰ্ষণ কৰিব পৰা যি ক্ষমতা, গীতৰ বজাৰত গীত বিক্ৰীৰ যি নিশ্চয়তা প্ৰদান, তেওঁৰ সৃষ্টিৰ পোহৰৰ প্ৰতিফলনত জিলিকি উঠাৰ যি হেঁপাহ, সেইবোৰেই তেওঁৰ নক্ষত্ৰ-স্থান স্থিৰ কৰি ৰাখিছে। সমগ্ৰ অসমৰ বিশালসংখ্যক গুণমুগ্ধৰ স্বাৰ্থহীন ভালপোৱাৰ অধিকাৰী হৈছিল জুবিন।<ref name="নি">{{cite news | url=https://niyomiyabarta.com/epaper/22092025/page7.php | title=অসমৰ বিনোদন জগতৰ অতুলনীয় নক্ষত্ৰ-জুবিন গাৰ্গ | date=২২ ছেপ্টেম্বৰ ২০১৯ | agency=নিয়মীয়া বাৰ্তা | accessdate=22 September 2025 | author=দত্ত, উৎপল | location=গুৱাহাটী | pages=৭ }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref></blockquote> জুবিন গাৰ্গ সম্পৰ্কত [[ভূপেন হাজৰিকা|ভূপেন হাজৰিকাৰ]] মন্তব্য: <blockquote>জুবিন বৰ 'টেলেণ্টেড' ল'ৰা। মই ভাবোঁ সি খুব অধ্যয়ন কৰে। জুবিনে নিজক আৰু শ্ৰোতাক ভালদৰে জানে, সেই কাৰণে ইমান জনপ্ৰিয়তা আৰু তেওঁ সৃষ্টিৰ প্ৰতি শ্ৰোতাৰ ইমান আগ্ৰহ।</blockquote> ==জুবিন গাৰ্গৰ প্ৰিয়== *প্ৰিয় ব্যক্তিত্ব: কলাগুৰু [[বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা]] *চে গুৱেভাৰা *প্ৰিয় ব্যক্তি: অভিনেতা [[চাৰ্লি চেপলিন]] *প্ৰিয় গ্ৰন্থ: 'My Autobiography' (Charlie Chaplin) *প্ৰিয় অভিনেতা: মাৰ্লন ব্ৰেণ্ডো *প্ৰিয় চলচ্চিত্ৰ: 'Citizen Kane' আৰু 'The Bicycle Thief *ৰ'ল মডেল: ন্যাপোলিঅ' বোনাপাৰ্ট ==আৰু চাওক== * [[জুবিন গাৰ্গে ৰেকৰ্ডিং কৰা গীতৰ তালিকা]] * [[জুবিন|জুবিন শব্দৰ অৰ্থ]] * [[হাচটেগ জাষ্টিচ ফ'ৰ জুবিন গাৰ্গ]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist|2}} ==গ্ৰন্থসূচী== * '''পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন''', কপিল ঠাকুৰ, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ, ২০১১ * '''জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ''', মণ্টু শইকীয়া সম্পাদিত, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ, ২০০৯ ==বাহ্যিক সংযোগ== * [https://geetsankalan.com/singers/zubeen-garg গীত সংকলন ৱেবচাইটত জুবিন গাৰ্গৰ গীত] {{Commons category|Zubeen Garg|জুবিন গাৰ্গ}} {{Wikiquote}} * {{Facebook|ZUBEENsOFFICIAL}} * {{Twitter|zubeengarg1}} * {{Instagram|zubeen.garg}} * {{IMDb name|0958276}} * [https://zubeenda.online/ জুবিনদা.অনলাইন] * [https://zubeengarg.com/ জুবিনগাৰ্গ.কম] * [https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.452684/mode/1up জুবিনৰ গাৰ্গ — জীৱনৰ পৰা গানলৈ, মণ্টু শইকীয়া সম্পাদিত, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ] {{জুবিন গাৰ্গ}} {{অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ}} {{অসমৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:জুবিন গাৰ্গ|*]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:বঙালী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া অভিনেতা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[ শ্ৰেণী:অসমীয়া ভাষাৰ গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ সংগীতকাৰ]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:সমাজকৰ্মী]] [[শ্ৰেণী:সমাজহিতৈষী]] [[শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক]] [[শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:কবি]] [[শ্ৰেণী:চিত্ৰনাট্য লেখক]] [[শ্ৰেণী:সুৰকাৰ]] [[শ্ৰেণী:গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সুৰকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সংগীত পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সংগীতজ্ঞ]] [[শ্ৰেণী:বাদ্যযন্ত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা (ভাৰত) বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া কবি]] [[শ্ৰেণী:কণ্ঠশিল্পী]] eskgqxmzcmz0eev6ej8wwoeo910jyql 617294 617293 2026-07-15T15:42:30Z ~2026-39707-11 50795 /* অভিনীত ছবি */ সংযোজন 617294 wikitext text/x-wiki {{নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ}} {{Infobox musical artist | bgcolour = lightgray | name = জুবিন গাৰ্গ | image = File:Zubin Garg Live performance (cropped).jpg | caption = ২০২৫ চনত জুবিন গাৰ্গ | image_size = 300px | birth_date = {{Birth date|1972|11|18}} | background = solo_singer | birth_name = জুবিন বৰঠাকুৰ | alias = {{hlist|গ’ল্ডী<ref>{{cite web|last=Goswami|first=Darshana|title=The wonder boy called Goldie|website=Thumbprint NE|date=2025-09-22|url=https://thumbprintmag.in/single_post.php?id=the-wonder-boy-called-goldie|access-date=2025-09-22}}{{Dead link|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>|অসমৰ হাৰ্টথ্ৰব|লুইতকণ্ঠ|হামিং সম্ৰাট|জুবিনদা|হিয়াৰ আমঠু<ref>{{cite news |last1=Baruah |first1=Sukrita |date=19 September 2025 |title=Zubeen da, voice of a generation, who listened to his own conscience|url=https://indianexpress.com/article/india/zubeen-da-voice-of-a-generation-who-listened-to-his-own-conscience-10259892/ |work=The Indian Express |access-date=20 September 2025}}</ref>|সোণটি}} | birth_place = [[তুৰা, মেঘালয়|তুৰা]], [[মেঘালয়]], [[ভাৰত]] {{flagicon|IND}} | death_date = {{Death date and age|2025|09|19|1972|11|18}} | death_place=[[Singapore General Hospital|ছিংগাপুৰ জেনেৰেল হস্পিটেল]], [[বুকিত মেৰাহ]], [[ছিংগাপুৰৰ কেন্দ্ৰীয় এলেকা]] {{flagicon|Singapore}}<ref>{{cite web|title=Singer Zubeen Garg died in Singapore while swimming, not during scuba diving: report|website=The Hindu|date=2 Oct 2025|url=https://www.thehindu.com/news/national/singer-zubeen-garg-died-in-singapore-while-swimming-not-during-scuba-diving-report/article70117336.ece/|access-date=5 Oct 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Zubeen Garg is No More – Pratidin Time |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/zubeen-garg-is-no-more-10479313 | access-date=19 September 2025 |work=Pratidin Time |date=19 September 2025 |language=en}}</ref> | death_cause = | genre = {{hlist|[[অসমীয়া লোকগীত]]|[[ৰক সংগীত]]|[[বিহুগীত|বিহু]]|[[চলচ্চিত্ৰ]] [[সংগীত]]|[[অসমীয়া গীতি সাহিত্য]]|[[ভাৰতীয় লোক-সংগীত]]}} | occupation = {{hlist|কণ্ঠশিল্পী|নেপথ্য গায়ক|সংগীত পৰিচালক|সুৰকাৰ|গীতিকাৰ|সংগীত ব্যৱস্থাপক|চলচ্চিত্ৰ অভিনেতা|পৰিচালক|প্ৰযোজক|বাদ্যযন্ত্ৰী|কবি|সমাজকৰ্মী|অভিনেতা}} | instrument = {{hlist|কীব’ৰ্ড|গীটাৰ|তবলা|মেণ্ড’লিন|দগৰ|পাৰকিউছন|আদি}} | nationality = {{flagicon|IND}} ভাৰতীয় | Ethnicity = [[অসমীয়া]] | label = {{hlist|এন.কে. প্ৰডাকশ্যন|ছ’নী মিউজিক|মেগনাছাউণ্ড ৰেকৰ্ড্‌ছ|ইউনিভাৰ্ছেল মিউজিক গ্ৰুপ|টাইম্‌ছ মিউজিক|টি-ছিৰীজ|জী মিউজিক কোম্পানী|ইৰʼছ নাও|সাৰেগামা|এছ.ভি.এফ.|সুৰিন্দৰ ফিল্ম্‌ছ|ইস্কে মুভীজ|ইক’ মিউজিক|ধ্বনি ৰেকৰ্ড্‌ছ|জুবিন গাৰ্গ মিউজিক|আপোন ৰেকৰ্ড্‌ছ|এ.চি. মাল্টিমিডিয়া|জলীউড নাও মিউজিক}} | years_active = ১৯৯২ - ২০২৫ | spouse = গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গ | website = |Birth_name=জুবিন বৰঠাকুৰ|Work=[[জুবিন গাৰ্গে ৰেকৰ্ডিং কৰা গীতৰ তালিকা]]}} '''জুবিন গাৰ্গ''' ({{Lang-en|[[:en:Zubeen Garg|Zubeen Garg]]}}; [[১৮ নৱেম্বৰ]], ১৯৭২ – [[১৯ ছেপ্টেম্বৰ]], [[২০২৫]]) [[অসম]], [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ কণ্ঠশিল্পী। ইয়াৰ উপৰি তেওঁ এগৰাকী [[সংগীত]] পৰিচালক, গীতিকাৰ, সুৰকাৰ, [[অভিনেতা]], চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক, [[চলচ্চিত্ৰ]] পৰিচালক, চিত্ৰনাট্যকাৰ, বাদ্যযন্ত্ৰী, [[কবি]] আৰু সমাজকৰ্মী।<ref>{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bengali/movies/news/Zubeen-Garg-on-a-different-track/articleshow/7791874.cms|title=Zubeen Garg on a different track|last=Ganguly|first=Ruman|date=26 March 2011|work=[[Indiatimes]]|access-date=2 July 2012|archive-date=8 March 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130308021824/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-03-26/news-interviews/29191918_1_zubeen-garg-bengali-films-bengali-version|url-status=live}}</ref> [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[বাংলা ভাষা|বাংলা]], [[বড়ো ভাষা|বড়ো]], [[কোচ ৰাজবংশী ভাষা|কোচ-ৰাজবংশী]] ([[কামতাপুৰী ভাষা|কামতাপুৰী]]/[[গোৱালপাৰীয়া উপভাষা|গোৱালপাৰীয়া]]), [[অসমৰ চাহ জনগোষ্ঠী|চাহ বাগানীয়া]], [[হাজং ভাষা|হাজং]], [[মিচিং ভাষা|মিচিং]], [[কাৰ্বি ভাষা|কাৰ্বি]], [[গাৰো ভাষা|গাৰো]], [[ৰাভা ভাষা|ৰাভা]], [[পাতিৰাভা]], [[ডিমাচা ভাষা|ডিমাচা]], [[আহোম ভাষা|টাই-আহোম]], [[দেউৰী ভাষা|দেউৰী]], [[নেপালী ভাষা|নেপালী]], [[ভোজপুৰী ভাষা|ভোজপুৰী]], [[বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী ভাষা|বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী]], [[ককবৰক ভাষা|ককবৰক]], [[ওড়িয়া ভাষা|ওড়িয়া]], [[তামিল ভাষা|তামিল]], [[তেলুগু ভাষা|তেলুগু]], [[কন্নড় ভাষা|কন্নড়]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]], [[আদি ভাষা|আদি]], [[গালো ভাষা|গালো]], [[তিৱা জনগোষ্ঠী|তিৱা]], [[নিচি ভাষা|নিচি]], [[মালয়ালম ভাষা|মালয়ালম]], [[মাৰাঠী ভাষা|মাৰাঠী]], [[সংস্কৃত]], [[সিন্ধী]], [[উৰ্দু]] ইত্যাদি বিভিন্ন [[ভাষা|ভাষাত]] তেওঁ‌ কণ্ঠদান কৰিছে।<ref>{{Cite news|title=Zubeen's arrived|url=https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|access-date=10 January 2021|work=The Pioneer|language=en|date=26 May 2013|archive-date=4 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230404000432/https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|url-status=live|archivedate=4 April 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230404000432/https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite news |title=Singer Zubeen Garg hospitalised after head injury |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/music/singer-zubeen-garg-hospitalised-in-assam-after-head-injury-8041184/ |work=The Indian Express |date=20 July 2022 |access-date=12 February 2023 |archive-date=27 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230327154132/https://indianexpress.com/article/entertainment/music/singer-zubeen-garg-hospitalised-in-assam-after-head-injury-8041184/ |url-status=live }}</ref> ১৯৯২ চনত জুবিনৰ প্ৰথমটো এলবাম ''[[অনামিকা (শ্ৰব্য এলবাম)|অনামিকা]]'' মুক্তি পোৱাৰ<ref name="futuresounds1">{{cite web | url=http://www.futuresounds.in/store/anamika/ | title=About Zubeen's debut album Anamika at futuresounds.com | publisher=futuresounds.com | accessdate= 4 September 2015}}</ref> লগে লগে পেছাদাৰী সংগীত জগতখনৰ সৈতে জুবিন জড়িত হৈ পৰে। [[বাংলা]] চলচ্চিত্ৰ ''শুধু তুমি''ৰ কাৰণে জুবিনে ২০০৫ চনত শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালকৰ বঁটা লাভ কৰিছিল। [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী ভাষাৰ]] ''য়া আলি'' গীতটোৰ বাবে জুবিনে ২০০৬ চনত ''গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড (GIFA)'' আৰু ''ষ্টাৰডাষ্ট এৱাৰ্ড''ত ''শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী (পুৰুষ)'' বঁটা লাভ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰি ''Echoes of Silence'' (ইংৰাজী-খাচী) ছবিৰ বাবে ''শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক'' হিচাপে তেওঁ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা (ৰজত কমল)]] লাভ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=Assam shines with five honours at 71st National Film Awards |url=https://assamtribune.com/assam/assam-shines-with-five-honours-at-71st-national-film-awards-1587082 |website=The Assam Tribune |date=2 August 2025 |access-date=6 January 2025 |language=en}}</ref> আধুনিক অসমীয়া সংগীতত নতুন মাত্ৰা প্ৰদান কৰাৰ বাবে ২০১৪ চনত জুবিন গাৰ্গলৈ [[ৰেনেছাঁ অসম বঁটা]] আগবঢ়োৱা হয়।<ref name="amarasom">{{cite web | title=জুবিন গাৰ্গলৈ ৰেনেছাঁ অসম বঁটা | publisher=[[আমাৰ অসম]] | date=১৩ মাৰ্চ ২০১৫ | accessdate=১৪ মাৰ্চ২০১৫}}</ref> ২০২৪ চনৰ ২৭ মে’ত জুবিন গাৰ্গক [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয় (USTM) য়ে সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। ২০২৫ চনত [[বেলতলা]] বহাগী উৎসৱ সমিতিয়ে তেওঁক জীৱনজোৰা সাধনাৰ [[ভূপেন হাজৰিকা|ড॰ ভূপেন হাজৰিকা]] বঁটা প্ৰদান কৰে। জুবিন গাৰ্গ বহুবাদ্যযন্ত্ৰী। তেওঁ বহুকেইবিধ বাদ্যযন্ত্ৰ বজাব জানিছিল। ইয়াৰ ভিতৰত আনন্দলহৰী, [[ঢোল]], [[দোতোৰা]], ড্ৰাম, [[গীটাৰ]], হাৰমনিকা, [[হাৰমনিয়াম]], মেণ্ড’লিন, কীব’ৰ্ড, [[তবলা]] আৰু একাধিক পাৰকিউছন বাদ্য অন্তৰ্ভুক্ত। অসমৰ সৰ্বাধিক পাৰিশ্ৰমিকপ্ৰাপ্ত কণ্ঠশিল্পীসকলৰ ভিতৰত তেওঁ অন্যতম।<ref>{{Cite web|date=16 April 2017|title=Barred from singing in Hindi, Assam singer leaves Bihu stage|url=https://indianexpress.com/article/cities/guwahati/zubeen-garg-noonmati-bihu-sanmilan-stopped-from-singing-hindi-song-assam-top-singer-quits-bihu-stage-with-an-abuse-4614435/|url-access=limited|access-date=19 December 2020|website=The Indian Express|language=en}}</ref> প্ৰায় ৩৩ বছৰজোৰা তেওঁৰ কেৰিয়াৰত জুবিন গাৰ্গে ৪০টা ভাষাত ৩৮,০০০তকৈও অধিক [[গীত]] বাণীবদ্ধ কৰিছে।<ref>{{cite news|title=Thousands of fans bid adieu to Zubeen at Guwahati stadium|url=https://www.thehindu.com/entertainment/music/singer-zubeen-gargs-body-arrives-at-guwahati-airport-thousands-gather-to-get-last-glimpse/article70076293.ece|access-date=23 September 2025|work=[[The Hindu]]|date=21 September 2025|language=en-IN}}</ref><ref>{{cite news|last1=Deb|first1=Abhijit|title=From 'Anamika' to 'Ya Ali': Zubeen Garg, a man of many emotions, bids farewell|url=https://www.thestatesman.com/entertainment/from-anamika-to-ya-ali-zubeen-garg-a-man-of-many-emotions-bids-farewell-1503488612.html|access-date=23 September 2025|work=[[The Statesman (India)|The Statesman]]|date=19 September 2025|language=en}}</ref> ২০২৫ চনৰ ১৯ ছেপ্টেম্বৰ‌ত [[ছিংগাপুৰ|ছিংগাপুৰত]] জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যু হয়। ==বংশ আৰু পৰিয়াল== ১৯৭২ চনৰ ১৮ নৱেম্বৰত [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] [[তুৰা, মেঘালয়|তুৰাত]] জুবিন গাৰ্গৰ জন্ম হয়।<ref name="Birthday">{{cite news |last1=Borkotoky |first1=Tonmoy |title=Zubeen Garg turns 48; fans shower him with birthday wishes |url=https://www.newslivetv.com/assam/zubeen-garg-turns-48-fans-shower-him-with-birthday-wishes/ |access-date=20 November 2019 |work=News Live TV |date=18 November 2019 |archive-date=11 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201011231758/https://newslivetv.com/zubeen-garg-turns-48-fans-shower-him-with-birthday-wishes/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |title=Rockstar with a humane heart – Zubeen Garg turns 48 today – Sentinelassam |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/rockstar-with-a-humane-heart-zubeen-garg-turns-48-today-512140 |access-date=18 November 2020 |work=The Sentinel |date=18 November 2020 |language=en |archive-date=18 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201118051439/https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/rockstar-with-a-humane-heart-zubeen-garg-turns-48-today-512140 |url-status=live }}</ref> জুবিনৰ পিতৃৰ নাম হৈছে মোহিনীমোহন বৰঠাকুৰ (ছদ্মনাম: কপিল ঠাকুৰ) আৰু মাতৃ স্বৰ্গীয় ইলি বৰঠাকুৰ (বিয়াৰ পূৰ্বে তেওঁ ইলি অধ্যাপক)।<ref name="Apr2022">{{cite news |last1=Parashar |first1=Utpal |date=29 July 2019 |title='These Brahmins should be killed,' says Assam singer Zubeen Garg; cases filed |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/these-brahmins-should-be-killed-says-assam-singer-zubeen-garg-cases-filed/story-QgaKOmiMcqiCEhzOc8K29O.html |work=Hindustan Times |access-date=12 April 2022 |archive-date=15 January 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220115111218/https://www.hindustantimes.com/india-news/these-brahmins-should-be-killed-says-assam-singer-zubeen-garg-cases-filed/story-QgaKOmiMcqiCEhzOc8K29O.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Sharma |first1=Dristi |title=How Singer Zubeen Garg Got His Name |url=https://www.ndtv.com/entertainment/how-singer-zubeen-garg-got-his-name-9307155 |access-date=20 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=19 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title='Ya Ali' singer Zubeen Garg provided security after ULFA threat And First Hindi Song|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/entertainment-others/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/ |url-access=subscription |access-date=25 September 2025 |work=[[The Indian Express]] |date=22 April 2013 |language=en |archive-date=27 December 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241227233959/https://indianexpress.com/article/entertainment/entertainment-others/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Zubeen Garg Biography, Zubeen Garg Profile - entertainment.oneindia.in |url=http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |website=[[Oneindia]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20130812032230/http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |access-date=25 September 2025 |archive-date=12 August 2013 |language=en |archivedate=12 August 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130812032230/http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |deadurl=yes }}</ref><ref>{{cite news |title=Why Jibon Borthakur Chose to Become Zubeen Garg |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/why-zubeen-borthakur-chose-to-become-zubeen-garg-10481588 |access-date=25 September 2025 |work=[[Pratidin Time]] |date=20 September 2025 |language=en |archive-date=5 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251005162156/https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/why-zubeen-borthakur-chose-to-become-zubeen-garg-10481588 |url-status=live }}</ref> ইলি অধ্যাপকৰ ঘৰ যোৰহাটৰ পুলিবৰৰ ভাতেমৰা গাঁৱত আছিল। কপিল ঠাকুৰ ২৪ বছৰ বয়সত বিবাহপাশত আবদ্ধ হৈছিল আৰু বিয়াৰ পাছত কপিল ঠাকুৰৰ লগত থাকিবলৈ ইলি অধ্যাপক তুৰালৈ গৈছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (২)">{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=২ |language=as}}</ref> তুৰাৰ অসামৰিক চিকিৎসালয়তে তেওঁলোকৰ প্ৰথম সন্তান জুবিনৰ জন্ম হৈছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (৩)">{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৩ |language=as}}</ref> জুবিনৰ প্ৰকৃত নাম জুবিন বৰঠাকুৰ। প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ জুবিন মেহতাৰ নামত জুবিনৰ নাম ৰখা হৈছিল আৰু পাছত ''গাৰ্গ'' গোত্ৰ নামটো জুবিন গাৰ্গে প্ৰৱেশিকা পৰীক্ষাৰ সময়ত নিজেই সংযোজন কৰি ল'লে। সংগীত জগততো তেওঁ‌ জুবিন গাৰ্গৰূপে পৰিচিত হৈছিল। জুবিন গাৰ্গৰ প্ৰতিপালনত সহায় কৰিবলৈ তেওঁৰ মাহীয়েক কুনি গৈ তুৰাত কিছুদিন আছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (৩)"/> জুবিনৰ পিতৃ-পৰিয়াল মূলতে [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ জিলাৰ]] [[জাঁজী|জাঁজীৰ]] অন্তৰ্গত তামোলীছিগা গাঁৱৰ। পৰৱৰ্তী সময়ত শিক্ষা আৰু চাকৰিৰ সন্ধানত তেওঁলোকৰ পৰিয়ালটো যোৰহাট পাইছিলহি। যোৰহাটত তেওঁলোক ভাৰাঘৰত আছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=১ |language=as}}</ref> প্ৰথমতে কপিল ঠাকুৰে চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত কেৰাণীৰ চাকৰিত কৰিছিল আৰু পুৱা-গধূলি কেইটামান টিউচন কৰিছিল। কপিল ঠাকুৰে কলা শাখাত স্নাতক উত্তীৰ্ণ হৈছিল যদিও অৰ্থাভাৱত স্নাতকোত্তৰ সম্পূৰ্ণ কৰিব নোৱাৰিলে। কিন্তু তেওঁ কোনোপধ্যেই ভাই-ভনী আৰু নিজৰ শিক্ষা যতি পৰিবলৈ দিয়া নাছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (২)"/> চাকৰিৰ সন্ধান কৰি থাকোঁতেই তেওঁ তুৰাত বৰ্তমানতকৈ ভাল চাকৰি এটা পালে। আৰু তাতে ৪০ টকাত এটা ৰুম ভাৰালৈ লৈ থাকিবলৈ ল'লে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ অধিক পঢ়া-শুনা কৰি অসম লোকসেৱা আয়োগৰ পৰীক্ষাত অৱতীৰ্ণ হয় আৰু সেইসূত্ৰে শ্ৰম বিভাগত নিজ দায়িত্ব পালন কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ মাটিৰ হাকিম হিচাপে (বৰ্তমানৰ চাৰ্কোল অফিচাৰ) কৰিমগঞ্জলৈ বদলি হয়।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫ |language=as}}</ref> আৰু চাকৰি-জীৱনৰ প্ৰথমছোৱাত সঘনাই ইঠাই-সিঠাইলৈ বদলি হ’বলগীয়া হৈছিল। সেয়ে কণমানি জুবিনৰ ল’ৰালি বিভিন্ন ঠাইৰ ভিন্ন অভিজ্ঞতাৰে ভৰ-পূৰ আছিল। জুবিনৰ পিতৃয়ে ''কপিল ঠাকুৰ''ৰ ছদ্মনামত কবিতা, গল্প, প্ৰবন্ধ আৰু উপন্যাস লিখিছে। জুবিনৰ মাতৃ ইলি বৰঠাকুৰ এগৰাকী দক্ষ নৃত্যশিল্পী, অভিনেত্ৰী আৰু সু-গায়িকা আছিল। তথাপি তেওঁ নিজৰ প্ৰতিভাক পেছা হিচাপে লোৱা নাছিল। ইয়াৰ পৰিৱৰ্তে তেওঁ‌ কণমানি জুবিনক ঘৰতেই সকলো কলা শিকোৱাৰ সিদ্ধান্ত লৈছিল। জুবিনে মাতৃকেই নিজৰ জীৱনৰ প্ৰথম গুৰু বুলি বিবেচনা কৰিছিল। ২০০০ চনৰ ২ ছেপ্টেম্বৰত ইলি বৰঠাকুৰৰ মৃত্যু হয়।<ref>{{Cite book |title=জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ |editor-last=শইকীয়া |editor-first=মণ্টু |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০০৯ |page=৬৭ |language=as}}</ref> জুবিনৰ ভগ্নী দুগৰাকী: [[জংকী বৰঠাকুৰ]] আৰু পামী বৰঠাকুৰ। জংকী এগৰাকী গায়িকা আৰু অভিনেত্ৰী আছিল। দুৰ্ভাগ্যজনকভাৱে ২০০২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীত [[তেজপুৰ|তেজপুৰৰ]] বালিপাৰাত ঘটা এটা শোকাৱহ মটৰ দুৰ্ঘটনাত জংকীৰ মৃত্যু হয়।<ref name="india.com">{{cite web | url=https://www.india.com/entertainment/how-zubeen-gargs-sister-jongki-barthakurs-untimely-death-shaped-his-musical-journey-8086747/ | title=How Zubeen Garg’s sister Jongki Barthakur’s untimely death shaped his musical journey | publisher=India.com | date=7 September, 2025 | accessdate=7 October 2025 | author=Mehzabeen, Mallika}}</ref> ইয়াৰ পাছতে জুবিনে জংকীৰ স্মৃতিত ''শিশু'' নামৰ এটা এলবাম মুক্তি দিয়ে। আনগৰাকী ভগ্নী ড॰ পামী বৰঠাকুৰ এগৰাকী অধ্যাপক। ড॰ বৰঠাকুৰে ''সাংগীতিক ভূগোল''ত গৱেষণা কৰি ডক্টৰেট অৰ্জন কৰিছে। তেওঁ বৰ্তমান অসমস্থিত ৰয়েল গ্ল’বেল বিশ্ববিদ্যালয়ত অধ্যাপিকা হিচাপে কৰ্মৰত।<ref name=" RGU">{{cite web | url=https://www.rgu.ac/faculty-palme-borthakur | title=Dr. Palme Borthakur | publisher=Royal Global University | accessdate=23 September 2025}}</ref><ref name="USTM">{{cite web | url=https://ustm.ac.in/32359-2/ | title=Dr. Palme Borthakur | publisher=USTM | accessdate=23 September 2025}}</ref> ২০০২ চনৰ ৪ ফেব্ৰুৱাৰীত জুবিন গাৰ্গ গৰিমা শইকীয়াৰ সৈতে বিবাহপাশত আবদ্ধ হয়।<ref>{{cite web|last=Desk|first=TOI Entertainment|title=Who is Garima Saikia Garg? Meet wife of late singer Zubeen Garg and acclaimed costume designer|website=The Times of India|date=2025-09-19|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/who-is-garima-saikia-garg-meet-wife-of-late-singer-zubeen-garg-and-acclaimed-costume-designer/articleshow/123999749.cms|access-date=2025-09-22}}</ref> == শিক্ষা == পিতৃৰ চাকৰিসূত্ৰে জুবিন গাৰ্গৰ শিশুকাল একাধিক ঠাইত বিস্তৃত হৈ আছিল। তুৰাত জন্ম হোৱা শিশু জুবিনে শৈশৱৰ দুবছৰ তেজপুৰত কটায়। ইয়াৰ পাছত পৰিয়ালটো যোৰহাটলৈ অহাত তেওঁক চিনামৰাৰ ইংৰাজী মাধ্যমৰ স্কুল 'কাৰ্মেল'ত নামভৰ্তি কৰাই দিয়া হ’ল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৪ |language=as}}</ref> ===কৰিমগঞ্জত=== ইয়াৰ পাছত পিতৃৰ চাকৰি পুনৰ বদলি হোৱাত তেওঁলোক কৰিমগঞ্জলৈ যাবলগীয়া হয়। পিতৃ কপিল ঠাকুৰে এইবাৰ হাকিম হিচাপে কৰিমগঞ্জত যোগদান কৰিলে। কৰিমগঞ্জত তেওঁলোক আঠ বছৰ থাকে। পিতৃৰ দৃষ্টিত শিশু অৱস্থাত জুবিন ''দুষ্ট আৰু খট্‌খটীয়া'' হিচাপে পৰিচিত আছিল। কৰিমগঞ্জৰ বঙালী সমাজৰ মাজত থাকি তেওঁলোকে বঙালী জীৱনৰ লগত মিলি যাবলৈ চেষ্টা কৰিলে। ঘৰৰ আৰু বাহিৰত লগ পোৱা অসমীয়া মানুহৰ বাহিৰে বাকী সকলোতে তেওঁলোকে কৰিমগঞ্জৰ [[ছিলঠীয়া ভাষা|ছিলঠীয়া বঙালী]] ভাষাতেই কথা পাতিছিল। জুবিনেও সৰুৰেপৰা বাংলা ভাষা আয়ত্ত কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৬ |language=as}}</ref> পিতৃৰ এই সম্পৰ্কত ভাষ্য এনেধৰণৰ—<blockquote>কৰিমগঞ্জৰ বাংলাটো আচলতে ছিলঠীয়া বাংলা। অসমৰ কামৰূপীয়া ভাষাৰ দৰে। জুবিনো সৰুৰেপৰা বাংলাভাষী হৈ উঠিল। বঙালী সমাজৰ লগত উঠা-বহা, ফুৰা-চকা কৰি তেওঁ ৰবীন্দ্ৰনাথ, নজৰুল আদিৰ লগত এসময়ত ভালদৰে পৰিচিত হৈ পৰিছিল।</blockquote> কৰিমগঞ্জত থকা প্ৰথমটো বছৰতেই জুবিনক তাৰ একমাত্ৰ ইংৰাজী মাধ্যমৰ বিদ্যালয় "প্ৰান্তিক কিণ্ডাৰগাৰ্টেন"ত নাম লিখাই দিয়া হ’ল। ইয়াৰ পাছত তেওঁক কৰিমগঞ্জৰ হাইস্কুলত নামভৰ্তি কৰোৱা হয়। শৈশৱৰ সময়ছোৱাত জুবিন গাৰ্গৰ [[অমিতাভ বচ্চন|অমিতাভ বচ্চনৰ]] ছবিবোৰ প্ৰিয় আছিল। আৰু অমিতাভ বচ্চনৰ অনুকৰণৰ তেওঁ থ্ৰি-পীচ ছ্যুট পিন্ধিছিল। গানৰ প্ৰতি তেওঁৰ ধাউতি দিনক-দিনে বাঢ়ি অহা দেখি জুবিনক কৰিমগঞ্জৰ বিশিষ্ট তবলাবাদক ৰবীন বেনাৰ্জীৰ অধীনত [[তবলা]] শিকিবলৈ দিয়া হ’ল। পিতৃয়ে কৰিমগঞ্জৰ যাত্ৰা-দল ''শিল্পী-তীৰ্থ''ৰ সৈতে জড়িত হৈ এটা বছৰতে তিনিখন যাত্ৰা কৰিছিল; য’ত জুবিন গাৰ্গে তেওঁক সংগ দিছিল। আনহাতে বিদ্যালয়ত বছৰেকীয়া উৎসৱত জুবিন গাৰ্গে তবলা বাদন কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৭ |language=as}}</ref> বানপীড়িত কৰিমগঞ্জত বান-সাহায্যৰ কাম আৰু নিৰ্বাচনৰ কামত ব্যস্ত হ’বলগীয়া হোৱা হেতুকে কপিল ঠাকুৰ পৰিয়ালৰ প্ৰতি কেতিয়াবা প্ৰয়োজনীয় ধ্যান দিব পৰা নাছিল। তেনেস্থলত পত্নী ইলি বৰঠাকুৰে সন্তানৰ যত্ন লৈছিল। জুবিন গাৰ্গ আৰু জংকীক প্ৰাথমিক গান শিকোৱাৰ দায়িত্ব মাতৃ ইলি বৰঠাকুৰে লৈছিল। কৰিমগঞ্জত প্ৰায় আঠ বছৰ কটাই তেওঁলোক বিজনীলৈ আহে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৮ |language=as}}</ref> জুবিনে জীৱনৰ প্ৰথম গুৰু বুলি নিজৰ মাতৃকেই বিবেচনা কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত জুবিনে গুৰু ৰমণী ৰায়ৰ ওচৰত অসমীয়া লোক-সংগীতৰ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰে। তেওঁ তামোলপুৰ উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়ৰপৰা মেট্ৰিক পাছ কৰিছিল। [[যোৰহাট|যোৰহাটৰ]] [[জগন্নাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|জগন্নাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ৰ]] ছাত্ৰ জুবিনে তেওঁলোকৰ পৰিয়াল [[গুৱাহাটী|গুৱাহাটীলৈ]] স্থায়ীভাৱে থাকিবলৈ গুচি অহাৰ পাছত গুৱাহাটীৰ [[ভোলানাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|বি. বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ত]] স্নাতক বিজ্ঞান শাখাত নামভৰ্তি কৰে। কিন্তু সংগীতৰ ক্ষেত্ৰখনৰ লগত সম্পূৰ্ণৰূপে নিজকে নিয়োজিত কৰিব লগা হোৱাত তেওঁ কলেজীয়া শিক্ষা আধৰুৱা হৈ ৰয়। ==কণ্ঠশিল্পী হিচাপে== === ১৯৯২-১৯৯৫: সংগীতশিল্পী হিচাপে যাত্ৰাৰম্ভ === বি. বৰুৱা কলেজত পঢ়ি থাকোঁতেই, ১৯৯২ চনত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ত অনুষ্ঠিত যুৱ মহোৎসৱত পাশ্চাত্য সংগীত শাখাত একক পৰিৱেশনত স্বৰ্ণ পদক অৰ্জন কৰাটোৱেই আছিল জুবিনৰ জীৱনৰ টাৰ্নিং পইণ্ট। ইয়াতেই জুবিনে কণ্ঠশিল্পীৰূপে জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে সফলতা আৰু বিশ্বাসৰ সোৱাদ পায়। ১৯৯৩ চনৰ দুৰ্গা পূজাৰ ষষ্ঠীৰদিনা এন কে প্ৰডাকচনে পৰিৱেশন কৰা প্ৰথম এলবাম ''অনামিকা'' মুক্তি হোৱাৰ লগে লগে তেওঁ পেছাদাৰী সংগীত জগতখনত সোমাই পৰে।<ref>{{Cite book |title=জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ |editor-last=শইকীয়া |editor-first=মণ্টু |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০০৯ |page=৩৭ |language=as}}</ref> অৱশ্যে তেওঁৰ প্ৰথম বাণীবদ্ধ হোৱা গীত দুটা আছিল— ''তুমি জানো পাৰিবা সোণ'' আৰু ''তুমি জোনাকী সুবাস''। এই গীতদুটা তেওঁ ''ঋতু'' নামৰ এলবামটোৰ বাবে বাণীবদ্ধ কৰিছিল। কিন্তু ১৯৯৩ চন পৰ্যন্ত এইটো এলবামে মুক্তি পোৱা নাছিল। ''অনামিকা'' এলবামটোৱে অগতানুগতিকতাৰ বাবে অতি কম সময়তেই সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতত ই‌ন্‌ষ্টেণ্ট হিটৰূপে জনপ্ৰিয়তাৰ শীৰ্ষত আৰোহণ কৰিছিল। ১৯৯৩ চনৰ অক্টোবৰ মাহত মুক্তি পোৱা বলীউডৰ ভক্তিমূলক কণ্ঠশিল্পী [[অনুৰাধা পৌডৱাল]] আৰু উৎপল শৰ্মাই গোৱা অসমীয়া এলবাম ''অনুৰাধাত'' তেওঁ প্ৰথমে গীতিকাৰ আৰু সংগীত সুৰকাৰ হিচাপে অৱদান আগবঢ়াইছিল, যাৰ ফলত তেওঁ প্ৰথম এলবাম হিচাপে চিহ্নিত হৈছিল য’ত তেওঁ কোনো ধৰণৰ কণ্ঠদান কৰা নাছিল। পৰৱৰ্তী সময়ছোৱাত তেওঁ ''সপোনৰ সুৰ'' (১৯৯২), ''জোনাকী মন'' (১৯৯৩), ''মায়া'' (১৯৯৪), ''আশা'' (১৯৯৫)কে প্ৰমুখ্য কৰি ভালেমান এলবাম মুকলি কৰে। <ref>{{Citation |title=Xopunor Xur - Zubeen Garg - Download or Listen Free - JioSaavn |date=6 November 2023 |url=https://www.jiosaavn.com/album/xopunor-xur/0VAyq8SQg0Q_ |access-date=21 September 2025 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Asha • Future Sounds |url=https://www.futuresounds.in/store/asha/ |access-date=21 September 2025 |website=Future Sounds |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title=Junaki Mon - Zubeen Garg, Jonki - Download or Listen Free - JioSaavn |date=18 July 2009 |url=https://www.jiosaavn.com/album/junaki-mon/ovJnC-NY70c_ |access-date=21 September 2025 |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title=Maya (Original) by Zubeen Garg on Apple Music |date=8 May 2021 |url=https://music.apple.com/ca/album/maya-original/1580812170 |access-date=21 September 2025 |language=en-CA}}</ref> ১৯৯৫ চনত মুম্বাইলৈ যোৱাৰ পূৰ্বে তেওঁ ''উজান পিৰীতি'' নামৰ ব্যাৱসায়িকভাৱে সফল হোৱা এটি [[বিহু|বিহুৰ]] এলবাম মুকলি কৰিছিল।<ref>{{cite book|last=Saikia|first=Montu|title=Zubeen Garg: Jibanar Para Ganaloi|publisher=Chandra Prakash|location=Guwahati|year=2009|page=97|url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.452684|language=Assamese}}</ref> === ১৯৯৫-১৯৯৭: বলীউড কণ্ঠশিল্পী কেৰিয়াৰ আৰম্ভ কৰিবলৈ মুম্বাইলৈ স্থানান্তৰিত হোৱা === কুৰি শতিকাৰ শেষৰ দশকৰ মাজভাগতে জুবিন গাৰ্গে [[বলিউড]] সংগীত জগতত কাম কৰিবলৈ [[মুম্বাই]]লৈ গুচি যায় আৰু তাৰপৰাই তেওঁৰ প্ৰথম ইণ্ডীপপ একক এলবাম ''চান্দনী ৰাত'' প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{Citation|title=Chandni Raat by Zubeen Garg|date=9 October 2015|url=https://music.apple.com/us/album/chandni-raat/1048576498|language=en-US|access-date=24 October 2022}}</ref> ১৯৯৫ চনৰ শেষৰ ফালে [[মহালক্ষ্মী আয়াৰ]]ক লগ পাই তেওঁৰ তেতিয়াৰ আগন্তুক অসমীয়া এলবাম ''জুবিনৰ গান''ৰ বাবে তেওঁলোকৰ প্ৰথম গীত "উজাগৰি নিশাৰ উতলা মন" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিটো ১৯৯৬ চনৰ জানুৱাৰী মাহত মহালক্ষ্মী আয়াৰৰ প্ৰথম এলবাম হিচাপে মুক্তি লাভ কৰিছিল। <ref>{{cite news|url=https://assam.news18.com/news/assam/mahalakshmi-iyer-pay-tribute-to-zubeen-garg-skd-499891.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20260518193251/https://assam.news18.com/news/assam/mahalakshmi-iyer-pay-tribute-to-zubeen-garg-skd-499891.html|title=জুবিনৰ কথা কৈ আৱেগিক মহালক্ষ্মী, কেৱল মহালক্ষ্মীৰ বাবেই জুবিনে লিখিছিল এই গান, মহালক্ষ্মীয়ে ক’লে বহু কথা... বহু কাহিনী...! আজি সন্ধিয়া ৭.৫০ বজাত ‘সুৰৰ সোপানে সোপানে|last1=Bhagwati|first1=Nabajit|date=18 November 2025|archive-date=18 May 2026|work=News18 Assam Northeast}}</ref> <ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/31638328-Zubeen-Garg-Mahalakshmi-Hema-Zubeenor-Gaan|title=জুবিন গাৰ্গ, মহালক্ষ্মী*, হেমা* – জুবিনৰ গান|website=Discogs}}</ref> পাছলৈ তেওঁ ''চন্দা (১৯৯৬)'', ''শ্ৰদ্ধাঞ্জলি খণ্ড ১ (১৯৯৬)'', ''শ্ৰদ্ধাঞ্জলি খণ্ড ২ (১৯৯৭),'' ''জলৱা (১৯৯৮)'', আদি একাধিক হিন্দী এলবাম আৰু ৰিমিক্স বাণীবদ্ধ কৰে। ১৯৯৬ চনৰ আগষ্ট মাহত তেওঁ অতি সোনকালে মুক্তি পাবলগীয়া হিন্দী এলবাম ''দুনিয়া''ৰ বাবে "মেইনে দেখে হে সভি ৰং দুনিয়া কে" গীতটোৰ আৰম্ভণিৰ গীটাৰ বজাইছিল আৰু এইদৰে তেওঁৰ কণ্ঠ, কথা, সুৰ, আৰু সংগীত অবিহনে তেওঁৰ প্ৰথম এলবাম বা গীত হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল। প্ৰথমে এই গীতটো [[আশা ভোছলে]]ই গোৱাৰ উদ্দেশ্য আছিল, কিন্তু, তেওঁৰ ব্যস্ততাৰ বাবে তেওঁৰ ঠাইত বলীউডৰ কণ্ঠশিল্পী ৰাগেশ্বৰী গীতটো গাইছিল। এই এলবামটো ১৯৯৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুক্তি পাইছিল। <ref>{{Cite news|date=19 September 2025|title=Who Was Singer Zubeen Garg? All About His Popular Songs, Family, Achievements|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/bollywood/who-was-singer-zubeen-garg-who-died-at-52-all-about-his-popular-songs-family-achievements-article-152855099|access-date=22 September 2025|work=Times Now}}</ref> === ১৯৯৭-১৯৯৮: প্ৰথম বাংলা এলবাম আৰু প্ৰথম সহোদৰ এলবাম === বলীউড আৰু অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ আৰু সংগীত উদ্যোগত গান গোৱাৰ সমান্তৰালকৈ ১৯৯৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত তেওঁ বাংলা সংগীত জগতত প্ৰৱেশ কৰে য'ত তেওঁ প্ৰথম বাংলা এলবাম ''সুৰেৰ উপহাৰ'' মুকলি কৰে য'ত মৌচুমী চহৰীয়াৰ মুখ্য সহশিল্পী আৰু মিলি বৰুৱা আৰু [[সাগৰিকা মুখাৰ্জী|সাগৰিকা]]ৰ পটভূমি কণ্ঠদান কৰা হয়, যি [[শান|চান]]ৰ ভগ্নী।<ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/36797428-Zubeen-Maushumi-Surer-Upahar|title=জুবিন, মৌচুমী – সুৰেৰ উপহাৰ (কেছেট)|website=Discogs}}</ref> পিছৰ এমাহৰ ভিতৰত, তেওঁ ভগ্নী আৰু তেতিয়াই নৱাগত সহ-কণ্ঠশিল্পী জংকী বৰঠাকুৰক লৈ তেওঁৰ ''মুক্তি'' এলবামও মুকলি কৰি তেওঁলোকৰ প্ৰথম অসমীয়া ভাই-ভনীৰ যুটি এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয় আৰু তেওঁলোকে নাজিয়া-জোহেব আৰু চান-সাগৰিকাৰ পৰা প্ৰেৰণা লাভ কৰিছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/35341735-Zubeen-Jonkie-Mukti|title=জুবিন, জংকি - মুক্তি (কেছেট)|website=Discogs}}</ref> এই এলবামটোও অডিঅ চিডি ফৰ্মেটত মুক্তি পোৱা প্ৰথম অসমীয়া এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয়। এই এলবামটোৰ আগতে অসমত বজাৰ আৰু অডিঅ' চিডি ফৰ্মেটত প্ৰৱেশ কৰা প্ৰথমটো এলবাম আছিল: চানৰ প্ৰথম এলবাম ''লাভ-অলজি'' আৰু ৰাগেশ্বৰীৰ প্ৰথম এলবাম ''দুনিয়া'', যিটো ১৯৯৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুক্তি পাইছিল। === ১৯৯৮-২০০৩: নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী আত্মপ্ৰকাশ, দ্বিতীয় ইণ্ডিপপ এলবাম আৰু তেওঁৰ প্ৰথম ব্ৰেকথ্ৰু অসমীয়া এলবাম === তেওঁ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল ''পুৰাণী কবৰ'' (১৯৯৮) ছবিখনত, য'ত তেওঁ দুটা গীত গাইছিল: "কুচ তো কাহো" আৰু "দিল মেৰা চুৰয়া এক হাছিনা"। পৰৱৰ্তী কেইমাহমানৰ ভিতৰতে ''[[যৌৱনে আমনি কৰে]]'' ছবিত দেখা পোৱা প্ৰথমটো অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ গীত "বুকু দুৰু দুৰু" গাইছিল। ১৯৯৮ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত তেওঁৰ দ্বিতীয়টো ইণ্ডিপপ এলবাম ''ইউহি কভি'' মুকলি কৰিছিল, য'ত তেতিয়াই নৱাগত অভিনেত্ৰী ভূমিকা চাওলাক প্ৰদৰ্শিত কৰা হৈছিল আৰু ভাৰতৰ চেনেল ভি আৰু এমটিভি মিউজিক চেনেলত প্ৰচাৰিত এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ প্ৰথম মিউজিক ভিডিঅ'। তেওঁ ''দিল ছে'' (১৯৯৮), ''ড’লি ছজা কে ৰখনা'' (১৯৯৮), ''মৰম নদীৰ গাভৰু গাত'' (১৯৯৯), ''[[বুকুৰ মাজত জ্বলে]]'' (১৯৯৯), ''[[হিয়া দিয়া নিয়া]]'' (২০০০), ''ফিজা'' (২০০০) আদি হিন্দী ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰৰ বাবে গীত গাইছিল।<ref>{{cite web|url=http://www.bollywoodmdb.com/celebrities/biography/zubeen-garg/792|title=About Zubeen Garg|website=bollywoodmdb.com|access-date=30 April 2017|archive-date=27 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180127083834/http://www.bollywoodmdb.com/celebrities/biography/zubeen-garg/792|url-status=live}}</ref> ২০০০ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত গাৰ্গে তেওঁৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া এলবাম ''পাখি'' মুকলি কৰে কাৰণ এই এলবামটো ২০০০ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত মৃত্যু হোৱা তেওঁৰ মাতৃৰ নামত উৎসৰ্গিত কৰা হৈছিল। পিছলৈ এই এলবামটো অসমত তেওঁৰ প্ৰথম উল্লেখযোগ্য অগ্ৰগতি হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰিও সেই বছৰৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া এলবাম হিচাপে স্বীকৃতি লাভ কৰিছিল। ২০০২ চনত তেওঁ কে কে আৰু সুনীতা ৰাৱে গোৱা "মুঝে প্যায়াৰ হো গয়া" নামৰ এটা হিন্দী গীত ৰচনা কৰে যিটো ইণ্ডিপপ এলবাম/টেলিভিছন শ্ব' ''চেনেল ভি জামিনত'' দেখা যায়। সেই বছৰতে তেওঁ ''কান্তে'' ছবিৰ তিনিটা গীত গাইছিল। ২০০৩ চনত তেওঁ ''মুদ্দা – দি ইছ্যু'' চিনেমাৰ "ছপ্নে ছাৰে" আৰু "খোৱাবৌ কী", ''চুপকে ছে'' চিনেমাৰ "মাংগো অগৰ দিল ছে ত’ খুদা", ''মুম্বাই ছে আয়া মেৰা দৌস্ত'' চিনেমাৰ "হোলী ৰে" আৰু ''জাল: দা ট্ৰেপ'' চিনেমাৰ "জ’ প্যাৰ তুমনে" গীত গাইছিল।<ref>{{Citation|last=Array|title=Jo Pyar Tumne (Jaal – The Trap / Soundtrack Version) (Full Song) – KK, K. S. Chithra – Download or Listen Free – JioSaavn|date=14 August 2008|url=https://www.jiosaavn.com/song/jo-pyar-tumne-jaal---the-trap--soundtrack-version/MQcBSA1RBgI|access-date=8 March 2020|archive-date=20 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190220181601/https://www.jiosaavn.com/song/jo-pyar-tumne-jaal---the-trap--soundtrack-version/MQcBSA1RBgI|url-status=live}}</ref> === ২০০৩–২০০৬: বাংলা ভাষাৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী আত্মপ্ৰকাশ আৰু তেওঁৰ একক এলবাম ''যন্ত্ৰ'' === ২০০৩ চনত [[বঙালী ভাষা|বাংলা]] সংগীত জগতত জুবিন গাৰ্গৰ অভিষেক ঘটে, য’ত তেওঁ ''মন'' চিনামাত "অ মন বোলাকা" আৰু "অভিলাশী মনে" নামৰ দুটা গীত গাইছিল। পাছৰ বছৰত তেওঁ ''শুধু তুমি'' চিনামাত তিনিটা গীত গীত গায় আৰু ছবিখনৰ সংগীত পৰিচালনা কৰে।<ref>{{Citation|last=Array|title=Ektuku Chhoan Lage (Shudhu Tumi / Soundtrack Version) (Full Song) – Zubeen Garg – Download or Listen Free – JioSaavn|date=5 October 2008|url=https://www.jiosaavn.com/song/ektuku-chhoan-lage-shudhu-tumi--soundtrack-version/NA48ZSFaelc|access-date=8 March 2020}}</ref> সেই বছৰতে তেওঁ সহ-কণ্ঠশিল্পী অবিহনে তেওঁৰ অসমীয়া এলবাম ''যন্ত্ৰ'' মুকলি কৰি বছৰৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া এলবামৰ লগতে তেতিয়ালৈকে সৰ্বকালৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া অচলচ্চিত্ৰ এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয়। ২০০৫ চনত তেওঁ ''প্ৰেমী'' নামৰ বাংলা চিনেমাখনত "অ’ বন্ধুৰে" আৰু "লাগেনা ভালো" গাইছিল। <ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/27085053-Zubeen-Garg-Jantra|title=জুবিন গাৰ্গ - যন্ত্ৰ (কেছেট}}</ref> === ২০০৬–২০২৫:'য়া আলী'ৰ সফলতা আৰু পৰৱৰ্তী সময়=== [[চিত্ৰ:Zubeen Garg in Audio Release of "Zindagi".jpg|thumb|240x180px|২০০৭ চনত জিন্দেগী নামৰ চিনেমাখনৰ অডিঅ' মুক্তিৰ সময়ত গাৰ্গ]] [[File:Zubin & Zublee mesmerising the crowd with their iconic live performance of “Anuradha”.jpg|thumb|'অনুৰাধা' গীতৰ জৰিয়তে জুবিন গাৰ্গ আৰু [[জুবলী বৰুৱা]]ই দৰ্শকক সুকীয়া অনুভূতি প্ৰদান কৰে। ]] ''গেংষ্টাৰ'' চিনেমাখনৰ জৰিয়তে জুবিন গাৰ্গে বলীউডত সৰ্বাধিক পৰিচিতি লাভ কৰে। ইয়াত তেওঁ "য়া আলী" গীতটো গাইছিল।<ref>{{cite web|title=মিউজিক হিটছ ২০০০–২০০৯|trans-title=Music Hits 2000-2009|url=http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5|website=Boxofficeindia.com|access-date=30 April 2017|date=22 January 2009|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090122120910/http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5|archive-date=22 January 2009|archivedate=15 February 2008|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080215081557/http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5&PHPSESSID=108b9056cd4ca14236f9c6119d34dcce|deadurl=yes}}</ref> এই গীতটোৰ জৰিয়তে তেওঁ ২০০৬ চনত শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পীৰ ''গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড্‌ছ (GIFA)'' লাভ কৰে। তেওঁৰ পৰৱৰ্তী হিন্দী এলবাম ''জিন্দেগী'' ২০০৭ চনত মুক্তি পায়।<ref>{{cite web|title=জুবিনৰ অভিলাষী হয়|trans-title=Zubeen gets ambitius|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gets-ambitious/articleshow/2320677.cms|archive-url=https://web.archive.org/web/20250215092432/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gets-ambitious/articleshow/2320677.cms|date=30 August 2007|archive-date=15 February 2025|access-date=12 July 2026|website=Times of India|url-status=live}}</ref> ২০০৮ চনৰ আৰম্ভণিতে গাৰ্গে কুমাৰ ভবেশৰ সৈতে সহযোগিতা কৰি তেওঁলোকৰ "কামৰূপীয়া ছোৱালী" গীতটো ৰেকৰ্ডিং কৰে।<ref>{{cite web|title=কামৰূপীয়া ছোৱালী|url=https://www.youtube.com/watch?v=pavaz7IwA5U|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113014/https://www.youtube.com/watch?v=pavaz7IwA5U|archive-date=12 July 2026|website=YouTube|date=6 November 2019|access-date=12 July 2026}}</ref><ref>{{cite web|title= কামৰূপীয়া ছোৱালী ঐ ভিডিঅ' গীত - কুমাৰ ভৱেশ আৰু জুবিন গাৰ্গ|trans-title=Kamrupia Suwali oi video song - Kumar Bhabesh and Zubeen Garg|url=https://www.youtube.com/watch?v=coMupu79-K4|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113359/https://www.youtube.com/watch?v=coMupu79-K4|date=12 June 2019|archive-date=12 July 2026|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০০৮ চনৰ মাজভাগত তেওঁৰ প্ৰথম নাট্য গীত "তুমি দুচকুতে কাজল ললে" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিটো ''হেংগুল থিয়েটাৰ''ত অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web|title=তুমি দুচকুতে কাজল ললে - হেঙুল থিয়েটাৰ ২০০৮-০৯ - জুবিন গাৰ্গ - অফিচিয়েল অডিঅ'| trans-title=TUMI DUSOKUTE KAJOL LOLE - Hengool Theatre 2008-09 - Zubeen Garg - Official Audio|url=https://www.youtube.com/watch?v=41686YS7eFg|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113725/https://www.youtube.com/watch?v=41686YS7eFg|archive-date=12 July 2026|date=2 November 2022|website=YouTube|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০০৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত তেওঁ আন এক একক এলবাম ''ৰুমাল'' মুকলি কৰে, য'ত "দুপৰৰ মুহোনাত", "ৰুমাল ৰুমাল", "অমানিখা হাৰে আছে" ইত্যাদি হিট গীতসমূহ সন্নিবিষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web |title=জুবিন গাৰ্গৰ নতুন এলবাম মুকলি|trans-title=Zubeen Garg launches new album |url=http://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/zubeen-garg-launches-new-album|archive-url=https://web.archive.org/web/20081006201345/http://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/zubeen-garg-launches-new-album|archive-date=6 October 2008|publisher=radioandmusic|date=4 October 2008|access-date=12 July 2026|url-status=live}}</ref> ২০০৮ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত তেওঁ ''মন মানে না'' চিনেমাৰ "মন মানে না", ''চিৰোদিনী তুমি যে'' আমাৰ চিনেমাৰ "পিয়া ৰে পিয়া ৰে", আৰু ''লাভ'' ''ষ্টৰী'' চিনেমাৰ "মন জেতে চায় শুধু" আদি কেইবাটাও বঙালী গীত ৰেকৰ্ডিং কৰে। ২০১২ চনত গাৰ্গে তেওঁৰ ২০ বছৰীয়া সংগীত যাত্ৰা সম্পূৰ্ণ কৰিবলৈ তেওঁৰ দুটা একক এলবাম মুকলি কৰে, এটা আছিল ''ৰুণজুন'', যিটো ২০১২ চনৰ ৪ জানুৱাৰীত মুক্তি পাইছিল,<ref>{{cite web|title=ৰুণজুন - অডিঅ' মুক্তি অনুষ্ঠান - জুবিন গাৰ্গ LIVE - ৰুণজুন নুপুৰে মাতে|trans-title=RunJun - Audio Release Ceremony - Zubeen Garg Live - Runjun Nupure Mate|url=https://www.facebook.com/BHASKARJAAN/videos/286387458076889/|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712125633/https://www.facebook.com/BHASKARJAAN/videos/286387458076889/?rdid=KNUh2Dc8wOe81fX8|archive-date=12 July 2026|last1=Bordoloi|first1=Bhaskar Kshyp|date=8 January 2012|website=Facebook}}</ref> আৰু আনটো আছিল ''ৰক'', যিটো ২০১২ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত মুক্তি পাইছিল। ''ৰক'' এলবামটোত মুঠ চৈধ্যটা গীত আছে, যাৰ ফলত ই আজিলৈকে তেওঁৰ আটাইতকৈ দীঘলীয়া এলবাম।<ref>{{cite web|title=জুবিন গাৰ্গ - ৰক চিডি (এলবাম, ষ্টেৰিঅ') ২০১২|trans-title=Zubeen Garg - Rock CD (Album, Stereo) 2012|url=https://www.discogs.com/release/35335300-Zubeen-Garg-Rock|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712125827/https://www.discogs.com/release/35335300-Zubeen-Garg-Rock|archive-date=12 July 2026|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০১৩ চনত তেওঁৰ অন্তিম হিন্দী এলবাম ''[[পাকীজা_(শ্ৰব্য_এলবাম)|পাকিজা]]'' মুকলি কৰে, য'ত তেওঁ প্ৰথমবাৰৰ বাবে গাইছিল, লিখিছিল, আৰু সুৰ কৰিছিল। এই এলবামটো অৰুণাচল প্ৰদেশত চিত্ৰগ্ৰহণ কৰা প্ৰথমটো ভাৰতীয় মিউজিক ভিডিঅ’ও হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.timesofindia.com/entertainment/music/news-and-interviews/Zubeen-Gargs-latest-Hindi-Album/articleshow/19754340.cms|archive-url=https://web.archive.org/web/20241130184827/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/music/news-and-interviews/Zubeen-Gargs-latest-Hindi-Album/articleshow/19754340.cms|url-status=live|archive-date=30 November 2024|title=জুবিন গাৰ্গৰ শেহতীয়া হিন্দী এলবাম|trans-title=Zubeen Garg’s latest Hindi Album|access-date=12 July 2026|date=28 April 2013|work=দ্য টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.assamtimes.org/node/8184|archive-url=https://web.archive.org/web/20130606020858/www.assamtimes.org/node/8184|title=পাকিজাঃ জুবিন গাৰ্গৰ নতুন এলবাম মুক্তি|trans-title=Pakeeza: Zubeen Garg's new album released|archive-date=6 June 2013|accessdate=15 September 2014|work=Assam Times|date=14 April 2013|first=Koushik |last=Hazarika|url-status=dead}}</ref> একে বছৰতে তেওঁ ৯০ৰ দশকৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ইণ্ডিপপ কন্ঠশিল্পী [[আলিছা চিনাই]]ৰ সৈতে "দিল টু হি বাটা" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিখন যিটো ''কৃষ ৩'' ছবিখনত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref>{{cite web|title='য়া আলী' পোষ্ট, বলীউডৰ বিষয়ে নিৰ্বাচিত: জুবিন|trans-title=Post 'Ya Ali', selective about Bollywood: Zubeen|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/post-ya-ali-selective-about-bollywood-songs-zubeen/articleshow/27184028.cms|date=10 December 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20230107132806/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/post-ya-ali-selective-about-bollywood-songs-zubeen/articleshow/27184028.cms|archive-date=7 January 2023|access-date=12 July 2026|website=The Times of India|url-status=live}}</ref> == মঞ্চৰ সংগীতানুষ্ঠান == [[File:Zubeen_EUphuism.JPG|thumb|২০১১ চনত এখন সংগীতানুষ্ঠানত পৰিৱেশনৰত জুবিন গাৰ্গ]] সমগ্ৰ অসমৰ বিহু অনুষ্ঠান আৰু অন্যান্য সাংস্কৃতিক উৎসৱত জুবিন গাৰ্গে কেৱল অসমীয়া গীতেই নহয়, হিন্দী, বঙালী, আৰু অন্যান্য ভাষাতো গীত গাইছিল। আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় আৰু বহিঃৰাজ্যত তেওঁ অসমীয়া আৰু ভাৰতীয় সংগীতক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আহিছে। উল্লেখযোগ্য যে, তেওঁ ট্ৰিনিদাদ আৰু ট’বাগোত অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰিছিল, য’ত তেওঁ কেইবাটাও হিন্দী আৰু অসমীয়া হিট গীত গাইছিল আৰু কঞ্চাৰ্টৰ শিৰোনাম দখল কৰা প্ৰথমজন অসমীয়া মনোৰঞ্জনকাৰী হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg enthralls Trinidad audience |url=https://www.hindustantimes.com/music/zubeen-garg-enthralls-trinidad-audience/story-sfcF1kZq2wnEi32VcF2ukO.html |work=Hindustan Times |date=17 August 2010 |access-date=20 September 2025}} </ref> ==পেছাদাৰী সংগীত জীৱন== ===শ্ৰব্য এলবাম=== ====অসমীয়া এলবাম==== {{columns-list|3| * [[অনামিকা (শ্ৰব্য এলবাম)|অনামিকা]] (১৯৯২) * সপোনৰ সুৰ (১৯৯২) * জোনাকি মন (১৯৯৩) * [[মায়া (শ্ৰব্য এলবাম)|মায়া]] (১৯৯৪) * [[আশা (এলবাম)|আশা]] (১৯৯৫) * উজান পিৰীতি (১৯৯৫) * [[জুবিনৰ গান (শ্ৰব্য এলবাম)|জুবিনৰ গান]] (১৯৯৬) * জান মণি (১৯৯৬) * [[ৰং (শ্ৰব্য এলবাম)|ৰং]] (১৯৯৬) * [[মুক্তি (শ্ৰব্য এলবাম)|মুক্তি]] (১৯৯৭) * স্নিগ্ধ জোনাক (১৯৯৮) * শব্দ (১৯৯৮) * মেঘৰ বৰণ (১৯৯৯) * ৰাংঢালী (১৯৯৯) * ভৰ দুপৰীয়া (১৯৯৯) * সপোন (১৯৯৯) * ৰংমন (১৯৯৯) * [[পাখি]] (২০০০) * হিয়া মন (২০০১) * বান্ধৈ (২০০২) * আকৌ হিয়া মন (২০০২) * শিশু (২০০২) * চিনাকি মন (২০০৩) * পকা ধানে ৰিঙিয়া (২০০৩) * সন্ধ্যাতৰা (২০০৩) * লাজুকী মন (২০০৪) * যন্ত্ৰ (২০০৪) * ডেউকা (২০০৫) * চিনাকি সুৰ (২০০৫) * বৰষুণ (২০০৬) * সন্ধ্যাতৰা ২ (২০০৬) * মুখা (২০০৬) * সন্ধ্যা (২০০৬) * অন্তৰা (২০০৭) * মোৰ প্ৰিয় গীত (২০০৮) * ৰুমাল (২০০৮) * মোৰ গানত জ্বলে (২০০৯) * বাঁহী (২০১১) * গান (২০১১) * ৰুণজুন (২০১২) * সোণালী মন (২০১২) * মনে মনে (২০১২) * ৰক (২০১২) * মুকুতা (২০১২) * পথ (২০১৪) * কোন তুমি (২০১৪) * কিং (২০১৫) * মা (২০১৯) * চিলা (২০২০) }} ====হিন্দী আৰু বঙালী এলবাম==== {{columns-list|2| * চাঁন্দিনী ৰাত (১৯৯৫) * চঁন্দা (১৯৯৮) * য়ুহি কভী (১৯৯৮) * স্পৰ্শ (২০০০-০১) * শ্ৰদ্ধাঞ্জলি (খণ্ড ১,২,৩) * মেৰে লিয়ে<ref>{{Cite web|title=মেৰে লিয়ে (2001) - হিন্দী এলবাম, ট্ৰেকলিষ্ট, সম্পূৰ্ণ এলবাম বিৱৰণ আৰু অধিক (আৰ্কাইভ কৰা)|url=http://www.zubeendiscography.com/2021/08/451265843261439035.html|access-date=২০২১-০৯-০৯|website=ZG Discography|language=en|archivedate=2021-08-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210828180443/http://www.zubeendiscography.com/2021/08/451265843261439035.html|deadurl=unfit}}</ref> (২০০১) * নূপুৰ (২০০১) * [[জিন্দেগী (শ্ৰব্য এলবাম)|জিন্দেগী]] (২০০৭) * তুমি (২০০৭) * প্ৰেম (২০১২) * [[পাকীজা (শ্ৰব্য এলবাম)|পাকীজা]] (২০১৩) * চুফী ইস্ক্ (২০১৭) |}} ===অন্যান্য এলবাম=== *অনুৰাধা (১৯৯৩) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *পুবেৰোণ (১৯৯৪) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *দুনিয়া (১৯৯৭) (হিন্দী এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *মেঘা (১৯৯৯) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ হিচাপে *মন (২০০০) (অসমীয়া এলবাম) - গীতিকাৰ হিচাপে *কুৱলী (২০০২) (অসমীয়া এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *মহালক্ষ্মী (২০০২) (হিন্দী এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *অস্ত্ৰ প্ৰেমৰ (২০০৫) (অসমীয়া এলবাম) - সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *ধন্যবাদ (২০০৭) (হিন্দী এলবাম) - সংগীত আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *জীৱন ডিঙা (২০১২) (বাংলা এলবাম) - সংগীত আৰু সুৰকাৰ হিচাপে ===সংগীত পৰিচালনা=== {| class="wikitable" |- style="text-align:center; " ! colspan=4 style="background:#B0C4DE; " | অসমীয়া ছবি |- style="text-align:center; " ! style="background:#ccc; "| বৰ্ষ ! style="background:#ccc; "| কথাছবি ! style="background:#ccc; "| পৰিচালক ! style="background:#ccc; "| অন্যান্য তথ্য |- |২০২৫ |[[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]] |ৰাজেশ ভূঞা | |- |২০২৫ |যোদ্ধা |ভাস্কৰ গোস্বামী | |- |২০২৫ |[[ভাইমন দা (চলচ্চিত্ৰ)|ভাইমন দা]] |শশাংক সমীৰ |এটি গীত (এৰা-এৰি) |- |২০২৪ |[[চিকাৰ]] |দেবাংকৰ বৰগোহাঁই | |- |২০২৩ |ৰাঘৱ |[[যতীন বৰা]] | |- |২০২৩ |দ্য শ্লেমবুক |বিষ্ণুজ্যোতি সন্দিকৈ | |- |২০২৩ |[[ডক্তৰ বেজবৰুৱা ২]] |[[নিপন গোস্বামী]] | |- |২০১৯ |প্ৰতিঘাত |অচিন্ত শংকৰ |শীৰ্ষগীত |- | ২০১৯ || [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] || জুবিন গাৰ্গ || |- | ২০১৯ || [[ৰত্নাকৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰত্নাকৰ]] || [[যতীন বৰা]] || |- |২০১৮ |দ্য আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড |ৰাজেশ যশপাল | |- | ২০১৭ || প্ৰিয়াৰ প্ৰিয় || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০১৭ || [[মিছন চাইনা]] || জুবিন গাৰ্গ || |- | ২০১৫ || [[গানে কি আনে]] || ৰাজেশ যশপাল || |- | ২০১৪ || [[ৰ'দৰ চিঠি|ৰ’দৰ চিঠি]] || [[বাহাৰুল ইছলাম]] || |- | ২০১২ || [[এখন নেদেখা নদীৰ সিপাৰে]] || বিদ্যুৎ কটকী || |- | ২০০৮ || [[মন যায়]]|| [[এম মণিৰাম]] || |- | ২০০৬ || [[আমি অসমীয়া]]|| ৰাজীৱ ভট্টাচাৰ্য্য || |- | ২০০৬ || [[অধিনায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|অধিনায়ক]] || যতীন বৰা || |- | ২০০৪ || [[দীনবন্ধু (২০০৪ চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৪ || [[ৰং]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৪ || [[বাৰুদ (চলচ্চিত্ৰ)|বাৰুদ]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৩ || জোনাকবিহীন এই জীৱন || মুন্না আহমেদ || আৱহ সংগীত |- | ২০০৩ || অগ্নিসাক্ষী|| যদুমণি দত্ত || |- | ২০০৩ || [[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৩|| প্ৰিয়া মিলন || মুন্না আহমেদ || |- | ২০০৩ || জুমন সুমন|| মহিবুল হক || |- |২০০২ |[[জোনাকী মন]] |জীৱৰাজ বৰ্মন | |- | ২০০২ || [[প্ৰেম আৰু প্ৰেম]]|| [[শম্ভু গুপ্তা]] || |- | ২০০২ || [[জীৱন নদীৰ দুটি পাৰ ]]|| মুন্না আহমেদ || |- | ২০০২ || [[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০১ || [[নায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|নায়ক]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০১ || শেষ উপহাৰ|| গোপাল বৰঠাকুৰ||শীৰ্ষগীত |- | ২০০১ || [[দাগ (অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ)|দাগ]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০০|| [[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]]|| জুবিন গাৰ্গ|| |- | ২০০০ || [[হিয়া দিয়া নিয়া]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- style="text-align:center; " ! colspan=4 style="background:#B0C4DE; " | অন্য ভাষা |- style="text-align:center; " ! style="background:#ccc; "| বৰ্ষ ! style="background:#ccc; "| কথাছবি ! style="background:#ccc; "| ভাষা ! style="background:#ccc; "| অন্যান্য তথ্য |- |২০১৯ |সামসাৰা |[[বাংলা]] |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150"|২০১৬ || width="200"| দিল ত’ দীৱানা হ্যে || width="200"| হিন্দী || width="150"| মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- |২০১০ |কাছে এসো তুমি |বাংলা |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- |২০১০ |মন নিয়ে |বাংলা |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150" |২০০৬ || width="200" | ষ্ট্ৰিংছ || width="200" | [[হিন্দী]] || width="150" | মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150" | ২০০৪ || width="200" | শুধু তুমি || width="200" | বাংলা || width="150" | মুক্তিপ্ৰাপ্ত |} == অভিনয় জীৱন == জুবিন গাৰ্গে ২০০০ চনত এন কে প্ৰডাকচনৰ অধীনত নিৰ্মিত ''[[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]]'' ছবিত অভিনেতা আৰু পৰিচালক হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ ''[[দীনবন্ধু (চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]]'' (২০০৪), ''[[মন যায় (চলচ্চিত্ৰ)|মন যায়]]'' (২০০৮), ''[[গানে কি আনে|গানে কি আনে]] (২০১৬)'', ''[[মিছন চাইনা (চলচ্চিত্ৰ)|মিছন চাইনা]]'' (২০১৭), ''দ্য আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড'' (২০১৮), ''[[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]]'' (২০১৯), ''ৰাজনীতি'' (২০২২), ''ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২'' (২০২৩), ''ৱাইড এংগল'' (২০২৪), ''চিকাৰ'' (২০২৪) আৰু অভিমন্যু (২০২৪) ত অভিনয় কৰিছিল। জুবিন অভিনীত ''[[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]]'' ২০২৫ চনৰ ৩১ অক্টোবৰত মুক্তিলাভ কৰে।<ref name="IMDB">{{cite web | url=https://www.imdb.com/title/tt29939499/ | title=Roi Roi Binale | accessdate=23 September 2025}}</ref> জুবিন গাৰ্গে অভিনয় কৰা একাধিক ছবিয়েই বক্স অফিচত সফলতা লাভ কৰিছে। ২০১৭ চনত ৮ ছেপ্টেম্বৰত ৬৫টা চিনেমা হলত মুক্তি লাভ কৰা ''মিছন চাইনা''ক দিল্লী, বেংগালুৰু আৰু মুম্বাইকে ধৰি অসমৰ বাহিৰত থকা আঠটা চিনেমা হলত মুক্তি দিয়া হৈছিল। ছবিখনে প্ৰথম সপ্তাহৰ ভিতৰতে মুঠ ২ কোটি ৪০ লাখ টকা সংগ্ৰহ কৰিছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.time8.in/the-exact-box-office-collection-of-mission-china-over-the-1st-week-revealed/|title=The Exact Box Office Collection of Mission China 1st Week Revealed|access-date=16 September 2017|website=Time8.in}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.northeastguide.in/assam/mission-china-collection-box-office-movie-review-total-budget/|title=Mission China Box Office|website=Northeastguide.in|access-date=9 September 2017|archivedate=9 September 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170909095105/https://www.northeastguide.in/assam/mission-china-collection-box-office-movie-review-total-budget/|deadurl=yes}}</ref><ref>{{cite web|url=https://in.bookmyshow.com/buytickets/mission-china-national-capital-region-ncr/movie-ncr-ET00061289-MT/20170911/|title=Mission China Realising Theatre |website=Bookmyshow.com|access-date=11 September 2017}}</ref> মিছন চাইনাই [[অসম|অসমত]] যথেষ্ট ব্যৱধানত ব্লকবাষ্টাৰ বাহুবলী আৰু [[ছলমান খান|ছলমান খানৰ]] [[বজৰংগী ভাইজান|বজৰংগী ভাইজানৰ]] প্ৰথম দিনৰ সংগ্ৰহৰ অভিলেখ ভংগ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|date=10 September 2017|title=Mission China: Old-fashioned projector promo helps Assamese film beat Baahubali record|url=https://www.hindustantimes.com/regional-movies/mission-china-old-fashioned-projector-promo-helps-assamese-film-beat-baahubali-record/story-OfDn0UHUMlikrueyPECFJK.html|access-date=28 January 2021|website=Hindustan Times|language=en}}</ref> বৰ্তমান ই [[:en:Assamese_cinema#List_of_highest-grossing_Assamese_films|সৰ্বাধিক উপাৰ্জনকাৰী অসমীয়া ছবিৰ]] ভিতৰত ৬ নং স্থানত আছে। ২০১৯ চনত মুক্তিলভা ''কাঞ্চনজংঘা''ই ১০ দিনতে ৩.৯ কোটি টকা সংগ্ৰহ কৰি সকলো অভিলেখ ভংগ কৰিছিল। দৰ্শকৰ ব্যাপক সঁহাৰি লাভ কৰা ছবিখনে প্ৰথমদিনাই ২২.৫ লাখ টকা সংগ্ৰহ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল। তিনিদিনৰ ভিতৰতে কাঞ্চনজংঘাই কোটিৰো অধিক টকাৰ ব্যৱসায় কৰে। ২০২৫ চনত মুক্তি লভা জুবিন গাৰ্গৰ অন্তিম ছবি "ৰৈ ৰৈ বিনালে"ই ৩০ কোটি টকা ব্যৱসায় কৰি আৰু ৰাতিপুৱা ৪.০০ বজাত অসমীয়া চিনেমাৰ প্ৰথম প্ৰদৰ্শনীৰ ব্যৱস্থাৰে ৯০ বছৰীয়া অসমীয়া চিনেমাৰ জগতত ইতিহাস ৰচে। <ref name="India Today NE">{{cite web | url=https://www.indiatodayne.in/entertainment/story/zubeens-kanchanjangha-sweeps-box-office-collects-3-9-crore-10-days-397330-2019-09-16 | title=Zubeen’s Kanchanjangha Sweeps Box Office, Collects 3.9 Crore in 10 days | publisher=India Today NE | date=Sep 16, 2019, Updated Jun 29, 2022, 1:43 AM IST | accessdate=23 September 2025}}</ref> [[File:গানে কি আনে চলচ্চিত্ৰ প'ষ্টাৰ.jpg|thumb|গানে কি আনে চলচ্চিত্ৰৰ প'ষ্টাৰত জুবিন গাৰ্গ]] ==অভিনীত ছবি== {| class="wikitable sortable" ! width="50" | বৰ্ষ ! width="200" | কথাছবি ! width="200" | পৰিচালক ! width="200" | চৰিত্ৰ |- | ২০০০ || [[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]] || জুবিন গাৰ্গ ||ৰিচি |- | ২০০২ || [[প্ৰেম আৰু প্ৰেম]] || [[শম্ভু গুপ্তা]] || বিশেষ এভূমুকি |- | ২০০৪ ||[[দীনবন্ধু (২০০৪ চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || বিপুল |- | ২০০৮ || [[মন যায়]] || [[এম মণিৰাম]]|| মানৱ |- | ২০১১ || [[ৰামধেনু (চলচ্চিত্ৰ)|ৰামধেনু]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || বিশেষ এভূমুকি |- |২০১৩ |[[ভাল পাব নাজানিলো]] |‌ঋতুৰাজ দত্ত |ইন্দ্ৰনীল |- | ২০১৪ || [[ৰ'দৰ চিঠি|ৰ’দৰ চিঠি]] || [[বাহাৰুল ইছলাম]] ||বাবা |- |২০১৪ |[[চুমা পৰশতে]] |জোনমণি দেৱী খাউণ্ড |বিশেষ এভূমুকি |- | ২০১৫ || [[অহেতুক]] || বাণী দাস || বিশেষ এভূমুকি |- | ২০১৬ || [[সাত নম্বৰৰ সন্ধানত]] || [[আব্দুল মজিদ]] || শিবু |- | ২০১৬ || [[গানে কি আনে]] || ৰাজেশ যশপাল ||নীলাভ জোনাক বৰুৱা |- | ২০১৭ || [[মিছন চাইনা]] || জুবিন গাৰ্গ ||কৰ্ণেল গোস্বামী |- | ২০১৭ || প্ৰিয়াৰ প্ৰিয় || [[মুনিন বৰুৱা]] || প্ৰিয়ব্ৰত কাকতি / বিষ্ণুজ্যোতি বেজবৰুৱা |- |২০১৭ |তুমি আহিবানে |প্ৰেৰণা বৰবৰুৱা |বিশেষ এভূমুকি |- | ২০১৮ || দি আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড || ৰাজেশ যশপাল||ডন্ |- | ২০১৯ || [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] || জুবিন গাৰ্গ || অনিৰ্বাণ ভট্টাচাৰ্য |- |২০১৯ |প্ৰতিঘাত |অচিন্ত শংকৰ |বিশেষ এভূমুকি |- | ২০২২ || ৰাজনীতি || মঞ্জিত শৰ্মা || অৰিন্দম |- |২০২৩ || [[ডক্তৰ বেজবৰুৱা ২|ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২]]|| [[নিপন গোস্বামী]] || আৰক্ষী বিষয়া মহাদেৱ বৰবৰুৱা |- |২০২৪ || চিকাৰ || দেবাংকৰ বৰগোহাঁই ||শংকৰ চিকাৰী |- |২০২৪ |অভিমন্যু |অচিন্ত শংকৰ |বিশেষ এভূমুকি |- |২০২৪ || [[ৱাইড এংগল (চলচ্চিত্ৰ)|ৱাইড এংগল]]|| [[জয়ন্ত নাথ]] || গৌতম শৰ্মা |- |২০২৫ || যোদ্ধা || ভাস্কৰ শৰ্মা || বিশেষ এভূমুকি |- |২০২৫ || [[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]] || ৰাজেশ ভূঞা || ৰাউল (এগৰাকী অন্ধ শিল্পীৰ ৰূপত) |- |} ==অভিনীত টেলিভিছন== {| class="wikitable sortable" ! width="50" | বৰ্ষ ! width="200" | টেলিভিছন ! width="200" | চৰিত্ৰ ! width="200" | নোট |- |১৯৯৮ |এমটিভি মষ্ট ৱাণ্টেড |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |তেতিয়াৰ এমটিভিৰ ভিজে ৰাগেশ্বৰীৰ সৈতে হোৱা এক সাক্ষাৎকাৰৰ সময়ত তেওঁৰ প্ৰথম টেলিভিছনত পৰ্দাত উপস্থিত হয়, তেওঁৰ প্ৰথম মিউজিক ভিডিঅ' "য়ুহি কভি" মুকলি কৰাৰ পিছত। |- |২০০১ |মুভছ এণ্ড শ্বেকাৰছ |নিজেই (বিশেষ সহ-অতিথি) |ভাৰতীয় গভীৰ নিশাৰ টক শ্ব' |- |২০০৭ |ছাৰেগামা লিল' চেম্পছ |নিজেই (বিচাৰক) |বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০০৮ |বোল বেবী বোল |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |ভাৰতীয় সংগীত গেম শ্ব' <br /> গায়ক আদনান ছামিৰ দ্বাৰা আয়োজিত |- |২০১০–১১ |অনুৰাধা |অনিৰুদ্ধ |তেওঁৰ প্ৰথম আৰু একমাত্ৰ অসমীয়া ধাৰাবাহিক |- |২০১১ |দিদি নং ১ |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |মহিলাৰ বাবে বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০১৩ |ছাৰেগামা লিল' চেম্পছ |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০১৩-১৪ |মই জুবিন গাৰ্গ হ'ব বিচাৰো |নিজেই (বিচাৰক) | |- |২০২১ |মায়াবিনী ৰাতিৰ বুকুত |নিজেই (এংকৰ) | |- |২০২৫-২৬ |সুৰিয়া সুবাস |নিজেই (সংগীত শিল্পী) |সংগীত কনচাৰ্ট ৱেব-ধাৰাবাহিক <br /> সমগ্ৰ অসম ৰাজ্যৰ সকলো জিলাৰ চিত্ৰগ্ৰহণ কৰিছিল |} ==সাহিত্য চৰ্চা== জুবিন গাৰ্গ সাহিত্য জগতৰ লগতো জড়িত হৈ আছিল। ২০১৭ চনত তেওঁ কাব্য গ্ৰন্থৰ বাবে সেউজী-সেউজী বঁটা লাভ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|title=Assam: Seuji-Seuji Award conferred upon singer Zubeen Garg|url=https://www.thenortheasttoday.com/current-affairs/states/assam-seuji-seuji-award-conferred-upon-singer-zubeen-garg|access-date=19 December 2020|website=The Northeast Today|date=22 December 2017}}{{Dead link|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> {| class="wikitable" |- style="background:#cfc; text-align:center; " |'''বৰ্ষ''' |'''পুথি''' |'''ভাষা''' |- |২০০৯ |''শব্দ অনুভূতি'' | rowspan="3" |অসমীয়া |- |২০১৮ |''জুবিনৰ পদ্য''<ref>{{Cite web|title=With over Rs 4.5 crores in sales and 4 lakh visitors, 20th Northeast Book Fair breaks all past records|url=https://www.guwahatiplus.com/article-detail/with-over-rs-4-5-crores-in-sales-and-4-lakh-visitors-20th-northeast-book-fair-breaks-all-past-records|access-date=23 September 2020|website=G Plus|language=en}}</ref> |- |২০২০ |''জুবিনৰ পদ্য (দ্বিতীয় সংস্কৰণ)'' |} ==সামাজিক সক্ৰিয়তা আৰু লোকহিতৈষী কৰ্ম== গাৰ্গে বিভিন্ন কামৰ বাবে ধন আগবঢ়োৱা ''কলাগুৰু আৰ্টিষ্ট ফাউণ্ডেশ্যন'' নামৰ এটা দাতব্য সংস্থা চলাইছিল। অসমত বিধ্বংসী বানপানী হ’লে তেওঁ মানুহক কাপোৰ, ঔষধ আৰু বৰঙনি দান কৰিবলৈ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news |title=Beyond Bollywood |url=https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20181105-beyond-bollywood-1374988-2018-10-27 |access-date=18 September 2019 |work=India Today |date=5 November 2018 |language=en |archive-date=2 January 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190102154758/https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20181105-beyond-bollywood-1374988-2018-10-27 |url-status=live }}</ref> তেওঁ [[অসম লোকসেৱা আয়োগ|এপিএছচি]]-ৰ নিযুক্তি ক্ষেত্ৰৰ দুৰ্নীতিৰ বিষয়টো লৈ তেওঁৰ [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] চিনেমাখন নিৰ্মাণ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.guwahatiplus.com/daily-news/zubeen-s-next-film-kanchenjunga-to-be-based-on-apsc-scam|title=Zubeen's next film 'Kanchenjunga' to be based on APSC scam|website=G Plus|language=en|access-date=18 September 2019|archive-date=9 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190209092909/http://www.guwahatiplus.com/daily-news/zubeen-s-next-film-kanchenjunga-to-be-based-on-apsc-scam|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/singing-sensation-zubeen-garg-and-team-visits-dhemaji-for-kanchanjangha-promotion/|title=Singing sensation Zubeen Garg and Team visits Dhemaji for Kanchanjangha Promotion|date=29 October 2018|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=18 September 2019|archive-date=31 August 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190831065523/https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/singing-sensation-zubeen-garg-and-team-visits-dhemaji-for-kanchanjangha-promotion/|url-status=live}}</ref> জুবিন [[ফুটবল]] অনুৰাগী আছিল আৰু [[বানপানী|বানপীড়িত লোকসকলৰ]] বাবে ধন সংগ্ৰহৰ মানসেৰে মেট্‌চ খেলিছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.thehansindia.com/posts/index/Sports/2015-10-05/Soccer-for-charity-in-Assam/179263|title=Soccer for charity in Assam|website=The Hans India|date=5 October 2015|access-date=14 May 2019|archive-date=14 May 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190514063145/https://www.thehansindia.com/posts/index/Sports/2015-10-05/Soccer-for-charity-in-Assam/179263|url-status=live}}</ref> গাৰ্গ অসমৰ '[[নাগৰিকত্ব (সংশোধনী) আইন, ২০১৯|কা]]'-বিৰোধী প্ৰতিবাদত আগ-ভাগ লোৱা অন্যতম অৰাজনৈতিক ব্যক্তি আছিল।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/news/india/music-art-tie-them-as-zubeen-garg-and-a-host-of-assamese-artistes-lead-anti-caa-stir-from-the-front-2432069.html|title=Music, Art Tie Them as Zubeen Garg and a Host of Assamese Artistes Lead Anti-CAA Stir from the Front|website=News18|access-date=13 March 2020|date=21 December 2019|archive-date=14 January 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200114054315/https://www.news18.com/news/india/music-art-tie-them-as-zubeen-garg-and-a-host-of-assamese-artistes-lead-anti-caa-stir-from-the-front-2432069.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite news |last1=Sengupta |first1=Aditi |title='Don't mess with Assam': Zubeen Garg |url=https://www.thehindubusinessline.com/blink/cover/dont-mess-with-assam-zubeen-garg/article30404699.ece |access-date=13 March 2020 |work=@businessline |date=26 December 2019 |language=en |archive-date=17 April 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200417192412/https://www.thehindubusinessline.com/blink/cover/dont-mess-with-assam-zubeen-garg/article30404699.ece |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=CAA 'not forgotten': Zubeen Garg |url=https://www.telegraphindia.com/north-east/caa-not-forgotten-zubeen-garg/cid/1801261 |access-date=24 October 2022 |website=www.telegraphindia.com}}</ref> ২০২১ চনৰ মে’ মাহত [[কৰ'নাভাইৰাছ ৰোগ ২০১৯|ক’ভিড-১৯-ৰ]] সংক্ৰমণৰ উত্থানৰ সময়ত গাৰ্গে গুৱাহাটীত থকা দুমহলীয়া ঘৰটো ক’ভিড কেয়াৰ চেণ্টাৰলৈ ৰূপান্তৰিত কৰিবলৈ আগবঢ়াইছিল। ইয়াৰ লক্ষ্য আছিল সেইসময়ত ৰোগীৰ বাবে বিছনাৰ বৰ্ধিত চাহিদা পূৰণ কৰা।<ref>{{Cite web |date=6 May 2021 |title=Zubeen Garg offers his house to convert as Covid care centre |url=https://assamtribune.com/guwahati/zubeen-garg-offers-his-house-to-convert-as-covid-care-centre-1091844 |access-date=19 June 2024 |website=The Assam Tribune |language=en}}</ref> ==ব্যক্তিগত জীৱন== ২০০২ চনৰ ৪ ফেব্ৰুৱাৰীত জুবিন গাৰ্গে অসমৰ [[গোলাঘাট|গোলাঘাটৰ]] নিবাসী ফেশ্বন ডিজাইনাৰ গৰিমা শইকীয়াক বিয়া কৰায়।<ref>{{cite web| url=https://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| title=Assam: Zubeen Garg to celebrate his birthday by releasing music album of 'Mission China'!| work=The North East Today| date=18 November 2016| access-date=8 September 2017| archive-date=23 May 2017| archive-url=https://web.archive.org/web/20170523122714/http://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| url-status=live| archivedate=23 May 2017| archiveurl=https://web.archive.org/web/20170523122714/http://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| deadurl=yes}}</ref> গৰিমা শইকীয়া গোলাঘাটৰ শান্তিপুৰৰ সুৰেন্দ্ৰনাথ শইকীয়া আৰু ৰুণুমী শইকীয়াৰ একমাত্ৰ জীয়ৰী। তেওঁ মুম্বাই বিশ্ববিদ্যালয়ৰপৰা ইংৰাজী সাহিত্যত স্নাতকোত্তৰ সম্পূৰ্ণ কৰে। ইয়াৰ লগতে তেওঁ এগৰাকী ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ টেবুল টেনিছ খেলুৱৈ। তেওঁলোকৰ চিনাকি ফেন-মেইলৰ জৰিয়তে হৈছিল। গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গে ডিজাইন কৰা ভালেমান সাজ-পোছাক জুবিন গাৰ্গে পৰিধান কৰে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫৭ |language=as}}</ref> তেওঁ সহ-প্ৰযোজক হিচাপেও একাধিক ছবিত জুবিন গাৰ্গৰ সৈতে কাম কৰিছে। ===ধৰ্মীয় দৃষ্টিভংগী আৰু ঈশ্বৰ বিশ্বাস=== জুবিন গাৰ্গে নিজকে ''ধৰ্ম-অবিশ্বাসী'' বুলি গণ্য কৰিছিল আৰু কৈছিল যে, তেওঁৰ কোনো জাতি-ধৰ্ম নাই, তেওঁ মুক্ত।<ref>{{cite news |title=I Don't Have Any Caste, Religion Or God: Zubeen Garg |url=https://m.guwahatiplus.com/article/i-don-t-have-any-caste-religion-or-god-zubeen-garg/5862/amp#amp_tf=From%20%251%24s&aoh=17141538671889&referrer=https%3A%2F%2Fwww.google.com |work=Guwahati Plus |date=29 July 2019 |access-date=27 April 2024}}</ref> জুবিন গাৰ্গৰ ঈশ্বৰ বিশ্বাস সম্পৰ্কত স্পষ্ট অভিমত দিয়াটো প্ৰায় দুষ্কৰ বুলি পিতৃ কপিল ঠাকুৰে ''পিতৃৰ দৃষ্টিৰে জুবিন'' গ্ৰন্থত লিখিছে। জুবিন গাৰ্গে গুৱাহাটীৰ কৌটিলিংগম মন্দিৰলৈ মাজে-মধ্যে যোৱাৰ কথা তেওঁ শুনিছে। ইয়াৰ লগতে অসমৰ বাহিৰত থকা কোনো কোনো মন্দিৰ দৰ্শন কৰাৰ কথাও তেওঁ শুনিছে। অৱশ্যে এটা কথা পিতৃয়ে ক'ব বিচাৰে যে, ''জুবিন গাৰ্গৰ বুদ্ধ-দৰ্শন খুব প্ৰিয়। '' অৱশ্যে সেই সম্পৰ্কে সণ্ঢালনিকৈ অধ্যয়ন কৰিবলৈ তেওঁ ''এতিয়া সময় দুৰ্লভ'' বুলি প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫৯ |language=as}}</ref> ==বঁটা আৰু সন্মান== [[File:Zubeen Garg receiving National Award.jpg|thumb|৫৫সংখ্যক ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা, ২০০৯ত নন-ফিচাৰ ফিল্ম ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ''ৰ বাবে জুবিন গাৰ্গক ভাৰতৰ ৰাষ্ট্ৰপতি [[প্ৰতিভা পাটিল|প্ৰতিভা পাটিলে]] শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনাৰ বঁটা দিয়ে। ]] ১৯৯৬ চনত চেনেল ভি মিউজিক এৱাৰ্ড্‌ছ আৰু স্ক্ৰীন এৱাৰ্ড্‌ছত জুবিন গাৰ্গ "চান্দনী ৰাত" এলবামৰ বাবে শ্ৰেষ্ঠ ভাৰতীয় পপ এলবাম হিচাপে নিৰ্বাচিত হয় যিটো ক্ৰমে দলেৰ মেহেন্দীৰ এলবাম ''বলো তা ৰা ৰা'' আৰু সুচিত্ৰ কৃষ্ণমূৰ্থীৰ এলবাম ''ডোলে ডোলে''ৰ হাতত পৰাস্ত হয়। ২০১১ চনত আমেৰিকাৰ ইলিনয়ৰ অক ব্ৰুকত অনুষ্ঠিত হোৱা অসম অধিৱেশনৰদ্বাৰা জুবিন গাৰ্গক বছৰৰ অতিথি শিল্পী হিচাপে সন্মানিত কৰা হয়।<ref>{{cite book |last1=Koch |first1=Lars-Christian |last2=Klotz |first2=Sebastian |last3=Bohlman |first3=Philip V |title=Sounding Cities : Auditory Transformations in Berlin, Chicago, and Kolkata |date=2018 |publisher=LIT |location=Zürich |isbn=978-3-643-90555-0 |pages=213 |language=English}}</ref> ২০২৪ চনৰ ২৭ মে'ত জুবিন গাৰ্গক [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] [[বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয়, মেঘালয়|বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয়ৰ]] পৰা সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰা হয়।<ref>{{Cite web |title=Hon. D.Litt. to Zubeen Garg and Lou Majaw at 10th USTM Convocation |work=USTM |url=https://ustm.ac.in/event/hon-d-litt-to-zubeen-garg-and-lou-majaw-at-10th-ustm-convocation/ |access-date=27 August 2024 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 August 2024 |title=USTM Holds 10th Convocation, Honors Zubeen Garg and Lou Majaw |url=https://www.pratidintime.com/north-east/meghalaya/ustm-holds-10th-convocation-honors-zubeen-garg-and-lou-majaw |access-date=27 August 2024 |website=Pratidin Time |language=en}}</ref> ২০০৯ চনৰ ৫৫সংখ্যক [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটাত]] অ-কাহিনীমূলক ছবি ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ''ৰ বাবে তেওঁ শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনাৰ বঁটা লাভ কৰে। ২০২৫ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰ তাৰিখে কটন বিশ্ববিদ্যালয়ে জুবিন গাৰ্গক মৰণোত্তৰভাৱে সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। ২০২৫ চনৰ ২১ নৱেম্বৰ তাৰিখে ভাৰতীয় ডাক বিভাগৰ অসম শাখাই শিল্পীগৰাকীৰ ৫৩ সংখ্যক জন্মদিন উপলক্ষ্যে তেওঁৰ নামত এটি বিশেষ স্মৃতিচাৰণ পোষ্ট কাৰ্ড মুকলি কৰে। ২০২৬ চনৰ ফিল্মফেয়াৰ(অসম) য়ে জুবিন গাৰ্গক মৰণোত্তৰভাৱে জীৱনজোৰা সাধনা বঁটা আৰু 'ৰৈ ৰৈ বিনালে' ছবিখনৰ বাবে বিশেষ বঁটা প্ৰদান কৰে। {| class="wikitable" |- style="background:#cfc; text-align:center; " | বৰ্ষ|| '''বঁটা'''|| চলচ্চিত্ৰ/এলবাম/থিয়েটাৰ|| '''শিতান'''|| '''ফলাফল''' |- |rowspan="2" |১৯৯৬ |স্ক্ৰীন বঁটা |rowspan="2" |''চান্দনী ৰাত'' |rowspan="2" |শ্ৰেষ্ঠ আত্মপ্ৰকাশ ভাৰতীয় পপ এলবাম |{{nom}} |- |চেনেল ভি মিউজিক বঁটা |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০০৫ |BFJA বঁটা|| ''শুধো তুমি''|| শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক|| {{won}} |- |প্ৰাগ চিনে বঁটা-২০০৫ |''ৰং'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী – "ছায়া দৰে থাকা তুমি"<ref>{{Cite web|date=7 March 2021|title=Northeast's Sensation Zubeen Garg: Early Life, Career, Awards & Controversies – Sentinelassam|url=https://www.sentinelassam.com/entertainment/wikipedia-of-northeasts-singing-sensation-zubeen-garg-527402|access-date=9 March 2021|website=www.sentinelassam.com|language=en}}</ref> |{{won}} |- |২০০৬ |গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড<ref name="GIFA List Of Winners">{{cite web|title=G.I.F.A. Awards 2006: winners|date=10 December 2006|url=http://www.bollywoodhungama.com/features/2006/12/10/1918/index.html|website=[[Bollywood Hungama]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20081121175701/http://www.bollywoodhungama.com/features/2006/12/10/1918/index.html|access-date=24 April 2017|archive-date=21 November 2008}}</ref> | rowspan="6" |গেংষ্টাৰ | rowspan="4" |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (য়া আলি) |{{won}} |- | rowspan="5" |২০০৭ |ফিল্মফেয়াৰ বঁটা |{{nom}} |- |জী চিনে |{{nom}} |- |আইফা বঁটা<ref name=altfg>{{cite web |author=Andre Soares |url=http://www.altfg.com/blog/awards/indian-film-academy-awards-2007/ |title=Indian Film Academy Awards 2007 |publisher=Altfg.com |date=2 June 2007 |access-date=13 June 2012 |archive-date=8 February 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120208180559/http://www.altfg.com/blog/awards/indian-film-academy-awards-2007/ |url-status=live }}</ref> |{{nom}} |- |ষ্টাৰডাষ্ট বঁটা<ref>{{cite web|title=Stardust Awards Winners for 2006|url=http://www.indicine.com/movies/bollywood/stardust-awards-winners-for-2006/|publisher=indicine.com|access-date=24 April 2017|archive-date=17 July 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180717184206/http://www.indicine.com/movies/bollywood/stardust-awards-winners-for-2006/|url-status=live}}</ref> |নতুন আলোড়নকাৰী কণ্ঠ |{{won}} |- |স্ক্ৰীন বঁটা<ref>{{Cite web |date=3 May 2022 |title=Screen Award for Best Male Playback Singer |url=https://bollywoodproduct.in/screen-award-for-best-male-playback-singer/ |access-date=2 July 2022 |website=Bollywood Product |language=en-US}}</ref> |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠ (য়া আলি) |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০০৮ | rowspan="2" |কলাকাৰ বঁটা |জিন্দেগী | rowspan="2" |শ্ৰেষ্ঠ মিউজিক এলবাম |{{won}} |- |''তুমি'' |{{won}} |- | ২০০৯ ||৫৫সংখ্যক ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা || ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ'' || শ্ৰেষ্ঠ অ-কাহিনীমূলক সংগীত পৰিচালনাৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|| {{won}} |- |২০১১ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১১ |''[[জেতুকা পাতৰ দৰে (চলচ্চিত্ৰ)|জেতুকা পাতৰ দৰে]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পুৱাৰ হাঁহিত"'' |{{nom}} |- |২০১২ ||প্ৰাগ চিনে বঁটা-২০১২<ref>{{cite web |title=Prag Cine Awards 2015 to be held in Assam |date=24 January 2015 |url=http://www.indiantelevision.com/television/tv-channels/news-broadcasting/prag-cine-awards-2015-to-be-held-in-assam-150124 |publisher=indiantelevision.com |access-date=24 April 2017 |archive-date=1 May 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170501001923/http://www.indiantelevision.com/television/tv-channels/news-broadcasting/prag-cine-awards-2015-to-be-held-in-assam-150124 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=Prag Cine Award on March 21, 22|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815/city053|publisher=assamtribune.com|access-date=24 April 2017|archive-date=2 April 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402195918/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815%2Fcity053|url-status=live|archivedate=2 April 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150402195918/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815/city053|deadurl=yes}}</ref> |''[[ৰামধেনু (চলচ্চিত্ৰ)|ৰামধেনু]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"ৰং দিয়া মৰম"'' |{{nom}} |- |২০১৩ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৩ |''মি এণ্ড মাই ছিষ্টাৰ'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"থুনুক-থানাক"'' |{{nom}} |- |২০১৪ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৪ |''চিঞৰ'' |"শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"কালৰ অসুৰ"'' |{{nom}} |- | rowspan="2" | ২০১৫ | rowspan="2" |প্ৰাগ চিনে বঁটা উত্তৰ-পূব ২০১৫||''[[অহেতুক]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অহেতুক"'' |{{won}} |- |''ৰ’দৰ চিঠি'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০১৬ | rowspan="2" |গপ চপ মিউজিক বঁটা |''বলিয়া কৃষ্ণ (হেঙুল থিয়েটাৰ)'' |বছৰটোৰ শীৰ্ষক গীত – "''বলিয়া কৃষ্ণ''" |{{won}} |- | rowspan="3" |''গানে কি আনে'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক – ''"জানো জানো"'' |{{won}} |- | rowspan="3" |২০১৭ | rowspan="2" |প্ৰাগ চিনে নৰ্থ-ইষ্ট ২০১৭ |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"জানো জানো"'' |{{nom}} |- |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''[[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ থিয়েটাৰ]]'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী – "জনম জনম''"''<ref>{{Cite web|title=Dalmia Bharat : First Mobile Theatre Awards presented by Dalmia Cement {{!}} MarketScreener|url=https://www.marketscreener.com/quote/stock/DALMIA-BHARAT-LTD-9743873/news/Dalmia-Bharat-First-Mobile-Theatre-Awards-presented-by-Dalmia-Cement-24725283/|access-date=13 February 2021|website=www.marketscreener.com|date=10 July 2017 |language=en}}</ref> |{{won}} |- | rowspan="5" | ২০১৮ | rowspan="4" |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৮<ref>{{Cite web |date=28 May 2018 |title=Prag Cine Awards North-East 2018: Best director award for Utpal Barpujari |url=http://nenow.in/north-east-news/prag-cine-awards-north-east-2018-best-director-award-for-utpal-barpujari.html |access-date=20 August 2022 |website=NORTHEAST NOW |language=en-US}}</ref>|| rowspan="3" | ''[[মিছন চাইনা (চলচ্চিত্ৰ)|মিছন চাইনা]]'' || শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (জনপ্ৰিয়) || {{won}} |- | শ্ৰেষ্ঠ ছবি (জনপ্ৰিয়) || {{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"দিন জ্বলে ৰাতি জ্বলে"'' |{{nom}} |- |''প্ৰিয়াৰ প্ৰিয়'' |শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা |{{nom}} |- |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''[[আৱাহন থিয়েটাৰ|আৱাহন থিয়েটাৰ]]'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অ' মা"''<ref>{{Cite web|title=Assam's Mobile theater industry gets due recognition; Artists, writers and personalities awarded|url=https://www.thenortheasttoday.com/current-affairs/states/assams-mobile-theater-industry-gets-due-recognition-artists-writers-and-personalities-awarded|access-date=13 February 2021|website=TheNortheastToday – Read From North East (TNT)|date=22 June 2018|language=en}}{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |{{won}} |- |২০১৯ |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''দেউতা (চিৰঞ্জীৱ থিয়েটাৰ)'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অ' দেউতা"''<ref>{{Cite web|date=20 July 2019|title=Tapan Das Bags Best Theatre Actor Award|url=https://www.pratidintime.com/tapan-das-bags-best-theatre-actor-award/|access-date=13 February 2021|website=Pratidin Time|language=en-US|archivedate=2 May 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210502130727/https://www.pratidintime.com/tapan-das-bags-best-theatre-actor-award/|deadurl=yes}}</ref> |{{won}} |- | rowspan="7" |২০২১ | rowspan="7" |প্ৰাগ চিনে বঁটা<ref>{{Cite web |title=20th Prag Cine Awards on Jan 30 |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/20th-prag-cine-awards-on-jan-30 |access-date=20 August 2022 |website=Pratidin Time |date=24 December 2020 |language=en}}</ref> | rowspan="3" |''[[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]]'' |শ্ৰেষ্ঠ ছবি (জনপ্ৰিয়) |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (জনপ্ৰিয়) |{{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পাঞ্চনা"'' |{{won}} |- | rowspan="2" |[[ৰত্নাকৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰত্নাকৰ]] |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক |{{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ কথা – ''"ৰাতি ৰাতি"'' |{{nom}} |- |''প্ৰতিঘাত'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক |{{nom}} |- |''[[বৰনদী ভটিয়ায়]]'' |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"বৰনদী ভটিয়ায়"'' |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০২২ | rowspan="2" |[[প্ৰাগ চিনে বঁটা]] ২০২২<ref>{{Cite web |title=Galaxy of Stars Gathered at the 'Prag Cine Awards 2022', Check the Winners List |url=https://pragnews.com/Galaxy-of-Stars-Gathered-at-the-%27Prag-Cine-Awards-2022%27,-Check-the-Winners-List |access-date=20 August 2022 |website=pragnews.com |language=en }}{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |দা ফায়াৰিং ৰেঞ্জ |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (২০২০) |{{nom}} |- |চন্দ্ৰাৱলী |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (২০২১) |{{nom}} |- | rowspan="4" |২০২৩ |৮ম অসম ৰাজ্যিক চলচ্চিত্ৰ বঁটা<ref>{{Cite web |date=10 March 2023 |title=8th Assam State Film Awards announced, Jonaki Porua—Fireflies, Bulbul Can Sing win best film award |url=http://nenow.in/top-news/8th-assam-state-film-awards-announced-jonaki-porua-fireflies-bulbul-can-sing-win-best-film-award.html |access-date=13 March 2023 |website=Northeast Now |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title='৩৫ হাজাৰ গান গোৱাৰ পিছত এতিয়া আৰু শ্ৰেষ্ঠ কণ্ঠশিল্পীৰ বঁটা লৈ থাকিবলৈ দিন নাই' | date=13 March 2023 |url=https://www.youtube.com/watch?v=dJWoPZknc0w |access-date=13 March 2023 |language=en}}</ref> |[[কাঞ্চনজংঘা]] |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পাঞ্চনা"'' |{{Won}} |- | rowspan="3" |ৰাজস্থান চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱ ''<small>(অন্যান্য ৰাজ্যিক ছবিত)</small>'' | rowspan="3" |ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২ |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"কি নাম দি মাতিম"'' |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা – "''কি নাম দি মাতিম"'' |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ সহযোগী চৰিত্ৰ |{{Won}} |- |২০২৪ |ফিল্মফেয়াৰ বঁটা-অসমীয়া<ref>{{Cite web |title=Filmfare Awards Assamese 2024 Winners – Complete List Out! |url=https://www.filmfare.com/awards/filmfare-awards-assamese-2024/winners |access-date=5 April 2025 |website=filmfare.com |language=en}}</ref> |দা শ্লেম বুক |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত এলবাম |{{Won}} |- |২০২৫ |ভূপেন হাজৰিকা বঁটা |বেলতলা বহাগী উৎসৱ সমিতি। কবিতা বৰুৱাৰদ্বাৰা প্ৰদান, [[ভূপেন হাজৰিকা]]ৰ কনিষ্ঠ ভগ্নী |জীৱনজোৰা সাধনাৰ বঁটা<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg conferred the Bhupen Hazarika Award 2025 |url=https://dainikjanambhumi.com/news/dr-bhupen-hazarika-award-has-been-presented-to-zubeen-garg?utm_source=chatgpt.com |work=Dainik Janambhumi}}</ref><ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg to be conferred with Dr. Bhupen Hazarika Award |url=https://www.sentinelassam.com/cities/guwahati-city/assam-singer-zubeen-garg-to-be-conferred-with-dr-bhupen-hazarika-award |work=The Sentinel}}</ref> |সন্মানীত |- |} ==বিতৰ্ক== জুবিন গাৰ্গ কেইবাবাৰো বিভিন্ন বিতৰ্কৰ মাজত সোমাই পৰিছিল। গান গাই থকা অৱস্থাত জখলা বগোৱাকে ধৰি মঞ্চত কৰা কেতবোৰ কাণ্ডৰ বাবে তেওঁ কেইবাবাৰো সমালোচিত হৈছিল।<ref name="timesof">{{cite web | url=http://www.timesofassam.com/headlines/zubin-garg-into-controversy-again/ | title=Zubeen Garg into controversy again | publisher=Times of Assam | date=2010-08-26 | accessdate=2013-04-27}}</ref> ২০১১ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত তেওঁ ''অসম বন্ধ''ৰ বিৰুদ্ধে আৰক্ষী থানাত এজাহাৰ দাখিল কৰিছিল যদিও পাছলৈ সেয়া উঠাই লয়।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} ===ভূপেন হাজৰিকাৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়া=== ২০১১ চনৰ ৯ নৱেম্বৰত [[গুৱাহাটী]]ৰ জালুকবাৰীস্থিত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ চৌহদত অনুষ্ঠিত [[ভূপেন হাজৰিকা|ড॰ ভূপেন হাজৰিকা]]ৰ অন্তিম শ্ৰদ্ধাঞ্জলি অনুষ্ঠানত জুবিনক মূৰত এখন কাপোৰৰ সৈতে এটা হালধীয়া বৰণৰ গেঞ্জী পৰিহিত অৱস্থাত দেখা দিছিল। জুবিনৰ সেই পোছাকযোৰক লৈ সমগ্ৰ অসমজুৰি বিতৰ্কৰ সৃষ্টি হৈছিল। অৱশেষত জুবিন গাৰ্গে ক্ষমা-প্ৰাৰ্থনা বিচাৰি বিতৰ্কৰ শেষ কৰিছিল।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} ===বিহু-মঞ্চত হিন্দী গান=== ২০১৩ চনত নিষিদ্ধ ঘোষিত সংগঠন [[আলফা]]ই অসমৰ গায়কসকলক বিহু-মঞ্চত হিন্দী গীত পৰিৱেশন নকৰিবলৈ জাননী দিছিল। কিন্তু এই আদেশ অমান্য কৰি জুবিন গাৰ্গে লতাশিল বিহু-মঞ্চত তেওঁৰ জনপ্ৰিয় হিন্দী গান ''য়া আলী'' পৰিৱেশন কৰে আৰু ইয়াৰ প্ৰতিক্ৰিয়াস্বৰূপে আলফাৰ সৰ্বাধিনায়ক পৰেশ বৰুৱাই জুবিন গাৰ্গক ''ভাৰতীয় সাংস্কৃতিক আগ্ৰাসনৰ এজেণ্ট''ৰূপে অভিহিত কৰি তেওঁক সংঘাতৰ বাবে সাৱধান কৰি দিছিল।<ref name="tehelka">{{cite web | url=http://tehelka.com/zubeen-hits-the-wrong-notes-for-ulfa/ | title=Zubeen hits the wrong notes for ULFA | publisher=Tehelka.com | date=2013-04-19 | accessdate=2013-04-27 | author=Ratnadip Choudhury | archivedate=2013-04-23 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20130423164622/http://tehelka.com/zubeen-hits-the-wrong-notes-for-ulfa/ | deadurl=yes }}</ref> এই ঘটনাত অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[তৰুণ গগৈ]]য়ে জুবিনক সমৰ্থন কৰি তেওঁক নিৰাপত্তা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name="ইণ্ডিয়ান">{{cite web | url=http://www.indianexpress.com/news/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/1105979/ | title='Ya Ali' singer Zubeen Garg provided security after ULFA threat | publisher=The Indian Express | date=2013-04-22 | accessdate=2013-04-27}}</ref> অৱশ্যে কেইদিনমানৰ পাছতে এই বিবাদৰ মীমাংসা হয়। জুবিনৰ মৃত্যুত শোক প্ৰকাশ কৰি এই নিষিদ্ধ ঘোষিত সংগঠনটিয়ে এটি প্ৰেছ বিজ্ঞপ্তি প্ৰকাশ কৰিছে। ===সুৰাকণ্ঠ=== ২০১৯ চনত বঙাইগাঁও জিলাৰ বক্সিং এছ’চিয়েশ্যনৰ সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠানত ব্ৰাহ্মণ সম্প্ৰদায়ৰ ওপৰত বিতৰ্কিত মন্তব্য আগবঢ়োৱাৰ পাছত দৰং আৰু ওদালগুৰি জিলা ব্ৰাহ্মণ যুৱ মঞ্চই তেওঁক '''সুৰাকণ্ঠ''' উপাধি প্ৰদান কৰিছিল।<ref>[https://sangbad365.com/brahman-samaj-vs-zubeen/ জুবীন গাৰ্গক জুবীন গাৰ্গ নহয়, জুবীন সুৰাকণ্ঠ আখ্যা ব্ৰাহ্মণ সমাজৰ যুৱ মঞ্চই]</ref> ===মাজুলীত নিষিদ্ধ=== মাজুলীৰ পূৱেৰুণ কলা পৰিষদৰ উদ্যোগত অনুষ্ঠিত ৰঙালী বিহু সন্মিলনৰ‌ সামৰণি অনুষ্ঠানত জুবিনক ''সংগীত সিন্ধু'' উপাধি প্ৰদান কৰাৰ অৱস্থাত জুবিনে সত্ৰাধিকাৰক ''প্ৰভু ঈশ্বৰ'' সম্বোধন কৰা সম্পৰ্কত আপত্তি দৰ্শায়।<ref name=":0" /> ফলত মাজুলী জিলা সত্ৰ মহাসভাই তেওঁক মাজুলীত সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান পৰিৱেশনত নিষেধাজ্ঞা জাৰী কৰিছিল।<ref name=":0">[https://assam.news18.com/news/assam/zubeen-garg-is-banned-in-majuli-by-majuli-satra-mahasabha-for-insulting-satradhikar-tv-bhaskar-subham-g-377776.html Zubeen Garg Controversy: মাজুলীত নিষিদ্ধ জুবিন গাৰ্গ! সত্ৰাধিকাৰক অসন্মান কৰি শ্ৰীকৃষ্ণক তুচ্ছ-তাচ্ছিল্য কৰি ৰোষত পৰিল মাজুলীবাসীৰ]</ref><ref>{{cite news |last2=Raj |first2=Suhasini |last1=Walker |first1=Mark |author2-link=Suhasini Raj |title=Zubeen Garg, Singer Who Charmed India With a Bollywood Hit, Dies at 52 |url=https://www.nytimes.com/2025/09/22/world/asia/zubeen-garg-dead.html |access-date=23 September 2025 |work=[[The New York Times]] |date=22 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Assam: Zubeen Garg Faces Ban From Majuli District Satra Mahasabha |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/assam-zubeen-garg-faces-ban-from-majuli-district-satra-mahasabha |work=Sentinel Assam |date=26 April 2024 |access-date=27 April 2024}}</ref> ===লগুণ বিতৰ্ক=== ২০১৯ চনত শিল্পীগৰাকীয়ে বিতৰ্কৰ সন্মুখীন হৈছিল যেতিয়া তেওঁ কৈছিল ''মই ব্ৰাহ্মণ, কিন্তু চিনেমাখনত মোৰ [[লগুণ]] (ব্ৰাহ্মণসকলে পিন্ধা পৱিত্ৰ সূতা) ছিঙি পেলাইছোঁ। মই আগতেও লগুণডাল আঁতৰাই পেলাইছিলোঁ আৰু এতিয়াও পিন্ধা নাই। '' পাছলৈ তেওঁ এই বক্তব্যৰ বাবে ক্ষমা বিচাৰে।<ref>{{cite web | title=Assam singer Zubeen Garg says,'These Brahmins should be killed'; case registered | date=30 July 2019 | url=https://www.oneindia.com/india/assam-singer-zubeen-garg-says-these-brahmins-should-be-killed-case-registered-2926237.html }}</ref> জুবিন গাৰ্গে মিডিয়াৰ আগত স্পষ্ট কৰি দিলে যে তেওঁ আচলতে তেনেকৈ বুজাব বিচৰা নাছিল। তেওঁ কয়—'' "মই ধেমালি-ধেমালিতে কৈছিলোঁ বাবে মানুহে ভুল বুজিলে। মই বুজাব বিচাৰিছিলোঁ যে আমি উচ্চ জাতি-নিম্ন জাতিৰ ব্যৱস্থাটো নাইকিয়া কৰিব লাগে। মই সেই কঞ্চেপ্টটোত বিশ্বাস কৰোঁ। সেই প্ৰচেষ্টাত 'বামুণ' শব্দটো ভুলতে ওলাই গ’ল। মই ব্ৰাহ্মণ সমাজৰ সন্মুখত ক্ষমা বিচাৰিছোঁ যিহেতু মোৰ উদ্দেশ্য নাছিল। মই নিজেও ব্ৰাহ্মণ ল’ৰা। মানুহে অতদিনে দেখি আহিছে—মই কি কৰি আহিছোঁ।" মই সকলো শ্ৰেণীৰ মানুহৰ বাবে কাম কৰিছোঁ।" '' ইয়াৰ উপৰি গাৰ্গে কয়— ''"মই সেইসময়ত ক্লান্ত হৈ পৰিছিলোঁ কাৰণ মই বিগত ৩-৪ ৰাতি ধৰি অবিৰতভাৱে অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰি আছিলোঁ। আই এম ছ’ৰী। আগলৈ আৰু এনেকুৱা নহয়।" ''<ref name="Prag News">{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=D2sTTsZQ7rg |title=Zubeen-Brahmin controversy: Zubeen Garg seeks apology for the brahmin controversy}}</ref> == মৃত্যু == [[File:People gathered at the Sarusajai Bhogeswar Baurah Sports Complex in Guwahati to pay their respects to Zubeen Garg.jpg|thumb|সৰুসজাইস্থিত ভোগেশ্বৰ বৰুৱা ক্ৰীড়া প্ৰাঙ্গণত ৰখা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ চাবলৈ ৰাইজ সমবেত হয়। ]] [[File:Admirers and fans of Zubeen Garg are lighting the lamps at a market of Guwahati.jpg|thumb|অসমৰ বিভিন্ন ঠাইত জুবিন গাৰ্গক সুঁৱৰি সন্ধ্যা চাকি আৰু মম জ্বলোৱা হয়। ]] ২০২৫ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰ‌ তাৰিখে [[:en:Saint_John's_Island|ছেইণ্ট জ’ন্‌ছ দ্বীপ]]ৰ সমীপত থকা ছিংগাপুৰ প্ৰণালী ([[:en:Singapore_Strait|Singapore Strait]])ৰ বুকুত হোৱা এক দুৰ্ঘটনাৰ পাছত জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যু হয়। তেওঁ পানীৰ তলত উশাহ লোৱাৰ অসুবিধাৰ সন্মুখীন হৈছিল, এনে পৰিস্থিতিৰপৰা উদ্ধাৰ কৰি কাৰ্ডিঅ’পালমনাৰী ৰিছাছিটেশ্যন (চিপিআৰ) দিয়াৰ পাছত [[Singapore General Hospital|ছিংগাপুৰ জেনেৰেল হস্পিটেলৰ]] আই.চি.ইউত ভৰ্তি হোৱাৰ পাছত তেওঁক মৃত বুলি ঘোষণা কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Assamese singer Zubeen Garg dies in scuba diving accident in Singapore |url=https://indianexpress.com/article/india/zubeen-garg-assamese-singer-dies-in-singapore-scuba-diving-accident-10259381/ |work=The Indian Express |date=19 September 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Popular Assam singer Zubeen Garg dies in Singapore accident |url=https://www.ndtv.com/entertainment/popular-assam-singer-zubeen-garg-dies-in-singapore-accident-9306555 |work=NDTV |date=19 September 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref> তেওঁ ছিংগাপুৰত নৰ্থ ইষ্ট ইণ্ডিয়া ফেষ্টিভেলত অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ গৈছিল, য’ত তেওঁ অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰাৰ কথা আছিল। ২০২৫ চনৰ ২২ ছেপ্টেম্বৰত মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই ঘোষণা কৰে যে ২৩ ছেপ্টেম্বৰত গুৱাহাটীৰ ওচৰৰ কমাৰকুছি এন চি গাঁৱত গাৰ্গৰ মৃতদেহ সম্পূৰ্ণ ৰাজ্যিক সন্মানেৰে দাহ কৰা হ’ব।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg to be cremated with full state honours near Guwahati on September 23 |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> যোৰহাটৰ জনসাধাৰণে অসম চৰকাৰক যোৰহাটত মৃতদেহ দাহৰ বাবে জনোৱা দাবীৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি ৰাজ্যিক মন্ত্ৰীসভাৰ আলোচনা আৰু পৰিয়ালটোৰ সুবিধা তথা পছন্দ দুয়োটা দিশত বিবেচনা কৰি এই সিদ্ধান্ত লোৱা হৈছিল। পত্নী গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গ আৰু ভগ্নী পামী বৰঠাকুৰে ৮৫বছৰীয়া পিতৃৰ দুৰ্বল স্বাস্থ্য আৰু গুৱাহাটীৰপৰা আঁতৰত ৰীতি-নীতি সমাপন কৰাত হোৱা অসুবিধাৰ কথা উল্লেখ কৰে। আপোচ হিচাপে চৰকাৰে ঘোষণা কৰে যে, গাৰ্গৰ চিতাভস্ম যোৰহাটলৈও লৈ যোৱা হ’ব। গুৱাহাটীৰ দাহস্থলীৰ লগতে যোৰহাটতো গাৰ্গৰ স্মৃতিসৌধ নিৰ্মাণ কৰা হ’ব বুলি চৰকাৰে ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |title=Assam CM: Family's wish to perform Zubeen Garg's last rites near Guwahati prioritised; memorials planned in both Guwahati and Jorhat |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> [[File:Ambulance carrying Zubeen Garg amidst crowd.jpg|thumb|ৰাইজৰ মাজেৰে যাত্ৰা কৰা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ কঢ়িয়াই নিয়া এম্বুলেঞ্চখন]] স্থানীয় গাঁৱৰ লোকে স্বেচ্ছামূলকভাৱে কাম কৰা ৩.৩ একৰ চৰকাৰী আবণ্টিত মাটিত বিস্তৃত এই শ্মশান ক্ষেত্ৰখনত ৫ হাজাৰ লোকৰ উপস্থিতি সম্ভৱ যদিও অনুমাণিক ৫০ হাজাৰ লোকৰ আগমন ঘটে। গাৰ্গৰ মৃতদেহ ২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ পুৱালৈকে গুৱাহাটীৰ অৰ্জুন ভোগেশ্বৰ বৰুৱা ক্ৰীড়া ভৱনত জনসাধাৰণে শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনোৱাৰ বাবে ৰাজ্যিক ব্যৱস্থাৰে ৰখা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg's body to be kept at Guwahati sports complex before cremation |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-gargs-mortal-remains-to-be-kept-at-sarusajai-till-monday-assam-cm/cid/2124200 |work=The Telegraph |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> তেওঁৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াৰ দিনটোলৈকে (২৩ ছেপ্টেম্বৰ) ৰাজ্যিক শোকৰ সময় বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg cremation: Mourning period extended by one day |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> ২০২৫ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰত ছিংগাপুৰত তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছত তাত জুবিন গাৰ্গৰ মৃতদেহৰ মৰণোত্তৰ পৰীক্ষা কৰা হয়। এই পৰীক্ষাৰ ফলাফলত পানীত ডুব যোৱা কাৰণত তেওঁৰ মৃত্যুহোৱা বুলি উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{cite web |title=Zubeen Garg’s death certificate cites drowning as cause of death |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/why-assam-government-ordered-second-post-mortem-of-zubeen-garg-s-body-101758549639461.html |website=Hindustan Times |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> তেওঁৰ মৃতদেহ অসমলৈ অনাৰ পাছত বিভিন্নপক্ষৰপৰা জনসাধাৰণৰ দাবী আৰু আৱেদনৰ বাবে ৰাজ্য চৰকাৰে সৰ্বসাধাৰণৰ উদ্বেগ দূৰ কৰিবলৈ আৰু যিকোনো ধৰণৰ সন্দেহ নুই কৰিবলৈ দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে মৰণোত্তৰ পৰীক্ষাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে।<ref>{{cite web |title=Second post-mortem on Zubeen Garg on Tuesday after demands from people, says Assam CM |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/story/second-post-mortem-on-zubeen-garg-on-tuesday-after-demands-from-people-says-assam-cm-himanta-biswa-sarma-2791537-2025-09-22 |website=India Today |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> পত্নী গৰিমা গাৰ্গৰ সন্মতি সাপেক্ষে অন্ত্যোষ্টিক্ৰিয়াৰ পূৰ্বে এইম্‌ছ গুৱাহাটীৰ এটা দলৰ সহযোগত গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়ত এই পদ্ধতিৰ দিন ধাৰ্য কৰা হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Second post-mortem of Zubeen Garg’s body to be done on Tuesday morning |url=https://www.tribuneindia.com/news/india/second-post-mortem-of-zubeen-gargs-body-to-be-done-on-tuesday-morning/ |website=The Tribune |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> ===শ্ৰদ্ধাঞ্জলি=== জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যুত সমগ্ৰ ভাৰতবৰ্ষতে ব্যাপক শ্ৰদ্ধাঞ্জলি দিয়া হয়। প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী|নৰেন্দ্ৰ মোডী]], বিৰোধী দলৰ নেতা [[ৰাহুল গান্ধী]], অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মা]], [[ৰাইজৰ দল]]ৰ সভাপতি [[অখিল গগৈ]], অসম জাতীয় পৰিষদৰ সভাপতি লুৰীণজ্যোতি গগৈকে ধৰি বহু উচ্চ পদস্থ ব্যক্তিয়ে গাৰ্গৰ দেহাৱসানত শোক প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{cite news |title=Condolences pour in over death of singer Zubeen Garg |url=https://www.thehindu.com/entertainment/music/condolences-pour-in-over-death-of-singer-zubeen-garg/article70069962.ece |access-date=19 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=19 September 2025 |language=en-IN}}</ref><ref>{{Cite news |date=19 September 2025 |title=Singer Zubeen Garg passes away at 52: PM Modi expresses grief; Rahul Gandhi, Kharge pay tribute |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/assam-cm-himanta-biswa-sarma-mourns-zubeen-gargs-death-calls-him-assams-favourite-rockstar/articleshow/123996813.cms |access-date=19 September 2025 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> শ্ৰদ্ধাঞ্জলিস্বৰূপে [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] ২০ ছেপ্টেম্বৰৰপৰা ২২ ছেপ্টেম্বৰলৈ তিনিদিনীয়া ৰাজ্যিক শোক ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |title=Assam declares three-day State mourning over singer Zubeen Garg's death |url=https://www.thehindu.com/news/national/assam/zubeen-garg-death-singapore-assam-state-mourning-three-days/article70073216.ece |access-date=20 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=20 September 2025 |language=en-IN}}</ref> [[পশ্চিমবংগ|, উত্তৰ পূব ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘই সাতদিনীয়াকৈ সকলো কাৰ্যসূচী স্থগিত কৰি শোক প্ৰকাশ কৰে।পশ্চিম বংগ]]ৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[মমতা বেনাৰ্জী]]য়েও শোক প্ৰকাশ কৰি গাৰ্গক তেওঁৰ "প্ৰিয় ভাতৃ" বুলি অভিহিত কৰে আৰু তেওঁৰ "মৃদু কণ্ঠ আৰু অদম্য মনোভাব"ৰ প্ৰশংসা কৰে আৰু লগতে কয় যে, তেওঁৰ গীতসমূহ "চিৰদিনৰ বাবে অমৰ" হৈ থাকিব।<ref>{{cite news |title=Bengal CM Mamata Banerjee mourns singer Zubeen Garg's death |url=https://theprint.in/india/bengal-cm-mamata-banerjee-mourns-singer-zubeen-gargs-death/2747044/ |work=ThePrint |agency=PTI |date=19 September 2025 |access-date=23 September 2025}}</ref> ৰাজনৈতিক নেতাৰ উপৰি ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ আৰু সংগীত উদ্যোগৰ অসংখ্য ব্যক্তিয়ে গাৰ্গৰ মৃত্যুত শোক প্ৰকাশ কৰে। সহযোগী অসমীয়া গায়ক [[অংগৰাগ মহন্ত|পাপনে]] গাৰ্গক "এটা প্ৰজন্মৰ কণ্ঠ" বুলি অভিহিত কৰি ভাতৃ হেৰুৱাৰ সমান ক্ষতি বুলি অভিহিত কৰে। তেওঁৰ সৈতে ''গেংষ্টাৰ (২০০৬)'' ছবিত সহযোগ কৰা সংগীত পৰিচালক প্ৰীতম চক্ৰৱৰ্তীয়ে তেওঁ “হতভম্ব আৰু বিধ্বস্ত” হৈছে বুলি উল্লেখ কৰি গাৰ্গৰ পৰিয়াললৈ সমবেদনা জ্ঞাপন কৰে। সংগীত শিল্পী [[এ. আৰ. ৰহমান|এ আৰ ৰহমান]], প্ৰবীণ গায়ক হৰিহৰণ, সুৰকাৰ জীত গাংগুলী, ৰেপাৰ বাদশ্বাহ, গায়ক [[আলিছা চিনাই|আলিশা চিনাই]], [[মহালক্ষ্মী আয়াৰ]], [[শান|চান]], অমল মালিক, [[দেৱজিৎ সাহা|দেৱজিত সাহা]], [[কল্পনা পাটোৱাৰী]], [[শিল্পা ৰাও]], [[সুনিধি চৌহান]], নেহা বাচিন, ৰাগেশ্বৰী লুম্বা স্বৰূপ, [[সাগৰিকা মুখাৰ্জী|সাগৰিকা]], [[শ্ৰেয়া ঘোষাল]], [[তৰালি শৰ্মা|তৰালী শৰ্মা]], বিশাল মিশ্ৰ, বিশাল দদলানী, আৰু অভিনেতা দেৱ আৰু প্ৰসেনজিৎ চেটাৰ্জীয়েও ছ’চিয়েল মিডিয়াত শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনায়।<ref>{{cite news |last1=P |first1=Devadasan K. |title=Zubeen Garg’s final journey: India bids tearful goodbye |url=https://gulfnews.com/entertainment/zubeen-gargs-final-journey-india-bids-tearful-goodbye-1.500277469 |access-date=23 September 2025 |work=[[Gulf News]] |date=21 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Khan |first1=Lubna |title=Hariharan Pays Tribute After ‘True Soul’ Zubeen Garg’s Death: ‘He Belonged To People’ |url=https://www.news18.com/movies/regional-cinema/hariharan-pays-tribute-after-true-soul-zubeen-gargs-death-he-belonged-to-people-aa-9588636.html |access-date=23 September 2025 |work=[[CNN-News18|News18]] |date=22 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Bhattacharya |first1=Tanisha |title=Zubeen Garg Death: Tributes From Shaan, Papon And Others - "Devastated And Shocked" |url=https://www.ndtv.com/entertainment/zubeen-garg-death-tributes-from-pritam-armaan-malik-and-others-devastated-and-shocked-9307008 |access-date=22 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=19 September 2025}}</ref><ref name="sangbadpratidin">{{cite news |title='ভাইকে হাৰালাম', জুবিনেৰ মৃত্যুতে বাকৰুদ্ধ পাপন, শোকপ্ৰকাশ প্ৰীতম ও দেবেৰ |trans-title='Lost a brother': Papon speechless, tributes from Pritam and Dev after Zubeen's death |url=https://www.sangbadpratidin.in/entertainment/cinema/zubeen-garg-death-pritam-papon-dev-jeet-ganguly-are-devastated-by-news/ |work=Sangbad Pratidin |date=19 September 2025 |access-date=23 September 2025 |language=bn}}</ref> অসমীয়া অভিনেতা [[আদিল হুছেইন|আদিল হুছেইনে]] অসমীয়া সংগীত আৰু চিনামাত গাৰ্গৰ সাংস্কৃতিক গুৰুত্বৰ কথা দোহাৰি সমগ্ৰ বাতৰিটোক “হৃদয়বিদাৰক” বুলি অভিহিত কৰে।<ref name="sangbadpratidin" /> ২০২৫ চনৰ ২১ ছেপ্টেম্বৰত ৰঘু ডাকাটৰ ট্ৰেইলাৰ মুকলি অনুষ্ঠানত গাৰ্গৰ স্মৃতিত কলকাতাৰ নেতাজী ইনড’ৰ ষ্টেডিয়ামত ৩০ ছেকেণ্ডৰ মৌনতা অৱলম্বন কৰা হয়।<ref>{{cite news |title=Raghu Dakat trailer launch, Dev's 20 years in Tollywood: Event pays tribute to Zubeen Garg with silence |url=https://bengali.abplive.com/entertainment/himanta-biswa-sarma-shared-raghu-dakat-trailer-launch-video-as-they-paid-tribute-to-zubeen-garg-entertainment-news-bollywood-1153347 |work=ABP Ananda |date=21 September 2025 |access-date=23 September 2025 |language=bn}}</ref> ২০১৯ চনত গুৱাহাটীৰ [[বি বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|বি. বৰুৱা মহাবিদ্যালয়]]ত অনুষ্ঠিত এক সংগীতানুষ্ঠানত গাৰ্গে প্ৰকাশ কৰিছিল যে "[[মায়াবিনী ৰাতিৰ বুকুত]]" গীতটো তেওঁৰ মৃত্যুৰ সময়ত বজাব লাগে। তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছত এই গীতটো কেৱল তেওঁৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াতে নহয়—সমগ্ৰ অসমতে, ঘৰে-দোকানে আৰু ৰাজহুৱা অনুষ্ঠানত ব্যাপকভাৱে পৰিৱেশন কৰা শ্ৰদ্ধাঞ্জলিৰ সামূহিক গীত হিচাপে পৰিণত হয়।<ref>{{cite magazine |last=Das |first=Yudhajit Shankar |date=22 September 2025 |url=https://www.indiatoday.in/india/story/zubeen-garg-funeral-song-mayabini-ratir-bukut-song-anthem-procession-guwahati-fans-grief-2791423-2025-09-22 |title=Zubeen Garg funeral: The phenomenon called Zubeen Garg and how Mayabini became an anthem |magazine=India Today |accessdate=23 September 2025}}</ref> ===লিমকা বুক অৱ ৰেকৰ্ডছ=== ছিংগাপুৰৰপৰা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ গুৱাহাটী আহি পোৱাৰ পাছতেই লক্ষাধিক লোক তেওঁৰ শৰীৰ কঢ়িয়াই নিয়া বাহনৰ কাষত থিয় দিয়ে। একাধিক বাতৰিৰ মতে, লিমকা বুক অৱ ৰেকৰ্ড্‌ছে সমবেত হোৱা লোকৰ সংখ্যাক পৃথিৱীৰ ভিতৰতে চতুৰ্থ সৰ্বাধিক হিচাপে অভিহিত কৰে। [[মাইকেল জেকচন]], পোপ ফ্ৰাঞ্চিছ আৰু দ্বিতীয় ৰাণী এলিজাবেথৰ পাছতে এই সমাৱেশক চতুৰ্থ বৃহত্তম হিচাপে তালিকাভুক্ত কৰা হয়।<ref name="HT">{{cite web | url=https://www.hindustantimes.com/india-news/zubeen-gargs-funeral-in-guwahati-listed-as-fourth-biggest-gathering-enters-limca-book-of-records-101758541214756.html | title=Zubeen Garg fans queue up in thousands for last glimpse of their idol | publisher=Hindustan Times | date=Updated on: Sept 23, 2025 08:06 am IST | accessdate=24 September 2025 | author=HT NEWS DESK}}</ref> <ref name="MC">{{cite web | url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/zubeen-garg-s-funeral-becomes-forth-biggest-gathering-enters-limca-book-of-records-article-13565844.html | title=Zubeen Garg’s funeral becomes fourth biggest gathering, enters Limca Book of Records | publisher=Money Control | date=September 22, 2025 15:00 IST | accessdate=24 September 2025 | author=MONEY CONTROL}}</ref> <ref name="News Arena">{{cite web | url=https://newsarenaindia.com/nation/zubeen-s-funeral-ranked-4th-largest-global-gathering/57172 | title=Zubeen’s funeral ranked 4th largest global gathering | publisher=News Arena India | date=September 22, 2025, 02:49 PM | accessdate=24 September 2025}}</ref> ===তদন্ত=== ছিংগাপুৰ কৰ্তৃপক্ষই প্ৰদান কৰা মৃত্যুৰ প্ৰমাণ-পত্ৰত জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যুৰ কাৰণ ডুব যোৱা বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg's cause of death revealed: Death certificate states singer died due to drowning |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gargs-cause-of-death-revealed-death-certificate-states-singer-died-due-to-drowning/articleshow/124030064.cms |work=The Times of India |date=20 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> গাৰ্গৰ মেনেজাৰ আৰু ফেষ্টিভেল আয়োজকৰ বিৰুদ্ধে গাফিলতি আৰু সুৰক্ষা ব্যৱস্থাৰ অভাৱৰ অভিযোগত কেইবাখনো এজাহাৰ দাখিল কৰা হৈছিল, য'ত গাৰ্গে লাইফ জেকেট পিন্ধিবলৈ অস্বীকাৰ কৰা বুলিও বাতৰি প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg death: Assam Police file FIR against event organiser, controversy angle to be probed |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/zubeen-garg-death-assam-police-file-fir-against-event-organiser-controversy-angle-to-be-probed-101758350955318.html|work=Hindustan Times |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref><ref>{{Cite news |title=No life jacket? Controversy angle under scanner in Zubeen Garg death probe so far |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/no-life-jacket-controversy-angle-under-scanner-zubeen-garg-death-probe-so-far-101758362390294.html|work=Hindustan Times |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> পিছলৈ তেওঁৰ পত্নীয়ে তেওঁৰ মেনেজাৰৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ বাবে আবেদন জনায়।<ref>{{Cite news |title=Withdraw FIRs against Siddhartha, says Garima |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/withdraw-firs-against-siddhartha-says-garima/articleshow/124019732.cms |work=The Times of India |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> কিন্তু পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ মেইলযোগে চিআইডিৰ ওচৰত এজাহাৰ দাখিল কৰে। এই এজাহাৰত তেওঁ সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মা, [[শ্যামকানু মহন্ত|শ্যামকানু মহন্তকে]] সাঙুৰি ছিংগাপুৰত জুবিন গাৰ্গৰ কাষত উপস্থিত থকাসকলৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ তঁৰে। <ref name="Garima">{{cite news | url=https://www.patrika.com/en/national-news/wife-of-zubeen-garg-garima-garg-saikia-files-fir-against-all-accused-in-suspected-death-case-in-singapore-19981524 | title=Wife of Zubeen Garg, Garima Saikia Garg, files FIR against all accused in suspected death case in Singapore | date=Sep 28, 2025 | agency=Patrika | accessdate=3 October 2025}}</ref> <ref name="Garima1">{{cite news | url=https://thelogicalindian.com/zubeen-gargs-wife-files-cid-complaint-names-manager-organiser-in-probe-demand-over-singers-death/ | title=Zubeen Garg’s Wife Files CID Complaint, Names Manager, Organiser in Probe Demand Over Singer’s Death | date=Sep 29, 2025 | agency=The logical Indian| accessdate=3 October 2025}}</ref> <ref name="Garima2">{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/homepage/garima-saikia-garg-fir-cid-10508796 | title=কাৰ কাৰ বিৰুদ্ধে এজাহাৰ দাখিল কৰিলে গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গে?| date=Sep 27, 2025 | agency=অসমীয়া প্ৰতিদিন| accessdate=3 October 2025}}</ref> জনসাধাৰণৰ দাবীৰ পাছত অসম চৰকাৰে গাৰ্গৰ পৰিয়ালৰ সদস্যৰ সন্মতি সাপেক্ষে [[গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় চিকিৎসালয়|গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় চিকিৎসালয়]]ত দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে মৰণোত্তৰ পৰীক্ষাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে।<ref>{{Cite news |last=Kalita |first=Kangkan |title=Second post-mortem on Garg on Tuesday after demands from people, says Assam CM Himanta Biswa Sarma |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/story/second-post-mortem-on-zubeen-garg-on-tuesday-after-demands-from-people-says-assam-cm-himanta-biswa-sarma-2791537-2025-09-22|work=[[India Today]] |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref>২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ পুৱাৰ ভাগত তেওঁৰ মৰণোত্তৰ পৰীক্ষা সম্পন্ন হয়।<ref name="autopsy2">{{cite web |last= |first= |title=Zubeen Garg’s Second Post-Mortem Completed in Guwahati Ahead of Final Rites |url=https://www.ndtv.com/entertainment/zubeen-gargs-second-post-mortem-completed-in-guwahati-ahead-of-final-rites-9326201 |website=NDTV |publisher=NDTV |date=2025-09-23 |access-date=2025-10-12}}</ref> জনতাৰ দাবী আৰু অসমীয়া শিল্পীৰ হেঁচাত তদন্তৰ বাবে এটা বিশেষ তদন্তকাৰী দল (SIT) গঠন কৰা হয়।<ref>{{cite news |last1=Purkayastha |first1=Biswa Kalyan |title=Assam: SIT formed to probe Zubeen Garg's death; Congress demands CBI inquiry |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/assam-sit-formed-to-probe-zubeen-garg-s-death-congress-demands-cbi-inquiry-101758724645343.html |access-date=25 September 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Karmakar |first1=Sumir |title=Assam Police form SIT to probe Zubeen Garg's death following suspicion of foul play |url=https://www.deccanherald.com/india/assam/assam-police-form-sit-to-probe-zubeen-gargs-death-following-suspicion-of-foul-play-3741754 |access-date=25 September 2025 |work=[[Deccan Herald]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Son |first1=Mallika |title=Assam CM Himanta Sarma Orders SIT Probe Into Singer Zubeen Garg's Death |url=https://www.news18.com/india/assam-cm-himanta-sarma-orders-sit-probe-into-singer-zubeen-gargs-death-ws-l-9594331.html |access-date=25 September 2025 |work=[[CNN-News18|News18]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref> এছ আই টি-ৰ নেতৃত্বত আছিল চিআইডি-ৰ বিশেষ ডিজিপি, আইপিএছ এম পি গুপ্তা আৰু আন ৯জন আৰক্ষী বিষয়া।<ref>{{cite news |last1=Varma |first1=Ananya |title=Assam Police Form 10-Member SIT To Probe 'Suspicious' Demise Of Zubeen Garg |url=https://www.timesnownews.com/india/assam-police-form-10-member-sit-to-probe-suspicious-demise-of-zubeen-garg-article-152888057 |access-date=25 September 2025 |work=[[Times Now]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Following CM's order Assam DGP forms10-member SIT to probe into Zubeen Garg's death- The Week |url=https://www.theweek.in/wire-updates/national/2025/09/24/cal55-as-zubeen-ld-sit.html |access-date=25 September 2025 |work=[[The Week (Indian magazine)|The Week]] |agency=[[Press Trust of India|PTI]] |date=24 September 2025}}</ref> এছআইটি-ৰ সহায়ৰ পাছত চিআইডি-এ গাৰ্গৰ সন্দেহজনক মৃত্যুৰ সৈতে জড়িত ভাৰতীয় ন্যায় সংহিতাৰ ধাৰা ৬১(২), ১০৫, আৰু ১০৬(১)ৰ অধীনত এটা গোচৰ (২০২৫ চনৰ ১৮ নং গোচৰ) পঞ্জীয়ন কৰে।<ref>{{cite news |title=SIT, CID raids organiser's home amid probe into singer Zubeen Garg's demise |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/sit-cid-raids-organiser-shyamkanu-mahantas-home-amid-probe-into-singer-zubeen-gargs-demise-101758894850541.html |access-date=26 September 2025 |work=[[Hindustan Times]] |agency=[[Asian News International|ANI]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> ফেষ্টিভেলৰ আয়োজক শ্যামকানু মহন্ত আৰু গাৰ্গৰ পৰিচালক সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাৰ বাসগৃহত অভিযান চলোৱা হয় আৰু এই সময়ত ইলেক্ট্ৰনিক ৰেকৰ্ড আৰু নথি-পত্ৰ জব্দ কৰা হয়।<ref>{{cite news |last1=Maheshwari |first1=Khushi |title=Zubeen Garg Death: SIT Team Raids Houses Of Festival Organiser, His Manager |url=https://www.ndtvprofit.com/nation/zubeen-garg-death-sit-team-raids-houses-of-festival-organiser-his-manager |access-date=26 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=25 September 2025 |language=en }}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite news |title=Assam: SIT raids homes of singer Zubeen Garg’s manager, event organiser |url=https://scroll.in/latest/1087010/assam-sit-raids-homes-of-singer-zubeen-gargs-manager-event-organiser |access-date=26 September 2025 |work=[[Scroll.in]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> ছিংগাপুৰত ডাইভিঙৰ সময়ত গাৰ্গৰ লগত যোৱা শেখৰ জ্যোতি গোস্বামীকো এছআইটি-এ জেৰা কৰি আটক কৰি ৰাখিছিল।<ref>{{cite news |title=Musician Shekharjyoti Goswami Arrested in Zubeen Garg Death Probe |url=https://www.sentinelassam.com/topheadlines/breaking-shekharjyoti-goswami-arrested-by-sit-in-zubeen-garg-death-case |work=The Sentinel Assam |date=25 September 2025 |access-date=26 September 2025}}</ref> অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই মন্তব্য কৰিছিল যে যদি এছআইটি-এ নিৰ্ণায়ক ফলাফল নিদিয়ে তেন্তে গোচৰটো কেন্দ্ৰীয় তদন্তকাৰী সংস্থাক (চিবিআই)ক গতাই দিয়া হ’ব।<ref>{{cite news |title=SIT questions musician in Zubeen Garg death case; CM warns probe may go to CBI if no results |url=https://m.economictimes.com/news/india/sit-questions-musician-in-zubeen-garg-death-case-cm-himanta-biswa-sarma-warns-probe-may-go-to-cbi-if-no-results/articleshow/124118501.cms |work=The Economic Times |date=23 September 2025 |access-date=26 September 2025}}</ref> জনতাৰ ক্ষোভৰ সাক্ষী হৈ সদৌ অসম অধিবক্তা সন্থাই তেওঁলোকৰ সদস্যসকলক গাৰ্গৰ মৃত্যুৰ গোচৰত অভিযুক্ত ব্যক্তিসকলক প্ৰতিনিধিত্ব নকৰিবলৈ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news |title=Lawyers urged not to represent accused in Zubeen Garg death case |url=https://www.thehindu.com/news/national/assam/lawyers-urged-not-to-represent-accused-in-zubeen-garg-death-case/article70098339.ece |access-date=27 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=26 September 2025 |language=en-IN}}</ref><ref>{{cite news |title=Zubeen Garg’s death: Assam lawyers’ association urged not to represent accused; CID issues notices to witnesses |url=https://www.newindianexpress.com/nation/2025/Sep/26/zubeen-gargs-death-assam-lawyers-association-urged-not-to-represent-accused-cid-issues-notices-to-witnesses |access-date=27 September 2025 |work=[[The New Indian Express]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> তেওঁৰ মৃত্যুৰ পৰিস্থিতিৰ তদন্তৰ ফলত ২০২৫ চনৰ ১ অক্টোবৰত ইভেণ্টৰ আয়োজক শ্যামকানু মহন্ত আৰু মেনেজাৰ সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হয়।<ref name="PratidinTime2025">{{cite web | title=BREAKING: Shyamkanu Mahanta, Siddharth Sharma Arrested, Brought To Guwahati | website=Pratidin Time | date=1 October 2025 | url=https://www.pratidintime.com/guwahati-news-breaking-latest/breaking-shyamkanu-mahanta-siddharth-sharma-arrested-brought-to-guwahati-10518028 | access-date=1 October 2025}}</ref> ২ অক্টোবৰ তাৰিখে শ্যামকানু মহন্ত, সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাৰ বিৰুদ্ধে চিআইডি-এ ভাৰতীয় ন্যায় সংহিতাৰ অধীনত ১০৩ ধাৰা আৰোপ কৰে। এইটো ধাৰা পৰিকল্পিত হত্যাৰ লগত জড়িত।<ref>{{cite news |title=Murder charges added against Shyamkanu Mahanta & Siddharth sharma in Zubeen Garg Death Case |url=https://www.guwahatiplus.com/assam/murder-charges-added-against-shyamkanu-mahanta-siddharth-sharma-in-zubeen-garg-death-case |access-date=3 October 2025 |work= The Guwahati Plus |date=2 October 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Section 103 of BNS slapped on accused in Zubeen’s death case|url=https://www.sentinelassam.com/topheadlines/assam-section-103-of-bns-slapped-on-accused-in-zubeens-death-case |access-date=3 October 2025 |work= The Sentinal |date=2 October 2025 |language=en}}</ref> ২ অক্টোবৰতে ছিংগাপুৰৰ ঘটনাস্থলীত উপস্থিত থকা শেখৰ জ্যোতি গোস্বামী আৰু কণ্ঠশিল্পী অমৃতপ্ৰভা মহন্তক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হয়। বিশেষ তদন্তকাৰী দলৰ সূত্ৰৰ মতে, শেখৰ জ্যোতি গোস্বামীক ইতিমধ্যে ভাইৰেল হৈ পৰা ভিডিঅ’টোত গাৰ্গৰ অতি ওচৰত সাঁতুৰি থকা দেখা গৈছিল আৰু অমৃতপ্ৰভা মহন্তই সমগ্ৰ কাণ্ডটো নিজৰ চেলফোনত ৰেকৰ্ড কৰিছিল। দুয়োকে বিগত ৬ দিন ধৰি জেৰা কৰা হৈছিল।<ref name="NDTV">{{cite news | url=https://www.ndtv.com/india-news/shekhar-jyoti-goswami-amritprava-mahanta-bandmate-co-singer-arrested-in-zubeen-garg-death-case-total-now-4-sources-9386048 | title=Bandmate, Co-Singer Arrested In Zubeen Garg Death Case, Total Now 4: Sources | work=NDTV | date=Oct 03, 2025 06:52 am IST | agency=NDTV | accessdate=3 October 2025}}</ref><ref name="Northeast">{{cite news | url=https://northeasttoday.in/northeast/assam/zubeen-garg-death-case-cid-arrests-musicians-shekhar-goswami-and-amritprava-mahanta/ | title=Zubeen Garg Death Case: CID Arrests Musicians Shekhar Goswami And Amritprava Mahanta | work=Northeast | date=3rd October 2025 | agency=North East Today | accessdate=3 October 2025 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==উত্তৰাধিকাৰ== জুবিন গাৰ্গক উদ্‌যাপন কৰিবলৈ ২০২২ চনৰ ২ ডিচেম্বৰত [[ডিগবৈ|ডিগবৈত]] নাজিৰাটিং তামোলী পৰ্যটন মহোৎসৱৰ সময়ত গায়কজনৰ বাবে নিৰ্মাণ কৰা ২০ ফুট উচ্চতাৰ এটা মূৰ্তি উন্মোচন কৰা হয়।<ref>{{Cite web |date=3 January 2023 |title=Zubeen Garg's Statue Unveiled in Digboi |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/zubeen-gargs-statue-unveiled-in-digboi-631273 |access-date=8 January 2023 |website=www.sentinelassam.com |language=en}}</ref> টেঙাপানীৰ গাঁওবাসীয়ে ন দিহিং নদীৰ সিপাৰে নিৰ্মাণ কৰা আৰু জুবিন গাৰ্গৰ নামেৰে নামকৰণ কৰা এখন বাঁহৰ দলং টেঙাপানী-থেপাবাৰীত গায়কজনে ২০২০ চনৰ ২৯ ফেব্ৰুৱাৰীত উদ্বোধন কৰে।<ref>{{Cite web |date=20 February 2020 |title='Zubeen Garg Bridge' in Kakopathar to be inaugurated by the star himself on 29 Feb |url=https://newslivetv.com/zubeen-garg-bridge-in-kakopathar-to-be-inaugurated-by-the-star-himself-on-29-feb/ |access-date=8 January 2023}}</ref><ref>{{cite news |last1=Ojha |first1=Manoj Kumar |date=29 May 2020 |title=Zubeen Garg to open namesake bridge in Assam |url=https://www.telegraphindia.com/states/zubeen-garg-to-open-namesake-bridge-in-assam/cid/1749568 |work=The Telegraph |access-date=27 April 2024}}</ref> তেওঁৰ পিতৃৰ নাম আছিল কপিল বৰঠাকুৰ।কপিল বৰঠাকুৰে পুত্ৰ জুবিন গাৰ্গৰ আত্মজীৱনী লিখি উলিয়ায়। ===সাংস্কৃতিক গুৰুত্ব=== জুবিন গাৰ্গৰ কৰ্মৰাজি সংৰক্ষণৰ বাবে অনুৰাগী আৰু সংৰক্ষণকাৰীয়ে একাধিক প্ৰচেষ্টা হাতত লৈছে। গুৱাহাটীৰ হাতীগাঁৱৰ বিশাল কলিতাই তেওঁৰ অনুৰাগী আৰু সাংস্কৃতিক প্ৰভাৱৰ পৰিসৰৰ ওপৰত আলোকপাত কৰি ''চান্দনী ৰাত'' এলবামৰ স্বাক্ষৰিত কপিকে ধৰি গাৰ্গৰ ৰেকৰ্ডিঙৰ ৩৩ হাজাৰৰো অধিক কেছেট আৰু চিডি সংকলন কৰা বুলি জানিব পৰা গৈছে। ভৌতিক সংগ্ৰহৰ উপৰি তেওঁৰ সংগীতৰ অৱদানসমূহ ভৱিষ্যত প্ৰজন্মৰ বাবে সংৰক্ষণ আৰু সুলভ কৰিবলৈ প্ৰায় ৩৫,০০০ গীত থকা এটা ডিজিটেল আৰ্কাইভ সৃষ্টি কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |title=35,000-song archive vows to keep Zubeen's voice alive |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/35000-songs-archive-vows-to-keep-zubeens-voice-alive/articleshow/124019744.cms|work=The Times of India |access-date=23 September 2025}}</ref> ==জুবিন গাৰ্গ সম্পৰ্কত বিভিন্নজন== অসমৰ বিশিষ্ট লেখক-সাহিত্যিক ড॰ [[নগেন শইকীয়া|নগেন শইকীয়া]]ই<ref name="নি১">{{cite news | url=https://niyomiyabarta.com/epaper/20092025/index.php | title=আজিৰ দিনটো শোক দিৱ হিচাপে গণ্য কৰিব লাগে | date=২০ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৫ | agency=নিয়মীয়া বাৰ্তা | accessdate=23 September 2025 | author=[[নগেন শইকীয়া|শইকীয়া, নগেন]] | location=গুৱাহাটী | pages=১,১৩ }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> জুবিন গাৰ্গ সন্দৰ্ভত মন্তব্য কৰে— <blockquote>মই দেখিছোঁ জুবিনৰ কণ্ঠত এনে এক সুৰৰ যাদু আছে, যি মানুহক, শ্ৰোতাক সহজেই আকৰ্ষণ কৰিব পাৰে </blockquote> অসমৰ কবি-সাহিত্যিক-গীতিকাৰ [[হীৰেন ভট্টাচাৰ্য]]ই জুবিন গাৰ্গৰ জনপ্ৰিয়তা সম্পৰ্কে কৈছে<ref>{{cite book | title=জুবিন গাৰ্গ জীৱনৰপৰা গানলৈ | publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ | author=ভট্টাচাৰ্য, হীৰেন, অনুলেখন : মণ্টু শইকীয়া | authorlink=জুবিন অসমীয়া সংগীতৰ ক্ষেত্ৰত এক জোকাৰণি | year=জানুৱাৰী, ২০০৯ | location=গুৱাহাটী | pages=১,২}}</ref>— <blockquote>জুবিন সঁচাই আচৰিত। ইমান কম বয়সতে, ইমান সোনকালে জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰা দেখি আচৰিত হওঁ। জুবিন কোনো ৰেডিঅ’ৰ শিল্পী নহয়। দূৰদৰ্শনৰ শিল্পী নহয় বা তেনেধৰণৰ কোনো বেকগ্ৰাউণ্ডো নাই। জুবিনে যোগ্যতাৰ ভিত্তিত জনপ্ৰিয়তা পাইছে নিঃসন্দেহে। </blockquote> [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী অসমৰ চলচ্চিত্ৰ সমালোচক [[উৎপল দত্ত (লেখক)|উৎপল দত্ত]]ই কৈছে—<blockquote> দৰ্শক আৰু সাধাৰণ মানুহক আকৰ্ষণ কৰিব পৰা যি ক্ষমতা, গীতৰ বজাৰত গীত বিক্ৰীৰ যি নিশ্চয়তা প্ৰদান, তেওঁৰ সৃষ্টিৰ পোহৰৰ প্ৰতিফলনত জিলিকি উঠাৰ যি হেঁপাহ, সেইবোৰেই তেওঁৰ নক্ষত্ৰ-স্থান স্থিৰ কৰি ৰাখিছে। সমগ্ৰ অসমৰ বিশালসংখ্যক গুণমুগ্ধৰ স্বাৰ্থহীন ভালপোৱাৰ অধিকাৰী হৈছিল জুবিন।<ref name="নি">{{cite news | url=https://niyomiyabarta.com/epaper/22092025/page7.php | title=অসমৰ বিনোদন জগতৰ অতুলনীয় নক্ষত্ৰ-জুবিন গাৰ্গ | date=২২ ছেপ্টেম্বৰ ২০১৯ | agency=নিয়মীয়া বাৰ্তা | accessdate=22 September 2025 | author=দত্ত, উৎপল | location=গুৱাহাটী | pages=৭ }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref></blockquote> জুবিন গাৰ্গ সম্পৰ্কত [[ভূপেন হাজৰিকা|ভূপেন হাজৰিকাৰ]] মন্তব্য: <blockquote>জুবিন বৰ 'টেলেণ্টেড' ল'ৰা। মই ভাবোঁ সি খুব অধ্যয়ন কৰে। জুবিনে নিজক আৰু শ্ৰোতাক ভালদৰে জানে, সেই কাৰণে ইমান জনপ্ৰিয়তা আৰু তেওঁ সৃষ্টিৰ প্ৰতি শ্ৰোতাৰ ইমান আগ্ৰহ।</blockquote> ==জুবিন গাৰ্গৰ প্ৰিয়== *প্ৰিয় ব্যক্তিত্ব: কলাগুৰু [[বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা]] *চে গুৱেভাৰা *প্ৰিয় ব্যক্তি: অভিনেতা [[চাৰ্লি চেপলিন]] *প্ৰিয় গ্ৰন্থ: 'My Autobiography' (Charlie Chaplin) *প্ৰিয় অভিনেতা: মাৰ্লন ব্ৰেণ্ডো *প্ৰিয় চলচ্চিত্ৰ: 'Citizen Kane' আৰু 'The Bicycle Thief *ৰ'ল মডেল: ন্যাপোলিঅ' বোনাপাৰ্ট ==আৰু চাওক== * [[জুবিন গাৰ্গে ৰেকৰ্ডিং কৰা গীতৰ তালিকা]] * [[জুবিন|জুবিন শব্দৰ অৰ্থ]] * [[হাচটেগ জাষ্টিচ ফ'ৰ জুবিন গাৰ্গ]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist|2}} ==গ্ৰন্থসূচী== * '''পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন''', কপিল ঠাকুৰ, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ, ২০১১ * '''জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ''', মণ্টু শইকীয়া সম্পাদিত, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ, ২০০৯ ==বাহ্যিক সংযোগ== * [https://geetsankalan.com/singers/zubeen-garg গীত সংকলন ৱেবচাইটত জুবিন গাৰ্গৰ গীত] {{Commons category|Zubeen Garg|জুবিন গাৰ্গ}} {{Wikiquote}} * {{Facebook|ZUBEENsOFFICIAL}} * {{Twitter|zubeengarg1}} * {{Instagram|zubeen.garg}} * {{IMDb name|0958276}} * [https://zubeenda.online/ জুবিনদা.অনলাইন] * [https://zubeengarg.com/ জুবিনগাৰ্গ.কম] * [https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.452684/mode/1up জুবিনৰ গাৰ্গ — জীৱনৰ পৰা গানলৈ, মণ্টু শইকীয়া সম্পাদিত, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ] {{জুবিন গাৰ্গ}} {{অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ}} {{অসমৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:জুবিন গাৰ্গ|*]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:বঙালী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া অভিনেতা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[ শ্ৰেণী:অসমীয়া ভাষাৰ গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ সংগীতকাৰ]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:সমাজকৰ্মী]] [[শ্ৰেণী:সমাজহিতৈষী]] [[শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক]] [[শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:কবি]] [[শ্ৰেণী:চিত্ৰনাট্য লেখক]] [[শ্ৰেণী:সুৰকাৰ]] [[শ্ৰেণী:গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সুৰকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সংগীত পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সংগীতজ্ঞ]] [[শ্ৰেণী:বাদ্যযন্ত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা (ভাৰত) বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া কবি]] [[শ্ৰেণী:কণ্ঠশিল্পী]] t2n9mhfmpk5y4yo6x5lcnpdu9pq9ijw 617407 617294 2026-07-15T20:59:51Z Abhiraj Mohan 31 31070 /* অন্যান্য এলবাম */ 617407 wikitext text/x-wiki {{নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ}} {{Infobox musical artist | bgcolour = lightgray | name = জুবিন গাৰ্গ | image = File:Zubin Garg Live performance (cropped).jpg | caption = ২০২৫ চনত জুবিন গাৰ্গ | image_size = 300px | birth_date = {{Birth date|1972|11|18}} | background = solo_singer | birth_name = জুবিন বৰঠাকুৰ | alias = {{hlist|গ’ল্ডী<ref>{{cite web|last=Goswami|first=Darshana|title=The wonder boy called Goldie|website=Thumbprint NE|date=2025-09-22|url=https://thumbprintmag.in/single_post.php?id=the-wonder-boy-called-goldie|access-date=2025-09-22}}{{Dead link|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>|অসমৰ হাৰ্টথ্ৰব|লুইতকণ্ঠ|হামিং সম্ৰাট|জুবিনদা|হিয়াৰ আমঠু<ref>{{cite news |last1=Baruah |first1=Sukrita |date=19 September 2025 |title=Zubeen da, voice of a generation, who listened to his own conscience|url=https://indianexpress.com/article/india/zubeen-da-voice-of-a-generation-who-listened-to-his-own-conscience-10259892/ |work=The Indian Express |access-date=20 September 2025}}</ref>|সোণটি}} | birth_place = [[তুৰা, মেঘালয়|তুৰা]], [[মেঘালয়]], [[ভাৰত]] {{flagicon|IND}} | death_date = {{Death date and age|2025|09|19|1972|11|18}} | death_place=[[Singapore General Hospital|ছিংগাপুৰ জেনেৰেল হস্পিটেল]], [[বুকিত মেৰাহ]], [[ছিংগাপুৰৰ কেন্দ্ৰীয় এলেকা]] {{flagicon|Singapore}}<ref>{{cite web|title=Singer Zubeen Garg died in Singapore while swimming, not during scuba diving: report|website=The Hindu|date=2 Oct 2025|url=https://www.thehindu.com/news/national/singer-zubeen-garg-died-in-singapore-while-swimming-not-during-scuba-diving-report/article70117336.ece/|access-date=5 Oct 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Zubeen Garg is No More – Pratidin Time |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/zubeen-garg-is-no-more-10479313 | access-date=19 September 2025 |work=Pratidin Time |date=19 September 2025 |language=en}}</ref> | death_cause = | genre = {{hlist|[[অসমীয়া লোকগীত]]|[[ৰক সংগীত]]|[[বিহুগীত|বিহু]]|[[চলচ্চিত্ৰ]] [[সংগীত]]|[[অসমীয়া গীতি সাহিত্য]]|[[ভাৰতীয় লোক-সংগীত]]}} | occupation = {{hlist|কণ্ঠশিল্পী|নেপথ্য গায়ক|সংগীত পৰিচালক|সুৰকাৰ|গীতিকাৰ|সংগীত ব্যৱস্থাপক|চলচ্চিত্ৰ অভিনেতা|পৰিচালক|প্ৰযোজক|বাদ্যযন্ত্ৰী|কবি|সমাজকৰ্মী|অভিনেতা}} | instrument = {{hlist|কীব’ৰ্ড|গীটাৰ|তবলা|মেণ্ড’লিন|দগৰ|পাৰকিউছন|আদি}} | nationality = {{flagicon|IND}} ভাৰতীয় | Ethnicity = [[অসমীয়া]] | label = {{hlist|এন.কে. প্ৰডাকশ্যন|ছ’নী মিউজিক|মেগনাছাউণ্ড ৰেকৰ্ড্‌ছ|ইউনিভাৰ্ছেল মিউজিক গ্ৰুপ|টাইম্‌ছ মিউজিক|টি-ছিৰীজ|জী মিউজিক কোম্পানী|ইৰʼছ নাও|সাৰেগামা|এছ.ভি.এফ.|সুৰিন্দৰ ফিল্ম্‌ছ|ইস্কে মুভীজ|ইক’ মিউজিক|ধ্বনি ৰেকৰ্ড্‌ছ|জুবিন গাৰ্গ মিউজিক|আপোন ৰেকৰ্ড্‌ছ|এ.চি. মাল্টিমিডিয়া|জলীউড নাও মিউজিক}} | years_active = ১৯৯২ - ২০২৫ | spouse = গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গ | website = |Birth_name=জুবিন বৰঠাকুৰ|Work=[[জুবিন গাৰ্গে ৰেকৰ্ডিং কৰা গীতৰ তালিকা]]}} '''জুবিন গাৰ্গ''' ({{Lang-en|[[:en:Zubeen Garg|Zubeen Garg]]}}; [[১৮ নৱেম্বৰ]], ১৯৭২ – [[১৯ ছেপ্টেম্বৰ]], [[২০২৫]]) [[অসম]], [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ কণ্ঠশিল্পী। ইয়াৰ উপৰি তেওঁ এগৰাকী [[সংগীত]] পৰিচালক, গীতিকাৰ, সুৰকাৰ, [[অভিনেতা]], চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক, [[চলচ্চিত্ৰ]] পৰিচালক, চিত্ৰনাট্যকাৰ, বাদ্যযন্ত্ৰী, [[কবি]] আৰু সমাজকৰ্মী।<ref>{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bengali/movies/news/Zubeen-Garg-on-a-different-track/articleshow/7791874.cms|title=Zubeen Garg on a different track|last=Ganguly|first=Ruman|date=26 March 2011|work=[[Indiatimes]]|access-date=2 July 2012|archive-date=8 March 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130308021824/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-03-26/news-interviews/29191918_1_zubeen-garg-bengali-films-bengali-version|url-status=live}}</ref> [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[বাংলা ভাষা|বাংলা]], [[বড়ো ভাষা|বড়ো]], [[কোচ ৰাজবংশী ভাষা|কোচ-ৰাজবংশী]] ([[কামতাপুৰী ভাষা|কামতাপুৰী]]/[[গোৱালপাৰীয়া উপভাষা|গোৱালপাৰীয়া]]), [[অসমৰ চাহ জনগোষ্ঠী|চাহ বাগানীয়া]], [[হাজং ভাষা|হাজং]], [[মিচিং ভাষা|মিচিং]], [[কাৰ্বি ভাষা|কাৰ্বি]], [[গাৰো ভাষা|গাৰো]], [[ৰাভা ভাষা|ৰাভা]], [[পাতিৰাভা]], [[ডিমাচা ভাষা|ডিমাচা]], [[আহোম ভাষা|টাই-আহোম]], [[দেউৰী ভাষা|দেউৰী]], [[নেপালী ভাষা|নেপালী]], [[ভোজপুৰী ভাষা|ভোজপুৰী]], [[বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী ভাষা|বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী]], [[ককবৰক ভাষা|ককবৰক]], [[ওড়িয়া ভাষা|ওড়িয়া]], [[তামিল ভাষা|তামিল]], [[তেলুগু ভাষা|তেলুগু]], [[কন্নড় ভাষা|কন্নড়]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]], [[আদি ভাষা|আদি]], [[গালো ভাষা|গালো]], [[তিৱা জনগোষ্ঠী|তিৱা]], [[নিচি ভাষা|নিচি]], [[মালয়ালম ভাষা|মালয়ালম]], [[মাৰাঠী ভাষা|মাৰাঠী]], [[সংস্কৃত]], [[সিন্ধী]], [[উৰ্দু]] ইত্যাদি বিভিন্ন [[ভাষা|ভাষাত]] তেওঁ‌ কণ্ঠদান কৰিছে।<ref>{{Cite news|title=Zubeen's arrived|url=https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|access-date=10 January 2021|work=The Pioneer|language=en|date=26 May 2013|archive-date=4 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230404000432/https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|url-status=live|archivedate=4 April 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230404000432/https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite news |title=Singer Zubeen Garg hospitalised after head injury |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/music/singer-zubeen-garg-hospitalised-in-assam-after-head-injury-8041184/ |work=The Indian Express |date=20 July 2022 |access-date=12 February 2023 |archive-date=27 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230327154132/https://indianexpress.com/article/entertainment/music/singer-zubeen-garg-hospitalised-in-assam-after-head-injury-8041184/ |url-status=live }}</ref> ১৯৯২ চনত জুবিনৰ প্ৰথমটো এলবাম ''[[অনামিকা (শ্ৰব্য এলবাম)|অনামিকা]]'' মুক্তি পোৱাৰ<ref name="futuresounds1">{{cite web | url=http://www.futuresounds.in/store/anamika/ | title=About Zubeen's debut album Anamika at futuresounds.com | publisher=futuresounds.com | accessdate= 4 September 2015}}</ref> লগে লগে পেছাদাৰী সংগীত জগতখনৰ সৈতে জুবিন জড়িত হৈ পৰে। [[বাংলা]] চলচ্চিত্ৰ ''শুধু তুমি''ৰ কাৰণে জুবিনে ২০০৫ চনত শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালকৰ বঁটা লাভ কৰিছিল। [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী ভাষাৰ]] ''য়া আলি'' গীতটোৰ বাবে জুবিনে ২০০৬ চনত ''গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড (GIFA)'' আৰু ''ষ্টাৰডাষ্ট এৱাৰ্ড''ত ''শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী (পুৰুষ)'' বঁটা লাভ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰি ''Echoes of Silence'' (ইংৰাজী-খাচী) ছবিৰ বাবে ''শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক'' হিচাপে তেওঁ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা (ৰজত কমল)]] লাভ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=Assam shines with five honours at 71st National Film Awards |url=https://assamtribune.com/assam/assam-shines-with-five-honours-at-71st-national-film-awards-1587082 |website=The Assam Tribune |date=2 August 2025 |access-date=6 January 2025 |language=en}}</ref> আধুনিক অসমীয়া সংগীতত নতুন মাত্ৰা প্ৰদান কৰাৰ বাবে ২০১৪ চনত জুবিন গাৰ্গলৈ [[ৰেনেছাঁ অসম বঁটা]] আগবঢ়োৱা হয়।<ref name="amarasom">{{cite web | title=জুবিন গাৰ্গলৈ ৰেনেছাঁ অসম বঁটা | publisher=[[আমাৰ অসম]] | date=১৩ মাৰ্চ ২০১৫ | accessdate=১৪ মাৰ্চ২০১৫}}</ref> ২০২৪ চনৰ ২৭ মে’ত জুবিন গাৰ্গক [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয় (USTM) য়ে সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। ২০২৫ চনত [[বেলতলা]] বহাগী উৎসৱ সমিতিয়ে তেওঁক জীৱনজোৰা সাধনাৰ [[ভূপেন হাজৰিকা|ড॰ ভূপেন হাজৰিকা]] বঁটা প্ৰদান কৰে। জুবিন গাৰ্গ বহুবাদ্যযন্ত্ৰী। তেওঁ বহুকেইবিধ বাদ্যযন্ত্ৰ বজাব জানিছিল। ইয়াৰ ভিতৰত আনন্দলহৰী, [[ঢোল]], [[দোতোৰা]], ড্ৰাম, [[গীটাৰ]], হাৰমনিকা, [[হাৰমনিয়াম]], মেণ্ড’লিন, কীব’ৰ্ড, [[তবলা]] আৰু একাধিক পাৰকিউছন বাদ্য অন্তৰ্ভুক্ত। অসমৰ সৰ্বাধিক পাৰিশ্ৰমিকপ্ৰাপ্ত কণ্ঠশিল্পীসকলৰ ভিতৰত তেওঁ অন্যতম।<ref>{{Cite web|date=16 April 2017|title=Barred from singing in Hindi, Assam singer leaves Bihu stage|url=https://indianexpress.com/article/cities/guwahati/zubeen-garg-noonmati-bihu-sanmilan-stopped-from-singing-hindi-song-assam-top-singer-quits-bihu-stage-with-an-abuse-4614435/|url-access=limited|access-date=19 December 2020|website=The Indian Express|language=en}}</ref> প্ৰায় ৩৩ বছৰজোৰা তেওঁৰ কেৰিয়াৰত জুবিন গাৰ্গে ৪০টা ভাষাত ৩৮,০০০তকৈও অধিক [[গীত]] বাণীবদ্ধ কৰিছে।<ref>{{cite news|title=Thousands of fans bid adieu to Zubeen at Guwahati stadium|url=https://www.thehindu.com/entertainment/music/singer-zubeen-gargs-body-arrives-at-guwahati-airport-thousands-gather-to-get-last-glimpse/article70076293.ece|access-date=23 September 2025|work=[[The Hindu]]|date=21 September 2025|language=en-IN}}</ref><ref>{{cite news|last1=Deb|first1=Abhijit|title=From 'Anamika' to 'Ya Ali': Zubeen Garg, a man of many emotions, bids farewell|url=https://www.thestatesman.com/entertainment/from-anamika-to-ya-ali-zubeen-garg-a-man-of-many-emotions-bids-farewell-1503488612.html|access-date=23 September 2025|work=[[The Statesman (India)|The Statesman]]|date=19 September 2025|language=en}}</ref> ২০২৫ চনৰ ১৯ ছেপ্টেম্বৰ‌ত [[ছিংগাপুৰ|ছিংগাপুৰত]] জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যু হয়। ==বংশ আৰু পৰিয়াল== ১৯৭২ চনৰ ১৮ নৱেম্বৰত [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] [[তুৰা, মেঘালয়|তুৰাত]] জুবিন গাৰ্গৰ জন্ম হয়।<ref name="Birthday">{{cite news |last1=Borkotoky |first1=Tonmoy |title=Zubeen Garg turns 48; fans shower him with birthday wishes |url=https://www.newslivetv.com/assam/zubeen-garg-turns-48-fans-shower-him-with-birthday-wishes/ |access-date=20 November 2019 |work=News Live TV |date=18 November 2019 |archive-date=11 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201011231758/https://newslivetv.com/zubeen-garg-turns-48-fans-shower-him-with-birthday-wishes/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |title=Rockstar with a humane heart – Zubeen Garg turns 48 today – Sentinelassam |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/rockstar-with-a-humane-heart-zubeen-garg-turns-48-today-512140 |access-date=18 November 2020 |work=The Sentinel |date=18 November 2020 |language=en |archive-date=18 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201118051439/https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/rockstar-with-a-humane-heart-zubeen-garg-turns-48-today-512140 |url-status=live }}</ref> জুবিনৰ পিতৃৰ নাম হৈছে মোহিনীমোহন বৰঠাকুৰ (ছদ্মনাম: কপিল ঠাকুৰ) আৰু মাতৃ স্বৰ্গীয় ইলি বৰঠাকুৰ (বিয়াৰ পূৰ্বে তেওঁ ইলি অধ্যাপক)।<ref name="Apr2022">{{cite news |last1=Parashar |first1=Utpal |date=29 July 2019 |title='These Brahmins should be killed,' says Assam singer Zubeen Garg; cases filed |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/these-brahmins-should-be-killed-says-assam-singer-zubeen-garg-cases-filed/story-QgaKOmiMcqiCEhzOc8K29O.html |work=Hindustan Times |access-date=12 April 2022 |archive-date=15 January 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220115111218/https://www.hindustantimes.com/india-news/these-brahmins-should-be-killed-says-assam-singer-zubeen-garg-cases-filed/story-QgaKOmiMcqiCEhzOc8K29O.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Sharma |first1=Dristi |title=How Singer Zubeen Garg Got His Name |url=https://www.ndtv.com/entertainment/how-singer-zubeen-garg-got-his-name-9307155 |access-date=20 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=19 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title='Ya Ali' singer Zubeen Garg provided security after ULFA threat And First Hindi Song|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/entertainment-others/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/ |url-access=subscription |access-date=25 September 2025 |work=[[The Indian Express]] |date=22 April 2013 |language=en |archive-date=27 December 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241227233959/https://indianexpress.com/article/entertainment/entertainment-others/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Zubeen Garg Biography, Zubeen Garg Profile - entertainment.oneindia.in |url=http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |website=[[Oneindia]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20130812032230/http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |access-date=25 September 2025 |archive-date=12 August 2013 |language=en |archivedate=12 August 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130812032230/http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |deadurl=yes }}</ref><ref>{{cite news |title=Why Jibon Borthakur Chose to Become Zubeen Garg |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/why-zubeen-borthakur-chose-to-become-zubeen-garg-10481588 |access-date=25 September 2025 |work=[[Pratidin Time]] |date=20 September 2025 |language=en |archive-date=5 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251005162156/https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/why-zubeen-borthakur-chose-to-become-zubeen-garg-10481588 |url-status=live }}</ref> ইলি অধ্যাপকৰ ঘৰ যোৰহাটৰ পুলিবৰৰ ভাতেমৰা গাঁৱত আছিল। কপিল ঠাকুৰ ২৪ বছৰ বয়সত বিবাহপাশত আবদ্ধ হৈছিল আৰু বিয়াৰ পাছত কপিল ঠাকুৰৰ লগত থাকিবলৈ ইলি অধ্যাপক তুৰালৈ গৈছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (২)">{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=২ |language=as}}</ref> তুৰাৰ অসামৰিক চিকিৎসালয়তে তেওঁলোকৰ প্ৰথম সন্তান জুবিনৰ জন্ম হৈছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (৩)">{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৩ |language=as}}</ref> জুবিনৰ প্ৰকৃত নাম জুবিন বৰঠাকুৰ। প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ জুবিন মেহতাৰ নামত জুবিনৰ নাম ৰখা হৈছিল আৰু পাছত ''গাৰ্গ'' গোত্ৰ নামটো জুবিন গাৰ্গে প্ৰৱেশিকা পৰীক্ষাৰ সময়ত নিজেই সংযোজন কৰি ল'লে। সংগীত জগততো তেওঁ‌ জুবিন গাৰ্গৰূপে পৰিচিত হৈছিল। জুবিন গাৰ্গৰ প্ৰতিপালনত সহায় কৰিবলৈ তেওঁৰ মাহীয়েক কুনি গৈ তুৰাত কিছুদিন আছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (৩)"/> জুবিনৰ পিতৃ-পৰিয়াল মূলতে [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ জিলাৰ]] [[জাঁজী|জাঁজীৰ]] অন্তৰ্গত তামোলীছিগা গাঁৱৰ। পৰৱৰ্তী সময়ত শিক্ষা আৰু চাকৰিৰ সন্ধানত তেওঁলোকৰ পৰিয়ালটো যোৰহাট পাইছিলহি। যোৰহাটত তেওঁলোক ভাৰাঘৰত আছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=১ |language=as}}</ref> প্ৰথমতে কপিল ঠাকুৰে চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত কেৰাণীৰ চাকৰিত কৰিছিল আৰু পুৱা-গধূলি কেইটামান টিউচন কৰিছিল। কপিল ঠাকুৰে কলা শাখাত স্নাতক উত্তীৰ্ণ হৈছিল যদিও অৰ্থাভাৱত স্নাতকোত্তৰ সম্পূৰ্ণ কৰিব নোৱাৰিলে। কিন্তু তেওঁ কোনোপধ্যেই ভাই-ভনী আৰু নিজৰ শিক্ষা যতি পৰিবলৈ দিয়া নাছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (২)"/> চাকৰিৰ সন্ধান কৰি থাকোঁতেই তেওঁ তুৰাত বৰ্তমানতকৈ ভাল চাকৰি এটা পালে। আৰু তাতে ৪০ টকাত এটা ৰুম ভাৰালৈ লৈ থাকিবলৈ ল'লে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ অধিক পঢ়া-শুনা কৰি অসম লোকসেৱা আয়োগৰ পৰীক্ষাত অৱতীৰ্ণ হয় আৰু সেইসূত্ৰে শ্ৰম বিভাগত নিজ দায়িত্ব পালন কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ মাটিৰ হাকিম হিচাপে (বৰ্তমানৰ চাৰ্কোল অফিচাৰ) কৰিমগঞ্জলৈ বদলি হয়।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫ |language=as}}</ref> আৰু চাকৰি-জীৱনৰ প্ৰথমছোৱাত সঘনাই ইঠাই-সিঠাইলৈ বদলি হ’বলগীয়া হৈছিল। সেয়ে কণমানি জুবিনৰ ল’ৰালি বিভিন্ন ঠাইৰ ভিন্ন অভিজ্ঞতাৰে ভৰ-পূৰ আছিল। জুবিনৰ পিতৃয়ে ''কপিল ঠাকুৰ''ৰ ছদ্মনামত কবিতা, গল্প, প্ৰবন্ধ আৰু উপন্যাস লিখিছে। জুবিনৰ মাতৃ ইলি বৰঠাকুৰ এগৰাকী দক্ষ নৃত্যশিল্পী, অভিনেত্ৰী আৰু সু-গায়িকা আছিল। তথাপি তেওঁ নিজৰ প্ৰতিভাক পেছা হিচাপে লোৱা নাছিল। ইয়াৰ পৰিৱৰ্তে তেওঁ‌ কণমানি জুবিনক ঘৰতেই সকলো কলা শিকোৱাৰ সিদ্ধান্ত লৈছিল। জুবিনে মাতৃকেই নিজৰ জীৱনৰ প্ৰথম গুৰু বুলি বিবেচনা কৰিছিল। ২০০০ চনৰ ২ ছেপ্টেম্বৰত ইলি বৰঠাকুৰৰ মৃত্যু হয়।<ref>{{Cite book |title=জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ |editor-last=শইকীয়া |editor-first=মণ্টু |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০০৯ |page=৬৭ |language=as}}</ref> জুবিনৰ ভগ্নী দুগৰাকী: [[জংকী বৰঠাকুৰ]] আৰু পামী বৰঠাকুৰ। জংকী এগৰাকী গায়িকা আৰু অভিনেত্ৰী আছিল। দুৰ্ভাগ্যজনকভাৱে ২০০২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীত [[তেজপুৰ|তেজপুৰৰ]] বালিপাৰাত ঘটা এটা শোকাৱহ মটৰ দুৰ্ঘটনাত জংকীৰ মৃত্যু হয়।<ref name="india.com">{{cite web | url=https://www.india.com/entertainment/how-zubeen-gargs-sister-jongki-barthakurs-untimely-death-shaped-his-musical-journey-8086747/ | title=How Zubeen Garg’s sister Jongki Barthakur’s untimely death shaped his musical journey | publisher=India.com | date=7 September, 2025 | accessdate=7 October 2025 | author=Mehzabeen, Mallika}}</ref> ইয়াৰ পাছতে জুবিনে জংকীৰ স্মৃতিত ''শিশু'' নামৰ এটা এলবাম মুক্তি দিয়ে। আনগৰাকী ভগ্নী ড॰ পামী বৰঠাকুৰ এগৰাকী অধ্যাপক। ড॰ বৰঠাকুৰে ''সাংগীতিক ভূগোল''ত গৱেষণা কৰি ডক্টৰেট অৰ্জন কৰিছে। তেওঁ বৰ্তমান অসমস্থিত ৰয়েল গ্ল’বেল বিশ্ববিদ্যালয়ত অধ্যাপিকা হিচাপে কৰ্মৰত।<ref name=" RGU">{{cite web | url=https://www.rgu.ac/faculty-palme-borthakur | title=Dr. Palme Borthakur | publisher=Royal Global University | accessdate=23 September 2025}}</ref><ref name="USTM">{{cite web | url=https://ustm.ac.in/32359-2/ | title=Dr. Palme Borthakur | publisher=USTM | accessdate=23 September 2025}}</ref> ২০০২ চনৰ ৪ ফেব্ৰুৱাৰীত জুবিন গাৰ্গ গৰিমা শইকীয়াৰ সৈতে বিবাহপাশত আবদ্ধ হয়।<ref>{{cite web|last=Desk|first=TOI Entertainment|title=Who is Garima Saikia Garg? Meet wife of late singer Zubeen Garg and acclaimed costume designer|website=The Times of India|date=2025-09-19|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/who-is-garima-saikia-garg-meet-wife-of-late-singer-zubeen-garg-and-acclaimed-costume-designer/articleshow/123999749.cms|access-date=2025-09-22}}</ref> == শিক্ষা == পিতৃৰ চাকৰিসূত্ৰে জুবিন গাৰ্গৰ শিশুকাল একাধিক ঠাইত বিস্তৃত হৈ আছিল। তুৰাত জন্ম হোৱা শিশু জুবিনে শৈশৱৰ দুবছৰ তেজপুৰত কটায়। ইয়াৰ পাছত পৰিয়ালটো যোৰহাটলৈ অহাত তেওঁক চিনামৰাৰ ইংৰাজী মাধ্যমৰ স্কুল 'কাৰ্মেল'ত নামভৰ্তি কৰাই দিয়া হ’ল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৪ |language=as}}</ref> ===কৰিমগঞ্জত=== ইয়াৰ পাছত পিতৃৰ চাকৰি পুনৰ বদলি হোৱাত তেওঁলোক কৰিমগঞ্জলৈ যাবলগীয়া হয়। পিতৃ কপিল ঠাকুৰে এইবাৰ হাকিম হিচাপে কৰিমগঞ্জত যোগদান কৰিলে। কৰিমগঞ্জত তেওঁলোক আঠ বছৰ থাকে। পিতৃৰ দৃষ্টিত শিশু অৱস্থাত জুবিন ''দুষ্ট আৰু খট্‌খটীয়া'' হিচাপে পৰিচিত আছিল। কৰিমগঞ্জৰ বঙালী সমাজৰ মাজত থাকি তেওঁলোকে বঙালী জীৱনৰ লগত মিলি যাবলৈ চেষ্টা কৰিলে। ঘৰৰ আৰু বাহিৰত লগ পোৱা অসমীয়া মানুহৰ বাহিৰে বাকী সকলোতে তেওঁলোকে কৰিমগঞ্জৰ [[ছিলঠীয়া ভাষা|ছিলঠীয়া বঙালী]] ভাষাতেই কথা পাতিছিল। জুবিনেও সৰুৰেপৰা বাংলা ভাষা আয়ত্ত কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৬ |language=as}}</ref> পিতৃৰ এই সম্পৰ্কত ভাষ্য এনেধৰণৰ—<blockquote>কৰিমগঞ্জৰ বাংলাটো আচলতে ছিলঠীয়া বাংলা। অসমৰ কামৰূপীয়া ভাষাৰ দৰে। জুবিনো সৰুৰেপৰা বাংলাভাষী হৈ উঠিল। বঙালী সমাজৰ লগত উঠা-বহা, ফুৰা-চকা কৰি তেওঁ ৰবীন্দ্ৰনাথ, নজৰুল আদিৰ লগত এসময়ত ভালদৰে পৰিচিত হৈ পৰিছিল।</blockquote> কৰিমগঞ্জত থকা প্ৰথমটো বছৰতেই জুবিনক তাৰ একমাত্ৰ ইংৰাজী মাধ্যমৰ বিদ্যালয় "প্ৰান্তিক কিণ্ডাৰগাৰ্টেন"ত নাম লিখাই দিয়া হ’ল। ইয়াৰ পাছত তেওঁক কৰিমগঞ্জৰ হাইস্কুলত নামভৰ্তি কৰোৱা হয়। শৈশৱৰ সময়ছোৱাত জুবিন গাৰ্গৰ [[অমিতাভ বচ্চন|অমিতাভ বচ্চনৰ]] ছবিবোৰ প্ৰিয় আছিল। আৰু অমিতাভ বচ্চনৰ অনুকৰণৰ তেওঁ থ্ৰি-পীচ ছ্যুট পিন্ধিছিল। গানৰ প্ৰতি তেওঁৰ ধাউতি দিনক-দিনে বাঢ়ি অহা দেখি জুবিনক কৰিমগঞ্জৰ বিশিষ্ট তবলাবাদক ৰবীন বেনাৰ্জীৰ অধীনত [[তবলা]] শিকিবলৈ দিয়া হ’ল। পিতৃয়ে কৰিমগঞ্জৰ যাত্ৰা-দল ''শিল্পী-তীৰ্থ''ৰ সৈতে জড়িত হৈ এটা বছৰতে তিনিখন যাত্ৰা কৰিছিল; য’ত জুবিন গাৰ্গে তেওঁক সংগ দিছিল। আনহাতে বিদ্যালয়ত বছৰেকীয়া উৎসৱত জুবিন গাৰ্গে তবলা বাদন কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৭ |language=as}}</ref> বানপীড়িত কৰিমগঞ্জত বান-সাহায্যৰ কাম আৰু নিৰ্বাচনৰ কামত ব্যস্ত হ’বলগীয়া হোৱা হেতুকে কপিল ঠাকুৰ পৰিয়ালৰ প্ৰতি কেতিয়াবা প্ৰয়োজনীয় ধ্যান দিব পৰা নাছিল। তেনেস্থলত পত্নী ইলি বৰঠাকুৰে সন্তানৰ যত্ন লৈছিল। জুবিন গাৰ্গ আৰু জংকীক প্ৰাথমিক গান শিকোৱাৰ দায়িত্ব মাতৃ ইলি বৰঠাকুৰে লৈছিল। কৰিমগঞ্জত প্ৰায় আঠ বছৰ কটাই তেওঁলোক বিজনীলৈ আহে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৮ |language=as}}</ref> জুবিনে জীৱনৰ প্ৰথম গুৰু বুলি নিজৰ মাতৃকেই বিবেচনা কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত জুবিনে গুৰু ৰমণী ৰায়ৰ ওচৰত অসমীয়া লোক-সংগীতৰ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰে। তেওঁ তামোলপুৰ উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়ৰপৰা মেট্ৰিক পাছ কৰিছিল। [[যোৰহাট|যোৰহাটৰ]] [[জগন্নাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|জগন্নাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ৰ]] ছাত্ৰ জুবিনে তেওঁলোকৰ পৰিয়াল [[গুৱাহাটী|গুৱাহাটীলৈ]] স্থায়ীভাৱে থাকিবলৈ গুচি অহাৰ পাছত গুৱাহাটীৰ [[ভোলানাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|বি. বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ত]] স্নাতক বিজ্ঞান শাখাত নামভৰ্তি কৰে। কিন্তু সংগীতৰ ক্ষেত্ৰখনৰ লগত সম্পূৰ্ণৰূপে নিজকে নিয়োজিত কৰিব লগা হোৱাত তেওঁ কলেজীয়া শিক্ষা আধৰুৱা হৈ ৰয়। ==কণ্ঠশিল্পী হিচাপে== === ১৯৯২-১৯৯৫: সংগীতশিল্পী হিচাপে যাত্ৰাৰম্ভ === বি. বৰুৱা কলেজত পঢ়ি থাকোঁতেই, ১৯৯২ চনত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ত অনুষ্ঠিত যুৱ মহোৎসৱত পাশ্চাত্য সংগীত শাখাত একক পৰিৱেশনত স্বৰ্ণ পদক অৰ্জন কৰাটোৱেই আছিল জুবিনৰ জীৱনৰ টাৰ্নিং পইণ্ট। ইয়াতেই জুবিনে কণ্ঠশিল্পীৰূপে জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে সফলতা আৰু বিশ্বাসৰ সোৱাদ পায়। ১৯৯৩ চনৰ দুৰ্গা পূজাৰ ষষ্ঠীৰদিনা এন কে প্ৰডাকচনে পৰিৱেশন কৰা প্ৰথম এলবাম ''অনামিকা'' মুক্তি হোৱাৰ লগে লগে তেওঁ পেছাদাৰী সংগীত জগতখনত সোমাই পৰে।<ref>{{Cite book |title=জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ |editor-last=শইকীয়া |editor-first=মণ্টু |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০০৯ |page=৩৭ |language=as}}</ref> অৱশ্যে তেওঁৰ প্ৰথম বাণীবদ্ধ হোৱা গীত দুটা আছিল— ''তুমি জানো পাৰিবা সোণ'' আৰু ''তুমি জোনাকী সুবাস''। এই গীতদুটা তেওঁ ''ঋতু'' নামৰ এলবামটোৰ বাবে বাণীবদ্ধ কৰিছিল। কিন্তু ১৯৯৩ চন পৰ্যন্ত এইটো এলবামে মুক্তি পোৱা নাছিল। ''অনামিকা'' এলবামটোৱে অগতানুগতিকতাৰ বাবে অতি কম সময়তেই সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতত ই‌ন্‌ষ্টেণ্ট হিটৰূপে জনপ্ৰিয়তাৰ শীৰ্ষত আৰোহণ কৰিছিল। ১৯৯৩ চনৰ অক্টোবৰ মাহত মুক্তি পোৱা বলীউডৰ ভক্তিমূলক কণ্ঠশিল্পী [[অনুৰাধা পৌডৱাল]] আৰু উৎপল শৰ্মাই গোৱা অসমীয়া এলবাম ''অনুৰাধাত'' তেওঁ প্ৰথমে গীতিকাৰ আৰু সংগীত সুৰকাৰ হিচাপে অৱদান আগবঢ়াইছিল, যাৰ ফলত তেওঁ প্ৰথম এলবাম হিচাপে চিহ্নিত হৈছিল য’ত তেওঁ কোনো ধৰণৰ কণ্ঠদান কৰা নাছিল। পৰৱৰ্তী সময়ছোৱাত তেওঁ ''সপোনৰ সুৰ'' (১৯৯২), ''জোনাকী মন'' (১৯৯৩), ''মায়া'' (১৯৯৪), ''আশা'' (১৯৯৫)কে প্ৰমুখ্য কৰি ভালেমান এলবাম মুকলি কৰে। <ref>{{Citation |title=Xopunor Xur - Zubeen Garg - Download or Listen Free - JioSaavn |date=6 November 2023 |url=https://www.jiosaavn.com/album/xopunor-xur/0VAyq8SQg0Q_ |access-date=21 September 2025 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Asha • Future Sounds |url=https://www.futuresounds.in/store/asha/ |access-date=21 September 2025 |website=Future Sounds |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title=Junaki Mon - Zubeen Garg, Jonki - Download or Listen Free - JioSaavn |date=18 July 2009 |url=https://www.jiosaavn.com/album/junaki-mon/ovJnC-NY70c_ |access-date=21 September 2025 |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title=Maya (Original) by Zubeen Garg on Apple Music |date=8 May 2021 |url=https://music.apple.com/ca/album/maya-original/1580812170 |access-date=21 September 2025 |language=en-CA}}</ref> ১৯৯৫ চনত মুম্বাইলৈ যোৱাৰ পূৰ্বে তেওঁ ''উজান পিৰীতি'' নামৰ ব্যাৱসায়িকভাৱে সফল হোৱা এটি [[বিহু|বিহুৰ]] এলবাম মুকলি কৰিছিল।<ref>{{cite book|last=Saikia|first=Montu|title=Zubeen Garg: Jibanar Para Ganaloi|publisher=Chandra Prakash|location=Guwahati|year=2009|page=97|url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.452684|language=Assamese}}</ref> === ১৯৯৫-১৯৯৭: বলীউড কণ্ঠশিল্পী কেৰিয়াৰ আৰম্ভ কৰিবলৈ মুম্বাইলৈ স্থানান্তৰিত হোৱা === কুৰি শতিকাৰ শেষৰ দশকৰ মাজভাগতে জুবিন গাৰ্গে [[বলিউড]] সংগীত জগতত কাম কৰিবলৈ [[মুম্বাই]]লৈ গুচি যায় আৰু তাৰপৰাই তেওঁৰ প্ৰথম ইণ্ডীপপ একক এলবাম ''চান্দনী ৰাত'' প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{Citation|title=Chandni Raat by Zubeen Garg|date=9 October 2015|url=https://music.apple.com/us/album/chandni-raat/1048576498|language=en-US|access-date=24 October 2022}}</ref> ১৯৯৫ চনৰ শেষৰ ফালে [[মহালক্ষ্মী আয়াৰ]]ক লগ পাই তেওঁৰ তেতিয়াৰ আগন্তুক অসমীয়া এলবাম ''জুবিনৰ গান''ৰ বাবে তেওঁলোকৰ প্ৰথম গীত "উজাগৰি নিশাৰ উতলা মন" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিটো ১৯৯৬ চনৰ জানুৱাৰী মাহত মহালক্ষ্মী আয়াৰৰ প্ৰথম এলবাম হিচাপে মুক্তি লাভ কৰিছিল। <ref>{{cite news|url=https://assam.news18.com/news/assam/mahalakshmi-iyer-pay-tribute-to-zubeen-garg-skd-499891.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20260518193251/https://assam.news18.com/news/assam/mahalakshmi-iyer-pay-tribute-to-zubeen-garg-skd-499891.html|title=জুবিনৰ কথা কৈ আৱেগিক মহালক্ষ্মী, কেৱল মহালক্ষ্মীৰ বাবেই জুবিনে লিখিছিল এই গান, মহালক্ষ্মীয়ে ক’লে বহু কথা... বহু কাহিনী...! আজি সন্ধিয়া ৭.৫০ বজাত ‘সুৰৰ সোপানে সোপানে|last1=Bhagwati|first1=Nabajit|date=18 November 2025|archive-date=18 May 2026|work=News18 Assam Northeast}}</ref> <ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/31638328-Zubeen-Garg-Mahalakshmi-Hema-Zubeenor-Gaan|title=জুবিন গাৰ্গ, মহালক্ষ্মী*, হেমা* – জুবিনৰ গান|website=Discogs}}</ref> পাছলৈ তেওঁ ''চন্দা (১৯৯৬)'', ''শ্ৰদ্ধাঞ্জলি খণ্ড ১ (১৯৯৬)'', ''শ্ৰদ্ধাঞ্জলি খণ্ড ২ (১৯৯৭),'' ''জলৱা (১৯৯৮)'', আদি একাধিক হিন্দী এলবাম আৰু ৰিমিক্স বাণীবদ্ধ কৰে। ১৯৯৬ চনৰ আগষ্ট মাহত তেওঁ অতি সোনকালে মুক্তি পাবলগীয়া হিন্দী এলবাম ''দুনিয়া''ৰ বাবে "মেইনে দেখে হে সভি ৰং দুনিয়া কে" গীতটোৰ আৰম্ভণিৰ গীটাৰ বজাইছিল আৰু এইদৰে তেওঁৰ কণ্ঠ, কথা, সুৰ, আৰু সংগীত অবিহনে তেওঁৰ প্ৰথম এলবাম বা গীত হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল। প্ৰথমে এই গীতটো [[আশা ভোছলে]]ই গোৱাৰ উদ্দেশ্য আছিল, কিন্তু, তেওঁৰ ব্যস্ততাৰ বাবে তেওঁৰ ঠাইত বলীউডৰ কণ্ঠশিল্পী ৰাগেশ্বৰী গীতটো গাইছিল। এই এলবামটো ১৯৯৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুক্তি পাইছিল। <ref>{{Cite news|date=19 September 2025|title=Who Was Singer Zubeen Garg? All About His Popular Songs, Family, Achievements|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/bollywood/who-was-singer-zubeen-garg-who-died-at-52-all-about-his-popular-songs-family-achievements-article-152855099|access-date=22 September 2025|work=Times Now}}</ref> === ১৯৯৭-১৯৯৮: প্ৰথম বাংলা এলবাম আৰু প্ৰথম সহোদৰ এলবাম === বলীউড আৰু অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ আৰু সংগীত উদ্যোগত গান গোৱাৰ সমান্তৰালকৈ ১৯৯৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত তেওঁ বাংলা সংগীত জগতত প্ৰৱেশ কৰে য'ত তেওঁ প্ৰথম বাংলা এলবাম ''সুৰেৰ উপহাৰ'' মুকলি কৰে য'ত মৌচুমী চহৰীয়াৰ মুখ্য সহশিল্পী আৰু মিলি বৰুৱা আৰু [[সাগৰিকা মুখাৰ্জী|সাগৰিকা]]ৰ পটভূমি কণ্ঠদান কৰা হয়, যি [[শান|চান]]ৰ ভগ্নী।<ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/36797428-Zubeen-Maushumi-Surer-Upahar|title=জুবিন, মৌচুমী – সুৰেৰ উপহাৰ (কেছেট)|website=Discogs}}</ref> পিছৰ এমাহৰ ভিতৰত, তেওঁ ভগ্নী আৰু তেতিয়াই নৱাগত সহ-কণ্ঠশিল্পী জংকী বৰঠাকুৰক লৈ তেওঁৰ ''মুক্তি'' এলবামও মুকলি কৰি তেওঁলোকৰ প্ৰথম অসমীয়া ভাই-ভনীৰ যুটি এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয় আৰু তেওঁলোকে নাজিয়া-জোহেব আৰু চান-সাগৰিকাৰ পৰা প্ৰেৰণা লাভ কৰিছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/35341735-Zubeen-Jonkie-Mukti|title=জুবিন, জংকি - মুক্তি (কেছেট)|website=Discogs}}</ref> এই এলবামটোও অডিঅ চিডি ফৰ্মেটত মুক্তি পোৱা প্ৰথম অসমীয়া এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয়। এই এলবামটোৰ আগতে অসমত বজাৰ আৰু অডিঅ' চিডি ফৰ্মেটত প্ৰৱেশ কৰা প্ৰথমটো এলবাম আছিল: চানৰ প্ৰথম এলবাম ''লাভ-অলজি'' আৰু ৰাগেশ্বৰীৰ প্ৰথম এলবাম ''দুনিয়া'', যিটো ১৯৯৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুক্তি পাইছিল। === ১৯৯৮-২০০৩: নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী আত্মপ্ৰকাশ, দ্বিতীয় ইণ্ডিপপ এলবাম আৰু তেওঁৰ প্ৰথম ব্ৰেকথ্ৰু অসমীয়া এলবাম === তেওঁ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল ''পুৰাণী কবৰ'' (১৯৯৮) ছবিখনত, য'ত তেওঁ দুটা গীত গাইছিল: "কুচ তো কাহো" আৰু "দিল মেৰা চুৰয়া এক হাছিনা"। পৰৱৰ্তী কেইমাহমানৰ ভিতৰতে ''[[যৌৱনে আমনি কৰে]]'' ছবিত দেখা পোৱা প্ৰথমটো অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ গীত "বুকু দুৰু দুৰু" গাইছিল। ১৯৯৮ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত তেওঁৰ দ্বিতীয়টো ইণ্ডিপপ এলবাম ''ইউহি কভি'' মুকলি কৰিছিল, য'ত তেতিয়াই নৱাগত অভিনেত্ৰী ভূমিকা চাওলাক প্ৰদৰ্শিত কৰা হৈছিল আৰু ভাৰতৰ চেনেল ভি আৰু এমটিভি মিউজিক চেনেলত প্ৰচাৰিত এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ প্ৰথম মিউজিক ভিডিঅ'। তেওঁ ''দিল ছে'' (১৯৯৮), ''ড’লি ছজা কে ৰখনা'' (১৯৯৮), ''মৰম নদীৰ গাভৰু গাত'' (১৯৯৯), ''[[বুকুৰ মাজত জ্বলে]]'' (১৯৯৯), ''[[হিয়া দিয়া নিয়া]]'' (২০০০), ''ফিজা'' (২০০০) আদি হিন্দী ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰৰ বাবে গীত গাইছিল।<ref>{{cite web|url=http://www.bollywoodmdb.com/celebrities/biography/zubeen-garg/792|title=About Zubeen Garg|website=bollywoodmdb.com|access-date=30 April 2017|archive-date=27 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180127083834/http://www.bollywoodmdb.com/celebrities/biography/zubeen-garg/792|url-status=live}}</ref> ২০০০ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত গাৰ্গে তেওঁৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া এলবাম ''পাখি'' মুকলি কৰে কাৰণ এই এলবামটো ২০০০ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত মৃত্যু হোৱা তেওঁৰ মাতৃৰ নামত উৎসৰ্গিত কৰা হৈছিল। পিছলৈ এই এলবামটো অসমত তেওঁৰ প্ৰথম উল্লেখযোগ্য অগ্ৰগতি হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰিও সেই বছৰৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া এলবাম হিচাপে স্বীকৃতি লাভ কৰিছিল। ২০০২ চনত তেওঁ কে কে আৰু সুনীতা ৰাৱে গোৱা "মুঝে প্যায়াৰ হো গয়া" নামৰ এটা হিন্দী গীত ৰচনা কৰে যিটো ইণ্ডিপপ এলবাম/টেলিভিছন শ্ব' ''চেনেল ভি জামিনত'' দেখা যায়। সেই বছৰতে তেওঁ ''কান্তে'' ছবিৰ তিনিটা গীত গাইছিল। ২০০৩ চনত তেওঁ ''মুদ্দা – দি ইছ্যু'' চিনেমাৰ "ছপ্নে ছাৰে" আৰু "খোৱাবৌ কী", ''চুপকে ছে'' চিনেমাৰ "মাংগো অগৰ দিল ছে ত’ খুদা", ''মুম্বাই ছে আয়া মেৰা দৌস্ত'' চিনেমাৰ "হোলী ৰে" আৰু ''জাল: দা ট্ৰেপ'' চিনেমাৰ "জ’ প্যাৰ তুমনে" গীত গাইছিল।<ref>{{Citation|last=Array|title=Jo Pyar Tumne (Jaal – The Trap / Soundtrack Version) (Full Song) – KK, K. S. Chithra – Download or Listen Free – JioSaavn|date=14 August 2008|url=https://www.jiosaavn.com/song/jo-pyar-tumne-jaal---the-trap--soundtrack-version/MQcBSA1RBgI|access-date=8 March 2020|archive-date=20 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190220181601/https://www.jiosaavn.com/song/jo-pyar-tumne-jaal---the-trap--soundtrack-version/MQcBSA1RBgI|url-status=live}}</ref> === ২০০৩–২০০৬: বাংলা ভাষাৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী আত্মপ্ৰকাশ আৰু তেওঁৰ একক এলবাম ''যন্ত্ৰ'' === ২০০৩ চনত [[বঙালী ভাষা|বাংলা]] সংগীত জগতত জুবিন গাৰ্গৰ অভিষেক ঘটে, য’ত তেওঁ ''মন'' চিনামাত "অ মন বোলাকা" আৰু "অভিলাশী মনে" নামৰ দুটা গীত গাইছিল। পাছৰ বছৰত তেওঁ ''শুধু তুমি'' চিনামাত তিনিটা গীত গীত গায় আৰু ছবিখনৰ সংগীত পৰিচালনা কৰে।<ref>{{Citation|last=Array|title=Ektuku Chhoan Lage (Shudhu Tumi / Soundtrack Version) (Full Song) – Zubeen Garg – Download or Listen Free – JioSaavn|date=5 October 2008|url=https://www.jiosaavn.com/song/ektuku-chhoan-lage-shudhu-tumi--soundtrack-version/NA48ZSFaelc|access-date=8 March 2020}}</ref> সেই বছৰতে তেওঁ সহ-কণ্ঠশিল্পী অবিহনে তেওঁৰ অসমীয়া এলবাম ''যন্ত্ৰ'' মুকলি কৰি বছৰৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া এলবামৰ লগতে তেতিয়ালৈকে সৰ্বকালৰ সৰ্বাধিক বিক্ৰী হোৱা অসমীয়া অচলচ্চিত্ৰ এলবাম হিচাপে পৰিগণিত হয়। ২০০৫ চনত তেওঁ ''প্ৰেমী'' নামৰ বাংলা চিনেমাখনত "অ’ বন্ধুৰে" আৰু "লাগেনা ভালো" গাইছিল। <ref>{{cite web|url=https://www.discogs.com/release/27085053-Zubeen-Garg-Jantra|title=জুবিন গাৰ্গ - যন্ত্ৰ (কেছেট}}</ref> === ২০০৬–২০২৫:'য়া আলী'ৰ সফলতা আৰু পৰৱৰ্তী সময়=== [[চিত্ৰ:Zubeen Garg in Audio Release of "Zindagi".jpg|thumb|240x180px|২০০৭ চনত জিন্দেগী নামৰ চিনেমাখনৰ অডিঅ' মুক্তিৰ সময়ত গাৰ্গ]] [[File:Zubin & Zublee mesmerising the crowd with their iconic live performance of “Anuradha”.jpg|thumb|'অনুৰাধা' গীতৰ জৰিয়তে জুবিন গাৰ্গ আৰু [[জুবলী বৰুৱা]]ই দৰ্শকক সুকীয়া অনুভূতি প্ৰদান কৰে। ]] ''গেংষ্টাৰ'' চিনেমাখনৰ জৰিয়তে জুবিন গাৰ্গে বলীউডত সৰ্বাধিক পৰিচিতি লাভ কৰে। ইয়াত তেওঁ "য়া আলী" গীতটো গাইছিল।<ref>{{cite web|title=মিউজিক হিটছ ২০০০–২০০৯|trans-title=Music Hits 2000-2009|url=http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5|website=Boxofficeindia.com|access-date=30 April 2017|date=22 January 2009|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090122120910/http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5|archive-date=22 January 2009|archivedate=15 February 2008|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080215081557/http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5&PHPSESSID=108b9056cd4ca14236f9c6119d34dcce|deadurl=yes}}</ref> এই গীতটোৰ জৰিয়তে তেওঁ ২০০৬ চনত শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পীৰ ''গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড্‌ছ (GIFA)'' লাভ কৰে। তেওঁৰ পৰৱৰ্তী হিন্দী এলবাম ''জিন্দেগী'' ২০০৭ চনত মুক্তি পায়।<ref>{{cite web|title=জুবিনৰ অভিলাষী হয়|trans-title=Zubeen gets ambitius|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gets-ambitious/articleshow/2320677.cms|archive-url=https://web.archive.org/web/20250215092432/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gets-ambitious/articleshow/2320677.cms|date=30 August 2007|archive-date=15 February 2025|access-date=12 July 2026|website=Times of India|url-status=live}}</ref> ২০০৮ চনৰ আৰম্ভণিতে গাৰ্গে কুমাৰ ভবেশৰ সৈতে সহযোগিতা কৰি তেওঁলোকৰ "কামৰূপীয়া ছোৱালী" গীতটো ৰেকৰ্ডিং কৰে।<ref>{{cite web|title=কামৰূপীয়া ছোৱালী|url=https://www.youtube.com/watch?v=pavaz7IwA5U|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113014/https://www.youtube.com/watch?v=pavaz7IwA5U|archive-date=12 July 2026|website=YouTube|date=6 November 2019|access-date=12 July 2026}}</ref><ref>{{cite web|title= কামৰূপীয়া ছোৱালী ঐ ভিডিঅ' গীত - কুমাৰ ভৱেশ আৰু জুবিন গাৰ্গ|trans-title=Kamrupia Suwali oi video song - Kumar Bhabesh and Zubeen Garg|url=https://www.youtube.com/watch?v=coMupu79-K4|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113359/https://www.youtube.com/watch?v=coMupu79-K4|date=12 June 2019|archive-date=12 July 2026|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০০৮ চনৰ মাজভাগত তেওঁৰ প্ৰথম নাট্য গীত "তুমি দুচকুতে কাজল ললে" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিটো ''হেংগুল থিয়েটাৰ''ত অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web|title=তুমি দুচকুতে কাজল ললে - হেঙুল থিয়েটাৰ ২০০৮-০৯ - জুবিন গাৰ্গ - অফিচিয়েল অডিঅ'| trans-title=TUMI DUSOKUTE KAJOL LOLE - Hengool Theatre 2008-09 - Zubeen Garg - Official Audio|url=https://www.youtube.com/watch?v=41686YS7eFg|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712113725/https://www.youtube.com/watch?v=41686YS7eFg|archive-date=12 July 2026|date=2 November 2022|website=YouTube|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০০৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত তেওঁ আন এক একক এলবাম ''ৰুমাল'' মুকলি কৰে, য'ত "দুপৰৰ মুহোনাত", "ৰুমাল ৰুমাল", "অমানিখা হাৰে আছে" ইত্যাদি হিট গীতসমূহ সন্নিবিষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web |title=জুবিন গাৰ্গৰ নতুন এলবাম মুকলি|trans-title=Zubeen Garg launches new album |url=http://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/zubeen-garg-launches-new-album|archive-url=https://web.archive.org/web/20081006201345/http://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/zubeen-garg-launches-new-album|archive-date=6 October 2008|publisher=radioandmusic|date=4 October 2008|access-date=12 July 2026|url-status=live}}</ref> ২০০৮ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত তেওঁ ''মন মানে না'' চিনেমাৰ "মন মানে না", ''চিৰোদিনী তুমি যে'' আমাৰ চিনেমাৰ "পিয়া ৰে পিয়া ৰে", আৰু ''লাভ'' ''ষ্টৰী'' চিনেমাৰ "মন জেতে চায় শুধু" আদি কেইবাটাও বঙালী গীত ৰেকৰ্ডিং কৰে। ২০১২ চনত গাৰ্গে তেওঁৰ ২০ বছৰীয়া সংগীত যাত্ৰা সম্পূৰ্ণ কৰিবলৈ তেওঁৰ দুটা একক এলবাম মুকলি কৰে, এটা আছিল ''ৰুণজুন'', যিটো ২০১২ চনৰ ৪ জানুৱাৰীত মুক্তি পাইছিল,<ref>{{cite web|title=ৰুণজুন - অডিঅ' মুক্তি অনুষ্ঠান - জুবিন গাৰ্গ LIVE - ৰুণজুন নুপুৰে মাতে|trans-title=RunJun - Audio Release Ceremony - Zubeen Garg Live - Runjun Nupure Mate|url=https://www.facebook.com/BHASKARJAAN/videos/286387458076889/|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712125633/https://www.facebook.com/BHASKARJAAN/videos/286387458076889/?rdid=KNUh2Dc8wOe81fX8|archive-date=12 July 2026|last1=Bordoloi|first1=Bhaskar Kshyp|date=8 January 2012|website=Facebook}}</ref> আৰু আনটো আছিল ''ৰক'', যিটো ২০১২ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত মুক্তি পাইছিল। ''ৰক'' এলবামটোত মুঠ চৈধ্যটা গীত আছে, যাৰ ফলত ই আজিলৈকে তেওঁৰ আটাইতকৈ দীঘলীয়া এলবাম।<ref>{{cite web|title=জুবিন গাৰ্গ - ৰক চিডি (এলবাম, ষ্টেৰিঅ') ২০১২|trans-title=Zubeen Garg - Rock CD (Album, Stereo) 2012|url=https://www.discogs.com/release/35335300-Zubeen-Garg-Rock|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712125827/https://www.discogs.com/release/35335300-Zubeen-Garg-Rock|archive-date=12 July 2026|access-date=12 July 2026}}</ref> ২০১৩ চনত তেওঁৰ অন্তিম হিন্দী এলবাম ''[[পাকীজা_(শ্ৰব্য_এলবাম)|পাকিজা]]'' মুকলি কৰে, য'ত তেওঁ প্ৰথমবাৰৰ বাবে গাইছিল, লিখিছিল, আৰু সুৰ কৰিছিল। এই এলবামটো অৰুণাচল প্ৰদেশত চিত্ৰগ্ৰহণ কৰা প্ৰথমটো ভাৰতীয় মিউজিক ভিডিঅ’ও হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.timesofindia.com/entertainment/music/news-and-interviews/Zubeen-Gargs-latest-Hindi-Album/articleshow/19754340.cms|archive-url=https://web.archive.org/web/20241130184827/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/music/news-and-interviews/Zubeen-Gargs-latest-Hindi-Album/articleshow/19754340.cms|url-status=live|archive-date=30 November 2024|title=জুবিন গাৰ্গৰ শেহতীয়া হিন্দী এলবাম|trans-title=Zubeen Garg’s latest Hindi Album|access-date=12 July 2026|date=28 April 2013|work=দ্য টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.assamtimes.org/node/8184|archive-url=https://web.archive.org/web/20130606020858/www.assamtimes.org/node/8184|title=পাকিজাঃ জুবিন গাৰ্গৰ নতুন এলবাম মুক্তি|trans-title=Pakeeza: Zubeen Garg's new album released|archive-date=6 June 2013|accessdate=15 September 2014|work=Assam Times|date=14 April 2013|first=Koushik |last=Hazarika|url-status=dead}}</ref> একে বছৰতে তেওঁ ৯০ৰ দশকৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ইণ্ডিপপ কন্ঠশিল্পী [[আলিছা চিনাই]]ৰ সৈতে "দিল টু হি বাটা" ৰেকৰ্ডিং কৰে, যিখন যিটো ''কৃষ ৩'' ছবিখনত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref>{{cite web|title='য়া আলী' পোষ্ট, বলীউডৰ বিষয়ে নিৰ্বাচিত: জুবিন|trans-title=Post 'Ya Ali', selective about Bollywood: Zubeen|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/post-ya-ali-selective-about-bollywood-songs-zubeen/articleshow/27184028.cms|date=10 December 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20230107132806/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/news/post-ya-ali-selective-about-bollywood-songs-zubeen/articleshow/27184028.cms|archive-date=7 January 2023|access-date=12 July 2026|website=The Times of India|url-status=live}}</ref> == মঞ্চৰ সংগীতানুষ্ঠান == [[File:Zubeen_EUphuism.JPG|thumb|২০১১ চনত এখন সংগীতানুষ্ঠানত পৰিৱেশনৰত জুবিন গাৰ্গ]] সমগ্ৰ অসমৰ বিহু অনুষ্ঠান আৰু অন্যান্য সাংস্কৃতিক উৎসৱত জুবিন গাৰ্গে কেৱল অসমীয়া গীতেই নহয়, হিন্দী, বঙালী, আৰু অন্যান্য ভাষাতো গীত গাইছিল। আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় আৰু বহিঃৰাজ্যত তেওঁ অসমীয়া আৰু ভাৰতীয় সংগীতক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আহিছে। উল্লেখযোগ্য যে, তেওঁ ট্ৰিনিদাদ আৰু ট’বাগোত অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰিছিল, য’ত তেওঁ কেইবাটাও হিন্দী আৰু অসমীয়া হিট গীত গাইছিল আৰু কঞ্চাৰ্টৰ শিৰোনাম দখল কৰা প্ৰথমজন অসমীয়া মনোৰঞ্জনকাৰী হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg enthralls Trinidad audience |url=https://www.hindustantimes.com/music/zubeen-garg-enthralls-trinidad-audience/story-sfcF1kZq2wnEi32VcF2ukO.html |work=Hindustan Times |date=17 August 2010 |access-date=20 September 2025}} </ref> ==পেছাদাৰী সংগীত জীৱন== ===শ্ৰব্য এলবাম=== ====অসমীয়া এলবাম==== {{columns-list|3| * [[অনামিকা (শ্ৰব্য এলবাম)|অনামিকা]] (১৯৯২) * সপোনৰ সুৰ (১৯৯২) * জোনাকি মন (১৯৯৩) * [[মায়া (শ্ৰব্য এলবাম)|মায়া]] (১৯৯৪) * [[আশা (এলবাম)|আশা]] (১৯৯৫) * উজান পিৰীতি (১৯৯৫) * [[জুবিনৰ গান (শ্ৰব্য এলবাম)|জুবিনৰ গান]] (১৯৯৬) * জান মণি (১৯৯৬) * [[ৰং (শ্ৰব্য এলবাম)|ৰং]] (১৯৯৬) * [[মুক্তি (শ্ৰব্য এলবাম)|মুক্তি]] (১৯৯৭) * স্নিগ্ধ জোনাক (১৯৯৮) * শব্দ (১৯৯৮) * মেঘৰ বৰণ (১৯৯৯) * ৰাংঢালী (১৯৯৯) * ভৰ দুপৰীয়া (১৯৯৯) * সপোন (১৯৯৯) * ৰংমন (১৯৯৯) * [[পাখি]] (২০০০) * হিয়া মন (২০০১) * বান্ধৈ (২০০২) * আকৌ হিয়া মন (২০০২) * শিশু (২০০২) * চিনাকি মন (২০০৩) * পকা ধানে ৰিঙিয়া (২০০৩) * সন্ধ্যাতৰা (২০০৩) * লাজুকী মন (২০০৪) * যন্ত্ৰ (২০০৪) * ডেউকা (২০০৫) * চিনাকি সুৰ (২০০৫) * বৰষুণ (২০০৬) * সন্ধ্যাতৰা ২ (২০০৬) * মুখা (২০০৬) * সন্ধ্যা (২০০৬) * অন্তৰা (২০০৭) * মোৰ প্ৰিয় গীত (২০০৮) * ৰুমাল (২০০৮) * মোৰ গানত জ্বলে (২০০৯) * বাঁহী (২০১১) * গান (২০১১) * ৰুণজুন (২০১২) * সোণালী মন (২০১২) * মনে মনে (২০১২) * ৰক (২০১২) * মুকুতা (২০১২) * পথ (২০১৪) * কোন তুমি (২০১৪) * কিং (২০১৫) * মা (২০১৯) * চিলা (২০২০) }} ====হিন্দী আৰু বঙালী এলবাম==== {{columns-list|2| * চাঁন্দিনী ৰাত (১৯৯৫) * চঁন্দা (১৯৯৮) * য়ুহি কভী (১৯৯৮) * স্পৰ্শ (২০০০-০১) * শ্ৰদ্ধাঞ্জলি (খণ্ড ১,২,৩) * মেৰে লিয়ে<ref>{{Cite web|title=মেৰে লিয়ে (2001) - হিন্দী এলবাম, ট্ৰেকলিষ্ট, সম্পূৰ্ণ এলবাম বিৱৰণ আৰু অধিক (আৰ্কাইভ কৰা)|url=http://www.zubeendiscography.com/2021/08/451265843261439035.html|access-date=২০২১-০৯-০৯|website=ZG Discography|language=en|archivedate=2021-08-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210828180443/http://www.zubeendiscography.com/2021/08/451265843261439035.html|deadurl=unfit}}</ref> (২০০১) * নূপুৰ (২০০১) * [[জিন্দেগী (শ্ৰব্য এলবাম)|জিন্দেগী]] (২০০৭) * তুমি (২০০৭) * প্ৰেম (২০১২) * [[পাকীজা (শ্ৰব্য এলবাম)|পাকীজা]] (২০১৩) * চুফী ইস্ক্ (২০১৭) |}} ===অন্যান্য এলবাম=== *অনুৰাধা (১৯৯৩) (অসমীয়া এলবাম) – গীতিকাৰ আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *পুবেৰোণ (১৯৯৪) (অসমীয়া এলবাম) – গীতিকাৰ আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *দুনিয়া (১৯৯৭) (হিন্দী এলবাম) – সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *মেঘা (১৯৯৯) (অসমীয়া এলবাম) – গীতিকাৰ হিচাপে *মন (২০০০) (অসমীয়া এলবাম) – গীতিকাৰ হিচাপে *কুৱলী (২০০২) (অসমীয়া এলবাম) – সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *মহালক্ষ্মী (২০০২) (হিন্দী এলবাম) – সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *অস্ত্ৰ প্ৰেমৰ (২০০৫) (অসমীয়া এলবাম) – সংগীত বাদ্যযন্ত্ৰবাদক হিচাপে *ধন্যবাদ (২০০৭) (হিন্দী এলবাম) – সংগীত আৰু সুৰকাৰ হিচাপে *জীৱন ডিঙা (২০১২) (বাংলা এলবাম) – সংগীত আৰু সুৰকাৰ হিচাপে ===সংগীত পৰিচালনা=== {| class="wikitable" |- style="text-align:center; " ! colspan=4 style="background:#B0C4DE; " | অসমীয়া ছবি |- style="text-align:center; " ! style="background:#ccc; "| বৰ্ষ ! style="background:#ccc; "| কথাছবি ! style="background:#ccc; "| পৰিচালক ! style="background:#ccc; "| অন্যান্য তথ্য |- |২০২৫ |[[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]] |ৰাজেশ ভূঞা | |- |২০২৫ |যোদ্ধা |ভাস্কৰ গোস্বামী | |- |২০২৫ |[[ভাইমন দা (চলচ্চিত্ৰ)|ভাইমন দা]] |শশাংক সমীৰ |এটি গীত (এৰা-এৰি) |- |২০২৪ |[[চিকাৰ]] |দেবাংকৰ বৰগোহাঁই | |- |২০২৩ |ৰাঘৱ |[[যতীন বৰা]] | |- |২০২৩ |দ্য শ্লেমবুক |বিষ্ণুজ্যোতি সন্দিকৈ | |- |২০২৩ |[[ডক্তৰ বেজবৰুৱা ২]] |[[নিপন গোস্বামী]] | |- |২০১৯ |প্ৰতিঘাত |অচিন্ত শংকৰ |শীৰ্ষগীত |- | ২০১৯ || [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] || জুবিন গাৰ্গ || |- | ২০১৯ || [[ৰত্নাকৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰত্নাকৰ]] || [[যতীন বৰা]] || |- |২০১৮ |দ্য আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড |ৰাজেশ যশপাল | |- | ২০১৭ || প্ৰিয়াৰ প্ৰিয় || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০১৭ || [[মিছন চাইনা]] || জুবিন গাৰ্গ || |- | ২০১৫ || [[গানে কি আনে]] || ৰাজেশ যশপাল || |- | ২০১৪ || [[ৰ'দৰ চিঠি|ৰ’দৰ চিঠি]] || [[বাহাৰুল ইছলাম]] || |- | ২০১২ || [[এখন নেদেখা নদীৰ সিপাৰে]] || বিদ্যুৎ কটকী || |- | ২০০৮ || [[মন যায়]]|| [[এম মণিৰাম]] || |- | ২০০৬ || [[আমি অসমীয়া]]|| ৰাজীৱ ভট্টাচাৰ্য্য || |- | ২০০৬ || [[অধিনায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|অধিনায়ক]] || যতীন বৰা || |- | ২০০৪ || [[দীনবন্ধু (২০০৪ চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৪ || [[ৰং]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৪ || [[বাৰুদ (চলচ্চিত্ৰ)|বাৰুদ]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৩ || জোনাকবিহীন এই জীৱন || মুন্না আহমেদ || আৱহ সংগীত |- | ২০০৩ || অগ্নিসাক্ষী|| যদুমণি দত্ত || |- | ২০০৩ || [[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০৩|| প্ৰিয়া মিলন || মুন্না আহমেদ || |- | ২০০৩ || জুমন সুমন|| মহিবুল হক || |- |২০০২ |[[জোনাকী মন]] |জীৱৰাজ বৰ্মন | |- | ২০০২ || [[প্ৰেম আৰু প্ৰেম]]|| [[শম্ভু গুপ্তা]] || |- | ২০০২ || [[জীৱন নদীৰ দুটি পাৰ ]]|| মুন্না আহমেদ || |- | ২০০২ || [[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০১ || [[নায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|নায়ক]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০১ || শেষ উপহাৰ|| গোপাল বৰঠাকুৰ||শীৰ্ষগীত |- | ২০০১ || [[দাগ (অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ)|দাগ]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- | ২০০০|| [[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]]|| জুবিন গাৰ্গ|| |- | ২০০০ || [[হিয়া দিয়া নিয়া]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] || |- style="text-align:center; " ! colspan=4 style="background:#B0C4DE; " | অন্য ভাষা |- style="text-align:center; " ! style="background:#ccc; "| বৰ্ষ ! style="background:#ccc; "| কথাছবি ! style="background:#ccc; "| ভাষা ! style="background:#ccc; "| অন্যান্য তথ্য |- |২০১৯ |সামসাৰা |[[বাংলা]] |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150"|২০১৬ || width="200"| দিল ত’ দীৱানা হ্যে || width="200"| হিন্দী || width="150"| মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- |২০১০ |কাছে এসো তুমি |বাংলা |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- |২০১০ |মন নিয়ে |বাংলা |মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150" |২০০৬ || width="200" | ষ্ট্ৰিংছ || width="200" | [[হিন্দী]] || width="150" | মুক্তিপ্ৰাপ্ত |- | width="150" | ২০০৪ || width="200" | শুধু তুমি || width="200" | বাংলা || width="150" | মুক্তিপ্ৰাপ্ত |} == অভিনয় জীৱন == জুবিন গাৰ্গে ২০০০ চনত এন কে প্ৰডাকচনৰ অধীনত নিৰ্মিত ''[[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]]'' ছবিত অভিনেতা আৰু পৰিচালক হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ ''[[দীনবন্ধু (চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]]'' (২০০৪), ''[[মন যায় (চলচ্চিত্ৰ)|মন যায়]]'' (২০০৮), ''[[গানে কি আনে|গানে কি আনে]] (২০১৬)'', ''[[মিছন চাইনা (চলচ্চিত্ৰ)|মিছন চাইনা]]'' (২০১৭), ''দ্য আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড'' (২০১৮), ''[[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]]'' (২০১৯), ''ৰাজনীতি'' (২০২২), ''ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২'' (২০২৩), ''ৱাইড এংগল'' (২০২৪), ''চিকাৰ'' (২০২৪) আৰু অভিমন্যু (২০২৪) ত অভিনয় কৰিছিল। জুবিন অভিনীত ''[[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]]'' ২০২৫ চনৰ ৩১ অক্টোবৰত মুক্তিলাভ কৰে।<ref name="IMDB">{{cite web | url=https://www.imdb.com/title/tt29939499/ | title=Roi Roi Binale | accessdate=23 September 2025}}</ref> জুবিন গাৰ্গে অভিনয় কৰা একাধিক ছবিয়েই বক্স অফিচত সফলতা লাভ কৰিছে। ২০১৭ চনত ৮ ছেপ্টেম্বৰত ৬৫টা চিনেমা হলত মুক্তি লাভ কৰা ''মিছন চাইনা''ক দিল্লী, বেংগালুৰু আৰু মুম্বাইকে ধৰি অসমৰ বাহিৰত থকা আঠটা চিনেমা হলত মুক্তি দিয়া হৈছিল। ছবিখনে প্ৰথম সপ্তাহৰ ভিতৰতে মুঠ ২ কোটি ৪০ লাখ টকা সংগ্ৰহ কৰিছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.time8.in/the-exact-box-office-collection-of-mission-china-over-the-1st-week-revealed/|title=The Exact Box Office Collection of Mission China 1st Week Revealed|access-date=16 September 2017|website=Time8.in}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.northeastguide.in/assam/mission-china-collection-box-office-movie-review-total-budget/|title=Mission China Box Office|website=Northeastguide.in|access-date=9 September 2017|archivedate=9 September 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170909095105/https://www.northeastguide.in/assam/mission-china-collection-box-office-movie-review-total-budget/|deadurl=yes}}</ref><ref>{{cite web|url=https://in.bookmyshow.com/buytickets/mission-china-national-capital-region-ncr/movie-ncr-ET00061289-MT/20170911/|title=Mission China Realising Theatre |website=Bookmyshow.com|access-date=11 September 2017}}</ref> মিছন চাইনাই [[অসম|অসমত]] যথেষ্ট ব্যৱধানত ব্লকবাষ্টাৰ বাহুবলী আৰু [[ছলমান খান|ছলমান খানৰ]] [[বজৰংগী ভাইজান|বজৰংগী ভাইজানৰ]] প্ৰথম দিনৰ সংগ্ৰহৰ অভিলেখ ভংগ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|date=10 September 2017|title=Mission China: Old-fashioned projector promo helps Assamese film beat Baahubali record|url=https://www.hindustantimes.com/regional-movies/mission-china-old-fashioned-projector-promo-helps-assamese-film-beat-baahubali-record/story-OfDn0UHUMlikrueyPECFJK.html|access-date=28 January 2021|website=Hindustan Times|language=en}}</ref> বৰ্তমান ই [[:en:Assamese_cinema#List_of_highest-grossing_Assamese_films|সৰ্বাধিক উপাৰ্জনকাৰী অসমীয়া ছবিৰ]] ভিতৰত ৬ নং স্থানত আছে। ২০১৯ চনত মুক্তিলভা ''কাঞ্চনজংঘা''ই ১০ দিনতে ৩.৯ কোটি টকা সংগ্ৰহ কৰি সকলো অভিলেখ ভংগ কৰিছিল। দৰ্শকৰ ব্যাপক সঁহাৰি লাভ কৰা ছবিখনে প্ৰথমদিনাই ২২.৫ লাখ টকা সংগ্ৰহ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল। তিনিদিনৰ ভিতৰতে কাঞ্চনজংঘাই কোটিৰো অধিক টকাৰ ব্যৱসায় কৰে। ২০২৫ চনত মুক্তি লভা জুবিন গাৰ্গৰ অন্তিম ছবি "ৰৈ ৰৈ বিনালে"ই ৩০ কোটি টকা ব্যৱসায় কৰি আৰু ৰাতিপুৱা ৪.০০ বজাত অসমীয়া চিনেমাৰ প্ৰথম প্ৰদৰ্শনীৰ ব্যৱস্থাৰে ৯০ বছৰীয়া অসমীয়া চিনেমাৰ জগতত ইতিহাস ৰচে। <ref name="India Today NE">{{cite web | url=https://www.indiatodayne.in/entertainment/story/zubeens-kanchanjangha-sweeps-box-office-collects-3-9-crore-10-days-397330-2019-09-16 | title=Zubeen’s Kanchanjangha Sweeps Box Office, Collects 3.9 Crore in 10 days | publisher=India Today NE | date=Sep 16, 2019, Updated Jun 29, 2022, 1:43 AM IST | accessdate=23 September 2025}}</ref> [[File:গানে কি আনে চলচ্চিত্ৰ প'ষ্টাৰ.jpg|thumb|গানে কি আনে চলচ্চিত্ৰৰ প'ষ্টাৰত জুবিন গাৰ্গ]] ==অভিনীত ছবি== {| class="wikitable sortable" ! width="50" | বৰ্ষ ! width="200" | কথাছবি ! width="200" | পৰিচালক ! width="200" | চৰিত্ৰ |- | ২০০০ || [[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]] || জুবিন গাৰ্গ ||ৰিচি |- | ২০০২ || [[প্ৰেম আৰু প্ৰেম]] || [[শম্ভু গুপ্তা]] || বিশেষ এভূমুকি |- | ২০০৪ ||[[দীনবন্ধু (২০০৪ চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || বিপুল |- | ২০০৮ || [[মন যায়]] || [[এম মণিৰাম]]|| মানৱ |- | ২০১১ || [[ৰামধেনু (চলচ্চিত্ৰ)|ৰামধেনু]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || বিশেষ এভূমুকি |- |২০১৩ |[[ভাল পাব নাজানিলো]] |‌ঋতুৰাজ দত্ত |ইন্দ্ৰনীল |- | ২০১৪ || [[ৰ'দৰ চিঠি|ৰ’দৰ চিঠি]] || [[বাহাৰুল ইছলাম]] ||বাবা |- |২০১৪ |[[চুমা পৰশতে]] |জোনমণি দেৱী খাউণ্ড |বিশেষ এভূমুকি |- | ২০১৫ || [[অহেতুক]] || বাণী দাস || বিশেষ এভূমুকি |- | ২০১৬ || [[সাত নম্বৰৰ সন্ধানত]] || [[আব্দুল মজিদ]] || শিবু |- | ২০১৬ || [[গানে কি আনে]] || ৰাজেশ যশপাল ||নীলাভ জোনাক বৰুৱা |- | ২০১৭ || [[মিছন চাইনা]] || জুবিন গাৰ্গ ||কৰ্ণেল গোস্বামী |- | ২০১৭ || প্ৰিয়াৰ প্ৰিয় || [[মুনিন বৰুৱা]] || প্ৰিয়ব্ৰত কাকতি / বিষ্ণুজ্যোতি বেজবৰুৱা |- |২০১৭ |তুমি আহিবানে |প্ৰেৰণা বৰবৰুৱা |বিশেষ এভূমুকি |- | ২০১৮ || দি আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড || ৰাজেশ যশপাল||ডন্ |- | ২০১৯ || [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] || জুবিন গাৰ্গ || অনিৰ্বাণ ভট্টাচাৰ্য |- |২০১৯ |প্ৰতিঘাত |অচিন্ত শংকৰ |বিশেষ এভূমুকি |- | ২০২২ || ৰাজনীতি || মঞ্জিত শৰ্মা || অৰিন্দম |- |২০২৩ || [[ডক্তৰ বেজবৰুৱা ২|ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২]]|| [[নিপন গোস্বামী]] || আৰক্ষী বিষয়া মহাদেৱ বৰবৰুৱা |- |২০২৪ || চিকাৰ || দেবাংকৰ বৰগোহাঁই ||শংকৰ চিকাৰী |- |২০২৪ |অভিমন্যু |অচিন্ত শংকৰ |বিশেষ এভূমুকি |- |২০২৪ || [[ৱাইড এংগল (চলচ্চিত্ৰ)|ৱাইড এংগল]]|| [[জয়ন্ত নাথ]] || গৌতম শৰ্মা |- |২০২৫ || যোদ্ধা || ভাস্কৰ শৰ্মা || বিশেষ এভূমুকি |- |২০২৫ || [[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]] || ৰাজেশ ভূঞা || ৰাউল (এগৰাকী অন্ধ শিল্পীৰ ৰূপত) |- |} ==অভিনীত টেলিভিছন== {| class="wikitable sortable" ! width="50" | বৰ্ষ ! width="200" | টেলিভিছন ! width="200" | চৰিত্ৰ ! width="200" | নোট |- |১৯৯৮ |এমটিভি মষ্ট ৱাণ্টেড |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |তেতিয়াৰ এমটিভিৰ ভিজে ৰাগেশ্বৰীৰ সৈতে হোৱা এক সাক্ষাৎকাৰৰ সময়ত তেওঁৰ প্ৰথম টেলিভিছনত পৰ্দাত উপস্থিত হয়, তেওঁৰ প্ৰথম মিউজিক ভিডিঅ' "য়ুহি কভি" মুকলি কৰাৰ পিছত। |- |২০০১ |মুভছ এণ্ড শ্বেকাৰছ |নিজেই (বিশেষ সহ-অতিথি) |ভাৰতীয় গভীৰ নিশাৰ টক শ্ব' |- |২০০৭ |ছাৰেগামা লিল' চেম্পছ |নিজেই (বিচাৰক) |বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০০৮ |বোল বেবী বোল |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |ভাৰতীয় সংগীত গেম শ্ব' <br /> গায়ক আদনান ছামিৰ দ্বাৰা আয়োজিত |- |২০১০–১১ |অনুৰাধা |অনিৰুদ্ধ |তেওঁৰ প্ৰথম আৰু একমাত্ৰ অসমীয়া ধাৰাবাহিক |- |২০১১ |দিদি নং ১ |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |মহিলাৰ বাবে বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০১৩ |ছাৰেগামা লিল' চেম্পছ |নিজেই (বিশেষ অতিথি) |বাংলা সংগীত গেম শ্ব' |- |২০১৩-১৪ |মই জুবিন গাৰ্গ হ'ব বিচাৰো |নিজেই (বিচাৰক) | |- |২০২১ |মায়াবিনী ৰাতিৰ বুকুত |নিজেই (এংকৰ) | |- |২০২৫-২৬ |সুৰিয়া সুবাস |নিজেই (সংগীত শিল্পী) |সংগীত কনচাৰ্ট ৱেব-ধাৰাবাহিক <br /> সমগ্ৰ অসম ৰাজ্যৰ সকলো জিলাৰ চিত্ৰগ্ৰহণ কৰিছিল |} ==সাহিত্য চৰ্চা== জুবিন গাৰ্গ সাহিত্য জগতৰ লগতো জড়িত হৈ আছিল। ২০১৭ চনত তেওঁ কাব্য গ্ৰন্থৰ বাবে সেউজী-সেউজী বঁটা লাভ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|title=Assam: Seuji-Seuji Award conferred upon singer Zubeen Garg|url=https://www.thenortheasttoday.com/current-affairs/states/assam-seuji-seuji-award-conferred-upon-singer-zubeen-garg|access-date=19 December 2020|website=The Northeast Today|date=22 December 2017}}{{Dead link|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> {| class="wikitable" |- style="background:#cfc; text-align:center; " |'''বৰ্ষ''' |'''পুথি''' |'''ভাষা''' |- |২০০৯ |''শব্দ অনুভূতি'' | rowspan="3" |অসমীয়া |- |২০১৮ |''জুবিনৰ পদ্য''<ref>{{Cite web|title=With over Rs 4.5 crores in sales and 4 lakh visitors, 20th Northeast Book Fair breaks all past records|url=https://www.guwahatiplus.com/article-detail/with-over-rs-4-5-crores-in-sales-and-4-lakh-visitors-20th-northeast-book-fair-breaks-all-past-records|access-date=23 September 2020|website=G Plus|language=en}}</ref> |- |২০২০ |''জুবিনৰ পদ্য (দ্বিতীয় সংস্কৰণ)'' |} ==সামাজিক সক্ৰিয়তা আৰু লোকহিতৈষী কৰ্ম== গাৰ্গে বিভিন্ন কামৰ বাবে ধন আগবঢ়োৱা ''কলাগুৰু আৰ্টিষ্ট ফাউণ্ডেশ্যন'' নামৰ এটা দাতব্য সংস্থা চলাইছিল। অসমত বিধ্বংসী বানপানী হ’লে তেওঁ মানুহক কাপোৰ, ঔষধ আৰু বৰঙনি দান কৰিবলৈ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news |title=Beyond Bollywood |url=https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20181105-beyond-bollywood-1374988-2018-10-27 |access-date=18 September 2019 |work=India Today |date=5 November 2018 |language=en |archive-date=2 January 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190102154758/https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20181105-beyond-bollywood-1374988-2018-10-27 |url-status=live }}</ref> তেওঁ [[অসম লোকসেৱা আয়োগ|এপিএছচি]]-ৰ নিযুক্তি ক্ষেত্ৰৰ দুৰ্নীতিৰ বিষয়টো লৈ তেওঁৰ [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] চিনেমাখন নিৰ্মাণ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.guwahatiplus.com/daily-news/zubeen-s-next-film-kanchenjunga-to-be-based-on-apsc-scam|title=Zubeen's next film 'Kanchenjunga' to be based on APSC scam|website=G Plus|language=en|access-date=18 September 2019|archive-date=9 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190209092909/http://www.guwahatiplus.com/daily-news/zubeen-s-next-film-kanchenjunga-to-be-based-on-apsc-scam|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/singing-sensation-zubeen-garg-and-team-visits-dhemaji-for-kanchanjangha-promotion/|title=Singing sensation Zubeen Garg and Team visits Dhemaji for Kanchanjangha Promotion|date=29 October 2018|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=18 September 2019|archive-date=31 August 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190831065523/https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/singing-sensation-zubeen-garg-and-team-visits-dhemaji-for-kanchanjangha-promotion/|url-status=live}}</ref> জুবিন [[ফুটবল]] অনুৰাগী আছিল আৰু [[বানপানী|বানপীড়িত লোকসকলৰ]] বাবে ধন সংগ্ৰহৰ মানসেৰে মেট্‌চ খেলিছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.thehansindia.com/posts/index/Sports/2015-10-05/Soccer-for-charity-in-Assam/179263|title=Soccer for charity in Assam|website=The Hans India|date=5 October 2015|access-date=14 May 2019|archive-date=14 May 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190514063145/https://www.thehansindia.com/posts/index/Sports/2015-10-05/Soccer-for-charity-in-Assam/179263|url-status=live}}</ref> গাৰ্গ অসমৰ '[[নাগৰিকত্ব (সংশোধনী) আইন, ২০১৯|কা]]'-বিৰোধী প্ৰতিবাদত আগ-ভাগ লোৱা অন্যতম অৰাজনৈতিক ব্যক্তি আছিল।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/news/india/music-art-tie-them-as-zubeen-garg-and-a-host-of-assamese-artistes-lead-anti-caa-stir-from-the-front-2432069.html|title=Music, Art Tie Them as Zubeen Garg and a Host of Assamese Artistes Lead Anti-CAA Stir from the Front|website=News18|access-date=13 March 2020|date=21 December 2019|archive-date=14 January 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200114054315/https://www.news18.com/news/india/music-art-tie-them-as-zubeen-garg-and-a-host-of-assamese-artistes-lead-anti-caa-stir-from-the-front-2432069.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite news |last1=Sengupta |first1=Aditi |title='Don't mess with Assam': Zubeen Garg |url=https://www.thehindubusinessline.com/blink/cover/dont-mess-with-assam-zubeen-garg/article30404699.ece |access-date=13 March 2020 |work=@businessline |date=26 December 2019 |language=en |archive-date=17 April 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200417192412/https://www.thehindubusinessline.com/blink/cover/dont-mess-with-assam-zubeen-garg/article30404699.ece |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=CAA 'not forgotten': Zubeen Garg |url=https://www.telegraphindia.com/north-east/caa-not-forgotten-zubeen-garg/cid/1801261 |access-date=24 October 2022 |website=www.telegraphindia.com}}</ref> ২০২১ চনৰ মে’ মাহত [[কৰ'নাভাইৰাছ ৰোগ ২০১৯|ক’ভিড-১৯-ৰ]] সংক্ৰমণৰ উত্থানৰ সময়ত গাৰ্গে গুৱাহাটীত থকা দুমহলীয়া ঘৰটো ক’ভিড কেয়াৰ চেণ্টাৰলৈ ৰূপান্তৰিত কৰিবলৈ আগবঢ়াইছিল। ইয়াৰ লক্ষ্য আছিল সেইসময়ত ৰোগীৰ বাবে বিছনাৰ বৰ্ধিত চাহিদা পূৰণ কৰা।<ref>{{Cite web |date=6 May 2021 |title=Zubeen Garg offers his house to convert as Covid care centre |url=https://assamtribune.com/guwahati/zubeen-garg-offers-his-house-to-convert-as-covid-care-centre-1091844 |access-date=19 June 2024 |website=The Assam Tribune |language=en}}</ref> ==ব্যক্তিগত জীৱন== ২০০২ চনৰ ৪ ফেব্ৰুৱাৰীত জুবিন গাৰ্গে অসমৰ [[গোলাঘাট|গোলাঘাটৰ]] নিবাসী ফেশ্বন ডিজাইনাৰ গৰিমা শইকীয়াক বিয়া কৰায়।<ref>{{cite web| url=https://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| title=Assam: Zubeen Garg to celebrate his birthday by releasing music album of 'Mission China'!| work=The North East Today| date=18 November 2016| access-date=8 September 2017| archive-date=23 May 2017| archive-url=https://web.archive.org/web/20170523122714/http://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| url-status=live| archivedate=23 May 2017| archiveurl=https://web.archive.org/web/20170523122714/http://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| deadurl=yes}}</ref> গৰিমা শইকীয়া গোলাঘাটৰ শান্তিপুৰৰ সুৰেন্দ্ৰনাথ শইকীয়া আৰু ৰুণুমী শইকীয়াৰ একমাত্ৰ জীয়ৰী। তেওঁ মুম্বাই বিশ্ববিদ্যালয়ৰপৰা ইংৰাজী সাহিত্যত স্নাতকোত্তৰ সম্পূৰ্ণ কৰে। ইয়াৰ লগতে তেওঁ এগৰাকী ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ টেবুল টেনিছ খেলুৱৈ। তেওঁলোকৰ চিনাকি ফেন-মেইলৰ জৰিয়তে হৈছিল। গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গে ডিজাইন কৰা ভালেমান সাজ-পোছাক জুবিন গাৰ্গে পৰিধান কৰে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫৭ |language=as}}</ref> তেওঁ সহ-প্ৰযোজক হিচাপেও একাধিক ছবিত জুবিন গাৰ্গৰ সৈতে কাম কৰিছে। ===ধৰ্মীয় দৃষ্টিভংগী আৰু ঈশ্বৰ বিশ্বাস=== জুবিন গাৰ্গে নিজকে ''ধৰ্ম-অবিশ্বাসী'' বুলি গণ্য কৰিছিল আৰু কৈছিল যে, তেওঁৰ কোনো জাতি-ধৰ্ম নাই, তেওঁ মুক্ত।<ref>{{cite news |title=I Don't Have Any Caste, Religion Or God: Zubeen Garg |url=https://m.guwahatiplus.com/article/i-don-t-have-any-caste-religion-or-god-zubeen-garg/5862/amp#amp_tf=From%20%251%24s&aoh=17141538671889&referrer=https%3A%2F%2Fwww.google.com |work=Guwahati Plus |date=29 July 2019 |access-date=27 April 2024}}</ref> জুবিন গাৰ্গৰ ঈশ্বৰ বিশ্বাস সম্পৰ্কত স্পষ্ট অভিমত দিয়াটো প্ৰায় দুষ্কৰ বুলি পিতৃ কপিল ঠাকুৰে ''পিতৃৰ দৃষ্টিৰে জুবিন'' গ্ৰন্থত লিখিছে। জুবিন গাৰ্গে গুৱাহাটীৰ কৌটিলিংগম মন্দিৰলৈ মাজে-মধ্যে যোৱাৰ কথা তেওঁ শুনিছে। ইয়াৰ লগতে অসমৰ বাহিৰত থকা কোনো কোনো মন্দিৰ দৰ্শন কৰাৰ কথাও তেওঁ শুনিছে। অৱশ্যে এটা কথা পিতৃয়ে ক'ব বিচাৰে যে, ''জুবিন গাৰ্গৰ বুদ্ধ-দৰ্শন খুব প্ৰিয়। '' অৱশ্যে সেই সম্পৰ্কে সণ্ঢালনিকৈ অধ্যয়ন কৰিবলৈ তেওঁ ''এতিয়া সময় দুৰ্লভ'' বুলি প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫৯ |language=as}}</ref> ==বঁটা আৰু সন্মান== [[File:Zubeen Garg receiving National Award.jpg|thumb|৫৫সংখ্যক ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা, ২০০৯ত নন-ফিচাৰ ফিল্ম ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ''ৰ বাবে জুবিন গাৰ্গক ভাৰতৰ ৰাষ্ট্ৰপতি [[প্ৰতিভা পাটিল|প্ৰতিভা পাটিলে]] শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনাৰ বঁটা দিয়ে। ]] ১৯৯৬ চনত চেনেল ভি মিউজিক এৱাৰ্ড্‌ছ আৰু স্ক্ৰীন এৱাৰ্ড্‌ছত জুবিন গাৰ্গ "চান্দনী ৰাত" এলবামৰ বাবে শ্ৰেষ্ঠ ভাৰতীয় পপ এলবাম হিচাপে নিৰ্বাচিত হয় যিটো ক্ৰমে দলেৰ মেহেন্দীৰ এলবাম ''বলো তা ৰা ৰা'' আৰু সুচিত্ৰ কৃষ্ণমূৰ্থীৰ এলবাম ''ডোলে ডোলে''ৰ হাতত পৰাস্ত হয়। ২০১১ চনত আমেৰিকাৰ ইলিনয়ৰ অক ব্ৰুকত অনুষ্ঠিত হোৱা অসম অধিৱেশনৰদ্বাৰা জুবিন গাৰ্গক বছৰৰ অতিথি শিল্পী হিচাপে সন্মানিত কৰা হয়।<ref>{{cite book |last1=Koch |first1=Lars-Christian |last2=Klotz |first2=Sebastian |last3=Bohlman |first3=Philip V |title=Sounding Cities : Auditory Transformations in Berlin, Chicago, and Kolkata |date=2018 |publisher=LIT |location=Zürich |isbn=978-3-643-90555-0 |pages=213 |language=English}}</ref> ২০২৪ চনৰ ২৭ মে'ত জুবিন গাৰ্গক [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] [[বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয়, মেঘালয়|বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয়ৰ]] পৰা সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰা হয়।<ref>{{Cite web |title=Hon. D.Litt. to Zubeen Garg and Lou Majaw at 10th USTM Convocation |work=USTM |url=https://ustm.ac.in/event/hon-d-litt-to-zubeen-garg-and-lou-majaw-at-10th-ustm-convocation/ |access-date=27 August 2024 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 August 2024 |title=USTM Holds 10th Convocation, Honors Zubeen Garg and Lou Majaw |url=https://www.pratidintime.com/north-east/meghalaya/ustm-holds-10th-convocation-honors-zubeen-garg-and-lou-majaw |access-date=27 August 2024 |website=Pratidin Time |language=en}}</ref> ২০০৯ চনৰ ৫৫সংখ্যক [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটাত]] অ-কাহিনীমূলক ছবি ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ''ৰ বাবে তেওঁ শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনাৰ বঁটা লাভ কৰে। ২০২৫ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰ তাৰিখে কটন বিশ্ববিদ্যালয়ে জুবিন গাৰ্গক মৰণোত্তৰভাৱে সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। ২০২৫ চনৰ ২১ নৱেম্বৰ তাৰিখে ভাৰতীয় ডাক বিভাগৰ অসম শাখাই শিল্পীগৰাকীৰ ৫৩ সংখ্যক জন্মদিন উপলক্ষ্যে তেওঁৰ নামত এটি বিশেষ স্মৃতিচাৰণ পোষ্ট কাৰ্ড মুকলি কৰে। ২০২৬ চনৰ ফিল্মফেয়াৰ(অসম) য়ে জুবিন গাৰ্গক মৰণোত্তৰভাৱে জীৱনজোৰা সাধনা বঁটা আৰু 'ৰৈ ৰৈ বিনালে' ছবিখনৰ বাবে বিশেষ বঁটা প্ৰদান কৰে। {| class="wikitable" |- style="background:#cfc; text-align:center; " | বৰ্ষ|| '''বঁটা'''|| চলচ্চিত্ৰ/এলবাম/থিয়েটাৰ|| '''শিতান'''|| '''ফলাফল''' |- |rowspan="2" |১৯৯৬ |স্ক্ৰীন বঁটা |rowspan="2" |''চান্দনী ৰাত'' |rowspan="2" |শ্ৰেষ্ঠ আত্মপ্ৰকাশ ভাৰতীয় পপ এলবাম |{{nom}} |- |চেনেল ভি মিউজিক বঁটা |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০০৫ |BFJA বঁটা|| ''শুধো তুমি''|| শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক|| {{won}} |- |প্ৰাগ চিনে বঁটা-২০০৫ |''ৰং'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী – "ছায়া দৰে থাকা তুমি"<ref>{{Cite web|date=7 March 2021|title=Northeast's Sensation Zubeen Garg: Early Life, Career, Awards & Controversies – Sentinelassam|url=https://www.sentinelassam.com/entertainment/wikipedia-of-northeasts-singing-sensation-zubeen-garg-527402|access-date=9 March 2021|website=www.sentinelassam.com|language=en}}</ref> |{{won}} |- |২০০৬ |গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড<ref name="GIFA List Of Winners">{{cite web|title=G.I.F.A. Awards 2006: winners|date=10 December 2006|url=http://www.bollywoodhungama.com/features/2006/12/10/1918/index.html|website=[[Bollywood Hungama]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20081121175701/http://www.bollywoodhungama.com/features/2006/12/10/1918/index.html|access-date=24 April 2017|archive-date=21 November 2008}}</ref> | rowspan="6" |গেংষ্টাৰ | rowspan="4" |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (য়া আলি) |{{won}} |- | rowspan="5" |২০০৭ |ফিল্মফেয়াৰ বঁটা |{{nom}} |- |জী চিনে |{{nom}} |- |আইফা বঁটা<ref name=altfg>{{cite web |author=Andre Soares |url=http://www.altfg.com/blog/awards/indian-film-academy-awards-2007/ |title=Indian Film Academy Awards 2007 |publisher=Altfg.com |date=2 June 2007 |access-date=13 June 2012 |archive-date=8 February 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120208180559/http://www.altfg.com/blog/awards/indian-film-academy-awards-2007/ |url-status=live }}</ref> |{{nom}} |- |ষ্টাৰডাষ্ট বঁটা<ref>{{cite web|title=Stardust Awards Winners for 2006|url=http://www.indicine.com/movies/bollywood/stardust-awards-winners-for-2006/|publisher=indicine.com|access-date=24 April 2017|archive-date=17 July 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180717184206/http://www.indicine.com/movies/bollywood/stardust-awards-winners-for-2006/|url-status=live}}</ref> |নতুন আলোড়নকাৰী কণ্ঠ |{{won}} |- |স্ক্ৰীন বঁটা<ref>{{Cite web |date=3 May 2022 |title=Screen Award for Best Male Playback Singer |url=https://bollywoodproduct.in/screen-award-for-best-male-playback-singer/ |access-date=2 July 2022 |website=Bollywood Product |language=en-US}}</ref> |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠ (য়া আলি) |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০০৮ | rowspan="2" |কলাকাৰ বঁটা |জিন্দেগী | rowspan="2" |শ্ৰেষ্ঠ মিউজিক এলবাম |{{won}} |- |''তুমি'' |{{won}} |- | ২০০৯ ||৫৫সংখ্যক ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা || ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ'' || শ্ৰেষ্ঠ অ-কাহিনীমূলক সংগীত পৰিচালনাৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|| {{won}} |- |২০১১ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১১ |''[[জেতুকা পাতৰ দৰে (চলচ্চিত্ৰ)|জেতুকা পাতৰ দৰে]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পুৱাৰ হাঁহিত"'' |{{nom}} |- |২০১২ ||প্ৰাগ চিনে বঁটা-২০১২<ref>{{cite web |title=Prag Cine Awards 2015 to be held in Assam |date=24 January 2015 |url=http://www.indiantelevision.com/television/tv-channels/news-broadcasting/prag-cine-awards-2015-to-be-held-in-assam-150124 |publisher=indiantelevision.com |access-date=24 April 2017 |archive-date=1 May 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170501001923/http://www.indiantelevision.com/television/tv-channels/news-broadcasting/prag-cine-awards-2015-to-be-held-in-assam-150124 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=Prag Cine Award on March 21, 22|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815/city053|publisher=assamtribune.com|access-date=24 April 2017|archive-date=2 April 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402195918/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815%2Fcity053|url-status=live|archivedate=2 April 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150402195918/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815/city053|deadurl=yes}}</ref> |''[[ৰামধেনু (চলচ্চিত্ৰ)|ৰামধেনু]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"ৰং দিয়া মৰম"'' |{{nom}} |- |২০১৩ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৩ |''মি এণ্ড মাই ছিষ্টাৰ'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"থুনুক-থানাক"'' |{{nom}} |- |২০১৪ |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৪ |''চিঞৰ'' |"শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"কালৰ অসুৰ"'' |{{nom}} |- | rowspan="2" | ২০১৫ | rowspan="2" |প্ৰাগ চিনে বঁটা উত্তৰ-পূব ২০১৫||''[[অহেতুক]]'' |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অহেতুক"'' |{{won}} |- |''ৰ’দৰ চিঠি'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০১৬ | rowspan="2" |গপ চপ মিউজিক বঁটা |''বলিয়া কৃষ্ণ (হেঙুল থিয়েটাৰ)'' |বছৰটোৰ শীৰ্ষক গীত – "''বলিয়া কৃষ্ণ''" |{{won}} |- | rowspan="3" |''গানে কি আনে'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক – ''"জানো জানো"'' |{{won}} |- | rowspan="3" |২০১৭ | rowspan="2" |প্ৰাগ চিনে নৰ্থ-ইষ্ট ২০১৭ |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"জানো জানো"'' |{{nom}} |- |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''[[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ থিয়েটাৰ]]'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী – "জনম জনম''"''<ref>{{Cite web|title=Dalmia Bharat : First Mobile Theatre Awards presented by Dalmia Cement {{!}} MarketScreener|url=https://www.marketscreener.com/quote/stock/DALMIA-BHARAT-LTD-9743873/news/Dalmia-Bharat-First-Mobile-Theatre-Awards-presented-by-Dalmia-Cement-24725283/|access-date=13 February 2021|website=www.marketscreener.com|date=10 July 2017 |language=en}}</ref> |{{won}} |- | rowspan="5" | ২০১৮ | rowspan="4" |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৮<ref>{{Cite web |date=28 May 2018 |title=Prag Cine Awards North-East 2018: Best director award for Utpal Barpujari |url=http://nenow.in/north-east-news/prag-cine-awards-north-east-2018-best-director-award-for-utpal-barpujari.html |access-date=20 August 2022 |website=NORTHEAST NOW |language=en-US}}</ref>|| rowspan="3" | ''[[মিছন চাইনা (চলচ্চিত্ৰ)|মিছন চাইনা]]'' || শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (জনপ্ৰিয়) || {{won}} |- | শ্ৰেষ্ঠ ছবি (জনপ্ৰিয়) || {{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"দিন জ্বলে ৰাতি জ্বলে"'' |{{nom}} |- |''প্ৰিয়াৰ প্ৰিয়'' |শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা |{{nom}} |- |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''[[আৱাহন থিয়েটাৰ|আৱাহন থিয়েটাৰ]]'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অ' মা"''<ref>{{Cite web|title=Assam's Mobile theater industry gets due recognition; Artists, writers and personalities awarded|url=https://www.thenortheasttoday.com/current-affairs/states/assams-mobile-theater-industry-gets-due-recognition-artists-writers-and-personalities-awarded|access-date=13 February 2021|website=TheNortheastToday – Read From North East (TNT)|date=22 June 2018|language=en}}{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |{{won}} |- |২০১৯ |ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা |''দেউতা (চিৰঞ্জীৱ থিয়েটাৰ)'' |ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অ' দেউতা"''<ref>{{Cite web|date=20 July 2019|title=Tapan Das Bags Best Theatre Actor Award|url=https://www.pratidintime.com/tapan-das-bags-best-theatre-actor-award/|access-date=13 February 2021|website=Pratidin Time|language=en-US|archivedate=2 May 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210502130727/https://www.pratidintime.com/tapan-das-bags-best-theatre-actor-award/|deadurl=yes}}</ref> |{{won}} |- | rowspan="7" |২০২১ | rowspan="7" |প্ৰাগ চিনে বঁটা<ref>{{Cite web |title=20th Prag Cine Awards on Jan 30 |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/20th-prag-cine-awards-on-jan-30 |access-date=20 August 2022 |website=Pratidin Time |date=24 December 2020 |language=en}}</ref> | rowspan="3" |''[[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]]'' |শ্ৰেষ্ঠ ছবি (জনপ্ৰিয়) |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (জনপ্ৰিয়) |{{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পাঞ্চনা"'' |{{won}} |- | rowspan="2" |[[ৰত্নাকৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰত্নাকৰ]] |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক |{{won}} |- |শ্ৰেষ্ঠ কথা – ''"ৰাতি ৰাতি"'' |{{nom}} |- |''প্ৰতিঘাত'' |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক |{{nom}} |- |''[[বৰনদী ভটিয়ায়]]'' |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"বৰনদী ভটিয়ায়"'' |{{nom}} |- | rowspan="2" |২০২২ | rowspan="2" |[[প্ৰাগ চিনে বঁটা]] ২০২২<ref>{{Cite web |title=Galaxy of Stars Gathered at the 'Prag Cine Awards 2022', Check the Winners List |url=https://pragnews.com/Galaxy-of-Stars-Gathered-at-the-%27Prag-Cine-Awards-2022%27,-Check-the-Winners-List |access-date=20 August 2022 |website=pragnews.com |language=en }}{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |দা ফায়াৰিং ৰেঞ্জ |শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (২০২০) |{{nom}} |- |চন্দ্ৰাৱলী |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (২০২১) |{{nom}} |- | rowspan="4" |২০২৩ |৮ম অসম ৰাজ্যিক চলচ্চিত্ৰ বঁটা<ref>{{Cite web |date=10 March 2023 |title=8th Assam State Film Awards announced, Jonaki Porua—Fireflies, Bulbul Can Sing win best film award |url=http://nenow.in/top-news/8th-assam-state-film-awards-announced-jonaki-porua-fireflies-bulbul-can-sing-win-best-film-award.html |access-date=13 March 2023 |website=Northeast Now |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title='৩৫ হাজাৰ গান গোৱাৰ পিছত এতিয়া আৰু শ্ৰেষ্ঠ কণ্ঠশিল্পীৰ বঁটা লৈ থাকিবলৈ দিন নাই' | date=13 March 2023 |url=https://www.youtube.com/watch?v=dJWoPZknc0w |access-date=13 March 2023 |language=en}}</ref> |[[কাঞ্চনজংঘা]] |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পাঞ্চনা"'' |{{Won}} |- | rowspan="3" |ৰাজস্থান চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱ ''<small>(অন্যান্য ৰাজ্যিক ছবিত)</small>'' | rowspan="3" |ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২ |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"কি নাম দি মাতিম"'' |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা – "''কি নাম দি মাতিম"'' |{{nom}} |- |শ্ৰেষ্ঠ সহযোগী চৰিত্ৰ |{{Won}} |- |২০২৪ |ফিল্মফেয়াৰ বঁটা-অসমীয়া<ref>{{Cite web |title=Filmfare Awards Assamese 2024 Winners – Complete List Out! |url=https://www.filmfare.com/awards/filmfare-awards-assamese-2024/winners |access-date=5 April 2025 |website=filmfare.com |language=en}}</ref> |দা শ্লেম বুক |শ্ৰেষ্ঠ সংগীত এলবাম |{{Won}} |- |২০২৫ |ভূপেন হাজৰিকা বঁটা |বেলতলা বহাগী উৎসৱ সমিতি। কবিতা বৰুৱাৰদ্বাৰা প্ৰদান, [[ভূপেন হাজৰিকা]]ৰ কনিষ্ঠ ভগ্নী |জীৱনজোৰা সাধনাৰ বঁটা<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg conferred the Bhupen Hazarika Award 2025 |url=https://dainikjanambhumi.com/news/dr-bhupen-hazarika-award-has-been-presented-to-zubeen-garg?utm_source=chatgpt.com |work=Dainik Janambhumi}}</ref><ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg to be conferred with Dr. Bhupen Hazarika Award |url=https://www.sentinelassam.com/cities/guwahati-city/assam-singer-zubeen-garg-to-be-conferred-with-dr-bhupen-hazarika-award |work=The Sentinel}}</ref> |সন্মানীত |- |} ==বিতৰ্ক== জুবিন গাৰ্গ কেইবাবাৰো বিভিন্ন বিতৰ্কৰ মাজত সোমাই পৰিছিল। গান গাই থকা অৱস্থাত জখলা বগোৱাকে ধৰি মঞ্চত কৰা কেতবোৰ কাণ্ডৰ বাবে তেওঁ কেইবাবাৰো সমালোচিত হৈছিল।<ref name="timesof">{{cite web | url=http://www.timesofassam.com/headlines/zubin-garg-into-controversy-again/ | title=Zubeen Garg into controversy again | publisher=Times of Assam | date=2010-08-26 | accessdate=2013-04-27}}</ref> ২০১১ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত তেওঁ ''অসম বন্ধ''ৰ বিৰুদ্ধে আৰক্ষী থানাত এজাহাৰ দাখিল কৰিছিল যদিও পাছলৈ সেয়া উঠাই লয়।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} ===ভূপেন হাজৰিকাৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়া=== ২০১১ চনৰ ৯ নৱেম্বৰত [[গুৱাহাটী]]ৰ জালুকবাৰীস্থিত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ চৌহদত অনুষ্ঠিত [[ভূপেন হাজৰিকা|ড॰ ভূপেন হাজৰিকা]]ৰ অন্তিম শ্ৰদ্ধাঞ্জলি অনুষ্ঠানত জুবিনক মূৰত এখন কাপোৰৰ সৈতে এটা হালধীয়া বৰণৰ গেঞ্জী পৰিহিত অৱস্থাত দেখা দিছিল। জুবিনৰ সেই পোছাকযোৰক লৈ সমগ্ৰ অসমজুৰি বিতৰ্কৰ সৃষ্টি হৈছিল। অৱশেষত জুবিন গাৰ্গে ক্ষমা-প্ৰাৰ্থনা বিচাৰি বিতৰ্কৰ শেষ কৰিছিল।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} ===বিহু-মঞ্চত হিন্দী গান=== ২০১৩ চনত নিষিদ্ধ ঘোষিত সংগঠন [[আলফা]]ই অসমৰ গায়কসকলক বিহু-মঞ্চত হিন্দী গীত পৰিৱেশন নকৰিবলৈ জাননী দিছিল। কিন্তু এই আদেশ অমান্য কৰি জুবিন গাৰ্গে লতাশিল বিহু-মঞ্চত তেওঁৰ জনপ্ৰিয় হিন্দী গান ''য়া আলী'' পৰিৱেশন কৰে আৰু ইয়াৰ প্ৰতিক্ৰিয়াস্বৰূপে আলফাৰ সৰ্বাধিনায়ক পৰেশ বৰুৱাই জুবিন গাৰ্গক ''ভাৰতীয় সাংস্কৃতিক আগ্ৰাসনৰ এজেণ্ট''ৰূপে অভিহিত কৰি তেওঁক সংঘাতৰ বাবে সাৱধান কৰি দিছিল।<ref name="tehelka">{{cite web | url=http://tehelka.com/zubeen-hits-the-wrong-notes-for-ulfa/ | title=Zubeen hits the wrong notes for ULFA | publisher=Tehelka.com | date=2013-04-19 | accessdate=2013-04-27 | author=Ratnadip Choudhury | archivedate=2013-04-23 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20130423164622/http://tehelka.com/zubeen-hits-the-wrong-notes-for-ulfa/ | deadurl=yes }}</ref> এই ঘটনাত অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[তৰুণ গগৈ]]য়ে জুবিনক সমৰ্থন কৰি তেওঁক নিৰাপত্তা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name="ইণ্ডিয়ান">{{cite web | url=http://www.indianexpress.com/news/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/1105979/ | title='Ya Ali' singer Zubeen Garg provided security after ULFA threat | publisher=The Indian Express | date=2013-04-22 | accessdate=2013-04-27}}</ref> অৱশ্যে কেইদিনমানৰ পাছতে এই বিবাদৰ মীমাংসা হয়। জুবিনৰ মৃত্যুত শোক প্ৰকাশ কৰি এই নিষিদ্ধ ঘোষিত সংগঠনটিয়ে এটি প্ৰেছ বিজ্ঞপ্তি প্ৰকাশ কৰিছে। ===সুৰাকণ্ঠ=== ২০১৯ চনত বঙাইগাঁও জিলাৰ বক্সিং এছ’চিয়েশ্যনৰ সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠানত ব্ৰাহ্মণ সম্প্ৰদায়ৰ ওপৰত বিতৰ্কিত মন্তব্য আগবঢ়োৱাৰ পাছত দৰং আৰু ওদালগুৰি জিলা ব্ৰাহ্মণ যুৱ মঞ্চই তেওঁক '''সুৰাকণ্ঠ''' উপাধি প্ৰদান কৰিছিল।<ref>[https://sangbad365.com/brahman-samaj-vs-zubeen/ জুবীন গাৰ্গক জুবীন গাৰ্গ নহয়, জুবীন সুৰাকণ্ঠ আখ্যা ব্ৰাহ্মণ সমাজৰ যুৱ মঞ্চই]</ref> ===মাজুলীত নিষিদ্ধ=== মাজুলীৰ পূৱেৰুণ কলা পৰিষদৰ উদ্যোগত অনুষ্ঠিত ৰঙালী বিহু সন্মিলনৰ‌ সামৰণি অনুষ্ঠানত জুবিনক ''সংগীত সিন্ধু'' উপাধি প্ৰদান কৰাৰ অৱস্থাত জুবিনে সত্ৰাধিকাৰক ''প্ৰভু ঈশ্বৰ'' সম্বোধন কৰা সম্পৰ্কত আপত্তি দৰ্শায়।<ref name=":0" /> ফলত মাজুলী জিলা সত্ৰ মহাসভাই তেওঁক মাজুলীত সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান পৰিৱেশনত নিষেধাজ্ঞা জাৰী কৰিছিল।<ref name=":0">[https://assam.news18.com/news/assam/zubeen-garg-is-banned-in-majuli-by-majuli-satra-mahasabha-for-insulting-satradhikar-tv-bhaskar-subham-g-377776.html Zubeen Garg Controversy: মাজুলীত নিষিদ্ধ জুবিন গাৰ্গ! সত্ৰাধিকাৰক অসন্মান কৰি শ্ৰীকৃষ্ণক তুচ্ছ-তাচ্ছিল্য কৰি ৰোষত পৰিল মাজুলীবাসীৰ]</ref><ref>{{cite news |last2=Raj |first2=Suhasini |last1=Walker |first1=Mark |author2-link=Suhasini Raj |title=Zubeen Garg, Singer Who Charmed India With a Bollywood Hit, Dies at 52 |url=https://www.nytimes.com/2025/09/22/world/asia/zubeen-garg-dead.html |access-date=23 September 2025 |work=[[The New York Times]] |date=22 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Assam: Zubeen Garg Faces Ban From Majuli District Satra Mahasabha |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/assam-zubeen-garg-faces-ban-from-majuli-district-satra-mahasabha |work=Sentinel Assam |date=26 April 2024 |access-date=27 April 2024}}</ref> ===লগুণ বিতৰ্ক=== ২০১৯ চনত শিল্পীগৰাকীয়ে বিতৰ্কৰ সন্মুখীন হৈছিল যেতিয়া তেওঁ কৈছিল ''মই ব্ৰাহ্মণ, কিন্তু চিনেমাখনত মোৰ [[লগুণ]] (ব্ৰাহ্মণসকলে পিন্ধা পৱিত্ৰ সূতা) ছিঙি পেলাইছোঁ। মই আগতেও লগুণডাল আঁতৰাই পেলাইছিলোঁ আৰু এতিয়াও পিন্ধা নাই। '' পাছলৈ তেওঁ এই বক্তব্যৰ বাবে ক্ষমা বিচাৰে।<ref>{{cite web | title=Assam singer Zubeen Garg says,'These Brahmins should be killed'; case registered | date=30 July 2019 | url=https://www.oneindia.com/india/assam-singer-zubeen-garg-says-these-brahmins-should-be-killed-case-registered-2926237.html }}</ref> জুবিন গাৰ্গে মিডিয়াৰ আগত স্পষ্ট কৰি দিলে যে তেওঁ আচলতে তেনেকৈ বুজাব বিচৰা নাছিল। তেওঁ কয়—'' "মই ধেমালি-ধেমালিতে কৈছিলোঁ বাবে মানুহে ভুল বুজিলে। মই বুজাব বিচাৰিছিলোঁ যে আমি উচ্চ জাতি-নিম্ন জাতিৰ ব্যৱস্থাটো নাইকিয়া কৰিব লাগে। মই সেই কঞ্চেপ্টটোত বিশ্বাস কৰোঁ। সেই প্ৰচেষ্টাত 'বামুণ' শব্দটো ভুলতে ওলাই গ’ল। মই ব্ৰাহ্মণ সমাজৰ সন্মুখত ক্ষমা বিচাৰিছোঁ যিহেতু মোৰ উদ্দেশ্য নাছিল। মই নিজেও ব্ৰাহ্মণ ল’ৰা। মানুহে অতদিনে দেখি আহিছে—মই কি কৰি আহিছোঁ।" মই সকলো শ্ৰেণীৰ মানুহৰ বাবে কাম কৰিছোঁ।" '' ইয়াৰ উপৰি গাৰ্গে কয়— ''"মই সেইসময়ত ক্লান্ত হৈ পৰিছিলোঁ কাৰণ মই বিগত ৩-৪ ৰাতি ধৰি অবিৰতভাৱে অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰি আছিলোঁ। আই এম ছ’ৰী। আগলৈ আৰু এনেকুৱা নহয়।" ''<ref name="Prag News">{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=D2sTTsZQ7rg |title=Zubeen-Brahmin controversy: Zubeen Garg seeks apology for the brahmin controversy}}</ref> == মৃত্যু == [[File:People gathered at the Sarusajai Bhogeswar Baurah Sports Complex in Guwahati to pay their respects to Zubeen Garg.jpg|thumb|সৰুসজাইস্থিত ভোগেশ্বৰ বৰুৱা ক্ৰীড়া প্ৰাঙ্গণত ৰখা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ চাবলৈ ৰাইজ সমবেত হয়। ]] [[File:Admirers and fans of Zubeen Garg are lighting the lamps at a market of Guwahati.jpg|thumb|অসমৰ বিভিন্ন ঠাইত জুবিন গাৰ্গক সুঁৱৰি সন্ধ্যা চাকি আৰু মম জ্বলোৱা হয়। ]] ২০২৫ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰ‌ তাৰিখে [[:en:Saint_John's_Island|ছেইণ্ট জ’ন্‌ছ দ্বীপ]]ৰ সমীপত থকা ছিংগাপুৰ প্ৰণালী ([[:en:Singapore_Strait|Singapore Strait]])ৰ বুকুত হোৱা এক দুৰ্ঘটনাৰ পাছত জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যু হয়। তেওঁ পানীৰ তলত উশাহ লোৱাৰ অসুবিধাৰ সন্মুখীন হৈছিল, এনে পৰিস্থিতিৰপৰা উদ্ধাৰ কৰি কাৰ্ডিঅ’পালমনাৰী ৰিছাছিটেশ্যন (চিপিআৰ) দিয়াৰ পাছত [[Singapore General Hospital|ছিংগাপুৰ জেনেৰেল হস্পিটেলৰ]] আই.চি.ইউত ভৰ্তি হোৱাৰ পাছত তেওঁক মৃত বুলি ঘোষণা কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Assamese singer Zubeen Garg dies in scuba diving accident in Singapore |url=https://indianexpress.com/article/india/zubeen-garg-assamese-singer-dies-in-singapore-scuba-diving-accident-10259381/ |work=The Indian Express |date=19 September 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Popular Assam singer Zubeen Garg dies in Singapore accident |url=https://www.ndtv.com/entertainment/popular-assam-singer-zubeen-garg-dies-in-singapore-accident-9306555 |work=NDTV |date=19 September 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref> তেওঁ ছিংগাপুৰত নৰ্থ ইষ্ট ইণ্ডিয়া ফেষ্টিভেলত অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ গৈছিল, য’ত তেওঁ অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰাৰ কথা আছিল। ২০২৫ চনৰ ২২ ছেপ্টেম্বৰত মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই ঘোষণা কৰে যে ২৩ ছেপ্টেম্বৰত গুৱাহাটীৰ ওচৰৰ কমাৰকুছি এন চি গাঁৱত গাৰ্গৰ মৃতদেহ সম্পূৰ্ণ ৰাজ্যিক সন্মানেৰে দাহ কৰা হ’ব।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg to be cremated with full state honours near Guwahati on September 23 |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> যোৰহাটৰ জনসাধাৰণে অসম চৰকাৰক যোৰহাটত মৃতদেহ দাহৰ বাবে জনোৱা দাবীৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি ৰাজ্যিক মন্ত্ৰীসভাৰ আলোচনা আৰু পৰিয়ালটোৰ সুবিধা তথা পছন্দ দুয়োটা দিশত বিবেচনা কৰি এই সিদ্ধান্ত লোৱা হৈছিল। পত্নী গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গ আৰু ভগ্নী পামী বৰঠাকুৰে ৮৫বছৰীয়া পিতৃৰ দুৰ্বল স্বাস্থ্য আৰু গুৱাহাটীৰপৰা আঁতৰত ৰীতি-নীতি সমাপন কৰাত হোৱা অসুবিধাৰ কথা উল্লেখ কৰে। আপোচ হিচাপে চৰকাৰে ঘোষণা কৰে যে, গাৰ্গৰ চিতাভস্ম যোৰহাটলৈও লৈ যোৱা হ’ব। গুৱাহাটীৰ দাহস্থলীৰ লগতে যোৰহাটতো গাৰ্গৰ স্মৃতিসৌধ নিৰ্মাণ কৰা হ’ব বুলি চৰকাৰে ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |title=Assam CM: Family's wish to perform Zubeen Garg's last rites near Guwahati prioritised; memorials planned in both Guwahati and Jorhat |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> [[File:Ambulance carrying Zubeen Garg amidst crowd.jpg|thumb|ৰাইজৰ মাজেৰে যাত্ৰা কৰা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ কঢ়িয়াই নিয়া এম্বুলেঞ্চখন]] স্থানীয় গাঁৱৰ লোকে স্বেচ্ছামূলকভাৱে কাম কৰা ৩.৩ একৰ চৰকাৰী আবণ্টিত মাটিত বিস্তৃত এই শ্মশান ক্ষেত্ৰখনত ৫ হাজাৰ লোকৰ উপস্থিতি সম্ভৱ যদিও অনুমাণিক ৫০ হাজাৰ লোকৰ আগমন ঘটে। গাৰ্গৰ মৃতদেহ ২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ পুৱালৈকে গুৱাহাটীৰ অৰ্জুন ভোগেশ্বৰ বৰুৱা ক্ৰীড়া ভৱনত জনসাধাৰণে শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনোৱাৰ বাবে ৰাজ্যিক ব্যৱস্থাৰে ৰখা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg's body to be kept at Guwahati sports complex before cremation |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-gargs-mortal-remains-to-be-kept-at-sarusajai-till-monday-assam-cm/cid/2124200 |work=The Telegraph |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> তেওঁৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াৰ দিনটোলৈকে (২৩ ছেপ্টেম্বৰ) ৰাজ্যিক শোকৰ সময় বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg cremation: Mourning period extended by one day |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> ২০২৫ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰত ছিংগাপুৰত তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছত তাত জুবিন গাৰ্গৰ মৃতদেহৰ মৰণোত্তৰ পৰীক্ষা কৰা হয়। এই পৰীক্ষাৰ ফলাফলত পানীত ডুব যোৱা কাৰণত তেওঁৰ মৃত্যুহোৱা বুলি উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{cite web |title=Zubeen Garg’s death certificate cites drowning as cause of death |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/why-assam-government-ordered-second-post-mortem-of-zubeen-garg-s-body-101758549639461.html |website=Hindustan Times |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> তেওঁৰ মৃতদেহ অসমলৈ অনাৰ পাছত বিভিন্নপক্ষৰপৰা জনসাধাৰণৰ দাবী আৰু আৱেদনৰ বাবে ৰাজ্য চৰকাৰে সৰ্বসাধাৰণৰ উদ্বেগ দূৰ কৰিবলৈ আৰু যিকোনো ধৰণৰ সন্দেহ নুই কৰিবলৈ দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে মৰণোত্তৰ পৰীক্ষাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে।<ref>{{cite web |title=Second post-mortem on Zubeen Garg on Tuesday after demands from people, says Assam CM |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/story/second-post-mortem-on-zubeen-garg-on-tuesday-after-demands-from-people-says-assam-cm-himanta-biswa-sarma-2791537-2025-09-22 |website=India Today |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> পত্নী গৰিমা গাৰ্গৰ সন্মতি সাপেক্ষে অন্ত্যোষ্টিক্ৰিয়াৰ পূৰ্বে এইম্‌ছ গুৱাহাটীৰ এটা দলৰ সহযোগত গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়ত এই পদ্ধতিৰ দিন ধাৰ্য কৰা হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Second post-mortem of Zubeen Garg’s body to be done on Tuesday morning |url=https://www.tribuneindia.com/news/india/second-post-mortem-of-zubeen-gargs-body-to-be-done-on-tuesday-morning/ |website=The Tribune |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> ===শ্ৰদ্ধাঞ্জলি=== জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যুত সমগ্ৰ ভাৰতবৰ্ষতে ব্যাপক শ্ৰদ্ধাঞ্জলি দিয়া হয়। প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী|নৰেন্দ্ৰ মোডী]], বিৰোধী দলৰ নেতা [[ৰাহুল গান্ধী]], অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মা]], [[ৰাইজৰ দল]]ৰ সভাপতি [[অখিল গগৈ]], অসম জাতীয় পৰিষদৰ সভাপতি লুৰীণজ্যোতি গগৈকে ধৰি বহু উচ্চ পদস্থ ব্যক্তিয়ে গাৰ্গৰ দেহাৱসানত শোক প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{cite news |title=Condolences pour in over death of singer Zubeen Garg |url=https://www.thehindu.com/entertainment/music/condolences-pour-in-over-death-of-singer-zubeen-garg/article70069962.ece |access-date=19 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=19 September 2025 |language=en-IN}}</ref><ref>{{Cite news |date=19 September 2025 |title=Singer Zubeen Garg passes away at 52: PM Modi expresses grief; Rahul Gandhi, Kharge pay tribute |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/assam-cm-himanta-biswa-sarma-mourns-zubeen-gargs-death-calls-him-assams-favourite-rockstar/articleshow/123996813.cms |access-date=19 September 2025 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> শ্ৰদ্ধাঞ্জলিস্বৰূপে [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] ২০ ছেপ্টেম্বৰৰপৰা ২২ ছেপ্টেম্বৰলৈ তিনিদিনীয়া ৰাজ্যিক শোক ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |title=Assam declares three-day State mourning over singer Zubeen Garg's death |url=https://www.thehindu.com/news/national/assam/zubeen-garg-death-singapore-assam-state-mourning-three-days/article70073216.ece |access-date=20 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=20 September 2025 |language=en-IN}}</ref> [[পশ্চিমবংগ|, উত্তৰ পূব ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘই সাতদিনীয়াকৈ সকলো কাৰ্যসূচী স্থগিত কৰি শোক প্ৰকাশ কৰে।পশ্চিম বংগ]]ৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[মমতা বেনাৰ্জী]]য়েও শোক প্ৰকাশ কৰি গাৰ্গক তেওঁৰ "প্ৰিয় ভাতৃ" বুলি অভিহিত কৰে আৰু তেওঁৰ "মৃদু কণ্ঠ আৰু অদম্য মনোভাব"ৰ প্ৰশংসা কৰে আৰু লগতে কয় যে, তেওঁৰ গীতসমূহ "চিৰদিনৰ বাবে অমৰ" হৈ থাকিব।<ref>{{cite news |title=Bengal CM Mamata Banerjee mourns singer Zubeen Garg's death |url=https://theprint.in/india/bengal-cm-mamata-banerjee-mourns-singer-zubeen-gargs-death/2747044/ |work=ThePrint |agency=PTI |date=19 September 2025 |access-date=23 September 2025}}</ref> ৰাজনৈতিক নেতাৰ উপৰি ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ আৰু সংগীত উদ্যোগৰ অসংখ্য ব্যক্তিয়ে গাৰ্গৰ মৃত্যুত শোক প্ৰকাশ কৰে। সহযোগী অসমীয়া গায়ক [[অংগৰাগ মহন্ত|পাপনে]] গাৰ্গক "এটা প্ৰজন্মৰ কণ্ঠ" বুলি অভিহিত কৰি ভাতৃ হেৰুৱাৰ সমান ক্ষতি বুলি অভিহিত কৰে। তেওঁৰ সৈতে ''গেংষ্টাৰ (২০০৬)'' ছবিত সহযোগ কৰা সংগীত পৰিচালক প্ৰীতম চক্ৰৱৰ্তীয়ে তেওঁ “হতভম্ব আৰু বিধ্বস্ত” হৈছে বুলি উল্লেখ কৰি গাৰ্গৰ পৰিয়াললৈ সমবেদনা জ্ঞাপন কৰে। সংগীত শিল্পী [[এ. আৰ. ৰহমান|এ আৰ ৰহমান]], প্ৰবীণ গায়ক হৰিহৰণ, সুৰকাৰ জীত গাংগুলী, ৰেপাৰ বাদশ্বাহ, গায়ক [[আলিছা চিনাই|আলিশা চিনাই]], [[মহালক্ষ্মী আয়াৰ]], [[শান|চান]], অমল মালিক, [[দেৱজিৎ সাহা|দেৱজিত সাহা]], [[কল্পনা পাটোৱাৰী]], [[শিল্পা ৰাও]], [[সুনিধি চৌহান]], নেহা বাচিন, ৰাগেশ্বৰী লুম্বা স্বৰূপ, [[সাগৰিকা মুখাৰ্জী|সাগৰিকা]], [[শ্ৰেয়া ঘোষাল]], [[তৰালি শৰ্মা|তৰালী শৰ্মা]], বিশাল মিশ্ৰ, বিশাল দদলানী, আৰু অভিনেতা দেৱ আৰু প্ৰসেনজিৎ চেটাৰ্জীয়েও ছ’চিয়েল মিডিয়াত শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনায়।<ref>{{cite news |last1=P |first1=Devadasan K. |title=Zubeen Garg’s final journey: India bids tearful goodbye |url=https://gulfnews.com/entertainment/zubeen-gargs-final-journey-india-bids-tearful-goodbye-1.500277469 |access-date=23 September 2025 |work=[[Gulf News]] |date=21 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Khan |first1=Lubna |title=Hariharan Pays Tribute After ‘True Soul’ Zubeen Garg’s Death: ‘He Belonged To People’ |url=https://www.news18.com/movies/regional-cinema/hariharan-pays-tribute-after-true-soul-zubeen-gargs-death-he-belonged-to-people-aa-9588636.html |access-date=23 September 2025 |work=[[CNN-News18|News18]] |date=22 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Bhattacharya |first1=Tanisha |title=Zubeen Garg Death: Tributes From Shaan, Papon And Others - "Devastated And Shocked" |url=https://www.ndtv.com/entertainment/zubeen-garg-death-tributes-from-pritam-armaan-malik-and-others-devastated-and-shocked-9307008 |access-date=22 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=19 September 2025}}</ref><ref name="sangbadpratidin">{{cite news |title='ভাইকে হাৰালাম', জুবিনেৰ মৃত্যুতে বাকৰুদ্ধ পাপন, শোকপ্ৰকাশ প্ৰীতম ও দেবেৰ |trans-title='Lost a brother': Papon speechless, tributes from Pritam and Dev after Zubeen's death |url=https://www.sangbadpratidin.in/entertainment/cinema/zubeen-garg-death-pritam-papon-dev-jeet-ganguly-are-devastated-by-news/ |work=Sangbad Pratidin |date=19 September 2025 |access-date=23 September 2025 |language=bn}}</ref> অসমীয়া অভিনেতা [[আদিল হুছেইন|আদিল হুছেইনে]] অসমীয়া সংগীত আৰু চিনামাত গাৰ্গৰ সাংস্কৃতিক গুৰুত্বৰ কথা দোহাৰি সমগ্ৰ বাতৰিটোক “হৃদয়বিদাৰক” বুলি অভিহিত কৰে।<ref name="sangbadpratidin" /> ২০২৫ চনৰ ২১ ছেপ্টেম্বৰত ৰঘু ডাকাটৰ ট্ৰেইলাৰ মুকলি অনুষ্ঠানত গাৰ্গৰ স্মৃতিত কলকাতাৰ নেতাজী ইনড’ৰ ষ্টেডিয়ামত ৩০ ছেকেণ্ডৰ মৌনতা অৱলম্বন কৰা হয়।<ref>{{cite news |title=Raghu Dakat trailer launch, Dev's 20 years in Tollywood: Event pays tribute to Zubeen Garg with silence |url=https://bengali.abplive.com/entertainment/himanta-biswa-sarma-shared-raghu-dakat-trailer-launch-video-as-they-paid-tribute-to-zubeen-garg-entertainment-news-bollywood-1153347 |work=ABP Ananda |date=21 September 2025 |access-date=23 September 2025 |language=bn}}</ref> ২০১৯ চনত গুৱাহাটীৰ [[বি বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|বি. বৰুৱা মহাবিদ্যালয়]]ত অনুষ্ঠিত এক সংগীতানুষ্ঠানত গাৰ্গে প্ৰকাশ কৰিছিল যে "[[মায়াবিনী ৰাতিৰ বুকুত]]" গীতটো তেওঁৰ মৃত্যুৰ সময়ত বজাব লাগে। তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছত এই গীতটো কেৱল তেওঁৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াতে নহয়—সমগ্ৰ অসমতে, ঘৰে-দোকানে আৰু ৰাজহুৱা অনুষ্ঠানত ব্যাপকভাৱে পৰিৱেশন কৰা শ্ৰদ্ধাঞ্জলিৰ সামূহিক গীত হিচাপে পৰিণত হয়।<ref>{{cite magazine |last=Das |first=Yudhajit Shankar |date=22 September 2025 |url=https://www.indiatoday.in/india/story/zubeen-garg-funeral-song-mayabini-ratir-bukut-song-anthem-procession-guwahati-fans-grief-2791423-2025-09-22 |title=Zubeen Garg funeral: The phenomenon called Zubeen Garg and how Mayabini became an anthem |magazine=India Today |accessdate=23 September 2025}}</ref> ===লিমকা বুক অৱ ৰেকৰ্ডছ=== ছিংগাপুৰৰপৰা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ গুৱাহাটী আহি পোৱাৰ পাছতেই লক্ষাধিক লোক তেওঁৰ শৰীৰ কঢ়িয়াই নিয়া বাহনৰ কাষত থিয় দিয়ে। একাধিক বাতৰিৰ মতে, লিমকা বুক অৱ ৰেকৰ্ড্‌ছে সমবেত হোৱা লোকৰ সংখ্যাক পৃথিৱীৰ ভিতৰতে চতুৰ্থ সৰ্বাধিক হিচাপে অভিহিত কৰে। [[মাইকেল জেকচন]], পোপ ফ্ৰাঞ্চিছ আৰু দ্বিতীয় ৰাণী এলিজাবেথৰ পাছতে এই সমাৱেশক চতুৰ্থ বৃহত্তম হিচাপে তালিকাভুক্ত কৰা হয়।<ref name="HT">{{cite web | url=https://www.hindustantimes.com/india-news/zubeen-gargs-funeral-in-guwahati-listed-as-fourth-biggest-gathering-enters-limca-book-of-records-101758541214756.html | title=Zubeen Garg fans queue up in thousands for last glimpse of their idol | publisher=Hindustan Times | date=Updated on: Sept 23, 2025 08:06 am IST | accessdate=24 September 2025 | author=HT NEWS DESK}}</ref> <ref name="MC">{{cite web | url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/zubeen-garg-s-funeral-becomes-forth-biggest-gathering-enters-limca-book-of-records-article-13565844.html | title=Zubeen Garg’s funeral becomes fourth biggest gathering, enters Limca Book of Records | publisher=Money Control | date=September 22, 2025 15:00 IST | accessdate=24 September 2025 | author=MONEY CONTROL}}</ref> <ref name="News Arena">{{cite web | url=https://newsarenaindia.com/nation/zubeen-s-funeral-ranked-4th-largest-global-gathering/57172 | title=Zubeen’s funeral ranked 4th largest global gathering | publisher=News Arena India | date=September 22, 2025, 02:49 PM | accessdate=24 September 2025}}</ref> ===তদন্ত=== ছিংগাপুৰ কৰ্তৃপক্ষই প্ৰদান কৰা মৃত্যুৰ প্ৰমাণ-পত্ৰত জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যুৰ কাৰণ ডুব যোৱা বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg's cause of death revealed: Death certificate states singer died due to drowning |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gargs-cause-of-death-revealed-death-certificate-states-singer-died-due-to-drowning/articleshow/124030064.cms |work=The Times of India |date=20 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> গাৰ্গৰ মেনেজাৰ আৰু ফেষ্টিভেল আয়োজকৰ বিৰুদ্ধে গাফিলতি আৰু সুৰক্ষা ব্যৱস্থাৰ অভাৱৰ অভিযোগত কেইবাখনো এজাহাৰ দাখিল কৰা হৈছিল, য'ত গাৰ্গে লাইফ জেকেট পিন্ধিবলৈ অস্বীকাৰ কৰা বুলিও বাতৰি প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg death: Assam Police file FIR against event organiser, controversy angle to be probed |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/zubeen-garg-death-assam-police-file-fir-against-event-organiser-controversy-angle-to-be-probed-101758350955318.html|work=Hindustan Times |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref><ref>{{Cite news |title=No life jacket? Controversy angle under scanner in Zubeen Garg death probe so far |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/no-life-jacket-controversy-angle-under-scanner-zubeen-garg-death-probe-so-far-101758362390294.html|work=Hindustan Times |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> পিছলৈ তেওঁৰ পত্নীয়ে তেওঁৰ মেনেজাৰৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ বাবে আবেদন জনায়।<ref>{{Cite news |title=Withdraw FIRs against Siddhartha, says Garima |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/withdraw-firs-against-siddhartha-says-garima/articleshow/124019732.cms |work=The Times of India |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> কিন্তু পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ মেইলযোগে চিআইডিৰ ওচৰত এজাহাৰ দাখিল কৰে। এই এজাহাৰত তেওঁ সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মা, [[শ্যামকানু মহন্ত|শ্যামকানু মহন্তকে]] সাঙুৰি ছিংগাপুৰত জুবিন গাৰ্গৰ কাষত উপস্থিত থকাসকলৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ তঁৰে। <ref name="Garima">{{cite news | url=https://www.patrika.com/en/national-news/wife-of-zubeen-garg-garima-garg-saikia-files-fir-against-all-accused-in-suspected-death-case-in-singapore-19981524 | title=Wife of Zubeen Garg, Garima Saikia Garg, files FIR against all accused in suspected death case in Singapore | date=Sep 28, 2025 | agency=Patrika | accessdate=3 October 2025}}</ref> <ref name="Garima1">{{cite news | url=https://thelogicalindian.com/zubeen-gargs-wife-files-cid-complaint-names-manager-organiser-in-probe-demand-over-singers-death/ | title=Zubeen Garg’s Wife Files CID Complaint, Names Manager, Organiser in Probe Demand Over Singer’s Death | date=Sep 29, 2025 | agency=The logical Indian| accessdate=3 October 2025}}</ref> <ref name="Garima2">{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/homepage/garima-saikia-garg-fir-cid-10508796 | title=কাৰ কাৰ বিৰুদ্ধে এজাহাৰ দাখিল কৰিলে গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গে?| date=Sep 27, 2025 | agency=অসমীয়া প্ৰতিদিন| accessdate=3 October 2025}}</ref> জনসাধাৰণৰ দাবীৰ পাছত অসম চৰকাৰে গাৰ্গৰ পৰিয়ালৰ সদস্যৰ সন্মতি সাপেক্ষে [[গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় চিকিৎসালয়|গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় চিকিৎসালয়]]ত দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে মৰণোত্তৰ পৰীক্ষাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে।<ref>{{Cite news |last=Kalita |first=Kangkan |title=Second post-mortem on Garg on Tuesday after demands from people, says Assam CM Himanta Biswa Sarma |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/story/second-post-mortem-on-zubeen-garg-on-tuesday-after-demands-from-people-says-assam-cm-himanta-biswa-sarma-2791537-2025-09-22|work=[[India Today]] |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref>২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ পুৱাৰ ভাগত তেওঁৰ মৰণোত্তৰ পৰীক্ষা সম্পন্ন হয়।<ref name="autopsy2">{{cite web |last= |first= |title=Zubeen Garg’s Second Post-Mortem Completed in Guwahati Ahead of Final Rites |url=https://www.ndtv.com/entertainment/zubeen-gargs-second-post-mortem-completed-in-guwahati-ahead-of-final-rites-9326201 |website=NDTV |publisher=NDTV |date=2025-09-23 |access-date=2025-10-12}}</ref> জনতাৰ দাবী আৰু অসমীয়া শিল্পীৰ হেঁচাত তদন্তৰ বাবে এটা বিশেষ তদন্তকাৰী দল (SIT) গঠন কৰা হয়।<ref>{{cite news |last1=Purkayastha |first1=Biswa Kalyan |title=Assam: SIT formed to probe Zubeen Garg's death; Congress demands CBI inquiry |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/assam-sit-formed-to-probe-zubeen-garg-s-death-congress-demands-cbi-inquiry-101758724645343.html |access-date=25 September 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Karmakar |first1=Sumir |title=Assam Police form SIT to probe Zubeen Garg's death following suspicion of foul play |url=https://www.deccanherald.com/india/assam/assam-police-form-sit-to-probe-zubeen-gargs-death-following-suspicion-of-foul-play-3741754 |access-date=25 September 2025 |work=[[Deccan Herald]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Son |first1=Mallika |title=Assam CM Himanta Sarma Orders SIT Probe Into Singer Zubeen Garg's Death |url=https://www.news18.com/india/assam-cm-himanta-sarma-orders-sit-probe-into-singer-zubeen-gargs-death-ws-l-9594331.html |access-date=25 September 2025 |work=[[CNN-News18|News18]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref> এছ আই টি-ৰ নেতৃত্বত আছিল চিআইডি-ৰ বিশেষ ডিজিপি, আইপিএছ এম পি গুপ্তা আৰু আন ৯জন আৰক্ষী বিষয়া।<ref>{{cite news |last1=Varma |first1=Ananya |title=Assam Police Form 10-Member SIT To Probe 'Suspicious' Demise Of Zubeen Garg |url=https://www.timesnownews.com/india/assam-police-form-10-member-sit-to-probe-suspicious-demise-of-zubeen-garg-article-152888057 |access-date=25 September 2025 |work=[[Times Now]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Following CM's order Assam DGP forms10-member SIT to probe into Zubeen Garg's death- The Week |url=https://www.theweek.in/wire-updates/national/2025/09/24/cal55-as-zubeen-ld-sit.html |access-date=25 September 2025 |work=[[The Week (Indian magazine)|The Week]] |agency=[[Press Trust of India|PTI]] |date=24 September 2025}}</ref> এছআইটি-ৰ সহায়ৰ পাছত চিআইডি-এ গাৰ্গৰ সন্দেহজনক মৃত্যুৰ সৈতে জড়িত ভাৰতীয় ন্যায় সংহিতাৰ ধাৰা ৬১(২), ১০৫, আৰু ১০৬(১)ৰ অধীনত এটা গোচৰ (২০২৫ চনৰ ১৮ নং গোচৰ) পঞ্জীয়ন কৰে।<ref>{{cite news |title=SIT, CID raids organiser's home amid probe into singer Zubeen Garg's demise |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/sit-cid-raids-organiser-shyamkanu-mahantas-home-amid-probe-into-singer-zubeen-gargs-demise-101758894850541.html |access-date=26 September 2025 |work=[[Hindustan Times]] |agency=[[Asian News International|ANI]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> ফেষ্টিভেলৰ আয়োজক শ্যামকানু মহন্ত আৰু গাৰ্গৰ পৰিচালক সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাৰ বাসগৃহত অভিযান চলোৱা হয় আৰু এই সময়ত ইলেক্ট্ৰনিক ৰেকৰ্ড আৰু নথি-পত্ৰ জব্দ কৰা হয়।<ref>{{cite news |last1=Maheshwari |first1=Khushi |title=Zubeen Garg Death: SIT Team Raids Houses Of Festival Organiser, His Manager |url=https://www.ndtvprofit.com/nation/zubeen-garg-death-sit-team-raids-houses-of-festival-organiser-his-manager |access-date=26 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=25 September 2025 |language=en }}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite news |title=Assam: SIT raids homes of singer Zubeen Garg’s manager, event organiser |url=https://scroll.in/latest/1087010/assam-sit-raids-homes-of-singer-zubeen-gargs-manager-event-organiser |access-date=26 September 2025 |work=[[Scroll.in]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> ছিংগাপুৰত ডাইভিঙৰ সময়ত গাৰ্গৰ লগত যোৱা শেখৰ জ্যোতি গোস্বামীকো এছআইটি-এ জেৰা কৰি আটক কৰি ৰাখিছিল।<ref>{{cite news |title=Musician Shekharjyoti Goswami Arrested in Zubeen Garg Death Probe |url=https://www.sentinelassam.com/topheadlines/breaking-shekharjyoti-goswami-arrested-by-sit-in-zubeen-garg-death-case |work=The Sentinel Assam |date=25 September 2025 |access-date=26 September 2025}}</ref> অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই মন্তব্য কৰিছিল যে যদি এছআইটি-এ নিৰ্ণায়ক ফলাফল নিদিয়ে তেন্তে গোচৰটো কেন্দ্ৰীয় তদন্তকাৰী সংস্থাক (চিবিআই)ক গতাই দিয়া হ’ব।<ref>{{cite news |title=SIT questions musician in Zubeen Garg death case; CM warns probe may go to CBI if no results |url=https://m.economictimes.com/news/india/sit-questions-musician-in-zubeen-garg-death-case-cm-himanta-biswa-sarma-warns-probe-may-go-to-cbi-if-no-results/articleshow/124118501.cms |work=The Economic Times |date=23 September 2025 |access-date=26 September 2025}}</ref> জনতাৰ ক্ষোভৰ সাক্ষী হৈ সদৌ অসম অধিবক্তা সন্থাই তেওঁলোকৰ সদস্যসকলক গাৰ্গৰ মৃত্যুৰ গোচৰত অভিযুক্ত ব্যক্তিসকলক প্ৰতিনিধিত্ব নকৰিবলৈ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news |title=Lawyers urged not to represent accused in Zubeen Garg death case |url=https://www.thehindu.com/news/national/assam/lawyers-urged-not-to-represent-accused-in-zubeen-garg-death-case/article70098339.ece |access-date=27 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=26 September 2025 |language=en-IN}}</ref><ref>{{cite news |title=Zubeen Garg’s death: Assam lawyers’ association urged not to represent accused; CID issues notices to witnesses |url=https://www.newindianexpress.com/nation/2025/Sep/26/zubeen-gargs-death-assam-lawyers-association-urged-not-to-represent-accused-cid-issues-notices-to-witnesses |access-date=27 September 2025 |work=[[The New Indian Express]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> তেওঁৰ মৃত্যুৰ পৰিস্থিতিৰ তদন্তৰ ফলত ২০২৫ চনৰ ১ অক্টোবৰত ইভেণ্টৰ আয়োজক শ্যামকানু মহন্ত আৰু মেনেজাৰ সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হয়।<ref name="PratidinTime2025">{{cite web | title=BREAKING: Shyamkanu Mahanta, Siddharth Sharma Arrested, Brought To Guwahati | website=Pratidin Time | date=1 October 2025 | url=https://www.pratidintime.com/guwahati-news-breaking-latest/breaking-shyamkanu-mahanta-siddharth-sharma-arrested-brought-to-guwahati-10518028 | access-date=1 October 2025}}</ref> ২ অক্টোবৰ তাৰিখে শ্যামকানু মহন্ত, সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাৰ বিৰুদ্ধে চিআইডি-এ ভাৰতীয় ন্যায় সংহিতাৰ অধীনত ১০৩ ধাৰা আৰোপ কৰে। এইটো ধাৰা পৰিকল্পিত হত্যাৰ লগত জড়িত।<ref>{{cite news |title=Murder charges added against Shyamkanu Mahanta & Siddharth sharma in Zubeen Garg Death Case |url=https://www.guwahatiplus.com/assam/murder-charges-added-against-shyamkanu-mahanta-siddharth-sharma-in-zubeen-garg-death-case |access-date=3 October 2025 |work= The Guwahati Plus |date=2 October 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Section 103 of BNS slapped on accused in Zubeen’s death case|url=https://www.sentinelassam.com/topheadlines/assam-section-103-of-bns-slapped-on-accused-in-zubeens-death-case |access-date=3 October 2025 |work= The Sentinal |date=2 October 2025 |language=en}}</ref> ২ অক্টোবৰতে ছিংগাপুৰৰ ঘটনাস্থলীত উপস্থিত থকা শেখৰ জ্যোতি গোস্বামী আৰু কণ্ঠশিল্পী অমৃতপ্ৰভা মহন্তক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হয়। বিশেষ তদন্তকাৰী দলৰ সূত্ৰৰ মতে, শেখৰ জ্যোতি গোস্বামীক ইতিমধ্যে ভাইৰেল হৈ পৰা ভিডিঅ’টোত গাৰ্গৰ অতি ওচৰত সাঁতুৰি থকা দেখা গৈছিল আৰু অমৃতপ্ৰভা মহন্তই সমগ্ৰ কাণ্ডটো নিজৰ চেলফোনত ৰেকৰ্ড কৰিছিল। দুয়োকে বিগত ৬ দিন ধৰি জেৰা কৰা হৈছিল।<ref name="NDTV">{{cite news | url=https://www.ndtv.com/india-news/shekhar-jyoti-goswami-amritprava-mahanta-bandmate-co-singer-arrested-in-zubeen-garg-death-case-total-now-4-sources-9386048 | title=Bandmate, Co-Singer Arrested In Zubeen Garg Death Case, Total Now 4: Sources | work=NDTV | date=Oct 03, 2025 06:52 am IST | agency=NDTV | accessdate=3 October 2025}}</ref><ref name="Northeast">{{cite news | url=https://northeasttoday.in/northeast/assam/zubeen-garg-death-case-cid-arrests-musicians-shekhar-goswami-and-amritprava-mahanta/ | title=Zubeen Garg Death Case: CID Arrests Musicians Shekhar Goswami And Amritprava Mahanta | work=Northeast | date=3rd October 2025 | agency=North East Today | accessdate=3 October 2025 }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==উত্তৰাধিকাৰ== জুবিন গাৰ্গক উদ্‌যাপন কৰিবলৈ ২০২২ চনৰ ২ ডিচেম্বৰত [[ডিগবৈ|ডিগবৈত]] নাজিৰাটিং তামোলী পৰ্যটন মহোৎসৱৰ সময়ত গায়কজনৰ বাবে নিৰ্মাণ কৰা ২০ ফুট উচ্চতাৰ এটা মূৰ্তি উন্মোচন কৰা হয়।<ref>{{Cite web |date=3 January 2023 |title=Zubeen Garg's Statue Unveiled in Digboi |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/zubeen-gargs-statue-unveiled-in-digboi-631273 |access-date=8 January 2023 |website=www.sentinelassam.com |language=en}}</ref> টেঙাপানীৰ গাঁওবাসীয়ে ন দিহিং নদীৰ সিপাৰে নিৰ্মাণ কৰা আৰু জুবিন গাৰ্গৰ নামেৰে নামকৰণ কৰা এখন বাঁহৰ দলং টেঙাপানী-থেপাবাৰীত গায়কজনে ২০২০ চনৰ ২৯ ফেব্ৰুৱাৰীত উদ্বোধন কৰে।<ref>{{Cite web |date=20 February 2020 |title='Zubeen Garg Bridge' in Kakopathar to be inaugurated by the star himself on 29 Feb |url=https://newslivetv.com/zubeen-garg-bridge-in-kakopathar-to-be-inaugurated-by-the-star-himself-on-29-feb/ |access-date=8 January 2023}}</ref><ref>{{cite news |last1=Ojha |first1=Manoj Kumar |date=29 May 2020 |title=Zubeen Garg to open namesake bridge in Assam |url=https://www.telegraphindia.com/states/zubeen-garg-to-open-namesake-bridge-in-assam/cid/1749568 |work=The Telegraph |access-date=27 April 2024}}</ref> তেওঁৰ পিতৃৰ নাম আছিল কপিল বৰঠাকুৰ।কপিল বৰঠাকুৰে পুত্ৰ জুবিন গাৰ্গৰ আত্মজীৱনী লিখি উলিয়ায়। ===সাংস্কৃতিক গুৰুত্ব=== জুবিন গাৰ্গৰ কৰ্মৰাজি সংৰক্ষণৰ বাবে অনুৰাগী আৰু সংৰক্ষণকাৰীয়ে একাধিক প্ৰচেষ্টা হাতত লৈছে। গুৱাহাটীৰ হাতীগাঁৱৰ বিশাল কলিতাই তেওঁৰ অনুৰাগী আৰু সাংস্কৃতিক প্ৰভাৱৰ পৰিসৰৰ ওপৰত আলোকপাত কৰি ''চান্দনী ৰাত'' এলবামৰ স্বাক্ষৰিত কপিকে ধৰি গাৰ্গৰ ৰেকৰ্ডিঙৰ ৩৩ হাজাৰৰো অধিক কেছেট আৰু চিডি সংকলন কৰা বুলি জানিব পৰা গৈছে। ভৌতিক সংগ্ৰহৰ উপৰি তেওঁৰ সংগীতৰ অৱদানসমূহ ভৱিষ্যত প্ৰজন্মৰ বাবে সংৰক্ষণ আৰু সুলভ কৰিবলৈ প্ৰায় ৩৫,০০০ গীত থকা এটা ডিজিটেল আৰ্কাইভ সৃষ্টি কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |title=35,000-song archive vows to keep Zubeen's voice alive |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/35000-songs-archive-vows-to-keep-zubeens-voice-alive/articleshow/124019744.cms|work=The Times of India |access-date=23 September 2025}}</ref> ==জুবিন গাৰ্গ সম্পৰ্কত বিভিন্নজন== অসমৰ বিশিষ্ট লেখক-সাহিত্যিক ড॰ [[নগেন শইকীয়া|নগেন শইকীয়া]]ই<ref name="নি১">{{cite news | url=https://niyomiyabarta.com/epaper/20092025/index.php | title=আজিৰ দিনটো শোক দিৱ হিচাপে গণ্য কৰিব লাগে | date=২০ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৫ | agency=নিয়মীয়া বাৰ্তা | accessdate=23 September 2025 | author=[[নগেন শইকীয়া|শইকীয়া, নগেন]] | location=গুৱাহাটী | pages=১,১৩ }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> জুবিন গাৰ্গ সন্দৰ্ভত মন্তব্য কৰে— <blockquote>মই দেখিছোঁ জুবিনৰ কণ্ঠত এনে এক সুৰৰ যাদু আছে, যি মানুহক, শ্ৰোতাক সহজেই আকৰ্ষণ কৰিব পাৰে </blockquote> অসমৰ কবি-সাহিত্যিক-গীতিকাৰ [[হীৰেন ভট্টাচাৰ্য]]ই জুবিন গাৰ্গৰ জনপ্ৰিয়তা সম্পৰ্কে কৈছে<ref>{{cite book | title=জুবিন গাৰ্গ জীৱনৰপৰা গানলৈ | publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ | author=ভট্টাচাৰ্য, হীৰেন, অনুলেখন : মণ্টু শইকীয়া | authorlink=জুবিন অসমীয়া সংগীতৰ ক্ষেত্ৰত এক জোকাৰণি | year=জানুৱাৰী, ২০০৯ | location=গুৱাহাটী | pages=১,২}}</ref>— <blockquote>জুবিন সঁচাই আচৰিত। ইমান কম বয়সতে, ইমান সোনকালে জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰা দেখি আচৰিত হওঁ। জুবিন কোনো ৰেডিঅ’ৰ শিল্পী নহয়। দূৰদৰ্শনৰ শিল্পী নহয় বা তেনেধৰণৰ কোনো বেকগ্ৰাউণ্ডো নাই। জুবিনে যোগ্যতাৰ ভিত্তিত জনপ্ৰিয়তা পাইছে নিঃসন্দেহে। </blockquote> [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী অসমৰ চলচ্চিত্ৰ সমালোচক [[উৎপল দত্ত (লেখক)|উৎপল দত্ত]]ই কৈছে—<blockquote> দৰ্শক আৰু সাধাৰণ মানুহক আকৰ্ষণ কৰিব পৰা যি ক্ষমতা, গীতৰ বজাৰত গীত বিক্ৰীৰ যি নিশ্চয়তা প্ৰদান, তেওঁৰ সৃষ্টিৰ পোহৰৰ প্ৰতিফলনত জিলিকি উঠাৰ যি হেঁপাহ, সেইবোৰেই তেওঁৰ নক্ষত্ৰ-স্থান স্থিৰ কৰি ৰাখিছে। সমগ্ৰ অসমৰ বিশালসংখ্যক গুণমুগ্ধৰ স্বাৰ্থহীন ভালপোৱাৰ অধিকাৰী হৈছিল জুবিন।<ref name="নি">{{cite news | url=https://niyomiyabarta.com/epaper/22092025/page7.php | title=অসমৰ বিনোদন জগতৰ অতুলনীয় নক্ষত্ৰ-জুবিন গাৰ্গ | date=২২ ছেপ্টেম্বৰ ২০১৯ | agency=নিয়মীয়া বাৰ্তা | accessdate=22 September 2025 | author=দত্ত, উৎপল | location=গুৱাহাটী | pages=৭ }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref></blockquote> জুবিন গাৰ্গ সম্পৰ্কত [[ভূপেন হাজৰিকা|ভূপেন হাজৰিকাৰ]] মন্তব্য: <blockquote>জুবিন বৰ 'টেলেণ্টেড' ল'ৰা। মই ভাবোঁ সি খুব অধ্যয়ন কৰে। জুবিনে নিজক আৰু শ্ৰোতাক ভালদৰে জানে, সেই কাৰণে ইমান জনপ্ৰিয়তা আৰু তেওঁ সৃষ্টিৰ প্ৰতি শ্ৰোতাৰ ইমান আগ্ৰহ।</blockquote> ==জুবিন গাৰ্গৰ প্ৰিয়== *প্ৰিয় ব্যক্তিত্ব: কলাগুৰু [[বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা]] *চে গুৱেভাৰা *প্ৰিয় ব্যক্তি: অভিনেতা [[চাৰ্লি চেপলিন]] *প্ৰিয় গ্ৰন্থ: 'My Autobiography' (Charlie Chaplin) *প্ৰিয় অভিনেতা: মাৰ্লন ব্ৰেণ্ডো *প্ৰিয় চলচ্চিত্ৰ: 'Citizen Kane' আৰু 'The Bicycle Thief *ৰ'ল মডেল: ন্যাপোলিঅ' বোনাপাৰ্ট ==আৰু চাওক== * [[জুবিন গাৰ্গে ৰেকৰ্ডিং কৰা গীতৰ তালিকা]] * [[জুবিন|জুবিন শব্দৰ অৰ্থ]] * [[হাচটেগ জাষ্টিচ ফ'ৰ জুবিন গাৰ্গ]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist|2}} ==গ্ৰন্থসূচী== * '''পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন''', কপিল ঠাকুৰ, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ, ২০১১ * '''জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ''', মণ্টু শইকীয়া সম্পাদিত, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ, ২০০৯ ==বাহ্যিক সংযোগ== * [https://geetsankalan.com/singers/zubeen-garg গীত সংকলন ৱেবচাইটত জুবিন গাৰ্গৰ গীত] {{Commons category|Zubeen Garg|জুবিন গাৰ্গ}} {{Wikiquote}} * {{Facebook|ZUBEENsOFFICIAL}} * {{Twitter|zubeengarg1}} * {{Instagram|zubeen.garg}} * {{IMDb name|0958276}} * [https://zubeenda.online/ জুবিনদা.অনলাইন] * [https://zubeengarg.com/ জুবিনগাৰ্গ.কম] * [https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.452684/mode/1up জুবিনৰ গাৰ্গ — জীৱনৰ পৰা গানলৈ, মণ্টু শইকীয়া সম্পাদিত, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ] {{জুবিন গাৰ্গ}} {{অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ}} {{অসমৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:জুবিন গাৰ্গ|*]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:বঙালী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া অভিনেতা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[ শ্ৰেণী:অসমীয়া ভাষাৰ গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ সংগীতকাৰ]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:সমাজকৰ্মী]] [[শ্ৰেণী:সমাজহিতৈষী]] [[শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক]] [[শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:কবি]] [[শ্ৰেণী:চিত্ৰনাট্য লেখক]] [[শ্ৰেণী:সুৰকাৰ]] [[শ্ৰেণী:গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সুৰকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সংগীত পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সংগীতজ্ঞ]] [[শ্ৰেণী:বাদ্যযন্ত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা (ভাৰত) বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া কবি]] [[শ্ৰেণী:কণ্ঠশিল্পী]] 5l5drl80mxnjlphjnbbt1oirzis1m1k ৱিকি 0 4840 617549 413910 2026-07-16T09:39:45Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617549 wikitext text/x-wiki 'ৱিকি' (wiki) হৈছে এক ধৰণৰ '[[ৱেবচাইট]]' য'ত '[[ইণ্টাৰনেট]]' দৰ্শন কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা '[[ব্ৰাউজাৰ]]'ৰ যোগেদিয়েই '[[ৱেবপৃষ্ঠা]]' এটা নতুনকৈ সৃষ্টি কৰিব পাৰি বা ইতিপূৰ্বে থকা পৃষ্ঠা এটা সম্পাদনা কৰিব পাৰি।<ref>[http://dictionary.oed.com/cgi/entry/50293088 Dictionary.oed.com]</ref><ref name="Britannica">{{Citation|title=wiki|encyclopedia=[[Encyclopædia Britannica]]|volume=1|publisher=[[Encyclopædia Britannica, Inc.]]|year=2007|location=[[London]]|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/1192819/wiki|accessdate=2008-04-10}}</ref><ref name="urlEasy Wiki Hosting, Scott Hanselmans blog, and Snagging Screens">{{Citation|url=http://msdn.microsoft.com/en-us/magazine/cc700339.aspx |title=Easy Wiki Hosting, Scott Hanselman's blog, and Snagging Screens |date=July, 2008 |author=Mitchell, Scott |publisher=MSDN Magazine |accessdate=2010-03-09}}</ref> 'ৱিকি'সমূহক সাধাৰণেতে '[[ৱিকি ছফ্‌টৱেৰ]]'-এ চলায়, আৰু কেইবাজনো ব্যৱহাৰকাৰীয়ে সামূহিক ভাৱে ব্যৱহাৰ কৰে। কিছুমান উদাহৰণ: সামাজিক ৱেবছাইটসমূহ (community websites), কোম্পানীৰ অন্ত:জাল (corporate intranets), জ্ঞান পৰিচালনা প্ৰণালী (knowledge management systems), আৰু টোকা-সেৱা (note services)। ব্যক্তিগত টোকা-ৰখাৰ বাবেও ৱিকি ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি। অৱস্থা ভেদে ৱিকি এটাৰ সম্পাদনা ক্ষমতা সীমিত কৰি ৰাখিব পাৰি। প্ৰথম 'ৱিকি ছফ্‌টৱেৰ', '[[ৱিকিৱিকিৱেব]]'-ৰ (WikiWikiWeb) স্ৰষ্টা আছিল '[[ৱাৰ্ড কানিংহাম]]' (Ward Cunningham)। তেখেতে ইয়াক "সৰলতম আন্তঃজাল তথ্যসূচী, সম্ভৱত: ব্যৱহাৰযোগ্য" (the simplest online databse that could possible work) বুলি উল্লেখ কৰিছিল। [[Image:HNL Wiki Wiki Bus.jpg|thumb| হনলুলু (হাৱাই) আন্তৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ সন্মুখত "ৱিকি ৱিকি চাটল" (Wiki Wiki Shuttle)]] ৱিকি আহিছে '[[হাৱাই]]' দেশীয় শব্দ, 'ৱিকি'ৰপৰা (উচ্চাৰণ: ৱিটি)। যাৰ অৰ্থ: তৎক্ষণাৎ। == বাহ্যিক সংযোগ == * [http://wikiindex.org/ WikiIndex.org] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080516202017/http://wikiindex.org/ |date=2008-05-16 }} ৱিকি সমূহৰ তালিকা পৃষ্ঠা * [http://www.artima.com/intv/wiki.html ৱিকিৰ বিষয়ে জানো আহক] ৱাৰ্ড কানিংহামৰ সতে বিল ভাৰ্ণাৰছ-ৰ সাক্ষাৎকাৰ * [http://www.wikimatrix.org/ WikiMatrix] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160131033544/http://www.wikimatrix.org/ |date=2016-01-31 }} ৱিকি ছফ্‌টৱেৰ আৰু ৱিকি সংযোগ স্থানৰ পৰ্যালোচনা == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:কম্পিউটাৰ বিজ্ঞান]] [[শ্ৰেণী:ৱিকি]] 9rwu39isptqp3yarl3sibdsm5vycjo6 তপন দাস 0 7761 617385 429317 2026-07-15T18:55:23Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617385 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = তপন দাস | image =Tapan das actor.jpeg | image_size = 180px | alt = | caption =তপন দাস | birth_name = | birth_date = ১১ জানুৱাৰী, ১৯৬২ | birth_place = [[গুৱাহাটী]], [[অসম]], [[ভাৰত]] | death_date = | death_place = | nationality = [[ভাৰত|ভাৰতীয়]] | other_names = | known_for = অভিনয় | occupation = অভিনেতা, লেখক | alma_mater = [[অসম অভিযান্ত্ৰিক মহাবিদ্যালয়]] | spouse = [[পূৰবী শৰ্মা]] }} '''তপন দাস''' ({{lang-en|Tapan Das}}) [[অসম]]ৰ এগৰাকী মঞ্চ আৰু চলচ্চিত্ৰ অভিনেতা, নাট পৰিচালক, আবৃত্তিকাৰ আৰু গল্প লিখক।<ref name=sadin>"অভিনেতা তপন দাসলৈ ৰূপকাৰ বঁটা ২০১২", [[সাদিন]], ৬ জানুৱাৰী ২০১২</ref> ==প্ৰাৰম্ভিক জীৱন== তপন দাসৰ জন্ম হৈছিল ১৯৬২চনৰ ১১ জানুৱাৰীত।<ref name="rupali">{{cite web |url=http://www.rupaliparda.com/english/who%27s-who/tapandas.htm |title=About Tapan Das |publisher=Rupaliparda.com |date= |accessdate=2013-03-24 |archivedate=2012-10-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121019220456/http://www.rupaliparda.com/english/who%27s-who/tapandas.htm |deadurl=yes }}</ref> ৮০ ৰ দশকৰ আৰম্ভণিত হাইস্কুলত পঢ়ি থকাৰে পৰা তেওঁ অভিনয়ৰ সৈতে জড়িত। তেওঁৰ দেউতাক [[অসম চৰকাৰ]]ৰ গড়কাপ্তানি বিভাগৰ এজন বিষয়া আছিল আৰু সঘনাই এঠাইৰ পৰা আন ঠাইলৈ বদলি হৈছিল। সেয়ে তেওঁ অসমৰ বিভিন্ন ঠাইৰ বিদ্যালয়ত পঢ়িবলগীয়া হৈছিল। এটা সাক্ষাৎকাৰত নিজে কোৱা মতে তেওঁ অসমৰ বিশিষ্ট শিক্ষানুষ্ঠান [[অসম অভিযান্ত্ৰিক মহাবিদ্যালয়]]ৰ ছাত্ৰ আছিল। গুৱাহাটীৰ মঞ্চত অভিনয়ৰ যোগে তেওঁ খ্যাতি অৰ্জন কৰিছিল। ==কৰ্মজীৱন== হাইস্কুলত পঢ়ি থকাৰ সময়তে তপন দাস প্ৰথমে মঞ্চ অভিনয়ৰ লগত জড়িত হয়। [[গুৱাহাটী]]ৰ মঞ্চত অভিনয় কৰি জনপ্ৰিয় হোৱা তপন দাসে বোলছবিত প্ৰথম অভিনয় কৰে [[পুলক গগৈ]] পৰিচালিত '[[সেন্দূৰ (চলচ্চিত্ৰ)|সেন্দূৰ]]'ত। বৰ্তমানলৈ কমেও ২০খন বোলছবিত তপন দাসে অভিনয় কৰিছে।<ref name=trib /> বোলছবিৰ বাহিৰেও তপন দাসে [[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ]], [[বৰদৈচিলা থিয়েটাৰ|বৰদৈচিলা]], [[শকুন্তলা থিয়েটাৰ]]ত ভ্ৰাম্যমাণৰ মঞ্চত অভিনয় কৰিছে। ভ্ৰাম্যমাণৰ মঞ্চত অভিনয়ৰ উপৰি হেঙুল আৰু ওপৰত উল্লিখিত থিয়েটাৰ সমূহত নাট পৰিচালনাও কৰিছে।<ref name=rupali /> ২০১১ বৰ্ষত তপন দাসে [[ৰাজতিলক থিয়েটাৰ]]ত অভিনয় কৰে। তাৰ পিছত তেখেতে [[থিয়েটাৰ সূৰ্য্য]]ৰ সৈতে জড়িত হৈ পৰে। তপন দাসে [[বিস্ময়]] আলোচনীৰ পাতত প্ৰথমে চুটি গল্প লিখিবলৈ আৰম্ভ কৰে। {{citation needed}} তপন দাসে আবৃত্তিকাৰ হিচাপেও সুখ্যাতি অৰ্জন কৰিছে। তপন দাসৰ দ্বাৰা আবৃত্তি কৰা [[নীলিম কুমাৰ]]ৰ কবিতাই এটা সময়ত প্ৰভুত পৰিমাণে জনপ্ৰিয়তা অৰ্জন কৰিছিল। {{citation needed}} ==অভিনীত ছবি== {{multicol}} *[[সেন্দূৰ (চলচ্চিত্ৰ)|সেন্দূৰ]] (১৯৮৪)<ref name=sent /> *[[শকুন্তলা আৰু শঙ্কৰ জোচেফ আলি]] (১৯৮৪)<ref name=sent /> *[[সূৰুয]] (১৯৮৫) *[[পূজা]] (১৯৮৫) *[[সংকল্প]] (১৯৮৬) *[[সূত্ৰপাত]] (১৯৮৭) *[[পিতা-পুত্ৰ (চলচ্চিত্ৰ)|পিতা-পুত্ৰ]] (১৯৮৮) *[[অভিমান]] (১৯৯০) *[[পাহাৰী কন্যা]] (১৯৯০) *[[প্ৰভাতী পখীৰ গান]] (১৯৯২) {{col-break}} *[[দৃষ্টি]] (১৯৯৩) *[[প্ৰত্যাবৰ্তন]] *[[আৱৰ্তন (চলচ্চিত্ৰ)|আৱৰ্তন]] (১৯৯৩) *[[ইতিহাস (১৯৯৫ চলচ্চিত্ৰ)|ইতিহাস]] (১৯৯৫) *[[কৃষ্ণচূড়া (চলচ্চিত্ৰ)|কৃষ্ণচূড়া]] (১৯৯৮) *[[দাগ (চলচ্চিত্ৰ)|দাগ]] (২০০১) *[[গুণ গুণ গানে গানে]] (২০০২) *[[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]] (২০০২) *[[বাৰুদ (চলচ্চিত্ৰ)|বাৰুদ]] (২০০৪) *[[দীনবন্ধু (২০০৪ চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]] (২০০৪) *[[অনুৰাগ]] (২০০৪) *[[চক্ৰবেহু]] {{col-break}} *[[অন্তহীন যাত্ৰা]] (২০০৪) *[[কদমতলে কৃষ্ণ নাচে]] (২০০৫) *[[অস্তৰাগ]] (২০০৫) *[[অঘৰী আত্মা]] (২০০৬) *[[একদিন প্ৰতিদিন]] (বঙালী ভাষাৰ ছবি) *[[ৰামধেনু (২০১১ চলচ্চিত্ৰ)|ৰামধেনু]] (২০১১) *[[সমীৰণ বৰুৱা আহি আছে (২০১২ চলচ্চিত্ৰ)|সমীৰণ বৰুৱা আহি আছে]] (২০১২) *[[সূৰ্যাস্ত (চলচ্চিত্ৰ)|সূৰ্যাস্ত]] (২০১২) *[[অহেতুক]] (২০১৫) *[[বৰ্ষাৰণ্য (চলচ্চিত্ৰ)|বৰ্ষাৰণ্য]] (২০১৬) *[[ৰাজনীতি (চলচ্চিত্ৰ)|ৰাজনীতি]] (২০২২) {{col-end}} ==প্ৰকাশিত গল্পপুথি== *[[মেঘমল্লাৰ]] * তপন দাসৰ গল্পগুচ্ছ<ref name="award">{{cite news | title=Literary award to Tapan Das | date=18 October 2021 | agency=The Assam Tribune | accessdate=15 November 2021 | author=Staff Reporter | location=Guwahati}}</ref> ==স্বীকৃতি আৰু সন্মান== *২০১২: [[ৰূপকাৰ বঁটা]]<ref name="trib ">{{cite web |author=TI Trade |url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan0612/city06 |title=The Assam Tribune Online |publisher=Assamtribune.com |date=2012-01-06 |accessdate=2013-03-24 |archivedate=2012-01-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120113052702/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan0612%2Fcity06 |deadurl=yes }}</ref><ref name="sent">{{cite web |url=http://www.sentinelassam.com/ghy_city/story.php?sec=2&subsec=4&id=102792&dtP=2012-01-06&ppr=1 |title=The Sentinel |publisher=Sentinelassam.com |date= |accessdate=2013-03-24 }}{{Dead link|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> *২০২১: চুটিগল্পৰ ক্ষেত্ৰখনলৈ আগবঢ়োৱা অৱদানৰ বাবে জগন্নাথ ঠাকুৰ বঁটা প্ৰদান৷<ref name="award" /><ref name="গৰীয়সী">{{cite journal | title=গৰীয়সী | author=ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা | month=জানুৱাৰী | volume=ঊনিত্ৰংশ বছৰ | issue=তৃতীয় সংখ্যা | pages=২৯}}</ref> ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * {{IMDb name|4974623}} {{অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ}} {{অসমৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া অভিনেতা]] [[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:১৯৬২-ত জন্ম]] fo9ge43980lj35cxr8w1pgqu9o9oxvx কনকসেন ডেকা 0 26399 617524 546091 2026-07-16T06:53:13Z Mina borthakur 38368 লিংক যোগ 617524 wikitext text/x-wiki {{infobox writer | name = কনকসেন ডেকা | image = | imagesize = | alt = | caption = | pseudonym = | birth_name = | birth_date = ১৬ জুলাই, ১৯৩৩ চন | birth_place = বেলশৰ, [[কামৰূপ]] | death_date = | death_place = | resting_place = | occupation = সহিত্যিক, শিক্ষাবিদ, সাংবাদিক, গল্পকাৰ, ঔপন্যাসিক, জীৱনীকাৰ, প্ৰবন্ধকাৰ। | language = [[অসমীয়া]] | nationality = [[ভাৰত|ভাৰতীয়]] | ethnicity = | citizenship = [[ভাৰত]] | education = স্নাতকোত্তৰ, ৰাজনীতি বিজ্ঞান | alma_mater = | period = | genre = | subject = | movement = | notableworks = | spouse = | partner = | children = | relatives = | influences = | influenced = | awards = [[ৰাষ্ট্ৰীয় নাগৰিক বঁটা]] (১৯৯৩)<br> [[ড॰ ৰাম মনোহৰ লোহিয়া ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা]] (১৯৯৬) | signature = | signature_alt = | website = }} '''কনকসেন ডেকা''' ({{lang-en|Kanaksen Deka}}) [[অসম]]ৰ এজন প্ৰসিদ্ধ সাহিত্যিক, শিক্ষাবিদ, নাট্যকাৰ‎, চিন্তাবিদ আৰু সাংবাদিক। তেখেত [[অসম সাহিত্য সভা]]ৰ ছিপাঝাৰ, চাপৰ অধিবেশন, বেলশৰ আৰু দক্ষিণপাট বিশেষ বাৰ্ষিক অধিবেশনৰ সভাপতি আছিল।<ref>[http://www.asamsahityasabha.com/index.php?option=com_content&view=article&id=46&Itemid=56 ১৯১৭ চনৰ পৰা অসম সাহিত্য সভাৰ সভাপতিসকলৰ তালিকা] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130129233721/http://www.asamsahityasabha.com/index.php?option=com_content&view=article&id=46&Itemid=56 |date=2013-01-29 }} [[অসম সাহিত্য সভা]]ৰ ৱেবছাইট, আহৰণ: ১৮ নৱেম্বৰ, ২০১২।</ref> সামাজিক-সাংস্কৃতিক সংগঠন 'অসম ষ্টাৰ'-এ কনকসেন ডেকালৈ ২০২১ বৰ্ষত সাংবাদিকতাৰ ''জীৱনজোৰা সাধনা বঁটা'' ঘোষণা কৰে ৷<ref name="Lifetime" /> ==জন্ম== [[কামৰূপ]] জিলাৰ [[বেলশৰ]] গাঁৱৰ এক মধ্যবিত্ত পৰিয়ালত ১৯৩৩ চনৰ ১৬ জুলাইত কনকসেন ডেকাৰ জন্ম হয়।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} তেওঁৰ পিতৃৰ নাম [[গৌৰীসেন ডেকা]] আৰু মাতৃৰ নাম [[তাৰাসেন ডেকা]]।<ref name="কনকসেন ডেকা">{{cite book | title=পদ্মনাথ গোহাঞি বৰুৱাৰ পৰা ৰংবং তেৰাঙলৈ | publisher=অনন্ত হাজৰিকা, বনলতা প্ৰকাশণ| author=ত্ৰিদিপ গোস্বামী | pages=১৯৪, ১৯৫}}</ref> ==শিক্ষা== কনকসেন ডেকাই প্ৰাথমিক শিক্ষা বেলশৰ ১নং প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ত গ্ৰহণ কৰে। ১৯৫৩ চনত বেলশৰ উচ্চ মাধ্যমিক বিদ্যালয়ৰ পৰা উচ্চ মাধ্যমিক শিক্ষান্ত পৰীক্ষাত উৰ্ত্তীৰ্ণ হয় আৰু ১৯৫৫ চনত [[নলবাৰী মহাবিদ্যালয়]]ৰ পৰা আই এ পাছ কৰে। ১৯৫৭ চনত [[কটন কলেজ]]ৰ পৰা স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে আৰু ১৯৫৮-৫৯ চনত এলাহাবাদ বিশ্ববিদ্যালয়ত [[ৰাজনীতি বিজ্ঞান]]ৰ স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰীৰ বাবে অধ্যয়ন কৰিছিল যদিও অসমাপ্ত হৈ ৰয়। পাছত ১৯৬১ চনত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ পৰা ৰাজনীতি বিজ্ঞানত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী লাভ কৰে।<ref name="কনকসেন ডেকা"/> ==কৰ্ম জীৱন== কনকসেন ডেকা দেৱে, ককয়া, ছয়গাঁও, আজাৰা, সোণাপুৰ আদিৰ বহুকেইখন উচ্চ মাধ্যমিক বিদ্যালয়ত কিছুদিনৰ বাবে শিক্ষকতা কৰিছিল। ১৯৬৩ চনত ছিপাঝাৰ উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়ত বিষয় শিক্ষক হিচাপেও কাম কৰিছিল যদিও তেওঁ ১৯৭৩ চনত শিক্ষকতাৰ চাকৰি ইস্তাফা দি ১৯৭১ চনৰ ৩১ জানুৱাৰীৰ পৰা প্ৰকাশ আৰম্ভ কৰা পষেকীয়া অগ্ৰদূত কাকত খনক আগুৱাই লৈ যোৱাত বিশেষ ভাবে চেষ্টা কৰিছিল। অত্যন্ত পৰিশ্ৰমৰ দ্বাৰা তেওঁ অগ্ৰদূত কাকত খনক ১৯৭৩ চনত সাপ্তাহিক আৰু ১৯৭৫ চনত তিনিদিনীয়া ৰূপত ৰাইজৰ হাতত তুলি দিবলৈ সমৰ্থ হৈছিল। এনেকৈ [[অগ্ৰদূত]] কাকত খনক প্ৰতিষ্ঠা কৰি ১৯৯০ চনত আধুনালুপ্ত দ্য একশ্যন নামৰ ইংৰাজী সাপ্তাহিক কাকতখন প্ৰকাশ কৰি কাকত খনৰ সম্পাদনাৰ দায়িত্ব গ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ পাছত ১৯৯৫ চনৰ ৬ অক্টোবৰৰ পৰা দৈনিক অগ্ৰদূতৰ সম্পাদনাৰ দায়িত্ব গ্ৰহণ কৰে। কৰ্মজীৱনৰ ব্যস্ততাৰ মাজতো তেওঁ সময় উলিয়াই বহুকেইখন গ্ৰন্থ ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছে। নতুন পুৰুষে যুক্তিৰ আধাৰত নতুন সমাজ গঢ়ক নামৰ গ্ৰন্থখনৰ ১৭টা সংস্কৰণ প্ৰকাশ হোৱাৰ নিচিনা ঘটনা অসমীয়া গ্ৰন্থৰ জগতত বিৰল হিচাপে পৰিগণিত হৈছে।<ref name="কনকসেন ডেকা"/> ==সাহিত্য কৰ্ম== {{multicol}} ;সমাজ বিশ্লেষণাত্মক # নতুন পুৰুষে যুক্তিৰ আধাৰত নতুন সমাজ গঢ়ক, # অসমেৰ বিক্ষুদ্ধ যুবসমাজ (বঙালী), # গৌদান জালৈফৌৰা বানবংথাইনি ৰহাজীৱ সমাজ দাথৌং (বড়ো), # আমাৰ যুৱ সমাজ বিশ্ব বিজয় কৰিবলৈ ওলাই আহক, # আসাম কা বিক্ষুদ্ধ সমাজ (হিন্দী) # অসমৰ গোষ্ঠীদ্বন্দ্ব্ব আৰু সামাজিক বিৱৰ্তনৰ ধাৰা, # মূল্যবোধৰ অৱক্ষয় আৰু সাম্প্ৰতিক সংকট, # আলফাৰ স্বাধীন অসম, # দুশ বছৰীয়া হীনমন্যতাৰ অৱসান হওক, # একবিংশ শতিকাৰ অসম (সম্পাদিত) {{col-break}} ;উপন্যাস # লুইতক ভেটিব সিহঁতে, # সূৰ্য পূৱত নুঠে, # টেমছ আৰু লুইত, # সোণৰ পালেঙে নুশুৱাই, # গৃহযুদ্ধ, # ষ্টেনগানৰ সৌৱে-বাঁৱে, ;নাট্য সংকলন # একাংক পঞ্চমা (পাঁচখন একাংকিকা নাটৰ সংকলন) {{col-break}} ;সাহিত্য সংকলন # সাহিত্য আৰু জীৱন, # এশখন মহত্ গ্ৰন্থ (সম্পাদিত), # [[আধুনিক বিশ্বৰ এশ গৰাকী মহান ব্যক্তি]] (সম্পাদিত) ;ভ্ৰমণ কাহিনী # হাডচনৰ পৰা লোহিত গঙ্গা (আমেৰিকাৰ ভ্ৰমণৰ কাহিনী) {{col-end}} ==প্ৰাপ্ত বঁটাসমূহ== * সামাজিক-সাংস্কৃতিক সংগঠন 'অসম ষ্টাৰ'ৰ তৰফৰ পৰা সাংবাদিকতাৰ ''জীৱনজোৰা সাধনা বঁটা'', ২০২১ চনত৷<ref name="Lifetime">{{cite web | url=https://dainikasam.assamtribune.com/full-page-pdf/epaper/pdf/2021/10/27/dainik-asam/2995/epaper-page-3?infinitescroll=1 | title=২০২১ চনৰ 'অসম ষ্টাৰ এৱাৰ্ড' ঘোষণা | publisher=দৈনিক অসম | work=দৈনিক অসম | date=২৭ অক্টোবৰ, ২০২১ | accessdate=28 October 2021 | pages=৩ | archivedate=28 October 2021 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20211028024434/https://dainikasam.assamtribune.com/full-page-pdf/epaper/pdf/2021/10/27/dainik-asam/2995/epaper-page-3?infinitescroll=1 | deadurl=yes }}</ref> * ১৯৯৩ চনত ৰাষ্ট্ৰীয় নাগৰিক বঁটা * ১৯৯৬ চনত ড॰ ৰাম মনোহৰ লোহিয়া ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা * সংবাদ সূৰ্য * সংবাদ জ্যোতি * সংবাদ ৰত্ন * ২০২৫ চনত প্ৰাইড ইষ্ট ইণ্টাৰটেইনমেণ্ট প্ৰাইভেট লিমিটেড প্ৰদত্ত জীৱনজোৰা সাধনা বঁটা। কনকসেন ডেকা দেৱে ২০০৫ চনত [[ভাৰত চৰকাৰ|ভাৰত চৰকাৰে]] আগবঢ়োৱা [[পদ্মশ্ৰী বঁটা]] প্ৰত্যাখ্যান কৰিছিল।<ref name="কনকসেন ডেকা"/> ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি}} {{অসম সাহিত্য সভা|state=expanded}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া গল্পকাৰ‎]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া ঔপন্যাসিক‎]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া নাট্যকাৰ‎]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া শিক্ষাবিদ‎]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ মাধ্যমৰ সৈতে জড়িত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসম সাহিত্য সভাৰ সভাপতি]] [[শ্ৰেণী:নলবাৰী জিলাৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:কমল কুমাৰী ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ বঁটা বিজয়ী]] 24jn4m6gc1oxmtd2lfvh423vhmpsipp 617525 617524 2026-07-16T06:53:51Z Mina borthakur 38368 লিংক যোগ 617525 wikitext text/x-wiki {{infobox writer | name = কনকসেন ডেকা | image = | imagesize = | alt = | caption = | pseudonym = | birth_name = | birth_date = ১৬ জুলাই, ১৯৩৩ চন | birth_place = বেলশৰ, [[কামৰূপ]] | death_date = | death_place = | resting_place = | occupation = সহিত্যিক, শিক্ষাবিদ, সাংবাদিক, গল্পকাৰ, ঔপন্যাসিক, জীৱনীকাৰ, প্ৰবন্ধকাৰ। | language = [[অসমীয়া]] | nationality = [[ভাৰত|ভাৰতীয়]] | ethnicity = | citizenship = [[ভাৰত]] | education = স্নাতকোত্তৰ, ৰাজনীতি বিজ্ঞান | alma_mater = | period = | genre = | subject = | movement = | notableworks = | spouse = | partner = | children = | relatives = | influences = | influenced = | awards = [[ৰাষ্ট্ৰীয় নাগৰিক বঁটা]] (১৯৯৩)<br> [[ড॰ ৰাম মনোহৰ লোহিয়া ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা]] (১৯৯৬) | signature = | signature_alt = | website = }} '''কনকসেন ডেকা''' ({{lang-en|Kanaksen Deka}}) [[অসম]]ৰ এজন প্ৰসিদ্ধ সাহিত্যিক, শিক্ষাবিদ, নাট্যকাৰ‎, চিন্তাবিদ আৰু সাংবাদিক। তেখেত [[অসম সাহিত্য সভা]]ৰ ছিপাঝাৰ, চাপৰ অধিবেশন, বেলশৰ আৰু দক্ষিণপাট বিশেষ বাৰ্ষিক অধিবেশনৰ সভাপতি আছিল।<ref>[http://www.asamsahityasabha.com/index.php?option=com_content&view=article&id=46&Itemid=56 ১৯১৭ চনৰ পৰা অসম সাহিত্য সভাৰ সভাপতিসকলৰ তালিকা] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130129233721/http://www.asamsahityasabha.com/index.php?option=com_content&view=article&id=46&Itemid=56 |date=2013-01-29 }} [[অসম সাহিত্য সভা]]ৰ ৱেবছাইট, আহৰণ: ১৮ নৱেম্বৰ, ২০১২।</ref> সামাজিক-সাংস্কৃতিক সংগঠন 'অসম ষ্টাৰ'-এ কনকসেন ডেকালৈ ২০২১ বৰ্ষত সাংবাদিকতাৰ ''জীৱনজোৰা সাধনা বঁটা'' ঘোষণা কৰে ৷<ref name="Lifetime" /> ==জন্ম== [[কামৰূপ]] জিলাৰ [[বেলশৰ]] গাঁৱৰ এক মধ্যবিত্ত পৰিয়ালত ১৯৩৩ চনৰ ১৬ জুলাইত কনকসেন ডেকাৰ জন্ম হয়।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} তেওঁৰ পিতৃৰ নাম [[গৌৰীসেন ডেকা]] আৰু মাতৃৰ নাম [[তাৰাসেন ডেকা]]।<ref name="কনকসেন ডেকা">{{cite book | title=পদ্মনাথ গোহাঞি বৰুৱাৰ পৰা ৰংবং তেৰাঙলৈ | publisher=অনন্ত হাজৰিকা, বনলতা প্ৰকাশণ| author=ত্ৰিদিপ গোস্বামী | pages=১৯৪, ১৯৫}}</ref> ==শিক্ষা== কনকসেন ডেকাই প্ৰাথমিক শিক্ষা বেলশৰ ১নং প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ত গ্ৰহণ কৰে। ১৯৫৩ চনত বেলশৰ উচ্চ মাধ্যমিক বিদ্যালয়ৰ পৰা উচ্চ মাধ্যমিক শিক্ষান্ত পৰীক্ষাত উৰ্ত্তীৰ্ণ হয় আৰু ১৯৫৫ চনত [[নলবাৰী মহাবিদ্যালয়]]ৰ পৰা আই এ পাছ কৰে। ১৯৫৭ চনত [[কটন কলেজ]]ৰ পৰা স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে আৰু ১৯৫৮-৫৯ চনত এলাহাবাদ বিশ্ববিদ্যালয়ত [[ৰাজনীতি বিজ্ঞান]]ৰ স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰীৰ বাবে অধ্যয়ন কৰিছিল যদিও অসমাপ্ত হৈ ৰয়। পাছত ১৯৬১ চনত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ পৰা ৰাজনীতি বিজ্ঞানত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী লাভ কৰে।<ref name="কনকসেন ডেকা"/> ==কৰ্ম জীৱন== কনকসেন ডেকা দেৱে, ককয়া, ছয়গাঁও, আজাৰা, সোণাপুৰ আদিৰ বহুকেইখন উচ্চ মাধ্যমিক বিদ্যালয়ত কিছুদিনৰ বাবে শিক্ষকতা কৰিছিল। ১৯৬৩ চনত ছিপাঝাৰ উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়ত বিষয় শিক্ষক হিচাপেও কাম কৰিছিল যদিও তেওঁ ১৯৭৩ চনত শিক্ষকতাৰ চাকৰি ইস্তাফা দি ১৯৭১ চনৰ ৩১ জানুৱাৰীৰ পৰা প্ৰকাশ আৰম্ভ কৰা পষেকীয়া অগ্ৰদূত কাকত খনক আগুৱাই লৈ যোৱাত বিশেষ ভাবে চেষ্টা কৰিছিল। অত্যন্ত পৰিশ্ৰমৰ দ্বাৰা তেওঁ অগ্ৰদূত কাকত খনক ১৯৭৩ চনত সাপ্তাহিক আৰু ১৯৭৫ চনত তিনিদিনীয়া ৰূপত ৰাইজৰ হাতত তুলি দিবলৈ সমৰ্থ হৈছিল। এনেকৈ [[অগ্ৰদূত]] কাকত খনক প্ৰতিষ্ঠা কৰি ১৯৯০ চনত আধুনালুপ্ত দ্য একশ্যন নামৰ ইংৰাজী সাপ্তাহিক কাকতখন প্ৰকাশ কৰি কাকত খনৰ সম্পাদনাৰ দায়িত্ব গ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ পাছত ১৯৯৫ চনৰ ৬ অক্টোবৰৰ পৰা দৈনিক অগ্ৰদূতৰ সম্পাদনাৰ দায়িত্ব গ্ৰহণ কৰে। কৰ্মজীৱনৰ ব্যস্ততাৰ মাজতো তেওঁ সময় উলিয়াই বহুকেইখন গ্ৰন্থ ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছে। নতুন পুৰুষে যুক্তিৰ আধাৰত নতুন সমাজ গঢ়ক নামৰ গ্ৰন্থখনৰ ১৭টা সংস্কৰণ প্ৰকাশ হোৱাৰ নিচিনা ঘটনা অসমীয়া গ্ৰন্থৰ জগতত বিৰল হিচাপে পৰিগণিত হৈছে।<ref name="কনকসেন ডেকা"/> ==সাহিত্য কৰ্ম== {{multicol}} ;সমাজ বিশ্লেষণাত্মক # নতুন পুৰুষে যুক্তিৰ আধাৰত নতুন সমাজ গঢ়ক, # অসমেৰ বিক্ষুদ্ধ যুবসমাজ (বঙালী), # গৌদান জালৈফৌৰা বানবংথাইনি ৰহাজীৱ সমাজ দাথৌং (বড়ো), # আমাৰ যুৱ সমাজ বিশ্ব বিজয় কৰিবলৈ ওলাই আহক, # আসাম কা বিক্ষুদ্ধ সমাজ (হিন্দী) # অসমৰ গোষ্ঠীদ্বন্দ্ব্ব আৰু সামাজিক বিৱৰ্তনৰ ধাৰা, # মূল্যবোধৰ অৱক্ষয় আৰু সাম্প্ৰতিক সংকট, # আলফাৰ স্বাধীন অসম, # দুশ বছৰীয়া হীনমন্যতাৰ অৱসান হওক, # একবিংশ শতিকাৰ অসম (সম্পাদিত) {{col-break}} ;উপন্যাস # লুইতক ভেটিব সিহঁতে, # সূৰ্য পূৱত নুঠে, # টেমছ আৰু লুইত, # সোণৰ পালেঙে নুশুৱাই, # গৃহযুদ্ধ, # ষ্টেনগানৰ সৌৱে-বাঁৱে, ;নাট্য সংকলন # একাংক পঞ্চমা (পাঁচখন একাংকিকা নাটৰ সংকলন) {{col-break}} ;সাহিত্য সংকলন # সাহিত্য আৰু জীৱন, # এশখন মহত্ গ্ৰন্থ (সম্পাদিত), # [[আধুনিক বিশ্বৰ এশ গৰাকী মহান ব্যক্তি]] (সম্পাদিত) ;ভ্ৰমণ কাহিনী # হাডচনৰ পৰা লোহিত গঙ্গা (আমেৰিকাৰ ভ্ৰমণৰ কাহিনী) {{col-end}} ==প্ৰাপ্ত বঁটাসমূহ== * সামাজিক-সাংস্কৃতিক সংগঠন 'অসম ষ্টাৰ'ৰ তৰফৰ পৰা সাংবাদিকতাৰ ''জীৱনজোৰা সাধনা বঁটা'', ২০২১ চনত৷<ref name="Lifetime">{{cite web | url=https://dainikasam.assamtribune.com/full-page-pdf/epaper/pdf/2021/10/27/dainik-asam/2995/epaper-page-3?infinitescroll=1 | title=২০২১ চনৰ 'অসম ষ্টাৰ এৱাৰ্ড' ঘোষণা | publisher=দৈনিক অসম | work=দৈনিক অসম | date=২৭ অক্টোবৰ, ২০২১ | accessdate=28 October 2021 | pages=৩ | archivedate=28 October 2021 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20211028024434/https://dainikasam.assamtribune.com/full-page-pdf/epaper/pdf/2021/10/27/dainik-asam/2995/epaper-page-3?infinitescroll=1 | deadurl=yes }}</ref> * ১৯৯৩ চনত ৰাষ্ট্ৰীয় নাগৰিক বঁটা * ১৯৯৬ চনত ড॰ ৰাম মনোহৰ লোহিয়া ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা * সংবাদ সূৰ্য * সংবাদ জ্যোতি * সংবাদ ৰত্ন * ২০২৩ চনত প্ৰাইড ইষ্ট ইণ্টাৰটেইনমেণ্ট প্ৰাইভেট লিমিটেড প্ৰদত্ত জীৱনজোৰা সাধনা বঁটা। কনকসেন ডেকা দেৱে ২০০৫ চনত [[ভাৰত চৰকাৰ|ভাৰত চৰকাৰে]] আগবঢ়োৱা [[পদ্মশ্ৰী বঁটা]] প্ৰত্যাখ্যান কৰিছিল।<ref name="কনকসেন ডেকা"/> ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি}} {{অসম সাহিত্য সভা|state=expanded}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া গল্পকাৰ‎]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া ঔপন্যাসিক‎]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া নাট্যকাৰ‎]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া শিক্ষাবিদ‎]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ মাধ্যমৰ সৈতে জড়িত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসম সাহিত্য সভাৰ সভাপতি]] [[শ্ৰেণী:নলবাৰী জিলাৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:কমল কুমাৰী ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ বঁটা বিজয়ী]] fz0fspkag6wpu89rw08kbelckksgzm4 অসম বিধানসভাৰ সমষ্টিসমূহৰ তালিকা 0 29898 617283 603979 2026-07-15T14:15:11Z দিব্য দত্ত 9244 /* বৰ্তমান অসম বিধানসভা সমষ্টিসমূহৰ তালিকা */ 617283 wikitext text/x-wiki {{Infobox legislature | name = অসম বিধানসভা | native_name = | legislature = ত্ৰয়োদশ অসম বিধানসভা | house_type = একসদনবাদ | term_limits = ৫ বছৰ | members = ১২৬ | voting_system1 = ফাৰ্ষ্ট পাষ্ট দা পোষ্ট<ref name="fpp">{{cite web | last=Khaitan | first=Tarunabh | title=Ranked-choice voting system could deepen democracy, prevent polarisation | newspaper=[[The Indian Express]] | date=8 May 2019 | url=https://indianexpress.com/article/opinion/columns/general-elections-lok-sabha-polls-first-past-the-post-fpp-system-bjp-5715812/ | access-date=24 August 2025 |quote=Elections to the Lok Sabha and Vidhan Sabhas take place under the first-past-the-post (FPP) system. |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20221129155431/https://indianexpress.com/article/opinion/columns/general-elections-lok-sabha-polls-first-past-the-post-fpp-system-bjp-5715812/ |archive-date=29 November 2022 |url-access=limited}}</ref> | last_election1 = [[2021 Assam Legislative Assembly election|২০২১]] | session_room = Assam Legislative Assembly complex with New Assembly Hall.jpg | session_alt = দিছপুৰত থকা বিধানসভাৰ ভৱন | meeting_place = অসম বিধানসভা ভৱন, [[দিছপুৰ]], [[গুৱাহাটী]], অসম | website = https://assambidhansabha.org }} '''[[অসম বিধানসভা]]'''ৰ আৰম্ভণি হোৱাৰ সময়ত ১৯৩৭ চনৰ ৭ এপ্ৰিল তাৰিখে মুঠ ১০৮টা সমষ্টি আছিল। ১৯৫৭ চনত সমষ্টিৰ সংখ্যা ১০৫ খনলৈ হ্ৰাস কৰা হৈছিল। বিধানসভা সমষ্টিৰ সংখ্যা ১৯৬২ চনত ১১৪খন আৰু ১৯৭২ চনত ১২৬ খনলৈ বৃদ্ধি কৰা হ'ল। ১৯৭৬ চনৰ পৰা ইয়াৰে ৮টা সমষ্টি অনুসূচীত জাতি প্ৰাৰ্থীৰ আৰু ১৬টা সমষ্টি অনুসূচীত জনজাতি প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত। ==বৰ্তমান অসম বিধানসভা সমষ্টিসমূহৰ তালিকা== {| class="wikitable sortable" |+অসম বিধানসভাৰ বৰ্তমানৰ সমষ্টিসমূহ ! scope="col" | নং{{tooltip|#|constituency number}} ! scope="col" | নাম ! scope="col" | সংৰক্ষণ<br/>([[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচীত জাতি]]/[[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচীত জনজাতি]]/নাই) ! scope="col" | [[অসমৰ জিলাসমূহ|জিলা]] ! scope="col" | লোকসভা সমষ্টি ! scope="col" | ভোটাৰ<br/>(২০২৫) |- ! scope="row" | ১ | [[গোসাইগাঁও (বিধানসভা সমষ্টি)|গোসাইগাঁও]] | নাই | rowspan="5" |[[কোকৰাঝাৰ জিলা|কোকৰাঝাৰ]] | rowspan="5" |[[কোকৰাঝাৰ (লোকসভা সমষ্টি)|কোকৰাঝাৰ]] | align=right | |- ! scope="row" | ২ | [[দতমা (বিধানসভা সমষ্টি)|দতমা]] | rowspan=2 style="background:#fdcdb0;" | অনুসূচীত জনজাতি | align=right | |- ! scope="row" | ৩ | [[কোকৰাঝাৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|কোকৰাঝাৰ]] | align=right | |- ! scope="row" | ৪ | [[বাওখুংৰি (বিধানসভা সমষ্টি)|বাওখুংৰি]] | rowspan=2 | নাই | align=right | |- ! scope="row" | ৫ | [[পৰ্বতঝৰা (বিধানসভা সমষ্টি)|পৰ্বতঝৰা]] | align=right | |- ! scope="row" | ৬ | [[গোলকগঞ্জ (বিধানসভা সমষ্টি)|গোলকগঞ্জ]] | rowspan="7" | নাই | rowspan="5" |[[ধুবুৰী জিলা|ধুবুৰী]] | rowspan="7" |[[ধুবুৰী (লোকসভা সমষ্টি)|ধুবুৰী]] | align=right | |- ! scope="row" | ৭ | [[গৌৰীপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|গৌৰীপুৰ]] | align=right | |- ! scope="row" | ৮ | [[ধুবুৰী (বিধানসভা সমষ্টি)|ধুবুৰী]] | align=right | |- ! scope="row" | ৯ | [[বিৰসিং জৰুৱা বিধানসভা সমষ্টি|বীৰসিং জৰুৱা]] | align=right | |- ! scope="row" | ১০ | [[বিলাসীপাৰা (বিধানসভা সমষ্টি)|বিলাসীপাৰা]] | align=right | |- ! scope="row" | ১১ | [[মানকাচৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|মানকাচৰ]] | [[দক্ষিণ শালমাৰা-মানকাচৰ জিলা|দক্ষিণ শালমাৰা-মানকাচৰ]] | align=right | |- ! scope="row" | ১২ | [[জলেশ্বৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|জলেশ্বৰ]] | rowspan="4" |[[গোৱালপাৰা জিলা|গোৱালপাৰা]] | align=right | |- ! scope="row" | ১৩ | [[পশ্চিম গোৱালপাৰা (বিধানসভা সমষ্টি)|পশ্চিম গোৱালপাৰা]] | style="background:#fdcdb0;" | অনুসূচীত জনজাতি | [[গুৱাহাটী (লোকসভা সমষ্টি)|গুৱাহাটী]] | align=right | |- ! scope="row" | ১৪ | [[গোৱালপাৰা পূৱ জনজাতি (বিধানসভা সমষ্টি)|গোৱালপাৰা পূৱ জনজাতি]] | নাই | [[ধুবুৰী (লোকসভা সমষ্টি)|ধুবুৰী]] | align=right | |- ! scope="row" | ১৫ | [[দুধনৈ (বিধানসভা সমষ্টি)|দুধনৈ]] | style="background:#fdcdb0;" | অনুসূচীত জনজাতি | [[গুৱাহাটী (লোকসভা সমষ্টি)|গুৱাহাটী]] | align=right | |- ! scope="row" | ১৬ | [[অভয়াপুৰী (বিধানসভা সমষ্টি)|অভয়াপুৰী]] | rowspan="3" |নাই | rowspan="3" |[[বঙাইগাঁও জিলা|বঙাইগাঁও]] | [[বৰপেটা (লোকসভা সমষ্টি)|বৰপেটা]] | align=right | |- ! scope="row" | ১৭ | [[সৃজনগ্ৰাম (বিধানসভা সমষ্টি)|সৃজনগ্ৰাম]] | [[ধুবুৰী (লোকসভা সমষ্টি)|ধুবুৰী]] | align=right | |- ! scope="row" | ১৮ | [[বঙাইগাঁও (বিধানসভা সমষ্টি)|বঙাইগাঁও]] | [[বৰপেটা (লোকসভা সমষ্টি)|বৰপেটা]] | align=right | |- ! scope="row" | ১৯ | [[ছিদলী–চিৰাং (বিধানসভা সমষ্টি)|ছিদলী–চিৰাং]] | style="background:#fdcdb0;" | অনুসূচীত জনজাতি | rowspan="2" |[[চিৰাং জিলা|চিৰাং]] | rowspan="2" |[[কোকৰাঝাৰ (লোকসভা সমষ্টি)|কোকৰাঝাৰ]] | align=right | |- ! scope="row" | ২০ | [[বিজনী (বিধানসভা সমষ্টি)|বিজনী]] | rowspan="4" |নাই | align=right | |- ! scope="row" | ২১ | [[ভৱানীপুৰ–সৰভোগ (বিধানসভা সমষ্টি)|ভৱানীপুৰ–সৰভোগ]] | rowspan="1" |[[বজালী জিলা|বজালী]] | [[বৰপেটা (লোকসভা সমষ্টি)|বৰপেটা]] | align=right | |- ! scope="row" | ২২ | [[মান্দিয়া (বিধানসভা সমষ্টি)|মান্দিয়া]] | rowspan="4" |[[বৰপেটা জিলা|বৰপেটা]] | rowspan="2" |[[ধুবুৰী (লোকসভা সমষ্টি)|ধুবুৰী]] | align=right | |- ! scope="row" | ২৩ | [[চেঙা (বিধানসভা সমষ্টি)|চেঙা]] | align=right | |- ! scope="row" | ২৪ | [[বৰপেটা (বিধানসভা সমষ্টি)|বৰপেটা]] | style="background:#fef06d;" | অনুসূচীত জাতি | rowspan="3" |[[বৰপেটা (লোকসভা সমষ্টি)|বৰপেটা]] | align=right | |- ! scope="row" | ২৫ | [[পকাবেতবাৰী (বিধানসভা সমষ্টি)|পকাবেতবাৰী]] | rowspan="3" |নাই | align=right | |- ! scope="row" | ২৬ | [[বজালী (বিধানসভা সমষ্টি)|বজালী]] | rowspan="1" |[[বজালী জিলা|বজালী]] | align=right | |- ! scope="row" | ২৭ | [[চমৰিয়া (বিধানসভা সমষ্টি)|চমৰিয়া]] | rowspan="6" |[[কামৰূপ জিলা|কামৰূপ]] | rowspan="3" |[[গুৱাহাটী (লোকসভা সমষ্টি)|গুৱাহাটী]] | align=right | |- ! scope="row" | ২৮ | [[বকো–ছয়গাঁও (বিধানসভা সমষ্টি)|বকো–ছয়গাঁও]] | style="background:#fdcdb0;" | অনুসূচীত জনজাতি | align=right | |- ! scope="row" | ২৯ | [[পলাশবাৰী (বিধানসভা সমষ্টি)|পলাশবাৰী]] | নাই | align=right | |- ! scope="row" | ৩০ | [[হাজো–শুৱালকুচি (বিধানসভা সমষ্টি)|হাজো–শুৱালকুচি]] | style="background:#fef06d;" | অনুসূচীত জাতি | [[বৰপেটা (লোকসভা সমষ্টি)|বৰপেটা]] | align=right | |- ! scope="row" | ৩১ | [[ৰঙিয়া (বিধানসভা সমষ্টি)|ৰঙিয়া]] | rowspan="3" |নাই | rowspan="2" |[[দৰং–ওদালগুৰি (লোকসভা সমষ্টি)|দৰং–ওদালগুৰি]] | align=right | |- ! scope="row" | ৩২ | [[কমলপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|কমলপুৰ]] | align=right | |- ! scope="row" | ৩৩ | [[দিছপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|দিছপুৰ]] | rowspan="5" | [[কামৰূপ মহানগৰ জিলা|কামৰূপ মহানগৰ]] | rowspan="5" | [[গুৱাহাটী (লোকসভা সমষ্টি)|গুৱাহাটী]] | align=right | |- ! scope="row" | ৩৪ | [[ডিমৰীয়া (বিধানসভা সমষ্টি)|ডিমৰীয়া]] | style="background:#fef06d;" | অনুসূচীত জাতি | align=right | |- ! scope="row" | ৩৫ | [[নতুন গুৱাহাটী (বিধানসভা সমষ্টি)|নতুন গুৱাহাটী]] | rowspan="7" | নাই | align=right | |- ! scope="row" | ৩৬ | [[গুৱাহাটী মধ্য (বিধানসভা সমষ্টি)|গুৱাহাটী মধ্য]] | align=right | |- ! scope="row" | ৩৭ | [[জালুকবাৰী (বিধানসভা সমষ্টি)|জালুকবাৰী]] | align=right | |- ! scope="row" | ৩৮ | [[বৰক্ষেত্ৰী (বিধানসভা সমষ্টি)|বৰক্ষেত্ৰী]] | rowspan="3" | [[নলবাৰী জিলা|নলবাৰী]] | rowspan="3" | [[বৰপেটা (লোকসভা সমষ্টি)|বৰপেটা]] | align=right | |- ! scope="row" | ৩৯ | [[নলবাৰী (বিধানসভা সমষ্টি)|নলবাৰী]] | align=right | |- ! scope="row" | ৪০ | [[টিহু (বিধানসভা সমষ্টি)|টিহু]] | align=right | |- ! scope="row" | ৪১ | [[মানস (বিধানসভা সমষ্টি)|মানস]] | rowspan="2" | [[বাক্সা জিলা|বাক্সা]] | rowspan="2" | [[কোকৰাঝাৰ (লোকসভা সমষ্টি)|কোকৰাঝাৰ]] | align=right | |- ! scope="row" | ৪২ | [[বাক্সা (বিধানসভা সমষ্টি)|বাক্সা]] | rowspan="2" style="background:#fdcdb0;" | অনুসূচীত জনজাতি | align=right | |- ! scope="row" | ৪৩ | [[তামুলপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|তামুলপুৰ]] | rowspan="2" | [[তামুলপুৰ জিলা|তামুলপুৰ]] | rowspan="9" | [[দৰং–ওদালগুৰি (লোকসভা সমষ্টি)|দৰং–ওদালগুৰি]] | align=right | |- ! scope="row" | ৪৪ | [[গোৰেশ্বৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|গোৰেশ্বৰ]] | rowspan="2" | নাই | align=right | |- ! scope="row" | ৪৫ | [[ভেৰগাঁও (বিধানসভা সমষ্টি)|ভেৰগাঁও]] | rowspan="4" | [[ওদালগুৰি জিলা|ওদালগুৰি]] | align=right | |- ! scope="row" | ৪৬ | [[ওদালগুৰি (বিধানসভা সমষ্টি)|ওদালগুৰি]] | style="background:#fdcdb0;" | অনুসূচীত জনজাতি | align=right | |- ! scope="row" | ৪৭ | [[মাজবাট (বিধানসভা সমষ্টি)|মাজবাট]] | rowspan="5" | নাই | align=right | |- ! scope="row" | ৪৮ | [[টাংলা (বিধানসভা সমষ্টি)|টাংলা]] | align=right | |- ! scope="row" | ৪৯ | [[ছিপঝাৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|ছিপঝাৰ]] | rowspan="3" | [[দৰং জিলা|দৰং]] | align=right | |- ! scope="row" | ৫০ | [[মংগলদৈ (বিধানসভা সমষ্টি)|মংগলদৈ]] | align=right | |- ! scope="row" | ৫১ | [[দলগাঁও (বিধানসভা সমষ্টি)|দলগাঁও]] | align=right | |- ! scope="row" | ৫২ | [[জাগীৰোড (বিধানসভা সমষ্টি)|জাগীৰোড]] | style="background:#fef06d;" | অনুসূচীত জাতি | rowspan="3" | [[মৰিগাঁও জিলা|মৰিগাঁও]] | rowspan="5" | [[নগাঁও (লোকসভা সমষ্টি)|নগাঁও]] | align=right | |- ! scope="row" | ৫৩ | [[লাহৰীঘাট (বিধানসভা সমষ্টি)|লাহৰীঘাট]] | rowspan="8" | নাই | align=right | |- ! scope="row" | ৫৪ | [[মৰিগাঁও (বিধানসভা সমষ্টি)|মৰিগাঁও]] | align=right | |- ! scope="row" | ৫৫ | [[ধিং (বিধানসভা সমষ্টি)|ধিং]] | rowspan="7" | [[নগাঁও জিলা|নগাঁও]] | align=right | |- ! scope="row" | ৫৬ | [[ৰূপহীহাত (বিধানসভা সমষ্টি)|ৰূপহীহাত]] | align=right | |- ! scope="row" | ৫৭ | [[কলীয়াবৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|কলীয়াবৰ]] | [[কাজিৰঙা (লোকসভা সমষ্টি)|কাজিৰঙা]] | align=right | |- ! scope="row" | ৫৮ | [[চামগুৰি (বিধানসভা সমষ্টি)|চামগুৰি]] | [[নগাঁও (লোকসভা সমষ্টি)|নগাঁও]] | align=right | |- ! scope="row" | ৫৯ | [[বৰঢ়মপুৰী (বিধানসভা সমষ্টি)|বৰঢ়মপুৰী]] | [[কাজিৰঙা (লোকসভা সমষ্টি)|কাজিৰঙা]] | align=right | |- ! scope="row" | ৬০ | [[নগাঁও–বত্ৰদ্ৰুৱা (বিধানসভা সমষ্টি)|নগাঁও–বত্ৰদ্ৰুৱা]] | rowspan="2" | [[নগাঁও (লোকসভা সমষ্টি)|নগাঁও]] | align=right | |- ! scope="row" | ৬১ | [[ৰহা (বিধানসভা সমষ্টি)|ৰহা]] | style="background:#fef06d;" | অনুসূচীত জাতি | align=right | |- ! scope="row" | ৬২ | [[বিনাকান্দি (বিধানসভা সমষ্টি)|বিনাকান্দি]] | rowspan="9" | নাই | rowspan="3" | [[হোজাই জিলা|হোজাই]] | rowspan="3" | [[কাজিৰঙা (লোকসভা সমষ্টি)|কাজিৰঙা]] | align=right | |- ! scope="row" | ৬৩ | [[হোজাই (বিধানসভা সমষ্টি)|হোজাই]] | align=right | |- ! scope="row" | ৬৪ | [[লামডিং (বিধানসভা সমষ্টি)|লামডিং]] | align=right | |- ! scope="row" | ৬৫ | [[ঢেকীয়াজুলি (বিধানসভা সমষ্টি)|ঢেকীয়াজুলি]] | rowspan="5" | [[শোণিতপুৰ জিলা|শোণিতপুৰ]] | rowspan="9" | [[শোণিতপুৰ (লোকসভা সমষ্টি)|শোণিতপুৰ]] | align=right | |- ! scope="row" | ৬৬ | [[বৰচলা (বিধানসভা সমষ্টি)|বৰচলা]] | align=right | |- ! scope="row" | ৬৭ | [[তেজপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|তেজপুৰ]] | align=right | |- ! scope="row" | ৬৮ | [[ৰঙাপাৰা (বিধানসভা সমষ্টি)|ৰঙাপাৰা]] | align=right | |- ! scope="row" | ৬৯ | [[ন দুৱাৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|ন দুৱাৰ]] | align=right | |- ! scope="row" | ৭০ | [[বিশ্বনাথ (বিধানসভা সমষ্টি)|বিশ্বনাথ]] | rowspan="3" | [[বিশ্বনাথ জিলা|বিশ্বনাথ]] | align=right | |- ! scope="row" | ৭১ | [[বিহালী (বিধানসভা সমষ্টি)|বিহালী]] | style="background:#fef06d;" | অনুসূচীত জাতি | align=right | |- ! scope="row" | ৭২ | [[গহপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|গহপুৰ]] | rowspan="3" | নাই | align=right | |- ! scope="row" | ৭৩ | [[বিহপুৰীয়া (বিধানসভা সমষ্টি)|বিহপুৰীয়া]] | rowspan="5" | [[লখিমপুৰ জিলা|লখিমপুৰ]] | align=right | |- ! scope="row" | ৭৪ | [[ৰঙানদী (বিধানসভা সমষ্টি)|ৰঙানদী]] | rowspan="9" | [[লখিমপুৰ (লোকসভা সমষ্টি)|লখিমপুৰ]] | align=right | |- ! scope="row" | ৭৫ | [[নাওবৈচা (বিধানসভা সমষ্টি)|নাওবৈচা]] | style="background:#fef06d;" | অনুসূচীত জাতি | align=right | |- ! scope="row" | ৭৬ | [[লখিমপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|লখিমপুৰ]] | নাই | align=right | |- ! scope="row" | ৭৭ | [[ঢকুৱাখানা (বিধানসভা সমষ্টি)|ঢকুৱাখানা]] | rowspan="2" style="background:#fdcdb0;" | অনুসূচীত জনজাতি | align=right | |- ! scope="row" | ৭৮ | [[ধেমাজি (বিধানসভা সমষ্টি)|ধেমাজি]] | rowspan="3" | [[ধেমাজি জিলা|ধেমাজি]] | align=right | |- ! scope="row" | ৭৯ | [[চিছিবৰগাঁও (বিধানসভা সমষ্টি)|চিছিবৰগাঁও]] | নাই | align=right | |- ! scope="row" | ৮০ | [[জোনাই (বিধানসভা সমষ্টি)|জোনাই]] | style="background:#fdcdb0;" | অনুসূচীত জনজাতি | align=right | |- ! scope="row" | ৮১ | [[শদিয়া (বিধানসভা সমষ্টি)|শদিয়া]] | rowspan="17" | নাই | rowspan="6" | [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]] | align=right | |- ! scope="row" | ৮২ | [[ডুমডুমা (বিধানসভা সমষ্টি)|ডুমডুমা]] | align=right | |- ! scope="row" | ৮৩ | [[মাৰ্ঘেৰিটা (বিধানসভা সমষ্টি)|মাৰ্ঘেৰিটা]] | rowspan="10" | [[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)|ডিব্ৰুগড়]] | align=right | |- ! scope="row" | ৮৪ | [[দিগবৈ (বিধানসভা সমষ্টি)|দিগবৈ]] | align=right | |- ! scope="row" | ৮৫ | [[মাকুম (বিধানসভা সমষ্টি)|মাকুম]] | align=right | |- ! scope="row" | ৮৬ | [[তিনিচুকীয়া (বিধানসভা সমষ্টি)|তিনিচুকীয়া]] | align=right | |- ! scope="row" | ৮৭ | [[চাবুৱা–লাহোৱাল (বিধানসভা সমষ্টি)|চাবুৱা–লাহোৱাল]] | rowspan="6" | [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]] | align=right | |- ! scope="row" | ৮৮ | [[ডিব্ৰুগড় (বিধানসভা সমষ্টি)|ডিব্ৰুগড়]] | align=right | |- ! scope="row" | ৮৯ | [[খোৱাং (বিধানসভা সমষ্টি)|খোৱাং]] | align=right | |- ! scope="row" | ৯০ | [[দুলীয়াজান (বিধানসভা সমষ্টি)|দুলীয়াজান]] | align=right | |- ! scope="row" | ৯১ | [[টিংখং (বিধানসভা সমষ্টি)|টিংখং]] | align=right | |- ! scope="row" | ৯২ | [[নাহৰকটীয়া (বিধানসভা সমষ্টি)|নাহৰকটীয়া]] | align=right | |- ! scope="row" | ৯৩ | [[সোণাৰি (বিধানসভা সমষ্টি)|সোণাৰি]] | rowspan="2" | [[চৰাইদেউ জিলা|চৰাইদেউ]] | rowspan="10" | [[যোৰহাট (লোকসভা সমষ্টি)|যোৰহাট]] | align=right | |- ! scope="row" | ৯৪ | [[মাহমৰা (বিধানসভা সমষ্টি)|মাহমৰা]] | align=right | |- ! scope="row" | ৯৫ | [[ডিমৌ (বিধানসভা সমষ্টি)|ডিমৌ]] | rowspan="3" | [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]] | align=right | |- ! scope="row" | ৯৬ | [[শিৱসাগৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|শিৱসাগৰ]] | align=right | |- ! scope="row" | ৯৭ | [[নাজিৰা (বিধানসভা সমষ্টি)|নাজিৰা]] | align=right | |- ! scope="row" | ৯৮ | [[মাজুলী (বিধানসভা সমষ্টি)|মাজুলী]] | style="background:#fdcdb0;" | অনুসূচীত জনজাতি | [[মাজুলী জিলা|মাজুলী]] | align=right | |- ! scope="row" | ৯৯ | [[টীয়ক (বিধানসভা সমষ্টি)|টীয়ক]] | rowspan="9" | নাই | rowspan="4" | [[যোৰহাট জিলা|যোৰহাট]] | align=right | |- ! scope="row" | ১০০ | [[যোৰহাট (বিধানসভা সমষ্টি)|যোৰহাট]] | align=right | |- ! scope="row" | ১০১ | [[মৰিয়নী (বিধানসভা সমষ্টি)|মৰিয়নী]] | align=right | |- ! scope="row" | ১০২ | [[তিতাবৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|তিতাবৰ]] | align=right | |- ! scope="row" | ১০৩ | [[গোলাঘাট (বিধানসভা সমষ্টি)|গোলাঘাট]] | rowspan="5" | [[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] | rowspan="5" | [[কাজিৰঙা (লোকসভা সমষ্টি)|কাজিৰঙা]] | align=right | |- ! scope="row" | ১০৪ | [[দেৰগাঁও (বিধানসভা সমষ্টি)|দেৰগাঁও]] | align=right | |- ! scope="row" | ১০৫ | [[বোকাখাত (বিধানসভা সমষ্টি)|বোকাখাত]] | align=right | |- ! scope="row" | ১০৬ | [[খুমটাই (বিধানসভা সমষ্টি)|খুমটাই]] | align=right | |- ! scope="row" | ১০৭ | [[সৰুপথাৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|সৰুপথাৰ]] | align=right | |- ! scope="row" | ১০৮ | [[বোকাজান (বিধানসভা সমষ্টি)|বোকাজান]] | rowspan="6" style="background:#fdcdb0;" | অনুসূচীত জনজাতি | rowspan="3" | [[কাৰ্বি আংলং জিলা|কাৰ্বি আংলং]] | rowspan="6" | [[ডিফু (লোকসভা সমষ্টি)|ডিফু]] | align=right | |- ! scope="row" | ১০৯ | [[হাওৰাঘাট (বিধানসভা সমষ্টি)|হাওৰাঘাট]] | align=right | |- ! scope="row" | ১১০ | [[ডিফু (বিধানসভা সমষ্টি)|ডিফু]] | align=right | |- ! scope="row" | ১১১ | [[ৰংখাং (বিধানসভা সমষ্টি)|ৰংখাং]] | rowspan="2" | [[পশ্চিম কাৰ্বি আংলং জিলা|পশ্চিম কাৰ্বি আংলং]] | align=right | |- ! scope="row" | ১১২ | [[আম্ৰি (বিধানসভা সমষ্টি)|আম্ৰি]] | align=right | |- ! scope="row" | ১১৩ | [[হাফলং (বিধানসভা সমষ্টি)|হাফলং]] | [[ডিমা হাছাও জিলা|ডিমা হাছাও]] | align=right | |- ! scope="row" | ১১৪ | [[লখিপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|লখিপুৰ]] | rowspan="6" | নাই | rowspan="7" | [[কাছাৰ জিলা|কাছাৰ]] | rowspan="7" | [[শিলচৰ (লোকসভা সমষ্টি)|শিলচৰ]] | align=right | |- ! scope="row" | ১১৫ | [[উধাৰবন্দ বিধানসভা সমষ্টি|উধৰবন্দ]] | align=right | |- ! scope="row" | ১১৬ | [[কাটিগড়া (বিধানসভা সমষ্টি)|কাটিগড়া]] | align=right | |- ! scope="row" | ১১৭ | [[বৰখোলা (বিধানসভা সমষ্টি)|বৰখোলা]] | align=right | |- ! scope="row" | ১১৮ | [[শিলচৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|শিলচৰ]] | align=right | |- ! scope="row" | ১১৯ | [[সোণাই (বিধানসভা সমষ্টি)|সোণাই]] | align=right | |- ! scope="row" | ১২০ | [[ঢলাই (বিধানসভা সমষ্টি)|ঢলাই]] | style="background:#fef06d;" | অনুসূচীত জাতি | align=right | |- ! scope="row" | ১২১ | [[হাইলাকান্দি (বিধানসভা সমষ্টি)|হাইলাকান্দি]] | rowspan="5" | নাই | rowspan="2" | [[হাইলাকান্দি জিলা|হাইলাকান্দি]] | rowspan="6" | [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ]] | align=right | |- ! scope="row" | ১২২ | [[অলগাপুৰ–কাটলিছেৰা (বিধানসভা সমষ্টি)|অলগাপুৰ–কাটলিছেৰা]] | align=right | |- ! scope="row" | ১২৩ | [[উত্তৰ কৰিমগঞ্জ (বিধানসভা সমষ্টি)|উত্তৰ কৰিমগঞ্জ]] | rowspan="4" | [[শ্ৰীভূমি জিলা|শ্ৰীভূমি]] | align=right | |- ! scope="row" | ১২৪ | [[দক্ষিণ কৰিমগঞ্জ (বিধানসভা সমষ্টি)|দক্ষিণ কৰিমগঞ্জ]] | align=right | |- ! scope="row" | ১২৫ | [[পাথাৰকান্দি (বিধানসভা সমষ্টি)|পাথাৰকান্দি]] | align=right | |- ! scope="row" | ১২৬ | [[ৰাম কৃষ্ণ নগৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|ৰাম কৃষ্ণ নগৰ]] | style="background:#fef06d;" | অনুসূচীত জাতি | align=right | |- |} ==সমষ্টিসমূহৰ তালিকা (১৯৭৬ চনৰ পৰা)== তলত অসম বিধানসভাৰ সমষ্টি সমূহৰ তালিকাখন দিয়া হ'ল। এই তালিকাখন ১৯৭৬ চনত গ্ৰহণ কৰা তালিকাখনৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি প্ৰস্তুত কৰা হৈছে: {|class="wikitable" width="700px" !width="50px" style="font-size:75%"| জিলা !width="150px"| নাম !width="100px" style="font-size:75%"| সংৰক্ষিত আসন ([[অনুসূচীত জাতি]]/[[অনুসূচীত জনজাতি]]) !width="100px"|জিলা !width="150px" style="font-size:75%"| ভোটাৰৰ সংখ্যা (২০১১)<ref>{{cite web|url=http://ceoassam.nic.in/GE/AE-20১১/Gen_Elector-%20Ser_Electora%20with%20PS-1st%20&%202nd%20Phase.pdf|title=General Election to Assam Legislative Assembly, 2011 - Male, Female wise breakup of General Elector, Service Elector & Polling Stations in each Assembly Constituency|publisher=Chief Electoral Officer, Assam website}}</ref> !width="150px" style="font-size:75%"| লোকসভা সমষ্টি |- |১ |[[ৰাতাবাৰী (বিধানসভা সমষ্টি)|ৰাতাবাৰী]] |অনুসূচীত জাতি |[[কৰিমগঞ্জ জিলা|কৰিমগঞ্জ]] |১৩৮,০২০ |[[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ]] |- |২ |[[পাথাৰকান্দি (বিধানসভা সমষ্টি)|পাথাৰকাণ্ডি]] |নাই |কৰিমগঞ্জ |১৪২,৯২৩ |কৰিমগঞ্জ |- |৩ |[[কৰিমগঞ্জ উত্তৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ উত্তৰ]] |নাই |কৰিমগঞ্জ |১৫৭,৮৩২ |কৰিমগঞ্জ |- |৪ |[[কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ (বিধানসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ]] |নাই |কৰিমগঞ্জ |১৪৪,১০৩ |কৰিমগঞ্জ |- |৫ |[[বদৰপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|বদৰপুৰ]] |নাই |কৰিমগঞ্জ |১২৯,৩৬৩ |কৰিমগঞ্জ |- |৬ |[[হাইলাকান্দি (বিধানসভা সমষ্টি)|হাইলাকান্দি]] |নাই |[[হাইলাকান্দি জিলা|হাইলাকান্দি]] |১৩১,৭৮৬ |কৰিমগঞ্জ |- |৭ |[[কটলীছেৰা (বিধানসভা সমষ্টি)|কটলীছেৰা]] <!--Katlicherra--> |নাই |হাইলাকান্দি |১৪৬,২৬৮ |কৰিমগঞ্জ |- |৮ |[[আলগাপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|আলগাপুৰ ]] |নাই |হাইলাকান্দি |১৩১,৬২৪ |কৰিমগঞ্জ |- |৯ |[[শিলচৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|শিলচৰ]] |নাই |[[কাছাৰ জিলা|কাছাৰ]] |১৯৫,৫২৭ |[[শিলচৰ (লোকসভা সমষ্টি)|শিলচৰ]] |- |১০ |[[সোণাই (বিধানসভা সমষ্টি)|সোণাই]] |নাই |কাছাৰ |১৩৭,৩৬৬ |শিলচৰ |- |১১ |[[ধলাই (বিধানসভা সমষ্টি)|ধলাই]] |অনুসূচীত জাতি |কাছাৰ |১৩৯,৬৬৬ |শিলচৰ |- |১২ |[[উধাৰবণ্ড (বিধানসভা সমষ্টি)|উধাৰব্ণ্ড]] |নাই |কাছাৰ |১২৭,২১৯ |শিলচৰ |- |১৩ |[[লখিপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|লখিপুৰ]] |নাই |কাছাৰ |১২৭,৩৫০ |শিলচৰ |- |১৪ |[[বাৰখোলা (বিধানসভা সমষ্টি)|বাৰখোলা ]] |নাই |কাছাৰ |১১৩,২৩২ |শিলচৰ |- |১৫ |[[কাতিগৰা (বিধানসভা সমষ্টি)|কাতিগৰা ]] |নাই |কাছাৰ |১৩৭,৪২২ |শিলচৰ |- |১৬ |[[হাফলঙ (বিধানসভা সমষ্টি)|হাফলঙ]] |অনুসূচীত জনজাতি |[[ডিমা হাচাও জিলা|ডিমা হাচাও]] |১৩০,৩৯০ |[[স্বায়ত্ত্বশাসিত জিলা (লোকসভা সমষ্টি)|স্বায়ত্ত্বশাসিত জিলা]] |- |১৭ |[[বোকাজান (বিধানসভা সমষ্টি)|বোকাজান]] |অনুসূচীত জনজাতি |[[কাৰ্বি আংলং জিলা|কাৰ্বি আংলং]] |১৩১,৭৫৪ |স্বায়ত্ত্বশাসিত জিলা |- |১৮ |[[হাওৰাঘাট (বিধানসভা সমষ্টি)|হাওৰাঘাট]] |অনুসূচীত জনজাতি |কাৰ্বি আংলং |১০৮,২৪৬ |স্বায়ত্ত্বশাসিত জিলা |- |১৯ |[[ডিফু (বিধানসভা সমষ্টি)|ডিফু]] |অনুসূচীত জনজাতি |কাৰ্বি আংলং |১৬৫,৪২৪ |স্বায়ত্ত্বশাসিত জিলা |- |২০ |[[বৈঠালাংছ' (বিধানসভা সমষ্টি)|বৈঠালাংছ']] |অনুসূচীত জনজাতি |কাৰ্বি আংলং |১৭৪,৪০৫ |স্বায়ত্ত্বশাসিত জিলা |- |২১ |[[মানকাচৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|মানকাচৰ]] |নাই |[[দক্ষিণ শালমৰা-মানকাচৰ জিলা|দক্ষিণ শালমৰা-মানকাচৰ]] |১৫৫,১৭৮ |[[ধুবুৰী (লোকসভা সমষ্টি)|ধুবুৰী]] |- |২২ |[[শালমৰা দক্ষিণ (বিধানসভা সমষ্টি)|শালমৰা দক্ষিণ]] |নাই |দক্ষিণ শালমৰা-মানকাচৰ |১৪১,৯১৫ |ধুবুৰী |- |২৩ |[[ধুবুৰী (বিধানসভা সমষ্টি)|ধুবুৰী]] |নাই |ধুবুৰী |১৫৩,৩৮০ |ধুবুৰী |- |২৪ |[[গৌৰীপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|গৌৰীপুৰ]] |নাই |ধুবুৰী |১৫৬,৫৫৯ |ধুবুৰী |- |২৫ |[[গোলকগঞ্জ (বিধানসভা সমষ্টি)|গোলকগঞ্জ]] |নাই |ধুবুৰী |১৫৫,৮০১ |ধুবুৰী |- |২৬ |[[বিলাসীপাৰা পশ্চিম (বিধানসভা সমষ্টি)|বিলাসীপাৰা পশ্চিম]] |নাই |ধুবুৰী |১২৮,৩৩০ |ধুবুৰী |- |২৭ |[[বিলাসীপাৰা পূব (বিধানসভা সমষ্টি)|বিলাসীপাৰা পূব]] |নাই |ধুবুৰী |১৬৪,২৩৮ |ধুবুৰী |- |২৮ |[[গোসাইগাঁও (বিধানসভা সমষ্টি)|গোসাইগাঁও]] |নাই |[[কোকৰাঝাৰ জিলা|কোকৰাঝাৰ]] |১৫৯,৯০৬ |[[কোকৰাঝাৰ (লোকসভা সমষ্টি)|কোকৰাঝাৰ]] |- |২৯ |[[কোকৰাঝাৰ পশ্চিম (বিধানসভা সমষ্টি)|কোকৰাঝাৰ পশ্চিম]] |অনুসূচীত জনজাতি |কোকৰাঝাৰ |১৪৬,৯৬৮ |কোকৰাঝাৰ |- |৩০ |[[কোকৰাঝাৰ পূব (বিধানসভা সমষ্টি)|কোকৰাঝাৰ পূব]] |অনুসূচীত জনজাতি |কোকৰাঝাৰ |১৪৭,৫০০ |কোকৰাঝাৰ |- |৩১ |[[ছিদলী (বিধানসভা সমষ্টি)|ছিদলী]] |অনুসূচীত জনজাতি |[[চিৰাং জিলা|চিৰাং]] |১৬০,৯২৪ |কোকৰাঝাৰ |- |৩২ |[[বঙাইগাঁও (বিধানসভা সমষ্টি)|বঙাইগাঁও]] |নাই |[[বঙাইগাঁও জিলা|বঙাইগাঁও]] |১৪৪,৪৮৪ |[[বৰপেটা (লোকসভা সমষ্টি)|বৰপেটা]] |- |৩৩ |[[বিজনী (বিধানসভা সমষ্টি)|বিজনী]] |নাই |চিৰাং |১১১,৬৬৮ |কোকৰাঝাৰ |- |৩৪ |[[অভয়াপুৰী উত্তৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|অভয়াপুৰী উত্তৰ]] |নাই |বঙাইগাঁও |১২৫,৩০৪ |বৰপেটা |- |৩৫ |[[অভয়াপুৰী দক্ষিণ (বিধানসভা সমষ্টি)|অভয়াপুৰী দক্ষিণ]] |অনুসূচীত জাতি |বঙাইগাঁও |১৪৫,৯২৫ |বৰপেটা |- |৩৬ |[[দুধনৈ (বিধানসভা সমষ্টি)|দুধনৈ]] |অনুসূচীত জনজাতি |[[গোৱালপাৰা জিলা|গোৱালপাৰা]] |১৫১,৮৮৪ |[[গুৱাহাটী (লোকসভা সমষ্টি)|গুৱাহাটী]] |- |৩৭ |[[গোৱালপাৰা পূব (বিধানসভা সমষ্টি)|গোৱালপাৰা পূব]] |নাই |[[গোৱালপাৰা জিলা|গোৱালপাৰা]] |১৬১,৭১৭ |ধুবুৰী |- |৩৮ |[[গোৱালপাৰা পশ্চিম (বিধানসভা সমষ্টি)|গোৱালপাৰা পশ্চিম]] |নাই |গোৱালপাৰা |১২৭,০০৫ |ধুবুৰী |- |৩৯ |[[জলেশ্বৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|জলেশ্বৰ]] |নাই |গোৱালপাৰা |১১৯,২৮৮ |ধুবুৰী |- |৪০ |[[সৰভোগ (বিধানসভা সমষ্টি)|সৰভোগ]] |নাই |[[বৰপেটা জিলা|বৰপেটা]] |১৬০,১৮৬ |কোকৰাঝাৰ |- |৪১ |[[ভৱানীপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|ভৱানীপুৰ]] |নাই |বৰপেটা |১১৭,৩৯৬ |কোকৰাঝাৰ |- |৪২ |[[পাটছাৰকুছি (বিধানসভা সমষ্টি)|পাটছাৰকুছি]] |নাই |বৰপেটা |১২৪,৯৯৩ |বৰপেটা |- |৪৩ |[[বৰপেটা (বিধানসভা সমষ্টি)|বৰপেটা]] |নাই |বৰপেটা |১৫৪,৩৪৩ |বৰপেটা |- |৪৪ |[[জনীয়া (বিধানসভা সমষ্টি)|জনীয়া]] |নাই |বৰপেটা |১৩৬,৯৩৯ |বৰপেটা |- |৪৫ |[[বাঘবৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|বাঘবৰ]] |নাই |বৰপেটা |১০৮,০৭৬ |বৰপেটা |- |৪৬ |[[সৰুক্ষেত্ৰী (বিধানসভা সমষ্টি)|সৰুক্ষেত্ৰী]] |নাই |বৰপেটা |১৪৯,৫৪৭ |বৰপেটা |- |৪৭ |[[চেঙা (বিধানসভা সমষ্টি)|চেঙা]] |নাই |বৰপেটা |১০৫,৪৮২ |বৰপেটা |- |৪৮ |[[বকো (বিধানসভা সমষ্টি)|বকো]] |অনুসূচীত জাতি |[[কামৰূপ জিলা|কামৰূপ]] |১৭০,৩৩৪ |গুৱাহাটী |- |৪৯ |[[ছয়গাঁও (বিধানসভা সমষ্টি)|ছয়গাঁও]] |নাই |কামৰূপ |১৪০,১৩৭ |গুৱাহাটী |- |৫০ |[[পলাশবাৰী (বিধানসভা সমষ্টি)|পলাশবাৰী]] |নাই |কামৰূপ |১৩০,৪৫৩ |গুৱাহাটী |- |৫১ |[[জালুকবাৰী (বিধানসভা সমষ্টি)|জালুকবাৰী]] |নাই |[[কামৰূপ মহানগৰ জিলা|কামৰূপ মহানগৰ]] |১৬৭,৫৯৭ |গুৱাহাটী |- |৫২ |[[দিছপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|দিছপুৰ]] |নাই |কামৰূপ মহানগৰ |৩১৮,২৮২ |গুৱাহাটী |- |৫৩ |[[গুৱাহাটী পূব (বিধানসভা সমষ্টি)|গুৱাহাটী পূব]] |নাই |কামৰূপ মহানগৰ |২২৬,৭৫১ |গুৱাহাটী |- |৫৪ |[[গুৱাহাটী পশ্চিম (বিধানসভা সমষ্টি)|গুৱাহাটী পশ্চিম]] |নাই |কামৰূপ মহানগৰ |২৩৯,১১৭ |গুৱাহাটী |- |৫৫ |[[হাজো (বিধানসভা সমষ্টি)|হাজো]] |নাই |কামৰূপ |১৩৮,১৪১ |গুৱাহাটী |- |৫৬ |[[কমলপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|কমলপুৰ]] |নাই |কামৰূপ |১৪৪,০৬৪ |[[মংগলদৈ (লোকসভা সমষ্টি)|মংগলদৈ]] |- |৫৭ |[[ৰঙিয়া (বিধানসভা সমষ্টি)|ৰঙিয়া]] |নাই |কামৰূপ |১৫৬,২৭০ |মংগলদৈ |- |৫৮ |[[তামোলপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|তামোলপুৰ]] |নাই |[[বাক্সা জিলা|বাক্সা]] |১৫৮,৫৩৪ |কোকৰাঝাৰ |- |৫৯ |[[নলবাৰী (বিধানসভা সমষ্টি)|নলবাৰী]] |নাই |নলবাৰী |১৫৮,৫২৭ |মংগলদৈ |- |৬০ |[[বৰক্ষেত্ৰী (বিধানসভা সমষ্টি)|বৰক্ষেত্ৰী]] |নাই |নলবাৰী |১৫৩,২৪৪ |গুৱাহাটী |- |৬১ |[[ধৰ্মপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|ধৰ্মপুৰ]] |নাই |নলবাৰী |১২৭,০০৫ |বৰপেটা |- |৬২ |[[বৰমা (বিধানসভা সমষ্টি)|বৰমা]] |অনুসূচীত জনজাতি |বাক্সা |১৩৩,৬৪৩ |কোকৰাঝাৰ |- |৬৩ |[[চাপাগুৰি (বিধানসভা সমষ্টি)|চাপাগুৰি]] |অনুসূচীত জনজাতি |বাক্সা |১২৯,৩০২ |কোকৰাঝাৰ |- |৬৪ |[[পানেৰী (বিধানসভা সমষ্টি)|পানেৰী]] |নাই |[[ওদালগুৰি জিলা|ওদালগুৰি]] |১২৫,২১০ |মংগলদৈ |- |৬৫ |[[কলাইগাঁও (বিধানসভা সমষ্টি)|কলাইগাঁও]] |নাই |[[দৰং জিলা|দৰং]] |১৪২,৮৬৩ |মংগলদৈ |- |৬৬ |[[ছিপাঝাৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|ছিপাঝাৰ]] |নাই |দৰং |১৪৯,৬১০ |মংগলদৈ |- |৬৭ |[[মংগলদৈ (বিধানসভা সমষ্টি)|মংগলদৈ]] |অনুসূচীত জাতি |দৰং |১৮৬,৭৮৯ |মংগলদৈ |- |৬৮ |[[দলগাঁও (বিধানসভা সমষ্টি)|দলগাঁও]] |নাই |দৰং |১৬৫,৮০৩ |মংগলদৈ |- |৬৯ |[[ওদালগুৰি (বিধানসভা সমষ্টি)|ওদালগুৰি]] |অনুসূচীত জনজাতি |ওদালগুৰি |১২৭,৯০৬ |মংগলদৈ |- |৭০ |[[মাজবাট (বিধানসভা সমষ্টি)|মাজবাট]] |নাই |ওদালগুৰি |১১৯,৬২৮ |মংগলদৈ |- |৭১ |[[ঢেকীয়াজুলি (বিধানসভা সমষ্টি)|ঢেকীয়াজুলি]] |নাই |[[শোণিতপুৰ জিলা|শোণিতপুৰ]] |১৬৬,৬০০ |[[তেজপুৰ (লোকসভা সমষ্টি)|তেজপুৰ]] |- |৭২ |[[বৰচলা (বিধানসভা সমষ্টি)|বৰচলা]] |নাই |শোণিতপুৰ |১৩২,১২১ |তেজপুৰ |- |৭৩ |[[তেজপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|তেজপুৰ]] |নাই |শোণিতপুৰ |১৫১,৯১৩ |তেজপুৰ |- |৭৪ |[[ৰঙাপাৰা (বিধানসভা সমষ্টি)|ৰঙাপাৰা]] |নাই |শোণিতপুৰ |১৩৩,৬৫৬ |তেজপুৰ |- |৭৫ |[[চতিয়া (বিধানসভা সমষ্টি)|চতিয়া]] |নাই |শোণিতপুৰ |১৫০,৩৫৪ |তেজপুৰ |- |৭৬ |[[বিশ্বনাথ (বিধানসভা সমষ্টি)|বিশ্বনাথ]] |নাই |[[বিশ্বনাথ জিলা|বিশ্বনাথ]] |১৩১,০৫৮ |তেজপুৰ |- |৭৭ |[[বিহালী (বিধানসভা সমষ্টি)|বিহালী]] |নাই |বিশ্বনাথ |১০০,০৭২ |তেজপুৰ |- |৭৮ |[[গহপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|গহপুৰ]] |নাই |বিশ্বনাথ |১৬০,১৮৭ |তেজপুৰ |- |৭৯ |[[জাগীৰোড (বিধানসভা সমষ্টি)|জাগীৰোড]] |অনুসূচীত জাতি |[[মৰিগাঁও জিলা|মৰিগাঁও]] |১৭৮,১৪৮ |[[নগাঁও (লোকসভা সমষ্টি)|নগাঁও]] |- |৮০ |[[মৰিগাঁও (বিধানসভা সমষ্টি)|মৰিগাঁও]] |নাই |মৰিগাঁও |১৫০,৮৫৬ |নগাঁও |- |৮১ |[[লাহৰীঘাট (বিধানসভা সমষ্টি)|লাহৰীঘাট]] |নাই |মৰিগাঁও |১৩৭,৭৩০ |নগাঁও |- |৮২ |[[ৰহা (বিধানসভা সমষ্টি)|ৰহা]] |অনুসূচীত জাতি |[[নগাঁও জিলা|নগাঁও]] |১৭১,৭০৭ |নগাঁও |- |৮৩ |[[ধিং (বিধানসভা সমষ্টি)|ধিং]] |নাই |নগাঁও |১৫৭,৩২৭ |[[কলিয়াবৰ (লোকসভা সমষ্টি)|কলিয়াবৰ]] |- |৮৪ |[[বটদ্ৰৱা (বিধানসভা সমষ্টি)|বটদ্ৰৱা]] |নাই |নগাঁও |১৩০,৮৮৩ |কলিয়াবৰ |- |৮৫ |[[ৰূপহীহাট (বিধানসভা সমষ্টি)|ৰূপহীহাট]] |নাই |নগাঁও |১৪৩,০৭১ |কলিয়াবৰ |- |৮৬ |[[নগাঁও (বিধানসভা সমষ্টি)|নগাঁও]] |নাই |নগাঁও |১৫৮,৫৫০ |নগাঁও |- |৮৭ |[[বঢ়মপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|বঢ়মপুৰ]] |নাই |নগাঁও |১৪৯,৫৬৪ |নগাঁও |- |৮৮ |[[চামগুৰি (বিধানসভা সমষ্টি)|চামগুৰি]] |নাই |নগাঁও |১২৮,৬৫৯ |কলিয়াবৰ |- |৮৯ |[[কলিয়াবৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|কলিয়াবৰ]] |নাই |নগাঁও |১১৩,৭৭১ |কলিয়াবৰ |- |৯০ |[[যমুনামুখ (বিধানসভা সমষ্টি)|যমুনামুখ]] |নাই |[[হোজাই জিলা|হোজাই]] |১৫৫,৯৭৭ |নগাঁও |- |৯১ |[[হোজাই (বিধানসভা সমষ্টি)|হোজাই]] |নাই |হোজাই |২০৪,০৭৪ |নগাঁও |- |৯২ |[[লামডিং (বিধানসভা সমষ্টি)|লামডিং]] |নাই |হোজাই |১৭২,৬৫০ |নগাঁও |- |৯৩ |[[বোকাখাট (বিধানসভা সমষ্টি)|বোকাখাট]] |নাই |[[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] |১১৮,৭৮৪ |কলিয়াবৰ |- |৯৪ |[[সৰুপথাৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|সৰুপথাৰ]] |নাই |গোলাঘাট |১৯৮,৪৭০ |কলিয়াবৰ |- |৯৫ |[[গোলাঘাট (বিধানসভা সমষ্টি)|গোলাঘাট]] |নাই |গোলাঘাট |১৬১,৮১৭ |কলিয়াবৰ |- |৯৬ |[[খুমটাই (বিধানসভা সমষ্টি)|খুমটাই]] |নাই |গোলাঘাট |১১২,৪৮৬ |কলিয়াবৰ |- |৯৭ |[[ডেৰগাঁও (বিধানসভা সমষ্টি)|ডেৰগাঁও]] |অনুসূচীত জাতি |[[যোৰহাট জিলা|যোৰহাট]] |১৩৬,৫৭০ |কলিয়াবৰ |- |৯৮ |[[যোৰহাট (বিধানসভা সমষ্টি)|যোৰহাট]] |নাই |যোৰহাট |১৫৩,৫১৭ |[[যোৰহাট (লোকসভা সমষ্টি)|যোৰহাট]] |- |৯৯ |[[মাজুলী (বিধানসভা সমষ্টি)|মাজুলী]] |অনুসূচীত জনজাতি |[[মাজুলী জিলা|মাজুলী]] |১০৭,৮৩৭ |[[লখিমপুৰ (লোকসভা সমষ্টি)|লখিমপুৰ]] |- |১০০ |[[তিতাবৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|তিতাবৰ]] |নাই |যোৰহাট |১২৩,৫২৯ |যোৰহাট |- |১০১ |[[মৰিয়নি (বিধানসভা সমষ্টি)|মৰিয়নি]] |নাই |যোৰহাট |১০৪,২৮৩ |যোৰহাট |- |১০২ |[[টিয়ক (বিধানসভা সমষ্টি)|টিয়ক]] |নাই |যোৰহাট |১১৩,২০৩ |যোৰহাট |- |১০৩ |[[আমগুৰি (বিধানসভা সমষ্টি)|আমগুৰি]] |নাই |[[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]] |১০৯,৭২৩ |যোৰহাট |- |১০৪ |[[নাজিৰা (বিধানসভা সমষ্টি)|নাজিৰা]] |নাই |শিৱসাগৰ |১১২,৮১০ |যোৰহাট |- |১০৫ |[[মাহমৰা (বিধানসভা সমষ্টি)|মাহমৰা]] |নাই |শিৱসাগৰ |১১৪,৯৯৫ |যোৰহাট |- |১০৬ |[[সোণাৰি (বিধানসভা সমষ্টি)|সোণাৰি]] |নাই |[[চৰাইদেউ জিলা|চৰাইদেউ]] |১৪৬,৭০০ |যোৰহাট |- |১০৭ |[[থাওঁৰা (বিধানসভা সমষ্টি)|থাওঁৰা]] |নাই |শিৱসাগৰ |৯৪,৮৩৩ |যোৰহাট |- |১০৮ |[[শিৱসাগৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|শিৱসাগৰ]] |নাই |শিৱসাগৰ |১৩৫,৪৭৮ |যোৰহাট |- |১০৯ |[[বিহপুৰীয়া (বিধানসভা সমষ্টি)|বিহপুৰীয়া]] |নাই |[[লখিমপুৰ জিলা|লখিমপুৰ]] |১২০,৯১৪ |তেজপুৰ |- |১১০ |[[নাওবৈচা (বিধানসভা সমষ্টি)|নাওবৈচা]] |নাই |লখিমপুৰ |১৫৫,৯৭৩ |লখিমপুৰ |- |১১১ |[[লখিমপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|লখিমপুৰ]] |নাই |লখিমপুৰ |১৪১,৩৬৩ |লখিমপুৰ |- |১১২ |[[ঢকুৱাখানা (বিধানসভা সমষ্টি)|ঢকুৱাখানা]] |অনুসূচীত জনজাতি |লখিমপুৰ |১৫৪,৬২২ |লখিমপুৰ |- |১১৩ |[[ধেমাজী (বিধানসভা সমষ্টি)|ধেমাজী]] |অনুসূচীত জনজাতি |[[ধেমাজী জিলা|ধেমাজী]] |১৮৬,২৮১ |লখিমপুৰ |- |১১৪ |[[জোনাই (বিধানসভা সমষ্টি)|জোনাই]] |অনুসূচীত জনজাতি |ধেমাজী |২৩২,৬৬৯ |লখিমপুৰ |- |১১৫ |[[মৰাণ (বিধানসভা সমষ্টি)|মৰাণ]] |নাই |[[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]] |১১৫,৩০৭ |[[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)|ডিব্ৰুগড়]] |- |১১৬ |[[ডিব্ৰুগড় (বিধানসভা সমষ্টি)|ডিব্ৰুগড়]] |নাই |ডিব্ৰুগড় |১২৪,৮৭৪ |ডিব্ৰুগড় |- |১১৭ |[[লাহোৱাল (বিধানসভা সমষ্টি)|লাহোৱাল]] |নাই |ডিব্ৰুগড় |১১৮,১৩৫ |ডিব্ৰুগড় |- |১১৮ |[[দুলিয়াজান (বিধানসভা সমষ্টি)|দুলিয়াজান]] |নাই |ডিব্ৰুগড় |১৩৬,৭৫৯ |ডিব্ৰুগড় |- |১১৯ |[[টিংখং (বিধানসভা সমষ্টি)|টিংখং]] |নাই |ডিব্ৰুগড় |১১৫,৮৭৩ |ডিব্ৰুগড় |- |১২০ |[[নাহৰকটীয়া (বিধানসভা সমষ্টি)|নাহৰকটীয়া]] |নাই |ডিব্ৰুগড় |১১৭,১১৬ |ডিব্ৰুগড় |- |১২১ |[[চাবুৱা (বিধানসভা সমষ্টি)|চাবুৱা]] |নাই |ডিব্ৰুগড় |১৩২,৯৭৬ |লখিমপুৰ |- |১২২ |[[তিনিচুকীয়া (বিধানসভা সমষ্টি)|তিনিচুকীয়া]] |নাই |[[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]] |১৪১,০২৩ |ডিব্ৰুগড় |- |১২৩ |[[ডিগবৈ (বিধানসভা সমষ্টি)|ডিগবৈ]] |নাই |তিনিচুকীয়া |১১২,৬৩৭ |ডিব্ৰুগড় |- |১২৪ |[[মাৰ্ঘেৰিটা (বিধানসভা সমষ্টি)|মাৰ্ঘেৰিটা]] |নাই |তিনিচুকীয়া |১৫৮,৮২১ |ডিব্ৰুগড় |- |১২৫ |[[ডুমডুমা (বিধানসভা সমষ্টি)|ডুমডুমা]] |নাই |তিনিচুকীয়া |১২০,৩৭৫ |লখিমপুৰ |- |১২৬ |[[শদিয়া (বিধানসভা সমষ্টি)|শদিয়া]] |নাই |তিনিচুকীয়া |১৪২,৩৭৬ |লখিমপুৰ |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} * [[অসম বিধানসভা]] ==বাহ্যিক সংযোগ== * [http://assamassembly.nic.in/ অসম বিধানসভাৰ আনুষ্ঠানিক ৱেবছাইট] [[শ্ৰেণী:অসমৰ ৰাজনীতি]] [[শ্ৰেণী:অসম চৰকাৰ]] [[শ্ৰেণী:আইনসভা]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] tdxxr7qlfrdqwiezn563k9zl2cfbfem ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা 4 29980 617502 527062 2026-07-16T04:10:33Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:তালিকাসমূহ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617502 wikitext text/x-wiki {{ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/Level/Nav bar}} {{Shortcut|WP:VA|WP:VITAL}} <span style="font-size: 115%; font-weight: bold"><span style="color: red">বিশেষ দ্ৰষ্টব্য:</span> এই তালিকাখন মেটা-ৱিকিৰ [[:meta:List of articles every Wikipedia should have|গোলকীয় তালিকাৰ]] প্ৰতিলিপি। অনুগ্ৰহ কৰি এই তালিকাখন পোনপটিয়াকৈ সলনি নকৰে যেন। আপুনি যদি কোনো বিষয় ইয়াত সংযোগ কৰিব বিচাৰে, প্ৰথমে মেটা-ৱিকিৰ [[:meta:Talk:List of articles every Wikipedia should have|আলোচনা পৃষ্ঠাত]] আলোচনা কৰক। কোনো বিষয় সংযোগ বা বিলোপ কৰিবৰ বাবে উপযুক্ত যুক্তি দৰ্শোৱা প্ৰয়োজন। </span> এই তালিকাখনত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা প্ৰবন্ধসমূহ প্ৰতিখন ৱিকিপিডিয়াতে থকাতো অত্যাৱশ্যকীয় হিচাপে বিবেচনা কৰা হয়। এই প্ৰবন্ধসমূহ উচ্চ মানদণ্ডৰ তথা নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ হোৱাটো বাঞ্ছনীয়। অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াতো এই প্ৰবন্ধসমূহ থকাটো প্ৰয়োজনীয়। আপুনিও এই প্ৰবন্ধসমূহ সৃষ্টি বা বিস্তাৰ কৰাত সহায় কৰিব পাৰে। অধিক সহায়ৰ বাবে [[সহায়:সমল|ইয়াত]] ক্লিক কৰক। এই পৃষ্ঠাত '''ৱিকিপিডিয়াৰ ১,০০০ অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধ'''ক তালিকাভুক্ত কৰা হৈছে। এই তালিকা হৈছে ৱিকিপিডিয়াৰ অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকাৰ তৃতীয় স্তৰ। ১০,০০০ প্ৰবন্ধ সমৃদ্ধ বিস্তাৰিত তালিকা চতুৰ্থ স্তৰৰ এখনো [[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তাৰিত|ইয়াত]] উপলব্ধ আছে। আন দুখন চমু তালিকা ক্ৰমে দ্বিতীয় স্তৰৰ [[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/স্তৰ/২|১০০টা প্ৰবন্ধ]] আৰু প্ৰথম স্তৰৰ [[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/স্তৰ/১|শীৰ্ষ ১০টা প্ৰবন্ধও]] আছে। এই তালিকাখনৰ নবীনতম সংস্কৰণটোৰ বাবে [[:meta:List of articles every Wikipedia should have|এই লিঙ্কটো]] চাব পাৰে। [[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/ভাৰতীয় ভাষাৰ ৱিকিপিডিয়া|পঞ্চম স্তৰৰ]] আন এখন তালিকা আছে, যিখনত ভাৰতীয় ভাষাৰ ৱিকিপিডিয়াবোৰত থাকিব লগা অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা দিয়া হৈছে। {{Progress bar|{{#expr:(100-((0/1000)*100))}} |text = প্ৰবন্ধ সৃষ্টি কৰা হ'ল}} {{TOCright}} {| class="wikitable" width="40%" |+ বিষয়বস্তু অনুসৰি প্ৰবন্ধৰ সংখ্যা |- ! বিষয়!! প্ৰবন্ধৰ সংখ্যা!! প্ৰবন্ধ আছে!! প্ৰবন্ধ নাই |- | জীৱনী || ২০৪ || ২০৪ || ০ |- | দৰ্শন আৰু মনোবিজ্ঞান || ১৮ || ১৮ || ০ |- | বিশ্ববীক্ষা আৰু ধৰ্ম || ২৫ || ২৫ || ০ |- | সমাজ বিজ্ঞান || ৭০ || ৭০ || ০ |- | ভাষা আৰু সাহিত্য || ৪৬ || ৪৬ || ০ |- | প্ৰমিতি || ১২ || ১২ || ০ |- | বিজ্ঞান || ২৫৭ || ২৫৭ || ০ |- | খাদ্য আৰু কৃষি || ৩৪ || ৩৪ || ০ |- | প্ৰযুক্তি || ৬৭ || ৬৭ || ০ |- | কলা আৰু বিনোদন || ৭৫ || ৭৫ || ০ |- | ইতিহাস || ৪৬ || ৪৬ || ০ |- | ভূগোল || ১৪৬ || ১৪৬ || ০ |- | '''মুঠ''' || '''১০০০''' || '''১০০০''' || '''০''' |} <small>* এই তালিকাখন অন্তিমবাৰৰ বাবে ২৪ জুলাই ২০২৫-ত সংশোধন কৰা হৈছে। </small> == জীৱনী == === শিল্পী আৰু স্থপতিবিদ === {{div col|2}} # [[লী ক'ৰবাজিয়ে]] ([[:en:Le Corbusier]]) # [[চালভাড' ডালি]] ([[:en:Salvador Dalí]]) # [[এলব্ৰেখট ড্যুৰাৰ]] ([[:en:Albrecht Dürer]]) # '''[[ভিনচেণ্ট ভেন গঘ]] ([[:en:Vincent van Gogh]])''' # [[ফ্ৰান্সিছক' গয়া]] ([[:en:Francisco Goya]]) # [[কাটুশ্বিকা হ'কচাই]] ([[:en:Hokusai]]) # [[ফ্ৰিদা কাল']] ([[:en:Frida Kahlo]]) # '''[[লিঅ'নাৰ্ড' দা ভিন্সি]] ([[:en:Leonardo da Vinci]])''' # [[হেনৰি মেটিশ্ব]] ([[:en:Henri Matisse]]) # '''[[মাইকেলেঞ্জেল']] ([[:en:Michelangelo]])''' # '''[[পাব্‌ল' পিকাছ']] ([[:en:Pablo Picasso]])''' # [[ৰাফায়েল]] ([[:en:Raphael]]) # '''[[ৰে'ম্ব্ৰেণ্ট]] ([[:en:Rembrandt]])''' # [[পিটাৰ পল ৰুবেন্স]] ([[:en:Peter Paul Rubens]]) # [[মিমাৰ চিনান]] ([[:en:Mimar Sinan]]) # [[ডিয়েগো ভেলাস্কেজ]] ([[:en:Diego Velázquez]]) # [[এণ্ডি ৱাৰহল]] ([[:en:Andy Warhol]]) # [[ফ্ৰেঙ্ক লইড ৰাইট]] ([[:en:Frank Lloyd Wright]]) {{div col end}} === লেখক, নাট্যকাৰ আৰু কবি === {{div col|2}} # [[চাৰ্লছ ডিকেন্স]] ([[:en:Charles Dickens]]) # [[ফিওদোৰ দস্তয়েভস্কি]] ([[:en:Fyodor Dostoevsky]]) # [[নাগিব মাহফুজ]] ([[:en:Naguib Mahfouz]]) # [[গাব্ৰিয়েল গাৰ্ছিয়া মাৰ্কেছ]] ([[:en:Gabriel García Márquez]]) # [[হোমাৰ]] ([[:en:Homer]]) # [[ফ্ৰান্‌জ কাফ্‌কা]] ([[:en:Franz Kafka]]) # [[কালিদাস]] ([[:en:Kālidāsa]]) # [[মাৰ্চেল প্ৰুষ্ট]] ([[:en:Marcel Proust]]) # [[উইলিয়াম শ্বেইকছপীয়েৰ]] ([[:en:William Shakespeare]]) # [[ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰ]] ([[:en:Rabindranath Tagore]]) # [[লীঅ' টলষ্টয়]] ([[:en:Leo Tolstoy]]) # [[মাৰ্ক টোৱেইন]] ([[:en:Mark Twain]]) # [[দান্তে আলিগিয়েৰি]] ([[:en:Dante Alighieri]]) # [[আবু নুৱাছ]] ([[:en:Abu Nuwas]]) # [[হান্স খ্ৰীষ্টিয়ান এণ্ডাৰচন]] ([[:en:Hans Christian Andersen]]) # [[মাৎসু বাসো]] ([[:en:Matsuo Bashō]]) # [[হাফিজ শ্বিৰাজী]] ([[:en:Hafez]]) # [[হৰ্হে লুইছ বৰ্হেছ]] ([[:en:Jorge Luis Borges]]) # [[লৰ্ড বায়ৰন]] ([[:en:Lord Byron]]) # [[মিগেল দে চেৰ্ভানটেচ]] ([[:en:Miguel de Cervantes]]) # [[জেফ্ৰি চ'ছাৰ]] ([[:en:Geoffrey Chaucer]]) # [[এণ্টন চেকভ]] ([[:en:Anton Chekhov]]) # [[জোহান ভোল্ফগেং ফন গ্যোটে]] ([[:en:Johann Wolfgang von Goethe]]) # [[ভিক্টৰ হিউগ']] ([[:en:Victor Hugo]]) # [[জেমছ জয়ছ]] ([[:en:James Joyce]]) # [[লি বাই]] ([[:en:Li Bai]]) # [[মলিয়েৰ]] ([[:en:Molière]]) # [[অ'ভিদ]] ([[:en:Ovid]]) # [[আলেকজেণ্ডাৰ পুস্কিন]] ([[:en:Alexander Pushkin]]) # [[সোফোক্লেচ]] ([[:en:Sophocles]]) # [[ভাৰ্জিল]] ([[:en:Virgil]]) {{div col end}} === সুৰকাৰ আৰু সঙ্গীতশিল্পী === {{div col|2}} # [[দ্য বিটল্‌চ]] ([[:en:The Beatles]]) # '''[[লুটৱিস ফান বিটহ'ফন]] ([[:en:Ludwig van Beethoven]])''' # [[লুইচ আৰ্মষ্ট্ৰং]] ([[:en:Louis Armstrong]]) # '''[[জোহান চেবাষ্টিয়ান বাক]] ([[:en:Johann Sebastian Bach]])''' # [[জোহানেচ ব্ৰাম্স]] ([[:en:Johannes Brahms]]) # [[ফ্ৰেডেৰিক চোপাঁ]] ([[:en:Frédéric Chopin]]) # [[এণ্টনিন দ্ভাৰাক]] ([[:en:Antonín Dvořák]]) # [[জৰ্জ ফেড্ৰিক হাণ্ডেল]] ([[:en:Georg Frideric Handel]]) # [[জোছেফ হেইডেন]] ([[:en:Joseph Haydn]]) # [[গুস্তাভ মাহলাৰ]] ([[:en:Gustav Mahler]]) # '''[[মোৎজাৰ্ট]] ([[:en:Wolfgang Amadeus Mozart]])''' # [[জিয়'ভানি পিয়েৰলুইগি দা পেলেষ্ট্ৰিনা]] ([[:en:Giovanni Pierluigi da Palestrina]]) # [[এদিত পিয়াফ]] ([[:en:Édith Piaf]]) # [[এলভিচ প্ৰেচলি]] ([[:en:Elvis Presley]]) # [[জ্যাক'ম' পুচ্চিনি]] ([[:en:Giacomo Puccini]]) # [[ফ্ৰান্‌জ সুবৰ্ট]] ([[:en:Franz Schubert]]) # '''[[আইগৰ ষ্ট্ৰাভিন্সকি]] ([[:en:Igor Stravinsky]])''' # [[পিওটাৰ ইলিচ চালইকভস্কি]] ([[:en:Pyotr Ilyich Tchaikovsky]]) # [[জিছেপ্পে ভেৰ্দি]] ([[:en:Giuseppe Verdi]]) # [[এণ্টোনিয়' ভিভাল্ডি]] ([[:en:Antonio Vivaldi]]) # '''[[ৰিচাৰ্ড ৱেগনাৰ]] ([[:en:Richard Wagner]])''' {{div col end}} === অভিযাত্ৰী আৰু ভ্ৰমণকাৰী === {{div col|2}} # [[নীল আৰ্মষ্ট্ৰং]] ([[:en:Neil Armstrong]]) # '''[[ক্ৰিষ্টোফাৰ কলম্বাছ]] ([[:en:Christopher Columbus]])''' # [[জেমছ কুক]] ([[:en:James Cook]]) # '''[[য়ুৰি গেগেৰিন]] ([[:en:Yuri Gagarin]])''' # [[ভাস্কো দা গামা]] ([[:en:Vasco da Gama]]) # [[ইবন বটুতা]] ([[:en:Ibn Battuta]]) # '''[[ফাৰ্ডিনেণ্ড মেগালান]] ([[:en:Ferdinand Magellan]])''' # [[মাৰ্ক’ প’ল’]] ([[:en:Marco Polo]]) # [[ৰুৱাল আমুন্সেন]] ([[:en:Roald Amundsen]]) # [[জ্যেক কাৰ্টিয়ে]] ([[:en:Jacques Cartier]]) # [[এৰ্ণান কৰ্টেছ]] ([[:en:Hernán Cortés]]) # [[চেং হো]] ([[:en:Zheng He]]) {{div col end}} === চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক, চিত্ৰনাট্যকাৰ আৰু অভিনয় শিল্পী === {{div col|2}} # [[ইংমাৰ বাৰ্গমেন]] ([[:en:Ingmar Bergman]]) # [[ছাৰা বাৰ্নহাৰ্ট]] ([[:en:Sarah Bernhardt]]) # [[চাৰ্লি চেপলিন]] ([[:en:Charlie Chaplin]]) # [[মাৰ্লিন ডিট্ৰিস]] ([[:en:Marlene Dietrich]]) # [[ৱাল্ট ডিজনী]] ([[:en:Walt Disney]]) # [[ছেৰ্গেই আইজেনষ্টাইন]] ([[:en:Sergei Eisenstein]]) # [[আলফ্ৰেড হিচকক]] ([[:en:Alfred Hitchcock]]) # [[ষ্টেনলি কুবৰিক]] ([[:en:Stanley Kubrick]]) # [[আকিৰা কুৰোছাৱা]] ([[:en:Akira Kurosawa]]) # [[মেৰিলিন মন্‌ৰ']] ([[:en:Marilyn Monroe]]) # [[সত্যজিৎ ৰায়]] ([[:en:Satyajit Ray]]) # [[ষ্টিভেন স্পিলবাৰ্গ]] ([[:en:Steven Spielberg]]) # [[ফেডেৰিক' ফেল্লিনি]] ([[:en:Federico Fellini]]) {{div col end}} === উদ্ভাৱক, বিজ্ঞানী আৰু গণিতজ্ঞ === {{div col|3}} # '''[[আৰ্কিমিডিছ]] ([[:en:Archimedes]])''' # [[টিম বাৰ্নাৰ্ছ লী]] ([[:en:Tim Berners-Lee]]) # [[ব্ৰহ্মগুপ্ত]] ([[:en:Brahmagupta]]) # '''[[নিক'লাচ ক'পাৰ্নিকাচ]] ([[:en:Nicolaus Copernicus]])''' # '''[[মেৰী কুৰী]] ([[:en:Marie Curie]])''' # '''[[চাৰ্লছ ডাৰউইন]] ([[:en:Charles Darwin]])''' # '''[[টমাছ আলভা এডিচন]] ([[:en:Thomas Edison]])''' # '''[[এলবাৰ্ট আইনষ্টাইন]] ([[:en:Albert Einstein]])''' # '''[[ইউক্লিড]] ([[:en:Euclid]])''' # [[লিঅ'নাৰ্ড অইলাৰ]] ([[:en:Leonhard Euler]]) # [[মাইকেল ফেৰাডে]] ([[:en:Michael Faraday]]) # '''[[হেনৰী ফৰ্ড]] ([[:en:Henry Ford]])''' # '''[[গেলিলিঅ’ গেলিলি]] ([[:en:Galileo Galilei]])''' # [[কাৰ্ল ফ্ৰিডৰিখ গাউছ]] ([[:en:Carl Friedrich Gauss]]) # '''[[জ'হানেছ গুটন্‌বাৰ্গ]] ([[:en:Johannes Gutenberg]])''' # [[জহান্স কেপলাৰ]] ([[:en:Johannes Kepler]]) # [[কাৰ্ল লিনিয়াছ]] ([[:en:Carl Linnaeus]]) # '''[[আইজাক নিউটন]] ([[:en:Isaac Newton]])''' # '''[[লুই পেষ্ট'ৰ]] ([[:en:Louis Pasteur]])''' # '''[[মেক্স প্লেংক]] ([[:en:Max Planck]])''' # [[আৰ্নেষ্ট ৰাডাৰফ'ৰ্ড]] ([[:en:Ernest Rutherford]]) # '''[[নিক'লা টেছলা]] ([[:en:Nikola Tesla]])''' # '''[[এলান ট্যুৰিং]] ([[:en:Alan Turing]])''' # [[ইবন চিনা]] ([[:en:Avicenna]]) # [[এনৰিক' ফাৰ্মী]] ([[:en:Enrico Fermi]]) # [[গালেন]] ([[:en:Galen]]) # '''[[ডেভিদ হিলবাৰ্ট]] ([[:en:David Hilbert]])''' # [[জেমছ প্ৰেস্কট জুল]] ([[:en:James Prescott Joule]]) # [[আল খোৱাৰিজমি]] ([[:en:Muhammad ibn Musa al-Khwarizmi]]) # [[গট‌ফ্ৰিড লাইব‌নিৎস]] ([[:en:Gottfried Wilhelm Leibniz]]) # [[জেমছ ক্লাৰ্ক মেক্সৱেল]] ([[:en:James Clerk Maxwell]]) # [[ডিমিট্ৰী মেণ্ডেলিভ]] ([[:en:Dmitri Mendeleev]]) # '''[[আৰৱিন শ্ৰুডিঙগাৰ]] ([[:en:Erwin Schrödinger]])''' # '''[[জেমছ ৱাট]] ([[:en:James Watt]])''' {{div col end}} === দাৰ্শনিক আৰু সমাজ বিজ্ঞানী === {{div col|2}} # '''[[এৰিষ্ট'টল]] ([[:en:Aristotle]])''' # [[চাণক্য]] ([[:en:Chanakya]]) # '''[[কনফুচিয়াছ]] ([[:en:Confucius]])''' # '''[[চিগ্‌মণ্ড ফ্ৰয়েড]] ([[:en:Sigmund Freud]])''' # '''[[কাৰ্ল মাৰ্ক্স]] ([[:en:Karl Marx]])''' # [[এডাম স্মিথ]] ([[:en:Adam Smith]]) # '''[[ছক্ৰেটিছ]] ([[:en:Socrates]])''' # [[জঁ-জাক ৰুছ’]] ([[:en:Jean-Jacques Rousseau]]) # '''[[ৰেনে ডেকাৰ্ট]] ([[:en:René Descartes]])''' # [[চিমন দে ব্যাভুৱাৰ]] ([[:en:Simone de Beauvoir]]) # [[ন'ম চম্‌স্কি]] ([[:en:Noam Chomsky]]) # [[হেগেল]] ([[:en:Georg Wilhelm Friedrich Hegel]]) # [[ইবন খালদুন]] ([[:en:Ibn Khaldun]]) # '''[[ইমানুৱেল কাণ্ট]] ([[:en:Immanuel Kant]])''' # [[জন মেনাৰ্ড কেইনছ]] ([[:en:John Maynard Keynes]]) # '''[[লাউযি]] ([[:en:Laozi]])''' # '''[[জন লক]] ([[:en:John Locke]])''' # [[নিক্কোলো মাকিয়াভেল্লি]] ([[:en:Niccolò Machiavelli]]) # '''[[ফ্ৰেডৰিখ নিৎসে]] ([[:en:Friedrich Nietzsche]])''' # '''[[প্লেটো]] ([[:en:Plato]])''' # [[জ্যা পল ছাট্টে]] ([[:en:Jean-Paul Sartre]]) # [[সিমা কিয়ান]] ([[:en:Sima Qian]]) # '''[[ভলতেয়ৰ]] ([[:en:Voltaire]])''' # [[মেক্স ৱেবাৰ]] ([[:en:Max Weber]]) # [[লুডৱিগ ৱিটগেনষ্টাইন]] ([[:en:Ludwig Wittgenstein]]) # [[চ্যু জি]] ([[:en:Zhu Xi]]) {{div col end}} === ৰাজনীতিবিদ === {{div col|3}} # [[সম্ৰাট অশোক]] ([[:en:Ashoka]]) <!-- Greatest Indian monarch of antiquity; spread Buddhism --> # '''[[নেপোলিয়ন বোনাপাৰ্ট]] ([[:en:Napoleon]])''' # [[জুলিয়াছ চিজাৰ]] ([[:en:Julius Caesar]]) # [[মোহনদাস কৰমচান্দ গান্ধী]] ([[:en:Mohandas Karamchand Gandhi]]) # '''[[চেংগিজ খান]] ([[:en:Genghis Khan]])''' # [[চে গোৱেৰা]] ([[:en:Che Guevara]]) # '''[[এডল্ফ হিটলাৰ]] ([[:en:Adolf Hitler]])''' # [[জোন অফ আৰ্ক]] ([[:en:Joan of Arc]]) # [[মাৰ্টিন লুথাৰ কিং, অনুজ]] ([[:en:Martin Luther King, Jr.]]) # '''[[ভ্লেডিমিৰ লেনিন]] ([[:en:Vladimir Lenin]])''' # [[নেলছন মেণ্ডেলা]] ([[:en:Nelson Mandela]]) # [[মাও জেদং]] ([[:en:Mao Zedong]]) # [[জৱাহৰলাল নেহৰু‎‎]] ([[:en:Jawaharlal Nehru]]) # '''[[ক্যিন ছি হোৱং]] ([[:en:Qin Shi Huang]])'''<!-- Created first Chinese state and dynasty --> # [[আকবৰ]] ([[:en:Akbar]]) # '''[[আলেকজেণ্ডাৰ]] ([[:en:Alexander the Great]])''' # [[মোস্তাফা কামাল আতাতুৰ্ক]] ([[:en:Mustafa Kemal Atatürk]]) # '''[[আগষ্টাছ]] ([[:en:Augustus]])''' # [[অটো ৱন বিজমাৰ্ক]] ([[:en:Otto von Bismarck]]) # [[ছিমন বলিভাৰ]] ([[:en:Simón Bolívar]]) # [[শাৰ্লেমেন]] ([[:en:Charlemagne]]) # [[ৱিনষ্টন চাৰ্চিল]] ([[:en:Winston Churchill]]) # [[মহান কনষ্টেনটাইন]] ([[:en:Constantine the Great]]) # '''[[মহান চাইৰাচ]] ([[:en:Cyrus the Great]])''' # [[চাৰ্লচ দ্য গ'ল]] ([[:en:Charles de Gaulle]]) # [[এলিজাবেথ প্ৰথম]] ([[:en:Elizabeth I of England]]) # [[আব্ৰাহাম লিংকন]] ([[:en:Abraham Lincoln]]) # [[লুই চতুৰ্থ]] ([[:en:Louis XIV of France]]) # [[ৰোজা লাক্সেমবাৰ্গ]] ([[:en:Rosa Luxemburg]]) # [[কোৱামে নক্ৰুমা]] ([[:en:Kwame Nkrumah]]) # [[মহান পিটাৰ]] ([[:en:Peter the Great]]) # [[ফ্ৰেংকলিন ডি ৰুজভেল্ট]] ([[:en:Franklin D. Roosevelt]]) # [[ছালাহুদ্দিন আয়ুবী]] ([[:en:Saladin]]) # [[যোছেফ ষ্টালিন]] ([[:en:Joseph Stalin]]) # [[ছুলেইমান প্ৰথম]] ([[:en:Suleiman the Magnificent]]) <!-- Greatest Ottoman sultan --> # [[চান য়াট-চেন]] ([[:en:Sun Yat-sen]]) # [[তৈমুৰ লং]] ([[:en:Timur]]) # [[ওমৰ]] ([[:en:Umar]]) <!-- Conquered Persia, Syria, Palestine, and Egypt for Islam --> # '''[[জৰ্জ ৱাশ্বিংটন]] ([[:en:George Washington]])''' {{div col end}} === ধৰ্মীয় গুৰু আৰু ধৰ্মতত্ত্ববিদ === {{div col|2}} # [[ইব্ৰাহিম]] ([[:en:Abraham]]) # [[গৌতম বুদ্ধ]] ([[:en:Buddha]]) # [[মুহাম্মাদ]] ([[:en:Muhammad]]) # [[যীশু]] ([[:en:Jesus]]) # [[টমাচ আকুইনাচ]] ([[:en:Thomas Aquinas]]) # [[হিপ্পোৰ আগষ্টিন]] ([[:en:Augustine of Hippo]]) # [[আল-গাজালি]] ([[:en:Al-Ghazali]]) # [[মাৰ্টিন লুথাৰ]] ([[:en:Martin Luther]]) # [[মোচি (ইহুদী ধৰ্মগুৰু)|মোচি]] ([[:en:Moses]]) # [[নাগাৰ্জুন]] ([[:en:Nagarjuna]]) {{div col end}} == দৰ্শন আৰু মনোবিজ্ঞান == === দৰ্শন === {{div col|2}} # [[সৌন্দৰ্য]] ([[:en:Beauty]]) # [[দ্বন্দ্ববাদ]] ([[:en:Dialectic]]) # [[নৈতিকতা]] ([[:en:Ethics]]) # [[জ্ঞানতত্ত্ব]] ([[:en:Epistemology]]) # [[নাৰীবাদ]] ([[:en:Feminism]]) # [[স্বইচ্ছা]] ([[:en:Free will]]) # '''[[জ্ঞান]] ([[:en:Knowledge]])''' # [[তৰ্কশাস্ত্ৰ]] ([[:en:Logic]]) # [[মন]] ([[:en:Mind]]) # '''[[দৰ্শন]] ([[:en:Philosophy]])''' # [[সম্ভাৱিতা]] ([[:en:Probability]]) # [[বাস্তৱতা]] ([[:en:Reality]]) # [[সত্য]] ([[:en:Truth]]) {{div col end}} === মনোবিজ্ঞান === {{div col|2}} # '''[[আচৰণ]] ([[:en:Behavior]])''' # '''[[আবেগ]] ([[:en:Emotion]])''' # [[প্ৰেম]] ([[:en:Love]]) # [[মনোবিজ্ঞান]] ([[:en:Psychology]]) # '''[[চিন্তা]] ([[:en:Thought]])''' {{div col end}} == বিশ্ববীক্ষা আৰু ধৰ্ম == # '''[[ভগৱান]] ([[:en:God]])''' # '''[[শ্ৰুতিকথা]] ([[:en:Mythology]])''' # বিশ্ববীক্ষা দৰ্শন ## [[নাস্তিকতা]] ([[:en:Atheism]]) ## [[মৌলবাদ]] ([[:en:Fundamentalism]]) ## [[বস্তুবাদ]] ([[:en:Materialism]]) ## [[একেশ্বৰবাদ]] ([[:en:Monotheism]]) ## [[বহু-ঈশ্বৰবাদ]] ([[:en:Polytheism]]) # '''[[আত্মা]] ([[:en:Soul]])''' # '''[[ধৰ্ম]] ([[:en:Religion]])''' # উল্লৰখযোগ্য ধৰ্ম ## '''[[বৌদ্ধ ধৰ্ম]] ([[:en:Buddhism]])''' ## '''[[খ্ৰীষ্টান ধৰ্ম]] ([[:en:Christianity]])''' ### [[কেথলিক গিৰ্জা]] ([[:en:Catholic Church]]) ## [[কনফুচিয়াছ ধৰ্ম]] ([[:en:Confucianism]]) ## '''[[হিন্দু ধৰ্ম]] ([[:en:Hinduism]])''' ### [[ত্ৰিমূৰ্তি]] ([[:en:Trimurti]]) ## '''[[ইছলাম]] ([[:en:Islam]])''' ### [[ছিয়া ইছলাম]] ([[:en:Shia Islam]]) ## [[জৈন ধৰ্ম]] ([[:en:Jainism]]) ## '''[[ইহুদী ধৰ্ম]] ([[:en:Judaism]])''' ## [[শিখ ধৰ্ম]] ([[:en:Sikhism]]) ## [[তাওবাদ]] ([[:en:Taoism]]) ## [[জৰথুষ্ট্ৰবাদ]] ([[:en:Zoroastrianism]]) # আধ্যাত্মিক অভ্যসন ## [[চুফীবাদ]] ([[:en:Sufism]]) ## [[যোগাসন]] ([[:en:Yoga]]) ## [[জেন]] ([[:en:Zen]]) == সমাজ বিজ্ঞান == {{div col|2}} # '''[[সমাজ]] ([[:en:Society]])''' # [[সভ্যতা]] ([[:en:Civilization]]) # '''[[শিক্ষা]] ([[:en:Education]])''' {{div col end}} === পৰিয়াল আৰু সম্বন্ধ === {{div col|2}} # '''[[পৰিয়াল]] ([[:en:Family]])''' # '''[[শিশু]] ([[:en:Child]])''' # [[পুৰুষ]] ([[:en:Man]]) # '''[[বিবাহ]] ([[:en:Marriage]])''' # [[মহিলা]] ([[:en:Woman]]) {{div col end}} === ৰাজনীতি === {{div col|2}} # '''[[ৰাজনীতি]] ([[:en:Politics]])''' # [[নৈৰাজ্যবাদ]] ([[:en:Anarchism]]) # [[ঔপনিৱেশিকতাবাদ]] ([[:en:Colonialism]]) # [[সাম্যবাদ]] ([[:en:Communism]]) # [[ৰক্ষণশীলতাবাদ]] ([[:en:Conservatism]]) # [[গণতন্ত্ৰ]] ([[:en:Democracy]]) # [[একনায়কত্ববাদ]] ([[:en:Dictatorship]]) # [[কূটনীতি]] ([[:en:Diplomacy]]) # [[ফেছিবাদ]] ([[:en:Fascism]]) # [[গোলকীকৰণ]] ([[:en:Globalization]]) # '''[[চৰকাৰ]] ([[:en:Government]])''' # [[মতাদৰ্শ]] ([[:en:Ideology]]) # [[সাম্ৰাজ্যবাদ]] ([[:en:Imperialism]]) # [[উদাৰনৈতিকতাবাদ]] ([[:en:Liberalism]]) # [[মাৰ্ক্সবাদ]] ([[:en:Marxism]]) # [[ৰাজতন্ত্ৰ]] ([[:en:Monarchy]]) # [[জাতীয়তাবাদ]] ([[:en:Nationalism]]) # [[গণৰাজ্য]] ([[:en:Republic]]) # [[সমাজবাদ]] ([[:en:Socialism]]) # '''[[ৰাষ্ট্ৰ]] ([[:en:State (polity)]])''' # [[ৰাজনৈতিক দল]] ([[:en:Political party]]) # [[অপপ্ৰচাৰ]] ([[:en:Propaganda]]) # [[সন্ত্ৰাসবাদ]] ([[:en:Terrorism]]) {{div col end}} === বাণিজ্য আৰু অৰ্থনীতি === {{div col|2}} # '''[[অৰ্থনীতি]] ([[:en:Economics]])''' # [[মূলধন (অৰ্থনীতি)]] ([[:en:Capital (economics)]]) # [[পুঁজিবাদ]] ([[:en:Capitalism]]) # [[প্ৰচলিত মুদ্ৰা (চলাৰ্থ)]] ([[:en:Currency]]) ## [[ইউৰো]] ([[:en:Euro]]) ## [[জাপানীজ য়েন]] ([[:en:Japanese yen]]) ## [[আমেৰিকান ডলাৰ]] ([[:en:United States dollar]]) # [[উদ্যোগ]] ([[:en:Industry]]) # '''[[মুদ্ৰা]] ([[:en:Money]])''' # [[কৰ]] ([[:en:Tax]]) {{div col end}} === আইন === {{div col|2}} # '''[[আইন]] ([[:en:Law]])''' # [[সংবিধান]] ([[:en:Constitution]]) {{div col end}} === আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংস্থা === {{div col|2}} # [[আফ্ৰিকান ইউনিয়ন]] ([[:en:African Union]]) # [[আৰব লীগ]] ([[:en:Arab League]]) # [[দক্ষিণ-পূব এচিয় ৰাষ্ট্ৰসমূহৰ সংগঠন]] ([[:en:ASEAN]]) # [[কমনৱেলথ অৱ নেচনছ]] ([[:en:Commonwealth of Nations]]) <!-- [[কমনৱেলথ ৰাষ্ট্ৰ]] --> # [[ইউৰোপিয়ান ইউনিয়ন]] ([[:en:European Union]]) # '''[[ৰেডক্ৰছ]] ([[:en:International Red Cross and Red Crescent Movement]])''' # [[নাটো]] ([[:en:NATO]]) # [[ন'বেল বঁটা]] ([[:en:Nobel Prize]]) # [[অ'পেক]] ([[:en:OPEC]]) # '''[[ৰাষ্ট্ৰসংঘ]] ([[:en:United Nations]])''' ## [[আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ন্যায়ালয়]] ([[:en:International Court of Justice]]) ## [[আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মুদ্ৰা নিধি]] ([[:en:International Monetary Fund]]) ## [[ৰাষ্ট্ৰসংঘ শিক্ষা, বিজ্ঞান আৰু সংস্কৃতি সংস্থা]] ([[:en:UNESCO]]) ## [[মানৱ অধিকাৰৰ সাৰ্বজনীন ঘোষণা]] ([[:en:Universal Declaration of Human Rights]]) ## [[বিশ্ব স্বাস্থ্য সংস্থা]] ([[:en:World Health Organization]]) # [[বিশ্ব বেংক]] ([[:en:World Bank]]) # [[বিশ্ব বাণিজ্য সংস্থা]] ([[:en:World Trade Organization]]) {{div col end}} === যুদ্ধ আৰু সৈন্যবাহিনী === {{div col|2}} # '''[[সৈন্যবাহিনী]] ([[:en:Military]])''' # '''[[শান্তি]] ([[:en:Peace]])''' # '''[[যুদ্ধ]] ([[:en:War]])''' ## [[গৃহযুদ্ধ]] ([[:en:Civil war]]) {{div col end}} === সামাজিক সমস্যা === {{div col|2}} # [[গৰ্ভপাত]] ([[:en:Abortion]]) # '''[[মৃত্যুদণ্ড]] ([[:en:Capital punishment]])''' # '''[[মানৱ অধিকাৰ]] ([[:en:Human rights]])''' # [[দৰিদ্ৰতা]] ([[:en:Poverty]]) # [[বৰ্ণবৈষম্য]] ([[:en:Racism]]) # '''[[দাসত্ব]] ([[:en:Slavery]])''' {{div col end}} == ভাষা আৰু সাহিত্য == # '''[[ভাষা]] ([[:en:Language]])''' # গুৰুত্বপূৰ্ণ ভাষাসমূহ ## [[আৰবী ভাষা]] ([[:en:Arabic language]]) ## [[বঙালী ভাষা]] ([[:en:Bengali language]]) ## [[চীনা ভাষা]] ([[:en:Chinese language]]) <!--With the clarification that it is, linguistically speaking, not a single language.--> ## [[ইংৰাজী ভাষা]] ([[:en:English language]]) ## [[ফৰাচী ভাষা]] ([[:en:French language]]) ## [[জাৰ্মান ভাষা]] ([[:en:German language]]) ## [[গ্ৰীক ভাষা]] ([[:en:Greek language]]) ## [[হিব্ৰু ভাষা]] ([[:en:Hebrew language]]) ## [[হিন্দুস্তানী ভাষা]] ([[:en:Hindi-Urdu language]]) ## [[জাপানী ভাষা]] ([[:en:Japanese language]]) ## [[লেটিন ভাষা]] ([[:en:Latin language]]) ## [[ফাৰ্চী ভাষা]] ([[:en:Persian language]]) ## [[পৰ্তুগীজ ভাষা]] ([[:en:Portuguese language]]) ## [[ৰুছ ভাষা]] ([[:en:Russian language]]) ## [[সংস্কৃত]] ([[:en:Sanskrit]]) ## [[স্পেনীছ ভাষা]] ([[:en:Spanish language]]) ## [[স্বাহিলী ভাষা]] ([[:en:Swahili language]]) ## [[তুৰ্কী ভাষা]] ([[:en:Turkish language]]) # [[ভাষাবিজ্ঞান]] ([[:en:Linguistics]]) # [[ব্যাকৰণ‎]] ([[:en:Grammar]]) # '''[[শব্দ (ব্যাকৰণ‎)]] ([[:en:Word]])''' ## [[ধ্বনি]] ([[:en:Phoneme]]) ## [[আখৰ]] ([[:en:Syllable]]) # '''[[লিখন পদ্ধতি]] ([[:en:Writing system]])''' ## [[আৰবী বৰ্ণমালা]] ([[:en:Arabic alphabet]]) ## [[চীনা ভাৱচিত্ৰ]] ([[:en:Chinese characters]]) ## [[চিৰিলিক লিপি]] ([[:en:Cyrillic script]]) ## [[গ্ৰীক বৰ্ণমালা]] ([[:en:Greek alphabet]]) ## [[হানগুল লিপি]] ([[:en:Hangul]]) ## [[ৰোমান লিপি]] ([[:en:Latin alphabet]]) # [[সাক্ষৰতা]] ([[:en:Literacy]]) # '''[[অনুবাদ]] ([[:en:Translation]])''' # '''[[সাহিত্য]] ([[:en:Literature]])''' ## [[গদ্য]] ([[:en:Prose]]) ## [[দ্য আৰ্ট অফ ৱাৰ]] ([[:en:The Art of War]]) ## [[কল্প-সাহিত্য]] ([[:en:Fiction]]) ### [[আলিফ লেইলা]] ([[:en:One Thousand and One Nights]]) ## [[উপন্যাস]] ([[:en:Novel]]) ### [[ড্ৰিম অফ দা ৰেড চেম্বাৰ]] ([[:en:Dream of the Red Chamber]]) ### [[দ্য টেল অফ গেঞ্জি]] ([[:en:The Tale of Genji]]) ## '''[[কবিতা]] ([[:en:Poetry]])''' ### [[গিলগামেশৰ মহাকাব্য]] ([[:en:Epic of Gilgamesh]]) ### [[ইলিয়াদ]] ([[:en:Iliad]]) ### [[মহাভাৰত]] ([[:en:Mahābhārata]]) ### [[শাহনামা]] ([[:en:Shāhnāma]]) == প্ৰমিতি == # '''[[প্ৰমিতি]] ([[:en:Measurement]])''' # [[আন্তৰ্জাতিক একক পদ্ধতি]] ([[:en:International System of Units]]) === ভৰ, আয়তন আৰু দূৰত্ব === # [[কিলোগ্ৰাম]] ([[:en:Kilogram]]) # [[লিটাৰ]] ([[:en:Litre]]) # [[মিটাৰ]] ([[:en:Metre]]) === সময় === {{div col|2}} # '''[[দিনপঞ্জী]] ([[:en:Calendar]])''' ## [[গ্ৰেগৰিয়ান বৰ্ষপঞ্জী]] ([[:en:Gregorian calendar]]) # [[ঘড়ী]] ([[:en:Clock]]) # [[ছেকেণ্ড]] ([[:en:Second]]) # '''[[দিন]] ([[:en:Day]])''' # '''[[বছৰ]] ([[:en:Year]])''' # [[সময় অঞ্চল]] ([[:en:Time zone]]) {{div col end}} == বিজ্ঞান == # '''[[বিজ্ঞান]] ([[:en:Science]])''' # '''[[প্ৰকৃতি]] ([[:en:Nature]])''' === জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান === {{div col|2}} # '''[[জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান]] ([[:en:Astronomy]])''' # [[গ্ৰহাণু]] ([[:en:Asteroid]]) # '''[[মহানাদ]] ([[:en:Big Bang]])''' # '''[[কৃষ্ণগহ্বৰ]] ([[:en:Black hole]])''' # [[ধূমকেতু]] ([[:en:Comet]]) # '''[[তাৰকাৰাজ্য]] ([[:en:Galaxy]])''' ## [[হাতীপটি]] ([[:en:Milky Way]]) # '''[[চন্দ্ৰ]] ([[:en:Moon]])''' # '''[[গ্ৰহ]] ([[:en:Planet]])''' ## '''[[পৃথিৱী]] ([[:en:Earth]])''' ## [[বৃহস্পতি গ্ৰহ]] ([[:en:Jupiter]]) ## [[মঙ্গল গ্ৰহ]] ([[:en:Mars]]) ## [[বুধ গ্ৰহ]] ([[:en:Mercury]]) ## [[নেপচুন]] ([[:en:Neptune]]) ## [[শনি গ্ৰহ]] ([[:en:Saturn]]) ## [[ইউৰেনাচ]] ([[:en:Uranus]]) ## [[শুক্ৰ গ্ৰহ]] ([[:en:Venus]]) # [[সৌৰজগত]] ([[:en:Solar System]]) # [[মহাকাশ যাত্ৰা]] ([[:en:Spaceflight]]) # '''[[নক্ষত্ৰ]] ([[:en:Star]])''' ## '''[[সূৰ্য]] ([[:en:Sun]])''' # [[বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ড]] ([[:en:Universe]]) {{div col end}} === জীৱবিজ্ঞান === {{div col|2}} # '''[[জীৱবিজ্ঞান]] ([[:en:Biology]])''' # জৈৱ উপাদান ## '''[[ডি এন এ]] ([[:en:DNA]])''' ## [[উৎসেচক]] ([[:en:Enzyme]]) ## [[মাংসসাৰ]] ([[:en:Protein]]) # [[উদ্ভিদবিজ্ঞান]] ([[:en:Botany]]) # '''[[মৃত্যু]] ([[:en:Death]])''' ## [[আত্মহত্যা]] ([[:en:Suicide]]) # [[পৰিস্থিতি বিজ্ঞান]] ([[:en:Ecology]]) ## [[বিপন্ন প্ৰজাতি]] ([[:en:Endangered species]]) # [[ঘৰুৱাকৰণ]] ([[:en:Domestication]]) # '''[[জীৱন]] ([[:en:Life]])''' # [[জীৱবৈজ্ঞানিক শ্ৰেণীবিভাজন]] ([[:en:Biological classification]]) ## [[প্ৰজাতি (জীৱবিদ্যা)]] ([[:en:Species]]) {{div col end}} ==== জৈবিক প্ৰক্ৰিয়া ==== # '''[[বিপাক ক্ৰিয়া]] ([[:en:Metabolism]])''' ## [[পাচন]] ([[:en:Digestion]]) ## [[সালোক সংশ্লেষণ]] ([[:en:Photosynthesis]]) ## [[শ্বাসক্ৰিয়া]] ([[:en:Breathing]]) # '''[[ক্ৰমবিকাশ]] ([[:en:Evolution]])''' # '''[[প্ৰজনন]] ([[:en:Reproduction]])''' ## [[গৰ্ভধাৰণ]] ([[:en:Pregnancy]]) ## [[লিংগ]] ([[:en:Sex]]) ==== জীৱ ==== # '''[[জীৱ]] ([[:en:Organism]])''' # '''[[প্ৰাণী]] ([[:en:Animal]])''' ## [[ঘূৰণীয়া কৃমি]] ([[:en:Nematode]]) ## [[কোমলদেহী প্ৰাণী]] ([[:en:Mollusca]]) ## [[সন্ধিপদী প্ৰাণী]] ([[:en:Arthropod]]) ### '''[[পতংগ]] ([[:en:Insect]])''' #### [[পৰুৱা]] ([[:en:Ant]]) #### [[মৌ-মাখি]] ([[:en:Bee]]) #### [[মহ]] ([[:en:Mosquito]]) ### [[মকৰা]] ([[:en:Spider]]) ## ক'ৰডাটা ### '''[[উভচৰ প্ৰাণী]] ([[:en:Amphibian]])''' ### '''[[চৰাই]] ([[:en:Bird]])''' #### [[কুকুৰা]] ([[:en:Chicken]]) #### [[পাৰ চৰাই]] ([[:en:Pigeons and doves]]) ### '''[[মাছ]] ([[:en:Fish]])''' #### [[হাংগৰ]] ([[:en:Shark]]) ### '''[[স্তন্যপায়ী প্ৰাণী]] ([[:en:Mammal]])''' #### [[উট]] ([[:en:Camel]]) #### [[মেকুৰী]] ([[:en:Cat]]) #### [[গৰু]] ([[:en:Cattle]]) #### [[কুকুৰ]] ([[:en:Dog]]) #### [[ঘোঁৰা]] ([[:en:Horse]]) #### [[ভেড়া]] ([[:en:Sheep]]) #### [[তীক্ষ্ণদন্তী প্ৰাণী]] ([[:en:Rodent]]) #### [[গাহৰি]] ([[:en:Domestic pig]]) #### [[প্ৰাইমেট]] ([[:en:Primate]]) ##### '''[[মানুহ]] ([[:en:Human]])''' #### [[সামুদ্ৰিক স্তন্যপায়ী প্ৰাণী]] ([[:en:Marine mammal]]) ##### [[তিমি]] ([[:en:Cetacea]]) ### '''[[সৰীসৃপ]] ([[:en:Reptile]])''' #### [[ডাইন’চৰ]] ([[:en:Dinosaur]]) #### [[সাপ]] ([[:en:Snake]]) # [[আৰ্কিয়া]] ([[:en:Archaea]]) # '''[[বেক্টেৰিয়া]] ([[:en:Bacteria]])''' # '''[[ভেঁকুৰ]] ([[:en:Fungus]])''' # '''[[উদ্ভিদ]] ([[:en:Plant]])''' ## [[ফুল]] ([[:en:Flower]]) ## [[বৃক্ষ]] ([[:en:Tree]]) # [[প্ৰটিষ্টা]] ([[:en:Protist]]) ==== শৰীৰস্থান ==== # '''[[শৰীৰস্থান]] ([[:en:Anatomy]])''' # [[স্তন]] ([[:en:Breast]]) # '''[[কোষ (জীৱবিজ্ঞান)]] ([[:en:Cell (biology)]])''' # [[সংবহন তন্ত্ৰ]] ([[:en:Circulatory system]]) ## [[তেজ]] ([[:en:Blood]]) ## [[হৃদযন্ত্ৰ]] ([[:en:Heart]]) # [[অন্তঃস্ৰাৱী তন্ত্ৰ]] ([[:en:Endocrine system]]) # [[পাচন নলী]] ([[:en:Human gastrointestinal tract]]) ## [[বৃহদান্ত্ৰ]] ([[:en:Large intestine]]) ## [[ক্ষুদ্ৰান্ত্ৰ]] ([[:en:Small intestine]]) ## [[যকৃৎ]] ([[:en:Liver]]) # [[পেশী]] ([[:en:Muscle]]) # [[স্নায়ু তন্ত্ৰ]] ([[:en:Nervous system]]) ## [[মস্তিষ্ক]] ([[:en:Brain]]) ## [[স্নায়ু]] ([[:en:Nerve]]) ## [[সংবেদন তন্ত্ৰ]] ([[:en:Sensory system]]) ### [[কৰ্ণ (অংগ)]] ([[:en:Ear]]) ### [[নাক]] ([[:en:Nose]]) ### [[চকু]] ([[:en:Eye]]) # [[প্ৰজনন তন্ত্ৰ]] ([[:en:Reproductive system]]) # [[শ্বাস তন্ত্ৰ]] ([[:en:Respiratory system]]) # [[কংকাল]] ([[:en:Skeleton]]) # [[চৰ্ম]] ([[:en:Skin]]) === স্বাস্থ্য আৰু চিকিৎসা বিজ্ঞান === {{div col|2}} # '''[[চিকিৎসা বিজ্ঞান]] ([[:en:Medicine]])''' # [[আসক্তি]] ([[:en:Addiction]]) ## [[ইথান'ল]] ([[:en:Ethanol]]) ## [[ধঁপাত]] ([[:en:Tobacco]]) # [[আলজেমাৰ ৰোগ]] ([[:en:Alzheimer's disease]]) # '''[[কৰ্কট ৰোগ]] ([[:en:Cancer]])''' # [[ক্ৰনিক অবষ্ট্ৰাক্টিভ পালমোনাৰী ডিজিজ]] ([[:en:COPD]]) # [[পানীলগা জ্বৰ]] ([[:en:Common cold]]) # [[দন্ত চিকিৎসা]] ([[:en:Dentistry]]) # [[প্ৰতিবন্ধকতা]] ([[:en:Disability]]) ## [[অন্ধত্ব]] ([[:en:Blindness]]) ## [[বধিৰতা]] ([[:en:Deafness]]) # [[মানসিক বিসংগতি]] ([[:en:Mental disorder]]) # '''[[ৰোগ]] ([[:en:Disease]])''' # [[মৃগীৰোগ]] ([[:en:Epilepsy]]) # [[ঔষধ]] ([[:en:Pharmaceutical drug]]) ## [[প্ৰতিজৈৱিক]] ([[:en:Antibiotic]]) # '''[[স্বাস্থ্য]] ([[:en:Health]])''' # [[গেষ্ট্ৰ’এণ্টেৰাইটিছ]] ([[:en:Gastroenteritis]]) # [[মূৰৰ বিষ]] ([[:en:Headache]]) # [[মাইঅ'কাৰ্দিয়েল ইনফাৰ্কচন]] ([[:en:Heart attack]]) # [[প্ৰতিৰোধ তন্ত্ৰ]] ([[:en:Immune system]]) # '''[[মেলেৰিয়া]] ([[:en:Malaria]])''' # [[অপুষ্টি]] ([[:en:Malnutrition]]) # [[ঋতুস্ৰাৱ]] ([[:en:Menstruation]]) # [[মেদবহুলতা]] ([[:en:Obesity]]) # [[বৈশ্বিক মহামাৰী]] ([[:en:Pandemic]]) # [[নিউম'নিয়া]] ([[:en:Pneumonia]]) # [[প'লিঅ'মায়েলাইটিছ]] ([[:en:Poliomyelitis]]) # [[যৌন সংক্ৰামক ৰোগ]] ([[:en:Sexually transmitted disease]]) ## '''[[এইড্‌ছ]] ([[:en:AIDS]])''' # [[ষ্ট্ৰ'ক]] ([[:en:Stroke]]) # [[যক্ষ্মা]] ([[:en:Tuberculosis]]) # [[বহুমূত্ৰ ৰোগ]] ([[:en:Diabetes mellitus]]) # '''[[ছিটা]] ([[:en:Vaccine]])''' # [[ভাইৰাছ]] ([[:en:Virus]]) ## [[ইনফ্লুৱেঞ্জা]] ([[:en:Influenza]]) ## [[বৰআই]] ([[:en:Smallpox]]) {{div col end}} === ৰসায়ন বিজ্ঞান === {{div col|2}} # '''[[ৰসায়ন বিজ্ঞান]] ([[:en:Chemistry]])''' # [[অজৈৱ ৰসায়ন]] ([[:en:Inorganic chemistry]]) # [[জৈৱ ৰসায়ন]] ([[:en:Biochemistry]]) ## [[হৰম'ন]] ([[:en:Hormone]]) # [[ৰাসায়নিক যৌগ]] ([[:en:Chemical compound]]) ## [[অম্ল]] ([[:en:Acid]]) ## [[ক্ষাৰ]] ([[:en:Base (chemistry)]]) ## [[লৱণ]] ([[:en:Salt]]) # '''[[ৰাসায়নিক মৌল]] ([[:en:Chemical element]])''' ## '''[[পৰ্যাবৃত্ত তালিকা]] ([[:en:Periodic table]])''' ## [[এলুমিনিয়াম]] ([[:en:Aluminium]]) ## [[কাৰ্বন]] ([[:en:Carbon]]) ## [[তাম]] ([[:en:Copper]]) ## '''[[সোণ]] ([[:en:Gold]])''' ## '''[[উদজান]] ([[:en:Hydrogen]])''' ## '''[[লো]] ([[:en:Iron]])''' ## [[নাইট্ৰ'জেন]] ([[:en:Nitrogen]]) ## '''[[অম্লজান]] ([[:en:Oxygen]])''' ## [[ৰূপ]] ([[:en:Silver]]) ## [[টিন]] ([[:en:Tin]]) # [[জৈৱিক ৰসায়ন]] ([[:en:Organic chemistry]]) ## [[এলক'হল]] ([[:en:Alcohol]]) ## [[শৰ্কৰা]] ([[:en:Carbohydrate]]) ## [[লিপিড]] ([[:en:Lipid]]) # '''[[অণু]] ([[:en:Molecule]])''' # [[বিশ্লেষণাত্মক ৰসায়ন]] ([[:en:Analytical chemistry]]) # [[ভৌত ৰসায়ন]] ([[:en:Physical chemistry]]) {{div col end}} === পৃথিৱী বিজ্ঞান === # [[হিমস্খলন]] ([[:en:Avalanche]]) # '''[[জলবায়ু]] ([[:en:Climate]])''' ## [[এল নিনয়'–দক্ষিণ দোলন]] ([[:en:El Niño–Southern Oscillation]]) ## [[গোলকীয় উষ্ণতা বৃদ্ধি]] ([[:en:Global warming]]) # [[ভূমিকম্প]] ([[:en:Earthquake]]) # '''[[ভূ-বিজ্ঞান]] ([[:en:Geology]])''' ## '''[[খনিজ পদাৰ্থ]] ([[:en:Mineral]])''' ### [[হীৰা]] ([[:en:Diamond]]) ## [[ফলক বিৱৰ্তন]] ([[:en:Plate tectonics]]) ## [[শিল]] ([[:en:Rock]]) # [[প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগ]] ([[:en:Natural disaster]]) ## [[বানপানী]] ([[:en:Flood]]) ## [[ছুনামি]] ([[:en:Tsunami]]) # [[আগ্নেয়গিৰি]] ([[:en:Volcano]]) # '''[[বতৰ]] ([[:en:Weather]])''' ## [[ডাৱৰ]] ([[:en:Cloud]]) ## [[বৰষুণ]] ([[:en:Rain]]) ## [[তুষাৰ]] ([[:en:Snow]]) ## [[ঘূৰ্ণীবতাহ]] ([[:en:Tornado]]) ## [[ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহ]] ([[:en:Tropical cyclone]]) ## [[বতাহ]] ([[:en:Wind]]) === পদাৰ্থ বিজ্ঞান === # '''[[পদাৰ্থ বিজ্ঞান]] ([[:en:Physics]])''' # [[ত্বৰণ]] ([[:en:Acceleration]]) # '''[[পৰমাণু]] ([[:en:Atom]])''' # '''[[শক্তি]] ([[:en:Energy]])''' ## [[শক্তিৰ সংৰক্ষণশীলতা]] ([[:en:Conservation of energy]]) # '''[[বিদ্যুৎ চুম্বকীয় বিকিৰণ]] ([[:en:Electromagnetic radiation]])''' ## [[অৱলোহিত ৰশ্মি]] ([[:en:Infrared]]) ## [[অতিবেঙুনীয়া ৰশ্মি]] ([[:en:Ultraviolet]]) ## [[পোহৰ]] ([[:en:Light]]) ### '''[[ৰং]] ([[:en:Color]])''' # [[ধ্ৰুপদী বলবিজ্ঞান]] ([[:en:Classical mechanics]]) # '''[[বল]] ([[:en:Force]])''' ## [[বিদ্যুত চুম্বকত্ব]] ([[:en:Electromagnetism]]) ### [[চুম্বকীয় ক্ষেত্ৰ]] ([[:en:Magnetic field]]) ## [[মহাকৰ্ষণ]] ([[:en:Gravitation]]) ## [[প্ৰবল আন্তঃক্ৰিয়া]] ([[:en:Strong interaction]]) ## [[দুৰ্বল আন্তঃক্ৰিয়া]] ([[:en:Weak interaction]]) # [[চুম্বক]] ([[:en:Magnet]]) # '''[[ভৰ]] ([[:en:Mass]])''' # '''[[ধাতু]] ([[:en:Metal]])''' ## [[তীখা]] ([[:en:Steel]]) # [[নিউক্লীয় বিভাজন]] ([[:en:Nuclear fission]]) # '''[[পদাৰ্থৰ অৱস্থা]] ([[:en:State of matter]])''' ## [[গেছ|গেছীয়]] ([[:en:Gas]]) ## [[জুলীয়া]] ([[:en:Liquid]]) ## [[প্লাজমা]] ([[:en:Plasma]]) ## [[কঠিন]] ([[:en:Solid]]) # [[কোৱাণ্টাম বলবিজ্ঞান]] ([[:en:Quantum mechanics]]) # [[তেজস্ক্ৰিয়তা]] ([[:en:Radioactive decay]]) # '''[[সাধাৰণ আপেক্ষিকতাবাদ]] ([[:en:General relativity]])''' # [[বিশেষ আপেক্ষিকতাবাদ তত্ত্ব]] ([[:en:Special relativity]]) # [[অৰ্ধপৰিবাহী]] ([[:en:Semiconductor]]) # '''[[শব্দ]] ([[:en:Sound]])''' # '''[[বেগ]] ([[:en:Velocity]])''' ## [[পোহৰৰ বেগ]] ([[:en:Speed of light]]) # [[উষ্ণতা]] ([[:en:Temperature]]) # '''[[সময়]] ([[:en:Time]])''' # [[তাপগতি বিজ্ঞান]] ([[:en:Thermodynamics]]) # [[ভেকুৱাম]] ([[:en:Vacuum]]) === গণিত === {{div col|2}} # '''[[গণিত]] ([[:en:Mathematics]])''' # '''[[পাটীগণিত]] ([[:en:Arithmetic]])''' ## [[ঘাতাংক]] ([[:en:Logarithm]]) ## '''[[সংখ্যা]] ([[:en:Number]])''' ## [[সংখ্যাতত্ত্ব]] ([[:en:Number theory]]) # '''[[বীজগণিত]] ([[:en:Algebra]])''' ## [[জটিল সংখ্যা]] ([[:en:Complex number]]) ## [[সমীকৰণ]] ([[:en:Equation]]) ## [[ৰৈখিক বীজগণিত]] ([[:en:Linear algebra]]) # '''[[জ্যামিতি]] ([[:en:Geometry]])''' ## [[কোণ]] ([[:en:Angle]]) ## [[ক্ষেত্ৰফল]] ([[:en:Area]]) ## [[স্থানাংক প্ৰণালী]] ([[:en:Coordinate system]]) ## [[পাই]] ([[:en:Pi]]) ## [[পাইথেগাৰাছৰ উপপাদ্য]] ([[:en:Pythagorean theorem]]) ## [[সমমিতি]] ([[:en:Symmetry]]) ## [[ত্ৰিকোণমিতি]] ([[:en:Trigonometry]]) # [[গাণিতিক বিশ্লেষণ]] ([[:en:Mathematical analysis]]) ## [[অৱকলনীয় সমীকৰণ]] ([[:en:Differential equation]]) ## [[সাংখ্যিক বিশ্লেষণ]] ([[:en:Numerical analysis]]) # সম্ভাৱিতা আৰু পৰিসংখ্যা ## [[পৰিসংখ্যা]] ([[:en:Statistics]]) # যুক্তিতত্ত্ব আৰু আধাৰ ## [[ফলন]] ([[:en:Function (mathematics)]]) ## [[অসীম]] ([[:en:Infinity]]) ## [[গাণিতিক প্ৰমাণ]] ([[:en:Mathematical proof]]) ## [[সংহতি তত্ত্ব]] ([[:en:Set theory]]) {{div col end}} == খাদ্য আৰু কৃষি == === কৃষি === # '''[[কৃষি]] ([[:en:Agriculture]])''' ## [[জলসিঞ্চন]] ([[:en:Irrigation]]) ## [[নাঙল]] ([[:en:Plough]]) ===খাদ্য=== {{div col|2}} # '''[[খাদ্য]] ([[:en:Food]])''' # [[পাউৰুটী]] ([[:en:Bread]]) # [[খাদ্যশস্য]] ([[:en:Cereal]]) ## [[যৱ]] ([[:en:Barley]]) ## [[মাকৈ]] ([[:en:Maize]]) ## [[অ'ট]] ([[:en:Oat]]) ## [[চাউল]] ([[:en:Rice]]) ## [[ৰাই]] ([[:en:Rye]]) ## [[জোৱাৰ]] ([[:en:Sorghum]]) ## [[ঘেঁহু]] ([[:en:Wheat]]) # [[পনীৰ]] ([[:en:Cheese]]) # [[চকলেট]] ([[:en:Chocolate]]) # [[মৌ]] ([[:en:Honey]]) # [[ফল]] ([[:en:Fruit]]) ## [[আপেল]] ([[:en:Apple]]) ## [[কল]] ([[:en:Banana]]) ## [[আঙুৰ]] ([[:en:Grape]]) ## [[চয়াবিন]] ([[:en:Soybean]]) ## [[নেমু]] ([[:en:Lemon]]) ## [[বাদাম]] ([[:en:Nut (fruit)]]) # [[মাংস]] ([[:en:Meat]]) # [[চেনি]] ([[:en:Sugar]]) # [[শাক-পাচলি]] ([[:en:Vegetable]]) ## [[আলু (পাচলি)|আলু]] ([[:en:Potato]]) {{div col end}} === পানীয় === {{div col|2}} # [[বিয়েৰ]] ([[:en:Beer]]) # [[কফি]] ([[:en:Coffee]]) # [[ফলৰ ৰস]] ([[:en:Juice]]) # '''[[গাখীৰ]] ([[:en:Milk]])''' # [[চাহ]] ([[:en:Tea]]) # '''[[পানী]] ([[:en:Water]])''' # [[সুৰা]] ([[:en:Wine]]) {{div col end}} == প্ৰযুক্তি == {{div col|2}} # '''[[প্ৰযুক্তি]] ([[:en:Technology]])''' # [[জৈৱ প্ৰযুক্তি]] ([[:en:Biotechnology]]) # [[কাপোৰ]] ([[:en:Clothing]]) ## [[কপাহ]] ([[:en:Cotton]]) # [[অভিযান্ত্ৰিক বিদ্যা]] ([[:en:Engineering]]) ## [[যন্ত্ৰ]] ([[:en:Machine]]) ## [[ৰবট]] ([[:en:Robot]]) ## [[স্ক্ৰু]] ([[:en:Screw]]) ## [[চকা]] ([[:en:Wheel]]) # [[ধাতুবিজ্ঞান]] ([[:en:Metallurgy]]) # [[নেন'প্ৰযুক্তি]] ([[:en:Nanotechnology]]) {{div col end}} === যোগাযোগ === {{div col|2}} # '''[[যোগাযোগ]] ([[:en:Communication]])''' # [[কিতাপ]] ([[:en:Book]]) # '''[[তথ্য]] ([[:en:Information]])''' ## [[বিশ্বকোষ]] ([[:en:Encyclopedia]]) # [[সাংবাদিকতা]] ([[:en:Journalism]]) ## [[বাতৰিকাকত]] ([[:en:Newspaper]]) ## [[গণমাধ্যম]] ([[:en:Mass media]]) # [[মুদ্ৰণ]] ([[:en:Printing]]) # [[টেলিফোন]] ([[:en:Telephone]]) {{div col end}} === অণুবিদ্যুৎ বা ইলেক্ট্ৰনিক্স === {{div col|2}} # [[ইলেক্ট্ৰনিকছ]] ([[:en:Electronics]]) ## [[বৈদ্যুতিক প্ৰবাহ]] ([[:en:Electric current]]) ## [[কম্পনাংক]] ([[:en:Frequency]]) # উপাদান ## [[ধাৰক]] ([[:en:Capacitor]]) ## [[আৱেশক]] ([[:en:Inductor]]) ## [[ট্ৰানজিষ্টৰ]] ([[:en:Transistor]]) ## [[ডায়ড]] ([[:en:Diode]]) ## [[ৰোধক]] ([[:en:Resistor]]) ## [[ৰূপান্তৰক]] ([[:en:Transformer]]) {{div col end}} ==== কম্পিউটাৰ আৰু ইণ্টাৰনেট ==== {{div col|2}} # '''[[কম্পিউটাৰ]] ([[:en:Computer]])''' ## [[হাৰ্ড ডিস্ক ড্ৰাইভ]] ([[:en:Hard disk drive]]) ## [[চেণ্ট্ৰেল প্ৰচেছিং ইউনিট]] ([[:en:Central processing unit]]) # [[কৃত্ৰিম বুদ্ধিমত্তা]] ([[:en:Artificial intelligence]]) # [[তথ্য প্ৰযুক্তি]] ([[:en:Information technology]]) ## [[এলগৰিথম আৰু ডেইটা ষ্ট্ৰাকচাৰ]] ([[:en:Algorithm]]) # [[ইণ্টাৰনেট]] ([[:en:Internet]]) ## [[ইমেইল]] ([[:en:Email]]) ## [[ৱৰ্ল্ড ৱাইড ৱেব]] ([[:en:World Wide Web]]) # [[অপাৰেটিং চিষ্টেম]] ([[:en:Operating system]]) # [[প্ৰগ্ৰামিং ভাষা]] ([[:en:Programming language]]) # [[ছফ্টৱেৰ]] ([[:en:Software]]) {{div col end}} === শক্তি আৰু ইন্ধন === {{div col|2}} # [[নবীকৰণীয় শক্তি]] ([[:en:Renewable energy]]) # [[বিদ্যুৎ]] ([[:en:Electricity]]) ## [[পাৰমাণবিক শক্তি]] ([[:en:Nuclear power]]) # [[জীৱাশ্ম ইন্ধন]] ([[:en:Fossil fuel]]) # [[অন্তৰ্দাহী ইঞ্জিন]] ([[:en:Internal combustion engine]]) # [[ভাপ ইঞ্জিন]] ([[:en:Steam engine]]) # [[জুই]] ([[:en:Fire]]) {{div col end}} === সামগ্ৰী === {{div col|2}} # [[কাঁচ]] ([[:en:Glass]]) # [[কাগজ]] ([[:en:Paper]]) # [[প্লাষ্টিক]] ([[:en:Plastic]]) # [[কাঠ]] ([[:en:Wood]]) {{div col end}} === যাতায়াত === {{div col|2}} # [[পৰিবহণ]] ([[:en:Transport]]) # [[বিমান]] ([[:en:Aircraft]]) # [[মটৰ গাড়ী]] ([[:en:Car]]) # [[চাইকেল]] ([[:en:Bicycle]]) # [[ডুবযান]] ([[:en:Submarine]]) # [[জাহাজ]] ([[:en:Ship]]) # [[ৰেলগাড়ী]] ([[:en:Train]]) {{div col end}} === অস্ত্ৰশস্ত্ৰ === {{div col|2}} # [[অস্ত্ৰ]] ([[:en:Weapon]]) ## [[তৰোৱাল]] ([[:en:Sword]]) # [[আগ্নেয়াস্ত্ৰ]] ([[:en:Firearm]]) ## [[মেছিন গান]] ([[:en:Machine gun]]) # [[পাৰমাণবিক অস্ত্ৰ]] ([[:en:Nuclear weapon]]) ## [[টেঙ্ক]] ([[:en:Tank]]) # [[বিস্ফোৰক সামগ্ৰী]] ([[:en:Explosive material]]) ## [[বাৰুদ]] ([[:en:Gunpowder]]) {{div col end}} == কলা আৰু বিনোদন == {{div col|2}} # '''[[সংস্কৃতি]] ([[:en:Culture]])''' # '''[[কলা]] ([[:en:Art]])''' ## [[কমিক্‌ছ]] ([[:en:Comics]]) ## [[চিত্ৰকলা]] ([[:en:Painting]]) ## [[ফটোগ্ৰাফী]] ([[:en:Photography]]) ## [[ভাস্কৰ্য]] ([[:en:Sculpture]]) ## [[মৃৎশিল্প]] ([[:en:Pottery]]) # [[নৃত্য]] ([[:en:Dance]]) # [[ফেশ্বন]] ([[:en:Fashion]]) # [[থিয়েটাৰ]] ([[:en:Theatre]]) # [[কেলিগ্ৰাফী]] ([[:en:Calligraphy]]) {{div col end}} === স্থাপত্যবিদ্যা আৰু অসামৰিক অভিযান্ত্ৰিকী === {{div col|2}} # '''[[স্থাপত্য]] ([[:en:Architecture]])''' # [[খিলান]] ([[:en:Arch]]) # [[দলং]] ([[:en:Bridge]]) # [[খাল]] ([[:en:Canal]]) # [[বান্ধ]] ([[:en:Dam]]) # [[গম্বুজ]] ([[:en:Dome]]) # '''[[ঘৰ]] ([[:en:House]])''' # উল্লেখযোগ্য স্থাপত্য ## [[এংকৰ ৱাট]] ([[:en:Angkor Wat]]) ## [[ক'ল'ছিয়াম]] ([[:en:Colosseum]]) ## [[চীনৰ মহাপ্ৰাচীৰ]] ([[:en:Great Wall of China]]) ## [[আইফেল টাৱাৰ]] ([[:en:Eiffel Tower]]) ## [[এম্পায়াৰ ষ্টেট বিল্ডিং]] ([[:en:Empire State Building]]) ## [[হাজিয়া চ'ফিয়া]] ([[:en:Hagia Sophia]]) ## [[পাৰ্থেনন মন্দিৰ]] ([[:en:Parthenon]]) ## [[গিজাৰ পিৰামিড পৰিসৰ]] ([[:en:Giza pyramid complex]]) ## [[ছেইণ্ট পিটাৰ্ছ বেছিলিকা]] ([[:en:St. Peter's Basilica]]) ## [[ষ্টেচু অফ লিবাৰ্টি]] ([[:en:Statue of Liberty]]) ## [[তাজমহল]] ([[:en:Taj Mahal]]) ## [[তিনি গিৰিসংকটৰ বান্ধ]] ([[:en:Three Gorges Dam]]) # [[পিৰামিড]] ([[:en:Pyramid]]) # [[টাৱাৰ]] ([[:en:Tower]]) {{div col end}} === চলচ্চিত্ৰ, ৰেডিঅ' আৰু দূৰদৰ্শন === {{div col|2}} # '''[[চলচ্চিত্ৰ]] ([[:en:Film]])''' ## [[এনিমেছন]] ([[:en:Animation]]) # '''[[অনাতাঁৰ প্ৰযুক্তি]] ([[:en:Radio]])''' # '''[[দূৰদৰ্শন]] ([[:en:Television]])''' {{div col end}} ===সংগীত=== # '''[[সংগীত]] ([[:en:Music]])''' # [[গীত]] ([[:en:Song]]) # উল্লেখযোগ্য সংগীতৰ প্ৰকাৰ ## [[ব্লুজ]] ([[:en:Blues]]) ## [[শাস্ত্ৰীয় সংগীত]] ([[:en:Classical music]]) ### [[অপেৰা]] ([[:en:Opera]]) ### [[চিম্ফনী]] ([[:en:Symphony]]) ## [[ইলেকট্ৰনিক সংগীত]] ([[:en:Electronic music]]) ## [[ফ্লামেঙ্কো]] ([[:en:Flamenco]]) ## [[হিপ-হপ]] ([[:en:Hip-hop]]) ## [[জ্যাজ সংগীত]] ([[:en:Jazz]]) ## [[ৰেগে]] ([[:en:Reggae]]) ## [[ৰক সংগীত]] ([[:en:Rock music]]) ## [[চাম্বা]] ([[:en:Samba]]) # উল্লেখযোগ্য বাদ্যযন্ত্ৰ ## [[ঢোল]] ([[:en:Drum]]) ## [[বাঁহী]] ([[:en:Flute]]) ## [[গীটাৰ]] ([[:en:Guitar]]) ## [[পিয়ান']] ([[:en:Piano]]) ## [[ট্ৰাম্পেট]] ([[:en:Trumpet]]) ## [[ভায়'লিন]] ([[:en:Violin]]) === বিনোদন === {{div col|2}} # '''[[খেল]] ([[:en:Game]])''' ## [[বেকগেমন]] ([[:en:Backgammon]]) ## [[দবা খেল]] ([[:en:Chess]]) ## [[গ' খেল]] ([[:en:Go (game)]]) ## [[ভিডিঅ' গেম]] ([[:en:Video game]]) # [[জুৱা খেল]] ([[:en:Gambling]]) # [[সমৰ কলা]] ([[:en:Martial arts]]) ## [[কাৰাটে]] ([[:en:Karate]]) ## [[জুদো]] ([[:en:Judo]]) # [[অলিম্পিক]] ([[:en:Olympic Games]]) # '''[[ক্ৰীড়া]] ([[:en:Sport]])''' ## [[এথলেটিকছ]] ([[:en:Sport of athletics]]) ## [[বেছবল]] ([[:en:Baseball]]) ## [[বাস্কেটবল]] ([[:en:Basketball]]) ## [[ক্ৰিকেট]] ([[:en:Cricket]]) ## [[ফুটবল]] ([[:en:Association football]]) ## [[গল্ফ]] ([[:en:Golf]]) ## [[ৰাগবী]] ([[:en:Rugby football]]) ## [[টেনিছ]] ([[:en:Tennis]]) # '''[[খেলনা]] ([[:en:Toy]])''' {{div col end}} == ইতিহাস == # '''[[ইতিহাস]] ([[:en:History]])''' ==== প্ৰাক-ইতিহাস আৰু প্ৰাচীন বিশ্ব‎ ==== {{div col|2}} # [[প্ৰাক-ইতিহাস]] ([[:en:Prehistory]]) # [[প্ৰস্তৰ যুগ]] ([[:en:Stone Age]]) # [[ব্ৰঞ্জ যুগ]] ([[:en:Bronze Age]]) # [[লৌহ যুগ]] ([[:en:Iron Age]]) # [[মেচ'পটেমিয়া]] ([[:en:Mesopotamia]]) # [[সুমেৰ]] ([[:en:Sumer]]) # [[প্ৰাচীন ইজিপ্ট]] ([[:en:Ancient Egypt]]) # [[প্ৰাচীন গ্ৰীচ]] ([[:en:Ancient Greece]]) # [[ৰোমান সাম্ৰাজ্য]] ([[:en:Roman Empire]]) # [[হান ৰাজবংশ]] ([[:en:Han Dynasty]]) # [[গুপ্ত সাম্ৰাজ্য]] ([[:en:Gupta Empire]]) {{div col end}} ==== মধ্যযুগ আৰু প্ৰাৰম্ভিক আধুনিক যুগ ==== {{div col|2}} # [[আব্বাচীয় খিলাফত]] ([[:en:Abbasid Caliphate]]) # [[ইউৰোপীয় জ্ঞানোদয়]] ([[:en:Age of Enlightenment]]) # [[এজটেক]] ([[:en:Aztecs]]) # [[বাইজেণ্টাইন সাম্ৰাজ্য]] ([[:en:Byzantine Empire]]) # [[ক্ৰুচেদ]] ([[:en:Crusades]]) # [[পবিত্ৰ ৰোমান সাম্ৰাজ্য]] ([[:en:Holy Roman Empire]]) # [[ইনকা সাম্ৰাজ্য]] ([[:en:Inca Empire]]) # [[মালি সাম্ৰাজ্য]] ([[:en:Mali Empire]]) # [[মায়া সভ্যতা]] ([[:en:Mayan Civilization]]) # [[মধ্যযুগ]] ([[:en:Middle Ages]]) # [[মংগোল সাম্ৰাজ্য]] ([[:en:Mongol Empire]]) # [[মিং ৰাজবংশ]] ([[:en:Ming Dynasty]]) # [[অটোমান সাম্ৰাজ্য]] ([[:en:Ottoman Empire]]) # [[খ্ৰীষ্টান ধৰ্মসংস্কাৰ আন্দোলন]] ([[:en:Protestant Reformation]]) # [[নৱ-জাগৰণ]] ([[:en:Renaissance]]) # [[টাং সাম্ৰাজ্য]] ([[:en:Tang Dynasty]]) # [[ভাইকিংছ]] ([[:en:Vikings]]) {{div col end}} ==== আধুনিক যুগ ==== {{div col|2}} # [[আৰব-ইজৰাইল বিবাদ]] ([[:en:Arab-Israeli conflict]]) # [[আমেৰিকান গৃহ যুদ্ধ]] ([[:en:American Civil War]]) # [[বৰ্ণবৈষম্য নীতি]] ([[:en:Apartheid]]) # '''[[ব্ৰিটিছ সাম্ৰাজ্য]] ([[:en:British Empire]])''' # '''[[শীতল যুদ্ধ]] ([[:en:Cold War]])''' # [[সাংস্কৃতিক বিপ্লৱ]] ([[:en:Cultural Revolution]]) # '''[[ফৰাচী বিপ্লৱ]] ([[:en:French Revolution]])''' # [[মহামন্দা]] ([[:en:Great Depression]]) # [[ইহুদী গণহত্যা]] ([[:en:The Holocaust]]) # '''[[শিল্প বিপ্লৱ]] ([[:en:Industrial Revolution]])''' # [[নাজী জাৰ্মানী]] ([[:en:Nazi Germany]]) # [[মেইজি পুনৰ্গঠন]] ([[:en:Meiji Restoration]]) <!-- most significant event in Japanese history --> # [[ৰুছ বিপ্লৱ]] ([[:en:Russian Revolution]]) # [[চিং ৰাজবংশ]] ([[:en:Qing Dynasty]]) # [[ভিয়েটনাম যুদ্ধ]] ([[:en:Vietnam War]]) # '''[[প্ৰথম বিশ্বযুদ্ধ]] ([[:en:World War I]])''' # '''[[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]] ([[:en:World War II]])''' {{div col end}} == ভূগোল == {{div col|2}} এই অংশত ভূগোলৰ কিছুমান সাধাৰণ ধাৰণা আৰু পৃথিৱীৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ ভৌগোলিক অঞ্চলসমূহ তালিকাভূক্ত কৰা হৈছে। # '''[[ভূগোল]] ([[:en:Geography]])''' # '''[[চহৰ]] ([[:en:City]])''' # '''[[মহাদেশ]] ([[:en:Continent]])''' # [[অৰণ্য]] ([[:en:Forest]]) # [[পৰ্বত]] ([[:en:Mountain]]) # [[মৰুভূমি]] ([[:en:Desert]]) # [[সুমেৰু]] ([[:en:North Pole]]) # '''[[মহাসাগৰ]] ([[:en:Ocean]])''' # [[নদী]] ([[:en:River]]) # '''[[সাগৰ]] ([[:en:Sea]])''' # [[কুমেৰু]] ([[:en:South Pole]]) === মহাদেশ আৰু প্ৰমুখ অঞ্চল === # '''[[আফ্ৰিকা]] ([[:en:Africa]])''' # '''[[এণ্টাৰ্কটিকা]] ([[:en:Antarctica]])''' # '''[[এছিয়া]] ([[:en:Asia]])''' # '''[[ইউৰোপ]] ([[:en:Europe]])''' # [[মধ্যপ্ৰাচ্য]] ([[:en:Middle East]]) # '''[[উত্তৰ আমেৰিকা]] ([[:en:North America]])''' # '''[[ওচেনিয়া]] ([[:en:Oceania]])''' # '''[[দক্ষিণ আমেৰিকা]] ([[:en:South America]])''' {{div col end}} === দেশ === {{div col|3}} [[সাৰ্বভৌম ৰাষ্ট্ৰসমূহৰ তালিকা]]ত থকা আটাইবোৰ দেশৰে প্ৰবন্ধ ৱিকিপিডিয়াত থকাটো বাঞ্ছনীয়। পিছে সৰু ৱিকিপিডিয়াবোৰৰ বাবে ইয়াত কিছুমান দেশক অধিক প্ৰাধন্য দিয়া হৈছে। # [[আফগানিস্তান]] ([[:en:Afghanistan]]) # [[আলজেৰিয়া]] ([[:en:Algeria]]) # [[আৰ্জেণ্টিনা]] ([[:en:Argentina]]) # [[অষ্ট্ৰেলিয়া]] ([[:en:Australia]]) # [[অষ্ট্ৰিয়া]] ([[:en:Austria]]) # [[বাংলাদেশ]] ([[:en:Bangladesh]]) # '''[[ব্ৰাজিল]] ([[:en:Brazil]])''' # [[কানাডা]] ([[:en:Canada]]) # '''[[চীন]] ([[:en:China]])''' # [[কংগো গণৰাজ্য]] ([[:en:Democratic Republic of the Congo]]) # [[কিউবা]] ([[:en:Cuba]]) # [[ইজিপ্ত]] ([[:en:Egypt]]) # [[ইথিঅ'পিয়া]] ([[:en:Ethiopia]]) # '''[[ফ্ৰান্স]] ([[:en:France]])''' # '''[[জাৰ্মানী]] ([[:en:Germany]])''' # '''[[ভাৰত]] ([[:en:India]])''' # [[ইণ্ডোনেছিয়া]] ([[:en:Indonesia]]) # '''[[ইৰান]] [[:en:Iran]])''' # [[ইৰাক]] ([[:en:Iraq]]) # [[ইজৰাইল]] ([[:en:Israel]]) # '''[[ইটালী]] ([[:en:Italy]])''' # '''[[জাপান]] ([[:en:Japan]])''' # [[মেক্সিকো]] ([[:en:Mexico]]) # [[নেদাৰলেণ্ড]] ([[:en:Netherlands]]) # [[নিউজিলেণ্ড]] ([[:en:New Zealand]]) # [[নাইজেৰিয়া]] ([[:en:Nigeria]]) # [[পাকিস্তান]] ([[:en:Pakistan]]) # [[পোলেণ্ড]] ([[:en:Poland]]) # [[পৰ্তুগাল]] ([[:en:Portugal]]) # '''[[ৰাছিয়া]] ([[:en:Russia]])''' # [[চৌদি আৰৱ]] ([[:en:Saudi Arabia]]) # [[ছিংগাপুৰ]] ([[:en:Singapore]]) # [[দক্ষিণ আফ্ৰিকা]] ([[:en:South Africa]]) # [[দক্ষিণ কোৰিয়া]] ([[:en:South Korea]]) # '''[[স্পেইন]] ([[:en:Spain]])''' # [[চুদান]] ([[:en:Sudan]]) # [[ছুইজাৰলেণ্ড]] ([[:en:Switzerland]]) # [[তাঞ্জানিয়া]] ([[:en:Tanzania]]) # [[থাইলেণ্ড]] ([[:en:Thailand]]) # [[তুৰস্ক]] ([[:en:Turkey]]) # [[ইউক্ৰেইন]] ([[:en:Ukraine]]) # '''[[যুক্তৰাজ্য]] ([[:en:United Kingdom]])''' # '''[[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]] ([[:en:United States]])''' # [[ভেটিকান চিটি]] ([[:en:Vatican City]]) # [[ভেনিজুৱেলা]] ([[:en:Venezuela]]) # [[ভিয়েটনাম]] ([[:en:Vietnam]]) {{div col end}} === নগৰ === {{div col|3}} # [[আমষ্টাৰডাম]] ([[:en:Amsterdam]]) # [[এথেন্স]] ([[:en:Athens]]) # [[বাগদাদ]] ([[:en:Baghdad]]) # [[বেংকক]] ([[:en:Bangkok]]) # '''[[বেইজিং]] ([[:en:Beijing]])''' # '''[[বাৰ্লিন]] ([[:en:Berlin]])''' # [[বগোটা]] ([[:en:Bogotá]]) # [[ব্ৰুচেলছ]] ([[:en:Brussels]]) # [[ব্যুনেচ আইৰিচ]] ([[:en:Buenos Aires]]) # [[কাইৰো]] ([[:en:Cairo]]) # [[কেপ টাউন]] ([[:en:Cape Town]]) # [[ডামাস্কাছ]] ([[:en:Damascus]]) # [[দিল্লী]] ([[:en:Delhi]]) # [[ঢাকা]] ([[:en:Dhaka]]) # [[ডুবাই]] ([[:en:Dubai]]) # [[হংকং]] ([[:en:Hong Kong]]) # [[ইষ্টানবুল]] ([[:en:Istanbul]]) # [[জাকাৰ্টা]] ([[:en:Jakarta]]) # '''[[জেৰুজালেম]] ([[:en:Jerusalem]])''' # [[কৰাচী]] ([[:en:Karachi]]) # [[কিনাশাচা]] ([[:en:Kinshasa]]) # [[কলকাতা]] ([[:en:Kolkata]]) # [[লাগ'চ]] ([[:en:Lagos]]) # '''[[লণ্ডন]] ([[:en:London]])''' # [[লচ এঞ্জেলচ]] ([[:en:Los Angeles]]) # [[মাদ্ৰিদ]] ([[:en:Madrid]]) # [[মক্কা]] ([[:en:Mecca]]) # [[মেক্সিকো চিটি]] ([[:en:Mexico City]]) # '''[[মস্কো]] ([[:en:Moscow]])''' # [[মুম্বাই]] ([[:en:Mumbai]]) # [[নাইৰোবি]] ([[:en:Nairobi]]) # '''[[নিউয়ৰ্ক মহানগৰ]] ([[:en:New York City]])''' # '''[[পেৰিছ]] ([[:en:Paris]])''' # [[ৰিঅ' ডি জেনেৰ']] ([[:en:Rio de Janeiro]]) # '''[[ৰোম]] ([[:en:Rome]])''' # '''[[চেণ্ট পিটাৰছবাৰ্গ]] ([[:en:Saint Petersburg]])''' # [[চাও পাওল']] ([[:en:São Paulo]]) # [[ছিউল]] ([[:en:Seoul]]) # [[ছাংহাই]] ([[:en:Shanghai]]) # [[ছিডনী]] ([[:en:Sydney]]) # [[তেহৰাণ]] ([[:en:Tehran]]) # '''[[টকিঅ']] ([[:en:Tokyo]])''' # [[ভিয়েনা]] ([[:en:Vienna]]) # [[ৱাশ্বিংটন ডি.চি.]] ([[:en:Washington, D.C.]]) {{div col end}} === জলাঞ্চল === {{div col|3}} # '''[[আমাজান নদী]] ([[:en:Amazon River]])''' # [[উত্তৰ মহাসাগৰ]] ([[:en:Arctic Ocean]]) # '''[[আটলাণ্টিক মহাসাগৰ]] ([[:en:Atlantic Ocean]])''' # [[বাল্টিক সাগৰ]] ([[:en:Baltic Sea]]) # [[কৃষ্ণ সাগৰ]] ([[:en:Black Sea]]) # [[কেৰিবিয়ান সাগৰ]] ([[:en:Caribbean Sea]]) # [[কাস্পিয়ান সাগৰ]] ([[:en:Caspian Sea]]) # [[কংগো নদী]] ([[:en:Congo River]]) # [[ডানয়ুব নদী]] ([[:en:Danube]]) # [[গঙ্গা নদী]] ([[:en:Ganges]]) # [[বৃহৎ প্ৰবাল প্ৰাচীৰ]] ([[:en:Great Barrier Reef]]) # [[বৃহৎ হ্ৰদসমূহ]] ([[:en:Great Lakes]]) # '''[[ভাৰত মহাসাগৰ]] ([[:en:Indian Ocean]])''' # [[সিন্ধু নদী]] ([[:en:Indus River]]) # [[বৈকাল হ্ৰদ]] ([[:en:Lake Baikal]]) # [[টাংগান্যিকা হ্ৰদ]] ([[:en:Lake Tanganyika]]) # [[ভিক্টোৰিয়া হ্ৰদ]] ([[:en:Lake Victoria]]) # [[ভূমধ্য সাগৰ]] ([[:en:Mediterranean Sea]]) # [[মিছিছিপি নদী]] ([[:en:Mississippi River]]) # [[নাইজাৰ নদী]] ([[:en:Niger River]]) # '''[[নীল নদী]] ([[:en:Nile]])''' # [[উত্তৰ সাগৰ]] ([[:en:North Sea]]) # '''[[প্ৰশান্ত মহাসাগৰ]] ([[:en:Pacific Ocean]])''' # [[পানামা খাল]] ([[:en:Panama Canal]]) # [[ৰাইন]] ([[:en:Rhine]]) # [[ছুৱেজ খাল]] ([[:en:Suez Canal]]) # [[দক্ষিণ মহাসাগৰ]] ([[:en:Southern Ocean]]) # [[ভল্গা নদী]] ([[:en:Volga River]]) # [[য়াংজে নদী]] ([[:en:Yangtze River]]) # [[হোৱাংহো নদী]] ([[:en:Yellow River]]) {{div col end}} === পৰ্বত আৰু মৰুভূমি === # [[এল্পছ]] ([[:en:Alps]]) # [[এণ্ডিছ]] ([[:en:Andes]]) # '''[[হিমালয়]] ([[:en:Himalayas]])''' ## [[মাউণ্ট এভাৰেষ্ট]] ([[:en:Mount Everest]]) # [[মাউণ্ট কিলিমাঞ্জাৰ']] ([[:en:Mount Kilimanjaro]]) # [[ৰকি পৰ্বতমালা]] ([[:en:Rocky Mountains]]) # '''[[চাহাৰা মৰুভূমি]] ([[:en:Sahara]])''' {{Core topics}} [[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়াৰ অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধ|*]] [[শ্ৰেণী:তালিকাসমূহ]] oohza100zufdl45wvlu6g1rqvkld4z7 ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/স্তৰ/১ 4 29987 617504 246912 2026-07-16T04:12:04Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:তালিকাসমূহ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617504 wikitext text/x-wiki <noinclude>{{ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/Level/Nav bar}}</noinclude> এয়া প্ৰতিখন ৱিকিপিডিয়াতে থাকিব লগা অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ প্ৰথম স্তৰৰ শীৰ্ষ ১০ টা প্ৰবন্ধ। {{Progress bar|{{#expr:(10/10)*100}} |text = প্ৰবন্ধ সৃষ্টি কৰা হ'ল}} <!-- [[Wikipedia:Featured article|Featured articles]] are marked ({{classicon|FA}}), A-class articles with ({{classicon|A}}), [[Wikipedia:Good articles|Good articles]] with ({{classicon|GA}}), downgraded from good articles with ({{classicon|DGA}}), failed good article candidates with ({{classicon|FGAN}}), B-class articles with ({{classicon|B}}), C-class articles with ({{classicon|C}}), Start-class articles with ({{classicon|Start}}), and Stub-class articles with ({{classicon|Stub}}). --> {{colbegin|3}} # [[কলা]] ([[:en:Art]]) # [[পৃথিৱী]] ([[:en:Earth]]) # [[বিশ্বৰ ইতিহাস]] ([[:en:History of the world]]) # [[ভাষা]] ([[:en:Language]]) # [[জীৱন]] ([[:en:Life]]) # [[গণিত]] ([[:en:Mathematics]]) # [[দৰ্শন]] ([[:en:Philosophy]]) # [[বিজ্ঞান]] ([[:en:Science]]) # [[সংস্কৃতি]] ([[:en:Culture]]) # [[প্ৰযুক্তি]] ([[:en:Technology]]) {{colend}} [[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়াৰ অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধ|*]] [[শ্ৰেণী:তালিকাসমূহ]] g45d1tabml64gxf3vlvbezmkd1h1otf ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/স্তৰ/২ 4 29988 617503 505867 2026-07-16T04:11:48Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:তালিকাসমূহ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617503 wikitext text/x-wiki {{Wikipedia:Vital articles/Level/Nav bar}} এয়া দ্বিতীয় স্তৰৰ বাবে অত্যাৱশ্যকীয় এশটা প্ৰবন্ধ। প্ৰথম স্তৰত থকা প্ৰবন্ধসমূহ গাঢ় কৰি দেখুওৱা হৈছে। বৈশিষ্ট্যপূৰ্ণ প্ৰবন্ধসমূহ চিহ্নিত {{classicon|FA}} কৰি দেখুওৱা হৈছে। ক-শাখাৰ প্ৰবন্ধ {{classicon|A}}, ভাল প্ৰবন্ধ {{classicon|GA}}, খ-শাখাৰ প্ৰবন্ধ {{classicon|B}}, গ-শাখাৰ প্ৰবন্ধ {{classicon|C}}, আৰম্ভণি-শাখাৰ প্ৰবন্ধ {{classicon|Start}}, আৰু পোখালি-শাখাৰ প্ৰবন্ধ {{classicon|Stub}} চিহ্নৰ দ্বাৰা চিহ্নিত কৰা হৈছে। {{Progress bar|{{#expr:(100/100)*100}} |text = প্ৰবন্ধ সৃষ্টি কৰা হ'ল}} *'''কলা :''' {{colbegin|3}} # {{classicon|C}} [[স্থাপত্য]] # {{classicon|C}} '''[[কলা]]''' # {{classicon|C}} {{classicon|DGA}} [[চলচ্চিত্ৰ]] # {{classicon|C}} [[শিল্পৰ ইতিহাস]] # {{classicon|C}} [[সংগীত]] # {{classicon|start}} [[পৰিবেশন কলা]] # {{classicon|start}} [[মৌখিক পৰম্পৰা]] # {{classicon|Start}} [[দৃশ্য কলা]] {{colend}} *'''ভূগোল :''' {{colbegin|3}} # {{classicon|B}} [[আফ্ৰিকা]] # {{classicon|C}} [[এছিয়া]] # {{classicon|B}} [[মহানগৰ]] # {{classicon|C}} [[দেশ]] # {{classicon|FA}} '''[[পৃথিৱী]]''' # {{classicon|B}} [[ইউৰোপ]] # {{classicon|C}} [[ভূগোল]] # {{classicon|C}} [[পৰ্বত]] # {{classicon|C}} [[উত্তৰ আমেৰিকা]] # {{classicon|B}} [[সাগৰ]] # {{classicon|C}} [[নদী]] # {{classicon|C}} [[দক্ষিণ আমেৰিকা]] {{colend}} *'''ইতিহাস :''' {{colbegin|3}} # {{classicon|B}} [[সভ্যতা]] # {{classicon|C}} [[ইতিহাস]] # {{classicon|B}} {{classicon|DGA}} '''[[পৃথিৱীৰ ইতিহাস]]''' {{colend}} *'''ভাষা :''' {{colbegin|3}} # {{classicon|C}} [[কিতাপ]] # {{classicon|B}} '''[[ভাষা]]''' # {{classicon|C}} [[ভাষাবিজ্ঞান]] # {{classicon|C}} [[সাহিত্য]] # {{classicon|Start}} [[লিখন]] {{colend}} *'''জীৱন :''' {{colbegin|3}} # {{classicon|C}} [[কাপোৰ]] # {{classicon|C}} [[মৃত্যু]] # {{classicon|C}} [[আবেগ]] # {{classicon|Start}} [[মনোৰঞ্জন]] # {{classicon|B}} [[খাদ্য]] # {{classicon|C}} [[ঘৰ]] # {{classicon|Start}} [[মানৱ যৌনতা]] # {{classicon|Start}} [[কৰ্ম (মানৱীয় কাৰ্যকলাপ)]] # {{classicon|B}} [[জীৱন]] # {{classicon|C}} [[ব্যক্তিগত জীৱন]] # {{classicon|C}} [[জনপ্ৰিয় সংস্কৃতি]] # {{classicon|start}} {{classicon|DFA}} [[জনগোষ্ঠী]] # {{classicon|B}} [[টোপনি]] # {{classicon|C}} [[সময়]] {{colend}} *'''গণিত :''' {{colbegin|3}} # {{classicon|B}} [[পাটীগণিত]] # {{classicon|B}} [[জ্যামিতি]] # {{classicon|B+}} [[গণিতৰ ইতিহাস]] # {{classicon|B}} {{classicon|DGA}} '''[[গণিত]]''' # {{classicon|B}} [[সংখ্যা]] {{colend}} *'''দৰ্শন :''' {{colbegin|3}} # {{classicon|C}} [[নৈতিকতা]] # {{classicon|C}} [[জ্ঞান]] # {{classicon|B}} [[তৰ্কশাস্ত্ৰ]] # {{classicon|B}} [[মন]] # {{classicon|B}} [[শ্ৰুতিকথা]] # {{classicon|C}} [[দৰ্শন]] # {{classicon|C}} [[ধৰ্ম]] {{colend}} *'''বিজ্ঞান :''' {{colbegin|3}} # {{classicon|B}} [[প্ৰাণী]] # {{classicon|GA}} [[জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান]] # {{classicon|FA}} [[অণু]] # {{classicon|FA}} [[বেক্টেৰিয়া]] # {{classicon|GA}} [[জীৱ বিজ্ঞান]] # {{classicon|C}} [[ৰাসায়নিক মৌল]] # {{classicon|B}} {{classicon|DFA}} [[ৰসায়ন বিজ্ঞান]] # {{classicon|GA}} [[জলবায়ু]] # {{classicon|C}} [[শক্তি]] # {{classicon|B}} {{classicon|DGA}} [[বিজ্ঞানৰ ইতিহাস]] # {{classicon|B}} {{classicon|DGA}} {{classicon|DFA}} [[মানুহ]] # {{classicon|C}} [[ঔষধ]] # {{classicon|GA}} [[প্ৰকৃতি]] # {{classicon|C}} {{classicon|DGA}} [[পদাৰ্থ বিজ্ঞান]] # {{classicon|C}} [[উদ্ভিদ]] # {{classicon|B}} {{classicon|DFA}} [[মনোবিজ্ঞান]] # {{classicon|B}} [[বিজ্ঞান]] # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[পৰিসংখ্যা]] # {{classicon|B}} {{classicon|DGA}} [[বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ড]] # {{classicon|B}} {{classicon|DGA}} [[পানী]] {{colend}} *'''সমাজ :''' {{colbegin|3}} # {{classicon|C}} [[ব্যৱসায়]] # {{classicon|C}} {{classicon|DGA}} [[সম্প্ৰদায়]] # {{classicon|C}} {{classicon|DGA}} [[অপৰাধ]] # {{classicon|C}} {{classicon|DGA}} [[সংস্কৃতি]] # {{classicon|Start}} [[ৰন্ধনশৈলী]] # {{classicon|C}} [[শিক্ষা]] # {{classicon|C}} [[পৰিয়াল]] # {{classicon|Start}} [[চৰকাৰ]] # {{classicon|B}} {{classicon|DFA}} [[আইন]] # {{classicon|B}} [[মুদ্ৰা]] # {{classicon|C}} {{classicon|DGA}} [[ৰাজনীতি]] # {{classicon|C}} [[সমাজ বিজ্ঞান]] # {{classicon|Start}} [[সমাজ]] # {{classicon|C}} [[যুদ্ধ]] {{colend}} *'''প্ৰযুক্তি :''' {{colbegin|3}} # {{classicon|B}} [[কৃষি]] # {{classicon|C}} [[ইলেক্ট্ৰনিকছ]] # {{classicon|B}} [[জুই]] # {{classicon|B}} [[অভিযান্ত্ৰিক বিদ্যা]] # {{classicon|C}} [[ইণ্টাৰনেট]] # {{classicon|Start}} [[প্ৰযুক্তিৰ ইতিহাস]] # {{classicon|B}} [[প্ৰযুক্তি]] # {{classicon|GA}} [[দূৰসংযোগ]] # {{classicon|C}} [[পৰিবহণ]] {{colend}} *'''উদ্যোগ :''' {{colbegin|3}} # {{classicon|Start}} [[নিৰ্মাণ]] # {{classicon|C}} [[উৎপাদন]] # {{classicon|B}} [[খনন]] {{colend}} [[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়াৰ অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধ|*]] [[শ্ৰেণী:তালিকাসমূহ]] nuh19gwof0kzs08ja5glvpuz7yo47ej বাংলাদেশৰ মুক্তিযুদ্ধৰ সময় ৰেখা 0 30489 617479 614604 2026-07-16T03:33:05Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617479 wikitext text/x-wiki {{Delete|আংশিক ৰূপত অনুবাদ কৰি বাকী ইংৰাজী পাঠৰ কপি পেষ্ট}} '''[[বাংলাদেশৰ মুক্তিযুদ্ধ]]''' মাৰ্চ ২৬, ১৯৭১ চনত আৰম্ভ হৈ ১৬ ডিচেম্বৰ ১৯৭১ অত শেষ হয়। তলত ইয়াৰ কিছুমান মুখ্য ঘটনাসমূহ সময়ানুক্ৰমিক ভাৱে দেখুওৱা হৈছে। ==সময় ৰেখা== ===যুদ্ধৰ আগত=== * ১ মাৰ্চ: জেনেৰেল [[য়াহায়া খান|য়াহায়া খানে]] এক ৰেডিঅ' ঘোষণাৰ জৰিয়তে ৩ মাৰ্চত হ'বলগা নেশ্যনেল কাউন্সিলৰ বৈঠক ৰদ কৰে।<ref>[http://www.liberationwarmuseum.org/this-month-in-1971/89-march-1-1971 March 1, 1971 - Liberation War Museum]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> *March 7: [[Sheikh Mujibur Rahman]] - leader of [[Awami League]] party that had won a landslide victory in East Pakistan in the Federal Elections in 1969, but never been granted authority - announces to a jubilant crowd at the Dhaka Race Course ground, "The struggle this time is the struggle for our emancipation! The struggle this time is the struggle for independence!".<ref>{{Cite web |title=আৰ্কাইভ কপি |url=http://banglapedia.search.com.bd/HT/S_0223.htm |access-date=2012-10-22 |archivedate=2013-05-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130512042351/http://banglapedia.search.com.bd/HT/S_0223.htm |deadurl=yes }}</ref> *March 9: Workers of Chittagong port refuse to unload weapons from the ship 'Swat'. *March 10: Expatriate Bengali students demonstrate in front of the [[United Nations Headquarters]] and calls for UN intervention to put an end to violence on Bengali people.<ref>[http://www.liberationwarmuseum.org/this-month-in-1971/98-march-10-1971 March 10, 1971 - Liberation War Museum]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> *March 16: Yahya Khan starts negotiation with Sheikh Mujibur Rahman. *March 19: Nearly 50 people die as Pakistan Army opens fire on demonstrators at Jaydevpur.<ref>[http://www.liberationwarmuseum.org/this-month-in-1971/107-march-19-1971 March 19, 1971 - Liberation War Museum]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> *March 24: Pakistan Army opens fire on Bengali demonstrators in Syedpur, Rangpur and Chittagong. More than a thousand people are killed.<ref>[http://www.liberationwarmuseum.org/this-month-in-1971/112-march-24-1971 March 24, 1971 - Liberation War Museum]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ===Events of the War=== ====March==== *March 25: Pakistan Army starts [[Operation Searchlight]] in [[Dhaka]] and rest of the country, attacking political activists, students, and Bengali members of armed forces and police *March 26: Independence of Bangladesh is declared by Maj. Ziaur Rahman, on behalf of National Leader Sheikh Mujibur Rahman. This is Bangladesh's official Independence Day. *March 31: [http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,905021-1,00.html Kushtia resistance] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100904014709/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,905021-1,00.html |date=2010-09-04 }} begins. ====April==== *April 2: [[Jinjira massacre]]. *April 6: [[Archer Blood|The Blood Telegram]] *April 11: [http://www.profile-bengal.com/0411_radio_taj.htm Radio address] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080907235633/http://www.profile-bengal.com/0411_radio_taj.htm |date=2008-09-07 }} by [[Tajuddin Ahmad]], the Prime Minister. *April 10: A provisional Bangladesh government-in-exile is formed. *April 12: [[M. A. G. Osmani]] takes up the command of Bangladesh Armed Forces. *April 17: A provisional government-in-exile took oath in [[Boiddonathtola]] (now called [[Mujibnagar]]) in [[Meherpur District]] *April 18: [[Mostafa Kamal (Bir Sreshtho)|Battle of Daruin]], Comilla and [[Munshi Abdur Rouf|Battle of Rangamati-Mahalchari waterway]], Chittagong Hill Tracts. *April 24: Formation of Bangladesh Action Committee at Coventry, UK by non-resident Bangladeshis. *April 28: [http://www.profile-bengal.com/0428_71_tajuddin_plea.htm Tajuddin pleas for arms aid to neighbors.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081122022106/http://www.profile-bengal.com/0428_71_tajuddin_plea.htm |date=2008-11-22 }} ====May==== *May 5: [[Gopalpur massacre]].<ref>[http://nation.ittefaq.com/issues/2009/05/08/all0769.htm Locals still have nightmare about supreme sacrifices of Lt. Azim, 200 others] The New Nation, Internet Edition, May 8, 2009</ref> *May 15: Indian army starts aiding [[Mukti Bahini]].<ref>A Tale of Millions, Islam, Major Rafiqul Bir Uttam, p 211</ref> *May 20:The [[Chuknagar massacre]] takes place at [[Khulna]] where the Pakistan army kills nearly 10 thousand people *May 24: [[Swadhin Bangla Betar Kendra]] finds home in Kolkata. ====July==== *July 11–17: Sector Commanders Conference 1971. ====August==== *August 1: [[The Concert for Bangladesh]] in Madison Square Garden, New York by [[George Harrison]] and friends. *August 16: [[Operation Jackpot]], Bangladesh naval commando operation. *August 20: [[Flight Lieutenant]] [[Matiur Rahman (military pilot)]]'s attempt to defect by hijacking a fighter. *August 30: Pakistan Army crackdown on Dhaka guerrillas.<ref>Jahanara Imam, ''Ekatturer Dinguli''</ref> ====September==== *September 5: [[Nur Mohammad Sheikh|Battle of Goahati]], Jessore. *September 28: [[Bangladesh Air Force]] starts functioning. ====October==== *October 13: Dhaka guerrillas kill Abdul Monem Khan, governor of East Pakistan. *October 28: [[Hamidur Rahman|Battle of Dhalai Outpost]], Srimongol. *October 31 to November 3: [[Battle of Dhalai]]: Indian attack from [[Tripura]] into East Pakistan to stop Pakistani cross-border shelling. ====November==== *November 9: Six small ships constitute the first fleet of [[Bangladesh Navy]]. *November 16: [[Battle of Ajmiriganj]], an 18 hour encounter between MB and Pakistan army. A famous freedom fighter, [[Jagatyoti Das]], is martyred. *November 20 to November 21: [[Battle of Garibpur]]: Indian attack in [[Boyra]] [[Salients, re-entrants and pockets|salient]] in East Pakistan *November 21: [[Mitro Bahini Order of Battle December 1971|Mitro Bahini]], the joint force of Bngladesh and Indian army is formed. *November 22 to December 13, and sporadic fighting to December 16: [[Battle of Hilli]]: Indian attack on [[Bogra]] in East Pakistan. ====December (Indo-Pakistan War)==== *December 3: [[Bangladesh Air Force]] destroys Pakistani oil depots<ref>মুক্তিযুদ্ধে বিমান (Airplanes of liberation war), The Daily Prothom Alo, December 25, 2009</ref>.. Pakistani air attacks on India result in India declaring war on Pakistan. *December 4 : Battle of Longewala: Indians stop a Pakistani invasion directed at Jaisalmer. *December 5 : Battle of Basantar: Indians attack and take over Pakistani territory opposite Jammu. *December 6: Bhutan becomes the first country to recognize Bangladesh. [[Swadhin Bangla Betar Kendra]] becomes Bangladesh Betar. *December 7: Liberation of Jessore, Sylhet and Moulovi Bazar. *December 8: [[Operation Python]]: Indian [[naval]] attack on [[Karachi]] *December 9: [[Battle of Kushtia]]: Indian attack from [[West Bengal]] into East Pakistan. : Chandpur and Daudkandi liberated. *December 10: Liberation of Laksham. Two Bangladeshi ships [[Mohammad Ruhul Amin|sunk mistakenly]] by Indian air attack. *December 11: Liberation of Hilli, Mymenshingh, Kushtia and Noakhali. [[USS Enterprise (CVN-65)|USS ''Enterprise'']] is deployed by the USA in the [[Bay of Bengal]] to intimidate Indian Navy. *December 13: [[Soviet Navy]] deploys a group of ships to counter USS ''Enterprise''. *December 14: Selective genocide of nationalist intellectuals. Liberation of Bogra. *December 16: Pakistan Army surrenders to [[Mitro Bahini]] represented by [[Jagjit Singh Aurora]] of the Indian Army faction of the military coalition. : Freedom of Bangladeshi people. *December 22: The provisional government of Bangladesh arrives in Dhaka from exile. ==References== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:বাংলাদেশ]] [[শ্ৰেণী:যুদ্ধ]] [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] qgd0x8quf1pu118tok94zx89svi3fgx 617480 617479 2026-07-16T03:33:27Z Kandarpajit Kallol 6257 removed [[Category:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617480 wikitext text/x-wiki {{Delete|আংশিক ৰূপত অনুবাদ কৰি বাকী ইংৰাজী পাঠৰ কপি পেষ্ট}} '''[[বাংলাদেশৰ মুক্তিযুদ্ধ]]''' মাৰ্চ ২৬, ১৯৭১ চনত আৰম্ভ হৈ ১৬ ডিচেম্বৰ ১৯৭১ অত শেষ হয়। তলত ইয়াৰ কিছুমান মুখ্য ঘটনাসমূহ সময়ানুক্ৰমিক ভাৱে দেখুওৱা হৈছে। ==সময় ৰেখা== ===যুদ্ধৰ আগত=== * ১ মাৰ্চ: জেনেৰেল [[য়াহায়া খান|য়াহায়া খানে]] এক ৰেডিঅ' ঘোষণাৰ জৰিয়তে ৩ মাৰ্চত হ'বলগা নেশ্যনেল কাউন্সিলৰ বৈঠক ৰদ কৰে।<ref>[http://www.liberationwarmuseum.org/this-month-in-1971/89-march-1-1971 March 1, 1971 - Liberation War Museum]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> *March 7: [[Sheikh Mujibur Rahman]] - leader of [[Awami League]] party that had won a landslide victory in East Pakistan in the Federal Elections in 1969, but never been granted authority - announces to a jubilant crowd at the Dhaka Race Course ground, "The struggle this time is the struggle for our emancipation! The struggle this time is the struggle for independence!".<ref>{{Cite web |title=আৰ্কাইভ কপি |url=http://banglapedia.search.com.bd/HT/S_0223.htm |access-date=2012-10-22 |archivedate=2013-05-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130512042351/http://banglapedia.search.com.bd/HT/S_0223.htm |deadurl=yes }}</ref> *March 9: Workers of Chittagong port refuse to unload weapons from the ship 'Swat'. *March 10: Expatriate Bengali students demonstrate in front of the [[United Nations Headquarters]] and calls for UN intervention to put an end to violence on Bengali people.<ref>[http://www.liberationwarmuseum.org/this-month-in-1971/98-march-10-1971 March 10, 1971 - Liberation War Museum]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> *March 16: Yahya Khan starts negotiation with Sheikh Mujibur Rahman. *March 19: Nearly 50 people die as Pakistan Army opens fire on demonstrators at Jaydevpur.<ref>[http://www.liberationwarmuseum.org/this-month-in-1971/107-march-19-1971 March 19, 1971 - Liberation War Museum]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> *March 24: Pakistan Army opens fire on Bengali demonstrators in Syedpur, Rangpur and Chittagong. More than a thousand people are killed.<ref>[http://www.liberationwarmuseum.org/this-month-in-1971/112-march-24-1971 March 24, 1971 - Liberation War Museum]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ===Events of the War=== ====March==== *March 25: Pakistan Army starts [[Operation Searchlight]] in [[Dhaka]] and rest of the country, attacking political activists, students, and Bengali members of armed forces and police *March 26: Independence of Bangladesh is declared by Maj. Ziaur Rahman, on behalf of National Leader Sheikh Mujibur Rahman. This is Bangladesh's official Independence Day. *March 31: [http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,905021-1,00.html Kushtia resistance] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100904014709/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,905021-1,00.html |date=2010-09-04 }} begins. ====April==== *April 2: [[Jinjira massacre]]. *April 6: [[Archer Blood|The Blood Telegram]] *April 11: [http://www.profile-bengal.com/0411_radio_taj.htm Radio address] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080907235633/http://www.profile-bengal.com/0411_radio_taj.htm |date=2008-09-07 }} by [[Tajuddin Ahmad]], the Prime Minister. *April 10: A provisional Bangladesh government-in-exile is formed. *April 12: [[M. A. G. Osmani]] takes up the command of Bangladesh Armed Forces. *April 17: A provisional government-in-exile took oath in [[Boiddonathtola]] (now called [[Mujibnagar]]) in [[Meherpur District]] *April 18: [[Mostafa Kamal (Bir Sreshtho)|Battle of Daruin]], Comilla and [[Munshi Abdur Rouf|Battle of Rangamati-Mahalchari waterway]], Chittagong Hill Tracts. *April 24: Formation of Bangladesh Action Committee at Coventry, UK by non-resident Bangladeshis. *April 28: [http://www.profile-bengal.com/0428_71_tajuddin_plea.htm Tajuddin pleas for arms aid to neighbors.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081122022106/http://www.profile-bengal.com/0428_71_tajuddin_plea.htm |date=2008-11-22 }} ====May==== *May 5: [[Gopalpur massacre]].<ref>[http://nation.ittefaq.com/issues/2009/05/08/all0769.htm Locals still have nightmare about supreme sacrifices of Lt. Azim, 200 others] The New Nation, Internet Edition, May 8, 2009</ref> *May 15: Indian army starts aiding [[Mukti Bahini]].<ref>A Tale of Millions, Islam, Major Rafiqul Bir Uttam, p 211</ref> *May 20:The [[Chuknagar massacre]] takes place at [[Khulna]] where the Pakistan army kills nearly 10 thousand people *May 24: [[Swadhin Bangla Betar Kendra]] finds home in Kolkata. ====July==== *July 11–17: Sector Commanders Conference 1971. ====August==== *August 1: [[The Concert for Bangladesh]] in Madison Square Garden, New York by [[George Harrison]] and friends. *August 16: [[Operation Jackpot]], Bangladesh naval commando operation. *August 20: [[Flight Lieutenant]] [[Matiur Rahman (military pilot)]]'s attempt to defect by hijacking a fighter. *August 30: Pakistan Army crackdown on Dhaka guerrillas.<ref>Jahanara Imam, ''Ekatturer Dinguli''</ref> ====September==== *September 5: [[Nur Mohammad Sheikh|Battle of Goahati]], Jessore. *September 28: [[Bangladesh Air Force]] starts functioning. ====October==== *October 13: Dhaka guerrillas kill Abdul Monem Khan, governor of East Pakistan. *October 28: [[Hamidur Rahman|Battle of Dhalai Outpost]], Srimongol. *October 31 to November 3: [[Battle of Dhalai]]: Indian attack from [[Tripura]] into East Pakistan to stop Pakistani cross-border shelling. ====November==== *November 9: Six small ships constitute the first fleet of [[Bangladesh Navy]]. *November 16: [[Battle of Ajmiriganj]], an 18 hour encounter between MB and Pakistan army. A famous freedom fighter, [[Jagatyoti Das]], is martyred. *November 20 to November 21: [[Battle of Garibpur]]: Indian attack in [[Boyra]] [[Salients, re-entrants and pockets|salient]] in East Pakistan *November 21: [[Mitro Bahini Order of Battle December 1971|Mitro Bahini]], the joint force of Bngladesh and Indian army is formed. *November 22 to December 13, and sporadic fighting to December 16: [[Battle of Hilli]]: Indian attack on [[Bogra]] in East Pakistan. ====December (Indo-Pakistan War)==== *December 3: [[Bangladesh Air Force]] destroys Pakistani oil depots<ref>মুক্তিযুদ্ধে বিমান (Airplanes of liberation war), The Daily Prothom Alo, December 25, 2009</ref>.. Pakistani air attacks on India result in India declaring war on Pakistan. *December 4 : Battle of Longewala: Indians stop a Pakistani invasion directed at Jaisalmer. *December 5 : Battle of Basantar: Indians attack and take over Pakistani territory opposite Jammu. *December 6: Bhutan becomes the first country to recognize Bangladesh. [[Swadhin Bangla Betar Kendra]] becomes Bangladesh Betar. *December 7: Liberation of Jessore, Sylhet and Moulovi Bazar. *December 8: [[Operation Python]]: Indian [[naval]] attack on [[Karachi]] *December 9: [[Battle of Kushtia]]: Indian attack from [[West Bengal]] into East Pakistan. : Chandpur and Daudkandi liberated. *December 10: Liberation of Laksham. Two Bangladeshi ships [[Mohammad Ruhul Amin|sunk mistakenly]] by Indian air attack. *December 11: Liberation of Hilli, Mymenshingh, Kushtia and Noakhali. [[USS Enterprise (CVN-65)|USS ''Enterprise'']] is deployed by the USA in the [[Bay of Bengal]] to intimidate Indian Navy. *December 13: [[Soviet Navy]] deploys a group of ships to counter USS ''Enterprise''. *December 14: Selective genocide of nationalist intellectuals. Liberation of Bogra. *December 16: Pakistan Army surrenders to [[Mitro Bahini]] represented by [[Jagjit Singh Aurora]] of the Indian Army faction of the military coalition. : Freedom of Bangladeshi people. *December 22: The provisional government of Bangladesh arrives in Dhaka from exile. ==References== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:বাংলাদেশ]] [[শ্ৰেণী:যুদ্ধ]] ispurgfw9rpq7mgykw89t9t5y4lhm9a ৰ'দৰ চিঠি 0 35700 617277 544991 2026-07-15T12:34:44Z ~2026-39719-33 50790 /* সংগীত */ শুধৰণি ✓ 617277 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = ৰ'দৰ চিঠি | image = ৰ'দৰ_চিঠি_চলচ্চিত্ৰ_প'ষ্টাৰ ২.jpg | caption = | director = [[বাহাৰুল ইছলাম]] | producer = ইক্ৰামূল মজিদ | writer = | based on = ''সীমাৰ সিপাৰে'' (নাট) <br> {{lang-en|Beyond the Obvious}} | starring = [[অংগৰাগ মহন্ত]] <br> [[জুবিন গাৰ্গ]] <br> [[আদিল হুছেইন]] <br> [[ভাগীৰথী]] | music = [[জুবিন গাৰ্গ]] | cinematography = প্ৰদীপ দৈমাৰী | editing = কাজু | distributor = অল্টাৰনেটিভ চিনেমেটিক্স | released = ৭ নৱেম্বৰ, ২০১৪ | runtime = | country = {{flag|India}} | language =[[অসমীয়া ভাষা]] }} '''ৰ'দৰ চিঠি''' ({{lang-en|Scare Crow}}) ২০১৪ চনৰ ৭ নৱেম্বৰত মুক্তি লাভ কৰা এখন অসমীয়া কথাছবি। [[বাহাৰুল ইছলাম|বাহাৰুল ইছলামে]] পৰিচালনা কৰা এই ছবিখন দেশৰ বিভিন্ন ঠাইত সমাদৃত ''সীমাৰ সিপাৰে'' নাটখনৰ আলমত নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। এই ছবিখন অল্টাৰনেটিভ চিনেমেটিক্সৰ হৈ ইক্ৰামূল মজিদে প্ৰযোজনা কৰিছে। ছবিখনত ভাগীৰথী, [[অংগৰাগ মহন্ত]], [[জুবিন গাৰ্গ]], [[আদিল হুছেইন]] প্ৰমুখ্যে বহু ন-পুৰণি শিল্পীয়ে অভিনয় কৰিছে। ছবিখন ইংৰাজী চাব টাইটলৰ সৈতে '''স্কেয়াৰ ক্ৰ'''' নামেৰে মুক্তি দিয়া হয়। ==নিৰ্মাণ== ২০১৩ চনৰ ৭ এপ্ৰিলৰ দিনা ছবিখনৰ মহুৰত হৈছিল। ===প্ৰি-প্ৰডাকশ্যন=== পৰিচালক বাহাৰুল ইছলামে ছবিখন কলা-সন্মত কৰিবৰ বাবে যোৱা তিনিবছৰ ধৰি কাম কৰি আছিল। এই ছবিখনৰ বাবে তেওঁ [[ননী বৰপূজাৰী]]ৰ লগত একেলগে কাম কৰে।<ref name="Pop">{{cite news | url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-04-09/guwahati/38403194_1_papon-assamese-film-industry-angaraag | title=Pop icons to make beautiful music on the silver screen | work=THE TIMES OF INDIA | date=Apr 9, 2013 | accessdate=14 জানুৱাৰী 2014 | author=Gaurav Das, TNN | location=GUWAHATI }}{{Dead link|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ===কাহিনী=== ''টাইমছ অফ ইণ্ডিয়া'' কাকতত কেইবছৰ মান আগতে ''দি মেন হু লিভছ অন ইন আডাৰ্ছ ব'ডিছ আফটাৰ হিজ ডেড'' শীৰ্ষক বাতৰি এটা প্ৰকাশ পাইছিল। বাতৰিটোৰ মতে স্কটলেণ্ডৰ এজন ব্যক্তিয়ে তেওঁৰ শৰীৰৰ বিভিন্ন অংগ কেইবাজনো লোকক দান দিছিল। প্ৰয়াত ব্যক্তিজন আৰু অংগ গ্ৰহণ কৰা লোকসকলৰ পৰিয়ালৰ মাজত গঢ়ি উঠা সম্পৰ্কক কেন্দ্ৰ কৰি নাট্যকাৰ বাহাৰুল ইছলামে দেশৰ ভিন্ন প্ৰান্তত সমাদৃত '''সীমাৰ সিপাৰে''' ({{lang-en|Beyond the Obvious}}) নাটখনৰ ৰচনা কৰিছিল। এই নাটখনৰ আলমতে কথা ছবিখন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে।<ref name="Pop" /> ===কলা-কুশলী নিৰ্বাচন=== পৰিচালক বাহাৰুল ইছলামে প্ৰকাশ কৰা মতে, [[জুবিন গাৰ্গ]] আৰু [[অংগৰাগ মহন্ত]]ক ছবিখনত অভিনয়ৰ বাবে প্ৰস্তাৱ দিয়াৰ পাছত বিনা সংকোচৰে দুয়ো একেলগে অভিনয় কৰিবলৈ মান্তি হৈছিল। পোন প্ৰথমবাৰৰ বাবে অসমীয়া কণ্ঠশিল্পী অংগৰাগ আৰু জুবিনে একেলগে অভিনয় কৰিছে। অংগৰাগ মহন্তই এইখন ছবিৰ যোগেদিয়েই অভিনয়ৰ জগতত খোজ পেলাইছে। ===চিত্ৰগ্ৰহণ=== ছবিখনৰ চিত্ৰগ্ৰহণ তিনিটা পৰ্যায়ত কৰা হৈছিল। প্ৰথম পৰ্যায়ত [[মেঘালয়]]ৰ [[চেৰাপুঞ্জী]]ত চিত্ৰগ্ৰহণ কৰা হৈছিল। অংগৰাগ মহন্তৰ চিত্ৰগ্ৰহণ পাছত কৰা হৈছিল। নৱ দাসে ছবিখনৰ প্ৰথম পৰ্যায়ৰ চিত্ৰগ্ৰহণ কৰিছিল। ==সংগীত == {{Infobox album|<!-- See Wikipedia:WikiProject_Albums --> | Name = ৰ'দৰ চিঠি | Type = film | Artist = জুবিন গাৰ্গ | Cover = Audio CD cover of Rodor Sithi.jpg | Recorded = | Length = ৩০.২৪ মিনিট | Label = অল্টাৰনেটিভ চিনেমেটিক্স | Producer = | name = ৰ'দৰ চিঠি | type = বোলছবি | artist = [[বাহাৰুল ইছলাম]] | released = ২৫ ডিচেম্বৰ, ২০১৩ | genre = বোলছবি সংগীত | label = [[Times Music]] | producer = [[জুবিন গাৰ্গ]] }} ২০১৩ চনৰ ২৫ ডিচেম্বৰত বাহাৰুল ইছলামৰ কাহিনী পৰিচালনাৰে নিৰ্মীয়মান অসমীয়া ছবি ''ৰ'দৰ চিঠি''ৰ গীতৰ শ্ৰব্য চিডিখন উন্মোচিত হয় মহানগৰীৰ শ্ৰদ্ধাঞ্জলি কাননস্থিত মুকলি মঞ্চত। বিয়লি ৫ বজাত আড়ম্বৰপূৰ্ণ এটা সাংস্কৃতিক সন্ধিয়াত পৰিচালক বাহাৰুল ইছলাম আৰু কণ্ঠশিল্পী [[জুবিন গাৰ্গ]], [[অংগৰাগ মহন্ত]], মৃণ্ময় মমতাৰ উপস্থিতিত শ্ৰব্য চিডিখন মুক্তি দিয়া হয়। গীতৰ কথা [[হীৰেন ভট্টাচাৰ্য]], [[দিগন্ত ভাৰতী|দিগন্ত ভাৰতী,]] [[শশাংক সমীৰ গগৈ|শশাংক সমীৰ]] আৰু [[মন্মথ বৈশ্য]]ৰ। শ্ৰব্য চিডিখনত হীৰেন ভট্টাচাৰ্যৰ এটি জনপ্ৰিয় কবিতাক সংগীতৰ ৰূপ দিয়া হৈছে। ছবিখনৰ সংগীত পৰিচালক হৈছে জুবিন গাৰ্গ আৰু চিডিখনত নথকা [[মন্মথ বৈশ্য]]ই লিখা "ৰাধাই জানে" শীৰ্ষক গীতটিৰ সুৰকাৰ [[অংগৰাগ মহন্ত]]। বোলছবিখনৰ শ্ৰব্য চিডিখনত মুঠতে ছটা গান আছে।<ref name="timesmusic">{{cite web | url=http://www.timesmusic.com/album/regional/rodor-sithi-2632.html | title=RODOR SITHI Music | accessdate=14 জানুৱাৰী 2014 | archivedate=2013-12-29 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20131229063643/http://www.timesmusic.com/album/regional/rodor-sithi-2632.html | deadurl=yes }}</ref> {{গীতৰ তালিকা | headline = গীতৰ তালিকা | extra_column = গায়ক/গায়িকা | lyrics_credits = yes | total_length = ৩২:৩৯ | title1 = প্ৰতিদিনে - জুবিন | extra1 = [[জুবিন গাৰ্গ]] | music1 = জুবিন গাৰ্গ | lyrics1 = দিগন্ত ভাৰতী | length1 = ৬:৩৯ | title2 = ৰ'দৰ চিঠি | extra2 = [[জুবিন গাৰ্গ]] | music2 = জুবিন গাৰ্গ | lyrics2 = [[শশাঙ্ক সমীৰ]] | length2 = ৩:৪৭ | title3 = এন্ধাৰে (LOFI) | extra3 = [[অংগৰাগ মহন্ত]] | music3 = জুবিন গাৰ্গ | lyrics3 = [[হীৰেন ভট্টাচাৰ্য]] | length3 = ৪:১১ | title4 = আকাশে দিয়া | extra4 = [[জুবিন গাৰ্গ]] | music4 = জুবিন গাৰ্গ | lyrics4 = [[শশাঙ্ক সমীৰ]] | length4 = ৫:৩৪ | title5 = প্ৰতিদিনে - পাপন | extra5 = [[অংগৰাগ মহন্ত]] | music5 = জুবিন গাৰ্গ | lyrics5 = দিগন্ত ভাৰতী | length5 = ৬:৩৮ | title6 = এন্ধাৰে এন্ধাৰে - জুবিন | extra6 = [[জুবিন গাৰ্গ]] | music6 = জুবিন গাৰ্গ | lyrics6 = [[হীৰেন ভট্টাচাৰ্য]] | length6 = ৪:৫৫ }} ==অভিনয়== ছবিখনৰ দুটা মূল চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছে [[অংগৰাগ মহন্ত]] আৰু [[জুবিন গাৰ্গ|জুবিন গাৰ্গে]]। 'অংগৰাগে ছবিখনত এজন বিজ্ঞানীৰ চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছে।<ref name="Pop" /> অন্যান্য অভিনয়শিল্পীসকল হ'ল [[ভাগীৰথী]], [[আদিল হুছেইন]], জ্যোতি নাৰায়ণ নাথ, [[ননী বৰপূজাৰী]], বৰষা বাহাৰ, কিছমত বানো, ফে'ৰী প্ৰিয়া, শশাংক সমীৰ গগৈ আদি। ==মুক্তি== ২০১৪ চনৰ ৭ নৱেম্বৰত অসমৰ লগতে দেশৰ কেইবাখনো চহৰত ইংৰাজী চাব টাইটলৰ সৈতে (ইংৰাজী নাম- Scare Crow) মুক্তি দিয়া হয়। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * {{Official website|rodorsithi.net}} * {{Facebook|Rodorsithi}} {{অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ}} [[শ্ৰেণী:২০১৪ বৰ্ষৰ অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:২০১৪ বৰ্ষৰ চলচ্চিত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:জুবিন গাৰ্গ অভিনিত চলচ্চিত্ৰ]] lmr1lllvuoodivqcb3ucrxlo86f750h 617296 617277 2026-07-15T15:55:24Z ~2026-39707-11 50795 /* সংগীত */ শুধৰণি ✓ 617296 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = ৰ'দৰ চিঠি | image = ৰ'দৰ_চিঠি_চলচ্চিত্ৰ_প'ষ্টাৰ ২.jpg | caption = | director = [[বাহাৰুল ইছলাম]] | producer = ইক্ৰামূল মজিদ | writer = | based on = ''সীমাৰ সিপাৰে'' (নাট) <br> {{lang-en|Beyond the Obvious}} | starring = [[অংগৰাগ মহন্ত]] <br> [[জুবিন গাৰ্গ]] <br> [[আদিল হুছেইন]] <br> [[ভাগীৰথী]] | music = [[জুবিন গাৰ্গ]] | cinematography = প্ৰদীপ দৈমাৰী | editing = কাজু | distributor = অল্টাৰনেটিভ চিনেমেটিক্স | released = ৭ নৱেম্বৰ, ২০১৪ | runtime = | country = {{flag|India}} | language =[[অসমীয়া ভাষা]] }} '''ৰ'দৰ চিঠি''' ({{lang-en|Scare Crow}}) ২০১৪ চনৰ ৭ নৱেম্বৰত মুক্তি লাভ কৰা এখন অসমীয়া কথাছবি। [[বাহাৰুল ইছলাম|বাহাৰুল ইছলামে]] পৰিচালনা কৰা এই ছবিখন দেশৰ বিভিন্ন ঠাইত সমাদৃত ''সীমাৰ সিপাৰে'' নাটখনৰ আলমত নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। এই ছবিখন অল্টাৰনেটিভ চিনেমেটিক্সৰ হৈ ইক্ৰামূল মজিদে প্ৰযোজনা কৰিছে। ছবিখনত ভাগীৰথী, [[অংগৰাগ মহন্ত]], [[জুবিন গাৰ্গ]], [[আদিল হুছেইন]] প্ৰমুখ্যে বহু ন-পুৰণি শিল্পীয়ে অভিনয় কৰিছে। ছবিখন ইংৰাজী চাব টাইটলৰ সৈতে '''স্কেয়াৰ ক্ৰ'''' নামেৰে মুক্তি দিয়া হয়। ==নিৰ্মাণ== ২০১৩ চনৰ ৭ এপ্ৰিলৰ দিনা ছবিখনৰ মহুৰত হৈছিল। ===প্ৰি-প্ৰডাকশ্যন=== পৰিচালক বাহাৰুল ইছলামে ছবিখন কলা-সন্মত কৰিবৰ বাবে যোৱা তিনিবছৰ ধৰি কাম কৰি আছিল। এই ছবিখনৰ বাবে তেওঁ [[ননী বৰপূজাৰী]]ৰ লগত একেলগে কাম কৰে।<ref name="Pop">{{cite news | url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-04-09/guwahati/38403194_1_papon-assamese-film-industry-angaraag | title=Pop icons to make beautiful music on the silver screen | work=THE TIMES OF INDIA | date=Apr 9, 2013 | accessdate=14 জানুৱাৰী 2014 | author=Gaurav Das, TNN | location=GUWAHATI }}{{Dead link|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ===কাহিনী=== ''টাইমছ অফ ইণ্ডিয়া'' কাকতত কেইবছৰ মান আগতে ''দি মেন হু লিভছ অন ইন আডাৰ্ছ ব'ডিছ আফটাৰ হিজ ডেড'' শীৰ্ষক বাতৰি এটা প্ৰকাশ পাইছিল। বাতৰিটোৰ মতে স্কটলেণ্ডৰ এজন ব্যক্তিয়ে তেওঁৰ শৰীৰৰ বিভিন্ন অংগ কেইবাজনো লোকক দান দিছিল। প্ৰয়াত ব্যক্তিজন আৰু অংগ গ্ৰহণ কৰা লোকসকলৰ পৰিয়ালৰ মাজত গঢ়ি উঠা সম্পৰ্কক কেন্দ্ৰ কৰি নাট্যকাৰ বাহাৰুল ইছলামে দেশৰ ভিন্ন প্ৰান্তত সমাদৃত '''সীমাৰ সিপাৰে''' ({{lang-en|Beyond the Obvious}}) নাটখনৰ ৰচনা কৰিছিল। এই নাটখনৰ আলমতে কথা ছবিখন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে।<ref name="Pop" /> ===কলা-কুশলী নিৰ্বাচন=== পৰিচালক বাহাৰুল ইছলামে প্ৰকাশ কৰা মতে, [[জুবিন গাৰ্গ]] আৰু [[অংগৰাগ মহন্ত]]ক ছবিখনত অভিনয়ৰ বাবে প্ৰস্তাৱ দিয়াৰ পাছত বিনা সংকোচৰে দুয়ো একেলগে অভিনয় কৰিবলৈ মান্তি হৈছিল। পোন প্ৰথমবাৰৰ বাবে অসমীয়া কণ্ঠশিল্পী অংগৰাগ আৰু জুবিনে একেলগে অভিনয় কৰিছে। অংগৰাগ মহন্তই এইখন ছবিৰ যোগেদিয়েই অভিনয়ৰ জগতত খোজ পেলাইছে। ===চিত্ৰগ্ৰহণ=== ছবিখনৰ চিত্ৰগ্ৰহণ তিনিটা পৰ্যায়ত কৰা হৈছিল। প্ৰথম পৰ্যায়ত [[মেঘালয়]]ৰ [[চেৰাপুঞ্জী]]ত চিত্ৰগ্ৰহণ কৰা হৈছিল। অংগৰাগ মহন্তৰ চিত্ৰগ্ৰহণ পাছত কৰা হৈছিল। নৱ দাসে ছবিখনৰ প্ৰথম পৰ্যায়ৰ চিত্ৰগ্ৰহণ কৰিছিল। ==সংগীত == {{Infobox album|<!-- See Wikipedia:WikiProject_Albums --> | Name = ৰ'দৰ চিঠি | Type = film | Artist = জুবিন গাৰ্গ | Cover = Audio CD cover of Rodor Sithi.jpg | Recorded = | Length = ৩০.২৪ মিনিট | Label = অল্টাৰনেটিভ চিনেমেটিক্স | Producer = | name = ৰ'দৰ চিঠি | type = বোলছবি | artist = [[বাহাৰুল ইছলাম]] | released = ২৫ ডিচেম্বৰ, ২০১৩ | genre = বোলছবি সংগীত | label = [[Times Music]] | producer = [[জুবিন গাৰ্গ]] }} ২০১৩ চনৰ ২৫ ডিচেম্বৰত বাহাৰুল ইছলামৰ কাহিনী পৰিচালনাৰে নিৰ্মীয়মান অসমীয়া ছবি ''ৰ'দৰ চিঠি''ৰ গীতৰ শ্ৰব্য চিডিখন উন্মোচিত হয় মহানগৰীৰ শ্ৰদ্ধাঞ্জলি কাননস্থিত মুকলি মঞ্চত। বিয়লি ৫ বজাত আড়ম্বৰপূৰ্ণ এটা সাংস্কৃতিক সন্ধিয়াত পৰিচালক বাহাৰুল ইছলাম আৰু কণ্ঠশিল্পী [[জুবিন গাৰ্গ]], [[অংগৰাগ মহন্ত]], মৃণ্ময় মমতাৰ উপস্থিতিত শ্ৰব্য চিডিখন মুক্তি দিয়া হয়। গীতৰ কথা [[হীৰেন ভট্টাচাৰ্য]], [[দিগন্ত ভাৰতী|দিগন্ত ভাৰতী,]] [[শশাংক সমীৰ গগৈ|শশাংক সমীৰ]] আৰু [[মন্মথ বৈশ্য]]ৰ। শ্ৰব্য চিডিখনত হীৰেন ভট্টাচাৰ্যৰ এটি জনপ্ৰিয় কবিতাক সংগীতৰ ৰূপ দিয়া হৈছে। ছবিখনৰ সংগীত পৰিচালক হৈছে জুবিন গাৰ্গ আৰু চিডিখনত নথকা [[মন্মথ বৈশ্য]]ই লিখা "ৰাধাই জানে" শীৰ্ষক গীতটিৰ সুৰকাৰ [[অংগৰাগ মহন্ত]]। বোলছবিখনৰ শ্ৰব্য চিডিখনত মুঠতে ছটা গান আছে।<ref name="timesmusic">{{cite web | url=http://www.timesmusic.com/album/regional/rodor-sithi-2632.html | title=RODOR SITHI Music | accessdate=14 জানুৱাৰী 2014 | archivedate=2013-12-29 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20131229063643/http://www.timesmusic.com/album/regional/rodor-sithi-2632.html | deadurl=yes }}</ref> {{গীতৰ তালিকা | headline = গীতৰ তালিকা | extra_column = গায়ক/গায়িকা | lyrics_credits = yes | total_length = ৩০:৬৯ | title1 = প্ৰতিদিনে - জুবিন | extra1 = [[জুবিন গাৰ্গ]] | music1 = জুবিন গাৰ্গ | lyrics1 = দিগন্ত ভাৰতী | length1 = ৬:৩৯ | title2 = ৰ'দৰ চিঠি | extra2 = [[জুবিন গাৰ্গ]] | music2 = জুবিন গাৰ্গ | lyrics2 = [[শশাঙ্ক সমীৰ]] | length2 = ৩:৪৭ | title3 = এন্ধাৰে (LOFI) | extra3 = [[অংগৰাগ মহন্ত]] | music3 = জুবিন গাৰ্গ | lyrics3 = [[হীৰেন ভট্টাচাৰ্য]] | length3 = ৪:৫৬ | title4 = আকাশে দিয়া | extra4 = [[জুবিন গাৰ্গ]] | music4 = জুবিন গাৰ্গ | lyrics4 = [[শশাঙ্ক সমীৰ]] | length4 = ৫:৩৪ | title5 = প্ৰতিদিনে - পাপন | extra5 = [[অংগৰাগ মহন্ত]] | music5 = জুবিন গাৰ্গ | lyrics5 = দিগন্ত ভাৰতী | length5 = ৬:৩৮ | title6 = এন্ধাৰে এন্ধাৰে - জুবিন | extra6 = [[জুবিন গাৰ্গ]] | music6 = জুবিন গাৰ্গ | lyrics6 = [[হীৰেন ভট্টাচাৰ্য]] | length6 = ৪:৫৫ }} ==অভিনয়== ছবিখনৰ দুটা মূল চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছে [[অংগৰাগ মহন্ত]] আৰু [[জুবিন গাৰ্গ|জুবিন গাৰ্গে]]। 'অংগৰাগে ছবিখনত এজন বিজ্ঞানীৰ চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছে।<ref name="Pop" /> অন্যান্য অভিনয়শিল্পীসকল হ'ল [[ভাগীৰথী]], [[আদিল হুছেইন]], জ্যোতি নাৰায়ণ নাথ, [[ননী বৰপূজাৰী]], বৰষা বাহাৰ, কিছমত বানো, ফে'ৰী প্ৰিয়া, শশাংক সমীৰ গগৈ আদি। ==মুক্তি== ২০১৪ চনৰ ৭ নৱেম্বৰত অসমৰ লগতে দেশৰ কেইবাখনো চহৰত ইংৰাজী চাব টাইটলৰ সৈতে (ইংৰাজী নাম- Scare Crow) মুক্তি দিয়া হয়। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * {{Official website|rodorsithi.net}} * {{Facebook|Rodorsithi}} {{অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ}} [[শ্ৰেণী:২০১৪ বৰ্ষৰ অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:২০১৪ বৰ্ষৰ চলচ্চিত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:জুবিন গাৰ্গ অভিনিত চলচ্চিত্ৰ]] e0zfgecp0nbmfr0xfjackg57msvs778 617297 617296 2026-07-15T16:03:13Z ~2026-39707-11 50795 /* সংগীত */ ✓ 617297 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = ৰ'দৰ চিঠি | image = ৰ'দৰ_চিঠি_চলচ্চিত্ৰ_প'ষ্টাৰ ২.jpg | caption = | director = [[বাহাৰুল ইছলাম]] | producer = ইক্ৰামূল মজিদ | writer = | based on = ''সীমাৰ সিপাৰে'' (নাট) <br> {{lang-en|Beyond the Obvious}} | starring = [[অংগৰাগ মহন্ত]] <br> [[জুবিন গাৰ্গ]] <br> [[আদিল হুছেইন]] <br> [[ভাগীৰথী]] | music = [[জুবিন গাৰ্গ]] | cinematography = প্ৰদীপ দৈমাৰী | editing = কাজু | distributor = অল্টাৰনেটিভ চিনেমেটিক্স | released = ৭ নৱেম্বৰ, ২০১৪ | runtime = | country = {{flag|India}} | language =[[অসমীয়া ভাষা]] }} '''ৰ'দৰ চিঠি''' ({{lang-en|Scare Crow}}) ২০১৪ চনৰ ৭ নৱেম্বৰত মুক্তি লাভ কৰা এখন অসমীয়া কথাছবি। [[বাহাৰুল ইছলাম|বাহাৰুল ইছলামে]] পৰিচালনা কৰা এই ছবিখন দেশৰ বিভিন্ন ঠাইত সমাদৃত ''সীমাৰ সিপাৰে'' নাটখনৰ আলমত নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। এই ছবিখন অল্টাৰনেটিভ চিনেমেটিক্সৰ হৈ ইক্ৰামূল মজিদে প্ৰযোজনা কৰিছে। ছবিখনত ভাগীৰথী, [[অংগৰাগ মহন্ত]], [[জুবিন গাৰ্গ]], [[আদিল হুছেইন]] প্ৰমুখ্যে বহু ন-পুৰণি শিল্পীয়ে অভিনয় কৰিছে। ছবিখন ইংৰাজী চাব টাইটলৰ সৈতে '''স্কেয়াৰ ক্ৰ'''' নামেৰে মুক্তি দিয়া হয়। ==নিৰ্মাণ== ২০১৩ চনৰ ৭ এপ্ৰিলৰ দিনা ছবিখনৰ মহুৰত হৈছিল। ===প্ৰি-প্ৰডাকশ্যন=== পৰিচালক বাহাৰুল ইছলামে ছবিখন কলা-সন্মত কৰিবৰ বাবে যোৱা তিনিবছৰ ধৰি কাম কৰি আছিল। এই ছবিখনৰ বাবে তেওঁ [[ননী বৰপূজাৰী]]ৰ লগত একেলগে কাম কৰে।<ref name="Pop">{{cite news | url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2013-04-09/guwahati/38403194_1_papon-assamese-film-industry-angaraag | title=Pop icons to make beautiful music on the silver screen | work=THE TIMES OF INDIA | date=Apr 9, 2013 | accessdate=14 জানুৱাৰী 2014 | author=Gaurav Das, TNN | location=GUWAHATI }}{{Dead link|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ===কাহিনী=== ''টাইমছ অফ ইণ্ডিয়া'' কাকতত কেইবছৰ মান আগতে ''দি মেন হু লিভছ অন ইন আডাৰ্ছ ব'ডিছ আফটাৰ হিজ ডেড'' শীৰ্ষক বাতৰি এটা প্ৰকাশ পাইছিল। বাতৰিটোৰ মতে স্কটলেণ্ডৰ এজন ব্যক্তিয়ে তেওঁৰ শৰীৰৰ বিভিন্ন অংগ কেইবাজনো লোকক দান দিছিল। প্ৰয়াত ব্যক্তিজন আৰু অংগ গ্ৰহণ কৰা লোকসকলৰ পৰিয়ালৰ মাজত গঢ়ি উঠা সম্পৰ্কক কেন্দ্ৰ কৰি নাট্যকাৰ বাহাৰুল ইছলামে দেশৰ ভিন্ন প্ৰান্তত সমাদৃত '''সীমাৰ সিপাৰে''' ({{lang-en|Beyond the Obvious}}) নাটখনৰ ৰচনা কৰিছিল। এই নাটখনৰ আলমতে কথা ছবিখন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে।<ref name="Pop" /> ===কলা-কুশলী নিৰ্বাচন=== পৰিচালক বাহাৰুল ইছলামে প্ৰকাশ কৰা মতে, [[জুবিন গাৰ্গ]] আৰু [[অংগৰাগ মহন্ত]]ক ছবিখনত অভিনয়ৰ বাবে প্ৰস্তাৱ দিয়াৰ পাছত বিনা সংকোচৰে দুয়ো একেলগে অভিনয় কৰিবলৈ মান্তি হৈছিল। পোন প্ৰথমবাৰৰ বাবে অসমীয়া কণ্ঠশিল্পী অংগৰাগ আৰু জুবিনে একেলগে অভিনয় কৰিছে। অংগৰাগ মহন্তই এইখন ছবিৰ যোগেদিয়েই অভিনয়ৰ জগতত খোজ পেলাইছে। ===চিত্ৰগ্ৰহণ=== ছবিখনৰ চিত্ৰগ্ৰহণ তিনিটা পৰ্যায়ত কৰা হৈছিল। প্ৰথম পৰ্যায়ত [[মেঘালয়]]ৰ [[চেৰাপুঞ্জী]]ত চিত্ৰগ্ৰহণ কৰা হৈছিল। অংগৰাগ মহন্তৰ চিত্ৰগ্ৰহণ পাছত কৰা হৈছিল। নৱ দাসে ছবিখনৰ প্ৰথম পৰ্যায়ৰ চিত্ৰগ্ৰহণ কৰিছিল। ==সংগীত == {{Infobox album|<!-- See Wikipedia:WikiProject_Albums --> | Name = ৰ'দৰ চিঠি | Type = film | Artist = জুবিন গাৰ্গ | Cover = Audio CD cover of Rodor Sithi.jpg | Recorded = | Length = ৩০.২৪ মিনিট | Label = অল্টাৰনেটিভ চিনেমেটিক্স | Producer = | name = ৰ'দৰ চিঠি | type = বোলছবি | artist = [[বাহাৰুল ইছলাম]] | released = ২৫ ডিচেম্বৰ, ২০১৩ | genre = বোলছবি সংগীত | label = [[Times Music]] | producer = [[জুবিন গাৰ্গ]] }} ২০১৩ চনৰ ২৫ ডিচেম্বৰত বাহাৰুল ইছলামৰ কাহিনী পৰিচালনাৰে নিৰ্মীয়মান অসমীয়া ছবি ''ৰ'দৰ চিঠি''ৰ গীতৰ শ্ৰব্য চিডিখন উন্মোচিত হয় মহানগৰীৰ শ্ৰদ্ধাঞ্জলি কাননস্থিত মুকলি মঞ্চত। বিয়লি ৫ বজাত আড়ম্বৰপূৰ্ণ এটা সাংস্কৃতিক সন্ধিয়াত পৰিচালক বাহাৰুল ইছলাম আৰু কণ্ঠশিল্পী [[জুবিন গাৰ্গ]], [[অংগৰাগ মহন্ত]], মৃণ্ময় মমতাৰ উপস্থিতিত শ্ৰব্য চিডিখন মুক্তি দিয়া হয়। গীতৰ কথা [[হীৰেন ভট্টাচাৰ্য]], [[দিগন্ত ভাৰতী|দিগন্ত ভাৰতী,]] [[শশাংক সমীৰ গগৈ|শশাংক সমীৰ]] আৰু [[মন্মথ বৈশ্য]]ৰ। শ্ৰব্য চিডিখনত হীৰেন ভট্টাচাৰ্যৰ এটি জনপ্ৰিয় কবিতাক সংগীতৰ ৰূপ দিয়া হৈছে। ছবিখনৰ সংগীত পৰিচালক হৈছে জুবিন গাৰ্গ আৰু চিডিখনত নথকা [[মন্মথ বৈশ্য]]ই লিখা "ৰাধাই জানে" শীৰ্ষক গীতটিৰ সুৰকাৰ [[অংগৰাগ মহন্ত]]। বোলছবিখনৰ শ্ৰব্য চিডিখনত মুঠতে ছটা গান আছে।<ref name="timesmusic">{{cite web | url=http://www.timesmusic.com/album/regional/rodor-sithi-2632.html | title=RODOR SITHI Music | accessdate=14 জানুৱাৰী 2014 | archivedate=2013-12-29 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20131229063643/http://www.timesmusic.com/album/regional/rodor-sithi-2632.html | deadurl=yes }}</ref> {{গীতৰ তালিকা | headline = গীতৰ তালিকা | extra_column = গায়ক/গায়িকা | lyrics_credits = yes | total_length = ৩০:৬৯ | title1 = প্ৰতিদিনে - জুবিন | extra1 = [[জুবিন গাৰ্গ]] | music1 = জুবিন গাৰ্গ | lyrics1 = দিগন্ত ভাৰতী | length1 = ৬:৩৯ | title2 = ৰ'দৰ চিঠি | extra2 = [[জুবিন গাৰ্গ]] | music2 = জুবিন গাৰ্গ | lyrics2 = [[শশাঙ্ক সমীৰ]] | length2 = ৩:৪৭ | title3 = এন্ধাৰে (LOFI) | extra3 = [[অংগৰাগ মহন্ত]] | music3 = জুবিন গাৰ্গ | lyrics3 = [[হীৰেন ভট্টাচাৰ্য]] | length3 = ৪:৫৬ | title4 = আকাশে দিয়া | extra4 = [[জুবিন গাৰ্গ]] | music4 = জুবিন গাৰ্গ | lyrics4 = [[শশাঙ্ক সমীৰ]] | length4 = ৫:৩৪ | title5 = প্ৰতিদিনে - পাপন | extra5 = [[অংগৰাগ মহন্ত]] | music5 = জুবিন গাৰ্গ | lyrics5 = দিগন্ত ভাৰতী | length5 = ৬:৩৮ | title6 = এন্ধাৰে | extra6 = [[জুবিন গাৰ্গ]] | music6 = জুবিন গাৰ্গ | lyrics6 = [[হীৰেন ভট্টাচাৰ্য]] | length6 = ৪:৫৫ }} ==অভিনয়== ছবিখনৰ দুটা মূল চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছে [[অংগৰাগ মহন্ত]] আৰু [[জুবিন গাৰ্গ|জুবিন গাৰ্গে]]। 'অংগৰাগে ছবিখনত এজন বিজ্ঞানীৰ চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছে।<ref name="Pop" /> অন্যান্য অভিনয়শিল্পীসকল হ'ল [[ভাগীৰথী]], [[আদিল হুছেইন]], জ্যোতি নাৰায়ণ নাথ, [[ননী বৰপূজাৰী]], বৰষা বাহাৰ, কিছমত বানো, ফে'ৰী প্ৰিয়া, শশাংক সমীৰ গগৈ আদি। ==মুক্তি== ২০১৪ চনৰ ৭ নৱেম্বৰত অসমৰ লগতে দেশৰ কেইবাখনো চহৰত ইংৰাজী চাব টাইটলৰ সৈতে (ইংৰাজী নাম- Scare Crow) মুক্তি দিয়া হয়। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * {{Official website|rodorsithi.net}} * {{Facebook|Rodorsithi}} {{অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ}} [[শ্ৰেণী:২০১৪ বৰ্ষৰ অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:২০১৪ বৰ্ষৰ চলচ্চিত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:জুবিন গাৰ্গ অভিনিত চলচ্চিত্ৰ]] lletjtnw6wx6icdoh89rmppuuogfzwp নিউয়ৰ্ক মহানগৰ 0 36457 617452 614598 2026-07-16T02:29:34Z Kandarpajit Kallol 6257 617452 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}} {{Infobox settlement | name = নিউয়ৰ্ক মহানগৰ<!-- DO NOT change without discussion --> | official_name = | settlement_type = মহানগৰ | image_skyline = {{multiple image | total_width = 300 | border = infobox | perrow = 1/3/3/2 | caption_align = center | image1 = View of Empire State Building from Rockefeller Center New York City dllu (cropped).jpg | alt1 = Midtown Manhattan | caption1 = [[Midtown Manhattan]] with the [[Empire State Building]] and [[Lower Manhattan]] with [[One World Trade Center|One WTC]] (background) | image2 = 67º Período de Sesiones de la Asamblea General de Naciones Unidas (8020913157) (cropped).jpg | alt2 = United Nations headquarters building | caption2 = [[Headquarters of the United Nations|UN headquarters]] | image3 = Liberty02.jpg | alt3 = Statue of Liberty | caption3 = [[Statue of Liberty]] | image4 = New york times square-terabass (cropped).jpg | alt4 = Bright lights of Times Square | caption4 = [[Times Square]] | image5 = Unisphere at night (cropped).jpg | alt5 = The Unisphere, a large metal globe sculpture | caption5 = [[Unisphere]] | image6 = 20170721 Gotham Shield NYC Aerials-225 medium (cropped).jpg | alt6 = Central Park scenery | caption6 = [[Central Park]] | image7 = Spiderweb BB jeh.jpg | alt7 = Brooklyn Bridge | caption7 = [[Brooklyn Bridge]] | image8 = Look_out_point_(cropped).jpg | alt8 = A bridge over a river | caption8 = [[Verrazzano-Narrows Bridge]] | image9 = Bronx Zoo 001.jpg | alt9 = Entrance to the Bronx Zoo | caption9 = [[Bronx Zoo]] }} | image_flag = Flag of New York City.svg | image_seal = Seal of New York City.svg | nickname = <!-- maps and coordinates ------> | image_map = Map of New York Highlighting New York City.svg | latd = 40.7127 |latNS = N <!-- Coords in 0.6' (0.01 deg; ~1 km) increments --> | longd = 74.0059 |longEW = W <!-- established ---------------> | established_title = স্থাপিত | established_date = ১৬২৪ | established_title1 = নিউয়ৰ্ক পৌৰনিগম | established_date1 = ১৮৯৮ | established_title2 = <!-- Incorporated (city) --> <!-- government type, leaders --> | government_footnotes =<ref name="MayorsOffice">{{cite web |url=http://www.nyc.gov/portal/site/nycgov/menuitem.e985cf5219821bc3f7393cd401c789a0/ |title=Biography |accessdate=January 8, 2010 |publisher=New York, City of |author=the Mayor, New York City Office of |date=January 8, 2010 |archivedate=March 17, 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100317115700/http://www.nyc.gov/portal/site/nycgov/menuitem.e985cf5219821bc3f7393cd401c789a0 |deadurl=yes }}</ref> | government_type = [[পৌৰনিগম]] | governing_body = | leader_title = [[মেয়ৰ]] | leader_name = [[জোহৰান মামদানি]] <!-- display settings ---------> | total_type = সৰ্বমুঠ | unit_pref = US <!-- area ----------------------> | area_footnotes = {{GR|1|dateform=mdy}} | area_total_sq_mi = 468.5 | area_land_sq_mi = 302.6 | area_water_sq_mi = 165.8 | area_metro_sq_mi = 13318 <!-- elevation -----------------> | elevation_footnotes = {{GR|3|dateform=mdy}} | elevation_m = 10 | elevation_ft = 33 <!-- population ----------------> | population_footnotes = {{GR|2|dateform=mdy}} | population_rank = ১ম (আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত) | population_density_sq_mi= ২৭৫৫০ | population_est = ৮৪০৫৮৩৭<ref name=census-est-nyc-ny> {{cite news | url=http://blogs.wsj.com/metropolis/2014/03/27/new-york-city-population-hits-record-high/ | title=New York City Population Hits Record High | author= Michael Howard Saul | newspaper=The Wall Street Journal| date=March 27, 2014 | accessdate=March 27, 2014}} </ref> | pop_est_as_of = ২০১৩ | population_metro = 19989802 | population_blank1_title = CSA | population_blank1 = 23362099 | population_demonym = New Yorker <!-- time zone(s) --------------> | timezone1 = [[Eastern Time Zone|Eastern (EST)]] | utc_offset1 = -5 | timezone1_DST = [[Eastern Time Zone|EDT]] | utc_offset1_DST = -4 <!-- postal codes, area code ---> | postal_code_type = ZIP code|ZIP code(s) | postal_code = ১০০xx–১০৪xx, ১১০০৪–০৫, ১১১xx–১১৪xx, ১১৬xx | area_code = ২১২, ৩৪৭, ৬৪৬, ৭১৮, ৯১৭, ৯২৯ | un_locode = <!-- blank fields (section 1) --> | blank_name = [[Federal Information Processing Standard|FIPS code]] | blank_info = ৩৬-৫১০০০ | blank1_name = | blank1_info = <!-- website, footnotes --------> | blank_name_sec2 = | blank_info_sec2 = | website = {{URL|www.nyc.gov}} }} '''নিউয়ৰ্ক মহানগৰ''' ({{Lang-en|New York City}}; সংক্ষেপে {{Lang|en|'''NYC'''}} বা '''এন ৱাই চি''') হৈছে [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]]ত অৱস্থিত বিশ্বৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ। ২০১৮ চনৰ অনুমাণিক ৮২,৯৮,৭৪৮ জনসংখ্যাৰে আৰু ৭৮৪ বৰ্গ কিলোমিটাৰ (৩০২.৬ বৰ্গ মাইল) মাটিকালিৰে নিউয়ৰ্ক মহানগৰ আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ সৰ্বাধিক জনবসতীপূৰ্ণ আৰু সৰ্বাধিক জনঘনত্বৰ চহৰ।<ref name="density">{{cite web |url=http://www.governing.com/blogs/by-the-numbers/most-densely-populated-cities-data-map.html |title=Mapping the Nation's Most Densely Populated Cities |author=Mike Maciag |publisher=Governing – The States and Localities |date=October 2, 2013 |accessdate=August 27, 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160827080100/http://www.governing.com/blogs/by-the-numbers/most-densely-populated-cities-data-map.html |archivedate=August 27, 2016}}</ref> ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ নগৰ-মহানগৰ]] [[শ্ৰেণী:আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] ssl6fro2g2s2fx2wfwq5lot0stt0hrm 617453 617452 2026-07-16T02:30:30Z Kandarpajit Kallol 6257 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617453 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}} {{Infobox settlement | name = নিউয়ৰ্ক মহানগৰ<!-- DO NOT change without discussion --> | official_name = | settlement_type = মহানগৰ | image_skyline = {{multiple image | total_width = 300 | border = infobox | perrow = 1/3/3/2 | caption_align = center | image1 = View of Empire State Building from Rockefeller Center New York City dllu (cropped).jpg | alt1 = Midtown Manhattan | caption1 = [[Midtown Manhattan]] with the [[Empire State Building]] and [[Lower Manhattan]] with [[One World Trade Center|One WTC]] (background) | image2 = 67º Período de Sesiones de la Asamblea General de Naciones Unidas (8020913157) (cropped).jpg | alt2 = United Nations headquarters building | caption2 = [[Headquarters of the United Nations|UN headquarters]] | image3 = Liberty02.jpg | alt3 = Statue of Liberty | caption3 = [[Statue of Liberty]] | image4 = New york times square-terabass (cropped).jpg | alt4 = Bright lights of Times Square | caption4 = [[Times Square]] | image5 = Unisphere at night (cropped).jpg | alt5 = The Unisphere, a large metal globe sculpture | caption5 = [[Unisphere]] | image6 = 20170721 Gotham Shield NYC Aerials-225 medium (cropped).jpg | alt6 = Central Park scenery | caption6 = [[Central Park]] | image7 = Spiderweb BB jeh.jpg | alt7 = Brooklyn Bridge | caption7 = [[Brooklyn Bridge]] | image8 = Look_out_point_(cropped).jpg | alt8 = A bridge over a river | caption8 = [[Verrazzano-Narrows Bridge]] | image9 = Bronx Zoo 001.jpg | alt9 = Entrance to the Bronx Zoo | caption9 = [[Bronx Zoo]] }} | image_flag = Flag of New York City.svg | image_seal = Seal of New York City.svg | nickname = <!-- maps and coordinates ------> | image_map = Map of New York Highlighting New York City.svg | latd = 40.7127 |latNS = N <!-- Coords in 0.6' (0.01 deg; ~1 km) increments --> | longd = 74.0059 |longEW = W <!-- established ---------------> | established_title = স্থাপিত | established_date = ১৬২৪ | established_title1 = নিউয়ৰ্ক পৌৰনিগম | established_date1 = ১৮৯৮ | established_title2 = <!-- Incorporated (city) --> <!-- government type, leaders --> | government_footnotes =<ref name="MayorsOffice">{{cite web |url=http://www.nyc.gov/portal/site/nycgov/menuitem.e985cf5219821bc3f7393cd401c789a0/ |title=Biography |accessdate=January 8, 2010 |publisher=New York, City of |author=the Mayor, New York City Office of |date=January 8, 2010 |archivedate=March 17, 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100317115700/http://www.nyc.gov/portal/site/nycgov/menuitem.e985cf5219821bc3f7393cd401c789a0 |deadurl=yes }}</ref> | government_type = [[পৌৰনিগম]] | governing_body = | leader_title = [[মেয়ৰ]] | leader_name = [[জোহৰান মামদানি]] <!-- display settings ---------> | total_type = সৰ্বমুঠ | unit_pref = US <!-- area ----------------------> | area_footnotes = {{GR|1|dateform=mdy}} | area_total_sq_mi = 468.5 | area_land_sq_mi = 302.6 | area_water_sq_mi = 165.8 | area_metro_sq_mi = 13318 <!-- elevation -----------------> | elevation_footnotes = {{GR|3|dateform=mdy}} | elevation_m = 10 | elevation_ft = 33 <!-- population ----------------> | population_footnotes = {{GR|2|dateform=mdy}} | population_rank = ১ম (আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত) | population_density_sq_mi= ২৭৫৫০ | population_est = ৮৪০৫৮৩৭<ref name=census-est-nyc-ny> {{cite news | url=http://blogs.wsj.com/metropolis/2014/03/27/new-york-city-population-hits-record-high/ | title=New York City Population Hits Record High | author= Michael Howard Saul | newspaper=The Wall Street Journal| date=March 27, 2014 | accessdate=March 27, 2014}} </ref> | pop_est_as_of = ২০১৩ | population_metro = 19989802 | population_blank1_title = CSA | population_blank1 = 23362099 | population_demonym = New Yorker <!-- time zone(s) --------------> | timezone1 = [[Eastern Time Zone|Eastern (EST)]] | utc_offset1 = -5 | timezone1_DST = [[Eastern Time Zone|EDT]] | utc_offset1_DST = -4 <!-- postal codes, area code ---> | postal_code_type = ZIP code|ZIP code(s) | postal_code = ১০০xx–১০৪xx, ১১০০৪–০৫, ১১১xx–১১৪xx, ১১৬xx | area_code = ২১২, ৩৪৭, ৬৪৬, ৭১৮, ৯১৭, ৯২৯ | un_locode = <!-- blank fields (section 1) --> | blank_name = [[Federal Information Processing Standard|FIPS code]] | blank_info = ৩৬-৫১০০০ | blank1_name = | blank1_info = <!-- website, footnotes --------> | blank_name_sec2 = | blank_info_sec2 = | website = {{URL|www.nyc.gov}} }} '''নিউয়ৰ্ক মহানগৰ''' ({{Lang-en|New York City}}; সংক্ষেপে {{Lang|en|'''NYC'''}} বা '''এন ৱাই চি''') হৈছে [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]]ত অৱস্থিত বিশ্বৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ। ২০১৮ চনৰ অনুমাণিক ৮২,৯৮,৭৪৮ জনসংখ্যাৰে আৰু ৭৮৪ বৰ্গ কিলোমিটাৰ (৩০২.৬ বৰ্গ মাইল) মাটি-কালিৰে নিউয়ৰ্ক মহানগৰ আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ সৰ্বাধিক জনবসতীপূৰ্ণ আৰু সৰ্বাধিক জনঘনত্বৰ চহৰ।<ref name="density">{{cite web |url=http://www.governing.com/blogs/by-the-numbers/most-densely-populated-cities-data-map.html |title=Mapping the Nation's Most Densely Populated Cities |author=Mike Maciag |publisher=Governing – The States and Localities |date=October 2, 2013 |accessdate=August 27, 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160827080100/http://www.governing.com/blogs/by-the-numbers/most-densely-populated-cities-data-map.html |archivedate=August 27, 2016}}</ref> ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ নগৰ-মহানগৰ]] [[শ্ৰেণী:আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]] 4h8pd1iv8g4aslqzhrzb73h5lmxokq5 পল ৰ'বচন 0 36566 617447 614611 2026-07-16T02:23:52Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617447 wikitext text/x-wiki {{Delete|তথ্যসূত্ৰহীন প্ৰবন্ধ}} {{Infobox person | name = পল ৰ'বচন | image = Paul Robeson 1942 crop.jpg | birth_name = পল লেৰয় ৰ'বচন | birth_date = {{birth date|1898|4|9|mf=y}} | birth_place = [[Princeton, New Jersey]], [[U.S.]] | death_date = {{death date and age|mf=yes|1976|1|23|1898|4|9}} | death_place = [[Philadelphia]], [[Pennsylvania]], U.S. | occupation = Singer ([[Spiritual (music)|spirituals]], [[Folk music|international folk]], [[Musical theatre|musicals]], [[Classical music|classical]]), actor, social activist, lawyer, athlete | alma_mater = [[Rutgers University]] (1919)<br>[[Columbia Law School]] (1922) | spouse = [[Eslanda Robeson]] (1921–1965) (her death) 1 son | children = [[Paul Robeson, Jr.]] }} '''পল লেৰয় ৰ'বচন''' (Paul Leroy Robeson, {{IPAc-en|ˈ|r|oʊ|b|s|ən}}, {{respell|ROHB|sən}}, এপ্ৰিল ৯, ১৮৯৮ – জানুৱাৰী ২৩, ১৯৭৬) আমেৰিকাৰ চিভিল ৰাইটছ্ আন্দোলনৰ লগত জড়িত এগৰাকী আফ্ৰিকান-আমেৰিকান গায়ক আৰু অভিনেতা আছিল। ৰাটগাৰ্ছ বিশ্ববিদ্যালয়ত তেওঁ এগৰাকী উৎকৃষ্ট ফুটবল খেলুৱৈ আছিল। পাচত তেওঁ এজন আন্তৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্য্যায়ৰ গায়ক আৰু লগতে থিয়েটাৰ আৰু চিনেমাৰ অভিনেতা হৈ পৰে। তেওঁ স্পেইনৰ গৃহযুদ্ধ, ফেচিজম আৰু সামাজিক অসমানতাৰ বিৰুদ্ধে ৰাজনৈতীক ভাবে জড়িত আছিল। মেককাৰ্থীইজমৰ (McCarthyism) সময়ত তেওঁৰ প্ৰতি-সাম্ৰাজ্যবাদৰ প্ৰতি সমৰ্থন, কমিউনিজমৰ প্ৰতি সহবদ্ধতা (affiliation) আৰু চৰকাৰৰ সমালোচনাৰ বাবে তেওঁ হলিউডত ব্লেকলিষ্টেড হৈ পৰে। শেহলৈ দুৰ্বল স্বাস্থ্যৰ বাবে তেওঁ অৱসৰ ল'বলৈ বাধ্য হয়। মৃত্যুৰ সময়লৈকে তেওঁ নিজৰ ৰাজনৈতীক মতত অলৰ অচৰ থাকিল। ৰাটগাৰ্ছ বিশ্ববিদ্যালয়ত শৈক্ষিক বৃত্তি পোৱা ৰ'বচন এজন সন্মানীয় ফুটবল "অল আমেৰিকান" আৰু শ্ৰেণীৰ বিদায়ী ভাষণ দিওঁতা (valedictorian) হৈ পৰে। কলম্বিয়া ল স্কুলৰ পৰা তেওঁ এল এল বি ডিগ্ৰী পোৱাৰ উপৰিও তেওঁ নেশ্যনেল ফুটবল লীগ (NFL) -অতো খেলিছিল। কলম্বিয়াত তেওঁ গান গাইছিল আৰু বিভিন্ন কেম্পাচৰ বাহিৰা প্ৰযোজনাত অভিনয়ো কৰিছিল। গ্ৰেজুৱেশ্যনৰ পাচত তেওঁ ''দা এম্পেৰৰ জ'নচ্‌'' আৰু ''অল গডছ ছিলান গট ৱিংচ'' নাটকত যোগদান কৰি "হাৰ্লেম ৰেনেছাঁ"ৰ অংশগ্ৰহণকাৰী হৈ পৰে। তেওঁ গ্ৰেট ব্ৰিটেইনত থিয়েটাৰত ভাগ লৈ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় কলাকাৰ জীৱনৰ পাতনি মেলে। ইয়াৰ পাছৰ কিছুবছৰ তেওঁ পত্নী এচলাণ্ডা ৰ'বচন (এচি)ৰ লগত লণ্ডনত থাকে। ''স্নৌ ব'ট'' (১৯৩৬), ''চেণ্ডাৰ্চ অব দা ৰিভাৰ'' আদিৰে নিজকে আন্তৰাষ্ট্ৰীয় চলচিত্ৰ অভিনেতা হিচাবে প্ৰতিষ্ঠা কৰাৰ আগেয়ে ৰ'বচনে চেভয় থিয়েটাৰত অথেল'ৰ অভিনয় কৰে। তেওঁ লাহে লাহে অন্য সংস্কৃতি আৰু মানুহৰ দুৰ্দশাৰ প্ৰতি সহমৰ্মী হ'বলৈ আৰম্ভ কৰে। ৰাজনৈতিকভাবে সক্ৰিয় হ'লে তেওঁৰ আৰ্থিক আৰু পেচাগত ভাবেও হানি হ'ব পাৰে বুলি জানিও তেওঁ স্পেইনৰ গৃহযুদ্ধত ৰিপাব্লিকান সকলৰ পক্ষে সমৰ্থন দিয়ে। তেওঁ কাউন্সিল অন আফ্ৰিকান এফেয়াৰ্চ (CAA) -অতো সক্ৰিয় হৈ পৰে। [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত তেওঁ আমেৰিকাৰ যুদ্ধৰ প্ৰচেষ্টাক সমৰ্থন কৰিছিল আৰু ব্ৰডৱেত অথেল'ৰ অভিনয়ৰদ্বাৰা প্ৰশংসা বুটলিছিল। কিন্তু চোভিয়েটৰ পক্ষে থকা নীতিসমূহৰ সমৰ্থনৰ বাবে তেওঁ এফ বি আইৰ নজৰত পৰে। যুদ্ধৰ শেষত CAA-ক এটৰ্নী জেনেৰেলচ লিষ্ট অব চাবভাৰচিভ অৰ্গেনাইজেশ্যনচ-অত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয় আৰু মেককাৰ্থীইজমৰ সময়ত তেওঁৰ বিৰুদ্ধে তদন্ত চলোৱা হয়। তথাপিও চোভিয়েটৰ পক্ষে থকা তেওঁ নিজৰ মতত অলৰ অচৰ থকাৰ বাবে আমেৰিকাই তেওঁক পাচপ'ৰ্ট দিবলৈ অমান্তি হয়। তেওঁৰ আয়ও কমি আহে। তেওঁ হাৰ্লেমলৈ যায়গৈ আৰু আমেৰিকাৰ নিতীসমূহক সমালোচনা কৰা এখন আলোচনী প্ৰকাশ কৰে। কেন্ট ভাৰ্চাচ ডালাচ মোকৰ্দমাৰ পাছত তেওঁৰ যাত্ৰাৰ ওপৰত থকা প্ৰতিবন্ধ উঠাই লোৱা হয় যদিও তেওঁৰ শৰীৰ ভাগি পৰে। তেওঁ অৱসৰ গ্ৰহণ কৰে আৰু জীৱনৰ বাকীচোৱা সময় ফিলাডেলফিয়াত ব্যক্তিগতভাৱে নিৰ্বাহ কৰে। [[ভূপেন হাজৰিকা]] ৰবচনৰ দ্বাৰা প্ৰভাবান্বিত হৈছিল। তেওঁৰ "[[বিস্তীৰ্ণ পাৰৰে]]" গানটোৰ সুৰ ৰ'বচনৰ "অ'ল্ড মেন ৰিভাৰ" গানৰ পৰা ধাৰ কৰা। [[শ্ৰেণী:আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:আমেৰিকান কণ্ঠশিল্পী‎]] [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] 4rukog1e9mljcolxoyx54hslhzrf2nh 617448 617447 2026-07-16T02:24:16Z Kandarpajit Kallol 6257 removed [[Category:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617448 wikitext text/x-wiki {{Delete|তথ্যসূত্ৰহীন প্ৰবন্ধ}} {{Infobox person | name = পল ৰ'বচন | image = Paul Robeson 1942 crop.jpg | birth_name = পল লেৰয় ৰ'বচন | birth_date = {{birth date|1898|4|9|mf=y}} | birth_place = [[Princeton, New Jersey]], [[U.S.]] | death_date = {{death date and age|mf=yes|1976|1|23|1898|4|9}} | death_place = [[Philadelphia]], [[Pennsylvania]], U.S. | occupation = Singer ([[Spiritual (music)|spirituals]], [[Folk music|international folk]], [[Musical theatre|musicals]], [[Classical music|classical]]), actor, social activist, lawyer, athlete | alma_mater = [[Rutgers University]] (1919)<br>[[Columbia Law School]] (1922) | spouse = [[Eslanda Robeson]] (1921–1965) (her death) 1 son | children = [[Paul Robeson, Jr.]] }} '''পল লেৰয় ৰ'বচন''' (Paul Leroy Robeson, {{IPAc-en|ˈ|r|oʊ|b|s|ən}}, {{respell|ROHB|sən}}, এপ্ৰিল ৯, ১৮৯৮ – জানুৱাৰী ২৩, ১৯৭৬) আমেৰিকাৰ চিভিল ৰাইটছ্ আন্দোলনৰ লগত জড়িত এগৰাকী আফ্ৰিকান-আমেৰিকান গায়ক আৰু অভিনেতা আছিল। ৰাটগাৰ্ছ বিশ্ববিদ্যালয়ত তেওঁ এগৰাকী উৎকৃষ্ট ফুটবল খেলুৱৈ আছিল। পাচত তেওঁ এজন আন্তৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্য্যায়ৰ গায়ক আৰু লগতে থিয়েটাৰ আৰু চিনেমাৰ অভিনেতা হৈ পৰে। তেওঁ স্পেইনৰ গৃহযুদ্ধ, ফেচিজম আৰু সামাজিক অসমানতাৰ বিৰুদ্ধে ৰাজনৈতীক ভাবে জড়িত আছিল। মেককাৰ্থীইজমৰ (McCarthyism) সময়ত তেওঁৰ প্ৰতি-সাম্ৰাজ্যবাদৰ প্ৰতি সমৰ্থন, কমিউনিজমৰ প্ৰতি সহবদ্ধতা (affiliation) আৰু চৰকাৰৰ সমালোচনাৰ বাবে তেওঁ হলিউডত ব্লেকলিষ্টেড হৈ পৰে। শেহলৈ দুৰ্বল স্বাস্থ্যৰ বাবে তেওঁ অৱসৰ ল'বলৈ বাধ্য হয়। মৃত্যুৰ সময়লৈকে তেওঁ নিজৰ ৰাজনৈতীক মতত অলৰ অচৰ থাকিল। ৰাটগাৰ্ছ বিশ্ববিদ্যালয়ত শৈক্ষিক বৃত্তি পোৱা ৰ'বচন এজন সন্মানীয় ফুটবল "অল আমেৰিকান" আৰু শ্ৰেণীৰ বিদায়ী ভাষণ দিওঁতা (valedictorian) হৈ পৰে। কলম্বিয়া ল স্কুলৰ পৰা তেওঁ এল এল বি ডিগ্ৰী পোৱাৰ উপৰিও তেওঁ নেশ্যনেল ফুটবল লীগ (NFL) -অতো খেলিছিল। কলম্বিয়াত তেওঁ গান গাইছিল আৰু বিভিন্ন কেম্পাচৰ বাহিৰা প্ৰযোজনাত অভিনয়ো কৰিছিল। গ্ৰেজুৱেশ্যনৰ পাচত তেওঁ ''দা এম্পেৰৰ জ'নচ্‌'' আৰু ''অল গডছ ছিলান গট ৱিংচ'' নাটকত যোগদান কৰি "হাৰ্লেম ৰেনেছাঁ"ৰ অংশগ্ৰহণকাৰী হৈ পৰে। তেওঁ গ্ৰেট ব্ৰিটেইনত থিয়েটাৰত ভাগ লৈ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় কলাকাৰ জীৱনৰ পাতনি মেলে। ইয়াৰ পাছৰ কিছুবছৰ তেওঁ পত্নী এচলাণ্ডা ৰ'বচন (এচি)ৰ লগত লণ্ডনত থাকে। ''স্নৌ ব'ট'' (১৯৩৬), ''চেণ্ডাৰ্চ অব দা ৰিভাৰ'' আদিৰে নিজকে আন্তৰাষ্ট্ৰীয় চলচিত্ৰ অভিনেতা হিচাবে প্ৰতিষ্ঠা কৰাৰ আগেয়ে ৰ'বচনে চেভয় থিয়েটাৰত অথেল'ৰ অভিনয় কৰে। তেওঁ লাহে লাহে অন্য সংস্কৃতি আৰু মানুহৰ দুৰ্দশাৰ প্ৰতি সহমৰ্মী হ'বলৈ আৰম্ভ কৰে। ৰাজনৈতিকভাবে সক্ৰিয় হ'লে তেওঁৰ আৰ্থিক আৰু পেচাগত ভাবেও হানি হ'ব পাৰে বুলি জানিও তেওঁ স্পেইনৰ গৃহযুদ্ধত ৰিপাব্লিকান সকলৰ পক্ষে সমৰ্থন দিয়ে। তেওঁ কাউন্সিল অন আফ্ৰিকান এফেয়াৰ্চ (CAA) -অতো সক্ৰিয় হৈ পৰে। [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত তেওঁ আমেৰিকাৰ যুদ্ধৰ প্ৰচেষ্টাক সমৰ্থন কৰিছিল আৰু ব্ৰডৱেত অথেল'ৰ অভিনয়ৰদ্বাৰা প্ৰশংসা বুটলিছিল। কিন্তু চোভিয়েটৰ পক্ষে থকা নীতিসমূহৰ সমৰ্থনৰ বাবে তেওঁ এফ বি আইৰ নজৰত পৰে। যুদ্ধৰ শেষত CAA-ক এটৰ্নী জেনেৰেলচ লিষ্ট অব চাবভাৰচিভ অৰ্গেনাইজেশ্যনচ-অত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয় আৰু মেককাৰ্থীইজমৰ সময়ত তেওঁৰ বিৰুদ্ধে তদন্ত চলোৱা হয়। তথাপিও চোভিয়েটৰ পক্ষে থকা তেওঁ নিজৰ মতত অলৰ অচৰ থকাৰ বাবে আমেৰিকাই তেওঁক পাচপ'ৰ্ট দিবলৈ অমান্তি হয়। তেওঁৰ আয়ও কমি আহে। তেওঁ হাৰ্লেমলৈ যায়গৈ আৰু আমেৰিকাৰ নিতীসমূহক সমালোচনা কৰা এখন আলোচনী প্ৰকাশ কৰে। কেন্ট ভাৰ্চাচ ডালাচ মোকৰ্দমাৰ পাছত তেওঁৰ যাত্ৰাৰ ওপৰত থকা প্ৰতিবন্ধ উঠাই লোৱা হয় যদিও তেওঁৰ শৰীৰ ভাগি পৰে। তেওঁ অৱসৰ গ্ৰহণ কৰে আৰু জীৱনৰ বাকীচোৱা সময় ফিলাডেলফিয়াত ব্যক্তিগতভাৱে নিৰ্বাহ কৰে। [[ভূপেন হাজৰিকা]] ৰবচনৰ দ্বাৰা প্ৰভাবান্বিত হৈছিল। তেওঁৰ "[[বিস্তীৰ্ণ পাৰৰে]]" গানটোৰ সুৰ ৰ'বচনৰ "অ'ল্ড মেন ৰিভাৰ" গানৰ পৰা ধাৰ কৰা। [[শ্ৰেণী:আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:আমেৰিকান কণ্ঠশিল্পী‎]] k3w6omm55o3vrnt4nsjoxd6uej8togg পি ভি নৰসিংহ ৰাও 0 36602 617449 614692 2026-07-16T02:26:12Z Kandarpajit Kallol 6257 617449 wikitext text/x-wiki {{wikify}} {{copy edit}} {{Infobox Officeholder |name = P. V. Narasimha Rao |image = P V Narasimha Rao.png |imagesize = 245px |office = [[List of Prime Ministers of India|9th]] [[Prime Minister of India]] |president = [[R. Venkataraman]]<br />[[Shankar Dayal Sharma]] |term_start = 21 June 1991 |term_end = 16 May 1996 |predecessor = [[Chandra Shekhar]] |successor = [[Atal Bihari Vajpayee]] |office2 = [[Minister of Defence (India)|Minister of Defence]] |term_start2 = 6 March 1993 |term_end2 = 16 May 1996 |predecessor2 = [[Sharad Pawar]] |successor2 = [[Pramod Mahajan]] |primeminister3 = [[Rajiv Gandhi]] |term_start3 = 31 December 1984 |term_end3 = 25 September 1985 |predecessor3 = Rajiv Gandhi |successor3 = [[Shankarrao Chavan]] |office4 = [[Minister of External Affairs (India)|Minister of External Affairs]] |term_start4 = 31 March 1992 |term_end4 = 18 January 1993 |predecessor4 = [[Madhavsinh Solanki]] |successor4 = [[Dinesh Singh (Uttar Pradesh politician)|Dinesh Singh]] |primeminister5 = Rajiv Gandhi |term_start5 = 25 June 1988 |term_end5 = 2 December 1989 |predecessor5 = Rajiv Gandhi |successor5 = [[V. P. Singh]] |primeminister6 = [[Indira Gandhi]] |term_start6 = 14 January 1980 |term_end6 = 19 July 1984 |predecessor6 = [[Shyam Nandan Prasad Mishra]] |successor6 = Indira Gandhi |office7 = [[Minister of Home Affairs (India)|Minister of Home Affairs]] |primeminister7 = Rajiv Gandhi |term_start7 = 12 March 1986 |term_end7 = 12 May 1986 |predecessor7 = [[Shankarrao Chavan]] |successor7 = [[Sardar Buta Singh]] |primeminister8 = Indira Gandhi<br />Rajiv Gandhi |term_start8 = 19 July 1984 |term_end8 = 31 December 1984 |predecessor8 = [[Prakash Chandra Sethi]] |successor8 = [[Shankarrao Chavan]] |office9 = [[Chief Minister of Andhra Pradesh]] |governor9 = [[Khandubhai Kasanji Desai]] |term_start9 = 30 September 1971 |term_end9 = 10 January 1973 |predecessor9 = [[Kasu Brahmananda Reddy]] |successor9 = [[President's Rule]] |birth_date = {{birth date|1921|6|28|df=y}} |birth_place = [[Vangara, Karimnagar|Vangara]], [[Hyderabad State]], [[British Raj|British India]]<br />(now in [[Andhra Pradesh]], [[India]]) |death_date = {{death date and age|2004|12|23|1921|6|28|df=y}} |death_place = [[New Delhi]], [[Delhi]], India |party = [[Indian National Congress]] |spouse = Satyamma Rao (d. 1970) |alma_mater = [[Osmania University]]<br />[[Fergusson College]] |profession = [[Lawyer]]<br />[[Activism|Activist]]<br />[[Poet]] |religion = [[Hinduism]] |nationality = [[India]]n }} '''পামুলাপাৰ্তি ভেংকট নৰসিংহ ৰাও''' ({{lang-en|Pamulaparti Venkata Narasimha Rao}}, তেলেগু: పాములపర్తి వేంకట నరసింహ రావు, ২৮ জুন ১৯২১ – ২৩ ডিচেম্বৰ ২০০৪), আইনজীৱী আৰু ৰাজনীতিবিদ, ১৯৯১-ৰ পৰা ১৯৯৬-লৈকে ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী আছিল।<ref name = "Former">[https://web.archive.org/web/20110511110825/http://pmindia.nic.in/former.htm Prime Ministers of India]. Indian PM's official website. Retrieved 2 March 2007.</ref> ৰাও চৰকাৰে ভাৰতৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ বাবে পদক্ষেপ লয়। একে সময়তে চৰকাৰখন ৰাষ্ট্ৰীয় সুৰক্ষাৰ বাবে গুৰুত্বপূৰ্ণ কেইবাটাও ঘটনাৰ সন্মুখীন হয়<ref name="Reforming">[http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/4120429.stm Narasimha Rao – a Reforming PM]. ''[[BBC News]]'' (23 December 2004). Retrieved 2 March 2007.</ref>। নিজৰ হাতত ব্যৱসায় আৰু উদ্যোগ দপ্তৰ ৰখা ৰাৱে ভাৰতৰ "লাইচেন্স ৰাজ"ৰো অৱসান ঘটায়।<ref name="DNAArticle">Arvind Kumar, Arun Narendhranath (3 October 2001). [http://www.dnaindia.com/analysis/column_india-must-embrace-unfettered-free-enterprise_1594401 India must embrace unfettered free enterprise]. ''[[Daily News and Analysis]]''.</ref>। তেওঁক কেতিয়াবা "ভাৰতৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ জনক" বুলিও কোৱা হয়।২০২৪ চনত [[ভাৰত চৰকাৰ|ভাৰত চৰকাৰে]] তেওঁ আগবঢ়োৱা অৱদানৰ স্বীকৃতি স্বৰূপে মৰণোত্তৰভাবে দেশৰ সৰ্বোচ্চ অসামৰিক সন্মান [[ভাৰত ৰত্ন]] প্ৰদান কৰে। <ref>[https://web.archive.org/web/20090129203559/http://www.voanews.com/tibetan/archive/2004-12/a-2004-12-23-2-1.cfm PV Narasimha Rao Remembered as Father of Indian Economic Reforms]. ''[[VOA News]]'' (23 December 2004).</ref><ref name="Narasimha Rao was father of economic reform: Pranab">{{cite news|title=Narasimha Rao led India at crucial juncture, was father of economic reform: Pranab|accessdate=25 January 2013|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-12-31/india/36078990_1_economic-reforms-president-pranab-mukherjee-finance-minister|date=31 December 2012|archivedate=20 May 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130520071110/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-12-31/india/36078990_1_economic-reforms-president-pranab-mukherjee-finance-minister|deadurl=yes}}</ref>। পৰৱৰ্তী প্ৰধানমন্ত্ৰী [[অটল বিহাৰী বাজপেয়ী]] আৰু [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙেও]] ৰাওৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ নীতিসমূহক আগবঢ়াই নিয়ে। ৰাৱে [[ৰাজীৱ গান্ধী]]ৰ দিনৰ সমাজবাদী নীতিসমূহ আঁতৰাই লাইচেন্স ৰাজ"ৰ অৱসানৰ গতি খৰতকীয়া কৰে। ১৯৯১ ত তেওঁ অৰ্থনৈতিকভাবে প্ৰায় ভাগি পৰা ভাৰতৰ পৰিত্ৰাণৰ বাবে ইন্টাৰনেশ্যনেল মনিটেৰী ফাণ্ডৰ নীতিসমূহৰ আধাৰত ভাৰতীয় দৃষ্টিভংগীৰ পৰা গ্ৰহণ কৰি দেশৰ এক ঐতিহাসিক অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ বাবে মনমোহন সিঙক বিত্তমন্ত্ৰী নিযুক্তি দিয়ে<ref name="DNAArticle"/>। [[এক|এক সংখ্যালঘু]] চৰকাৰৰ নেতা হৈও অৰ্থনৈতিক আৰু ৰাজনৈতিক আইনসমূহ সংসদত উত্থাপন আৰু অনুমোদন কৰোৱাৰ ক্ষমতাৰ বাবে তেওঁক ''চাণক্য'' আখ্যা দিয়া হয়।<ref name="frontline">{{cite journal |url=http://www.hinduonnet.com/fline/fl2201/stories/20050114008013000.htm |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100130013320/http://www.hinduonnet.com/fline/fl2201/stories/20050114008013000.htm |archivedate=30 January 2010 |title=Obituary: A scholar and a politician |author=V. Venkatesan |journal=Frontline |volume=22 |issue=1 |date=1–14 January 2005 |accessdate=30 March 2010 |deadurl=yes }}</ref><ref>[http://www.tlca.com/adults/obit-pvn.html PV Narasimha Rao Passes Away]. Retrieved 7 October 2007. {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071101063203/http://www.tlca.com/adults/obit-pvn.html |date=1 November 2007 }}</ref> ভাৰতৰ একাদশ ৰাষ্ট্ৰপতি [[এ পি জে আবুল কালাম]]ৰ মতে ৰাৱ এজন "দেশপ্ৰেমীক ৰাজনেতা যি দেশৰ স্বাৰ্থ যিকোনো ৰাজনীতি তন্ত্ৰতকৈ উৰ্ধত বুলি ভাবিছিল"। কালামে আৰু কৈছিল যে ৰাৱে ১৯৯৬ চনতে তেওঁক পাৰমাণৱিক পৰীক্ষাৰ বাবে সাজু হ'বলৈ কৈছিল যদিও ১৯৯৬ চনৰ সাধাৰণ নিৰ্বাচনত চৰকাৰ [[হোমাৰ|সলনি হোৱাৰ]] হেতুকে তেতিয়া কৰিব পৰা নগ'ল যদিও পাছৰ বাজপায়ী চৰকাৰৰ দিনত কৰা হ'ল। ৰাওৰ সময়তে কংগ্ৰেছৰ বিকল্প হিচাবে [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টিৰ]] (বি জে পি) উত্থান ঘটে। চৰকাৰখনে [[উত্তৰ প্ৰদেশ|উত্তৰ প্ৰদেশৰ]] বি জে পিৰ কল্যান সিং চৰকাৰৰ সময়ত অযোধ্যাত বাবৰি মছজিদ ধ্বংসক লৈ স্বাধীনতাৰ পাছত হোৱা চৰম দুৰ্ভাগ্যজনক হিন্দু-মুছলমান সংঘৰ্ষৰো সন্মুখীন হ'ব লগা হয়<ref>[http://news.bbc.co.uk/onthisday/hi/dates/stories/december/6/newsid_3712000/3712777.stm BBC On This Day, 1992: Mob rips apart mosque in Ayodhya]. BBC News.</ref>। ব্যক্তিগত হিচাবে ৰাও সাহিত্য, কম্পিউটাৰ চফ্টৱেৰ আদি বিভিন্ন বিষয়ত জিজ্ঞাসু আছিল<ref name="The meek inheritor">{{cite news|title=The meek inheritor|url=http://indiatoday.intoday.in/story/prime-minister-narasimha-rao-a-faithful-but-unambitious-congressman/1/318533.html|accessdate=17 November 2013|newspaper=India Today|date=15 July 1991|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131117090315/http://indiatoday.intoday.in/story/prime-minister-narasimha-rao-a-faithful-but-unambitious-congressman/1/318533.html|archivedate=17 Nov 2013|quote=Rao was one of the first converts to the new technology. Today, he is so adept with the machines that along with the 10 Indian and four foreign languages, Rao has also taught himself some computer languages and is now able to programme them.}}</ref>। তেওঁ ১৭ টা ভাষা ক'ব পাৰিছিল<ref name="PVN - Obituary">{{cite news|title=PVN - Obituary|url=http://www.theguardian.com/news/2004/dec/24/guardianobituaries.india|accessdate=17 November 2013|date=23 December 2004|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130828224716/http://www.theguardian.com/news/2004/dec/24/guardianobituaries.india|archivedate=August 28, 2013}}</ref><ref name="'PV': A scholar, a statesman">{{cite news|title='PV': A scholar, a statesman|url=http://www.rediff.com/news/2004/dec/23rao2.htm|accessdate=17 November 2013|date=December 23, 2004|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100407134414/http://www.rediff.com/news/2004/dec/23rao2.htm|archivedate=7 Apr 2010|quote=A Sahitya Ratan in Hindi, Rao was fluent in several languages, including Spanish.}}</ref>। ২০০৪ চনত হৃদযন্ত্ৰৰ মাইকৰ্ডিয়েল ইনফ্ৰেকশ্যনৰ ফলত ৰাওৰ দেহাৱসান হয়। হাইদৰাবাদত তেওঁৰ অন্তিম সংস্কাৰ কৰা হয়।<ref>[http://www.thehindubusinessline.com/2004/12/26/stories/2004122601690300.htm Narasimha Rao cremated]. thehindubusinessline.com (26 December 2004). Retrieved 18 April 2007.</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী]] 4v64eghknkwcvvupyhnyb9dnkpmlwgu 617450 617449 2026-07-16T02:26:39Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617450 wikitext text/x-wiki {{copy edit}} {{Infobox Officeholder |name = P. V. Narasimha Rao |image = P V Narasimha Rao.png |imagesize = 245px |office = [[List of Prime Ministers of India|9th]] [[Prime Minister of India]] |president = [[R. Venkataraman]]<br />[[Shankar Dayal Sharma]] |term_start = 21 June 1991 |term_end = 16 May 1996 |predecessor = [[Chandra Shekhar]] |successor = [[Atal Bihari Vajpayee]] |office2 = [[Minister of Defence (India)|Minister of Defence]] |term_start2 = 6 March 1993 |term_end2 = 16 May 1996 |predecessor2 = [[Sharad Pawar]] |successor2 = [[Pramod Mahajan]] |primeminister3 = [[Rajiv Gandhi]] |term_start3 = 31 December 1984 |term_end3 = 25 September 1985 |predecessor3 = Rajiv Gandhi |successor3 = [[Shankarrao Chavan]] |office4 = [[Minister of External Affairs (India)|Minister of External Affairs]] |term_start4 = 31 March 1992 |term_end4 = 18 January 1993 |predecessor4 = [[Madhavsinh Solanki]] |successor4 = [[Dinesh Singh (Uttar Pradesh politician)|Dinesh Singh]] |primeminister5 = Rajiv Gandhi |term_start5 = 25 June 1988 |term_end5 = 2 December 1989 |predecessor5 = Rajiv Gandhi |successor5 = [[V. P. Singh]] |primeminister6 = [[Indira Gandhi]] |term_start6 = 14 January 1980 |term_end6 = 19 July 1984 |predecessor6 = [[Shyam Nandan Prasad Mishra]] |successor6 = Indira Gandhi |office7 = [[Minister of Home Affairs (India)|Minister of Home Affairs]] |primeminister7 = Rajiv Gandhi |term_start7 = 12 March 1986 |term_end7 = 12 May 1986 |predecessor7 = [[Shankarrao Chavan]] |successor7 = [[Sardar Buta Singh]] |primeminister8 = Indira Gandhi<br />Rajiv Gandhi |term_start8 = 19 July 1984 |term_end8 = 31 December 1984 |predecessor8 = [[Prakash Chandra Sethi]] |successor8 = [[Shankarrao Chavan]] |office9 = [[Chief Minister of Andhra Pradesh]] |governor9 = [[Khandubhai Kasanji Desai]] |term_start9 = 30 September 1971 |term_end9 = 10 January 1973 |predecessor9 = [[Kasu Brahmananda Reddy]] |successor9 = [[President's Rule]] |birth_date = {{birth date|1921|6|28|df=y}} |birth_place = [[Vangara, Karimnagar|Vangara]], [[Hyderabad State]], [[British Raj|British India]]<br />(now in [[Andhra Pradesh]], [[India]]) |death_date = {{death date and age|2004|12|23|1921|6|28|df=y}} |death_place = [[New Delhi]], [[Delhi]], India |party = [[Indian National Congress]] |spouse = Satyamma Rao (d. 1970) |alma_mater = [[Osmania University]]<br />[[Fergusson College]] |profession = [[Lawyer]]<br />[[Activism|Activist]]<br />[[Poet]] |religion = [[Hinduism]] |nationality = [[India]]n }} '''পামুলাপাৰ্তি ভেংকট নৰসিংহ ৰাও''' ({{lang-en|Pamulaparti Venkata Narasimha Rao}}, তেলেগু: పాములపర్తి వేంకట నరసింహ రావు, ২৮ জুন ১৯২১ – ২৩ ডিচেম্বৰ ২০০৪), আইনজীৱী আৰু ৰাজনীতিবিদ, ১৯৯১-ৰ পৰা ১৯৯৬-লৈকে ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী আছিল।<ref name = "Former">[https://web.archive.org/web/20110511110825/http://pmindia.nic.in/former.htm Prime Ministers of India]. Indian PM's official website. Retrieved 2 March 2007.</ref> ৰাও চৰকাৰে ভাৰতৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ বাবে পদক্ষেপ লয়। একে সময়তে চৰকাৰখন ৰাষ্ট্ৰীয় সুৰক্ষাৰ বাবে গুৰুত্বপূৰ্ণ কেইবাটাও ঘটনাৰ সন্মুখীন হয়<ref name="Reforming">[http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/4120429.stm Narasimha Rao – a Reforming PM]. ''[[BBC News]]'' (23 December 2004). Retrieved 2 March 2007.</ref>। নিজৰ হাতত ব্যৱসায় আৰু উদ্যোগ দপ্তৰ ৰখা ৰাৱে ভাৰতৰ "লাইচেন্স ৰাজ"ৰো অৱসান ঘটায়।<ref name="DNAArticle">Arvind Kumar, Arun Narendhranath (3 October 2001). [http://www.dnaindia.com/analysis/column_india-must-embrace-unfettered-free-enterprise_1594401 India must embrace unfettered free enterprise]. ''[[Daily News and Analysis]]''.</ref>। তেওঁক কেতিয়াবা "ভাৰতৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ জনক" বুলিও কোৱা হয়।২০২৪ চনত [[ভাৰত চৰকাৰ|ভাৰত চৰকাৰে]] তেওঁ আগবঢ়োৱা অৱদানৰ স্বীকৃতি স্বৰূপে মৰণোত্তৰভাবে দেশৰ সৰ্বোচ্চ অসামৰিক সন্মান [[ভাৰত ৰত্ন]] প্ৰদান কৰে। <ref>[https://web.archive.org/web/20090129203559/http://www.voanews.com/tibetan/archive/2004-12/a-2004-12-23-2-1.cfm PV Narasimha Rao Remembered as Father of Indian Economic Reforms]. ''[[VOA News]]'' (23 December 2004).</ref><ref name="Narasimha Rao was father of economic reform: Pranab">{{cite news|title=Narasimha Rao led India at crucial juncture, was father of economic reform: Pranab|accessdate=25 January 2013|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-12-31/india/36078990_1_economic-reforms-president-pranab-mukherjee-finance-minister|date=31 December 2012|archivedate=20 May 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130520071110/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-12-31/india/36078990_1_economic-reforms-president-pranab-mukherjee-finance-minister|deadurl=yes}}</ref>। পৰৱৰ্তী প্ৰধানমন্ত্ৰী [[অটল বিহাৰী বাজপেয়ী]] আৰু [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙেও]] ৰাওৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ নীতিসমূহক আগবঢ়াই নিয়ে। ৰাৱে [[ৰাজীৱ গান্ধী]]ৰ দিনৰ সমাজবাদী নীতিসমূহ আঁতৰাই লাইচেন্স ৰাজ"ৰ অৱসানৰ গতি খৰতকীয়া কৰে। ১৯৯১ ত তেওঁ অৰ্থনৈতিকভাবে প্ৰায় ভাগি পৰা ভাৰতৰ পৰিত্ৰাণৰ বাবে ইন্টাৰনেশ্যনেল মনিটেৰী ফাণ্ডৰ নীতিসমূহৰ আধাৰত ভাৰতীয় দৃষ্টিভংগীৰ পৰা গ্ৰহণ কৰি দেশৰ এক ঐতিহাসিক অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ বাবে মনমোহন সিঙক বিত্তমন্ত্ৰী নিযুক্তি দিয়ে<ref name="DNAArticle"/>। [[এক|এক সংখ্যালঘু]] চৰকাৰৰ নেতা হৈও অৰ্থনৈতিক আৰু ৰাজনৈতিক আইনসমূহ সংসদত উত্থাপন আৰু অনুমোদন কৰোৱাৰ ক্ষমতাৰ বাবে তেওঁক ''চাণক্য'' আখ্যা দিয়া হয়।<ref name="frontline">{{cite journal |url=http://www.hinduonnet.com/fline/fl2201/stories/20050114008013000.htm |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100130013320/http://www.hinduonnet.com/fline/fl2201/stories/20050114008013000.htm |archivedate=30 January 2010 |title=Obituary: A scholar and a politician |author=V. Venkatesan |journal=Frontline |volume=22 |issue=1 |date=1–14 January 2005 |accessdate=30 March 2010 |deadurl=yes }}</ref><ref>[http://www.tlca.com/adults/obit-pvn.html PV Narasimha Rao Passes Away]. Retrieved 7 October 2007. {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071101063203/http://www.tlca.com/adults/obit-pvn.html |date=1 November 2007 }}</ref> ভাৰতৰ একাদশ ৰাষ্ট্ৰপতি [[এ পি জে আবুল কালাম]]ৰ মতে ৰাৱ এজন "দেশপ্ৰেমীক ৰাজনেতা যি দেশৰ স্বাৰ্থ যিকোনো ৰাজনীতি তন্ত্ৰতকৈ উৰ্ধত বুলি ভাবিছিল"। কালামে আৰু কৈছিল যে ৰাৱে ১৯৯৬ চনতে তেওঁক পাৰমাণৱিক পৰীক্ষাৰ বাবে সাজু হ'বলৈ কৈছিল যদিও ১৯৯৬ চনৰ সাধাৰণ নিৰ্বাচনত চৰকাৰ [[হোমাৰ|সলনি হোৱাৰ]] হেতুকে তেতিয়া কৰিব পৰা নগ'ল যদিও পাছৰ বাজপায়ী চৰকাৰৰ দিনত কৰা হ'ল। ৰাওৰ সময়তে কংগ্ৰেছৰ বিকল্প হিচাবে [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টিৰ]] (বি জে পি) উত্থান ঘটে। চৰকাৰখনে [[উত্তৰ প্ৰদেশ|উত্তৰ প্ৰদেশৰ]] বি জে পিৰ কল্যান সিং চৰকাৰৰ সময়ত অযোধ্যাত বাবৰি মছজিদ ধ্বংসক লৈ স্বাধীনতাৰ পাছত হোৱা চৰম দুৰ্ভাগ্যজনক হিন্দু-মুছলমান সংঘৰ্ষৰো সন্মুখীন হ'ব লগা হয়<ref>[http://news.bbc.co.uk/onthisday/hi/dates/stories/december/6/newsid_3712000/3712777.stm BBC On This Day, 1992: Mob rips apart mosque in Ayodhya]. BBC News.</ref>। ব্যক্তিগত হিচাবে ৰাও সাহিত্য, কম্পিউটাৰ চফ্টৱেৰ আদি বিভিন্ন বিষয়ত জিজ্ঞাসু আছিল<ref name="The meek inheritor">{{cite news|title=The meek inheritor|url=http://indiatoday.intoday.in/story/prime-minister-narasimha-rao-a-faithful-but-unambitious-congressman/1/318533.html|accessdate=17 November 2013|newspaper=India Today|date=15 July 1991|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131117090315/http://indiatoday.intoday.in/story/prime-minister-narasimha-rao-a-faithful-but-unambitious-congressman/1/318533.html|archivedate=17 Nov 2013|quote=Rao was one of the first converts to the new technology. Today, he is so adept with the machines that along with the 10 Indian and four foreign languages, Rao has also taught himself some computer languages and is now able to programme them.}}</ref>। তেওঁ ১৭ টা ভাষা ক'ব পাৰিছিল<ref name="PVN - Obituary">{{cite news|title=PVN - Obituary|url=http://www.theguardian.com/news/2004/dec/24/guardianobituaries.india|accessdate=17 November 2013|date=23 December 2004|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130828224716/http://www.theguardian.com/news/2004/dec/24/guardianobituaries.india|archivedate=August 28, 2013}}</ref><ref name="'PV': A scholar, a statesman">{{cite news|title='PV': A scholar, a statesman|url=http://www.rediff.com/news/2004/dec/23rao2.htm|accessdate=17 November 2013|date=December 23, 2004|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100407134414/http://www.rediff.com/news/2004/dec/23rao2.htm|archivedate=7 Apr 2010|quote=A Sahitya Ratan in Hindi, Rao was fluent in several languages, including Spanish.}}</ref>। ২০০৪ চনত হৃদযন্ত্ৰৰ মাইকৰ্ডিয়েল ইনফ্ৰেকশ্যনৰ ফলত ৰাওৰ দেহাৱসান হয়। হাইদৰাবাদত তেওঁৰ অন্তিম সংস্কাৰ কৰা হয়।<ref>[http://www.thehindubusinessline.com/2004/12/26/stories/2004122601690300.htm Narasimha Rao cremated]. thehindubusinessline.com (26 December 2004). Retrieved 18 April 2007.</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী]] 3vgu8hzikygn9gq76qr0p7rzx31qpfp ২০১৪ৰ ভাৰতৰ সাধাৰণ নিৰ্বাচন 0 36716 617510 410055 2026-07-16T04:22:28Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617510 wikitext text/x-wiki {{Infobox election | election_name = ভাৰতৰ সাধাৰণ নিৰ্বাচন, ২০১৪ | country = ভাৰত | type = parliamentary | ongoing = no | previous_election = ভাৰতৰ সাধাৰণ নিৰ্বাচন, ২০০৯ | previous_year = ২০০৯ | previous_mps = [[পঞ্চদশ লোকসভাৰ সাংসদসকলৰ তালিকা (ৰাজ্যভিত্তিক)]] | election_date = ৭ এপ্ৰিল ২০১৪ - ১২ মে’, ২০১৪ | elected_mps = [[ষোড়শ লোকসভাৰ সাংসদসকলৰ তালিকা|তালিকা]] | next_election = ভাৰতৰ সাধাৰণ নিৰ্বাচন, ২০১৯ | next_year = ২০১৯ | next_mps = | seats_for_election= [[লোকসভা|লোকসভাৰ]] ৫৪৩ টি আসনৰ মাজত <!-- there are 2 seats open for nomination for Anglo-Indians --> | majority_seats = ২৭২ | opinion_polls = Opinion polling for the Indian general election, 2014 | turnout = 66.38% <!-- NDA --> |image1 = [[File:CM Narendra Damodardas Modi.jpg|150x150px]] |leader1 = [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]] |party1 = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি |alliance1 = ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা (ভাৰত) | leader_since1 = ১০ জুন, ২০১৩ | leaders_seat1 = [[:en:Vadodara (Lok Sabha constituency)|বদোদৰা]] <br> [[বাৰাণসী লোকসভা সমষ্টি|বাৰাণসী]] | last_election1 = ১১৬ <br /> এন ডি এ: ১৫৯ | seats1 = ২৮২<ref name=ecir14/><ref name=pibgoi>[http://www.pib.gov.in/elections2014/ Final Results 2014 General Elections] Press Information Bureau, Government of India</ref><br /> এন ডি এ: 336 | seat_change1 = {{gain}}১৬৬ | popular_vote1 = ১৭১,৪৫৯,২৮৬ | percentage1 = ৩১.০%<ref name=ecir14/><br /> এন ডি এ: ৩৯% | swing1 = {{increase}}১৩.৭৭% <!-- UPA --> | image2 =[[File:Rahul_Gandhi_in_Shillong_(cropped).jpg|150x150px]] | leader2 = [[ৰাহুল গান্ধী]] | leaders_seat2 = [[আমেঠি লোকসভা সমষ্টি|আমেঠি]] | party2 = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ |alliance2 = সংযুক্ত প্ৰগতিশীল পাৰ্টী | leader_since2 = ১৯ জানুৱাৰী, ২০১৩ | last_election2 = ২০৬ <br /> ইউ পি এ: ২৬২ | seats2 = ৪৪<ref name=ecir14/><br /> ইউ পি এ: ৫৮<ref name=pibgoi/> | seat_change2 = {{loss}}১৬২ | popular_vote2 = ১০৬,৭৬০,০০১ | percentage2 = ১৯.৩%<ref name=ecir14/> <br /> UPA: ২১% | swing2 = {{decrease}}১৭.৮২% <!-- AIADMK --> | image3 = | leader3 = [[:en:Jayalalithaa|জয়াললিতা]] | leaders_seat3 = ''প্ৰতিদ্বন্দ্ব্বিতা কৰা নাছিল'' | party3 = All India Anna Dravida Munnetra Kazhagam | alliance3 = All India Anna Dravida Munnetra Kazhagam | leader_since3 = ১৯৮৯ | last_election3 = ৯ | seats3 = ৩৯<ref name=ecir14/> | seat_change3 = {{increase}} ২৮ | popular_vote3 = ১৮,১১৫,৮২৫ | percentage3 = ৩.৩%<ref name=ecir14/> | swing3 ={{increase}}১.৬৩% <!-- Election Map --> | map_image = Indische Parlamentswahl 2014 Parteien.svg | map_size = 300px | map_caption = ৰাষ্ট্ৰীয় আৰু আঞ্চলিক দল সমূহৰ ফলাফল (মিত্ৰ জোঁট হিচাপত) <!-- Lok Sabha Seats --> [[File:House of the People, India, 2014.svg|350px|center|ষোড়শ লোকসভা]] <!-- Prime Minister --> | title = [[Prime Minister of India|প্ৰধান মন্ত্ৰী]] | posttitle = [[Prime Minister of India|প্ৰধান মন্ত্ৰী]]–designate | before_election = [[মনমোহন সিং]] | before_party = সংযুক্ত প্ৰগতিশীল পাৰ্টী | after_election = [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]] | after_party = ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা (ভাৰত) }} '''ভাৰতৰ সাধাৰণ নিৰ্বাচন,২০১৪'''ৰ যোগেদি দেশখনৰ ৫৪৩টা লোকসভা সমষ্টিৰ পৰা সাংসদ নিৰ্বাচন কৰি ষোড়শ লোকসভা গঠন কৰা হয়।<ref>{{cite web|url=http://www.mapsofindia.com/parliamentaryconstituencies/|title=India General Elections 2014}}</ref> ৭ এপ্ৰিল, ২০১৪ৰ পৰা ২৪ মে', ২০১৪লৈ মুঠ নটা পৰ্যায়ত হোৱা দেশৰ ইতিহাসৰ আটাইতকৈ দীঘলীয়া নিৰ্বাচন।<ref name="ECI SCHEDULE">{{cite web |url=http://eci.nic.in/eci_main1/current/Press%20Note%20GE-2014_05032014.pdf |title=GENERAL ELECTIONS – 2014 : SCHEDULE OF ELECTIONS |date=5 March 2014|website=http://eci.nic.in |publisher=ECI |accessdate=15 May 2014}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.mapsofindia.com/parliamentaryconstituencies/|title=India General Elections 2014}}</ref> [[ভাৰতৰ নিৰ্বাচন আয়োগ]]ৰ মতে ভাৰতৰ মুঠ ভোটাৰৰ সংখ্যা ৮১৪.৫ মিলিয়ন চুইছেগৈ আৰু ই সমগ্ৰ বিশ্বৰ ভিতৰতে সৰ্বোচ্চ॥<ref>{{cite news|title=Number of Registered Voters in India reaches 814.5 Mn in 2014|url=http://news.biharprabha.com/2014/02/number-of-registered-voters-in-india-reaches-814-5-mn-in-2014/|agency=Indo-Asian News Service|publisher=news.biharprabha.com|accessdate=23 February 2014|archivedate=6 March 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306201830/http://news.biharprabha.com/2014/02/number-of-registered-voters-in-india-reaches-814-5-mn-in-2014/|deadurl=yes}}</ref> বিগত ২০০৯ চনৰ সাধাৰণ নিৰ্বাচনৰ তুলনাত এইটো নিৰ্বাচনত নতুন ভোটাৰৰ সংখ্যা ১০০ মিলিয়নলৈ বৃদ্ধি পাইছে।<ref name="India announces election dates">{{cite web|url=http://www.aljazeera.com/news/asia/2014/03/indian-announces-election-dates-2014355402213428.html |title=India announces election dates |publisher=Al Jazeera |accessdate=14 March 2014}}</ref> মুঠ ভোটাৰৰ প্ৰায় ২.৭ শতাংশ (২৩.১ মিলিয়ন)ৰৰে বয়স ১৮-১৯ বছৰৰ ভিতৰত।<ref name="dnaindia.com">{{cite news|title=39% of first-time voters back BJP, only 19% vote for Congress |url=http://www.dnaindia.com/india/report-39-of-first-time-voters-back-bjp-only-19-vote-for-congress-1989537 |agency=Dnaindia.com (2013-10-22) |accessdate=2014-05-21}}</ref> দেশৰ ৫৪৩টা লোকসভা সমষ্টিৰ পৰা মুঠ ৮,৫২১জন প্ৰাৰ্থীয়ে এই সাধাৰণ নিৰ্বাচনত প্ৰতিদ্বন্দ্ব্বিতা আগবঢ়াইছিল।<ref name="Indiatoday">{{cite web|title=Election 2014 live blog|url=http://indiatoday.intoday.in/story/live-lok-sabha-elections-result-2014/1/361949.html|accessdate=16 May 2014}}</ref> নটা পৰ্যায়ত অনুষ্ঠিত হোৱা সাধাৰণ নিৰ্বাচনত অভিলেখ সংখ্যক ৬৬.৩৮ শতাংশ ভোটাৰে ভোটাধিকাৰ সাবস্ত্য কৰিছিল।<ref name="Indiatoday"/> পঞ্চদশ লোকসভাৰ কাৰ্যকাল শেষ হোৱাৰ পোন্ধৰ দিন পূৰ্বে ২০১৪ চনৰ ১৬ এপ্ৰিল তাৰিখে সাধাৰণ নিৰ্বাচনৰ ফলাফল ঘোষণা কৰা হয়। পঞ্চদশ লোকসভাৰ কাৰ্যকাল ২০১৪ চনৰ ৩১ মে'ত যৱনিকা পৰাৰ কথা আছিল।<ref>{{cite web|url=http://eci.nic.in/eci_main1/terms_of_houses.aspx|title=Terms of Houses, Election Commission of India|accessdate=10 June 2013}}</ref> দেশৰ ৯৮৯টা ভোট গণনা কেন্দ্ৰত ভোটৰ গণনা কৰা হৈছিল।<ref name="Indiatoday"/> [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ নেতৃত্বত [[:en:National Democratic Alliance (India)|ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা (ভাৰত)]]ই ৩৩৬খন আসনত বিজয় সাবস্ত্য কৰিছিল। [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]য়ে ২৮২টা আসন লাভ কৰি এককভাৱে চৰকাৰ গঠন কৰাৰ সুবিধা পাইছিল। ভাৰতৰ সাধাৰণ নিৰ্বাচনত ১৯৮৪ চনৰ পাছত এয়েই প্ৰথম ঘটনা।<ref>[http://timesofindia.indiatimes.com/home/lok-sabha-elections-2014/news/Election-results-2014-India-places-its-faith-in-Moditva/articleshow/35224486.cms Election results 2014: India places its faith in Moditva - The Times of India]. Timesofindia.indiatimes.com (2014-05-17). Retrieved on 2014-05-21.</ref> [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ নেতৃত্বত [[United Progressive Alliance|সংযুক্ত প্ৰগতিশীল পাৰ্টী]]য়ে মাত্ৰ ৫৮খন আসনহে লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হয়।<ref name=pibgoi/> ইয়াৰে ৪৪খন আসন ভাৰীয় জাতীয় কংগ্ৰছ দলৰ।<ref name=ecir14>{{cite web|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140519040751/http://www.eciresults.ap.nic.in/PartyWiseResult.htm|archivedate=May 19, 2014|url=http://eciresults.ap.nic.in/PartyWiseResult.htm|title=General Election to Loksabha Trend and Result 2014|publisher=[[Election Commission of India]]|date=May 16, 2014|accessdate=May 19, 2014|deadurl=yes}}</ref><ref>{{cite web|title=Partywise Trends & Result|url=http://eciresults.nic.in/|accessdate=17 May 2014|archivedate=18 December 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141218160549/http://eciresults.nic.in/|deadurl=yes}}</ref> এনেদৰেই বি জে পি আৰু ইয়াৰ মিত্ৰ দল সমূহে ১৯৮৪ চনৰ সাধাৰণ নিৰ্বাচনৰ পাছত পোন প্ৰথমবাৰৰ বাবে largest majority government গঠন কৰাৰ সুযোগ লাভ কৰিছে।<ref>[http://online.wsj.com/news/articles/SB10001424052702304198504579569412999440246 Modi's Next Moves] The Wall Street Journal, May 18, 2014</ref> ==এগ্‌জিত প’ল== প্ৰথম পৰ্যায়ৰ ভোট গ্ৰহণৰ ৪৮ ঘণ্টাৰ আগৰ পৰা নৱম পৰ্যায়ৰ ভোট গ্ৰহণৰ শেষলৈকে ভাৰতীয় নিৰ্বাচন আয়োগে সকলো ধৰণৰ এগ্‌জিত প’ল প্ৰকাশ কৰাত নিষেধাজ্ঞা জাৰি কৰিছিল। পূৰ্ব পৰ্যায়ৰ এগ্‌জিত প’লৰ প্ৰচাৰে পৰৱৰ্তী পৰ্যায়ৰ নিৰ্বাচনত ভোটাৰৰ সিদ্ধান্ত সলনি নহ’বলৈ এই সিদ্ধান্ত লোৱা হৈছিল। ২০১৪ চনৰ ১৪ মে’ৰ সন্ধ্যা ৬-৩০ বজাত নৱম পৰ্যায়ৰ ভোট গ্ৰহণ সমাপ্ত হোৱালৈকে নিৰ্বাচন আয়োগৰ এই নিষেধাজ্ঞা জাৰি আছিল।<ref>[http://indiatoday.intoday.in/story/exit-polls-results-only-after-6-30-pm-on-may-12-election-commission/1/360254.html Exit polls results only after 6.30 PM on May 12: Election Commission] India Today</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:80%; line-height:20px; " |- ! class="wikitable" rowspan="2" style="width:100px; "| প্ৰকাশ ! class="wikitable" rowspan="2" style="width:10px; "| উৎস ! class="wikitable" rowspan="2" style="width:180px; "| প’লিং সংস্থা | bgcolor={{National Democratic Alliance (India)/meta/color}} | | bgcolor={{United Progressive Alliance/meta/color}} | | style="background:gray; "| |- ! class="wikitable" style="width:90px; "| [[:en:National Democratic Alliance (India)|এন ডি এ]] ! class="wikitable" style="width:90px; "| [[:en:United Progressive Alliance|ইউ পি এ]] ! class="wikitable" style="width:70px; "| [[:en:List of political parties in India|অন্যান্য]] |- class="hintergrundfarbe2" style="text-align:center" ! rowspan="6" style="text-align:center; " | ১২ মে’, ২০১৪ |<ref name="ExitPollSummary">[http://indiatoday.intoday.in/story/lok-sabha-elections-2014-national-post-poll-2014/1/361481.html Lok Sabha Exit Polls] India Today</ref> | [[:en:CNN-IBN|চি এন এন- আই বি এন]] – CSDS – Lokniti | '''২৭৬ (±৬)''' | ৯৭ (±৫) | ১৪৮ (±২৩) |- |<ref name="ExitPollSummary"/><ref>[http://indiatoday.intoday.in/story/lok-sabha-elections-2014-national-post-poll-2014/1/361481.html India Today Group-Cicero post-poll result: Modi set to be India's next PM] India Today</ref> | [[:en:India Today|ইণ্ডিয়া টুডে]] – Cicero | '''২৭২ (±১১)''' | ১১৫ (±৫) | ১৫৬ (±৬) |- |<ref name="ExitPollSummary"/><ref>[http://www.todayschanakya.com/loksabha_result_2014.html Lok Sabha 2014 – Exit Poll] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140515001150/http://www.todayschanakya.com/loksabha_result_2014.html |date=2014-05-15 }} Today's Chanakya</ref> | [[:en:News 24 (India)|নিউজ ২৪]] – [[:en:RNB Research|চানক্য]] | '''৩৪০ (±১৪)''' | ৭০ (±৯) | ১৩৩ (±১১) |- |<ref name="ExitPollSummary"/> | [[:en:Times Now|টাইমছ্‌ নাও]] – ORG | '''২৪৯''' | ১৪৮ | ১৪৬ |- |<ref name="ExitPollSummary"/><ref>[http://www.abplive.in/india/2014/05/12/article311808.ece/ABP-NEWS---NIELSEN-EXIT-POLL-2014 ABP NEWS – NIELSEN EXIT POLL 2014] ABP News</ref> | [[:en:ABP News|এ বি পি নিউজ]] – [[:en:ACNielsen|নীলসেন]] | '''২৭৪''' | ৯৭ | ১৬৫ |- |<ref name="ExitPollSummary"/> | [[:en:India TV|ইণ্ডিয়া টিভি]] – CVoter | '''২৮৯''' | ১০১ | ১৪৮ |- ! ১৪ মে’ ২০১৪ |<ref>{{cite news|url=http://www.ndtv.com/elections/article/election-2014/lok-sabha-exit-and-post-poll-methodology-524084 |title=Lok Sabha Exit and Post Poll – Methodology |publisher=NDTV India |date=14 May 2014|accessdate=15 May 2014}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.ndtv.com/elections/live-blog/show/battleground-2014-524253 |title= Watch NDTV Exit Poll: BJP and Allies Cross Half-Way Mark, Congress in Double Digits |publisher=NDTV India |date=14 May 2014|accessdate=15 May 2014}}</ref> | [[:en:NDTV|এন ডি টি ভি]] – হংস ৰিচাৰ্ছ | '''২৭৯''' | ১০৩ | ১৬১ |- ! ১২ মে’ ২০১৪ |<ref name="ExitPollSummary"/> | Poll of Polls | '''২৮৩''' | ১০৫ | ১৪৯ |- ! ১৬ মে’ ২০১৪ ! colspan=2 | প্ৰকৃত ফলাফল<ref name=pibgoi/> ! '''৩৩৬''' ! ৫৮ ! ১৪৯ |} ==ফলাফল== {| style="width:90%; text-align:center; " |+ ↓ |- style="color:white; " | style="background:orange; width:62%; " | '''৩৩৮''' | style="background:gray; width:27%; "| '''১৪৭''' | style="background:aqua; width:11%; " | '''৬০''' |- | <span style="color:orange; ">'''এন ডি এ'''</span> | <span style="color:gray; ">'''অন্যান্য'''</span> | <span style="color:aqua; ">'''ইউ পি এ'''</span> |} {| class=wikitable; text-align:center; " |- |rowspan=2|দল | align=center |'''[[Bharatiya Janata Party|বিজেপি]]''' | align=center |'''[[Indian National Congress|কংগ্ৰেছ]]''' | align=center |'''[[:en:All India Anna Dravida Munnetra Kazhagam|এ আই এ ডি এম কে]]''' | align=center |'''[[:en:All India Trinamool Congress|সৰ্বভাৰতীয় তৃণমূল কংগ্ৰেছ]]''' | align=center |'''[[:en:Biju Janata Dal|বিজেডি]]''' | align=center |'''[[:en:Shiv Sena|শিৱ সেনা]]''' | align=center |'''[[:en:Telugu Desam Party|তেলুগু দেশম পাৰ্টী]]''' |- style="text-align:center; text-align:center; " | style="text-align:center; background:orange; "| | style="text-align:center; background:aqua; "| | style="text-align:center; background:red; "| | style="text-align:center; background:greenyellow; "| | style="text-align:center; background:darkgreen; "| | style="text-align:center; background:brown; "| | style="text-align:center; background:yellow; "| |- |rowspan=2|নেতা |align=center |<small>[[নৰেন্দ্ৰ মোদী]] |align=center |<small>[[ৰাহুল গান্ধী]] |align=center |<small>[[জয়াললিতা]] |align=center |<small>[[মমতা বেনাৰ্জী]] |align=center |<small>[[নবীন পাটনায়ক]] |align=center |<small>[[:en:Uddhav Thackeray|উদ্ধৱ থাকৰে]] |align=center |<small>[[:en:Nara Chandrababu Naidu|চন্দ্ৰবাবু নাইডু]] |- | align=center |[[File:CM Narendra Damodardas Modi.jpg|100px]] | align=center | | align=center | | align=center |[[File:Mamata Banerjee - Kolkata 2011-12-08 7531 Cropped.JPG|100px]] | align=center |[[File:Naveen Patnaik.jpg|100px]] | align=center |[[File:Uddhav thackeray 20090703.jpg|100px]] | align=center |[[File:N. Chandrababu Naidu (cropped).jpg|100px]] |- |rowspan=2|ভোট |align=center |৩১.০%, 171,637,684 |align=center |১৯.৩%, 106,935,311 |align=center |৩.৩%, 18,115,825 |align=center |৩.৮%, 21,259,681 |align=center |১.৭%, 9,491,497 |align=center |১.৯%, 10,262,982 |align=center |২.৫%, 14,094,545 |- |<center>{{percentage bar|84.0||ffa500}} |<center>{{percentage bar|72.0||00ffff}} |<center>{{percentage bar|6.6||ff0000}} |<center>{{percentage bar|7.6||adff2f}} |<center>{{percentage bar|3.4||004225}} |<center>{{percentage bar|3.8||ffa500}} |<center>{{percentage bar|5.0||ffff00}} |- |rowspan=2|আসন |align=center | ২৮২ (৫১.৯%) |align=center | ৪৪ (৮.১%) |align=center | ৩৭ (৬.৮%) |align=center | ৩৪ (৬.২%) |align=center | ২০ (৩.৬%) |align=center | ১৮ (৩.৩%) |align=center | ১৮ (২.৯%) |- |align=center |{{Infobox political party/seats|282|543|hex=orange}} |align=center |{{Infobox political party/seats|44|543|hex=aqua}} |align=center |{{Infobox political party/seats|37|543|hex=red}} |align=center |{{Infobox political party/seats|34|543|hex=greenyellow}} |align=center |{{Infobox political party/seats|20|543|hex=darkgreen}} |align=center |{{Infobox political party/seats|18|543|hex=brown}} |align=center |{{Infobox political party/seats|18|543|hex=yellow}} |} {{Pie chart |caption= Vote Share of different parties in the election. |other = yes |value1 = 31.0 |label1 = [[Bharatiya Janata Party|বিজেপি]] |color1 = orange |value2 = 19.0 |label2 = [[Indian National Congress|কংগ্ৰেছ]] |color2 = aqua |value3 = 4.1 |label3 = [[:en:Bahujan Samaj Party|বি এচ পি]] |color3 = blue |value4 = 3.8 |label4 = [[:en:All India Trinamool Congress|সৰ্বভাৰতীয় তৃণমূল কংগ্ৰেছ]] |color4 = greenyellow |value5 = 3.4 |label5 = [[:en:Samajwadi Party|সমাজবাদী পাৰ্টী]] |color5 = red |value6 = 3.3 |label6 = [[:en:All India Anna Dravida Munnetra Kazhagam|এ আই এ ডি এম কে]] |color6 = yellow |value7 = 3.3 |label7 = [[:en:Communist Party of India (Marxist)|চি পি এম]] |color7 = darkred }} <br/> <!-- Please only add results declared as per the reference given above --> ভাৰতৰ নিৰ্বাচন আয়োগে ঘোষণা কৰা মতে ২০১৪ চনৰ সাধাৰণ নিৰ্বাচনৰ দলগত ফলাফল এনে ধৰণৰ<ref>{{cite web|first=Gautam|title=ALL INDIA Result Status|url=http://eciresults.ap.nic.in/|publisher=ELECTION COMMISSION OF INDIA|accessdate=16 May 2014|archivedate=15 December 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131215221429/http://eciresults.ap.nic.in/|deadurl=yes}}</ref>: {| class="wikitable sortable" |- ! দল!! সংক্ষিপ্ত ৰূপ!! আসন লাভ!! পৰিবৰ্তন |- |[[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]] || BJP ||283|| |- ||[[ভাৰতীয় কমিউনিষ্ট পাৰ্টি]] || CPI ||1|| |- |[[ভাৰতীয় কমিউনিষ্ট পাৰ্টি (মাৰ্ক্সবাদী)]]|| CPM ||9|| |- |[[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] || INC ||43|| |- |[[ভাৰতীয় কংগ্ৰেছ (সমাজবাদী)]] || ||5|| |- |[[আম আদমী পাৰ্টি]] || আপ ||4|| |- |অল ইণ্ডিয়া আন্না দ্ৰাবিড়া মুন্নেত্ৰা কাঝাগম|| ||37|| |- |সৰ্বভাৰতীয় এন.আৰ. কংগ্ৰেছ|| ||1|| |- |সৰ্বভাৰতীয় তৃণমূল কংগ্ৰেছ|| ||34|| |- |[[সৰ্বভাৰতীয় গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা]]|| ||3|| |- |বিজু জনতা দল|| BJD||20|| |- |ইণ্ডিয়ান নেচনেল লোক দল|| ||2|| |- |ইণ্ডিয়ান ইউনিয়ন মুচলিম লীগ|| ||2|| |- |জম্মু-কাশ্মীৰ পিপ'লচ্ ডেমোক্ৰেটিক ফ্ৰণ্ট|| ||3|| |- |জনতা দল (চেকুলাৰ)|| JD (U)||2|| |- |জনতা দল (ইউনাইটেড)||JD (S) ||2|| |- |ঝাৰখণ্ড মুক্তি মৰ্চা|| ||2|| |- |কেৰালা কংগ্ৰেছ (এম)|| ||1|| |- |লোকজন শক্তি পাৰ্টি|| ||6|| |- |নাগা পিপলচ্ ফ্ৰণ্ট|| ||1|| |- |নেচনেল পিপ'লচ্ পাৰ্টি (ইণ্ডিয়া)|| ||1|| |- |[[Pattali Makkal Katchi]]|| ||1|| |- |[[Rashtriya Janata Dal]]|| ||4|| |- |[[Revolutionary Socialist Party]]|| ||1|| |- |[[Samajwadi Party]]|| SP||5|| |- |[[Shiromani Akali Dal]]|| ||4|| |- |[[Shivsena]]|| ||19|| |- |[[Sikkim Democratic Front]]|| ||1|| |- |[[Telangana Rashtra Samithi]]|| ||11|| |- |[[Telugu Desam]]|| ||16|| |- |[[All India Majlis-E-Ittehadul Muslimeen]]|| ||1|| |- |[[Apna Dal]]|| ||2|| |- |[[National Peoples Party]]|| ||1|| |- |[[Rashtriya Lok Samata Party]]|| ||3|| |- |[[Swabhimani Paksha]]|| ||1|| |- |[[Yuvajana Sramika Rythu Congress Party]]|| ||9|| |- |নিৰ্দলীয়|| ||3|| |- |'''Total'''|| ||543/543 || |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{reflist|30em}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * [http://eci.nic.in/eci_main1/index.aspx Election Commission of India website] * [http://www.elections.in/ Latest News and Updates about 16th Lok Sabha Elections in India 2014] {{ভাৰতৰ নিৰ্বাচন}} {{Politics of India}} [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ সাধাৰণ নিৰ্বাচন]] qk1n81cnpxi7sm3578xozz1daa7x19c চীন 0 37137 617421 615270 2026-07-16T01:26:16Z Kandarpajit Kallol 6257 617421 wikitext text/x-wiki {{dablink|এই নিবন্ধটো ''গণপ্ৰজাতন্ত্ৰী চীন'' সম্পৰ্কিত। প্ৰজাতন্ত্ৰী চীন সম্পৰ্কিয় নিবন্ধৰ কাৰণে, চাওক '''[[টাইৱান]]'''। }} {{Infobox country |native_name = <center>中华人民共和国<small>{{Ref label |names|a|}}</small><br /><center>''জংসুৱা ৰেন্মিন গংসেগুৱ''</center>| |conventional_long_name = গণপ্ৰজাতন্ত্ৰী চীন |common_name = চীন | image_flag = Flag of the People's Republic of China.svg | image_coat = 中華人民共和國國徽.svg | symbol_type = National Emblem | image_map = People's Republic of China (orthographic projection).svg | image_map2= China - Location Map (2013) - CHN - UNOCHA.svg | map_caption = Area controlled by the People's Republic of China shown in dark green; claimed but uncontrolled regions shown in light green. | map_caption2 = Note: Although [[Taipei]] is shown as one of the cities of the PRC, China does not hold actual sovereignty over [[Taiwan]] and its capital Taipei. | map_width = 220px | national_anthem = "March of the Volunteers"<br/>义勇军进行曲<br/>Yìyǒngjūn Jìnxíngqǔ<br/>[[File:March of the Volunteers instrumental.ogg|center]] | official_languages = {{nowrap|[[মান্য চীনা ভাষা]]<ref name="langlaw">{{cite web |url=http://www.gov.cn/english/laws/2005-09/19/content_64906.htm |title=Law of the People's Republic of China on the Standard Spoken and Written Chinese Language (Order of the President No.37) |publisher=Chinese Government |date=31 October 2000 |accessdate=21 June 2013 |quote=For purposes of this Law, the standard spoken and written Chinese language means Putonghua (a common speech with pronunciation based on the Beijing dialect) and the standardized Chinese characters. |archivedate=24 July 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130724204951/http://www.gov.cn/english/laws/2005-09/19/content_64906.htm |deadurl=yes }}</ref>{{efn|[[Portuguese language|Portuguese]] ([[Macau]] only), [[English language|English]] ([[Hong Kong]] only).}}<!--end nowrap:-->}} | languages_type = Official written language | languages = [[Written vernacular Chinese|Vernacular Chinese]] | languages_sub = yes | languages2_type = [[Official script]] | languages2 = [[Simplified Chinese characters|Simplified Chinese]]<ref name="langlaw"/> | languages2_sub = yes | regional_languages = {{small|{{hlist |[[Mongolian language|Mongolian]] |[[Standard Tibetan|Tibetan]] |[[Uyghur language|Uyghur]] |[[Standard Zhuang|Zhuang]] |[[Languages of China|various others]]}}}} | ethnic_groups = {{vunblist | 91.51% [[Han Chinese|Han]]<ref name=census/> | {{collapsible list |title = {{small|[[List of ethnic groups in China|55 minorities]]{{efn|Ethnic minorities that are recognized officially.}}}} |1.30% [[Zhuang people|Zhuang]] |0.86% [[Manchu people|Manchu]] |0.79% [[Uyghur people|Uyghur]] |0.79% [[Hui people|Hui]] |0.72% [[Miao people|Miao]] |0.65% [[Yi people|Yi]] |0.62% [[Tujia people|Tujia]] |0.47% [[Ethnic Mongols in China|Mongol]] |0.44% [[Tibetan people|Tibetan]] |0.26% [[Buyei]] |0.15% [[Koreans in China|Korean]] |1.05% others }} }} | capital = [[বেইজিং]]{{efn|Or (previously) "Peking".}} | latd=39 |latm=55 |latNS=N |longd=116 |longm=23 |longEW=E | largest_city = [[ছাংহাই]]<ref>{{cite journal |author=Chan, Kam Wing |title=Misconceptions and Complexities in the Study of China's Cities: Definitions, Statistics, and Implications |journal=[[Eurasian Geography and Economics]] |year=2007 |volume=48 |issue=4 |pages=383–412 |url=http://courses.washington.edu/chinageo/ChanCityDefinitionsEGE2007.pdf |accessdate=7 August 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130115173048/http://courses.washington.edu/chinageo/ChanCityDefinitionsEGE2007.pdf|archivedate=15 January 2013|doi=10.2747/1538-7216.48.4.383}} p. 395</ref> | demonym = চীনা <!---- NOTE FOR THE FOLLOWING: Describing the PRC's *GOVERNMENT TYPE* has been a contentious issue. PLEASE READ THE ARCHIVES of past discussions BEFORE MAKING/SUGGESTING CHANGES! -----> | government_type = [[Single-party state|Single-party]] [[socialist state]] | leader_title1 = [[President of the People's Republic of China|President]] | leader_name1 = [[ছি জিনপিং]]{{efn|Xi Jinping holds four concurrent positions: [[General Secretary of the Communist Party of China]], [[President of the People's Republic of China]], and [[Chairman of the Central Military Commission]] for both state and party.<ref>[http://rt.com/news/china-new-leader-xi-734/ "New man at helm: Xi Jinping elected to lead China"]. RT.com. 15 November 2012. Retrieved 2 January 2013.</ref>}} | leader_title2 = [[Premier of the People's Republic of China|Premier]] | leader_name2 = [[Li Keqiang]] | leader_title3 = {{nowrap|[[Chairman of the Standing Committee of the National People's Congress|Congress Chairman]]}} | leader_name3 = [[Zhang Dejiang]] | leader_title4 = {{nowrap|[[Chairman of the National Committee of the Chinese People's Political Consultative Conference|Conference Chairman]]}} | leader_name4 = [[Yu Zhengsheng]] | legislature = [[National People's Congress]] | sovereignty_type = [[History of China|Formation]] | established_event1 = [[Qin's wars of unification#Conquest of Qi|Unification of China]] under the Qin Dynasty | established_date1 = 221 BCE | established_event2 = [[Xinhai Revolution#Establishment of the Republic|Republic established]] | established_date2 = 1 January 1912 | established_event3 = [[Chinese Civil War|People's Republic proclaimed]] | established_date3 = 1 October 1949 | area_km2 = 9,596,961 | area_footnote = {{efn|The area given is the official United Nations figure for [[Mainland China|the mainland]] and excludes [[Hong Kong]], [[Macau]] and [[Taiwan]].<ref name="UN Stat">{{cite web |url=http://unstats.un.org/unsd/demographic/products/dyb/dyb2007/Table03.pdf |title=Demographic Yearbook—Table 3: Population by sex, rate of population increase, surface area and density |publisher=UN Statistics |year=2007|accessdate=31 July 2010}}</ref> It also excludes the [[Trans-Karakoram Tract]] {{convert|5800|km2|sqmi|abbr=on}}, [[Aksai Chin]] {{convert|37244|km2|sqmi|abbr=on}} and other territories in dispute with India. The total area of China is listed as {{convert|9572900|km2|sqmi|abbr=on}} by the ''Encyclopædia Britannica''.<ref>{{cite web |url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/111803/China |title=China |publisher=Encyclopædia Britannica |accessdate=16 November 2012}}</ref> For further information, see [[Territorial changes of the People's Republic of China]].}} | area_sq_mi = 3,705,407 <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | area_rank = 3rd/4th | area_magnitude = 1 E12 | percent_water = 0.28%{{efn|This figure was calculated using data from the CIA World Factbook.<ref name=CIA />}} | population_estimate = 1,350,695,000<ref>{{cite web|title=Population (Total)|url=http://data.worldbank.org/indicator/SP.POP.TOTL|publisher=The World Bank|accessdate=25 November 2013}}</ref> | population_estimate_rank = 1st | population_estimate_year = 2012 | population_census = 1,339,724,852<ref name="groups" /> | population_census_year = 2010 | population_census_rank = 1st | population_density_km2 = 2011 estimate:<ref>{{cite web|title=Population density (people per sq. km of land area)|url=http://data.worldbank.org/indicator/EN.POP.DNST|publisher=World Bank|accessdate=1 December 2013}}</ref> 144 | population_density_sq_mi = 373 <!-- Do not remove per [[WP:MOSNUM]] --> | population_density_rank = 83rd | GDP_nominal = $10.028 trillion<ref name=imf2>{{cite web|url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2014/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=55&pr.y=9&sy=2014&ey=2014&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=924&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC&grp=0&a=|title=IMF estimates for 2014 GDP nominal}}</ref> | GDP_nominal_rank = 2nd | GDP_nominal_year = 2014 | GDP_nominal_per_capita = $7,333<ref name=imf2/> | GDP_nominal_per_capita_rank = 82nd | GDP_PPP_year = 2014 | GDP_PPP = $14.625 trillion<ref name=autogenerated1>{{cite web|url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2014/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=55&pr.y=9&sy=2014&ey=2014&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=924&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC&grp=0&a=|title=IMF estimates for 2014 GDP PPP}}</ref> | GDP_PPP_rank = 2nd | GDP_PPP_per_capita = $10,695<ref name=imf2/> | GDP_PPP_per_capita_rank = 88th | Gini_year = 2012 | Gini_change = <!--increase/decrease/steady--> | Gini = 47.4 <!--number only--> | Gini_ref =<ref name=gini>{{cite news |title=Income inequality: Delta blues |url=http://www.economist.com/blogs/analects/2013/01/income-inequality |work=The Economist |date=23 January 2013 |accessdate=23 January 2013}}</ref> | Gini_rank = | HDI_year = 2013<!-- Please use the year to which the data refers, not the publication year--> | HDI_change = increase <!--increase/decrease/steady--> | HDI = 0.719 <!--number only--> | HDI_ref =<ref name="HDI">{{cite web |url=http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr14-summary-en.pdf |title=2014 Human Development Report Summary |date=2014 |accessdate=27 July 2014 |publisher=United Nations Development Programme | pages=21–25}}</ref> | HDI_rank = 91st | currency = [[Renminbi|Renminbi (yuan)]](¥){{efn|The [[Hong Kong Dollar]] is used in [[Hong Kong]] and the [[Macanese pataca]] is used in [[Macau]].}} | currency_code = CNY | time_zone = [[China Standard Time]] | utc_offset = +8 | date_format = {{vunblist |yyyy-mm-dd |''or'' yyyy{{lang|zh|年}}m{{lang|zh|月}}d{{lang|zh|日}} |([[Common Era|CE]]; [[Chinese calendar|CE-1949]])}} | drives_on = right{{efn|Except [[Hong Kong]] and [[Macau]].}} | cctld = {{vunblist| [[.cn]] |[[.中國]] |[[.中国]]}} | calling_code = [[+86]] }} [[চিত্ৰ:Flag of the People's Republic of China.svg|thumbnail|চীনৰ জাতীয় পতাকা]] '''চীন''' ,চৰকাৰী ভাৱে '''গনপ্ৰজাতন্ত্ৰী চীন''' পূব এছিয়াৰ এখন ৰাষ্ট্ৰ। ১৩০ কোটি জনসংখ্যাৰ অধিকাৰী চীন পৃথিবীৰ সবাতোকৈ জনবহুল আৰু আয়তনৰ দিশৰ পৰা এছিয়াৰ সৰ্ববৃহৎ ৰাষ্ট্ৰ। ইয়াৰ আয়তন প্ৰায় আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ সমান। পৃথিৱীৰ ৩য় বৃহত্তম ৰাষ্ট্ৰ চীনৰ উত্তৰে আছে [[মঙ্গোলিয়া]]; উত্তৰ পূবে [[ৰাছিয়া]] আৰু উত্তৰে [[কোৰিয়া]]; পূবে চীন সাগৰ; দক্ষিণে [[ভিয়েটনাম]], [[লাওছ]], [[ম্যানমাৰ]], [[ভাৰত]], [[ভূটান]], [[নেপাল]]; দক্ষিণ পশ্চিম দিশে [[পাকিস্তান]]; পশ্চিমে [[আফগানিস্তান]], [[তাজিকিস্তান]], [[কিৰ্গিজিস্তান]] আৰু [[কাজাকিস্তান]]। এই ১৪খন দেশৰ উপৰিও চীনৰ পূবত পীত সাগৰৰ ওচৰত [[দক্ষিণ কোৰিয়া]] আৰু [[জাপান]] আছে; দক্ষিণ চীন সাগৰৰ বিপৰীত দিশত আছে [[ফিলিপাইন]]। ==নাম== চীনাসকলে তেওঁলোকৰ দেশক চুংকুও নামেৰে মাতে, যাৰ অৰ্থ "মধ্যদেশ" বা "মধ্যৱৰ্তী ৰাজ্য"। "চীন" নামটো বিদেশীসকলে দিয়া; এইটো সম্ভৱত খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৩য় শতিকাৰ চীন ৰাজবংশৰ নামৰ বিকৃত ৰূপ। চীনৰ স্বীকৃত নামটো হ'ল 'পিপুলচ্‌ ৰিপাব্লিক অৱ চাইনা' (People's Republic of China)। ==সাধাৰণ তথ্য== চীনত বিশ্বৰ জনসংখ্যাৰ এক-পঞ্চমাংশ লোকে বাস কৰে। সেইসকলৰ ৯০% ৰো অধিক হ’ল চৈনিক হান জাতিৰ লোক। হান জাতি বাদেও চীনত আৰু ৫৫টা সংখ্যালঘু জাতিয়ে বাস কৰে। তাৰ মাজত আছে তিব্বতি, মঙ্গোল, উইঘুৰ, ছুয়াং, মিয়াও আদি অনেক সৰু সৰু জাতি। হান জাতিৰ লোকসকলৰ মাজত অঞ্চলভেদে ভাষাগত পাৰ্থক্য দেখা যায়। যদিও শিক্ষাব্যৱস্থা্ত আৰু গণমাধ্যমত পুতোংহুয়া নামেৰ এটা সাধাৰণ ভাষা ব্যৱহাৰ কৰা হয়, আঞ্চলিক কথিত ভাষাসমূহৰ বেছিভাগেই পৰস্পৰৰ বোধগম্য নহয়। তেনেক্ষেত্ৰত চিত্ৰলিপিভিত্তিক লিখন পদ্ধতি ব্যৱহাৰ কৰি লিখা চীনা উপভাষাই একক ভাবে লেখা দেখা যায়; ফল ক্ৰমে সমূহ চীনত যোগাযোগ সহজ হৈছে। চীন হৈছে পৃথিৱীৰ ২য় বৃহৎ অৰ্থনীতি (১মত [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]])। চীন এখন 'চিংগ্ল্ পাৰ্টী ষ্টেট, অৰ্থাৎ চীনত মাত্ৰ এটা পাৰ্টীৰ ৰাজত্ব, সেই পাৰ্টীটো হ'ল- 'কমিউনিষ্ট পাৰ্টী অৱ চাইনা'।<ref>"Constitution of the People's Republic of China". People's Daily. Retrieved 14 July 2009.</ref> ==বুৰঞ্জী== ====প্ৰাৰম্ভিক ৰাজ্য সমোহ==== খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ১৭-১১ শতিকাত ৰাজত্ব কৰা 'চাং'সকল প্ৰথম চীনা ৰাজবংশ। তেওঁলোকৰ দিনতেই আধুনিক চীনা লিপিৰ প্ৰথম পোনপটীয়া পূৰ্বজ "অ'ৰেক্ল্ ব'ন্ লিপি" প্ৰচলিত হৈছিল। চাং সকলৰ পিছত আহিল 'ঝৌ'সকল। তেওঁলোকে খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ১২-৫ম শতিকালৈ ৰাজ কৰে। তেওঁলোকৰ হাতৰ পৰা শক্তি বিভিন্ন আঞ্চলিক ৰাজ্যলৈ গ'ল। তেওঁলোকে ৩০০ বছৰীয়া "বসন্ত আৰু শৰৎ"ৰ যুগ যুদ্ধ কৰি পাৰ কৰিলে। "ৱাৰিং ষ্টেত্স" বা "যুদ্ধ কৰা ৰাজ্য সমোহ"ৰ যুগ(খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৫-৩ শতিকা) অহালৈকে চীনত ৭খন শক্তিশালী ৰাজ্য সৃষ্টি হ'ল। ====ৰাজকীয় চীন==== যুদ্ধ কৰা ৰাজ্য সমোহৰ যুগৰ পিছত শ্বিং ৰাজবংশ শক্তিলৈ আহে। শ্বিং শ্বি হুৱাঙে নিজক চীনৰ প্ৰথম সম্ৰাট ঘোষণা কৰে। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} == বাহ্যিক সংযোগ == ;দৰকাৰী ৱেবছাইট * [http://english.peopledaily.com.cn/china/home.html China at a Glance] from ''People's Daily'' * [http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-13017877 BBC News – China Profile] * {{CIA World Factbook link|ch|China}} * [http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/china.htm China, People's Republic of] from ''UCB Libraries GovPubs'' * {{Dmoz|Regional/Asia/China}} * [http://www.britannica.com/EBchecked/topic/111803/China China]'s ''[[Encyclopædia Britannica]]'' entry * [http://www.monthlyreview.org/1105wu.htm "Rethinking 'Capitalist Restoration' in China"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110317035534/http://www.monthlyreview.org/1105wu.htm |date=2011-03-17 }} by Yiching Wu * [http://www.ifs.du.edu/ifs/frm_CountryProfile.aspx?Country=CN Key Development Forecasts for China] from International Futures * [https://web.archive.org/web/20110121002102/http://www.pbs.org/newshour/bb/asia/china/ "China on the Rise"]. PBS Online NewsHour. October 2005. * [http://www.chinatoday.com/ ChinaToday.com] ;চৰকাৰ * [http://english.gov.cn/ The Central People's Government of People's Republic of China] {{Link language|en}} * [http://www.china.org.cn/ China Internet Information Center] {{Link language|en}}—Authorized government portal site to China ;অধ্যয়ন * [http://ifri.org/files/Securite_defense/Prolif_Paper_Minxin_Pei.pdf "Assertive Pragmatism: China's Economic Rise and Its Impact on Chinese Foreign Policy"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130725084630/http://ifri.org/files/Securite_defense/Prolif_Paper_Minxin_Pei.pdf |date=2013-07-25 }}. Minxin Pei (2006). IFRI Proliferation Papers. No. 15. ;ভ্ৰমণ * [http://www.cnto.org/ China National Tourist Office] (CNTO) ;মানচিত্ৰ * [http://maps.google.com/maps?q=China&ll=30.600094,103.710938&spn=64.10009,177.1875&om=1 Google Maps—China] * {{Wikiatlas|the People's Republic of China}} * {{osmrelation-inline|270056}} {{Coord|35|N|103|E|type:country|display=title}} {{Geographic location | Centre = {{PRC}} | North = {{RUS}}<br />{{MNG}} | Northeast = {{RUS}} | East = {{PRK}}<br />[[Yellow Sea|য়েল্ল ছী]]<br />[[East China Sea|পূব চীন সাগৰ]] | Southeast = {{TWN-ROC}}<br />[[South China Sea|দক্ষিণ চীন সাগৰ]] | South = {{IND}}<br />{{MMR}}<br />{{LAO}}<br />{{VNM}} | Southwest = {{PAK}}<br />{{IND}}<br />{{NPL}}<br />{{BTN}} | West = {{KGZ}}<br />{{TJK}}<br />{{AFG}} | Northwest = {{KAZ}}<br />{{RUS}} }} {{Countries of Asia}} [[শ্ৰেণী:এছিয়াৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ সদস্য ৰাষ্ট্ৰসমূহ]] [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] pjm8dj2da4kem7e67vriwnet5nudf48 617422 617421 2026-07-16T01:30:07Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617422 wikitext text/x-wiki {{Wikify}}{{dablink|এই নিবন্ধটো ''গণপ্ৰজাতন্ত্ৰী চীন'' সম্পৰ্কিত। প্ৰজাতন্ত্ৰী চীন সম্পৰ্কিয় নিবন্ধৰ কাৰণে, চাওক '''[[টাইৱান]]'''। }} {{Infobox country |native_name = <center>中华人民共和国<small>{{Ref label |names|a|}}</small><br /><center>''জংসুৱা ৰেন্মিন গংসেগুৱ''</center>| |conventional_long_name = গণপ্ৰজাতন্ত্ৰী চীন |common_name = চীন | image_flag = Flag of the People's Republic of China.svg | image_coat = 中華人民共和國國徽.svg | symbol_type = National Emblem | image_map = People's Republic of China (orthographic projection).svg | image_map2= China - Location Map (2013) - CHN - UNOCHA.svg | map_caption = Area controlled by the People's Republic of China shown in dark green; claimed but uncontrolled regions shown in light green. | map_caption2 = Note: Although [[Taipei]] is shown as one of the cities of the PRC, China does not hold actual sovereignty over [[Taiwan]] and its capital Taipei. | map_width = 220px | national_anthem = "March of the Volunteers"<br/>义勇军进行曲<br/>Yìyǒngjūn Jìnxíngqǔ<br/>[[File:March of the Volunteers instrumental.ogg|center]] | official_languages = {{nowrap|[[মান্য চীনা ভাষা]]<ref name="langlaw">{{cite web |url=http://www.gov.cn/english/laws/2005-09/19/content_64906.htm |title=Law of the People's Republic of China on the Standard Spoken and Written Chinese Language (Order of the President No.37) |publisher=Chinese Government |date=31 October 2000 |accessdate=21 June 2013 |quote=For purposes of this Law, the standard spoken and written Chinese language means Putonghua (a common speech with pronunciation based on the Beijing dialect) and the standardized Chinese characters. |archivedate=24 July 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130724204951/http://www.gov.cn/english/laws/2005-09/19/content_64906.htm |deadurl=yes }}</ref>{{efn|[[Portuguese language|Portuguese]] ([[Macau]] only), [[English language|English]] ([[Hong Kong]] only).}}<!--end nowrap:-->}} | languages_type = Official written language | languages = [[Written vernacular Chinese|Vernacular Chinese]] | languages_sub = yes | languages2_type = [[Official script]] | languages2 = [[Simplified Chinese characters|Simplified Chinese]]<ref name="langlaw"/> | languages2_sub = yes | regional_languages = {{small|{{hlist |[[Mongolian language|Mongolian]] |[[Standard Tibetan|Tibetan]] |[[Uyghur language|Uyghur]] |[[Standard Zhuang|Zhuang]] |[[Languages of China|various others]]}}}} | ethnic_groups = {{vunblist | 91.51% [[Han Chinese|Han]]<ref name=census/> | {{collapsible list |title = {{small|[[List of ethnic groups in China|55 minorities]]{{efn|Ethnic minorities that are recognized officially.}}}} |1.30% [[Zhuang people|Zhuang]] |0.86% [[Manchu people|Manchu]] |0.79% [[Uyghur people|Uyghur]] |0.79% [[Hui people|Hui]] |0.72% [[Miao people|Miao]] |0.65% [[Yi people|Yi]] |0.62% [[Tujia people|Tujia]] |0.47% [[Ethnic Mongols in China|Mongol]] |0.44% [[Tibetan people|Tibetan]] |0.26% [[Buyei]] |0.15% [[Koreans in China|Korean]] |1.05% others }} }} | capital = [[বেইজিং]]{{efn|Or (previously) "Peking".}} | latd=39 |latm=55 |latNS=N |longd=116 |longm=23 |longEW=E | largest_city = [[ছাংহাই]]<ref>{{cite journal |author=Chan, Kam Wing |title=Misconceptions and Complexities in the Study of China's Cities: Definitions, Statistics, and Implications |journal=[[Eurasian Geography and Economics]] |year=2007 |volume=48 |issue=4 |pages=383–412 |url=http://courses.washington.edu/chinageo/ChanCityDefinitionsEGE2007.pdf |accessdate=7 August 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130115173048/http://courses.washington.edu/chinageo/ChanCityDefinitionsEGE2007.pdf|archivedate=15 January 2013|doi=10.2747/1538-7216.48.4.383}} p. 395</ref> | demonym = চীনা <!---- NOTE FOR THE FOLLOWING: Describing the PRC's *GOVERNMENT TYPE* has been a contentious issue. PLEASE READ THE ARCHIVES of past discussions BEFORE MAKING/SUGGESTING CHANGES! -----> | government_type = [[Single-party state|Single-party]] [[socialist state]] | leader_title1 = [[President of the People's Republic of China|President]] | leader_name1 = [[ছি জিনপিং]]{{efn|Xi Jinping holds four concurrent positions: [[General Secretary of the Communist Party of China]], [[President of the People's Republic of China]], and [[Chairman of the Central Military Commission]] for both state and party.<ref>[http://rt.com/news/china-new-leader-xi-734/ "New man at helm: Xi Jinping elected to lead China"]. RT.com. 15 November 2012. Retrieved 2 January 2013.</ref>}} | leader_title2 = [[Premier of the People's Republic of China|Premier]] | leader_name2 = [[Li Keqiang]] | leader_title3 = {{nowrap|[[Chairman of the Standing Committee of the National People's Congress|Congress Chairman]]}} | leader_name3 = [[Zhang Dejiang]] | leader_title4 = {{nowrap|[[Chairman of the National Committee of the Chinese People's Political Consultative Conference|Conference Chairman]]}} | leader_name4 = [[Yu Zhengsheng]] | legislature = [[National People's Congress]] | sovereignty_type = [[History of China|Formation]] | established_event1 = [[Qin's wars of unification#Conquest of Qi|Unification of China]] under the Qin Dynasty | established_date1 = 221 BCE | established_event2 = [[Xinhai Revolution#Establishment of the Republic|Republic established]] | established_date2 = 1 January 1912 | established_event3 = [[Chinese Civil War|People's Republic proclaimed]] | established_date3 = 1 October 1949 | area_km2 = 9,596,961 | area_footnote = {{efn|The area given is the official United Nations figure for [[Mainland China|the mainland]] and excludes [[Hong Kong]], [[Macau]] and [[Taiwan]].<ref name="UN Stat">{{cite web |url=http://unstats.un.org/unsd/demographic/products/dyb/dyb2007/Table03.pdf |title=Demographic Yearbook—Table 3: Population by sex, rate of population increase, surface area and density |publisher=UN Statistics |year=2007|accessdate=31 July 2010}}</ref> It also excludes the [[Trans-Karakoram Tract]] {{convert|5800|km2|sqmi|abbr=on}}, [[Aksai Chin]] {{convert|37244|km2|sqmi|abbr=on}} and other territories in dispute with India. The total area of China is listed as {{convert|9572900|km2|sqmi|abbr=on}} by the ''Encyclopædia Britannica''.<ref>{{cite web |url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/111803/China |title=China |publisher=Encyclopædia Britannica |accessdate=16 November 2012}}</ref> For further information, see [[Territorial changes of the People's Republic of China]].}} | area_sq_mi = 3,705,407 <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | area_rank = 3rd/4th | area_magnitude = 1 E12 | percent_water = 0.28%{{efn|This figure was calculated using data from the CIA World Factbook.<ref name=CIA />}} | population_estimate = 1,350,695,000<ref>{{cite web|title=Population (Total)|url=http://data.worldbank.org/indicator/SP.POP.TOTL|publisher=The World Bank|accessdate=25 November 2013}}</ref> | population_estimate_rank = 1st | population_estimate_year = 2012 | population_census = 1,339,724,852<ref name="groups" /> | population_census_year = 2010 | population_census_rank = 1st | population_density_km2 = 2011 estimate:<ref>{{cite web|title=Population density (people per sq. km of land area)|url=http://data.worldbank.org/indicator/EN.POP.DNST|publisher=World Bank|accessdate=1 December 2013}}</ref> 144 | population_density_sq_mi = 373 <!-- Do not remove per [[WP:MOSNUM]] --> | population_density_rank = 83rd | GDP_nominal = $10.028 trillion<ref name=imf2>{{cite web|url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2014/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=55&pr.y=9&sy=2014&ey=2014&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=924&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC&grp=0&a=|title=IMF estimates for 2014 GDP nominal}}</ref> | GDP_nominal_rank = 2nd | GDP_nominal_year = 2014 | GDP_nominal_per_capita = $7,333<ref name=imf2/> | GDP_nominal_per_capita_rank = 82nd | GDP_PPP_year = 2014 | GDP_PPP = $14.625 trillion<ref name=autogenerated1>{{cite web|url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2014/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=55&pr.y=9&sy=2014&ey=2014&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=924&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC&grp=0&a=|title=IMF estimates for 2014 GDP PPP}}</ref> | GDP_PPP_rank = 2nd | GDP_PPP_per_capita = $10,695<ref name=imf2/> | GDP_PPP_per_capita_rank = 88th | Gini_year = 2012 | Gini_change = <!--increase/decrease/steady--> | Gini = 47.4 <!--number only--> | Gini_ref =<ref name=gini>{{cite news |title=Income inequality: Delta blues |url=http://www.economist.com/blogs/analects/2013/01/income-inequality |work=The Economist |date=23 January 2013 |accessdate=23 January 2013}}</ref> | Gini_rank = | HDI_year = 2013<!-- Please use the year to which the data refers, not the publication year--> | HDI_change = increase <!--increase/decrease/steady--> | HDI = 0.719 <!--number only--> | HDI_ref =<ref name="HDI">{{cite web |url=http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr14-summary-en.pdf |title=2014 Human Development Report Summary |date=2014 |accessdate=27 July 2014 |publisher=United Nations Development Programme | pages=21–25}}</ref> | HDI_rank = 91st | currency = [[Renminbi|Renminbi (yuan)]](¥){{efn|The [[Hong Kong Dollar]] is used in [[Hong Kong]] and the [[Macanese pataca]] is used in [[Macau]].}} | currency_code = CNY | time_zone = [[China Standard Time]] | utc_offset = +8 | date_format = {{vunblist |yyyy-mm-dd |''or'' yyyy{{lang|zh|年}}m{{lang|zh|月}}d{{lang|zh|日}} |([[Common Era|CE]]; [[Chinese calendar|CE-1949]])}} | drives_on = right{{efn|Except [[Hong Kong]] and [[Macau]].}} | cctld = {{vunblist| [[.cn]] |[[.中國]] |[[.中国]]}} | calling_code = [[+86]] }} [[চিত্ৰ:Flag of the People's Republic of China.svg|thumbnail|চীনৰ জাতীয় পতাকা]] '''চীন''', চৰকাৰী ভাৱে '''গনপ্ৰজাতন্ত্ৰী চীন''' পূব এছিয়াৰ এখন ৰাষ্ট্ৰ। ১৩০ কোটি জনসংখ্যাৰ অধিকাৰী চীন পৃথিবীৰ সবাতোকৈ জনবহুল আৰু আয়তনৰ দিশৰ পৰা এছিয়াৰ সৰ্ববৃহৎ ৰাষ্ট্ৰ। ইয়াৰ আয়তন প্ৰায় আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ সমান। পৃথিৱীৰ ৩য় বৃহত্তম ৰাষ্ট্ৰ চীনৰ উত্তৰে আছে [[মঙ্গোলিয়া]]; উত্তৰ পূবে [[ৰাছিয়া]] আৰু উত্তৰে [[কোৰিয়া]]; পূবে চীন সাগৰ; দক্ষিণে [[ভিয়েটনাম]], [[লাওছ]], [[ম্যানমাৰ]], [[ভাৰত]], [[ভূটান]], [[নেপাল]]; দক্ষিণ পশ্চিম দিশে [[পাকিস্তান]]; পশ্চিমে [[আফগানিস্তান]], [[তাজিকিস্তান]], [[কিৰ্গিজিস্তান]] আৰু [[কাজাকিস্তান]]। এই ১৪খন দেশৰ উপৰিও চীনৰ পূবত পীত সাগৰৰ ওচৰত [[দক্ষিণ কোৰিয়া]] আৰু [[জাপান]] আছে; দক্ষিণ চীন সাগৰৰ বিপৰীত দিশত আছে [[ফিলিপাইন]]। ==নাম== চীনাসকলে তেওঁলোকৰ দেশক চুংকুও নামেৰে মাতে, যাৰ অৰ্থ "মধ্যদেশ" বা "মধ্যৱৰ্তী ৰাজ্য"। "চীন" নামটো বিদেশীসকলে দিয়া; এইটো সম্ভৱত খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৩য় শতিকাৰ চীন ৰাজবংশৰ নামৰ বিকৃত ৰূপ। চীনৰ স্বীকৃত নামটো হ'ল 'পিপুলচ্‌ ৰিপাব্লিক অৱ চাইনা' (People's Republic of China)। ==সাধাৰণ তথ্য== চীনত বিশ্বৰ জনসংখ্যাৰ এক-পঞ্চমাংশ লোকে বাস কৰে। সেইসকলৰ ৯০% ৰো অধিক হ’ল চৈনিক হান জাতিৰ লোক। হান জাতি বাদেও চীনত আৰু ৫৫টা সংখ্যালঘু জাতিয়ে বাস কৰে। তাৰ মাজত আছে তিব্বতি, মঙ্গোল, উইঘুৰ, ছুয়াং, মিয়াও আদি অনেক সৰু সৰু জাতি। হান জাতিৰ লোকসকলৰ মাজত অঞ্চলভেদে ভাষাগত পাৰ্থক্য দেখা যায়। যদিও শিক্ষাব্যৱস্থা্ত আৰু গণমাধ্যমত পুতোংহুয়া নামেৰ এটা সাধাৰণ ভাষা ব্যৱহাৰ কৰা হয়, আঞ্চলিক কথিত ভাষাসমূহৰ বেছিভাগেই পৰস্পৰৰ বোধগম্য নহয়। তেনেক্ষেত্ৰত চিত্ৰলিপিভিত্তিক লিখন পদ্ধতি ব্যৱহাৰ কৰি লিখা চীনা উপভাষাই একক ভাবে লেখা দেখা যায়; ফল ক্ৰমে সমূহ চীনত যোগাযোগ সহজ হৈছে। চীন হৈছে পৃথিৱীৰ ২য় বৃহৎ অৰ্থনীতি (১মত [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]])। চীন এখন 'চিংগ্ল্ পাৰ্টী ষ্টেট, অৰ্থাৎ চীনত মাত্ৰ এটা পাৰ্টীৰ ৰাজত্ব, সেই পাৰ্টীটো হ'ল- 'কমিউনিষ্ট পাৰ্টী অৱ চাইনা'।<ref>"Constitution of the People's Republic of China". People's Daily. Retrieved 14 July 2009.</ref> ==বুৰঞ্জী== ====প্ৰাৰম্ভিক ৰাজ্য সমোহ==== খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ১৭-১১ শতিকাত ৰাজত্ব কৰা 'চাং'সকল প্ৰথম চীনা ৰাজবংশ। তেওঁলোকৰ দিনতেই আধুনিক চীনা লিপিৰ প্ৰথম পোনপটীয়া পূৰ্বজ "অ'ৰেক্ল্ ব'ন্ লিপি" প্ৰচলিত হৈছিল। চাং সকলৰ পিছত আহিল 'ঝৌ'সকল। তেওঁলোকে খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ১২-৫ম শতিকালৈ ৰাজ কৰে। তেওঁলোকৰ হাতৰ পৰা শক্তি বিভিন্ন আঞ্চলিক ৰাজ্যলৈ গ'ল। তেওঁলোকে ৩০০ বছৰীয়া "বসন্ত আৰু শৰৎ"ৰ যুগ যুদ্ধ কৰি পাৰ কৰিলে। "ৱাৰিং ষ্টেত্স" বা "যুদ্ধ কৰা ৰাজ্য সমোহ"ৰ যুগ(খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৫-৩ শতিকা) অহালৈকে চীনত ৭খন শক্তিশালী ৰাজ্য সৃষ্টি হ'ল। ====ৰাজকীয় চীন==== যুদ্ধ কৰা ৰাজ্য সমোহৰ যুগৰ পিছত শ্বিং ৰাজবংশ শক্তিলৈ আহে। শ্বিং শ্বি হুৱাঙে নিজক চীনৰ প্ৰথম সম্ৰাট ঘোষণা কৰে। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} == বাহ্যিক সংযোগ == ;দৰকাৰী ৱেবছাইট * [http://english.peopledaily.com.cn/china/home.html China at a Glance] from ''People's Daily'' * [http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-13017877 BBC News – China Profile] * {{CIA World Factbook link|ch|China}} * [http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/china.htm China, People's Republic of] from ''UCB Libraries GovPubs'' * {{Dmoz|Regional/Asia/China}} * [http://www.britannica.com/EBchecked/topic/111803/China China]'s ''[[Encyclopædia Britannica]]'' entry * [http://www.monthlyreview.org/1105wu.htm "Rethinking 'Capitalist Restoration' in China"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110317035534/http://www.monthlyreview.org/1105wu.htm |date=2011-03-17 }} by Yiching Wu * [http://www.ifs.du.edu/ifs/frm_CountryProfile.aspx?Country=CN Key Development Forecasts for China] from International Futures * [https://web.archive.org/web/20110121002102/http://www.pbs.org/newshour/bb/asia/china/ "China on the Rise"]. PBS Online NewsHour. October 2005. * [http://www.chinatoday.com/ ChinaToday.com] ;চৰকাৰ * [http://english.gov.cn/ The Central People's Government of People's Republic of China] {{Link language|en}} * [http://www.china.org.cn/ China Internet Information Center] {{Link language|en}}—Authorized government portal site to China ;অধ্যয়ন * [http://ifri.org/files/Securite_defense/Prolif_Paper_Minxin_Pei.pdf "Assertive Pragmatism: China's Economic Rise and Its Impact on Chinese Foreign Policy"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130725084630/http://ifri.org/files/Securite_defense/Prolif_Paper_Minxin_Pei.pdf |date=2013-07-25 }}. Minxin Pei (2006). IFRI Proliferation Papers. No. 15. ;ভ্ৰমণ * [http://www.cnto.org/ China National Tourist Office] (CNTO) ;মানচিত্ৰ * [http://maps.google.com/maps?q=China&ll=30.600094,103.710938&spn=64.10009,177.1875&om=1 Google Maps—China] * {{Wikiatlas|the People's Republic of China}} * {{osmrelation-inline|270056}} {{Coord|35|N|103|E|type:country|display=title}} {{Geographic location | Centre = {{PRC}} | North = {{RUS}}<br />{{MNG}} | Northeast = {{RUS}} | East = {{PRK}}<br />[[Yellow Sea|য়েল্ল ছী]]<br />[[East China Sea|পূব চীন সাগৰ]] | Southeast = {{TWN-ROC}}<br />[[South China Sea|দক্ষিণ চীন সাগৰ]] | South = {{IND}}<br />{{MMR}}<br />{{LAO}}<br />{{VNM}} | Southwest = {{PAK}}<br />{{IND}}<br />{{NPL}}<br />{{BTN}} | West = {{KGZ}}<br />{{TJK}}<br />{{AFG}} | Northwest = {{KAZ}}<br />{{RUS}} }} {{Countries of Asia}} [[শ্ৰেণী:এছিয়াৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ সদস্য ৰাষ্ট্ৰসমূহ]] [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] e2dbs3rzomz4xdjr81weoc7fy55rdfy 617430 617422 2026-07-16T01:43:56Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:পোখালি (দেশ)]] using [[WP:HC|HotCat]] 617430 wikitext text/x-wiki {{Wikify}}{{dablink|এই নিবন্ধটো ''গণপ্ৰজাতন্ত্ৰী চীন'' সম্পৰ্কিত। প্ৰজাতন্ত্ৰী চীন সম্পৰ্কিয় নিবন্ধৰ কাৰণে, চাওক '''[[টাইৱান]]'''। }} {{Infobox country |native_name = <center>中华人民共和国<small>{{Ref label |names|a|}}</small><br /><center>''জংসুৱা ৰেন্মিন গংসেগুৱ''</center>| |conventional_long_name = গণপ্ৰজাতন্ত্ৰী চীন |common_name = চীন | image_flag = Flag of the People's Republic of China.svg | image_coat = 中華人民共和國國徽.svg | symbol_type = National Emblem | image_map = People's Republic of China (orthographic projection).svg | image_map2= China - Location Map (2013) - CHN - UNOCHA.svg | map_caption = Area controlled by the People's Republic of China shown in dark green; claimed but uncontrolled regions shown in light green. | map_caption2 = Note: Although [[Taipei]] is shown as one of the cities of the PRC, China does not hold actual sovereignty over [[Taiwan]] and its capital Taipei. | map_width = 220px | national_anthem = "March of the Volunteers"<br/>义勇军进行曲<br/>Yìyǒngjūn Jìnxíngqǔ<br/>[[File:March of the Volunteers instrumental.ogg|center]] | official_languages = {{nowrap|[[মান্য চীনা ভাষা]]<ref name="langlaw">{{cite web |url=http://www.gov.cn/english/laws/2005-09/19/content_64906.htm |title=Law of the People's Republic of China on the Standard Spoken and Written Chinese Language (Order of the President No.37) |publisher=Chinese Government |date=31 October 2000 |accessdate=21 June 2013 |quote=For purposes of this Law, the standard spoken and written Chinese language means Putonghua (a common speech with pronunciation based on the Beijing dialect) and the standardized Chinese characters. |archivedate=24 July 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130724204951/http://www.gov.cn/english/laws/2005-09/19/content_64906.htm |deadurl=yes }}</ref>{{efn|[[Portuguese language|Portuguese]] ([[Macau]] only), [[English language|English]] ([[Hong Kong]] only).}}<!--end nowrap:-->}} | languages_type = Official written language | languages = [[Written vernacular Chinese|Vernacular Chinese]] | languages_sub = yes | languages2_type = [[Official script]] | languages2 = [[Simplified Chinese characters|Simplified Chinese]]<ref name="langlaw"/> | languages2_sub = yes | regional_languages = {{small|{{hlist |[[Mongolian language|Mongolian]] |[[Standard Tibetan|Tibetan]] |[[Uyghur language|Uyghur]] |[[Standard Zhuang|Zhuang]] |[[Languages of China|various others]]}}}} | ethnic_groups = {{vunblist | 91.51% [[Han Chinese|Han]]<ref name=census/> | {{collapsible list |title = {{small|[[List of ethnic groups in China|55 minorities]]{{efn|Ethnic minorities that are recognized officially.}}}} |1.30% [[Zhuang people|Zhuang]] |0.86% [[Manchu people|Manchu]] |0.79% [[Uyghur people|Uyghur]] |0.79% [[Hui people|Hui]] |0.72% [[Miao people|Miao]] |0.65% [[Yi people|Yi]] |0.62% [[Tujia people|Tujia]] |0.47% [[Ethnic Mongols in China|Mongol]] |0.44% [[Tibetan people|Tibetan]] |0.26% [[Buyei]] |0.15% [[Koreans in China|Korean]] |1.05% others }} }} | capital = [[বেইজিং]]{{efn|Or (previously) "Peking".}} | latd=39 |latm=55 |latNS=N |longd=116 |longm=23 |longEW=E | largest_city = [[ছাংহাই]]<ref>{{cite journal |author=Chan, Kam Wing |title=Misconceptions and Complexities in the Study of China's Cities: Definitions, Statistics, and Implications |journal=[[Eurasian Geography and Economics]] |year=2007 |volume=48 |issue=4 |pages=383–412 |url=http://courses.washington.edu/chinageo/ChanCityDefinitionsEGE2007.pdf |accessdate=7 August 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130115173048/http://courses.washington.edu/chinageo/ChanCityDefinitionsEGE2007.pdf|archivedate=15 January 2013|doi=10.2747/1538-7216.48.4.383}} p. 395</ref> | demonym = চীনা <!---- NOTE FOR THE FOLLOWING: Describing the PRC's *GOVERNMENT TYPE* has been a contentious issue. PLEASE READ THE ARCHIVES of past discussions BEFORE MAKING/SUGGESTING CHANGES! -----> | government_type = [[Single-party state|Single-party]] [[socialist state]] | leader_title1 = [[President of the People's Republic of China|President]] | leader_name1 = [[ছি জিনপিং]]{{efn|Xi Jinping holds four concurrent positions: [[General Secretary of the Communist Party of China]], [[President of the People's Republic of China]], and [[Chairman of the Central Military Commission]] for both state and party.<ref>[http://rt.com/news/china-new-leader-xi-734/ "New man at helm: Xi Jinping elected to lead China"]. RT.com. 15 November 2012. Retrieved 2 January 2013.</ref>}} | leader_title2 = [[Premier of the People's Republic of China|Premier]] | leader_name2 = [[Li Keqiang]] | leader_title3 = {{nowrap|[[Chairman of the Standing Committee of the National People's Congress|Congress Chairman]]}} | leader_name3 = [[Zhang Dejiang]] | leader_title4 = {{nowrap|[[Chairman of the National Committee of the Chinese People's Political Consultative Conference|Conference Chairman]]}} | leader_name4 = [[Yu Zhengsheng]] | legislature = [[National People's Congress]] | sovereignty_type = [[History of China|Formation]] | established_event1 = [[Qin's wars of unification#Conquest of Qi|Unification of China]] under the Qin Dynasty | established_date1 = 221 BCE | established_event2 = [[Xinhai Revolution#Establishment of the Republic|Republic established]] | established_date2 = 1 January 1912 | established_event3 = [[Chinese Civil War|People's Republic proclaimed]] | established_date3 = 1 October 1949 | area_km2 = 9,596,961 | area_footnote = {{efn|The area given is the official United Nations figure for [[Mainland China|the mainland]] and excludes [[Hong Kong]], [[Macau]] and [[Taiwan]].<ref name="UN Stat">{{cite web |url=http://unstats.un.org/unsd/demographic/products/dyb/dyb2007/Table03.pdf |title=Demographic Yearbook—Table 3: Population by sex, rate of population increase, surface area and density |publisher=UN Statistics |year=2007|accessdate=31 July 2010}}</ref> It also excludes the [[Trans-Karakoram Tract]] {{convert|5800|km2|sqmi|abbr=on}}, [[Aksai Chin]] {{convert|37244|km2|sqmi|abbr=on}} and other territories in dispute with India. The total area of China is listed as {{convert|9572900|km2|sqmi|abbr=on}} by the ''Encyclopædia Britannica''.<ref>{{cite web |url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/111803/China |title=China |publisher=Encyclopædia Britannica |accessdate=16 November 2012}}</ref> For further information, see [[Territorial changes of the People's Republic of China]].}} | area_sq_mi = 3,705,407 <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | area_rank = 3rd/4th | area_magnitude = 1 E12 | percent_water = 0.28%{{efn|This figure was calculated using data from the CIA World Factbook.<ref name=CIA />}} | population_estimate = 1,350,695,000<ref>{{cite web|title=Population (Total)|url=http://data.worldbank.org/indicator/SP.POP.TOTL|publisher=The World Bank|accessdate=25 November 2013}}</ref> | population_estimate_rank = 1st | population_estimate_year = 2012 | population_census = 1,339,724,852<ref name="groups" /> | population_census_year = 2010 | population_census_rank = 1st | population_density_km2 = 2011 estimate:<ref>{{cite web|title=Population density (people per sq. km of land area)|url=http://data.worldbank.org/indicator/EN.POP.DNST|publisher=World Bank|accessdate=1 December 2013}}</ref> 144 | population_density_sq_mi = 373 <!-- Do not remove per [[WP:MOSNUM]] --> | population_density_rank = 83rd | GDP_nominal = $10.028 trillion<ref name=imf2>{{cite web|url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2014/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=55&pr.y=9&sy=2014&ey=2014&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=924&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC&grp=0&a=|title=IMF estimates for 2014 GDP nominal}}</ref> | GDP_nominal_rank = 2nd | GDP_nominal_year = 2014 | GDP_nominal_per_capita = $7,333<ref name=imf2/> | GDP_nominal_per_capita_rank = 82nd | GDP_PPP_year = 2014 | GDP_PPP = $14.625 trillion<ref name=autogenerated1>{{cite web|url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2014/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=55&pr.y=9&sy=2014&ey=2014&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=924&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC&grp=0&a=|title=IMF estimates for 2014 GDP PPP}}</ref> | GDP_PPP_rank = 2nd | GDP_PPP_per_capita = $10,695<ref name=imf2/> | GDP_PPP_per_capita_rank = 88th | Gini_year = 2012 | Gini_change = <!--increase/decrease/steady--> | Gini = 47.4 <!--number only--> | Gini_ref =<ref name=gini>{{cite news |title=Income inequality: Delta blues |url=http://www.economist.com/blogs/analects/2013/01/income-inequality |work=The Economist |date=23 January 2013 |accessdate=23 January 2013}}</ref> | Gini_rank = | HDI_year = 2013<!-- Please use the year to which the data refers, not the publication year--> | HDI_change = increase <!--increase/decrease/steady--> | HDI = 0.719 <!--number only--> | HDI_ref =<ref name="HDI">{{cite web |url=http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr14-summary-en.pdf |title=2014 Human Development Report Summary |date=2014 |accessdate=27 July 2014 |publisher=United Nations Development Programme | pages=21–25}}</ref> | HDI_rank = 91st | currency = [[Renminbi|Renminbi (yuan)]](¥){{efn|The [[Hong Kong Dollar]] is used in [[Hong Kong]] and the [[Macanese pataca]] is used in [[Macau]].}} | currency_code = CNY | time_zone = [[China Standard Time]] | utc_offset = +8 | date_format = {{vunblist |yyyy-mm-dd |''or'' yyyy{{lang|zh|年}}m{{lang|zh|月}}d{{lang|zh|日}} |([[Common Era|CE]]; [[Chinese calendar|CE-1949]])}} | drives_on = right{{efn|Except [[Hong Kong]] and [[Macau]].}} | cctld = {{vunblist| [[.cn]] |[[.中國]] |[[.中国]]}} | calling_code = [[+86]] }} [[চিত্ৰ:Flag of the People's Republic of China.svg|thumbnail|চীনৰ জাতীয় পতাকা]] '''চীন''', চৰকাৰী ভাৱে '''গনপ্ৰজাতন্ত্ৰী চীন''' পূব এছিয়াৰ এখন ৰাষ্ট্ৰ। ১৩০ কোটি জনসংখ্যাৰ অধিকাৰী চীন পৃথিবীৰ সবাতোকৈ জনবহুল আৰু আয়তনৰ দিশৰ পৰা এছিয়াৰ সৰ্ববৃহৎ ৰাষ্ট্ৰ। ইয়াৰ আয়তন প্ৰায় আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ সমান। পৃথিৱীৰ ৩য় বৃহত্তম ৰাষ্ট্ৰ চীনৰ উত্তৰে আছে [[মঙ্গোলিয়া]]; উত্তৰ পূবে [[ৰাছিয়া]] আৰু উত্তৰে [[কোৰিয়া]]; পূবে চীন সাগৰ; দক্ষিণে [[ভিয়েটনাম]], [[লাওছ]], [[ম্যানমাৰ]], [[ভাৰত]], [[ভূটান]], [[নেপাল]]; দক্ষিণ পশ্চিম দিশে [[পাকিস্তান]]; পশ্চিমে [[আফগানিস্তান]], [[তাজিকিস্তান]], [[কিৰ্গিজিস্তান]] আৰু [[কাজাকিস্তান]]। এই ১৪খন দেশৰ উপৰিও চীনৰ পূবত পীত সাগৰৰ ওচৰত [[দক্ষিণ কোৰিয়া]] আৰু [[জাপান]] আছে; দক্ষিণ চীন সাগৰৰ বিপৰীত দিশত আছে [[ফিলিপাইন]]। ==নাম== চীনাসকলে তেওঁলোকৰ দেশক চুংকুও নামেৰে মাতে, যাৰ অৰ্থ "মধ্যদেশ" বা "মধ্যৱৰ্তী ৰাজ্য"। "চীন" নামটো বিদেশীসকলে দিয়া; এইটো সম্ভৱত খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৩য় শতিকাৰ চীন ৰাজবংশৰ নামৰ বিকৃত ৰূপ। চীনৰ স্বীকৃত নামটো হ'ল 'পিপুলচ্‌ ৰিপাব্লিক অৱ চাইনা' (People's Republic of China)। ==সাধাৰণ তথ্য== চীনত বিশ্বৰ জনসংখ্যাৰ এক-পঞ্চমাংশ লোকে বাস কৰে। সেইসকলৰ ৯০% ৰো অধিক হ’ল চৈনিক হান জাতিৰ লোক। হান জাতি বাদেও চীনত আৰু ৫৫টা সংখ্যালঘু জাতিয়ে বাস কৰে। তাৰ মাজত আছে তিব্বতি, মঙ্গোল, উইঘুৰ, ছুয়াং, মিয়াও আদি অনেক সৰু সৰু জাতি। হান জাতিৰ লোকসকলৰ মাজত অঞ্চলভেদে ভাষাগত পাৰ্থক্য দেখা যায়। যদিও শিক্ষাব্যৱস্থা্ত আৰু গণমাধ্যমত পুতোংহুয়া নামেৰ এটা সাধাৰণ ভাষা ব্যৱহাৰ কৰা হয়, আঞ্চলিক কথিত ভাষাসমূহৰ বেছিভাগেই পৰস্পৰৰ বোধগম্য নহয়। তেনেক্ষেত্ৰত চিত্ৰলিপিভিত্তিক লিখন পদ্ধতি ব্যৱহাৰ কৰি লিখা চীনা উপভাষাই একক ভাবে লেখা দেখা যায়; ফল ক্ৰমে সমূহ চীনত যোগাযোগ সহজ হৈছে। চীন হৈছে পৃথিৱীৰ ২য় বৃহৎ অৰ্থনীতি (১মত [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]])। চীন এখন 'চিংগ্ল্ পাৰ্টী ষ্টেট, অৰ্থাৎ চীনত মাত্ৰ এটা পাৰ্টীৰ ৰাজত্ব, সেই পাৰ্টীটো হ'ল- 'কমিউনিষ্ট পাৰ্টী অৱ চাইনা'।<ref>"Constitution of the People's Republic of China". People's Daily. Retrieved 14 July 2009.</ref> ==বুৰঞ্জী== ====প্ৰাৰম্ভিক ৰাজ্য সমোহ==== খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ১৭-১১ শতিকাত ৰাজত্ব কৰা 'চাং'সকল প্ৰথম চীনা ৰাজবংশ। তেওঁলোকৰ দিনতেই আধুনিক চীনা লিপিৰ প্ৰথম পোনপটীয়া পূৰ্বজ "অ'ৰেক্ল্ ব'ন্ লিপি" প্ৰচলিত হৈছিল। চাং সকলৰ পিছত আহিল 'ঝৌ'সকল। তেওঁলোকে খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ১২-৫ম শতিকালৈ ৰাজ কৰে। তেওঁলোকৰ হাতৰ পৰা শক্তি বিভিন্ন আঞ্চলিক ৰাজ্যলৈ গ'ল। তেওঁলোকে ৩০০ বছৰীয়া "বসন্ত আৰু শৰৎ"ৰ যুগ যুদ্ধ কৰি পাৰ কৰিলে। "ৱাৰিং ষ্টেত্স" বা "যুদ্ধ কৰা ৰাজ্য সমোহ"ৰ যুগ(খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৫-৩ শতিকা) অহালৈকে চীনত ৭খন শক্তিশালী ৰাজ্য সৃষ্টি হ'ল। ====ৰাজকীয় চীন==== যুদ্ধ কৰা ৰাজ্য সমোহৰ যুগৰ পিছত শ্বিং ৰাজবংশ শক্তিলৈ আহে। শ্বিং শ্বি হুৱাঙে নিজক চীনৰ প্ৰথম সম্ৰাট ঘোষণা কৰে। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} == বাহ্যিক সংযোগ == ;দৰকাৰী ৱেবছাইট * [http://english.peopledaily.com.cn/china/home.html China at a Glance] from ''People's Daily'' * [http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-13017877 BBC News – China Profile] * {{CIA World Factbook link|ch|China}} * [http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/china.htm China, People's Republic of] from ''UCB Libraries GovPubs'' * {{Dmoz|Regional/Asia/China}} * [http://www.britannica.com/EBchecked/topic/111803/China China]'s ''[[Encyclopædia Britannica]]'' entry * [http://www.monthlyreview.org/1105wu.htm "Rethinking 'Capitalist Restoration' in China"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110317035534/http://www.monthlyreview.org/1105wu.htm |date=2011-03-17 }} by Yiching Wu * [http://www.ifs.du.edu/ifs/frm_CountryProfile.aspx?Country=CN Key Development Forecasts for China] from International Futures * [https://web.archive.org/web/20110121002102/http://www.pbs.org/newshour/bb/asia/china/ "China on the Rise"]. PBS Online NewsHour. October 2005. * [http://www.chinatoday.com/ ChinaToday.com] ;চৰকাৰ * [http://english.gov.cn/ The Central People's Government of People's Republic of China] {{Link language|en}} * [http://www.china.org.cn/ China Internet Information Center] {{Link language|en}}—Authorized government portal site to China ;অধ্যয়ন * [http://ifri.org/files/Securite_defense/Prolif_Paper_Minxin_Pei.pdf "Assertive Pragmatism: China's Economic Rise and Its Impact on Chinese Foreign Policy"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130725084630/http://ifri.org/files/Securite_defense/Prolif_Paper_Minxin_Pei.pdf |date=2013-07-25 }}. Minxin Pei (2006). IFRI Proliferation Papers. No. 15. ;ভ্ৰমণ * [http://www.cnto.org/ China National Tourist Office] (CNTO) ;মানচিত্ৰ * [http://maps.google.com/maps?q=China&ll=30.600094,103.710938&spn=64.10009,177.1875&om=1 Google Maps—China] * {{Wikiatlas|the People's Republic of China}} * {{osmrelation-inline|270056}} {{Coord|35|N|103|E|type:country|display=title}} {{Geographic location | Centre = {{PRC}} | North = {{RUS}}<br />{{MNG}} | Northeast = {{RUS}} | East = {{PRK}}<br />[[Yellow Sea|য়েল্ল ছী]]<br />[[East China Sea|পূব চীন সাগৰ]] | Southeast = {{TWN-ROC}}<br />[[South China Sea|দক্ষিণ চীন সাগৰ]] | South = {{IND}}<br />{{MMR}}<br />{{LAO}}<br />{{VNM}} | Southwest = {{PAK}}<br />{{IND}}<br />{{NPL}}<br />{{BTN}} | West = {{KGZ}}<br />{{TJK}}<br />{{AFG}} | Northwest = {{KAZ}}<br />{{RUS}} }} {{Countries of Asia}} [[শ্ৰেণী:এছিয়াৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ সদস্য ৰাষ্ট্ৰসমূহ]] [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] [[শ্ৰেণী:পোখালি (দেশ)]] 9854y3jbne121bwark28vk6ggnsqh1t 617439 617430 2026-07-16T02:04:45Z Kandarpajit Kallol 6257 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617439 wikitext text/x-wiki {{Wikify}}{{dablink|এই নিবন্ধটো ''গণপ্ৰজাতন্ত্ৰী চীন'' সম্পৰ্কিত। প্ৰজাতন্ত্ৰী চীন সম্পৰ্কিয় নিবন্ধৰ কাৰণে, চাওক '''[[টাইৱান]]'''। }} {{Infobox country |native_name = <center>中华人民共和国<small>{{Ref label |names|a|}}</small><br /><center>''জংসুৱা ৰেন্মিন গংসেগুৱ''</center>| |conventional_long_name = গণপ্ৰজাতন্ত্ৰী চীন |common_name = চীন | image_flag = Flag of the People's Republic of China.svg | image_coat = 中華人民共和國國徽.svg | symbol_type = National Emblem | image_map = People's Republic of China (orthographic projection).svg | image_map2= China - Location Map (2013) - CHN - UNOCHA.svg | map_caption = Area controlled by the People's Republic of China shown in dark green; claimed but uncontrolled regions shown in light green. | map_caption2 = Note: Although [[Taipei]] is shown as one of the cities of the PRC, China does not hold actual sovereignty over [[Taiwan]] and its capital Taipei. | map_width = 220px | national_anthem = "March of the Volunteers"<br/>义勇军进行曲<br/>Yìyǒngjūn Jìnxíngqǔ<br/>[[File:March of the Volunteers instrumental.ogg|center]] | official_languages = {{nowrap|[[মান্য চীনা ভাষা]]<ref name="langlaw">{{cite web |url=http://www.gov.cn/english/laws/2005-09/19/content_64906.htm |title=Law of the People's Republic of China on the Standard Spoken and Written Chinese Language (Order of the President No.37) |publisher=Chinese Government |date=31 October 2000 |accessdate=21 June 2013 |quote=For purposes of this Law, the standard spoken and written Chinese language means Putonghua (a common speech with pronunciation based on the Beijing dialect) and the standardized Chinese characters. |archivedate=24 July 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130724204951/http://www.gov.cn/english/laws/2005-09/19/content_64906.htm |deadurl=yes }}</ref>{{efn|[[Portuguese language|Portuguese]] ([[Macau]] only), [[English language|English]] ([[Hong Kong]] only).}}<!--end nowrap:-->}} | languages_type = Official written language | languages = [[Written vernacular Chinese|Vernacular Chinese]] | languages_sub = yes | languages2_type = [[Official script]] | languages2 = [[Simplified Chinese characters|Simplified Chinese]]<ref name="langlaw"/> | languages2_sub = yes | regional_languages = {{small|{{hlist |[[Mongolian language|Mongolian]] |[[Standard Tibetan|Tibetan]] |[[Uyghur language|Uyghur]] |[[Standard Zhuang|Zhuang]] |[[Languages of China|various others]]}}}} | ethnic_groups = {{vunblist | 91.51% [[Han Chinese|Han]]<ref name=census/> | {{collapsible list |title = {{small|[[List of ethnic groups in China|55 minorities]]{{efn|Ethnic minorities that are recognized officially.}}}} |1.30% [[Zhuang people|Zhuang]] |0.86% [[Manchu people|Manchu]] |0.79% [[Uyghur people|Uyghur]] |0.79% [[Hui people|Hui]] |0.72% [[Miao people|Miao]] |0.65% [[Yi people|Yi]] |0.62% [[Tujia people|Tujia]] |0.47% [[Ethnic Mongols in China|Mongol]] |0.44% [[Tibetan people|Tibetan]] |0.26% [[Buyei]] |0.15% [[Koreans in China|Korean]] |1.05% others }} }} | capital = [[বেইজিং]]{{efn|Or (previously) "Peking".}} | latd=39 |latm=55 |latNS=N |longd=116 |longm=23 |longEW=E | largest_city = [[ছাংহাই]]<ref>{{cite journal |author=Chan, Kam Wing |title=Misconceptions and Complexities in the Study of China's Cities: Definitions, Statistics, and Implications |journal=[[Eurasian Geography and Economics]] |year=2007 |volume=48 |issue=4 |pages=383–412 |url=http://courses.washington.edu/chinageo/ChanCityDefinitionsEGE2007.pdf |accessdate=7 August 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130115173048/http://courses.washington.edu/chinageo/ChanCityDefinitionsEGE2007.pdf|archivedate=15 January 2013|doi=10.2747/1538-7216.48.4.383}} p. 395</ref> | demonym = চীনা <!---- NOTE FOR THE FOLLOWING: Describing the PRC's *GOVERNMENT TYPE* has been a contentious issue. PLEASE READ THE ARCHIVES of past discussions BEFORE MAKING/SUGGESTING CHANGES! -----> | government_type = [[Single-party state|Single-party]] [[socialist state]] | leader_title1 = [[President of the People's Republic of China|President]] | leader_name1 = [[ছি জিনপিং]]{{efn|Xi Jinping holds four concurrent positions: [[General Secretary of the Communist Party of China]], [[President of the People's Republic of China]], and [[Chairman of the Central Military Commission]] for both state and party.<ref>[http://rt.com/news/china-new-leader-xi-734/ "New man at helm: Xi Jinping elected to lead China"]. RT.com. 15 November 2012. Retrieved 2 January 2013.</ref>}} | leader_title2 = [[Premier of the People's Republic of China|Premier]] | leader_name2 = [[Li Keqiang]] | leader_title3 = {{nowrap|[[Chairman of the Standing Committee of the National People's Congress|Congress Chairman]]}} | leader_name3 = [[Zhang Dejiang]] | leader_title4 = {{nowrap|[[Chairman of the National Committee of the Chinese People's Political Consultative Conference|Conference Chairman]]}} | leader_name4 = [[Yu Zhengsheng]] | legislature = [[National People's Congress]] | sovereignty_type = [[History of China|Formation]] | established_event1 = [[Qin's wars of unification#Conquest of Qi|Unification of China]] under the Qin Dynasty | established_date1 = 221 BCE | established_event2 = [[Xinhai Revolution#Establishment of the Republic|Republic established]] | established_date2 = 1 January 1912 | established_event3 = [[Chinese Civil War|People's Republic proclaimed]] | established_date3 = 1 October 1949 | area_km2 = 9,596,961 | area_footnote = {{efn|The area given is the official United Nations figure for [[Mainland China|the mainland]] and excludes [[Hong Kong]], [[Macau]] and [[Taiwan]].<ref name="UN Stat">{{cite web |url=http://unstats.un.org/unsd/demographic/products/dyb/dyb2007/Table03.pdf |title=Demographic Yearbook—Table 3: Population by sex, rate of population increase, surface area and density |publisher=UN Statistics |year=2007|accessdate=31 July 2010}}</ref> It also excludes the [[Trans-Karakoram Tract]] {{convert|5800|km2|sqmi|abbr=on}}, [[Aksai Chin]] {{convert|37244|km2|sqmi|abbr=on}} and other territories in dispute with India. The total area of China is listed as {{convert|9572900|km2|sqmi|abbr=on}} by the ''Encyclopædia Britannica''.<ref>{{cite web |url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/111803/China |title=China |publisher=Encyclopædia Britannica |accessdate=16 November 2012}}</ref> For further information, see [[Territorial changes of the People's Republic of China]].}} | area_sq_mi = 3,705,407 <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | area_rank = 3rd/4th | area_magnitude = 1 E12 | percent_water = 0.28%{{efn|This figure was calculated using data from the CIA World Factbook.<ref name=CIA />}} | population_estimate = 1,350,695,000<ref>{{cite web|title=Population (Total)|url=http://data.worldbank.org/indicator/SP.POP.TOTL|publisher=The World Bank|accessdate=25 November 2013}}</ref> | population_estimate_rank = 1st | population_estimate_year = 2012 | population_census = 1,339,724,852<ref name="groups" /> | population_census_year = 2010 | population_census_rank = 1st | population_density_km2 = 2011 estimate:<ref>{{cite web|title=Population density (people per sq. km of land area)|url=http://data.worldbank.org/indicator/EN.POP.DNST|publisher=World Bank|accessdate=1 December 2013}}</ref> 144 | population_density_sq_mi = 373 <!-- Do not remove per [[WP:MOSNUM]] --> | population_density_rank = 83rd | GDP_nominal = $10.028 trillion<ref name=imf2>{{cite web|url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2014/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=55&pr.y=9&sy=2014&ey=2014&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=924&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC&grp=0&a=|title=IMF estimates for 2014 GDP nominal}}</ref> | GDP_nominal_rank = 2nd | GDP_nominal_year = 2014 | GDP_nominal_per_capita = $7,333<ref name=imf2/> | GDP_nominal_per_capita_rank = 82nd | GDP_PPP_year = 2014 | GDP_PPP = $14.625 trillion<ref name=autogenerated1>{{cite web|url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2014/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=55&pr.y=9&sy=2014&ey=2014&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=924&s=NGDPD%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC&grp=0&a=|title=IMF estimates for 2014 GDP PPP}}</ref> | GDP_PPP_rank = 2nd | GDP_PPP_per_capita = $10,695<ref name=imf2/> | GDP_PPP_per_capita_rank = 88th | Gini_year = 2012 | Gini_change = <!--increase/decrease/steady--> | Gini = 47.4 <!--number only--> | Gini_ref =<ref name=gini>{{cite news |title=Income inequality: Delta blues |url=http://www.economist.com/blogs/analects/2013/01/income-inequality |work=The Economist |date=23 January 2013 |accessdate=23 January 2013}}</ref> | Gini_rank = | HDI_year = 2013<!-- Please use the year to which the data refers, not the publication year--> | HDI_change = increase <!--increase/decrease/steady--> | HDI = 0.719 <!--number only--> | HDI_ref =<ref name="HDI">{{cite web |url=http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr14-summary-en.pdf |title=2014 Human Development Report Summary |date=2014 |accessdate=27 July 2014 |publisher=United Nations Development Programme | pages=21–25}}</ref> | HDI_rank = 91st | currency = [[Renminbi|Renminbi (yuan)]](¥){{efn|The [[Hong Kong Dollar]] is used in [[Hong Kong]] and the [[Macanese pataca]] is used in [[Macau]].}} | currency_code = CNY | time_zone = [[China Standard Time]] | utc_offset = +8 | date_format = {{vunblist |yyyy-mm-dd |''or'' yyyy{{lang|zh|年}}m{{lang|zh|月}}d{{lang|zh|日}} |([[Common Era|CE]]; [[Chinese calendar|CE-1949]])}} | drives_on = right{{efn|Except [[Hong Kong]] and [[Macau]].}} | cctld = {{vunblist| [[.cn]] |[[.中國]] |[[.中国]]}} | calling_code = [[+86]] }} [[চিত্ৰ:Flag of the People's Republic of China.svg|thumbnail|চীনৰ জাতীয় পতাকা]] '''চীন''', চৰকাৰীভাৱে '''গনপ্ৰজাতন্ত্ৰী চীন''' পূব এছিয়াৰ এখন ৰাষ্ট্ৰ। ১৩০ কোটি জনসংখ্যাৰ অধিকাৰী চীন পৃথিৱীৰ সবাতোকৈ জনবহুল আৰু আয়তনৰ দিশৰপৰা এছিয়াৰ সৰ্ববৃহৎ ৰাষ্ট্ৰ। ইয়াৰ আয়তন প্ৰায় আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ সমান। পৃথিৱীৰ ৩য় বৃহত্তম ৰাষ্ট্ৰ চীনৰ উত্তৰে আছে [[মঙ্গোলিয়া]]; উত্তৰ-পূবে [[ৰাছিয়া]] আৰু উত্তৰে [[কোৰিয়া]]; পূবে চীন সাগৰ; দক্ষিণে [[ভিয়েটনাম]], [[লাওছ]], [[ম্যানমাৰ]], [[ভাৰত]], [[ভূটান]], [[নেপাল]]; দক্ষিণ পশ্চিম দিশে [[পাকিস্তান]]; পশ্চিমে [[আফগানিস্তান]], [[তাজিকিস্তান]], [[কিৰ্গিজিস্তান]] আৰু [[কাজাকিস্তান]]। এই ১৪খন দেশৰ উপৰি চীনৰ পূবত পীত সাগৰৰ ওচৰত [[দক্ষিণ কোৰিয়া]] আৰু [[জাপান]] আছে; দক্ষিণ চীন সাগৰৰ বিপৰীত দিশত আছে [[ফিলিপাইন]]। ==নাম== চীনাসকলে তেওঁলোকৰ দেশক চুংকুও নামেৰে মাতে, যাৰ অৰ্থ "মধ্যদেশ" বা "মধ্যৱৰ্তী ৰাজ্য।" "চীন" নামটো বিদেশীসকলে দিয়া; এইটো সম্ভৱত খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৩য় শতিকাৰ চীন ৰাজবংশৰ নামৰ বিকৃত ৰূপ। চীনৰ স্বীকৃত নামটো হ'ল 'পিপুলচ্‌ ৰিপাব্লিক অৱ চাইনা' (People's Republic of China)। ==সাধাৰণ তথ্য== চীনত বিশ্বৰ জনসংখ্যাৰ এক-পঞ্চমাংশ লোকে বাস কৰে। সেইসকলৰ ৯০% ৰো অধিক হ’ল চৈনিক হান জাতিৰ লোক। হান জাতি বাদেও চীনত আৰু ৫৫টা সংখ্যালঘু জাতিয়ে বাস কৰে। তাৰ মাজত আছে তিব্বতি, মঙ্গোল, উইঘুৰ, ছুয়াং, মিয়াও আদি অনেক সৰু সৰু জাতি। হান জাতিৰ লোকসকলৰ মাজত অঞ্চলভেদে ভাষাগত পাৰ্থক্য দেখা যায়। যদিও শিক্ষাব্যৱস্থা্ত আৰু গণমাধ্যমত পুতোংহুয়া নামেৰ এটা সাধাৰণ ভাষা ব্যৱহাৰ কৰা হয়, আঞ্চলিক কথিত ভাষাসমূহৰ বেছিভাগেই পৰস্পৰৰ বোধগম্য নহয়। তেনেক্ষেত্ৰত চিত্ৰলিপিভিত্তিক লিখন পদ্ধতি ব্যৱহাৰ কৰি লিখা চীনা উপভাষাই একক ভাবে লেখা দেখা যায়; ফল ক্ৰমে সমূহ চীনত যোগাযোগ সহজ হৈছে। চীন হৈছে পৃথিৱীৰ ২য় বৃহৎ অৰ্থনীতি (১মত [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]])। চীন এখন 'চিংগ্ল্ পাৰ্টী ষ্টেট, অৰ্থাৎ চীনত মাত্ৰ এটা পাৰ্টীৰ ৰাজত্ব, সেই পাৰ্টীটো হ'ল- 'কমিউনিষ্ট পাৰ্টী অৱ চাইনা'।<ref>"Constitution of the People's Republic of China". People's Daily. Retrieved 14 July 2009.</ref> ==বুৰঞ্জী== ====প্ৰাৰম্ভিক ৰাজ্য সমোহ==== খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ১৭-১১ শতিকাত ৰাজত্ব কৰা 'চাং'সকল প্ৰথম চীনা ৰাজবংশ। তেওঁলোকৰ দিনতেই আধুনিক চীনা লিপিৰ প্ৰথম পোনপটীয়া পূৰ্বজ "অ'ৰেক্ল্ ব'ন্ লিপি" প্ৰচলিত হৈছিল। চাংসকলৰ পিছত আহিল 'ঝৌ'সকল। তেওঁলোকে খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ১২-৫ম শতিকালৈ ৰাজ কৰে। তেওঁলোকৰ হাতৰপৰা শক্তি বিভিন্ন আঞ্চলিক ৰাজ্যলৈ গ'ল। তেওঁলোকে ৩০০বছৰীয়া "বসন্ত আৰু শৰৎ"ৰ যুগ যুদ্ধ কৰি পাৰ কৰিলে। "ৱাৰিং ষ্টেত্স" বা "যুদ্ধ কৰা ৰাজ্য সমোহ"ৰ যুগ(খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৫-৩ শতিকা) অহালৈকে চীনত ৭খন শক্তিশালী ৰাজ্য সৃষ্টি হ'ল। ====ৰাজকীয় চীন==== যুদ্ধ কৰা ৰাজ্য সমোহৰ যুগৰ পিছত শ্বিং ৰাজবংশ শক্তিলৈ আহে। শ্বিং শ্বি হুৱাঙে নিজক চীনৰ প্ৰথম সম্ৰাট ঘোষণা কৰে। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} == বাহ্যিক সংযোগ == ; দৰকাৰী ৱেবছাইট * [http://english.peopledaily.com.cn/china/home.html China at a Glance] from ''People's Daily'' * [http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-13017877 BBC News – China Profile] * {{CIA World Factbook link|ch|China}} * [http://ucblibraries.colorado.edu/govpubs/for/china.htm China, People's Republic of] from ''UCB Libraries GovPubs'' * {{Dmoz|Regional/Asia/China}} * [http://www.britannica.com/EBchecked/topic/111803/China China]'s ''[[Encyclopædia Britannica]]'' entry * [http://www.monthlyreview.org/1105wu.htm "Rethinking 'Capitalist Restoration' in China"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110317035534/http://www.monthlyreview.org/1105wu.htm |date=2011-03-17 }} by Yiching Wu * [http://www.ifs.du.edu/ifs/frm_CountryProfile.aspx?Country=CN Key Development Forecasts for China] from International Futures * [https://web.archive.org/web/20110121002102/http://www.pbs.org/newshour/bb/asia/china/ "China on the Rise"]. PBS Online NewsHour. October 2005. * [http://www.chinatoday.com/ ChinaToday.com] ; চৰকাৰ * [http://english.gov.cn/ The Central People's Government of People's Republic of China] {{Link language|en}} * [http://www.china.org.cn/ China Internet Information Center] {{Link language|en}}—Authorized government portal site to China ; অধ্যয়ন * [http://ifri.org/files/Securite_defense/Prolif_Paper_Minxin_Pei.pdf "Assertive Pragmatism: China's Economic Rise and Its Impact on Chinese Foreign Policy"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130725084630/http://ifri.org/files/Securite_defense/Prolif_Paper_Minxin_Pei.pdf |date=2013-07-25 }}. Minxin Pei (2006). IFRI Proliferation Papers. No. 15. ; ভ্ৰমণ * [http://www.cnto.org/ China National Tourist Office] (CNTO) ; মানচিত্ৰ * [http://maps.google.com/maps?q=China&ll=30.600094,103.710938&spn=64.10009,177.1875&om=1 Google Maps—China] * {{Wikiatlas|the People's Republic of China}} * {{osmrelation-inline|270056}} {{Coord|35|N|103|E|type:country|display=title}} {{Geographic location | Centre = {{PRC}} | North = {{RUS}}<br />{{MNG}} | Northeast = {{RUS}} | East = {{PRK}}<br />[[Yellow Sea|য়েল্ল ছী]]<br />[[East China Sea|পূব চীন সাগৰ]] | Southeast = {{TWN-ROC}}<br />[[South China Sea|দক্ষিণ চীন সাগৰ]] | South = {{IND}}<br />{{MMR}}<br />{{LAO}}<br />{{VNM}} | Southwest = {{PAK}}<br />{{IND}}<br />{{NPL}}<br />{{BTN}} | West = {{KGZ}}<br />{{TJK}}<br />{{AFG}} | Northwest = {{KAZ}}<br />{{RUS}} }} {{Countries of Asia}} [[শ্ৰেণী:এছিয়াৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ সদস্য ৰাষ্ট্ৰসমূহ]] [[শ্ৰেণী:পোখালি (দেশ)]] 7jqpyqkd86yezasm7zz0549g6fxbk18 ৰাছিয়া 0 41030 617423 614664 2026-07-16T01:32:18Z Kandarpajit Kallol 6257 617423 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Wikify}}{{Infobox country |conventional_long_name = ৰাছিয়া ফেডাৰেশ্বন |native_name = {{native name|ru|Российская Федерация|italics=no|icon=no}}<br />''{{small|ৰ'ছিয়াস্কায়া ফেডাৰাষ্টিয়া}}'' |common_name = ৰাছিয়া |image_flag = Flag of Russia.svg |image_coat = Coat of Arms of the Russian Federation.svg |national_anthem =<br />"[[National Anthem of Russia|Государственный гимн Российской Федерации]]"<br />"''[[National Anthem of Russia|গ'ছোডাৰ্ষ্টভেনী জিম্ন ৰ'ছিয়াস্ক'ই ফেডাৰাষ্টি]]''"{{nbsp|2}}{{small|([[অনুবাদ]])}}<br />{{small|"ৰাছিয়া ফেডাৰেশ্বনৰ ৰাষ্ট্ৰীয় সংগীত"}}<br /><center>[[File:National Anthem of Russia (2000), three verses.ogg]]</center> |image_map = Russian Federation (orthographic projection).svg |map_width = 220px |map_caption =ৰাছিয়া (গাঢ় সেউজীয়া)<br />[[Crimea|ক্ৰিমীন পেনিছুলা]] (claimed, [[Political status of Crimea|disputed]]) (পাতল সেউজীয়া)<sup>a</sup> |capital = [[মস্ক']] |latd=55 |latm=45 |latNS=N |longd=37 |longm=37 |longEW=E |largest_city = ৰাজধানী |official_languages = [[Russian language|ৰাছিয়ান]] |recognised_languages = বিভিন্ন অঞ্চলত প্ৰচলিত [[Languages of Russia|অন্য ৩৫টা সহ-চৰকাৰী ভাষা]]{{citation needed|date=January 2015}} |ethnic_groups = {{unbulleted list | 81.0% [[Russians|Russian]] | 3.7% [[Tatars|Tatar]] | 1.4% [[Ukrainians in Russia|Ukrainian]] | 1.1% [[Bashkirs|Bashkir]] | 1.0% [[Chuvash people|Chuvash]] | 0.8% [[Chechen people|Chechen]] | {{nowrap|11.0% others{{\}}unspecified}} }} |ethnic_groups_year = ২০১০ |demonym = [[Russian (disambiguation)|ৰাছিয়ান]] |government_type = [[Federalism|Federal]] [[Semi-presidential system|semi-presidential]] [[constitutional republic]] |leader_title1 = [[President of Russia|President]] |leader_name1 = [[Vladimir Putin]] |leader_title2 = [[Prime Minister of Russia|Prime Minister]] |leader_name2 = [[Dmitry Medvedev]] |leader_title3 = [[Chairman of the Federation Council (Russia)|Chairman of the Federation Council]] |leader_name3 = [[Valentina Matviyenko]] |leader_title4 = [[Chairman of the State Duma]] |leader_name4 = [[Sergey Naryshkin]] |legislature = [[Federal Assembly (Russia)|Federal Assembly]] |upper_house = [[Federation Council (Russia)|Federation Council]] |lower_house = [[ষ্টেট ডিউমা]] |sovereignty_type = [[History of Russia|গঠন]] |established_event1 = Arrival of [[Rurik]], considered as a foundation event by the Russian authorities<ref>[http://www.1150russia.ru/ukaz-prezidenta-rf-o-prazdnovanii-1150-letiya-zarozhdeniya-rossiyskoy-gosudarstvennosti.html Указ Президента РФ "О праздновании 1150-летия зарождения российской государственности"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140714233159/http://www.1150russia.ru/ukaz-prezidenta-rf-o-prazdnovanii-1150-letiya-zarozhdeniya-rossiyskoy-gosudarstvennosti.html |date=2014-07-14 }} {{ru icon}}</ref> |established_date1 = ৮৬২ |established_event2 = [[Kievan Rus']] |established_date2 = ৮৮২ |established_event3 = [[Grand Duchy of Moscow]] |established_date3 = ১২৪৩ |established_event4 = [[Tsardom of Russia]] |established_date4 = ১৭ জানুৱাৰী ১৫৪৭ |established_event5 = [[ৰাছিয়ান সাম্ৰাজ্য]] |established_date5 = ২২ অক্টোবৰ ১৭২১ |established_event6 = [[Russian Soviet Federative Socialist Republic|ৰাছিয়ান FSSR]] |established_date6 = ৬ নৱেম্বৰ ১৯১৭ |established_event7 = [[ছোভিয়েট ইউনিয়ন]] |established_date7 = ১০ ডিচেম্বৰ ১৯২২ |established_event8 = ৰাছিয়ান ফেডাৰেশ্বন |established_date8 = ২৫ ডিচেম্বৰ ১৯৯১ |established_event9 = বৰ্তমানৰ সংবিধান প্ৰণয়ন |established_date9 = ১২ ডিচেম্বৰ ১৯৯৩ |area_km2 = 17,098,242 |area_sq_mi = 6,592,800 |area_rank = ১ম |area_magnitude = 1 E13 |percent_water = ১৩<ref name=gen>{{cite web |title=The Russian federation: general characteristics |url=http://www.gks.ru/scripts/free/1c.exe?XXXX09F.2.1/010000R |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110728064121/http://www.gks.ru/scripts/free/1c.exe?XXXX09F.2.1/010000R |archivedate=28 July 2011 |work=Federal State Statistics Service |accessdate=5 April 2008}}</ref>&nbsp;{{small|(including swamps)}} |population_estimate = ১৪,৬৪,৩০,৪৩০<ref name=Gks/> (ক্ৰিমীয়াক নধৰাকৈ) {{refn|name="Popnote"|When including the [[Republic of Crimea]] and [[Sevastopol]], the total population of Russia rises to 146,270,033.<ref name=Gks>{{cite web|url=http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/prpopul2015.xls|format=XLS|script-title=ru:Предварительная оценка численности населения на 1 января 2015 года и в среднем за 2014 год|title=Preliminary population estimates on 1 January 2015, and the average for 2014|language=ru|publisher=Federal State Statistical Service|accessdate=8 April 2015}}</ref>}} |population_estimate_year = 2015 |population_estimate_rank = 9th |population_density_km2 = 8.4 |population_density_sq_mi = 21.5 |population_density_rank = ২১৭ তম |GDP_PPP_year = ২০১৫ |GDP_PPP = $৩৪,৭৩০ কোটি<ref name=imf2>{{cite web|url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2015/02/weodata/weorept.aspx?pr.x=64&pr.y=11&sy=2013&ey=2020&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=922&s=NGDPD%2CPPPGDP%2CPPPPC%2CPPPSH%2CNGDP_FY&grp=0&a=|title=Report for Selected Countries and Subjects|publisher=[[International Monetary Fund|IMF]]|date=April 2015}}</ref> |GDP_PPP_rank = ৬ষ্ঠ |GDP_PPP_per_capita = $২৩,৭৪৪<ref name=imf3>{{cite web|url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2015/02/weodata/weorept.aspx?pr.x=32&pr.y=9&sy=2015&ey=2016&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=922&s=NGDPDPC%2CPPPPC&grp=0&a=|title=Report for Selected Countries and Subjects: Russia|publisher=[[International Monetary Fund|IMF]]|date=October 2015}}</ref> |GDP_PPP_per_capita_rank = ৫৩ তম |GDP_nominal = $১২,৩৫০ কোটি<ref name=imf2/><ref>http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2015/02/weodata/weorept.aspx?pr.x=64&pr.y=11&sy=2013&ey=2020&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=922&s=NGDPD%2CPPPGDP%2CPPPPC%2CPPPSH%2CNGDP_FY&grp=0&a=</ref> |GDP_nominal_rank = ১৫ তম |GDP_nominal_year = ২০১৫ |GDP_nominal_per_capita = $৮,৪৪৭<ref name=imf3/> |GDP_nominal_per_capita_rank = 74th |Gini_year = ২০১৩ |Gini_change = <!--increase/decrease/steady--> |Gini = ৪০.১ <!--number only--> |Gini_ref =<ref>{{cite web|url=http://hdr.undp.org/en/content/income-gini-coefficient|title=Income Gini coefficient|work=Human Development Reports (Source: World Bank 2013)|publisher=[[United Nations Development Programme|UNDP]]|accessdate=26 August 2015}}</ref> |Gini_rank = ৮৩ তম |HDI_year = ২০১৩<!-- Please use the year to which the data refers, not the publication year--> |HDI_change = steady<!--increase/decrease/steady--> |HDI = ০.৭৭৮ <!--number only--> |HDI_ref =<ref name="HDI">{{cite web|format=PDF|url=http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr14-summary-en.pdf|title=2014 Human Development Report Summary|date=2014|accessdate=27 July 2014|publisher=United Nations Development Programme|pages=21–25}}</ref> |HDI_rank = ৫৭ তম |currency = [[ৰাছিয়ান ৰুবেল]] (₽) |currency_code = RUB |utc_offset = +২ৰ পৰা +১২ |date_format = dd.mm.yyyy |drives_on = সোঁফালে |calling_code = [[Telephone numbers in Russia|+৭]] |cctld = {{unbulleted list |[[.ru]] |[[.su]] |[[.рф]]}} |footnote_a = The Crimean Peninsula is [[United Nations General Assembly Resolution 68/262|recognized]] as territory of [[Ukraine]] by most of the international community, but is de facto [[Annexation of Crimea by the Russian Federation|administered]] by Russia.<ref>{{cite news|last=Taylor|first=Adam|title=Crimea has joined the ranks of the world's 'gray areas.' Here are the others on that list.|url=http://www.washingtonpost.com/blogs/worldviews/wp/2014/03/22/crimea-has-joined-the-ranks-of-the-worlds-gray-areas-here-are-the-others-on-that-list/|publisher=The Washington Post|accessdate=27 March 2014|date=22 March 2014}}</ref> }} '''ৰাছিয়া''' {{En|Russia|{{IPAc-en|audio=en-us-Russia.ogg|ˈ|r|ʌ|ʃ|ə|}}; {{lang-rus|Росси́я|ৰ'ছিয়া|rɐˈsʲijə|Ru-Россия.ogg}}, চৰকাৰীভাৱে '''ৰাছিয়ান ফেডাৰেচন''' বুলিও কোৱা হয়<ref>"The names Russian Federation and Russia shall be equal". {{cite web |title=The Constitution of the Russian Federation |work=(Article 1) |url=http://www.constitution.ru/en/10003000-02.htm |accessdate=25 June 2009}}</ref>; {{lang-rus|Росси́йская Федера́ция|r=ৰ'ছিয়াস্কায়া ফেডাৰাষ্টিয়া|p=rɐˈsʲijskəjə fʲɪdʲɪˈratsɨjə|a=Ru-Rossiyskaya Federatsiya.ogg}}}}, হৈছে উত্তৰ ইউৰেছিয়াৰ এখন ৰাষ্ট্ৰ।<ref name=britannica>{{cite web |url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/513251/Russia |title=Russia |publisher=Encyclopædia Britannica |accessdate=31 January 2008}}</ref> ই এখন [[federation|ফেডাৰেল]] [[অৰ্ধ-ৰাষ্ট্ৰপতিয়]] প্ৰজাতন্ত্ৰ। {{convert|17075400|km2|mi2}} মাটিকালিৰ সৈতে ই, পৃথিৱীৰ আটাইতকৈ বৃহৎ ৰাষ্ট্ৰ। পৃথিৱীৰ বসবাসযোগ্য অঞ্চলৰ প্ৰায় এক অষ্টমাংশ অঞ্চল ৰাছিয়াই অধিকাৰ কৰি আছে। ২০১৪ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত প্ৰকাশিত তথ্য অনুহৰি প্ৰায় ১,৪৪০&nbsp;কোটি জনসংখ্যাৰে ই পৃথিৱীৰ তৃতীয় বৃহত্তম ৰাষ্ট্ৰ।<ref name="gks.ru">{{cite paper |url=http://www.gks.ru/bgd/free/B14_00/IssWWW.exe/Stg//%3Cextid%3E/%3Cstoragepath%3E::%7Cdk11/8-0.doc |script-title=ru:Демография |trans-title=Demographics |language=Russian |format=DOC |publisher= |date= |accessdate=20 January 2015 |title=আৰ্কাইভ কপি |archivedate=17 December 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141217163834/http://www.gks.ru/bgd/free/B14_00/IssWWW.exe/Stg//%3Cextid%3E/%3Cstoragepath%3E::%7Cdk11/8-0.doc |deadurl=unfit }}</ref><ref name="Popnote" /> ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{Countries of Asia}} [[শ্ৰেণী:এছিয়াৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:ইউৰোপৰ দেশ‎]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ সদস্য ৰাষ্ট্ৰসমূহ]] [[শ্ৰেণী:পোখালি (দেশ)]] [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] qqu8ammisphlkc3zlqmeaindtspuhak 617431 617423 2026-07-16T01:45:08Z Kandarpajit Kallol 6257 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617431 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Wikify}}{{Infobox country |conventional_long_name = ৰাছিয়া ফেডাৰেশ্বন |native_name = {{native name|ru|Российская Федерация|italics=no|icon=no}}<br />''{{small|ৰ'ছিয়াস্কায়া ফেডাৰাষ্টিয়া}}'' |common_name = ৰাছিয়া |image_flag = Flag of Russia.svg |image_coat = Coat of Arms of the Russian Federation.svg |national_anthem =<br />"[[National Anthem of Russia|Государственный гимн Российской Федерации]]"<br />"''[[National Anthem of Russia|গ'ছোডাৰ্ষ্টভেনী জিম্ন ৰ'ছিয়াস্ক'ই ফেডাৰাষ্টি]]''"{{nbsp|2}}{{small|([[অনুবাদ]])}}<br />{{small|"ৰাছিয়া ফেডাৰেশ্বনৰ ৰাষ্ট্ৰীয় সংগীত"}}<br /><center>[[File:National Anthem of Russia (2000), three verses.ogg]]</center> |image_map = Russian Federation (orthographic projection).svg |map_width = 220px |map_caption =ৰাছিয়া (গাঢ় সেউজীয়া)<br />[[Crimea|ক্ৰিমীন পেনিছুলা]] (claimed, [[Political status of Crimea|disputed]]) (পাতল সেউজীয়া)<sup>a</sup> |capital = [[মস্ক']] |latd=55 |latm=45 |latNS=N |longd=37 |longm=37 |longEW=E |largest_city = ৰাজধানী |official_languages = [[Russian language|ৰাছিয়ান]] |recognised_languages = বিভিন্ন অঞ্চলত প্ৰচলিত [[Languages of Russia|অন্য ৩৫টা সহ-চৰকাৰী ভাষা]]{{citation needed|date=January 2015}} |ethnic_groups = {{unbulleted list | 81.0% [[Russians|Russian]] | 3.7% [[Tatars|Tatar]] | 1.4% [[Ukrainians in Russia|Ukrainian]] | 1.1% [[Bashkirs|Bashkir]] | 1.0% [[Chuvash people|Chuvash]] | 0.8% [[Chechen people|Chechen]] | {{nowrap|11.0% others{{\}}unspecified}} }} |ethnic_groups_year = ২০১০ |demonym = [[Russian (disambiguation)|ৰাছিয়ান]] |government_type = [[Federalism|Federal]] [[Semi-presidential system|semi-presidential]] [[constitutional republic]] |leader_title1 = [[President of Russia|President]] |leader_name1 = [[Vladimir Putin]] |leader_title2 = [[Prime Minister of Russia|Prime Minister]] |leader_name2 = [[Dmitry Medvedev]] |leader_title3 = [[Chairman of the Federation Council (Russia)|Chairman of the Federation Council]] |leader_name3 = [[Valentina Matviyenko]] |leader_title4 = [[Chairman of the State Duma]] |leader_name4 = [[Sergey Naryshkin]] |legislature = [[Federal Assembly (Russia)|Federal Assembly]] |upper_house = [[Federation Council (Russia)|Federation Council]] |lower_house = [[ষ্টেট ডিউমা]] |sovereignty_type = [[History of Russia|গঠন]] |established_event1 = Arrival of [[Rurik]], considered as a foundation event by the Russian authorities<ref>[http://www.1150russia.ru/ukaz-prezidenta-rf-o-prazdnovanii-1150-letiya-zarozhdeniya-rossiyskoy-gosudarstvennosti.html Указ Президента РФ "О праздновании 1150-летия зарождения российской государственности"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140714233159/http://www.1150russia.ru/ukaz-prezidenta-rf-o-prazdnovanii-1150-letiya-zarozhdeniya-rossiyskoy-gosudarstvennosti.html |date=2014-07-14 }} {{ru icon}}</ref> |established_date1 = ৮৬২ |established_event2 = [[Kievan Rus']] |established_date2 = ৮৮২ |established_event3 = [[Grand Duchy of Moscow]] |established_date3 = ১২৪৩ |established_event4 = [[Tsardom of Russia]] |established_date4 = ১৭ জানুৱাৰী ১৫৪৭ |established_event5 = [[ৰাছিয়ান সাম্ৰাজ্য]] |established_date5 = ২২ অক্টোবৰ ১৭২১ |established_event6 = [[Russian Soviet Federative Socialist Republic|ৰাছিয়ান FSSR]] |established_date6 = ৬ নৱেম্বৰ ১৯১৭ |established_event7 = [[ছোভিয়েট ইউনিয়ন]] |established_date7 = ১০ ডিচেম্বৰ ১৯২২ |established_event8 = ৰাছিয়ান ফেডাৰেশ্বন |established_date8 = ২৫ ডিচেম্বৰ ১৯৯১ |established_event9 = বৰ্তমানৰ সংবিধান প্ৰণয়ন |established_date9 = ১২ ডিচেম্বৰ ১৯৯৩ |area_km2 = 17,098,242 |area_sq_mi = 6,592,800 |area_rank = ১ম |area_magnitude = 1 E13 |percent_water = ১৩<ref name=gen>{{cite web |title=The Russian federation: general characteristics |url=http://www.gks.ru/scripts/free/1c.exe?XXXX09F.2.1/010000R |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110728064121/http://www.gks.ru/scripts/free/1c.exe?XXXX09F.2.1/010000R |archivedate=28 July 2011 |work=Federal State Statistics Service |accessdate=5 April 2008}}</ref>&nbsp; {{small|(including swamps)}} |population_estimate = ১৪,৬৪,৩০,৪৩০<ref name=Gks/> (ক্ৰিমীয়াক নধৰাকৈ) {{refn|name="Popnote"|When including the [[Republic of Crimea]] and [[Sevastopol]], the total population of Russia rises to 146,270,033.<ref name=Gks>{{cite web|url=http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/prpopul2015.xls|format=XLS|script-title=ru:Предварительная оценка численности населения на 1 января 2015 года и в среднем за 2014 год|title=Preliminary population estimates on 1 January 2015, and the average for 2014|language=ru|publisher=Federal State Statistical Service|accessdate=8 April 2015}}</ref>}} |population_estimate_year = 2015 |population_estimate_rank = 9th |population_density_km2 = 8.4 |population_density_sq_mi = 21.5 |population_density_rank = ২১৭ তম |GDP_PPP_year = ২০১৫ |GDP_PPP = $৩৪,৭৩০ কোটি<ref name=imf2>{{cite web|url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2015/02/weodata/weorept.aspx?pr.x=64&pr.y=11&sy=2013&ey=2020&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=922&s=NGDPD%2CPPPGDP%2CPPPPC%2CPPPSH%2CNGDP_FY&grp=0&a=|title=Report for Selected Countries and Subjects|publisher=[[International Monetary Fund|IMF]]|date=April 2015}}</ref> |GDP_PPP_rank = ৬ষ্ঠ |GDP_PPP_per_capita = $২৩,৭৪৪<ref name=imf3>{{cite web|url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2015/02/weodata/weorept.aspx?pr.x=32&pr.y=9&sy=2015&ey=2016&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=922&s=NGDPDPC%2CPPPPC&grp=0&a=|title=Report for Selected Countries and Subjects: Russia|publisher=[[International Monetary Fund|IMF]]|date=October 2015}}</ref> |GDP_PPP_per_capita_rank = ৫৩ তম |GDP_nominal = $১২,৩৫০ কোটি<ref name=imf2/><ref>http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2015/02/weodata/weorept.aspx?pr.x=64&pr.y=11&sy=2013&ey=2020&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=922&s=NGDPD%2CPPPGDP%2CPPPPC%2CPPPSH%2CNGDP_FY&grp=0&a=</ref> |GDP_nominal_rank = ১৫ তম |GDP_nominal_year = ২০১৫ |GDP_nominal_per_capita = $৮,৪৪৭<ref name=imf3/> |GDP_nominal_per_capita_rank = 74th |Gini_year = ২০১৩ |Gini_change = <!--increase/decrease/steady--> |Gini = ৪০.১ <!--number only--> |Gini_ref =<ref>{{cite web|url=http://hdr.undp.org/en/content/income-gini-coefficient|title=Income Gini coefficient|work=Human Development Reports (Source: World Bank 2013)|publisher=[[United Nations Development Programme|UNDP]]|accessdate=26 August 2015}}</ref> |Gini_rank = ৮৩ তম |HDI_year = ২০১৩<!-- Please use the year to which the data refers, not the publication year--> |HDI_change = steady<!--increase/decrease/steady--> |HDI = ০.৭৭৮ <!--number only--> |HDI_ref =<ref name="HDI">{{cite web|format=PDF|url=http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr14-summary-en.pdf|title=2014 Human Development Report Summary|date=2014|accessdate=27 July 2014|publisher=United Nations Development Programme|pages=21–25}}</ref> |HDI_rank = ৫৭ তম |currency = [[ৰাছিয়ান ৰুবেল]] (₽) |currency_code = RUB |utc_offset = +২ৰপৰা +১২ |date_format = dd.mm.yyyy |drives_on = সোঁফালে |calling_code = [[Telephone numbers in Russia|+৭]] |cctld = {{unbulleted list |[[.ru]] |[[.su]] |[[.рф]]}} |footnote_a = The Crimean Peninsula is [[United Nations General Assembly Resolution 68/262|recognized]] as territory of [[Ukraine]] by most of the international community, but is de facto [[Annexation of Crimea by the Russian Federation|administered]] by Russia.<ref>{{cite news|last=Taylor|first=Adam|title=Crimea has joined the ranks of the world's 'gray areas.' Here are the others on that list.|url=http://www.washingtonpost.com/blogs/worldviews/wp/2014/03/22/crimea-has-joined-the-ranks-of-the-worlds-gray-areas-here-are-the-others-on-that-list/|publisher=The Washington Post|accessdate=27 March 2014|date=22 March 2014}}</ref> }} '''ৰাছিয়া''' {{En|Russia|{{IPAc-en|audio=en-us-Russia.ogg|ˈ|r|ʌ|ʃ|ə|}}; {{lang-rus|Росси́я|ৰ'ছিয়া|rɐˈsʲijə|Ru-Россия.ogg}}, চৰকাৰীভাৱে '''ৰাছিয়ান ফেডাৰেচন''' বুলিও কোৱা হয়<ref>"The names Russian Federation and Russia shall be equal". {{cite web |title=The Constitution of the Russian Federation |work=(Article 1) |url=http://www.constitution.ru/en/10003000-02.htm |accessdate=25 June 2009}}</ref>; {{lang-rus|Росси́йская Федера́ция|r=ৰ'ছিয়াস্কায়া ফেডাৰাষ্টিয়া|p=rɐˈsʲijskəjə fʲɪdʲɪˈratsɨjə|a=Ru-Rossiyskaya Federatsiya.ogg}}}}, হৈছে উত্তৰ ইউৰেছিয়াৰ এখন ৰাষ্ট্ৰ।<ref name=britannica>{{cite web |url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/513251/Russia |title=Russia |publisher=Encyclopædia Britannica |accessdate=31 January 2008}}</ref> ই এখন [[federation|ফেডাৰেল]] [[অৰ্ধ-ৰাষ্ট্ৰপতিয়]] প্ৰজাতন্ত্ৰ। {{convert|17075400|km2|mi2}} মাটি-কালিৰ সৈতে ই, পৃথিৱীৰ আটাইতকৈ বৃহৎ ৰাষ্ট্ৰ। পৃথিৱীৰ বসবাসযোগ্য অঞ্চলৰ প্ৰায় এক অষ্টমাংশ অঞ্চল ৰাছিয়াই অধিকাৰ কৰি আছে। ২০১৪ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত প্ৰকাশিত তথ্য অনুহৰি প্ৰায় ১,৪৪০&nbsp; কোটি জনসংখ্যাৰে ই পৃথিৱীৰ তৃতীয় বৃহত্তম ৰাষ্ট্ৰ।<ref name="gks.ru">{{cite paper |url=http://www.gks.ru/bgd/free/B14_00/IssWWW.exe/Stg//%3Cextid%3E/%3Cstoragepath%3E::%7Cdk11/8-0.doc |script-title=ru:Демография |trans-title=Demographics |language=Russian |format=DOC |publisher= |date= |accessdate=20 January 2015 |title=আৰ্কাইভ কঁপি |archivedate=17 December 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141217163834/http://www.gks.ru/bgd/free/B14_00/IssWWW.exe/Stg//%3Cextid%3E/%3Cstoragepath%3E::%7Cdk11/8-0.doc |deadurl=unfit }}</ref><ref name="Popnote" /> ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{Countries of Asia}} [[শ্ৰেণী:এছিয়াৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:ইউৰোপৰ দেশ‎]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ সদস্য ৰাষ্ট্ৰসমূহ]] [[শ্ৰেণী:পোখালি (দেশ)]] j6c2g8xsvojrubpxg1o6jlm6w8gj6x0 সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত 0 42415 617425 614648 2026-07-16T01:35:52Z Kandarpajit Kallol 6257 617425 wikitext text/x-wiki {{Infobox Country |conventional_long_name = সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত |native_name = {{lang|ar|دولة الإمارات العربية المتحدة}}‎<br /><small>''দাওলাত্ আল্-ঈমাৰাত্ আল্-আৰবিয়াহ্ আল্-মুত্তাহিদাহ্''</small> |common_name = সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত |demonym = আমিৰাতি |image_flag = Flag of the United Arab Emirates.svg |image_coat = Coat of arms of the United Arab Emirates.svg |image_map = LocationUnitedArabEmirates.png |national_motto = --- |national_anthem = "ইশ্বি বিলাদি"<br/> |official_languages = [[আৰৱী ভাষা]] |capital = [[আবু ধাবি]] |latd=22 |latm=47 |latNS=N |longd=54 |longm=37 |longEW=E |largest_city = [[ডুবাই]] |government_type = যুক্তৰাষ্ট্ৰীয়, পৰম আৰু বংশগত ৰাজতন্ত্ৰ |leader_title1 = ৰাষ্ট্ৰপতি |leader_title2 = প্ৰধানমন্ত্ৰী |leader_name1 = খালিফা বিন জায়েদ আল নাহিয়ান |leader_name2 = মহম্মদ বিন ৰাছিদ আল মাকতুম | area_rank = ১১৬ | area_magnitude = 1 E10 | area_km2 = ৮৩,৬০০<sup>d</sup> | area_sq_mi = ৩২,২৭৮ <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | percent_water = নগণ্য | population_estimate = ৯,২০৫,৬৫১<ref name=PopulationWorldBank>{{cite web|url=http://data.worldbank.org/indicator/SP.POP.TOTL |title=Population (Total) |publisher=World Bank}}</ref> | population_estimate_year = ২০১৩ | population_estimate_rank = ৯৩ | population_census = ৪,১০৬,৪২৭ | population_census_year = ২০০৫ | population_density_km2 = ৯৯ | population_density_sq_mi = ২৫৬ <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | population_density_rank = ১১০ |language = [[আৰৱী ভাষা]] |GDP_PPP_year = ২০০৭ |GDP_PPP = $১৫৯.৩ বিলিয়ন |GDP_PPP_rank = ৫৪ |GDP_PPP_per_capita = $৩৫,৫১৬ |GDP_PPP_per_capita_rank = ১৬ |GDP_nominal = $১৬৪ বিলিয়ন |GDP_nominal_rank = ৩৮ |GDP_nominal_year = ২০০৬ |GDP_nominal_per_capita = $৪২,১৭৫ |GDP_nominal_per_capita_rank = ১৬ |sovereignty_type = সংস্থাপন |sovereignty_note = ২ ডিচেম্বৰ ১৯৭১ |HDI_year = ২০০৪ |HDI = {{decrease}} ০.৮৩৯ |HDI_rank = ৪৯ |HDI_category = <span style="color:#009900;">উচ্চ</span> |currency = [[আমিৰাতি দিৰহাম]] |currency_code = AED |country_code = UAE |time_zone = GMT+4 |utc_offset = +৪ |time_zone_DST = |utc_offset_DST = +৪ |cctld = .ae, امارات. |calling_code = ৯৭১ }} '''সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত''' ({{lang-ar|دولة الإمارات العربية المتحدة‎}} ''দাওলাত্ আল্-ঈমাৰাত্ আল্-আৰবিয়াহ্ আল্-মুত্তাহিদাহ্'') [[মধ্যপ্ৰাচ্য]] এছিয়াৰ আৰৱ উপদ্বীপৰ দক্ষিণ-পূব কোণত অৱস্থিত সাতখন স্বাধীন ৰাজ্যৰ এক ফেডাৰেচন। এইসমূহ ৰাজ্য একসময়ত ট্ৰুছিয়াল ষ্টেটছ নামে জনাজাত আছিল। ১৯৭১ চনত এই ৰাজ্য সমূহে স্বাধীনতা লাভ কৰে। প্ৰতিটো আমিৰাত এক উপকূলীয় জনবসতিক কেন্দ্ৰ কৰি আৱৰ্তিত। আমিৰাত শাসনকৰ্তাৰ পদবীৰ নাম আমিৰ। সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতৰ সাতখন আমিৰাতৰ নাম হ’ল; আবু ধাবি, আজমান, [[ডুবাই]], আল ফুজাইৰাহ, ৰায়াছ আল খাইমাহ, আশ শ্বৰিকাহ আৰু উম্ম আল ক্বাইওয়াইন। আবু ধাবি চহৰ ফেডাৰেচনৰ ৰাজধানী আৰু ডুবাই দেশখনৰ বৃহত্তম চহৰ। সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত মৰুময় দেশ। ইয়াৰ উত্তৰে পাৰস্য উপসাগৰ, দক্ষিণ আৰু পশ্চিমে [[চৌদি আৰৱ]], আৰু পূবত [[ওমান]] আৰু ওমান উপসাগৰ। ১৯৫০ৰ দশকত খাৰুৱা তেল আৱিষ্কাৰৰ আগতে সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত মূলত ব্ৰিটিছ চৰকাৰৰ অধীন কিছুমান অনুন্নত অঞ্চলৰ সমষ্টি আছিল। খনিজ তেল শিল্পৰ বিকাশৰ লগে লগে এই অঞ্চলৰ দ্ৰুত উন্নতি আৰু আধুনিকৰণ ঘটে। ফলত ১৯৭০ৰ দশকৰ আৰম্ভণিতে আমিৰাতসমূহ ব্ৰিটিছৰ নিয়ন্ত্ৰণ পৰা ওলাই নিজক স্বাধীন ঘোষণা কৰে। দেশখনৰ খাৰুৱা তেলৰ বেছি ভাগ আবু ধাবিত পোৱা যায়। ফলত ই সাতখন আমিৰাতৰ ভিতৰত আটাইতকৈ ধনী আৰু শক্তিশালী। তেল শিল্পৰ কাৰণে ইয়াৰ অৰ্থনীতি স্থিতিশীল আৰু জীৱনযাত্ৰাৰ মান বিশ্বৰ সৰ্বোচ্চসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম। == ইতিহাস == খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৫৫০০ বছৰ আগৰ পৰা সংযুক্ত আমিৰাতত প্ৰথম মানৱ বসতিৰ সন্ধান পোৱা যায়। সেই সময়ত বিশ্বৰ আন আন ঠাইৰ লগত যোগাযোগ বুলিলে উত্তৰ- পশ্চিমৰ মেছোপটেমিয়া সভ্যতাৰ লগত যোগাযোগৰ প্ৰমাণ পোৱা যায়। হাজৰ পৰ্বতত প্ৰাপ্ত তামেৰে ব্যৱসায়ৰ মাধ্যমত ৩০০০ খ্ৰীষ্টপূৰ্বৰ পৰা মেছোপটেমিয়াৰ লগত এই যোগাযোগ দীৰ্ঘস্থায়ী আৰু বিস্তৃত হয়। প্ৰথম শতাব্দীৰ পৰা ভূমি পথেৰে [[চিৰিয়া]] আৰু [[ইৰাণ]]ৰ দক্ষিণাংশৰ লগত যোগাযোগ আৰম্ভ হয়। পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানা বন্দৰৰ (বৰ্তমান ওম্ম-আল-কোয়াইন) মাধ্যমত সমুদ্ৰ পথেৰে ভাৰতৰ লগত যোগাযোগ আৰম্ভ হয়। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{Countries of Asia}} [[শ্ৰেণী:এছিয়াৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ সদস্য ৰাষ্ট্ৰসমূহ]] [[শ্ৰেণী:পোখালি (দেশ)]] [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] sbfzvek9t26u99hefwzylw8r5zmjtww 617426 617425 2026-07-16T01:38:50Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617426 wikitext text/x-wiki {{Infobox Country |conventional_long_name = সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত |native_name = {{lang|ar|دولة الإمارات العربية المتحدة}}‎<br /><small>''দাওলাত্ আল্-ঈমাৰাত্ আল্-আৰবিয়াহ্ আল্-মুত্তাহিদাহ্''</small> |common_name = সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত |demonym = আমিৰাতি |image_flag = Flag of the United Arab Emirates.svg |image_coat = Coat of arms of the United Arab Emirates.svg |image_map = LocationUnitedArabEmirates.png |national_motto = --- |national_anthem = "ইশ্বি বিলাদি"<br/> |official_languages = [[আৰৱী ভাষা]] |capital = [[আবু ধাবি]] |latd=22 |latm=47 |latNS=N |longd=54 |longm=37 |longEW=E |largest_city = [[ডুবাই]] |government_type = যুক্তৰাষ্ট্ৰীয়, পৰম আৰু বংশগত ৰাজতন্ত্ৰ |leader_title1 = ৰাষ্ট্ৰপতি |leader_title2 = প্ৰধানমন্ত্ৰী |leader_name1 = খালিফা বিন জায়েদ আল নাহিয়ান |leader_name2 = মহম্মদ বিন ৰাছিদ আল মাকতুম | area_rank = ১১৬ | area_magnitude = 1 E10 | percent_water = নগণ্য | population_estimate = ৯,২০৫,৬৫১<ref name=PopulationWorldBank>{{cite web|url=http://data.worldbank.org/indicator/SP.POP.TOTL |title=Population (Total) |publisher=World Bank}}</ref> | population_estimate_year = ২০১৩ | population_estimate_rank = ৯৩ | population_census = ৪,১০৬,৪২৭ | population_census_year = ২০০৫ | population_density_km2 = ৯৯ | population_density_sq_mi = ২৫৬ <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | population_density_rank = ১১০ |language = [[আৰৱী ভাষা]] |GDP_PPP_year = ২০০৭ |GDP_PPP = $১৫৯.৩ বিলিয়ন |GDP_PPP_rank = ৫৪ |GDP_PPP_per_capita = $৩৫,৫১৬ |GDP_PPP_per_capita_rank = ১৬ |GDP_nominal = $১৬৪ বিলিয়ন |GDP_nominal_rank = ৩৮ |GDP_nominal_year = ২০০৬ |GDP_nominal_per_capita = $৪২,১৭৫ |GDP_nominal_per_capita_rank = ১৬ |sovereignty_type = সংস্থাপন |sovereignty_note = ২ ডিচেম্বৰ ১৯৭১ |currency = [[আমিৰাতি দিৰহাম]] |currency_code = AED |country_code = UAE |time_zone = GMT+4 |utc_offset = +৪ |time_zone_DST = |utc_offset_DST = +৪ |cctld = .ae, امارات. |calling_code = ৯৭১ }} '''সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত''' ({{lang-ar|دولة الإمارات العربية المتحدة‎}} ''দাওলাত্ আল্-ঈমাৰাত্ আল্-আৰবিয়াহ্ আল্-মুত্তাহিদাহ্'') [[মধ্যপ্ৰাচ্য]] এছিয়াৰ আৰৱ উপদ্বীপৰ দক্ষিণ-পূব কোণত অৱস্থিত সাতখন স্বাধীন ৰাজ্যৰ এক ফেডাৰেচন। এইসমূহ ৰাজ্য একসময়ত ট্ৰুছিয়াল ষ্টেটছ নামে জনাজাত আছিল। ১৯৭১ চনত এই ৰাজ্য সমূহে স্বাধীনতা লাভ কৰে। প্ৰতিটো আমিৰাত এক উপকূলীয় জনবসতিক কেন্দ্ৰ কৰি আৱৰ্তিত। আমিৰাত শাসনকৰ্তাৰ পদবীৰ নাম আমিৰ। সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতৰ সাতখন আমিৰাতৰ নাম হ’ল; আবু ধাবি, আজমান, [[ডুবাই]], আল ফুজাইৰাহ, ৰায়াছ আল খাইমাহ, আশ শ্বৰিকাহ আৰু উম্ম আল ক্বাইওয়াইন। আবু ধাবি চহৰ ফেডাৰেচনৰ ৰাজধানী আৰু ডুবাই দেশখনৰ বৃহত্তম চহৰ। সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত মৰুময় দেশ। ইয়াৰ উত্তৰে পাৰস্য উপসাগৰ, দক্ষিণ আৰু পশ্চিমে [[চৌদি আৰৱ]], আৰু পূবত [[ওমান]] আৰু ওমান উপসাগৰ। ১৯৫০ৰ দশকত খাৰুৱা তেল আৱিষ্কাৰৰ আগতে সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত মূলত ব্ৰিটিছ চৰকাৰৰ অধীন কিছুমান অনুন্নত অঞ্চলৰ সমষ্টি আছিল। খনিজ তেল শিল্পৰ বিকাশৰ লগে লগে এই অঞ্চলৰ দ্ৰুত উন্নতি আৰু আধুনিকৰণ ঘটে। ফলত ১৯৭০ৰ দশকৰ আৰম্ভণিতে আমিৰাতসমূহ ব্ৰিটিছৰ নিয়ন্ত্ৰণ পৰা ওলাই নিজক স্বাধীন ঘোষণা কৰে। দেশখনৰ খাৰুৱা তেলৰ বেছি ভাগ আবু ধাবিত পোৱা যায়। ফলত ই সাতখন আমিৰাতৰ ভিতৰত আটাইতকৈ ধনী আৰু শক্তিশালী। তেল শিল্পৰ কাৰণে ইয়াৰ অৰ্থনীতি স্থিতিশীল আৰু জীৱনযাত্ৰাৰ মান বিশ্বৰ সৰ্বোচ্চসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম। == ইতিহাস == খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৫৫০০ বছৰ আগৰ পৰা সংযুক্ত আমিৰাতত প্ৰথম মানৱ বসতিৰ সন্ধান পোৱা যায়। সেই সময়ত বিশ্বৰ আন আন ঠাইৰ লগত যোগাযোগ বুলিলে উত্তৰ- পশ্চিমৰ মেছোপটেমিয়া সভ্যতাৰ লগত যোগাযোগৰ প্ৰমাণ পোৱা যায়। হাজৰ পৰ্বতত প্ৰাপ্ত তামেৰে ব্যৱসায়ৰ মাধ্যমত ৩০০০ খ্ৰীষ্টপূৰ্বৰ পৰা মেছোপটেমিয়াৰ লগত এই যোগাযোগ দীৰ্ঘস্থায়ী আৰু বিস্তৃত হয়। প্ৰথম শতাব্দীৰ পৰা ভূমি পথেৰে [[চিৰিয়া]] আৰু [[ইৰাণ]]ৰ দক্ষিণাংশৰ লগত যোগাযোগ আৰম্ভ হয়। পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানা বন্দৰৰ (বৰ্তমান ওম্ম-আল-কোয়াইন) মাধ্যমত সমুদ্ৰ পথেৰে ভাৰতৰ লগত যোগাযোগ আৰম্ভ হয়। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{Countries of Asia}} [[শ্ৰেণী:এছিয়াৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ সদস্য ৰাষ্ট্ৰসমূহ]] [[শ্ৰেণী:পোখালি (দেশ)]] [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] 3vlijjqkxt0k8f0iiprrh7ha68wmzbq 617427 617426 2026-07-16T01:39:23Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617427 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Wikify}}{{Infobox Country |conventional_long_name = সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত |native_name = {{lang|ar|دولة الإمارات العربية المتحدة}}‎<br /><small>''দাওলাত্ আল্-ঈমাৰাত্ আল্-আৰবিয়াহ্ আল্-মুত্তাহিদাহ্''</small> |common_name = সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত |demonym = আমিৰাতি |image_flag = Flag of the United Arab Emirates.svg |image_coat = Coat of arms of the United Arab Emirates.svg |image_map = LocationUnitedArabEmirates.png |national_motto = --- |national_anthem = "ইশ্বি বিলাদি"<br/> |official_languages = [[আৰৱী ভাষা]] |capital = [[আবু ধাবি]] |latd=22 |latm=47 |latNS=N |longd=54 |longm=37 |longEW=E |largest_city = [[ডুবাই]] |government_type = যুক্তৰাষ্ট্ৰীয়, পৰম আৰু বংশগত ৰাজতন্ত্ৰ |leader_title1 = ৰাষ্ট্ৰপতি |leader_title2 = প্ৰধানমন্ত্ৰী |leader_name1 = খালিফা বিন জায়েদ আল নাহিয়ান |leader_name2 = মহম্মদ বিন ৰাছিদ আল মাকতুম | area_rank = ১১৬ | area_magnitude = 1 E10 | percent_water = নগণ্য | population_estimate = ৯,২০৫,৬৫১<ref name=PopulationWorldBank>{{cite web|url=http://data.worldbank.org/indicator/SP.POP.TOTL |title=Population (Total) |publisher=World Bank}}</ref> | population_estimate_year = ২০১৩ | population_estimate_rank = ৯৩ | population_census = ৪,১০৬,৪২৭ | population_census_year = ২০০৫ | population_density_km2 = ৯৯ | population_density_sq_mi = ২৫৬ <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | population_density_rank = ১১০ |language = [[আৰৱী ভাষা]] |GDP_PPP_year = ২০০৭ |GDP_PPP = $১৫৯.৩ বিলিয়ন |GDP_PPP_rank = ৫৪ |GDP_PPP_per_capita = $৩৫,৫১৬ |GDP_PPP_per_capita_rank = ১৬ |GDP_nominal = $১৬৪ বিলিয়ন |GDP_nominal_rank = ৩৮ |GDP_nominal_year = ২০০৬ |GDP_nominal_per_capita = $৪২,১৭৫ |GDP_nominal_per_capita_rank = ১৬ |sovereignty_type = সংস্থাপন |sovereignty_note = ২ ডিচেম্বৰ ১৯৭১ |currency = [[আমিৰাতি দিৰহাম]] |currency_code = AED |country_code = UAE |time_zone = GMT+4 |utc_offset = +৪ |time_zone_DST = |utc_offset_DST = +৪ |cctld = .ae, امارات. |calling_code = ৯৭১ }} '''সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত''' ({{lang-ar|دولة الإمارات العربية المتحدة‎}} ''দাওলাত্ আল্-ঈমাৰাত্ আল্-আৰবিয়াহ্ আল্-মুত্তাহিদাহ্'') [[মধ্যপ্ৰাচ্য]] এছিয়াৰ আৰৱ উপদ্বীপৰ দক্ষিণ-পূব কোণত অৱস্থিত সাতখন স্বাধীন ৰাজ্যৰ এক ফেডাৰেচন। এইসমূহ ৰাজ্য একসময়ত ট্ৰুছিয়াল ষ্টেটছ নামে জনাজাত আছিল। ১৯৭১ চনত এই ৰাজ্য সমূহে স্বাধীনতা লাভ কৰে। প্ৰতিটো আমিৰাত এক উপকূলীয় জনবসতিক কেন্দ্ৰ কৰি আৱৰ্তিত। আমিৰাত শাসনকৰ্তাৰ পদবীৰ নাম আমিৰ। সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতৰ সাতখন আমিৰাতৰ নাম হ’ল; আবু ধাবি, আজমান, [[ডুবাই]], আল ফুজাইৰাহ, ৰায়াছ আল খাইমাহ, আশ শ্বৰিকাহ আৰু উম্ম আল ক্বাইওয়াইন। আবু ধাবি চহৰ ফেডাৰেচনৰ ৰাজধানী আৰু ডুবাই দেশখনৰ বৃহত্তম চহৰ। সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত মৰুময় দেশ। ইয়াৰ উত্তৰে পাৰস্য উপসাগৰ, দক্ষিণ আৰু পশ্চিমে [[চৌদি আৰৱ]], আৰু পূবত [[ওমান]] আৰু ওমান উপসাগৰ। ১৯৫০ৰ দশকত খাৰুৱা তেল আৱিষ্কাৰৰ আগতে সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত মূলত ব্ৰিটিছ চৰকাৰৰ অধীন কিছুমান অনুন্নত অঞ্চলৰ সমষ্টি আছিল। খনিজ তেল শিল্পৰ বিকাশৰ লগে লগে এই অঞ্চলৰ দ্ৰুত উন্নতি আৰু আধুনিকৰণ ঘটে। ফলত ১৯৭০ৰ দশকৰ আৰম্ভণিতে আমিৰাতসমূহ ব্ৰিটিছৰ নিয়ন্ত্ৰণ পৰা ওলাই নিজক স্বাধীন ঘোষণা কৰে। দেশখনৰ খাৰুৱা তেলৰ বেছি ভাগ আবু ধাবিত পোৱা যায়। ফলত ই সাতখন আমিৰাতৰ ভিতৰত আটাইতকৈ ধনী আৰু শক্তিশালী। তেল শিল্পৰ কাৰণে ইয়াৰ অৰ্থনীতি স্থিতিশীল আৰু জীৱনযাত্ৰাৰ মান বিশ্বৰ সৰ্বোচ্চসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম। == ইতিহাস == খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৫৫০০ বছৰ আগৰ পৰা সংযুক্ত আমিৰাতত প্ৰথম মানৱ বসতিৰ সন্ধান পোৱা যায়। সেই সময়ত বিশ্বৰ আন আন ঠাইৰ লগত যোগাযোগ বুলিলে উত্তৰ- পশ্চিমৰ মেছোপটেমিয়া সভ্যতাৰ লগত যোগাযোগৰ প্ৰমাণ পোৱা যায়। হাজৰ পৰ্বতত প্ৰাপ্ত তামেৰে ব্যৱসায়ৰ মাধ্যমত ৩০০০ খ্ৰীষ্টপূৰ্বৰ পৰা মেছোপটেমিয়াৰ লগত এই যোগাযোগ দীৰ্ঘস্থায়ী আৰু বিস্তৃত হয়। প্ৰথম শতাব্দীৰ পৰা ভূমি পথেৰে [[চিৰিয়া]] আৰু [[ইৰাণ]]ৰ দক্ষিণাংশৰ লগত যোগাযোগ আৰম্ভ হয়। পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানা বন্দৰৰ (বৰ্তমান ওম্ম-আল-কোয়াইন) মাধ্যমত সমুদ্ৰ পথেৰে ভাৰতৰ লগত যোগাযোগ আৰম্ভ হয়। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{Countries of Asia}} [[শ্ৰেণী:এছিয়াৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ সদস্য ৰাষ্ট্ৰসমূহ]] [[শ্ৰেণী:পোখালি (দেশ)]] [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] d5upa1iesdlzeeejagc58a6zvf73t32 617428 617427 2026-07-16T01:40:13Z Kandarpajit Kallol 6257 617428 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Wikify}}{{Infobox Country |conventional_long_name = সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত |native_name = {{lang|ar|دولة الإمارات العربية المتحدة}}‎<br /><small>''দাওলাত্ আল্-ঈমাৰাত্ আল্-আৰবিয়াহ্ আল্-মুত্তাহিদাহ্''</small> |common_name = সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত |demonym = আমিৰাতি |image_flag = Flag of the United Arab Emirates.svg |image_coat = Coat of arms of the United Arab Emirates.svg |image_map = LocationUnitedArabEmirates.png |national_motto = --- |national_anthem = "ইশ্বি বিলাদি"<br/> |official_languages = [[আৰৱী ভাষা]] |capital = [[আবু ধাবি]] |latd=22 |latm=47 |latNS=N |longd=54 |longm=37 |longEW=E |largest_city = [[ডুবাই]] |government_type = যুক্তৰাষ্ট্ৰীয়, পৰম আৰু বংশগত ৰাজতন্ত্ৰ |leader_title1 = ৰাষ্ট্ৰপতি |leader_title2 = প্ৰধানমন্ত্ৰী |leader_name1 = খালিফা বিন জায়েদ আল নাহিয়ান |leader_name2 = মহম্মদ বিন ৰাছিদ আল মাকতুম | area_rank = ১১৬ | area_magnitude = 1 E10 | percent_water = নগণ্য | population_estimate = ৯,২০৫,৬৫১<ref name=PopulationWorldBank>{{cite web|url=http://data.worldbank.org/indicator/SP.POP.TOTL |title=Population (Total) |publisher=World Bank}}</ref> | population_estimate_year = ২০১৩ | population_estimate_rank = ৯৩ | population_census = ৪,১০৬,৪২৭ | population_census_year = ২০০৫ | population_density_km2 = ৯৯ | population_density_sq_mi = ২৫৬ <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | population_density_rank = ১১০ |language = [[আৰৱী ভাষা]] |GDP_PPP_year = ২০০৭ |GDP_PPP = $১৫৯.৩ বিলিয়ন |GDP_PPP_rank = ৫৪ |GDP_PPP_per_capita = $৩৫,৫১৬ |GDP_PPP_per_capita_rank = ১৬ |GDP_nominal = $১৬৪ বিলিয়ন |GDP_nominal_rank = ৩৮ |GDP_nominal_year = ২০০৬ |GDP_nominal_per_capita = $৪২,১৭৫ |GDP_nominal_per_capita_rank = ১৬ |sovereignty_type = সংস্থাপন |sovereignty_note = ২ ডিচেম্বৰ ১৯৭১ |currency = [[আমিৰাতি দিৰহাম]] |currency_code = AED |country_code = UAE |time_zone = GMT+4 |utc_offset = +৪ |time_zone_DST = |utc_offset_DST = +৪ |cctld = .ae, امارات. |calling_code = ৯৭১ }} '''সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত''' ({{lang-ar|دولة الإمارات العربية المتحدة‎}} ''দাওলাত্ আল্-ঈমাৰাত্ আল্-আৰবিয়াহ্ আল্-মুত্তাহিদাহ্'') [[মধ্যপ্ৰাচ্য]] এছিয়াৰ আৰৱ উপদ্বীপৰ দক্ষিণ-পূব কোণত অৱস্থিত সাতখন স্বাধীন ৰাজ্যৰ এক ফেডাৰেচন। এইসমূহ ৰাজ্য একসময়ত ট্ৰুছিয়াল ষ্টেটছ নামে জনাজাত আছিল। ১৯৭১ চনত এই ৰাজ্য সমূহে স্বাধীনতা লাভ কৰে। প্ৰতিটো আমিৰাত এক উপকূলীয় জনবসতিক কেন্দ্ৰ কৰি আৱৰ্তিত। আমিৰাত শাসনকৰ্তাৰ পদবীৰ নাম আমিৰ। সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতৰ সাতখন আমিৰাতৰ নাম হ’ল; আবু ধাবি, আজমান, [[ডুবাই]], আল ফুজাইৰাহ, ৰায়াছ আল খাইমাহ, আশ শ্বৰিকাহ আৰু উম্ম আল ক্বাইওয়াইন। আবু ধাবি চহৰ ফেডাৰেচনৰ ৰাজধানী আৰু ডুবাই দেশখনৰ বৃহত্তম চহৰ। সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত মৰুময় দেশ। ইয়াৰ উত্তৰে পাৰস্য উপসাগৰ, দক্ষিণ আৰু পশ্চিমে [[চৌদি আৰৱ]], আৰু পূবত [[ওমান]] আৰু ওমান উপসাগৰ। ১৯৫০ৰ দশকত খাৰুৱা তেল আৱিষ্কাৰৰ আগতে সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত মূলত ব্ৰিটিছ চৰকাৰৰ অধীন কিছুমান অনুন্নত অঞ্চলৰ সমষ্টি আছিল। খনিজ তেল শিল্পৰ বিকাশৰ লগে লগে এই অঞ্চলৰ দ্ৰুত উন্নতি আৰু আধুনিকৰণ ঘটে। ফলত ১৯৭০ৰ দশকৰ আৰম্ভণিতে আমিৰাতসমূহ ব্ৰিটিছৰ নিয়ন্ত্ৰণ পৰা ওলাই নিজক স্বাধীন ঘোষণা কৰে। দেশখনৰ খাৰুৱা তেলৰ বেছি ভাগ আবু ধাবিত পোৱা যায়। ফলত ই সাতখন আমিৰাতৰ ভিতৰত আটাইতকৈ ধনী আৰু শক্তিশালী। তেল শিল্পৰ কাৰণে ইয়াৰ অৰ্থনীতি স্থিতিশীল আৰু জীৱনযাত্ৰাৰ মান বিশ্বৰ সৰ্বোচ্চসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম। == ইতিহাস == খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৫৫০০ বছৰ আগৰ পৰা সংযুক্ত আমিৰাতত প্ৰথম মানৱ বসতিৰ সন্ধান পোৱা যায়। সেই সময়ত বিশ্বৰ আন আন ঠাইৰ লগত যোগাযোগ বুলিলে উত্তৰ- পশ্চিমৰ মেছোপটেমিয়া সভ্যতাৰ লগত যোগাযোগৰ প্ৰমাণ পোৱা যায়। হাজৰ পৰ্বতত প্ৰাপ্ত তামেৰে ব্যৱসায়ৰ মাধ্যমত ৩০০০ খ্ৰীষ্টপূৰ্বৰ পৰা মেছোপটেমিয়াৰ লগত এই যোগাযোগ দীৰ্ঘস্থায়ী আৰু বিস্তৃত হয়। প্ৰথম শতাব্দীৰ পৰা ভূমি পথেৰে [[চিৰিয়া]] আৰু [[ইৰাণ]]ৰ দক্ষিণাংশৰ লগত যোগাযোগ আৰম্ভ হয়। পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানা বন্দৰৰ (বৰ্তমান ওম্ম-আল-কোয়াইন) মাধ্যমত সমুদ্ৰ পথেৰে ভাৰতৰ লগত যোগাযোগ আৰম্ভ হয়। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{Countries of Asia}} [[শ্ৰেণী:এছিয়াৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ সদস্য ৰাষ্ট্ৰসমূহ]] [[শ্ৰেণী:পোখালি (দেশ)]] 3yvwn83ln3ekagd11odnk162kuvenla অনুষ্কা শংকৰ 0 42791 617627 399577 2026-07-16T11:20:56Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617627 wikitext text/x-wiki {{Infobox musical artist <!-- See Wikipedia:WikiProject_Musicians --> | name = অনুষ্কা শংকৰ | image = Anoushka Shankar -3578.jpg | caption = ২০১৬ চনত Rudolstadt-উৎসৱত অনুষ্কা শংকৰ | background = non_vocal_instrumentalist | birth_date = {{birth date and age|df=yes|1981|6|9}} | birth_place = [[লণ্ডন]], ইংলেণ্ড | death_date = | origin = [[ভাৰত]] আৰু [[ইংলেণ্ড]] | instrument = কণ্ঠসংগীত, [[চেতাৰ]], [[পিয়ান']], [[তানপুৰা]] | genre = ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীত, crossover | occupation = [[চেতাৰবাদক]], গীতিকাৰ | years_active= ১৯৯৫–বৰ্তমানলৈ | label = এঞ্জেল ৰেকৰ্ডছ, Deutsche Grammophon | associated_acts = [[ৰবি শংকৰ]] | website = {{url|anoushkashankar.com}} }} '''অনুষ্কা শংকাৰ''' (জন্ম ১৯৮১ চনৰ ৯ জুন) এগৰাকী ভাৰতীয় চেতাৰবাদক আৰু গীতিকাৰ। তেওঁ পণ্ডিত ৰবি শংকৰৰ জী। == প্ৰাথমিক জীৱন == অনুষ্কা শংকৰৰ জন্ম হৈছিল [[লণ্ডন]]ত আৰু তেওঁৰ শৈশৱ অতিবাহিত হৈছিল [[দিল্লী]] আৰু লণ্ডন-এই দুয়োখন ঠাইত। তেওঁৰ মাকৰ নাম সুকন্যা শংকৰ আৰু পিতা পণ্ডিত [[ৰবি শংকৰ]]। অনুষ্কা শংকৰৰ জন্মৰ সময়ত ৰবি শংকৰৰ বয়স হৈছিল ৬১ বছৰ। দেউতাকৰ ফালৰ পৰা অনুষ্কা শংকৰ গায়িকা [[ন’ৰা জ’নছ]] আৰু [[শুভেন্দ্ৰ শুভ শংকৰ]]ৰ ভগ্নী।<ref name="musicianguide.com">{{cite web|url=http://www.musicianguide.com/biographies/1608003982/Anoushka-Shankar.html|title=Anoushka Shankar Biography|website=Musician Biographies|publisher=Net Industries|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080720155831/http://www.musicianguide.com/biographies/1608003982/Anoushka-Shankar.html|archivedate=20 July 2008|accessdate=20 January 2009|deadurl=no}}</ref> কৈশোৰৰ কালছোৱাত অনুষ্কা শংকৰে কেলিফৰ্ণিয়াত বসবাস কৰিছিল আৰু ছান ডিয়েগো স্কুল অকাডেমীত নামভৰ্তি কৰিছিল। তাৰপাছতে মহাবিদ্যালয়ৰ শিক্ষাৰ পৰিৱৰ্তে তেওঁ সংগীতকে নিজৰ কেৰিয়াৰ হিচাপে লোৱাৰ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰে। == কেৰিয়াৰ == [[চিত্ৰ:Shankar_Concert_2005_crop.jpg|thumb|অনুষ্কা আৰু ৰবি শংকৰ, এক সংগীতৰ অনুষ্ঠানত, ২০০৫]] সাত বছৰ বয়সৰ পৰাই দেউতাক ৰবি শংকৰৰ পৰা তেওঁ চেতাৰৰ শিক্ষা আৰম্ভ কৰা অনুষ্কা শৰ্মাই দহ বছৰ বয়সত দেউতাকক তেওঁৰ অনুষ্ঠান সমূহত তানপুৰা সংগত কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। ১৯৯৫ চনৰ ২৭ ফেব্ৰৱাৰী তাৰিখে, দেউতাকৰ ৭৫ বৰ্ষীয় জন্মদিনৰ উপলক্ষে নতুন দিল্লীৰ চিৰিফৰ্টত পতা এক অনুষ্ঠানত অনুষ্কা শৰ্মাই মাত্ৰ ১৩ বছৰ বয়সতে জীৱনৰ প্ৰথম চেতাৰবাদন প্ৰদৰ্শন কৰে। তেওঁৰ এই অনুষ্ঠানত তবলাত সহযোগ কৰিছিল বিশিষ্ট তবলা বাদক, সংগীতজ্ঞ জাকিৰ হুছেইনে। পুনৰ দেউতাকৰ জন্মদিনৰ উপলক্ষেই তেওঁ বিশেষভাৱে ''In Celebration'' শীৰ্ষক four-CD box মুকলি কৰে, যি আছিল তেওঁৰ প্ৰথম ষ্টুডিঅ ৰেকৰ্ডিং। চৈধ্য বছৰ বয়সৰ পৰা তেওঁ দেউতাকৰ সকলোবোৰ অনুষ্ঠানতেই সহযোগী হিচাপে অংশ লবলৈ আৰম্ভ কৰে। ষোল্ল বছৰ বয়সত তেওঁ এঞ্জেল ৰেকৰ্ডছৰ সৈতে প্ৰথমবাৰৰ বাবে ৰেকৰ্ডিঙৰ চুক্তি সম্পন্ন কৰে। তেওঁৰ প্ৰথম এলবাম ''অনুষ্কা'' ১৯৯৮ চনত মুক্তি পায় আৰু ২০০০ চনত মুক্তি পায় ''অনুৰাগ'' শীৰ্ষক এলবামটি। ১৯৯৯ চনৰ পাছত তেওঁ নিজকে সংগীতৰ লগত জড়িত কৰাবলৈ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰে আৰু আনুষ্ঠানিক শিক্ষা তেতিয়াই সমাপ্ত কৰে। ২০০৩ চনত তেওঁ নিজৰ তৃতীয় এলবাম ''লাইভ এট কাৰ্নেগী হল''-ৰ বাবে গ্ৰেমী বঁটাৰ বাবে তেওঁৰ ভগ্নী ন'ৰা জনছৰ লগতে নিৰ্বাচন লাভ কৰে। কম বয়সতে এই সন্মান লাভ কৰা বিশ্বৰ তেওঁ প্ৰথম মহিলা আছিল। == অভিনয় আৰু লিখনি == অনুষ্কা শংকৰে ২০০২ চনত তেওঁৰ দেউতাকৰ জীৱনী ''বাপী: দ্য লাভ অব মাই লাইফ'' গ্ৰন্থখনি ৰচনা কৰে। তেওঁ লগতে আন কেইবাখনো অন্যান্য গ্ৰন্থৰ প্ৰণেতা। == বঁটা == * British House of Commons Shield, 1998<ref>{{cite news|last=De Cruz|first=Errol|date=27 February 2001|title=Shankar guru a left-handed genius|url=https://news.google.com/newspapers?id=KQgkAAAAIBAJ&sjid=d3gFAAAAIBAJ&dq=commons+shield+anoushka&pg=4517,4261834|location=Kuala Lumpur, Malaysia|newspaper=New Straits Times|accessdate=7 April 2011}}</ref> * ২০০৩ চনত "বৰ্ষটোৰ মহিলা" শীৰ্ষক বঁটা লাভ<ref name="musicianguide.com" /> * টাইম আলোচনীৰ এছিয়া মহাদেশ সংস্কৰণৰ 20 Asian Heroes শীৰ্ষক তালিকাত স্থান লাভ ''টাইম'' ২০০৪ চন * ২০০৩ চনত তেওঁ নিজৰ তৃতীয় এলবাম "লাইভ এট কাৰ্নেগী হল"ৰ বাবে গ্ৰেমী বঁটাৰ বাবে তেওঁৰ ভগ্নী ন’ৰা জ’নছৰ লগতে নিৰ্বাচন লাভ কৰে। কম বয়সতে এই সন্মান লাভ কৰা বিশ্বৰ তেওঁ প্ৰথম মহিলা আছিল। * ''RISE'' এলবামৰ কাৰণে গ্ৰেমী বঁটাৰ মনোনয়ন লাভ * ''Traveller'' এলবামৰ কাৰণে ২০১৩ চনত তৃতীয়বাৰৰ মনোনয়ন লাভ * ''Traces of You'' এলবামৰ কাৰণে ২০১৪ চনত মনোনয়ন লাভ * ২০১২ চনত ''Traveller'' এলবামৰ কাৰণে শ্ৰেষ্ঠ শিল্পীৰ বঁটা লাভ (Songlines Music Award)<ref>{{cite web|url=http://songlines.co.uk/music-awards/2012/winners.php|title=Songlines - Music Awards - 2012 - Winners|website=Songlines (magazine)|accessdate=14 February 2013|archivedate=28 September 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130928162333/http://www.songlines.co.uk/music-awards/2012/winners.php|deadurl=yes}}</ref> ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:বাদ্যযন্ত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় গীতিকাৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি]] ae2grgknq70d4pkta9f74vumfrnoa18 সদস্য:Kandarpajit Kallol 2 43099 617380 613764 2026-07-15T18:46:32Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617380 wikitext text/x-wiki <!-- begin date code --> <div style="border:0px solid #ccc; background: none; text-align: center; padding:3px; float:right; font-size: smaller; font-family: Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif; line-height: 1.144; "> <div style="width:50"><br></div> <div style="width:50">{{CURRENTDAYNAME}}</div> <div style="font-size: x-large; width: 50; ">{{CURRENTDAY}}</div> <div style="width: 50; "> {{CURRENTMONTHNAME}}</div> <div class="plainlinks" style="background: #aaaa; color: #000; "><font color="#000000">{{CURRENTTIME}}</font> UTC</div> </div> <!-- end date code --> <div id="EnWpMpBook" style="padding:1em 0 0; background-repeat:no-repeat; background-position:0% 0%; text-align:center; "> <div style="font-size:150%; ">{{font color | green |'''''কন্দৰ্পজিৎ কল্লোলৰ'''''}}</div> <center><div style="font-size:150%; ">{{Blue|'''''সদস্য পৃষ্ঠালৈ'''''}}</div></center> <center><div style="font-size:150%; ">{{Red|'''''স্বাগতম'''''}}</div></center> {{Infobox user |name= '''কন্দৰ্পজিৎ কল্লোল''' </br> [[সদস্য:Human Anubhav|হিউমেন অনুভৱ]] |image = Assamese couple in traditional dress (cropped).jpg|thumb |birthdate= {{Birth date and age|1987|4|6|df=yes}} |birthplace= [[হৰলটাৰী]], [[সাপটগ্ৰাম]], [[ধুবুৰী জিলা|ধুবুৰী]], [[অসম]], [[ভাৰত]] |location= [[বঙাইগাঁও]], [[অসম]], [[ভাৰত]] |nationality = {{flagicon|IND}} [[ভাৰতীয়]] | spouse = [[সদস্য:ৰুণুমী বৰ্মন কলিতা|ৰুণুমী বৰ্মন কলিতা]] | children = [[সদস্য:Duhita Ragini Kalita|দুহিতা ৰাগিণী কলিতা]] |occupation= |nick_name = |language= |university= <!-- CONTACT INFO --------------> | email = kallolkandarpajit@gmail.com }} *[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/Kandarpajit%20Kallol/0/noredirects/live মোৰ '''অসমীয়া''' প্ৰবন্ধ] (২৫৮২+[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/Human_Anubhav ২১০]=২৭৯২) *[https://commons.m.wikimedia.org/wiki/Special:ListFiles/Kandarpajit_Kallol মোৰ '''চিত্ৰ ভঁৰাল'''] ''(ৱিকি কমন্স)'' *[https://as.m.wikipedia.org/wiki/বিশেষ:চিত্ৰ-তালিকা/Kandarpajit_Kallol মোৰ '''চিত্ৰ ভঁৰাল'''] ''(অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া)'' * [https://meta.m.wikimedia.org/wiki/User:Kandarpajit_Kallol মোৰ '''মেটা-ৱিকি''' (অন্যান্য ভাষাৰ) একাউণ্ট] *[https://as.wikipedia.org/wiki/সদস্য:Human_Anubhav মোৰ দ্বিতীয় একাউণ্ট] * [https://as.m.wikipedia.org/wiki/%E0%A6%AC%E0%A6%BF%E0%A6%B6%E0%A7%87%E0%A6%B7:CentralAuth/Kandarpajit_Kallol মোৰ '''গোলকীয় একাউণ্ট'''ৰ তথ্য] * [https://as.wikiquote.org/wiki/সদস্য:Kandarpajit_Kallol মোৰ '''ৱিকিউদ্ধৃতি''' একাউণ্ট] * [https://drive.google.com/drive/folders/1C1e8K-xoVcdCZ9IVoVapB6vZQZ0HiAkM মোৰ কবিতা, প্ৰবন্ধ, গল্প, অনুবাদ আদি] *[https://archive.org/details/@kandarpajit ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভত মোৰ পিডিএফ ফাইলসমূহ] *[[সদস্য:Kandarpajit Kallol/কন্দৰ্পজিৎ কল্লোল|'''মোৰ জীৱন পৰিক্ৰমা''']] * [https://youtube.com/@KKsVlogSapatgram মোৰ '''ইউটিউব চেনেল'''] * [https://www.facebook.com/kandarpajit মোৰ '''ফেচবুক একাউণ্ট'''] {{div col|2}} * [https://kandarpajit.blogspot.com/?m=0 মোৰ '''ব্লগ'''] * [https://www.kkallol.xtgem.com মোৰ ৱেবছাইট] {{div col end}} * [[সদস্য:Kandarpajit Kallol/পৰীক্ষাগাৰ|''মোৰ পৰীক্ষাগাৰ'']] *[[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ উপলক্ষে অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া কৰ্মশালা, ২০২৫|“ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫” — কৰ্মশালা]] ---- ==মই পোৱা পদক, পুৰস্কাৰ== [[শ্ৰেণী:User as]] [[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়ান]] [[শ্ৰেণী:ৱিকিমিডিয়ান]] [[File:Barnstar mex gold.png|100px]] * এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মে’-২০২১|মে' ২০২১]] * এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/ডিচেম্বৰ-২০২৪|ডিচেম্বৰ ২০২৪]] * এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/এপ্ৰিল-২০২৫|এপ্ৰিল ২০২৫]] * এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুন-২০২৫|জুন ২০২৫]] * এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জানুৱাৰী-২০২৬|জানুৱাৰী ২০২৬]] * এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মাৰ্চ-২০২৬|মাৰ্চ ২০২৬]] [[File:Wiki expansion 200+ barnstar.png|100px]] * দুই শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/ডিচেম্বৰ-২০২৪|ডিচেম্বৰ ২০২৪]] [[File:Wiki expansion 400+ barnstar.png|100px]] * চাৰি শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মাৰ্চ-২০২৫|মাৰ্চ ২০২৫]] [[File:Wiki expansion 700+ barnstar.png|100px]] * সাত শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/এপ্ৰিল-২০২৫|এপ্ৰিল ২০২৫]] [[চিত্ৰ:Decent Article Barnstar 1br Degree Hires 2000v2.png|100px]] * দুই সহস্ৰাধিক প্ৰবন্ধৰ তাৰকা পদক: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/এপ্ৰিল-২০২৬|এপ্ৰিল ২০২৬]] [[File:Tireless Contributor Barnstar.gif|100px]] * অক্লান্ত কৰ্মী পদক: **৫ নৱেম্বৰ, ২০১৪ **[[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মে’-২০২৫|মে' ২০২৫]] [[File:Assamese Wikiquote Barnstar.png|100px]] * ৱিকিউদ্ধৃতি সংযোগ মেলা পদক: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মে’-২০২৬|মে’ ২০২৬]] [[File:WikiProject Barnstar Hires.png|100px]] * পোখালি বিস্তাৰ সম্পাদনা মেলা পদক: **[https://as.m.wikipedia.org/wiki/ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া_ৱিকিপিডিয়া_পোখালি_বিস্তাৰ_সম্পাদনা_মেলা_২০২৪ দ্বিতীয় স্থান] (২০২৪) ([[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুন-২০২৫|জুন ২০২৫]]) **[https://as.m.wikipedia.org/wiki/ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া_ৱিকিপিডিয়া_পোখালি_বিস্তাৰ_সম্পাদনা_মেলা_২০২৫ প্ৰথম স্থান] (২০২৫) ([[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুলাই-২০২৫|জুলাই ২০২৫]]) [[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|100px]] * নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা পদক: **[https://as.m.wikipedia.org/wiki/ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ_আৰু_লোকগাথা_এডিটাথন_২০২৫ দ্বিতীয় পুৰস্কাৰ]‌ (২০২৫) ([[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুন-২০২৫|জুন ২০২৫]]) <br/> ***আন্তৰ্জাতিক পৰ্যায়ত [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025/Results Global Consolation Top 10 winners] **[https://as.m.wikipedia.org/wiki/ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ_আৰু_লোকগাথা_এডিটাথন_২০২৬ প্ৰথম স্থান]‌ (২০২৬) <br/> ***আন্তৰ্জাতিক পৰ্যায়ত [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2026/Results Global Top Winners (প্ৰথম স্থান)] [[File:Cleanup Barnstar a.png|thumb]] * চিকুণ কৰ্মী পদক: [https://as.m.wikipedia.org/wiki/ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/ছেপ্টেম্বৰ-২০২৫ ছেপ্টেম্বৰ, ২০২৫] [[File:As-Ne-Bn Edit-a-thon 2025 Assamese Banner.svg|200px]] </br> *''[[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-নেপালী-বাংলা_আন্তঃৱিকি_সহযোগিতামূলক_সম্পাদনা_মেলা_২০২৫|অসমীয়া-নেপালী-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৫]]'' **[https://fountain.toolforge.org/editathons/anbwikiedit25 চতুৰ্থ স্থান] ''([[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]])'' [[File:As-Ne-Bn Edit-a-thon 2025 Bangla Banner.svg|200px]] </br> *''[[:bn:উইকিপিডিয়া:অসমীয়া-নেপালি-বাংলা_আন্তঃউইকি_সহযোগিতামূলক_সম্পাদনা_মেলা_২০২৫|অসমীয়া-নেপালি-বাংলা আন্তঃউইকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৫]]'' **[https://fountain.toolforge.org/editathons/as-ne-bn-2025 প্ৰথম স্থান] ''([[বাংলা ৱিকিপিডিয়া|বাংলা উইকিপিডিয়া]])'' [[File:Wikipedia Asian Month Certificate 2024.jpg|thumb|• [[:en:Wikipedia:Asian_Month|Wikipedia Asian Month]] Certificate]] [[চিত্ৰ:BlackHeraldicHorse.svg|100px]] * এডিটাথনৰ তেজীঘোঁৰা: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/ডিচেম্বৰ-২০২৫|ডিচেম্বৰ ২০২৫]] [[চিত্ৰ:বৰ্ষশ্ৰেষ্ঠ অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ান ২০২৫.jpg|thumb]]<br/> [[File:Wikipedia Asian Month Logo.svg|100px]] *[[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫]], [https://fountain.toolforge.org/editathons/as-asianmonth25 দ্বিতীয় স্থান] * [[File:Wikipedia Asian Month, Assamese Wikipedia, 2nd place certificate.jpg|thumb|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫‌, অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধ প্ৰতিযোগিতাত দ্বিতীয় স্থান হিচাপে লাভ কৰা চাৰ্টিফিকেট]] * [[File:2025 Wikipedia Asian Month Special Barnstar.png|thumb|Wikipedia Asian Month 2025 Golden Barnstar]] ---- ==ৱিকিমিডিয়াৰ পৰা পোৱা উপহাৰ== [[File:Prizes and gift items (t-shirt and pen) Wiki Loves Folklore-Seven Sisters (2025)- Kandarpajit Kallol.jpg|thumb|• ''টি-চাৰ্ট আৰু কলম ([[২৬ জুন]], [[২০২৫]])'']] [[File:Prizes and gift items of Wiki Loves Folklore-Seven Sisters (2025).png|thumb|• দ্বিতীয় পুৰস্কাৰ, [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ_আৰু_লোকগাথা_এডিটাথন_২০২৫|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৫]], ''[[এমাজন (কোম্পানী)|Amazon]] Gift Card (₹ 4000/-) ([[৩০ জুন]], [[২০২৫]])'']] * ''[https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025/Results আন্তৰ্জাতিক পৰ্যায়ৰ] Gift Card, 70 USD </br> (₹ 6025/-) ([[১৭ জুলাই]], [[২০২৫]])'' [[File:Gift from Wikipedia Asian Month 2025.jpg|thumb|• [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫]]-ত অংশগ্ৰহণ কৰি দ্বিতীয় পুৰস্কাৰ হিচাপে লাভ কৰা উপহাৰ। ''([[৮ জানুৱাৰী]], [[২০২৬]])'']] * [https://as.wikiquote.org/wiki/ৱিকিউদ্ধৃতি:চন্দন_চিৰিং_ফুকন_সোঁৱৰণী_উদ্ধৃতি_সংযোগ_মেলা_২০২৬ ৱিকিউদ্ধৃতি সংযোগ মেলা ২০২৬] <br/> পঞ্চম পুৰস্কাৰ, ৫০০ টকা ''([[এমাজন (কোম্পানী)|Amazon]] Gift Card)'' [[File:Wikipedia Asian Month 2nd face.jpg|thumb]] * [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ দ্বিতীয় পৰ্যায়, ২০২৬|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ দ্বিতীয় পৰ্যায়, ২০২৬]]-ৰ পুৰস্কাৰ। ---- ==মনৰ কথা== *[https://as.m.wikipedia.org/wiki/ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুলাই-২০২৫/ৱিকিমিডিয়ানৰ_মনৰ_কথা '''ৱিকিমিডিয়ানৰ মনৰ কথা'''] ''([[জুলাই]], [[২০২৫]])'' ---- f2gdlzzfv4v0mgo3np9wtvznkdkpfr1 পৰেশ ভূঞা 0 45963 617529 572798 2026-07-16T08:41:34Z Kandarpajit Kallol 6257 617529 wikitext text/x-wiki {{Delete|তথ্যসূত্ৰ নথকা প্ৰবন্ধ}}{{Infobox artist | name =পৰেশ ভূঞা | image = | caption = | birth_name = | birth_date = | birth_place = | death_date = | death_place = | nationality = ভাৰতীয় | field = চিত্ৰশিল্প | training = | movement = | works = | patrons = | awards = }} '''পৰেশ ভূঞা''' (ইংৰাজী:Paresh Bhuyan) হৈছে অসমৰ এজন চিত্ৰশিল্পী। ==অনুপ্ৰেৰণা== সৰুৰেপৰা চিত্ৰশিল্পৰ প্ৰতি তীব্ৰ আকৰ্ষণ অনুভৱ কৰা পৰেশক চিত্ৰশিল্পৰ প্ৰতি উৎসাহিত কৰা মানুহজনেই হ’ল ককায়েক অৱনী ভূঞা। অৱনীয়েও ভাল ছবি আঁকিছিল। পৰেশৰ প্ৰিয় চিত্ৰশিল্পী অমৃতা চেৰেগিল। তেখেতৰ দৃষ্টিত চিত্ৰশিল্পী আৰু সাধাৰণ দৰ্শকৰ দৃষ্টিৰ মাজত কোনো পাৰ্থক্য নাথাকে। প্ৰায় পঞ্চম শ্ৰেণীৰপৰা দেৱীৰ প্ৰতিমা প্ৰস্তুত কৰা পৰেশৰ মূল নিচা শিল্প-ভাস্কৰ্য যদিও তেওঁৰ অন্যতম এটি নিচা হ’ল ফটোগ্ৰাফী। পৰেশ ভূঞাৰ শিল্পকৰ্ম চাই সুধাকণ্ঠ ড° [[ভূপেন হাজৰিকা]]ই লিখিছিল: “শ্ৰী পৰেশ ভূঞাৰ চিত্ৰপ্ৰদৰ্শনী আজি দেখিলোঁ। টেম্পেৰা, মিক্সড মেডিয়া আৰু অইল পদ্ধতিত অঁকা কেইখনমান কেনভাচ্ উপভোগ কৰিলোঁ। বিষয়-বস্তু শক্তিশালী। বিশেষকৈ হকাৰ নামৰ কেনভাচখনৰ ডিটেইলচ ভাল লাগিল।” [[চিত্ৰ:Poresh Bhuyan With Nibir Anurag Manas.jpg|thumb|পৰেশ ভূঞাৰ বিখ্যাত ছবি - দ্য হকাৰ]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ চিত্ৰশিল্পী]] mkhj5nm5qspwqitfhlmrz1tk1rl0el1 হুঁচৰি 0 47326 617541 567447 2026-07-16T09:03:59Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617541 wikitext text/x-wiki '''হুঁচৰি''' অসমৰ [[ৰঙালী বিহু]] বা [[বহাগ বিহু]]ৰ এক অবিচ্ছেদ্য লোক-সাংস্কৃতিক পৰম্পৰা। ই অসমীয়া লোকসংগীত আৰু লোকাচাৰৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংগ। বহাগ বিহুৰ সময়ত একোটা গাঁৱৰ ডেকা, যুৱক আৰু বহু ঠাইত বয়োজ্যেষ্ঠসকলেও একেলগে [[ঢোল]], [[পেঁপা]], [[গগনা]], [[তাল]], টকা, [[বাঁহী]] আদি বাদ্যযন্ত্ৰ লৈ দল বান্ধি ঘৰে ঘৰে গৈ হুঁচৰি গায়। হুঁচৰি গোৱাৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে গৃহস্থক আশীৰ্বাদ দিয়া, নতুন বছৰত সুখ-সমৃদ্ধি, শস্যবৃদ্ধি আৰু মংগল কামনা কৰা। পৰম্পৰাগতভাৱে হুঁচৰি গোৱা দলক গৃহস্থই [[তামোল-পাণ]], [[গামোচা]], [[চাউল]], ধন বা অন্যান্য উপহাৰ দি সন্মান জনায়। ''হুঁচৰি'' শব্দটোৰ উৎপত্তি সম্পৰ্কে বিভিন্ন মতামত আছে। লোকবিশ্বাস অনুসৰি, গৃহস্থক আশীৰ্বাদ জনোৱা আৰু মংগল কামনাৰে সমূহীয়াভাৱে গোৱা এই গীতসমূহেই ক্ৰমে হুঁচৰি নামে পৰিচিত হয়। ই কেৱল গীত নহয়, বৰং অসমৰ সামূহিক জীৱন, ভ্ৰাতৃত্ববোধ আৰু সামাজিক সংহতিৰো প্ৰতীক। হুঁচৰি পৰিৱেশনৰ সময়ত শিল্পীসকলে পৰম্পৰাগত অসমীয়া সাজ-পোছাক পৰিধান কৰে। পুৰুষসকলে সাধাৰণতে [[ধুতি]], চোলা, [[চুৰিয়া]], গামোচা বা [[চেলেং]] ব্যৱহাৰ কৰে। হুঁচৰি গোৱাৰ আৰম্ভণিতে ভগৱান, প্ৰকৃতি অথবা গৃহস্থৰ মংগল কামনাৰে আশীৰ্বাদমূলক গীত গোৱা হয়। ইয়াৰ পিছত বিহুনাম, নৃত্য আৰু বাদ্যবাজনাৰে অনুষ্ঠান আগবাঢ়ে। হুঁচৰিক সাধাৰণতে দুটা ভাগত বিভক্ত কৰা হয়— * '''হুঁচৰি কীৰ্তন''' – ভক্তিমূলক আৰু আধ্যাত্মিক ভাবধাৰাৰ গীত, য'ত ঈশ্বৰ বন্দনা, মংগল কামনা আৰু ধৰ্মীয় অনুভূতিৰ প্ৰকাশ ঘটে। * '''বিহু হুঁচৰি''' বা '''বিহুনাম''' – বহাগ বিহুৰ আনন্দ, প্ৰকৃতি, কৃষিজীৱন, প্ৰেম, সামাজিক সম্প্ৰীতি আৰু জীৱনৰ বিভিন্ন দিশক লৈ গোৱা গীত। এই গীতসমূহত অশ্লীলতাৰ পৰিৱৰ্তে স্বাভাৱিক আনন্দ, হাস্যৰস আৰু নান্দনিকতাৰ প্ৰকাশ দেখা যায়। অসমৰ বিভিন্ন অঞ্চলত হুঁচৰি পৰিৱেশনৰ ধৰণ, গীতৰ সুৰ আৰু নৃত্যভংগীত কিছু পাৰ্থক্য দেখা যায়। বৰ্তমান সময়ত গাঁওসমূহৰ লগতে নগৰ অঞ্চলতো বিভিন্ন সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান, বিহু সন্মিলন আৰু প্ৰতিযোগিতাত হুঁচৰি পৰিৱেশন কৰা হয়। যদিও আধুনিকতাৰ প্ৰভাৱত ইয়াৰ কিছুমান পৰম্পৰাগত বৈশিষ্ট্য সলনি হৈছে, তথাপিও হুঁচৰি অসমৰ লোক-সংস্কৃতিৰ এক জীৱন্ত ঐতিহ্য হিচাপে আজিও সমাদৃত। == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:বিহু]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া লোকসংগীত]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংগীত]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ উৎসৱসমূহ]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া লোকসংস্কৃতি]] 3ks924tdpf92ugdohlq8dplo3wesnp7 617542 617541 2026-07-16T09:04:25Z Kandarpajit Kallol 6257 617542 wikitext text/x-wiki '''হুঁচৰি''' অসমৰ [[ৰঙালী বিহু]] বা [[বহাগ বিহু]]ৰ এক অবিচ্ছেদ্য লোক-সাংস্কৃতিক পৰম্পৰা। ই অসমীয়া লোকসংগীত আৰু লোকাচাৰৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংগ। বহাগ বিহুৰ সময়ত একোটা গাঁৱৰ ডেকা, যুৱক আৰু বহু ঠাইত বয়োজ্যেষ্ঠসকলেও একেলগে [[ঢোল]], [[পেঁপা]], [[গগনা]], [[তাল]], টকা, [[বাঁহী]] আদি বাদ্যযন্ত্ৰ লৈ দল বান্ধি ঘৰে ঘৰে গৈ হুঁচৰি গায়। হুঁচৰি গোৱাৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে গৃহস্থক আশীৰ্বাদ দিয়া, নতুন বছৰত সুখ-সমৃদ্ধি, শস্যবৃদ্ধি আৰু মংগল কামনা কৰা। পৰম্পৰাগতভাৱে হুঁচৰি গোৱা দলক গৃহস্থই [[তামোল-পাণ]], [[গামোচা]], [[চাউল]], ধন বা অন্যান্য উপহাৰ দি সন্মান জনায়। ''হুঁচৰি'' শব্দটোৰ উৎপত্তি সম্পৰ্কে বিভিন্ন মতামত আছে। লোকবিশ্বাস অনুসৰি, গৃহস্থক আশীৰ্বাদ জনোৱা আৰু মংগল কামনাৰে সমূহীয়াভাৱে গোৱা এই গীতসমূহেই ক্ৰমে হুঁচৰি নামে পৰিচিত হয়। ই কেৱল গীত নহয়, বৰং অসমৰ সামূহিক জীৱন, ভ্ৰাতৃত্ববোধ আৰু সামাজিক সংহতিৰো প্ৰতীক। হুঁচৰি পৰিৱেশনৰ সময়ত শিল্পীসকলে পৰম্পৰাগত অসমীয়া সাজ-পোছাক পৰিধান কৰে। পুৰুষসকলে সাধাৰণতে [[ধুতি]], চোলা, [[চুৰিয়া]], গামোচা বা [[চেলেং]] ব্যৱহাৰ কৰে। হুঁচৰি গোৱাৰ আৰম্ভণিতে ভগৱান, প্ৰকৃতি অথবা গৃহস্থৰ মংগল কামনাৰে আশীৰ্বাদমূলক গীত গোৱা হয়। ইয়াৰ পিছত বিহুনাম, নৃত্য আৰু বাদ্যবাজনাৰে অনুষ্ঠান আগবাঢ়ে। হুঁচৰিক সাধাৰণতে দুটা ভাগত বিভক্ত কৰা হয়— * '''হুঁচৰি কীৰ্তন''' – ভক্তিমূলক আৰু আধ্যাত্মিক ভাবধাৰাৰ গীত, য'ত ঈশ্বৰ বন্দনা, মংগল কামনা আৰু ধৰ্মীয় অনুভূতিৰ প্ৰকাশ ঘটে। * '''বিহু হুঁচৰি''' বা '''বিহুনাম''' – বহাগ বিহুৰ আনন্দ, প্ৰকৃতি, কৃষিজীৱন, প্ৰেম, সামাজিক সম্প্ৰীতি আৰু জীৱনৰ বিভিন্ন দিশক লৈ গোৱা গীত। এই গীতসমূহত অশ্লীলতাৰ পৰিৱৰ্তে স্বাভাৱিক আনন্দ, হাস্যৰস আৰু নান্দনিকতাৰ প্ৰকাশ দেখা যায়। অসমৰ বিভিন্ন অঞ্চলত হুঁচৰি পৰিৱেশনৰ ধৰণ, গীতৰ সুৰ আৰু নৃত্যভংগীত কিছু পাৰ্থক্য দেখা যায়। বৰ্তমান সময়ত গাঁওসমূহৰ লগতে নগৰ অঞ্চলতো বিভিন্ন সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান, বিহু সন্মিলন আৰু প্ৰতিযোগিতাত হুঁচৰি পৰিৱেশন কৰা হয়। যদিও আধুনিকতাৰ প্ৰভাৱত ইয়াৰ কিছুমান পৰম্পৰাগত বৈশিষ্ট্য সলনি হৈছে, তথাপিও হুঁচৰি অসমৰ লোক-সংস্কৃতিৰ এক জীৱন্ত ঐতিহ্য হিচাপে আজিও সমাদৃত। == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:বিহু]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ লোকসংগীত]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংগীত]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ উৎসৱসমূহ]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ লোকসংস্কৃতি]] l4rxeutd69hhl23zkzuw1l2wdv7yfxs 617543 617542 2026-07-16T09:04:43Z Kandarpajit Kallol 6257 617543 wikitext text/x-wiki '''হুঁচৰি''' অসমৰ [[ৰঙালী বিহু]] বা [[বহাগ বিহু]]ৰ এক অবিচ্ছেদ্য লোক-সাংস্কৃতিক পৰম্পৰা। ই অসমীয়া লোকসংগীত আৰু লোকাচাৰৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংগ। বহাগ বিহুৰ সময়ত একোটা গাঁৱৰ ডেকা, যুৱক আৰু বহু ঠাইত বয়োজ্যেষ্ঠসকলেও একেলগে [[ঢোল]], [[পেঁপা]], [[গগনা]], [[তাল]], টকা, [[বাঁহী]] আদি বাদ্যযন্ত্ৰ লৈ দল বান্ধি ঘৰে ঘৰে গৈ হুঁচৰি গায়। হুঁচৰি গোৱাৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে গৃহস্থক আশীৰ্বাদ দিয়া, নতুন বছৰত সুখ-সমৃদ্ধি, শস্যবৃদ্ধি আৰু মংগল কামনা কৰা। পৰম্পৰাগতভাৱে হুঁচৰি গোৱা দলক গৃহস্থই [[তামোল-পাণ]], [[গামোচা]], [[চাউল]], ধন বা অন্যান্য উপহাৰ দি সন্মান জনায়। ''হুঁচৰি'' শব্দটোৰ উৎপত্তি সম্পৰ্কে বিভিন্ন মতামত আছে। লোকবিশ্বাস অনুসৰি, গৃহস্থক আশীৰ্বাদ জনোৱা আৰু মংগল কামনাৰে সমূহীয়াভাৱে গোৱা এই গীতসমূহেই ক্ৰমে হুঁচৰি নামে পৰিচিত হয়। ই কেৱল গীত নহয়, বৰং অসমৰ সামূহিক জীৱন, ভ্ৰাতৃত্ববোধ আৰু সামাজিক সংহতিৰো প্ৰতীক। হুঁচৰি পৰিৱেশনৰ সময়ত শিল্পীসকলে পৰম্পৰাগত অসমীয়া সাজ-পোছাক পৰিধান কৰে। পুৰুষসকলে সাধাৰণতে [[ধুতি]], চোলা, [[চুৰিয়া]], গামোচা বা [[চেলেং]] ব্যৱহাৰ কৰে। হুঁচৰি গোৱাৰ আৰম্ভণিতে ভগৱান, প্ৰকৃতি অথবা গৃহস্থৰ মংগল কামনাৰে আশীৰ্বাদমূলক গীত গোৱা হয়। ইয়াৰ পিছত বিহুনাম, নৃত্য আৰু বাদ্যবাজনাৰে অনুষ্ঠান আগবাঢ়ে। হুঁচৰিক সাধাৰণতে দুটা ভাগত বিভক্ত কৰা হয়— * '''হুঁচৰি কীৰ্তন''' – ভক্তিমূলক আৰু আধ্যাত্মিক ভাবধাৰাৰ গীত, য'ত ঈশ্বৰ বন্দনা, মংগল কামনা আৰু ধৰ্মীয় অনুভূতিৰ প্ৰকাশ ঘটে। * '''বিহু হুঁচৰি''' বা '''বিহুনাম''' – বহাগ বিহুৰ আনন্দ, প্ৰকৃতি, কৃষিজীৱন, প্ৰেম, সামাজিক সম্প্ৰীতি আৰু জীৱনৰ বিভিন্ন দিশক লৈ গোৱা গীত। এই গীতসমূহত অশ্লীলতাৰ পৰিৱৰ্তে স্বাভাৱিক আনন্দ, হাস্যৰস আৰু নান্দনিকতাৰ প্ৰকাশ দেখা যায়। অসমৰ বিভিন্ন অঞ্চলত হুঁচৰি পৰিৱেশনৰ ধৰণ, গীতৰ সুৰ আৰু নৃত্যভংগীত কিছু পাৰ্থক্য দেখা যায়। বৰ্তমান সময়ত গাঁওসমূহৰ লগতে নগৰ অঞ্চলতো বিভিন্ন সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান, বিহু সন্মিলন আৰু প্ৰতিযোগিতাত হুঁচৰি পৰিৱেশন কৰা হয়। যদিও আধুনিকতাৰ প্ৰভাৱত ইয়াৰ কিছুমান পৰম্পৰাগত বৈশিষ্ট্য সলনি হৈছে, তথাপিও হুঁচৰি অসমৰ লোক-সংস্কৃতিৰ এক জীৱন্ত ঐতিহ্য হিচাপে আজিও সমাদৃত। == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:বিহু]] [[শ্ৰেণী:লোকসংগীত]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংগীত]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ উৎসৱসমূহ]] [[শ্ৰেণী:লোকসংস্কৃতি]] 5wbrzz49c3gqfjjdr2y5fsavmny2jce 617544 617543 2026-07-16T09:05:03Z Kandarpajit Kallol 6257 617544 wikitext text/x-wiki '''হুঁচৰি''' অসমৰ [[ৰঙালী বিহু]] বা [[বহাগ বিহু]]ৰ এক অবিচ্ছেদ্য লোক-সাংস্কৃতিক পৰম্পৰা। ই অসমীয়া লোকসংগীত আৰু লোকাচাৰৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংগ। বহাগ বিহুৰ সময়ত একোটা গাঁৱৰ ডেকা, যুৱক আৰু বহু ঠাইত বয়োজ্যেষ্ঠসকলেও একেলগে [[ঢোল]], [[পেঁপা]], [[গগনা]], [[তাল]], টকা, [[বাঁহী]] আদি বাদ্যযন্ত্ৰ লৈ দল বান্ধি ঘৰে ঘৰে গৈ হুঁচৰি গায়। হুঁচৰি গোৱাৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে গৃহস্থক আশীৰ্বাদ দিয়া, নতুন বছৰত সুখ-সমৃদ্ধি, শস্যবৃদ্ধি আৰু মংগল কামনা কৰা। পৰম্পৰাগতভাৱে হুঁচৰি গোৱা দলক গৃহস্থই [[তামোল-পাণ]], [[গামোচা]], [[চাউল]], ধন বা অন্যান্য উপহাৰ দি সন্মান জনায়। ''হুঁচৰি'' শব্দটোৰ উৎপত্তি সম্পৰ্কে বিভিন্ন মতামত আছে। লোকবিশ্বাস অনুসৰি, গৃহস্থক আশীৰ্বাদ জনোৱা আৰু মংগল কামনাৰে সমূহীয়াভাৱে গোৱা এই গীতসমূহেই ক্ৰমে হুঁচৰি নামে পৰিচিত হয়। ই কেৱল গীত নহয়, বৰং অসমৰ সামূহিক জীৱন, ভ্ৰাতৃত্ববোধ আৰু সামাজিক সংহতিৰো প্ৰতীক। হুঁচৰি পৰিৱেশনৰ সময়ত শিল্পীসকলে পৰম্পৰাগত অসমীয়া সাজ-পোছাক পৰিধান কৰে। পুৰুষসকলে সাধাৰণতে [[ধুতি]], চোলা, [[চুৰিয়া]], গামোচা বা [[চেলেং]] ব্যৱহাৰ কৰে। হুঁচৰি গোৱাৰ আৰম্ভণিতে ভগৱান, প্ৰকৃতি অথবা গৃহস্থৰ মংগল কামনাৰে আশীৰ্বাদমূলক গীত গোৱা হয়। ইয়াৰ পিছত বিহুনাম, নৃত্য আৰু বাদ্যবাজনাৰে অনুষ্ঠান আগবাঢ়ে। হুঁচৰিক সাধাৰণতে দুটা ভাগত বিভক্ত কৰা হয়— * '''হুঁচৰি কীৰ্তন''' – ভক্তিমূলক আৰু আধ্যাত্মিক ভাবধাৰাৰ গীত, য'ত ঈশ্বৰ বন্দনা, মংগল কামনা আৰু ধৰ্মীয় অনুভূতিৰ প্ৰকাশ ঘটে। * '''বিহু হুঁচৰি''' বা '''বিহুনাম''' – বহাগ বিহুৰ আনন্দ, প্ৰকৃতি, কৃষিজীৱন, প্ৰেম, সামাজিক সম্প্ৰীতি আৰু জীৱনৰ বিভিন্ন দিশক লৈ গোৱা গীত। এই গীতসমূহত অশ্লীলতাৰ পৰিৱৰ্তে স্বাভাৱিক আনন্দ, হাস্যৰস আৰু নান্দনিকতাৰ প্ৰকাশ দেখা যায়। অসমৰ বিভিন্ন অঞ্চলত হুঁচৰি পৰিৱেশনৰ ধৰণ, গীতৰ সুৰ আৰু নৃত্যভংগীত কিছু পাৰ্থক্য দেখা যায়। বৰ্তমান সময়ত গাঁওসমূহৰ লগতে নগৰ অঞ্চলতো বিভিন্ন সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান, বিহু সন্মিলন আৰু প্ৰতিযোগিতাত হুঁচৰি পৰিৱেশন কৰা হয়। যদিও আধুনিকতাৰ প্ৰভাৱত ইয়াৰ কিছুমান পৰম্পৰাগত বৈশিষ্ট্য সলনি হৈছে, তথাপিও হুঁচৰি অসমৰ লোক-সংস্কৃতিৰ এক জীৱন্ত ঐতিহ্য হিচাপে আজিও সমাদৃত। == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:বিহু]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ উৎসৱসমূহ]] mxidyhq8bafimlmu4mbbn9pf8jk2knh 617545 617544 2026-07-16T09:05:47Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:অসমৰ সংস্কৃতি]] using [[WP:HC|HotCat]] 617545 wikitext text/x-wiki '''হুঁচৰি''' অসমৰ [[ৰঙালী বিহু]] বা [[বহাগ বিহু]]ৰ এক অবিচ্ছেদ্য লোক-সাংস্কৃতিক পৰম্পৰা। ই অসমীয়া লোকসংগীত আৰু লোকাচাৰৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংগ। বহাগ বিহুৰ সময়ত একোটা গাঁৱৰ ডেকা, যুৱক আৰু বহু ঠাইত বয়োজ্যেষ্ঠসকলেও একেলগে [[ঢোল]], [[পেঁপা]], [[গগনা]], [[তাল]], টকা, [[বাঁহী]] আদি বাদ্যযন্ত্ৰ লৈ দল বান্ধি ঘৰে ঘৰে গৈ হুঁচৰি গায়। হুঁচৰি গোৱাৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে গৃহস্থক আশীৰ্বাদ দিয়া, নতুন বছৰত সুখ-সমৃদ্ধি, শস্যবৃদ্ধি আৰু মংগল কামনা কৰা। পৰম্পৰাগতভাৱে হুঁচৰি গোৱা দলক গৃহস্থই [[তামোল-পাণ]], [[গামোচা]], [[চাউল]], ধন বা অন্যান্য উপহাৰ দি সন্মান জনায়। ''হুঁচৰি'' শব্দটোৰ উৎপত্তি সম্পৰ্কে বিভিন্ন মতামত আছে। লোকবিশ্বাস অনুসৰি, গৃহস্থক আশীৰ্বাদ জনোৱা আৰু মংগল কামনাৰে সমূহীয়াভাৱে গোৱা এই গীতসমূহেই ক্ৰমে হুঁচৰি নামে পৰিচিত হয়। ই কেৱল গীত নহয়, বৰং অসমৰ সামূহিক জীৱন, ভ্ৰাতৃত্ববোধ আৰু সামাজিক সংহতিৰো প্ৰতীক। হুঁচৰি পৰিৱেশনৰ সময়ত শিল্পীসকলে পৰম্পৰাগত অসমীয়া সাজ-পোছাক পৰিধান কৰে। পুৰুষসকলে সাধাৰণতে [[ধুতি]], চোলা, [[চুৰিয়া]], গামোচা বা [[চেলেং]] ব্যৱহাৰ কৰে। হুঁচৰি গোৱাৰ আৰম্ভণিতে ভগৱান, প্ৰকৃতি অথবা গৃহস্থৰ মংগল কামনাৰে আশীৰ্বাদমূলক গীত গোৱা হয়। ইয়াৰ পিছত বিহুনাম, নৃত্য আৰু বাদ্যবাজনাৰে অনুষ্ঠান আগবাঢ়ে। হুঁচৰিক সাধাৰণতে দুটা ভাগত বিভক্ত কৰা হয়— * '''হুঁচৰি কীৰ্তন''' – ভক্তিমূলক আৰু আধ্যাত্মিক ভাবধাৰাৰ গীত, য'ত ঈশ্বৰ বন্দনা, মংগল কামনা আৰু ধৰ্মীয় অনুভূতিৰ প্ৰকাশ ঘটে। * '''বিহু হুঁচৰি''' বা '''বিহুনাম''' – বহাগ বিহুৰ আনন্দ, প্ৰকৃতি, কৃষিজীৱন, প্ৰেম, সামাজিক সম্প্ৰীতি আৰু জীৱনৰ বিভিন্ন দিশক লৈ গোৱা গীত। এই গীতসমূহত অশ্লীলতাৰ পৰিৱৰ্তে স্বাভাৱিক আনন্দ, হাস্যৰস আৰু নান্দনিকতাৰ প্ৰকাশ দেখা যায়। অসমৰ বিভিন্ন অঞ্চলত হুঁচৰি পৰিৱেশনৰ ধৰণ, গীতৰ সুৰ আৰু নৃত্যভংগীত কিছু পাৰ্থক্য দেখা যায়। বৰ্তমান সময়ত গাঁওসমূহৰ লগতে নগৰ অঞ্চলতো বিভিন্ন সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান, বিহু সন্মিলন আৰু প্ৰতিযোগিতাত হুঁচৰি পৰিৱেশন কৰা হয়। যদিও আধুনিকতাৰ প্ৰভাৱত ইয়াৰ কিছুমান পৰম্পৰাগত বৈশিষ্ট্য সলনি হৈছে, তথাপিও হুঁচৰি অসমৰ লোক-সংস্কৃতিৰ এক জীৱন্ত ঐতিহ্য হিচাপে আজিও সমাদৃত। == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:বিহু]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ উৎসৱসমূহ]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংস্কৃতি]] 5gee99u8jpzpgy96kuwqmpne4web8av 617546 617545 2026-07-16T09:11:33Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617546 wikitext text/x-wiki '''হুঁচৰি''' অসমৰ [[ৰঙালী বিহু]] বা [[বহাগ বিহু]]ৰ এক অবিচ্ছেদ্য লোক-সাংস্কৃতিক পৰম্পৰা। ই অসমীয়া লোকসংগীত আৰু লোকাচাৰৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংগ। বহাগ বিহুৰ সময়ত একোটা গাঁৱৰ ডেকা, যুৱক আৰু বহু ঠাইত বয়োজ্যেষ্ঠসকলেও একেলগে [[ঢোল]], [[পেঁপা]], [[গগনা]], [[তাল]], টকা, [[বাঁহী]] আদি বাদ্যযন্ত্ৰ লৈ দল বান্ধি ঘৰে ঘৰে গৈ হুঁচৰি গায়। হুঁচৰি গোৱাৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে গৃহস্থক আশীৰ্বাদ দিয়া, নতুন বছৰত সুখ-সমৃদ্ধি, শস্যবৃদ্ধি আৰু মংগল কামনা কৰা। পৰম্পৰাগতভাৱে হুঁচৰি গোৱা দলক গৃহস্থই [[তামোল-পাণ]], [[গামোচা]], [[চাউল]], ধন বা অন্যান্য উপহাৰ দি সন্মান জনায়।<ref name="VikaspediaTaatparya">{{Cite web |url=https://education.vikaspedia.in/viewcontent/education/9859b89ae9f0-9b89829b89cd9959c39a49bf/9859b89ae9f0-99c9be9a49c0-99c9c09f19a89a4-9b99c198199a9f09bf-9979c09a49f0-9a49be9ce9aa9f09cd9af?lgn=as |title=অসমৰ জাতি-জীৱনত হুঁচৰি গীতৰ তাৎপৰ্য |website=Vikaspedia |publisher=Centre for Development of Advanced Computing (C-DAC), Ministry of Electronics and Information Technology, Government of India |language=as |access-date=16 July 2026 }}</ref> ''হুঁচৰি'' শব্দটোৰ উৎপত্তি সম্পৰ্কে বিভিন্ন মতামত আছে। লোকবিশ্বাস অনুসৰি, গৃহস্থক আশীৰ্বাদ জনোৱা আৰু মংগল কামনাৰে সমূহীয়াভাৱে গোৱা এই গীতসমূহেই ক্ৰমে হুঁচৰি নামে পৰিচিত হয়।<ref name="HusoriAlochona">{{Cite web |url=https://education.vikaspedia.in/viewcontent/education/9859b89ae9f0-9b89829b89cd9959c39a49bf/হুঁচৰি:-এটা-আলোচনা?lgn=as |title=হুঁচৰি: এটা আলোচনা |website=Vikaspedia |publisher=Centre for Development of Advanced Computing (C-DAC), Ministry of Electronics and Information Technology, Government of India |language=as |access-date=16 July 2026 }}</ref> ই কেৱল গীত নহয়, বৰং অসমৰ সামূহিক জীৱন, ভ্ৰাতৃত্ববোধ আৰু সামাজিক সংহতিৰো প্ৰতীক।<ref name="HusoriAlochona" /> হুঁচৰি পৰিৱেশনৰ সময়ত শিল্পীসকলে পৰম্পৰাগত অসমীয়া সাজ-পোছাক পৰিধান কৰে। পুৰুষসকলে সাধাৰণতে [[ধুতি]], চোলা, [[চুৰিয়া]], গামোচা বা [[চেলেং]] ব্যৱহাৰ কৰে।<ref name="HusoriAlochona" /> হুঁচৰি গোৱাৰ আৰম্ভণিতে ভগৱান, প্ৰকৃতি অথবা গৃহস্থৰ মংগল কামনাৰে আশীৰ্বাদমূলক গীত গোৱা হয়। ইয়াৰ পিছত বিহুনাম, নৃত্য আৰু বাদ্যবাজনাৰে অনুষ্ঠান আগবাঢ়ে।<ref name="VikaspediaTaatparya" /> হুঁচৰিক সাধাৰণতে দুটা ভাগত বিভক্ত কৰা হয়— * '''হুঁচৰি কীৰ্তন''' – ভক্তিমূলক আৰু আধ্যাত্মিক ভাবধাৰাৰ গীত।<ref name="VikaspediaTaatparya" /> * '''বিহু হুঁচৰি''' বা '''বিহুনাম''' – বহাগ বিহুৰ আনন্দ, প্ৰকৃতি, কৃষিজীৱন, প্ৰেম, সামাজিক সম্প্ৰীতি আৰু জীৱনৰ বিভিন্ন দিশক লৈ গোৱা গীত।<ref name="VikaspediaTaatparya" /> অসমৰ বিভিন্ন অঞ্চলত হুঁচৰি পৰিৱেশনৰ ধৰণ, গীতৰ সুৰ আৰু নৃত্যভংগীত কিছু পাৰ্থক্য দেখা যায়। বৰ্তমান সময়ত গাঁওসমূহৰ লগতে নগৰ অঞ্চলতো বিভিন্ন সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান, বিহু সন্মিলন আৰু প্ৰতিযোগিতাত হুঁচৰি পৰিৱেশন কৰা হয়। যদিও আধুনিকতাৰ প্ৰভাৱত ইয়াৰ কিছুমান পৰম্পৰাগত বৈশিষ্ট্য সলনি হৈছে, তথাপিও হুঁচৰি অসমৰ লোক-সংস্কৃতিৰ এক জীৱন্ত ঐতিহ্য হিচাপে আজিও সমাদৃত।<ref name="HusoriAlochona" /> == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:বিহু]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ উৎসৱসমূহ]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংস্কৃতি]] mxs2h7vztzordzeeogeszcyys8i25iv সৌম্যদ্বীপ দত্ত 0 51618 617412 421960 2026-07-15T23:25:03Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617412 wikitext text/x-wiki {{BLP Sources}} {{infobox writer | name =সৌম্যদ্বীপ দত্ত | image = Soumyadeep Dutta.jpg|thumb|সাহিত্যিক | imagesize = 200px | alt = | caption = | pseudonym = | birth_name = | Parents_name = | birth_year = ১৯৬৭ | birth_place = | death_date = | death_place = | occupation = | nationality = [[ভাৰত|ভাৰতীয়]] | ethnicity = | citizenship = ভাৰতীয় | language = [[অসমীয়া ভাষা| অসমীয়া]] | education = | alma_mater = | period = | genre = | subject = প্ৰকৃতি বিষয়ক সাহিত্য, ভ্ৰমণ-সাহিত্য, বৌদ্ধ-সংস্কৃতিৰ গৱেষক | movement = | notableworks = | partner = | children = | relatives = | influences = | influenced = | awards = [[অসম গৌৰৱ বঁটা]]<ref name="intdne">{{cite news | url=https://www.indiatodayne.in/assam/story/assam-gaurav-award-bestowed-to-17-personalities-in-various-fields-884284-2024-02-13 | title=Assam Gaurav award bestowed to 17 personalities in various fields | date=১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৪ | agency=ইণ্ডিয়া টুডে এন ই}}</ref> | signature = | signature_alt = | website = }} ''' সৌম্যদ্বীপ দত্ত''' ({{lang-en|Soumyadeep Datta}}) [[অসম]]ৰ এগৰাকী প্ৰকৃতিবিদ, ভ্ৰমণ-কাহিনীৰ লেখক আৰু তেওঁ বৌদ্ধ-সংস্কৃতিৰ গৱেষকো{{citation needed}} । ১৯৬৭ চনত অসমৰ এক জমিদাৰী পৰিয়ালত তেওঁৰ জন্ম হয়।<ref>{{cite web | url=https://www.ashoka.org/en-IN/fellow/soumyadeep-datta | title=Soumyadeep Datta | accessdate=13 June 2019 | website=www.ashoka.org}}</ref> প্ৰকৃতিবিদ সৌম্যদ্বীপ দত্তই যোৱা ৩০ বছৰৰ অধিক কাল ধৰি অসম তথা ভাৰতৰ বিভিন্ন প্ৰান্তত চৰাই-চিৰিকতি, জীৱ-জন্তুৰ লগতে [[অভয়াৰণ্য]] আদিৰ বিষয়ে পৰ্যবেক্ষণ কৰি আহিছে।<ref name='bha'>{{cite web|url=https://xahitya.org/%E0%A6%9A%E0%A7%B0%E0%A6%BE%E0%A6%87-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%AF%E0%A6%AC%E0%A7%87%E0%A6%95%E0%A7%8D%E0%A6%B7%E0%A6%A3%E0%A7%B0-%E0%A6%85%E0%A6%A8%E0%A7%81%E0%A6%AA%E0%A6%AE-%E0%A6%B9/ |title=চৰাই পৰ্যবেক্ষণৰ অনুপম হাতপুথি |author=ভাস্কৰ ভূঞা |date=১৯ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২০|agency=সাহিত্য ডট অৰ্গ}}</ref> ==জন্ম আৰু বংশ পৰিচয়== তেখেতৰ পিতৃৰ নাম জগদীন্দ্ৰ মোহন দত্ত আৰু মাতৃৰ নাম দীপশ্ৰী দত্ত। জন্মস্থান - ধুবুৰী নগৰ। জন্মৰ তাৰিখ- ০৭/০৩/১৯৬৭। ==শিক্ষা আৰু কৰ্মজীৱন== তেওঁ চৰাই পৰ্যবেক্ষণৰ লগে-লগে অসমত বনৰীয়া চৰাই সংৰক্ষণ আৰু বনৰীয়া চৰাইৰ বাসস্থান সংৰক্ষণৰ বাবে দীৰ্ঘদীন কাম কৰি আহিছে। চৰাই পৰ্যবেক্ষণক অসমত তথা অসমীয়াৰ মাজত জনপ্ৰিয় কৰি তোলাৰ ক্ষেত্ৰতো সৌম্যদ্বীপ দত্তৰ যথেষ্ট ভূমিকা আছে।<ref>সাদিন, ২২ চ’ত, ২০১৮, ৬ এপ্ৰিল, পৃষ্ঠা-১৯</ref> তেওঁ সুদীৰ্ঘ দিন অৰণ্যৰ সুৰক্ষা আন্দোলনৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাবে জড়িত। সৌম্যদ্বীপ দত্তই ইতিমধ্যে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ অৰণ্যৰ বুকুতেই নহয় পৃথিৱীৰ বহু প্ৰান্তৰৰ অৰণ্যৰ বুকুত বিচৰণ কৰিছে। অৰণ্যৰ প্ৰতিটো স্পন্দন, আদব-কায়দা, বনৰীয়া জীৱ-জন্তু আৰু চৰাই-চিৰিকতিৰ চাল-চলন, মাত-কথা আৰু এইবোৰৰ বিচিত্ৰ বৰ্ণাঢ্য গোপন লীলা-খেলা তেওঁৰ সুদীৰ্ঘ দিন অৰণ্যৰ বিচৰণৰ অভিজ্ঞতাৰ পৰা আহৰণ কৰিছে। সেয়েহে তেওঁৰ সাহিত্যৰ বৰ্ণনাশৈলী বা গদ্যৰ নিজা এটা আকৰ্ষণ আছে ঠিক অৰণ্যৰ দৰেই যাৰ সুবাস। মানুহৰ অত্যাচাৰত বিগ হোৱা অৰণ্য আৰু তাৰণবাসীৰ প্ৰতি থকা গভীৰ দৰদে তেওঁক এইবোৰৰ সুৰক্ষা আৰু সংৰক্ষণৰ বাবে উৎসাহিত কৰি আহিছে। সেয়েহে অসমৰ বন, বন্যপ্ৰাণী আৰু পৰিৱেশ সংৰক্ষণ আন্দোলনত সৌম্যদ্বীপ দত্ত এটা পৰিচিত নাম। [[উত্তৰ-পূব ভাৰত]]ৰ পৰিৱেশ সংৰক্ষণকাৰী গোষ্ঠী [[নেচাৰ্চ বেকন]]” নামৰ সংগঠনটোৰ তেওঁ প্ৰতিষ্ঠাপক সঞ্চালক। বাল্যকালৰপৰাই সৌম্যদ্বীপ বন্যপ্ৰাণীৰ প্ৰতি গভীৰভাৱে আকৃষ্ট হয় আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত বন্যপ্ৰাণী সংৰক্ষণৰ বাবে নিজকে সক্ৰিয়ভাবে নিয়োগ কৰে। অসম তথা উত্তৰ-পূব ভাৰতত বন্যপ্ৰাণী সংৰক্ষণ আৰু পৰিৱেশ শিক্ষাৰ প্ৰসাৰৰ ক্ষেত্ৰত প্ৰায়োগিক কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰা সৌম্যদ্বীপ দত্ত [[আমেৰিকা]]ত অৱস্থিত বিশ্ববিখ্যাত স্মিথচোনিয়ান ইনষ্টিটিউছনৰ পৰা আন্তজাতিক পৰিবেশ শিক্ষাৰে প্ৰশিক্ষিত। তেওঁ ভাৰত চৰকাৰৰ অধীনস্থ প্ৰাণী সংক্ৰান্তীয় একমাত্ৰ বৈজ্ঞানিক সংগঠন Zoological Survey of India ৰ দ্বাৰা বন্যপ্ৰাণী সংৰক্ষণ আৰু বনৰীয়া চৰাই সংক্ৰান্তীয় অধ্যয়নেৰে বিশেষভাবে প্ৰশিক্ষণ প্ৰাপ্ত। জলচ্ছেদ উন্নয়ন, শিবিৰ পৰিচালনা, পৰিবেশ শিক্ষণ সঁজুলি প্ৰস্তুতকৰণ ইত্যাদি বিভিন্ন দিশত তেওঁ প্ৰশিক্ষিত তথা কাৰ্যকৰী দক্ষতা অৰ্জন কৰিছে। সৌম্যদ্বীপ দত্তই দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তত দশৰো অধিক শিবিৰ আৰু পৰিবেশ প্ৰশিক্ষণ অনুষ্ঠানৰ সফল পৰিচালক তথা প্ৰশিক্ষকৰূপে কৰ্ম সম্পাদন কৰিছে।<ref>ডেমাজং গ্ৰন্থৰ বেটুপাতৰ পৰা সংগ্ৰহীত, প্ৰকাশক-বনলতা, বৰ্ষ-২০১৮</ref> ১৯৮৮ চনত অসমৰ ইতিহাসত প্ৰথমবাৰৰ বাবে সমগ্ৰ অসম ব্যাপি হোৱা পৰিৱেশ সচেতনতা অভিযানৰ নেতৃত্ব প্ৰদান কৰে সৌম্যদ্বীপ দত্তই। এই অভিযানৰ নাম আছিল- ব্ৰহ্মপুত্ৰ-বৰাক উপত্যকা পৰিৱেশ সচেতনতা শিবিৰ। এই শিবিৰ পৰিচালনাৰ বাবে প্ৰত্যক্ষভাৱে সহায় আগবঢ়াইছিল ভাৰত চৰকাৰৰ পৰিৱেশ আৰু বন মন্ত্ৰণালয়ে। ১৯৯৯ চনত সৌম্যদ্বীপ দত্তক আমেৰিকাৰ Ashoka Innovators of Public নামৰ সংগঠনৰপৰা আন্তৰ্জাতিক অশোকা ফেলোশ্বিপ তথা সংস্থাৰ সন্মানীয় আজীবন সদস্য পদ প্ৰদান কৰা হয়। ২০০০-২০০২ চনত অসম চৰকাৰে সৌম্যদ্বীপ দত্তক অনাৰেৰী ৱাইল্ড ৱাৰ্ডেন (Ionv, Wild Life Warden)ৰ সন্মান প্ৰদান কৰে। অসম চৰকাৰৰ Wild Life Advisory Board-অৰ সদস্য হিচাপেও সৌম্যদ্বীপ দত্তই বন্যপ্ৰাণী সংৰক্ষণৰ ক্ষেত্ৰত সেৱা আগবঢ়াইছে। ১৯৯৩ চনত বিশ্ববিখ্যাত National Geographic Society- এ সৌম্যদ্বীপ দত্তৰ প্ৰকৃতি সংৰক্ষণৰ কাম-কাজৰ শলাগ লয় আৰু তেওঁক সন্থাৰ সদস্য হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত কৰে। সৌম্যদ্বীপ দত্তই দূৰদৰ্শনৰ সৌজন্যত সোণালী বান্দৰ সম্পৰ্কীয় তথ্যচিত্ৰও প্ৰস্তুত কৰিছে। অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ'ৰ জৰিয়তে তেওঁৰ বহু কথিকা, পৰিৱেশ সংৰক্ষণমূলক আলোচনা আৰু টেলিফোনিক বাৰ্তালাপ অনুষ্ঠিত হোৱাৰ লগতে প্ৰচাৰিত হৈছে। সৌম্যদ্বীপ দত্ত এগৰাকী ভ্ৰমণপিপাসু ব্যক্তি। বন্যপ্ৰাণী সংৰক্ষণ সন্দৰ্ভত তেওঁ অসম তথা ভাৰতৰ বিভিন্ন ঠাইলৈ যোৱাৰ উপৰি পৃথিৱীৰ বিভিন্ন দেশ পৰিভ্ৰমণ কৰিছে। আমেৰিকা, কানাডা, পোলেণ্ড, ইউনাইটেড কিংডম, কলম্বিয়া, ভূটান, নেপাল ইত্যাদি দেশৰ বিভিন্ন শিক্ষানুষ্ঠান আৰু সংগঠনত বন্যপ্ৰাণী সংৰক্ষণ সম্পৰ্কীয় বক্তৃতা প্ৰদান কৰিছে। ইতিমধ্যে সৌম্যদ্বীপ দত্তৰ এশৰো অধিক প্ৰবন্ধ, ভ্ৰমণ কাহিনী পৰিৱেশ সংক্ৰান্তীয় আৰু বন্যপ্ৰাণীৰ তথ্য সম্বলিত অনুসন্ধানমূলক লেখা দেশ-বিদেশৰ বিভিন্ন আলোচনী, কিতাপ আৰু বাতৰিকাকতত প্ৰকাশ পাইছে।<ref>ডেমাজং গ্ৰন্থৰ বেটুপাতৰ পৰা সংগ্ৰহীত, প্ৰকাশক-বনলতা, বৰ্ষ-২০১৮</ref> == বঁটা আৰু সন্মান == *২০১৩-১৪ বৰ্ষৰ শ্ৰেষ্ঠ চিন্তামূলক অসমীয়া গ্ৰন্থৰ জগদ্ধাত্ৰী-হৰমোহন দাস সাহিত্য বঁটা - অসমত বৌদ্ধ ধৰ্ম আৰু বৌদ্ধ সংস্কৃতি গ্ৰন্থৰ বাবে *সাহিত্যাচাৰ্য চৈয়দ আব্দুল মালিক জন্ম শতবৰ্ষ স্মাৰক বঁটা - ‘‘অসমৰ বৌদ্ধ কিৰাত’’ শীৰ্ষক গৱেষণামূলক সমীক্ষাত্মক গ্ৰন্থৰ বাবে *অসম সাহিত্য সভাৰ সভাপতিৰ বিশেষ সাহিত্য সন্মান (২০১৮ চন) *[[অসম গৌৰৱ বঁটা]] (২০২৩ চন)<ref name="ag">{{cite news | url=https://m.guwahatiplus.com/article/assam-gaurav-awards-conferred-upon-17-recipients-from-diverse-fields/30495 | title=Assam Gaurav Awards To Be Conferred Upon 17 Recipients From Diverse Fields | date=১৬ জানুৱাৰী ২০২৪ | agency=জি প্লাছ নিউজ | access-date=2024-05-30 | archivedate=2024-05-05 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20240505163321/https://m.guwahatiplus.com/article/assam-gaurav-awards-conferred-upon-17-recipients-from-diverse-fields/30495 | deadurl=yes }}</ref> ==প্ৰকাশিত গ্ৰন্থসমূহ== #অসমৰ স্তন্যপায়ী বন্যজন্তু #অসমৰ চৰাই পৰ্যবেক্ষণৰ হাতপুথি #অসমৰ প্ৰাইমেট #অসমৰ বনৰীয়া মেকুৰী #উদগীৰণ (অসমীয়া আৰু বড়ো ভাষাত, বড়ো ভাষাৰ অনুবাদকঃ গীত ৰামচিয়াৰী) #অৰণ্যৰ ছাঁ-পোহৰ #অপৰূপা অৰুণাচল। #বৰ্ণিল অৰুণাচল #প্ৰতিবাদ আৰু প্ৰত্যাশা #প্ৰকৃতিৰ সহগামী চিন্তা আৰু চেতনা #অৰণ্যত এখোজ-দুখোজ #ভ্ৰমণৰ আনন্দ #বিপন্ন ধৰিত্ৰী সংকটত বন্যপ্ৰাণী #[[নামচাঙৰ অন্তেষপুৰ (গ্ৰন্থ)|নামচাঙৰ অন্তেষপুৰ]] #অসমৰ অভয়াৰণ্য আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান (সহলেখকঃ মৃদুপৱন ফুকন) #নানা কথা নানা প্ৰসংগ (সহলেখকঃ মৰমী দত্ত তালুকদাৰ) #প্ৰকৃতি শিবিৰ (সম্পাদনা) #ইক টুৰিষ্ট #অৰণ্য পথৰ পথিক #বৌদ্ধ সংস্কৃতি #কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান #দিহিং-পাটকাই অভয়াৰণ্য #মানাহ ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান #অসমৰ জলচৰ চৰাই #অৰণ্যাতুৰ ভ্ৰমণকথা #মহাপুৰুষ গৌতম বুদ্ধ #মোহময়ী অৰুণাচল #বজ্ৰড্ৰেগনৰ দেশত (ভূটান সম্পৰ্কে প্ৰথম অসমীয়া গ্ৰন্থ) #অসমৰ বৌদ্ধ কিৰাত #আমাৰ বিনন্দীয়া চৰাই আৰু তাৰ সংৰক্ষণ #ডেমাজং (ছিকিম সম্পৰ্কীয় প্ৰথম অসমীয়া গ্ৰন্থ) #প্ৰাচীন কামৰূপ-কমতাত প্ৰচলিত বৈষ্ণব গীত আৰু কবিতা #অসমৰ চিকাৰী চৰাই #লাহুল-স্পিতি আৰু কিন্নৰ উপত্যকতা #অসমৰ অৰণ্য-অভয়াৰণ্য আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান #Sanctuary and National Parks of Assam (with Navanita Sharma) #Amazing Arunachal. #Rainforest - Full Colored (Coffee Table Book) # আমাৰ আপুৰুগীয়া স্তন্যপায়ী বন্যপ্ৰাণী আৰু তাৰ সংৰক্ষণ # পাটকাই সভ্যতা (সহ লেখকঃমৰমী তালুকদাৰ) # বৌদ্ধধৰ্ম পৰিচয় <br /> ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া শিক্ষাবিদ]] [[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]] fdy5xbp653xcddw8xrerg7o2gz9lwds ৰামকৃষ্ণ নগৰ বিধানসভা সমষ্টি 0 52529 617360 237928 2026-07-15T17:52:44Z ManjurKhan 18997 পৃষ্ঠা [[ৰাতাবাৰী (বিধানসভা সমষ্টি)]]ৰ পৰা [[ৰামকৃষ্ণ নগৰ বিধানসভা সমষ্টি]]লৈ ManjurKhanয়ে স্থানান্তৰ কৰিলে 237928 wikitext text/x-wiki '''ৰাতাবাৰী বিধান সভা সমষ্টি''' [[অসম বিধানসভা]]ৰ ১২৬ খন বিধানসভা সমষ্টিৰ এখন। অসম বিধানসভাৰ সমষ্টিসমূহৰ ক্ৰমাংক অনুসৰি ১ হৈছে ৰাতাবাৰী বিধানসভা সমষ্টিৰ ক্ৰমাংক। এই সমষ্টি অনুসূচীত জাতিৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত।<ref name="eci1">{{cite web|url=http://eci.nic.in/eci_main/CurrentElections/CONSOLIDATED_ORDER%20_ECI%20.pdf|title=Delimitation of Parliamentary and Assembly Constituencies Order, 2008|publisher=The Election Commission of India|pages=42, 72}}</ref> ৰাতাবাৰী [[কৰিমগঞ্জ জিলা]]ৰ পাঁচটা বিধানসভা সমষ্টিৰ অন্যতম। ই [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ লোকসভা সমষ্টি]]ৰ অন্তৰ্গত সাতখন বিধানসভা সমষ্টিৰ এখন। [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ লোকসভা সমষ্টি]]ৰ আন ছয়টা বিধানসভা সমষ্টি হ'ল, কৰিমগঞ্জ জিলাৰ [[পাথাৰকান্দি (বিধানসভা সমষ্টি)|পাথাৰকান্দি]], [[কৰিমগঞ্জ উত্তৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ উত্তৰ]], [[কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ (বিধানসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ]], [[বদৰপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|বদৰপুৰ]] আৰু [[হাইলাকান্দি জিলা]]ৰ [[হাইলাকান্দি (বিধানসভা সমষ্টি)|হাইলাকান্দি]], [[কাটলিচেৰা (বিধানসভা সমষ্টি)|কাটলিচেৰা]] আৰু [[আলগাপুৰ (বিধানসভা সমষ্টি)|আলগাপুৰ]]।<ref name="eci1"/> ==বিধায়ক সকল<ref>{{cite web|url=http://www.mapsofindia.com/assemblypolls/assam/ratabari-sc-assembly-constituency.html|title=List of winning MLA's from Ratabari (SC) Till Date|publisher=elections.in |date=|accessdate=May 13, 2016}}</ref>== *১৯৬২: বৈদ্যনাথ মুখাৰ্জী, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] *১৯৬৭: বি. উপাধ্যা, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] *১৯৭২: সুৰঞ্জন নন্দী, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] *১৯৭৮: লীলাময় দাস, জনতা পাৰ্টি *১৯৮৩: সুবল চন্দ্ৰ দাস, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] *১৯৮৫: কুমাৰী ৰবিদাস, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] *১৯৯১: ৰামপ্যাৰে ৰবিদাস, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] *১৯৯৬: শম্ভূ সিং মাল্লাহ, [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]] *২০০১: ৰথীশ ৰঞ্জন চৌধুৰী, নিৰ্দলীয় *২০০৩: কৃপানাথ মাল্লাহ, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] *২০০৬: শম্ভূ সিং মাল্লাহ, [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]] *২০১১: কৃপানাথ মাল্লাহ, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] *২০১৬: কৃপানাথ মাল্লাহ, [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]] ==লগতে চাওক== *[[অসম বিধানসভাৰ সমষ্টিসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য উৎস== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ বিধানসভা সমষ্টি]] 5isi35d3g1jtcmgah3df43ticxbyumj 617362 617360 2026-07-15T18:01:07Z ManjurKhan 18997 সাঁচ যোগ 617362 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = ৰাম কৃষ্ণ নগৰ | type = SLA | constituency_no = ১২৬ | map_image = Ram Krishna Nagar Assembly constituency map.svg | map_caption = শ্ৰীভূমি জিলাৰ অন্তৰ্গত ১২৬-ৰাম কৃষ্ণ নগৰ সমষ্টি | state = [[অসম]] | division = [[বৰাক উপত্যকা সংমণ্ডল|বৰাক উপত্যকা]] | loksabha_cons = [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ]] | district = [[শ্ৰীভূমি জিলা|শ্ৰীভূমি]] | established = ১৯৬২ | reservation = অনুসূচিত জাতি ([[Scheduled Castes|SC]]) | mla = বিজয় মালাকাৰ | party = {{Party index link|Bharatiya Janata Party}} | alliance = {{Party index link|National Democratic Alliance}} | latest_election_year = [[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৬]] | electors = 2,18,016 }} '''ৰাম কৃষ্ণ নগৰ বিধানসভা সমষ্টি''' (ইংৰাজী: Ram Krishna Nagar Assembly constituency) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[অসম]] ৰাজ্যৰ ১২৬ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ ভিতৰত অন্যতম। ১৯৬২ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। পূৰ্বতে এই সমষ্টিটো '''ৰাতাবাৰী''' নামেৰে জনাজাত আছিল, কিন্তু ২০২৩ চনৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ প্ৰক্ৰিয়াত ইয়াক পুনৰ গঠন কৰি 'ৰাম কৃষ্ণ নগৰ' নামকৰণ কৰা হয়। এই সমষ্টিটো [[শ্ৰীভূমি জিলা]]ৰ (পূৰ্বৰ কৰিমগঞ্জ জিলা) অন্তৰ্গত আৰু ই [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ হিচাপে চিহ্নিত। সমষ্টিটো অনুসূচিত জাতিৰ ([[Scheduled Castes|SC]]) প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত। ২০১৯ চনৰ উপ-নিৰ্বাচনৰ পৰা এই সমষ্টিটোক [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]]ৰ বিজয় মালাকাৰে প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আহিছে। {{Pie chart|caption=ৰাম কৃষ্ণ নগৰ বিধানসভা সমষ্টিৰ আটাইতকৈ সফল দলসমূহ (১৯৬২ চনৰ পৰা)|other=|value1=43.75|label1=[[Bharatiya Janata Party|'''ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী''' (৭ বাৰ)]]|color1={{party color|Bharatiya Janata Party}}|value2=43.75|label2=[[Indian National Congress|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৭ বাৰ)]]|color2={{party color|Indian National Congress}}|value3=6.25|label3=[[জনতা পাৰ্টি|'''জনতা পাৰ্টী''' (১ বাৰ)]]|color3={{party color|Janata Party}}|value4=6.25|label4=[[Independent politician|'''স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী''' (১ বাৰ)]]|color4={{party color|Independent}}|value5=|label5=|color5=|value6=|label6=|color6=|value7=|label7=|color7=|value8=|label8=|color8=}} == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! নিৰ্বাচন ! সদস্য ! colspan="2" | রাজনৈতিক দল ! কাৰ্যকাল |- | colspan="5" bgcolor="violet" align="center" | <span style="color:black;">'''ৰাম কৃষ্ণ নগৰ সমষ্টি হিচাপে'''</span> |- | colspan="5" bgcolor="grey" align="center" | <span style="color:white;">'''অনুসূচিত জাতিৰ বাবে সংৰক্ষিত'''</span> |- |[[2026 Assam Legislative Assembly election|২০২৬]] |[[Bijoy Malakar|বিজয় মালাকাৰ]] |style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}| ||[[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |২০১৯-বৰ্তমান |- | colspan="5" bgcolor="violet" align="center" | <span style="color:black;">'''ৰাতাবাৰী সমষ্টি হিচাপে'''</span> |- | colspan="5" bgcolor="grey" align="center" | <span style="color:white;">'''অনুসূচিত জাতিৰ বাবে সংৰক্ষিত'''</span> |- |[[2021 Assam Legislative Assembly election|২০২১]] | rowspan="2" |[[Bijoy Malakar|বিজয় মালাকাৰ]] | rowspan="3" style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}| || rowspan="3" |[[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] | rowspan="2" |২০১৯-২০২৬ |- |২০১৯ (উপ-নিৰ্বাচন) |- |[[2016 Assam Legislative Assembly election|২০১৬]] | rowspan="2" |[[Kripanath Mallah|কৃপানাথ মল্লা]] |২০১৬-২০১৯ |- |[[2011 Assam Legislative Assembly election|২০১১]] |style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}| ||[[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |২০১১-২০১৬ |- |[[2006 Assam Legislative Assembly election|২০০৬]] |শম্ভু সিং মল্লা |style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}| ||[[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |২০০৬-২০১১ |- |২০০৩ (উপ-নিৰ্বাচন) |[[Kripanath Mallah|কৃপানাথ মল্লা]] |style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}| ||[[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |২০০৩-২০০৬ |- |[[2001 Assam Legislative Assembly election|২০০১]] |ৰতীশ ৰঞ্জন চৌধুৰী |style="background-color:{{party color|Independent}}| ||[[Independent politician|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |২০০১-২০০৩ |- |[[1996 Assam Legislative Assembly election|১৯৯৬]] |শম্ভু সিং মল্লা | rowspan="2" style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}| || rowspan="2" |[[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |১৯৯৬-২০০১ |- |[[1991 Assam Legislative Assembly election|১৯৯১]] |ৰামপ্যাৰে ৰবিদাস |১৯৯১-১৯৯৬ |- |[[1985 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৫]] |কুমাৰী ৰবিদাস | rowspan="2" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}| || rowspan="2" |[[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |১৯৮৫-১৯৯১ |- |[[1983 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৩]] |সুবল চন্দ্ৰ দাস |১৯৮৩-১৯৮৫ |- |[[1978 Assam Legislative Assembly election|১৯৭৮]] |লীলাময় দাস |style="background-color:{{party color|Janata Party}}| ||[[জনতা পাৰ্টি]] |১৯৭৮-১৯৮৩ |- | colspan="5" bgcolor="grey" align="center" | <span style="color:white;">'''সংৰক্ষিত নহয় (সাধাৰণ)'''</span> |- |[[1972 Assam Legislative Assembly election|১৯৭২]] |সুৰঞ্জন নন্দী | rowspan="3" style="background-color:{{party color|Indian National Congress}}| || rowspan="3" |[[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |১৯৭২-১৯৭৮ |- |[[1967 Assam Legislative Assembly election|১৯৬৭]] |বি. উপাধ্যায় |১৯৬৭-১৯৭২ |- |[[1962 Assam Legislative Assembly election|১৯৬২]] |বৈদ্যনাথ মুখাৰ্জী |১৯৬২-১৯৬৭ |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == === ২০২৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৬ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] (BJP) দলৰ প্ৰাৰ্থী বিজয় মালাকাৰে প্ৰতিদ্বন্দ্বী কংগ্ৰেছ দলৰ সুৰুচি ৰয়ক পৰাস্ত কৰি পুনৰ নিৰ্বাচিত হয়। নিৰ্বাচনৰ সবিশেষ তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin|title= [[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: ৰাম কৃষ্ণ নগৰ<ref>{{Cite web|title=Ram Krishna Nagar Election Results 2026: BJP's Bijoy Malakar wins against Congress's Suruchi Roy|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/ram-krishna-nagar-election-results-2026/articleshow/130674398.cms|website=[[The Times of India]]|date=4 May 2026|access-date=15 May 2026}}</ref>}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = বিজয় মালাকাৰ | votes = 1,34,013 | percentage = 70.70 | change = +8.78 }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = সুৰুচি ৰয় | votes = 50,248 | percentage = 26.51 | change = -8.93 }} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = অনুপ কুমাৰ দাস তালুকদাৰ | votes = 1,302 | percentage = 0.69 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 1,247 | percentage = 0.66 | change = -0.22 }} {{Election box majority | votes = 83,765 | percentage = 44.19 | change = +17.48 }} {{Election box turnout | votes = 1,89,546 | percentage = 86.94 | change = +8.33 }} {{Election box hold with party link | party = Bharatiya Janata Party | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০২১ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২১ চনৰ নিৰ্বাচনত তেতিয়াৰ ৰাতাবাৰী সমষ্টিৰ ফলাফল আছিল এনেধৰণৰ: {{Election box begin | title=[[২০২১ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: ৰাতাবাৰী}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = বিজয় মালাকাৰ | votes = 84,711 | percentage = 61.92 | change = +2.77 }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = শম্ভু সিং মল্লা | votes = 48,490 | percentage = 35.44 | change = -2.97 }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 1,200 | percentage = 0.88 | change = -0.17 }} {{Election box majority | votes = 36,221 | percentage = 26.71 | change = +5.97 }} {{Election box turnout | votes = 1,35,611 | percentage = 78.61 | change = +4.24 }} {{Election box hold with party link | party = Bharatiya Janata Party | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৯ চনৰ উপ-নিৰ্বাচন === কৃপানাথ মল্লা লোকসভালৈ নিৰ্বাচিত হোৱাৰ বাবে ২০১৯ চনত অনুষ্ঠিত উপ-নিৰ্বাচনৰ ফলাফল: {{Election box begin | title=২০১৯ চনৰ অসম বিধানসভা উপ-নিৰ্বাচন: ৰাতাবাৰী}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = বিজয় মালাকাৰ | votes = 68,455 | percentage = 59.15 | change = +11.07 }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = কেশব প্ৰসাদ ৰজক | votes = 44,454 | percentage = 38.41 | change = +12.18 }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 1,217 | percentage = 1.05 | change = +0.26 }} {{Election box majority | votes = 24,001 | percentage = 20.74 | change = -1.11 }} {{Election box turnout | votes = 1,15,730 | percentage = 74.37 | change = -1.55 }} {{Election box hold with party link | party = Bharatiya Janata Party | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৬ চনৰ নিৰ্বাচনৰ বিতং ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০১৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: ৰাতাবাৰী}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = কৃপানাথ মল্লা | votes = 53,975 | percentage = 48.08 | change = +23.24 }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = অখিল ৰঞ্জন তালুকদাৰ | votes = 29,449 | percentage = 26.23 | change = -13.59 }} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = ৰাজীৱ বিশ্বাস | votes = 23,926 | percentage = 21.31 | change = +0.22 }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 889 | percentage = 0.79 | change = }} {{Election box majority | votes = 24,526 | percentage = 21.85 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,12,608 | percentage = 75.92 | change = +14.78 }} {{Election box gain with party link | party = Bharatiya Janata Party | loser = Indian National Congress | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[অসম বিধানসভাৰ সমষ্টিসমূহৰ তালিকা]] * [[শ্ৰীভূমি জিলা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ বিধানসভা সমষ্টিসমূহ]] [[শ্ৰেণী:শ্ৰীভূমি জিলাৰ ভূগোল]] ltahyzdsbb5ciywkvxmc4sno4a2xrvs ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/ভাৰতীয় ভাষাৰ ৱিকিপিডিয়া 4 53426 617506 246910 2026-07-16T04:12:52Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:তালিকাসমূহ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617506 wikitext text/x-wiki {{ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/Level/Nav bar}} এই তালিকাখনত অন্তৰ্ভূক্ত কৰা প্ৰবন্ধসমূহ প্ৰতিখন ভাৰতীয় ভাষাৰ ৱিকিপিডিয়াত থকাতো অত্যাৱশ্যকীয় হিচাপে বিবেচনা কৰা হৈছে। ভাৰতীয় ভাষাৰ ৱিকিপিডিয়াবোৰৰ প্ৰতিনিধিসকলৰ লগত আলোচনা কৰি এই তালিকাখন তৈয়াৰ কৰা হৈছে। [[:meta:Growing Local Language Content on Wikipedia (Project Tiger 2.0)/Writing Contest/Topics/List of articles each Indian language Wikipedia should have|এই লিঙ্কত]] থকা মূল তালিকাখন ইয়াত অসমীয়ালৈ অনুবাদ কৰা হৈছে। এইখন ৱিকিপিডিয়া প্ৰজেক্ট টাইগাৰ ২.০ত লিখিবলগীয়া প্ৰবন্ধসমূহৰ এখন তালিকা। [[:m:Supporting Indian Language Wikipedias Program/Contest/Topics/Proposal for additional items with pan-national interests|অখিল−ৰাষ্ট্ৰীয় গুৰুত্বপূৰ্ণ বিষয়সমূহ]]ৰ সম্পৰ্কে হোৱা এক প্ৰাথমিক সমজুৱা আলোচনাত এই তালিকাখন অনুমোদন কৰা হৈছিল। অনুগ্ৰহ কৰি তালিকাখনত প্ৰত্যক্ষভাৱে সম্পাদনা নকৰিব। ==বিজ্ঞান== * সকলো ৰাসায়নিক অনুৰ তালিকা * সকলো ধাতু আৰু খনিজ লৱনৰ তালিকা * ৰাসায়নিক যৌগসমূহৰ তালিকা **সকলো ব্যৱসায়িকভাৱে গুৰুত্বপূৰ্ণ **ফাৰ্মিং আৰু কৃষিৰ সৈতে জড়িত * ন'বেল বঁটা বিজয়ীসকলৰ তালিকা ==ইতিহাস== *চ'লা সাম্ৰাজ্য (Chola dynasty) *যুদ্ধ আৰু সংগ্ৰাম ==ভূগোল== * সকলো ৰাষ্ট্ৰৰ তালিকা * সকলো নদীৰ তালিকা ==ভাৰত - প্ৰশাসনিক== * ৰাজ্যসমূহৰ তালিকা * সংবিধান স্বীকৃত ভাষাসমূহৰ তালিকা * লোকসভা সমষ্টিসমূহৰ তালিকা * প্ৰধান মন্ত্ৰীসকলৰ তালিকা * ৰাষ্ট্ৰপতিসকলৰ তালিকা ==ভাৰত - জীৱনী== * জ্ঞানপীঠ বঁটা বিজয়ীসকলৰ তালিকা * ৰাষ্ট্ৰীয় আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা বিজয়ী খেলুৱৈসকলৰ তালিকা * সাহিত্য একাডেমি বঁটা বিজয়ীসকলৰ তালিকা ==ভাৰত - অনুষ্ঠান/প্ৰতিষ্ঠান== * আইআইটি সমূহৰ তালিকা * বিশ্ববিদ্যালয়সমূহৰ তালিকা * ৰাষ্ট্ৰীয় গুৰুত্ব থকা গৱেষণা প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ তালিকা * এনআইটি সমূহৰ তালিকা * চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ তালিকা ==ভাৰত - আন্তঃগাঠনি== * ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথসমূহৰ তালিকা * বিমান বন্দৰসমূহৰ তালিকা * নদীবান্ধসমূহৰ তালিকা [[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়াৰ অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধ]] [[শ্ৰেণী:তালিকাসমূহ]] tv01k12wzfd88eseta37yyj91klixax শৰ্মিলা বিশ্বাস 0 57983 617404 442439 2026-07-15T19:30:24Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617404 wikitext text/x-wiki {{Infobox dancer|name=শৰ্মিলা বিশ্বাস|death_place=|dances=[[ওড়িছী নৃত্য]]|former_groups=|current_group=|years_active=|occupation=[[ভাৰতৰ শাস্ত্ৰীয় নৃত্য|ভাৰতৰ শাস্ত্ৰীয় নৃত্যশিল্পী]], [[ক'ৰিয়'গ্ৰাফী (নৃত্য)|ক'ৰিয়'গ্ৰাফাৰ]]|height=|death_date=<!-- {{death date and age|df=yes|deathyear|mm|dd|birthyear|mm|dd}} -->|image=Sharmila Biswas, Odissi dancer.jpg|birth_place=[[কলকাতা]], [[ভাৰত]]|birth_date=<!-- {{birth date and age|df=yes|yyyy|mm|dd}} or {{birth date|df=yes|yyyy|mm|dd}} -->|birth_name=|full_name=|caption=|alt=|website={{URL|http://sharmilabiswas.com/home.html}}}} '''শৰ্মিলা বিশ্বাস''' [[ওড়িছী নৃত্য|ওড়িছীৰ]] এগৰাকী প্ৰখ্যাত [[ভাৰতৰ শাস্ত্ৰীয় নৃত্য|ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় নৃত্যশিল্পী]] তথা ক'ৰিয়'গ্ৰাফাৰ আৰু [[কেলুচৰণ মহাপাত্ৰ|গুৰু কেলুচৰণ মহাপাত্ৰৰ]] শিষ্য। ১৯৯৫ চনত তেখেত [[কলকাতা|কলকাতাত]] ''ওড়িছী ভিচন এণ্ড মুভমেণ্ট ছেণ্টাৰ'' প্ৰতিষ্ঠা কৰে, য'ত তেখেত শৈল্পিক পৰিচালক। কেন্দ্ৰ অ'ভিএম ন্যাসও আছে। ২০১২ চনত, বিশ্বাস [[সংগীত নাটক একাডেমী|সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা]] লাভ কৰিছিল, [[সংগীত নাটক একাডেমী]], [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] সংগীত, নৃত্য তথা [[নাটক|নাটকৰ]] বাবে ৰাষ্ট্ৰীয় একাডেমীৰ দ্বাৰা ভূষিত কৰা হয় == প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা == শৰ্মিলা [[কলকাতা]]ত জন্ম গ্ৰহণ কৰে আৰু তাতেই ডাঙৰ দীঘল হয়। তাত তেখেত আট বছৰ বয়সৰ পৰাই নৃত্য শিকিবলৈ লৈছিল। তেওঁৰ বয়স যেতিয়া ষোল্ল বছৰ, তেতিয়া তেখেত '''মুৰালিধৰন মাঝি'''ৰ পৰা [[ওড়িছী নৃত্য|ওড়িছীৰ]] প্ৰশিক্ষণ লব ধৰিছিল আৰু পিছত গুৰু [[কেলুচৰণ মহাপাত্ৰ]]ৰ পৰা প্ৰশিক্ষণ লয়।<ref name="tele05">{{cite news|title=Rhythms of life|url=http://www.telegraphindia.com/1050423/asp/weekend/story_4631630.asp|newspaper=The Telegraph|date=23 April 2005|accessdate=28 May 2013}}</ref> পাছপাকত, তেখেত [[কালানিধী নাৰায়ণন]]ৰ পৰা ''অভিনয়া'' শিকিছিল।<ref name="sna">{{cite web|title=Katha Kavya Abhinaya|url=http://sangeetnatak.gov.in/RabindraPranati2011/sharmila-biswas.html|year=2011|publisher=Sangeet Natak Akademi|accessdate=28 May 2013|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130927144520/http://sangeetnatak.gov.in/RabindraPranati2011/sharmila-biswas.html|archivedate=27 September 2013}}</ref> == ব্যক্তিগত জীৱন == শৰ্মিলা ১৯৮৭ চনত '''স্বপন কুমাৰ বিশ্বাসক''' বিয়া কৰাইছিল, যিয়ে স্বাস্থ্য ব্যৱস্থাপনাত বিশেষজ্ঞ এগৰাকী [[চিকিৎসক]]। এই দম্পতি [[কলকাতা]]ত থাকে আৰু তেওঁলকৰ এজন পুতেক আছে , নাম - '''শৌমিক বিশ্বাস'''।<ref name="tele05" /> == পেচা == বছৰৰ পিছত বছৰ ধৰি বিশ্বাস [[এলিফেণ্টা গুহাসমূহ|এলিফেণ্টা]], [[খাজুৰাহো নৃত্য]] উৎসৱ আৰু [[কোনাৰ্ক নৃত্য]] উৎসৱত আৰু [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|মাৰ্কিন যুক্তৰাষ্ট্ৰ]], [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মানি]], [[ৰাছিয়া]], [[ডুবাই]] আৰু [[বাংলাদেশ|বাংলাদেশত]] আৰ্ট ফেষ্টিভেলত অংশ লৈছিল।<ref name="tele05" /> তেখেত শাত্ৰীয় ওড়িছীৰ লগতে তেওঁৰ পৰীক্ষামূলক ক'ৰিয়'গ্ৰাফিকৰ কাম উভয়ই সম্পাদনা কৰে।<ref name="sna" /><ref>{{cite news|title=Treat to the eye and ear|author=Gowri Ramnarayan|url=http://www.thehindu.com/arts/treat-to-the-eye-and-ear/article96234.ece|newspaper=The Hindu|date=28 January 2010|accessdate=28 May 2013}}</ref><ref>{{cite news|title=A blend of lasya and tandava: Innovative dance recital by Sharmila Biswas marked the Dhauli Mohotsav.|url=http://www.hindu.com/fr/2006/04/14/stories/2006041401010200.htm|newspaper=The Hindu|date=14 Apr 2006|accessdate=28 May 2013}}{{Dead link|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[ওড়িশা]]ৰ মন্দিৰ নৃত্যশিল্পীসকলৰ দ্বাৰা পৰিৱেশন কৰা প্ৰাচীন [[মহাৰী নৃত্য]] লৈও তেখেত ব্যাপক গৱেষণা কৰিছে।<ref name="sna" /> ১৯৯৫ চনত তেখেত কলকাতাত ওড়িছী ভিচন এণ্ড মুভমেণ্ট ছেণ্টাৰ (অভিএম) প্ৰতিষ্ঠা কৰে, য'ত শিল্পী পৰিচালক, আৰু তৰুণ নৃত্যশিল্পীক প্ৰশিক্ষণ দিয়ে, ইনষ্টিটিউট আভিএম-ৰ ন্যাসও পৰিচালনা কৰে।<ref name="sna" /> ২০০৯ চনত, তেখেত পূব তথা [[উত্তৰ-পূব ভাৰত|উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ]] ঐতিহ্যবাহী নৃত্যৰ এখন বাৰ্ষিক উৎসৱত ''পূৰ্ব ধাৰা'' আৰাম্ভ কৰিছিল।<ref>{{cite news|title=East is most|url=http://www.thehindu.com/features/friday-review/dance/east-is-most/article40407.ece|newspaper=The Hindu|date=29 October 2009|accessdate=28 May 2013}}</ref> == বঁটাসমূহ == তথ্য আৰু সম্প্ৰচাৰ মন্ত্ৰনালয়, চৰকাৰ কৰ্তৃক তেওঁক "শ্ৰেষ্ঠ ক'ৰিয়'গ্ৰাফী বঁটা" প্ৰদান কৰিছিল। ভাৰতত তেওঁৰ নৃত্যৰ প্ৰযোজনাৰ বাবে, '''সম্পৰ্ণা''' [[পুৰী]] [[দেৱদাসী|দেৱদাসীসকলৰ]] উপৰত ভিত্তি কৰে।<ref name="tele05" /> ১৯৯৮ চনত, [[পশ্চিমবঙ্গ|পশ্চিমবঙ্গ চৰকাৰ]]ৰ তথ্য আৰু সম্প্ৰচাৰ বিভাগৰ পৰা [[উদয় শঙ্কৰ বঁটা]] প্ৰদান কৰে।<ref name="sna" /> ২০১০ চনত বিশ্বাসক [[মহাৰী বঁটা]] দিয়া হয়।<ref name="Hindu Mahari Awards">{{cite news|title=Sharmila Biswas conferred Mahari Award|url=http://www.thehindu.com/news/national/other-states/sharmila-biswas-conferred-mahari-award/article258855.ece|accessdate=2 June 2013|newspaper=The Hindu}}</ref> ২০১২ চনত, তেখেত [[সংগীত নাটক একাডেমী|সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা]] লাভ কৰিছিল, যিটো অভিনয় শিল্পীসকলৰ বাবে সৰ্বোচ্চ বঁটা, সংগীত নাটক তথা নাটক, ভাৰতৰ ৰাষ্ট্ৰীয় একাডেমী সংগীত নাটক একাডেমীৰ দ্বাৰা ভূষিত হয়।<ref>{{cite web|title=Sangeet Natak Akademi Fellowships and Akademi Awards 2012|url=http://pib.nic.in/archieve/others/2012/dec/d2012122401.pdf|date=|publisher=Press Information Bureau, Govt of India|accessdate=28 May 2012}}</ref><ref>{{cite web|url=http://sangeetnatak.gov.in/sna/awardeeslist.htm|title=SNA: List of Akademi Awardees|publisher=[[Sangeet Natak Akademi]] Official website|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150530204253/http://sangeetnatak.gov.in/sna/awardeeslist.htm|archivedate=2015-05-30}}</ref> == তথ্য উৎস্য == {{reflist}} == বহিঃ সংযোগ == * {{Official website|http://sharmilabiswas.com/home.html}} [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় নৃত্যশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা বিজয়ী]] f580pb4deonlp3me1zea6vlkicm2wxa ৰামানন্দ সাগৰ 0 60099 617527 564958 2026-07-16T07:24:34Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617527 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name=ৰামানন্দ সাগৰ |image=Ramanand Saagar.jpg |image_size= |caption= |birth_name=চন্দ্ৰমৌলী চোপ্ৰা |birth_date={{Birth date|df=yes|1917|12|29}} |birth_place=[[লাহোৰ, পাকিস্তান|লাহোৰ]], পঞ্জাব, পাকিস্তান, ব্ৰিটিছশাসিত ভাৰত<br> (বৰ্তমান পাকিস্তানত) |death_date={{Death date and age|df=yes|2005|12|12|1917|12|29}} |death_place=মুম্বাই, মহাৰাষ্ট্ৰ,ভাৰত |other names=ৰামানন্দ চোপ্ৰা<br>ৰামানন্দ বেদী<br>ৰামানন্দ কাশ্মিৰী |years_active= |spouse=লীলাৱতী |occupation=চিত্ৰ পৰিচালক, পৰিচালক, লেখক |children=আনন্দ সাগৰ,<br>প্ৰেম সাগৰ,<br>মোতি সাগৰ,<br>সুভাষ সাগৰ, <br>নীলম সাগৰ }} '''ৰামানন্দ সাগৰ''' (২৯ ডিচেম্বৰ ১৯১৭ – ১২ ডিচেম্বৰ ২০০৫; জন্মতে '''চন্দ্ৰমৌলি চোপ্ৰা''') আছিল এগৰাকী ভাৰতীয় ছবি নিৰ্দেশক আৰু ধাৰাবাহিক নিৰ্মাতা। পৌৰাণিক ভাৰতীয় মহাকাব্য [[ৰামায়ণ]]ৰ কাহিনীৰ আধাৰত তেখেতে নিৰ্মাণ কৰা [[ৰামায়ণ (ধাৰাবাহিক)|একে নামৰ ধাৰাবাহিকখন]] ১৯৮৭ চনত টেলিভিছনত সম্প্ৰচাৰিত হৈছিল আৰু বিপুল জনপ্ৰিয়তা অৰ্জন কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/1115746/Ramanand-Sagar|title=Ramanand Sagar (Indian filmmaker)|publisher=[[Britannica Online Encyclopedia]]|accessdate=13 September 2017}}</ref> ২০০০ চনত ভাৰত চৰকাৰে তেখেতেক সন্মানীয় [[পদ্মশ্ৰী]] সন্মানেৰে বিভূষিত কৰে।<ref name="Padma Awards">{{cite web|url=http://mha.nic.in/sites/upload_files/mha/files/LST-PDAWD-2013.pdf|title=Padma Awards|publisher=Ministry of Home Affairs, Government of India|year=2015|accessdate=13 September 2017|archivedate=19 October 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171019215108/http://mha.nic.in/sites/upload_files/mha/files/LST-PDAWD-2013.pdf|deadurl=yes}}</ref> ==প্ৰাৰম্ভিক জীৱন== বৰ্তমান পাকিস্তানৰ লাহোৰৰ আচল গুৰুত ৰামানন্দ সাগৰৰ জন্ম হৈছিল। ৰামানন্দ সাগৰক তেখেতেৰ আইতাকে (মাকৰ মাক) ভৰণ-পোষণ কৰিছিল। পুত্ৰ-সন্তানহীন আইতাকেই তেখেতেৰ নামটো চন্দ্ৰমৌলি চোপ্ৰাৰ পৰা সলনি কৰি ৰামানন্দ সাগৰ ৰাখিছিল।<ref name=Sagar1>{{cite web|url=http://www.sagartv.com/time-line.htm|website=Sagartv.com|title=Early Life|accessdate=29 December 2011|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120426081803/http://www.sagartv.com/time-line.htm|archivedate=26 April 2012|url-status=dead|df=dmy-all}}</ref> ১৯৪২ চনত সংস্কৃত আৰু পাৰ্চী ভাষাত সোণৰ পদকসহ তেখেতে পঞ্জাব বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা ঊত্তীৰ্ণ হৈছিল। 'ডেইলি মিলাপ' নামৰ বাতৰি-কাকত এখনৰো তেখেত সম্পাদক আছিল। তেখেতে বহুকেইটা চুটি গল্প, উপন্যাস, কবিতা, নাট্য লিখিছিল। সেইবোৰ ৰচনা কৰোঁতে তেখেতে ৰামানন্দ চোপ্ৰা, ৰামানন্দ বেদী, ৰামানন্দ কাশ্মিৰী নাম ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name=Sagar1/> ১৯৪২ চনত তেওঁ যক্ষ্মাত আক্ৰান্ত হয় আৰু তেতিয়া তেওঁ "ডায়েৰি অৱ এ টি.বি. কলম" নামৰ স্তম্ভ এটাত তেওঁৰ যক্ষ্মা-বিৰোধী যুঁজৰ বিষয়ে লিখে। লাহোৰৰ 'আদাব-এ-মাছৰিক' আলোচনীত এই স্তম্ভটো ধাৰাবাহিক হিচাপে প্ৰকাশিত হৈছিল।<ref name=Sagar1/> ==কৰ্মজীৱন== ১৯৩২ চনৰ নিৰ্বাক ছবি 'Raiders of the Rail Road'-ত ৰামানন্দ সাগৰে ক্লেপাৰ বয় হিচাপে কৰ্মজীৱনৰ পাতনি মেলে।<ref name=Sagar2>{{cite web|url=http://www.sagartv.com/film-making.htm|title=Film Making|website=Sagartv.com|accessdate=29 December 2011|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120426081849/http://www.sagartv.com/film-making.htm|archivedate=26 April 2012|url-status=dead|df=dmy-all}}</ref> ১৯৫০ৰ দশকত ৰামানন্দ সাগৰে পৃথ্বীৰাজ কাপুৰ পৃথ্বী থিয়েটাৰত এগৰাকী সহকাৰী মঞ্চ প্ৰবন্ধক হিচাপে যোগদান কৰে। কাপুৰৰ পিতৃসুলভ তত্ত্বাৱধানত তেখেতে তেতিয়াই কেইখনমান নাটো পৰিচালনা কৰে।<ref>{{cite web|url=http://www.junglee.org.in/shashik.html|title=Shashi Kapoor|website=Junglee.org.in|accessdate=13 September 2017|archivedate=24 November 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20101124104135/http://junglee.org.in/shashik.html|deadurl=yes}}</ref><ref>{{cite news|title=Familiar turn|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-metroplus/familiar-turn/article3680371.ece|author=Anuj Kumar|work=The Hindu|date=25 July 2012|accessdate=7 May 2013}}</ref> ১৯৬০ চনত তেখেতে 'পেইগাম' ছবিৰ বাবে শ্ৰেষ্ঠ সংলাপ-লিখোঁতাৰ ফিল্মফেয়াৰ বঁটা অৰ্জন কৰে। সেই ছবিখনৰ পৰিচালক আছিল এছ.এছ. ভাছান। অভিনয় কৰিছিল [[দিলীপ কুমাৰ]], [[বৈজয়ন্তীমালা]] আৰু [[ৰাজ কুমাৰ]]ৰ দৰে শিল্পীয়ে।<ref>https://www.imdb.com/title/tt0053152/</ref> তেখেতৰ দুখনামন সফল চলচ্চিত্ৰ হৈছে ঘুংঘত, আৰ্জু-যি দুখন ছবিয়ে যথাক্ৰমে ১৯৬০ আৰু ১৯৬৫ চনত ব্লকবাষ্টাৰৰ মৰ্যাদা পাইছিল। ১৯৬৪ চনত তেখেতে ক্লাছিক হিন্দী ছবি 'জিন্দেগী' নিৰ্মাণ কৰে। ১৯৬৮ চনত 'আঁখে' ছবিৰ বাবে তেখেতে শ্ৰেষ্ঠ পৰিচালকৰ [[ফিল্মফেয়াৰ বঁটা]] লাভ কৰে। ধৰ্মেন্দ্ৰ আৰু মালা সিনহাই অভিনয় কৰা স্পাই-থ্ৰিলাৰ ছবিখন ১৯৬৮ চনৰ উল্লেখযোগ্য ছবিৰ ভিতৰত তালিকাভুক্ত হৈছিল।<ref>{{cite web|url=http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=123&catName=MTk2MC0xOTY5|title=Top Earners 1960–1969|publisher=[[Box Office India]]|accessdate=30 December 2011|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120103120747/http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=123&catName=MTk2MC0xOTY5|archivedate=3 January 2012|url-status=dead|df=dmy-all}}</ref> ১৯৮৫ চনত ৰামানন্দ সাগৰে 'দাদা দাদী কি কাহিনীয়া'ৰ জৰিয়তে টেলিভিছনৰ জগতত পদাৰ্পণ কৰে। সেইখনৰ পৰিচালক আছিল তেওঁৰ পুত্ৰ মোতি সাগৰ। ৰামানন্দ সাগৰে সেইখন প্ৰযোজনা কৰিছিল। ১৯৮৬ চনত ৰামানন্দ সাগৰে '[[বিক্ৰম ঔৰ বেতাল (ধাৰাবাহিক)|বিক্ৰম ঔৰ বেতাল]]' ধাৰাবাহিক পৰিচালনা কৰে। পৰৱৰ্তী কালত তেওঁলোকে 'সাগৰ আৰ্ট' বেনাৰৰ অধীনত ভাৰতীয় পৌৰাণিক কাহিনী অথবা ইতিহাসজড়িত কাহিনীৰে ধাৰাবাহিক নিৰ্মাণ কৰি গৈ থাকে। ১৯৮৭ চনৰ ২৫ জানুৱাৰী তাৰিখে তেওঁ নিৰ্মাণ কৰা [[ৰামায়ণ (ধাৰাবাহিক)|ৰামায়ণ]]ৰ প্ৰথমটো খণ্ড দূৰদৰ্শনযোগে সম্প্ৰচাৰিত হয়।<ref>{{cite book|last=Lutgendorf|first=Philip|title=The Life of a Text: Performing the Ramcharitmanas of Tulsidas|year=1991|publisher=University of California Press|location=Berkeley, California|isbn=0-520-06690-1|page=12}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.sagartv.com/ramayan.htm|title=Ramayan – Block Buster in the History of Indian Television|accessdate=30 December 2011|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120219000747/http://www.sagartv.com/ramayan.htm|archivedate=19 February 2012|url-status=dead|df=dmy-all}}</ref> তেখেতৰ অইন দুখন জনপ্ৰিয় টিভি ধাৰাবাহিক হৈছে কৃষ্ণ, লৱ-কুশ। ইয়াৰ বাহিৰেও তেখেতে ধাৰাবাহিক 'আলিফ লেইলা' আৰু 'ছাই বাবা' নিৰ্মাণ কৰে।<ref>https://english.newstracklive.com/news/when-ramanand-sagar-repeated-his-actors-in-his-show-ramayan-luv-kush-vikram-aur-betaal-krishna-sc90-nu904-ta904-ta277-1090295-1.html</ref> ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰত তেওঁৰ পুত্ৰ প্ৰেম সাগৰে পিতৃৰ জীৱন-আধাৰিত গ্ৰন্থ 'An Epic Life: Ramanand Sagar, From Barsaat to Ramayan' প্ৰকাশ কৰে। আত্মজীৱনীখনত তেওঁৰ জীৱনৰ সংগ্ৰাম, উত্থানৰ কাহিনী সবিস্তাৰে বৰ্ণিত হৈছে।<ref>{{Cite web|url=https://www.theweek.in/review/books/2019/12/20/life-and-times-of-ramanand-sagar.html|title=Life and times of Ramanand Sagar|last=|first=|date=|website=The Week|language=en|url-status=live|archive-url=|archive-date=|access-date=31 March 2020|archivedate=30 December 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201230051343/https://www.theweek.in/review/books/2019/12/20/life-and-times-of-ramanand-sagar.html|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.tribuneindia.com/news/reviews/story/a-son%E2%80%99s-tribute-with-a-pinch-of-realism-18652|title=A son’s tribute, with a pinch of realism|last=|first=|date=|website=|language=en|url-status=live|archive-url=|archive-date=|access-date=31 March 2020|archivedate=30 December 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201230051356/https://www.tribuneindia.com/news/reviews/story/a-son%E2%80%99s-tribute-with-a-pinch-of-realism-18652|deadurl=yes}}</ref> ==বঁটা-সন্মান== * পদ্মশ্ৰী, ২০০০ চনত * শ্ৰেষ্ঠ সংলাপকাৰৰ ফিল্মফেয়াৰ বঁটা, ১৯৬০ চনত (পেইগাম ছবিৰ বাবে) * শ্ৰেষ্ঠ পৰিচালকৰ ফিল্মফেয়াৰ বঁটা, ১৯৬৯ চনত (আঁখে ছবিৰ বাবে) ==চলচ্চিত্ৰপুঞ্জী== {| class="wikitable sortable" |- ! বৰ্ষ!! শিৰোনাম!! ছবি/ধাৰাবাহিক!! দায়িত্ব!! টোকা |- | ২০০৫ || ''Sai Baba'' || TV series || Director || |- | ১৯৯৩ || ''[[Alif Laila]]'' || TV Series || Director || |- | ১৯৯২ || ''[[Krishna (TV series)|Krishna]]'' || TV series || Director || |- | ১৯৮৮-৮৯ || ''[[Luv Kush]]'' || TV series || Director || |- | ১৯৮৬ || ''[[বিক্ৰম ঔৰ বেতাল (ধাৰাবাহিক)|বিক্ৰম ঔৰ বেতাল]]'' || TV series || Director<br>Producer || |- | ১৯৮৭-৮৮ || ''[[ৰামায়ণ (ধাৰাবাহিক)|ৰামায়ণ]]''|| TV series || Director<br>Producer<br>Writer || |- | ১৯৮৫ || ''[[Salma (1985 film)|Salma]]''|| Film || Director<br>Producer || |- | ১৯৮৩ || ''[[Romance (1983 film)|Romance]]''|| Film || Director<br>Producer || |- | ১৯৮২ || ''[[Bagawat]]''|| Film || Director<br>Producer || |- | ১৯৮১ || ''Armaan'' || Film || Producer || |- | ১৯৭৯ || ''[[Hum Tere Ashiq Hain]]'' || Film || Dialogue writer<br>Screenplay writer || |- | ১৯৭৯ || ''[[Prem Bandhan]]''|| Film || Director || |- | ১৯৭৬ || ''[[Charas (1976 film)|Charas]]''|| Film || Director<br>Producer<br>Writer || |- | ১৯৭৩ || ''[[Jalte Badan]]''|| Film || Director<br>Producer<br>Writer || |- | ১৯৭২ || ''[[Lalkaar]]''|| Film || Director<br>Producer<br>Writer || |- | ১৯৭০ || ''[[Geet (1970 film)|Geet]]''|| Film || Director<br>Producer || |- | ১৯৬৮ || ''[[Aankhen (1968 film)|Aankhen]]''|| Film || Director<br>Producer<br>Writer || |- | ১৯৬৫ || ''[[Arzoo (1965 film)|Arzoo]]''|| Film || Director<br>Producer<br>Writer || |- | ১৯৬৪ || ''[[Zindagi (1964 film)|Zindagi]]''|| Film || Director<br>Producer || |- | ১৯৬৪ || ''[[Rajkumar (1964 film)|Rajkumar]]'' || Film || Dialogue writer<br>Screenplay writer || |- | ১৯৬০ || ''[[Ghunghat (1960 film)|Ghunghat]]''|| Film || Director || |- | ১৯৫৯ || ''[[Paigham (1959 film)|Paigham]]'' || Film || Dialogue writer || |- | ১৯৫৮ || ''[[Raj Tilak (1958 film)|Raj Tilak]]'' || Film || Writer<br>Dialogue writer || |- | ১৯৫৬ || ''Mem Sahib'' || Film || Dialogue writer || |- | ১৯৫৪ || ''[[Bazooband]]''|| Film || Director || |- | ১৯৫২ || ''[[Sangdil (1952 film)|Sangdil]]'' || Film || Dialogue writer<br>Screenplay writer || |- | ১৯৫৩ || ''Mehmaan''|| Film || Director || |- | ১৯৫০ || ''Jan Pahchan'' || Film || Dialogue writer<br>Screenplay writer || |- | ১৯৪৯ || ''[[Barsaat (1949 film)|Barsaat]]'' || Film || Writer<br>Dialogue writer <br> Screenplay writer || |- |} ==তথ্যসূত্ৰ== {{ৰেফলিষ্ট}} [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:হিন্দী ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:পদ্মশ্ৰী বঁটা বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:ফিল্মফেয়াৰ বঁটা বিজয়ী]] 115msuy15quh1qjgp8d8gz8ifqyx4d7 ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তাৰিত 4 62841 617505 610945 2026-07-16T04:12:32Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:তালিকাসমূহ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617505 wikitext text/x-wiki {{ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/Level/Nav bar}} {{Shortcut|WP:VA|WP:VITAL}} <span style="font-size: 115%; font-weight: bold"><span style="color: red">বিশেষ দ্ৰষ্টব্য:</span> এই তালিকাখন মেটা-ৱিকিৰ [[:meta:List of articles every Wikipedia should have|গোলকীয় তালিকাৰ]] প্ৰতিলিপি। অনুগ্ৰহ কৰি এই তালিকাখন পোনপটিয়াকৈ সলনি নকৰে যেন। আপুনি যদি কোনো বিষয় ইয়াত সংযোগ কৰিব বিচাৰে, প্ৰথমে মেটা-ৱিকিৰ [[:meta:Talk:List of articles every Wikipedia should have|আলোচনা পৃষ্ঠাত]] আলোচনা কৰক। কোনো বিষয় সংযোগ বা বিলোপ কৰিবৰ বাবে উপযুক্ত যুক্তি দৰ্শোৱা প্ৰয়োজন। </span> এই তালিকাখনত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা প্ৰবন্ধসমূহ প্ৰতিখন ৱিকিপিডিয়াতে থকাতো অত্যাৱশ্যকীয় হিচাপে বিবেচনা কৰা হয়। এই প্ৰবন্ধসমূহ উচ্চ মানদণ্ডৰ তথা নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ হোৱাটো বাঞ্ছনীয়। অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াতো এই প্ৰবন্ধসমূহ থকাটো প্ৰয়োজনীয়। আপুনিও এই প্ৰবন্ধসমূহ সৃষ্টি বা বিস্তাৰ কৰাত সহায় কৰিব পাৰে। অধিক সহায়ৰ বাবে [[সহায়:সমল|ইয়াত]] ক্লিক কৰক। এই পৃষ্ঠাত '''ৱিকিপিডিয়াৰ ১০,০০০ অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধ'''ক তালিকাভুক্ত কৰা হৈছে। এই তালিকা হৈছে ৱিকিপিডিয়াৰ অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকাৰ চতুৰ্থ স্তৰ। ১,০০০ প্ৰবন্ধ সমৃদ্ধ বিস্তাৰিত তালিকা তৃতীয় স্তৰৰ এখনো [[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|ইয়াত]] উপলব্ধ আছে। আন দুখন চমু তালিকা ক্ৰমে দ্বিতীয় স্তৰৰ [[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/স্তৰ/২|১০০টা প্ৰবন্ধ]] আৰু প্ৰথম স্তৰৰ [[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/স্তৰ/১|শীৰ্ষ ১০টা প্ৰবন্ধও]] আছে। এই তালিকাখনৰ নবীনতম সংস্কৰণটোৰ বাবে [[:meta:List of articles every Wikipedia should have|এই লিঙ্কটো]] চাব পাৰে। [[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/ভাৰতীয় ভাষাৰ ৱিকিপিডিয়া|পঞ্চম স্তৰৰ]] আন এখন তালিকা আছে, যিখনত ভাৰতীয় ভাষাৰ ৱিকিপিডিয়াবোৰত থাকিব লগা অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা দিয়া হৈছে। {{TOCright}} প্ৰবন্ধৰ সংখ্যাৰ আধিক্যেৰ বাবে '''আবশ্যকীয় প্ৰবন্ধৰ চতুৰ্থ স্তৰ''' তালিকাখনক ১১খন উপতালিকাত ভাগ কৰা হৈছে। এই তালিকাভুক্তিৰ নিৰ্বাচন, শ্ৰেণীকৰণ, পৰিবৰ্তন আৰু অপসাৰণ সংক্ৰান্ত যিকোনো আলোচনা [[ৱিকিপিডিয়া আলোচনা:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তাৰিত]] এই আলোচনা পৃষ্ঠাত কৰিব পাৰে। {| class= "wikitable" border=0 cellpadding=1 cellspacing=1 style="border:1px solid black; background-color:#F4F9FF; text-align:right" |- ! style="background-color:#99CCFF"|তালিকা নং ! style="background-color:#99CCFF"|বিভাগ ! style="background-color:#99CCFF"|৬ ছেপ্তেম্বৰ ২০২০ ! style="background-color:#99CCFF"|অভীষ্ট ভুক্তিসংখ্যা |- | align=center|১ | align=left|[[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তাৰিত/ব্যক্তি|ব্যক্তি]] || - || ২,০০০ |- | align=center|২ | align=left|[[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তাৰিত/ইতিহাস|ইতিহাস]] || - || ৬৫০ |- | align=center|৩ | align=left|[[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তাৰিত/ভূগোল|ভূগোল]] || - || ১,২০০ |- | align=center|৪ | align=left|[[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তাৰিত/শিল্পকলা|শিল্পকলা]] || - || ৬৫০ |- | align=center|৫ | align=left|[[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তাৰিত/দৰ্শন আৰু ধৰ্ম|দৰ্শন আৰু ধৰ্ম]] || - || ৪২৫ |- | align=center|৬ | align=left|[[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তাৰিত/প্ৰাত্যহিক জীৱন|প্ৰাত্যহিক জীৱন]] || - || ৫০০ |- | align=center|৭ | align=left|[[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তাৰিত/সমাজ আৰু সামাজিক বিজ্ঞান|সমাজ আৰু সামাজিক বিজ্ঞান]] || - || ৯০০ |- | align=center|৮ | align=left|[[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তাৰিত/জীৱবিজ্ঞান আৰু স্বাস্থ্য বিজ্ঞান|জীৱবিজ্ঞান আৰু স্বাস্থ্য বিজ্ঞান]] || - || ১,৫০০ |- | align=center|৮ | align=left|[[ৱিকিপিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তৰিত/ স্বাস্থ্য, চিকিৎসা আৰু ৰোগব্যাধি |স্বাস্থ্য, চিকিৎসা আৰু ৰোগব্যাধি]]|| - || ২৫০ |- | align=center|৯ | align=left|[[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তাৰিত/ভৌতিক বিজ্ঞানসমূহ|ভৌতিক বিজ্ঞানসমূহ]] || - || ১,১২৫ |- | align=center|১০ | align=left|[[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তাৰিত/প্ৰযুক্তি|প্ৰযুক্তি]] || - || ৭৫০ |- | align=center|১১ | align=left|[[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তাৰিত/গণিত|গণিত]] || - || ৩০০ |- ! style="background-color:#F4F9FF"| ! style="background-color:#F4F9FF"|মুঠ ! style="background-color:#F4F9FF; text-align:right"|৪,৮০২ ! style="background-color:#F4F9FF; text-align:right"|১০,০০০ |} ==আৰু চাওক== * সংশ্লিষ্ট উইকিমিডিয়া প্ৰকল্প: [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_articles_every_Wikipedia_should_have/Expanded 10,000 articles every Wikipedia should have]. {{Core topics}} [[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়াৰ অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধ|*]] [[শ্ৰেণী:তালিকাসমূহ]] mledfvsj6ja4htm5pl0mi5en26cobrw ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তাৰিত/গণিত 4 62842 617508 402251 2026-07-16T04:16:05Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:তালিকাসমূহ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617508 wikitext text/x-wiki {{ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তাৰিত/Nav bar}} {{Progress bar|{{#expr:((29/300)*100)}} |text = প্ৰবন্ধ সৃষ্টি কৰা হ'ল}} == <span id="Basics"/>Basics (60 articles) == {{Progress bar|{{#expr:((20/60)*100)}} |text = প্ৰবন্ধ সৃষ্টি কৰা হ'ল}} {{Div col|2}} # '''[[গণিত]]''' ('''[[:en:Mathematics]]''' ) # [[গণিতজ্ঞ]] ([[:en:Mathematician]]) # [[পাটীগণিত]] ([[:en:Arithmetic]]) ## [[যোগ (গণিত)]] ([[:en:Addition]]) ## [[হৰণ (গণিত)]] ([[:en:Division (mathematics)]]) ### [[Euclidean algorithm]] ([[:en:Euclidean algorithm]]) ## [[ভগ্নাংশ (গণিত)|ভগ্নাংশ]] ([[:en:Fraction (mathematics)|Fraction]]) ### [[শতাংশ]] ([[:en:Percentage]]) ## [[Modular arithmetic]] ([[:en:Modular arithmetic]]) ## [[পূৰণ]] ([[:en:Multiplication]]) ## [[বিয়োগ]] ([[:en:Subtraction]]) # [[Conjecture]] ([[:en:Conjecture]]) # [[Constant (mathematics)|Constant]] ([[:en:Constant (mathematics)|Constant]]) ## [[0 (number)|০]] ([[:en:0 (number)|0]]) ## [[1 (number)|১]] ([[:en:1 (number)|1]]) ## [[−১]] ([[:en:−1|−1]]) ## [[E (mathematical constant)|''e'']] ([[:en:E (mathematical constant)|''e'']]) ## [[Golden ratio]] ([[:en:Golden ratio]]) ## [[Imaginary unit]] ([[:en:Imaginary unit]]) ## [[পাই]] ([[:en:Pi|Pi]]) # [[সমীকৰণ]] ([[:en:Equation]]) ## [[Equation solving]] ([[:en:Equation solving]]) ## [[Polynomial]] ([[:en:Polynomial]]) ## [[Quadratic equation]] ([[:en:Quadratic equation]]) ## [[Series (mathematics)|Series]] ([[:en:Series (mathematics)|Series]]) # [[Factorial]] ([[:en:Factorial]]) ## [[Gamma function]] ([[:en:Gamma function]]) # [[Formula]] ([[:en:Formula]]) # [[Function (mathematics)|Function]] ([[:en:Function (mathematics)|Function]]) ## [[Exponentiation]] ([[:en:Exponentiation]]) ## [[Exponential function]] ([[:en:Exponential function]]) ## [[Function composition]] ([[:en:Function composition]]) ## [[Inverse function]] ([[:en:Inverse function]]) ## [[Implicit function]] ([[:en:Implicit function]]) ## [[ঘাতাংক]] ([[:en:Logarithm]]) ## [[Nth root|''n''th root]] ([[:en:Nth root|''n''th root]]) ## [[Square root]] ([[:en:Square root]]) # [[Graph of a function]] ([[:en:Graph of a function]]) # [[Hilbert's problems]] ([[:en:Hilbert's problems]]) # [[সংখ্যা]] ([[:en:Number]]) ## [[জটিল সংখ্যা]] ([[:en:Complex number]]) ## [[কাল্পনিক সংখ্যা]] ([[:en:Imaginary number]]) ## [[অখণ্ড সংখ্যা]] ([[:en:Integer]]) ## [[অপৰিমেয় সংখ্যা]] ([[:en:Irrational number]]) ## [[স্বাভাৱিক সংখ্যা]] ([[:en:Natural number]]) ## [[পৰিমেয় সংখ্যা]] ([[:en:Rational number]]) ## [[Real number]] ([[:en:Real number]]) # [[Positional notation]] ([[:en:Positional notation]]) ## [[Arabic numerals]] ([[:en:Arabic numerals]]) ## [[Binary number]] ([[:en:Binary number]]) ## [[Decimal]] ([[:en:Decimal]]) ## [[অংক]] ([[:en:Numerical digit]]) ## [[Roman numerals]] ([[:en:Roman numerals]]) # [[উপপাদ্য]] ([[:en:Theorem]]) ## [[পাইথেগাৰাছৰ উপপাদ্য]] ([[:en:Pythagorean theorem]]) # [[ত্ৰিকোণমিতি]] ([[:en:Trigonometry]]) ## [[Inverse trigonometric functions]] ([[:en:Inverse trigonometric functions]]) ## [[Trigonometric functions]] ([[:en:Trigonometric functions]]) ## [[Hyperbolic function]] ([[:en:Hyperbolic function]]) # [[Variable (mathematics)|Variable]] ([[:en:Variable (mathematics)|Variable]]) {{Div col end}} == <span id="Algebra"/>Algebra (39 articles) == {{Progress bar|{{#expr:((1/39)*100)}} |text = প্ৰবন্ধ সৃষ্টি কৰা হ'ল}} {{Div col|2}} # [[বীজগণিত]] ([[:en:Algebra]]) # [[Abstract algebra]] ([[:en:Abstract algebra]]) ## [[Algebraic topology]] ([[:en:Algebraic topology]]) ### [[Sheaf (mathematics)|Sheaf]] ([[:en:Sheaf (mathematics)|Sheaf]]) ## [[Associative property]] ([[:en:Associative property]]) ## [[Commutative algebra]] ([[:en:Commutative algebra]]) ## [[Commutative property]] ([[:en:Commutative property]]) ## [[Distributive property]] ([[:en:Distributive property]]) ## [[Field (mathematics)]] ([[:en:Field (mathematics)]]) ## [[Fundamental theorem of algebra]] ([[:en:Fundamental theorem of algebra]]) ## [[Galois theory]] ([[:en:Galois theory]]) ## [[Group (mathematics)|Group]] ([[:en:Group (mathematics)|Group]]) ### [[Abelian group]] ([[:en:Abelian group]]) ### [[Classification of finite simple groups]] ([[:en:Classification of finite simple groups]]) ### [[Fundamental group]] ([[:en:Fundamental group]]) ### [[Group representation]] ([[:en:Group representation]]) ### [[Group theory]] ([[:en:Group theory]]) ## [[Homological algebra]] ([[:en:Homological algebra]]) ## [[Isomorphism]] ([[:en:Isomorphism]]) ## [[Module (mathematics)|Module]] ([[:en:Module (mathematics)|Module]]) ## [[Representation theory]] ([[:en:Representation theory]]) ## [[Ring theory]] ([[:en:Ring theory]]) ### [[Commutative ring]] ([[:en:Commutative ring]]) ### [[Ring (mathematics)|Ring]] ([[:en:Ring (mathematics)|Ring]]) # [[Algebraic geometry]] ([[:en:Algebraic geometry]]) ## [[Algebraic variety]] ([[:en:Algebraic variety]]) # [[Boolean algebra]] ([[:en:Boolean algebra]]) # [[Elementary algebra]] ([[:en:Elementary algebra]]) ## [[Linear equation]] ([[:en:Linear equation]]) # [[Inequality (mathematics)|Inequality]] ([[:en:Inequality (mathematics)|Inequality]]) # [[Linear algebra]] ([[:en:Linear algebra]]) ## [[Gaussian elimination]] ([[:en:Gaussian elimination]]) ## [[Matrix (mathematics)|Matrix]] ([[:en:Matrix (mathematics)|Matrix]]) ### [[Determinant]] ([[:en:Determinant]]) ### [[Eigenvalues and eigenvectors]] ([[:en:Eigenvalues and eigenvectors]]) ## [[Vector space]] ([[:en:Vector space]]) ### [[Euclidean vector]] ([[:en:Euclidean vector]]) ### # [[Cross product]] (# [[:en:Cross product]]) ### # [[Dot product]] (# [[:en:Dot product]]) {{Div col end}} == <span id="Calculus and analysis"/>Calculus and analysis (39 articles) == {{Progress bar|{{#expr:((3/39)*100)}} |text = প্ৰবন্ধ সৃষ্টি কৰা হ'ল}} {{Div col|2}} # [[Calculus]] ([[:en:Calculus]]) ## [[Fundamental theorem of calculus]] ([[:en:Fundamental theorem of calculus]]) ## [[Differential calculus]] ([[:en:Differential calculus]]) ### [[Derivative]] ([[:en:Derivative]]) ### [[Differential equation]] ([[:en:Differential equation]]) ### [[Ordinary differential equation]] ([[:en:Ordinary differential equation]]) ## [[Integral]] ([[:en:Integral]]) ### [[Laplace transform]] ([[:en:Laplace transform]]) ## [[Limit (mathematics)|Limit]] ([[:en:Limit (mathematics)|Limit]]) ### [[অসীম]] ([[:en:Infinity]]) ### [[Limit of a function]] ([[:en:Limit of a function]]) ### [[Limit of a sequence]] ([[:en:Limit of a sequence]]) ### [[Sequence]] ([[:en:Sequence]]) ### # [[Fibonacci number]] (# [[:en:Fibonacci number]]) ## [[Multivariable calculus]] ([[:en:Multivariable calculus]]) ### [[Multiple integral]] ([[:en:Multiple integral]]) ### [[Partial derivative]] ([[:en:Partial derivative]]) ### # [[Laplace's equation]] (# [[:en:Laplace's equation]]) ### # [[Partial differential equation]] (# [[:en:Partial differential equation]]) ### [[Vector calculus]] ([[:en:Vector calculus]]) ### # [[Del]] (# [[:en:Del]]) ## [[Taylor series]] ([[:en:Taylor series]]) # [[গাণিতিক বিশ্লেষণ]] ([[:en:Mathematical analysis]]) ## [[Approximation theory]] ([[:en:Approximation theory]]) ## [[সাংখ্যিক বিশ্লেষণ]] ([[:en:Numerical analysis]]) ## [[Complex analysis]] ([[:en:Complex analysis]]) ### [[Cauchy's integral formula]] ([[:en:Cauchy's integral formula]]) ### [[Euler's formula]] ([[:en:Euler's formula]]) ### [[Euler's identity]] ([[:en:Euler's identity]]) ### [[Holomorphic function]] ([[:en:Holomorphic function]]) ### [[Riemann surface]] ([[:en:Riemann surface]]) ## [[Functional analysis]] ([[:en:Functional analysis]]) ### [[Hilbert space]] ([[:en:Hilbert space]]) ## [[Harmonic analysis]] ([[:en:Harmonic analysis]]) ### [[Fourier analysis]] ([[:en:Fourier analysis]]) ### [[Fourier series]] ([[:en:Fourier series]]) ### [[Fourier transform]] ([[:en:Fourier transform]]) ## [[Real analysis]] ([[:en:Real analysis]]) ## [[Calculus of variations]] ([[:en:Calculus of variations]]) {{Div col end}} == <span id="Discrete mathematics"/>Discrete mathematics (30 articles) == {{Progress bar|{{#expr:((3/30)*100)}} |text = প্ৰবন্ধ সৃষ্টি কৰা হ'ল}} {{Div col|2}} # [[Discrete mathematics]] ([[:en:Discrete mathematics]]) # [[Combinatorics]] ([[:en:Combinatorics]]) ## [[Combination]] ([[:en:Combination]]) ## [[Permutation]] ([[:en:Permutation]]) # [[Graph theory]] ([[:en:Graph theory]]) ## [[Four color theorem]] ([[:en:Four color theorem]]) ## [[Graph (mathematics)|Graph]] ([[:en:Graph (mathematics)|Graph]]) # [[Mathematical logic]] ([[:en:Mathematical logic]]) ## [[Axiom]] ([[:en:Axiom]]) ## [[Computability theory]] ([[:en:Computability theory]]) ### [[Computable function]] ([[:en:Computable function]]) ## [[Gödel's incompleteness theorems]] ([[:en:Gödel's incompleteness theorems]]) ## [[Mathematical induction]] ([[:en:Mathematical induction]]) ## [[Mathematical proof]] ([[:en:Mathematical proof]]) ## [[Propositional calculus]] ([[:en:Propositional calculus]]) ## [[Theoretical computer science]] ([[:en:Theoretical computer science]]) ### [[Algorithm]] ([[:en:Algorithm]]) ### [[Computational complexity theory]] ([[:en:Computational complexity theory]]) ### # [[P versus NP problem]] (# [[:en:P versus NP problem]]) ### [[Theory of computation]] ([[:en:Theory of computation]]) # [[Set theory]] ([[:en:Set theory]]) ## [[Axiom of choice]] ([[:en:Axiom of choice]]) ## [[Cantor's theorem]] ([[:en:Cantor's theorem]]) ## [[Empty set]] ([[:en:Empty set]]) ## [[Equivalence relation]] ([[:en:Equivalence relation]]) ## [[Naive set theory]] ([[:en:Naive set theory]]) ### [[Russell's paradox]] ([[:en:Russell's paradox]]) ## [[Set (mathematics)|Set]] ([[:en:Set (mathematics)|Set]]) ## [[Union (set theory)]] ([[:en:Union (set theory)]]) ## [[Intersection (set theory)]] ([[:en:Intersection (set theory)]]) {{Div col end}} == <span id="Geometry"/>জ্যামিতি (৫৩ টা প্ৰবন্ধ) == {{Progress bar|{{#expr:((10/53)*100)}} |text = প্ৰবন্ধ সৃষ্টি কৰা হ'ল}} {{Div col|2}} # [[জ্যামিতি]] ([[:en:Geometry]]) # [[Analytic geometry]] ([[:en:Analytic geometry]]) # [[কোণ]] ([[:en:Angle]]) # [[ক্ষেত্ৰফল]] ([[:en:Area]]) # [[Convex set]] ([[:en:Convex set]]) # [[Coordinate system]] ([[:en:Coordinate system]]) ## [[Cartesian coordinate system]] ([[:en:Cartesian coordinate system]]) ## [[Polar coordinate system]] ([[:en:Polar coordinate system]]) # [[Differential geometry]] ([[:en:Differential geometry]]) ## [[Atiyah–Singer index theorem]] ([[:en:Atiyah–Singer index theorem]]) ## [[Riemannian geometry]] ([[:en:Riemannian geometry]]) # [[Dimension]] ([[:en:Dimension]]) # [[Distance]] ([[:en:Distance]]) # [[Length]] ([[:en:Length]]) # [[Line (geometry)|ৰেখা]] ([[:en:Line (geometry)|Line]]) # [[Volume]] ([[:en:Volume]]) ## [[Plane (geometry)]] ([[:en:Plane (geometry)]]) ## [[ত্ৰিমাত্ৰিক ক্ষেত্ৰ]] ([[:en:Three-dimensional space]]) ## [[Two-dimensional space]] ([[:en:Two-dimensional space]]) # [[Euclidean geometry]] ([[:en:Euclidean geometry]]) ## [[Euclidean space]] ([[:en:Euclidean space]]) # [[Fractal]] ([[:en:Fractal]]) # [[Metric space]] ([[:en:Metric space]]) # [[Non-Euclidean geometry]] ([[:en:Non-Euclidean geometry]]) # [[Parametric equation]] ([[:en:Parametric equation]]) # [[Point (geometry)|বিন্দু]] ([[:en:Point (geometry)|Point]]) # [[Symmetry]] ([[:en:Symmetry]]) ## [[Symmetry in mathematics]] ([[:en:Symmetry in mathematics]]) # [[Tensor]] ([[:en:Tensor]]) # [[Topology]] ([[:en:Topology]]) ## [[Compact space]] ([[:en:Compact space]]) ## [[Euler characteristic]] ([[:en:Euler characteristic]]) ## [[General topology]] ([[:en:General topology]]) ## [[Homology (mathematics)|Homology]] ([[:en:Homology (mathematics)|Homology]]) ## [[Homotopy]] ([[:en:Homotopy]]) ## [[Knot theory]] ([[:en:Knot theory]]) ## [[Manifold]] ([[:en:Manifold]]) ## [[Open set]] ([[:en:Open set]]) ## [[Poincaré conjecture]] ([[:en:Poincaré conjecture]]) ## [[Topological space]] ([[:en:Topological space]]) *Shape (13 articles) # [[Shape]] ([[:en:Shape]]) # [[Conic section]] ([[:en:Conic section]]) ## [[বৃত্ত]] ([[:en:Circle]]) ## [[Ellipse]] ([[:en:Ellipse]]) ## [[Parabola]] ([[:en:Parabola]]) ## [[Hyperbola]] ([[:en:Hyperbola]]) # [[বহুভুজ]] ([[:en:Polygon]]) ## [[চতুৰ্ভুজ]] ([[:en:Quadrilateral]]) ### [[বৰ্গক্ষেত্ৰ]] ([[:en:Square]]) ## [[ত্ৰিভুজ]] ([[:en:Triangle]]) # [[Polyhedron]] ([[:en:Polyhedron]]) ## [[Cube]] ([[:en:Cube]]) # [[Sphere]] ([[:en:Sphere]]) {{Div col end}} == <span id="Other"/>Other (26 articles) == {{Progress bar|{{#expr:((1/26)*100)}} |text = প্ৰবন্ধ সৃষ্টি কৰা হ'ল}} {{Div col|2}} # [[Applied mathematics]] ([[:en:Applied mathematics]]) ## [[Information theory]] ([[:en:Information theory]]) ## [[Mathematical optimization]] ([[:en:Mathematical optimization]]) ### [[Linear programming]] ([[:en:Linear programming]]) ### [[Nonlinear programming]] ([[:en:Nonlinear programming]]) ### [[Operations research]] ([[:en:Operations research]]) ## [[Game theory]] ([[:en:Game theory]]) # [[Category theory]] ([[:en:Category theory]]) # [[Dynamical systems theory]] ([[:en:Dynamical systems theory]]) ## [[Dynamical system]] ([[:en:Dynamical system]]) ### [[Linear dynamical system]] ([[:en:Linear dynamical system]]) ### [[Nonlinear system]] ([[:en:Nonlinear system]]) ## [[Control theory]] ([[:en:Control theory]]) # [[Number theory]] ([[:en:Number theory]]) ## [[Algebraic number theory]] ([[:en:Algebraic number theory]]) ### [[Algebraic number field]] ([[:en:Algebraic number field]]) ### [[Class field theory]] ([[:en:Class field theory]]) ## [[Analytic number theory]] ([[:en:Analytic number theory]]) ### [[Riemann hypothesis]] ([[:en:Riemann hypothesis]]) ## [[Diophantine equation]] ([[:en:Diophantine equation]]) ### [[Fermat's Last Theorem]] ([[:en:Fermat's Last Theorem]]) ## [[Fundamental theorem of arithmetic]] ([[:en:Fundamental theorem of arithmetic]]) ## [[Prime number]] ([[:en:Prime number]]) ### [[Prime number theorem]] ([[:en:Prime number theorem]]) ### [[Euclid's theorem]] ([[:en:Euclid's theorem]]) # [[Pure mathematics]] ([[:en:Pure mathematics]]) {{Div col end}} == <span id="Probability and statistics"/>Probability and statistics (40 articles) == {{Progress bar|{{#expr:((2/40)*100)}} |text = প্ৰবন্ধ সৃষ্টি কৰা হ'ল}} {{Div col|2}} # [[Probability]] ([[:en:Probability]]) ## [[Probability theory]] ([[:en:Probability theory]]) ## [[Bayes' theorem]] ([[:en:Bayes' theorem]]) ## [[Central limit theorem]] ([[:en:Central limit theorem]]) ## [[Expected value]] ([[:en:Expected value]]) ## [[Law of large numbers]] ([[:en:Law of large numbers]]) ## [[Markov chain]] ([[:en:Markov chain]]) ## [[Probability density function]] ([[:en:Probability density function]]) ## [[Probability distribution]] ([[:en:Probability distribution]]) ### [[Binomial distribution]] ([[:en:Binomial distribution]]) ### [[Exponential distribution]] ([[:en:Exponential distribution]]) ### [[Normal distribution]] ([[:en:Normal distribution]]) ### [[Poisson distribution]] ([[:en:Poisson distribution]]) ### [[Uniform distribution (discrete)]] ([[:en:Uniform distribution (discrete)]]) ## [[Random variable]] ([[:en:Random variable]]) ## [[Stochastic process]] ([[:en:Stochastic process]]) ## [[Variance]] ([[:en:Variance]]) # [[Statistics]] ([[:en:Statistics]]) ## [[Bayesian inference]] ([[:en:Bayesian inference]]) ## [[Correlation and dependence]] ([[:en:Correlation and dependence]]) ### [[Regression analysis|Regression]] ([[:en:Regression analysis|Regression]]) ### # [[Ordinary least squares|Least squares]] (# [[:en:Ordinary least squares|Least squares]]) ## [[Data visualization]] ([[:en:Data visualization]]) ## [[Design of experiments]] ([[:en:Design of experiments]]) ### [[Randomized controlled trial]] ([[:en:Randomized controlled trial]]) ## [[Arithmetic mean]] ([[:en:Arithmetic mean]]) ## [[Median]] ([[:en:Median]]) ## [[Mode (statistics)|Mode]] ([[:en:Mode (statistics)|Mode]]) ## [[Observational study]] ([[:en:Observational study]]) ## [[Sample mean and sample covariance]] ([[:en:Sample mean and sample covariance]]) ## [[Standard deviation]] ([[:en:Standard deviation]]) ## [[Standard error]] ([[:en:Standard error]]) ## [[Statistical hypothesis testing]] ([[:en:Statistical hypothesis testing]]) ### [[P-value|''p''-value]] ([[:en:P-value|''p''-value]]) ### [[Chi-square test]] ([[:en:Chi-square test]]) ### [[Student's t-test|Student's ''t''-test]] ([[:en:Student's t-test|Student's ''t''-test]]) ## [[Survey methodology]] ([[:en:Survey methodology]]) ### [[Accidental sampling]] ([[:en:Accidental sampling]]) ### [[Statistical population]] ([[:en:Statistical population]]) ### [[Sampling (statistics)|Sampling]] ([[:en:Sampling (statistics)|Sampling]]) {{Div col end}} <noinclude> {{Core topics}} [[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়াৰ অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধ]] [[শ্ৰেণী:তালিকাসমূহ]] hjedneh1qh09quqbnsico0giv1xpv1q সুকন্যা ৰহমান 0 66742 617410 442428 2026-07-15T21:53:38Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617410 wikitext text/x-wiki '''সুকন্যা ৰহমান''' ({{lang-en|Sukanya Rahman}}) হৈছে এগৰাকী ভাৰতীয় ধ্ৰুপদী নৃত্যশিল্পী, দৃশ্যধৰ্মী শিল্পী আৰু লেখিকা।<ref>https://www.nytimes.com/1985/11/17/arts/the-dance-classical-indian-fare.html</ref><ref>http://danses-indiennes.blogspot.in/</ref><ref>/http://www.nytimes.com/1985/11/17/arts/the-dance-classical-indian-fare.html</ref><ref>https://www.nytimes.com/1998/01/16/arts/art-in-review-111643.html</ref><ref>https://www.amazon.com/Bharata-Natyam-Indian-Classical-Dance/dp/0861862945</ref> তেখেতৰ গ্ৰন্থ ''Dancing in the family'' হৈছে তিনিগৰাকী মহিলাৰ আত্মকথা।<ref>https://www.amazon.com/Dancing-Family-Unconventional-Memoir-Three/dp/8129105942</ref><ref>http://sukanyarahman.com/2011/04/28/dancing-in-the-family-3/</ref><ref>http://www.thehindu.com/mag/2002/09/22/stories/2002092200110400.htm</ref><ref>http://www.outlookindia.com/article/the-genes-got-back-to-her/214498</ref> গ্ৰন্থখনে বহুলভাৱে সমাদৰ লাভ কৰিছে। তেখেতেৰ চিত্ৰকলা আৰু কলাজৰ কাম ভাৰতকে ধৰি অন্যান্য দেশতো প্ৰদৰ্শিত হৈছে।<ref>http://www.iaac.us/erasing_borders2008/s_rahman/bio.htm</ref> ''উইলিয়াম বেণ্টন মিউজিয়াম অৱ আৰ্ট''ত তেখেতৰ চিত্ৰকৰ্মৰ প্ৰদৰ্শন হৈছে।<ref>http://benton.uconn.edu/</ref> ষ্ট'ৰছৰ চিটি, দ্য আৰ্টছ কমপ্লেক্স মিউজিয়াম;<ref>http://www.artcomplex.org</ref> এমএ আৰু দ্য ফাওলাৰ মিউজিয়াম,<ref>http://www.fowler.ucla.edu</ref> লছ এঞ্জেলছতো তেখেতৰ চিত্ৰকৰ্মই প্ৰদৰ্শন লাভ কৰিছে। তেখেতৰ কৰ্মৰাজিৰ বিষয়ে উল্লেখ থকা এখন বিশেষ গ্ৰন্থ হৈছে ''Voyages of Body and Soul: Selected Female Icons of India and Beyond''।<ref>{{Cite book | url=https://books.google.com/?id=VMYxBwAAQBAJ&dq=Sukanya+Rahman+%2B+French+government+scholarship | title=Voyages of Body and Soul: Selected Female Icons of India and Beyond| isbn=9781443861151| last1=Katrak| first1=Ketu H.| last2=Ratnam| first2=Anita| date=2 June 2014}}</ref> ==জীৱনী== ১৯৪৬ চনত [[কলিকতা]]ত সুকন্যা ৰহমানৰ জন্ম হয়। তেখেতৰ পিতৃ হৈছে ভাৰতীয় আৰ্কিটেক্ট হবিব ৰহমান। আনহাতে মাতৃ হৈছে প্ৰখ্যাত ভাৰতীয় ধ্ৰুপদী নৃত্যশিল্পী [[ইন্দ্ৰাণী ৰহমান]]।<ref>https://sangeethas.wordpress.com/2014/10/09/know-thy-dancer-indrani-rahman/</ref> ভাৰতীয় নৃত্যৰ পথিকৃৎ ৰাগিনী দেৱী হৈছে তেখেতৰ আইতাক। আনহাতে ভাৰতীয় আলোকচিত্ৰ শিল্পী ৰাম ৰহমানৰ ভগ্নী। সুকন্যা ৰহমানে নতুন দিল্লীৰ কলেজ অৱ আৰ্টত চিত্ৰকলা শিকে। ১৯৬৫ চনত তেখেতে ফৰাচী চৰকাৰৰ পৰা পেৰিছত থকা "ইক'ল নেশ্যনেল ডেছ বিউক্স আৰ্টছ"ত অধ্যয়ন কৰাৰ সুবিধা লাভ কৰে। থিয়েটাৰ পৰিচালক, প্ৰযোজক আৰু চিত্ৰনাট্যকাৰ ফ্ৰেংক উইকছৰ লগত তেখেতৰ পৰৱৰ্তী সময়ত বৈবাহিক জীৱন আৰম্ভ হয়। ফ্ৰেংক উইকছ জনাজাত হৈছে ''Soldier Come Home'' নামৰ গৃহযুদ্ধৰ ওপৰত আধাৰিত নাট্যখনৰ বাবে। তেওঁলোকৰ দুটি পুত্ৰ সন্তান আছে। হবিব উইকছ আৰু ৱাৰড্ৰেথ উইকছ। আনহাতে জেক উইকছ আৰু ছাৰা উইকছ হৈছে তেওঁলোকৰ নাতি। ==নৃত্য== সুকন্যা ৰহমানে তেখেতৰ আইতাক ৰাগিনী দেৱী আৰু মাতৃ ইন্দ্ৰাণীৰ ভাৰতীয় নৃত্য পৰম্পৰা অনুসৰণ কৰে।<ref>http://www.thehindu.com/features/friday-review/dance/canvas-of-custom/article4269010.ece</ref><ref>http://www.narthaki.com/info/mbyd/mbyd5.html</ref><ref>http://www.littleindia.com/arts-entertainment/1398-so-what-are-you-doing-this-summer.html</ref><ref>Anna Kisselgoff, The New York Times, 1 October 1979</ref> কম বয়সতে সুকন্যা নিজ মাতৃৰ দ্বাৰা প্ৰশিক্ষণপ্ৰাপ্ত হয়। নিউয়ৰ্কত মাৰ্থা গ্ৰাহামৰ সৈতে তেখেতে আমেৰিকান আধুনিক নৃত্য অধ্যয়ন কৰিবলৈ এটা বৃত্তি লাভ কৰে। ইয়াৰ পিছত তেখেত ভাৰতলৈ উভতি আহে। ইন্দ্ৰাণী ৰহমানৰ বাহিৰেও, তেখেতৰ গুৰুসকল হৈছে পাণ্ডানুলাৰ চ'কালিংগম পিল্লাই, টাঞ্জোৰ কিট্টাপ্পা পিল্লাই, দেৱ প্ৰসাদ দাস আৰু ৰাজা ৰেড্ডী। একক নৃত্য পৰিৱেশন কৰিবলৈ তেখেতে দেশে-বিদেশে অনেক ঠাই ভ্ৰমিছে। প্ৰধানকৈ তেখেতে [[কুচিপুড়ি]], [[ওড়িছী নৃত্য|ওড়িছী]] আৰু [[ভাৰতনাট্যম]] প্ৰদৰ্শন কৰে। ইয়াৰ লগতে তেখেতে মাতৃৰ সৈতেও নৃত্য পৰিৱেশন কৰে। তেখেতে জেকবছ পিলৌ নৃত্য মহোৎসৱ, লিংকন চেণ্টাৰ, এছিয়া ছ'ছাইটি, আৰু এডিনবাৰ্গ মহোৎসৱত নৃত্য পৰিৱেশন কৰিছে। তেখেতে নৃত্যৰ বহুকেইটা ফেলোশ্বিপো লাভ কৰিছে। মেইন হিউমেনিটিছ সচিবৰ পৰা লাভ কৰা এটা অনুদানৰ অধীনত তেখেতে "Feminine Images in the Myth, Art and Dance of India: 4,000 Years of Hindu Expression of the Woman" শীৰ্ষক অনুষ্ঠানটো বিভিন্ন ঠাইত প্ৰদৰ্শন কৰিছিল।<ref>https://news.google.com/newspapers?nid=1917&dat=19870406&id=sxAhAAAAIBAJ&sjid=oHIFAAAAIBAJ&pg=4805,1356982&hl=en</ref><ref>https://news.google.com/newspapers?nid=1928&dat=19811012&id=7_QpAAAAIBAJ&sjid=32QFAAAAIBAJ&pg=2729,2615369&hl=en</ref> তেখেতে NEA নৃত্য পেনেলতো সদস্যভুক্ত হৈছে। ইয়াৰ লগতে কলাৰ ৰাষ্ট্ৰীয় সচিবক সম্বোধন কৰিবলৈও তেখেতক অতিথি বক্তা হিচাপে নিমন্ত্ৰণ কৰা হৈছে।<ref>https://www.arts.gov/about/national-council-arts</ref><ref>https://www.arts.gov/sites/default/files/NEA-Annual-Report-1992.pdf</ref> তেখেতৰ নৃত্য কৰ্মশালাত বাৰ্নাড, দ্য জুলিয়াৰ্ড স্কুল, ছাৰাহ লৰেন্স, বেটছ অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>http://www.indianewengland.com/ME2/Audiences/dirmod.asp?sid=&nm=&type=Publishing&mod=Publications%3A%3AArticle&mid=8F3A7027421841978F18BE895F87F791&tier=4&id=96A5B8D3165A495FA22DEDCABFA64876&AudID=9385736839DB419F9BE37F2714C206BA{{Dead link|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==প্ৰদৰ্শন== ৰহমানৰ সৃষ্টিৰাজি দেশে-বিদেশে অনেক গেলেৰীত প্ৰদৰ্শিত হৈছে। তাৰে ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হৈছে-দৃষ্টি আন্দোলন: ইণ্ডিয়া ইণ্টাৰনেশ্যনেল চেণ্টাৰ এনেক্স গেলেৰী, নৱেম্বৰ ২০১৫; দ্য ছহমত কালেকটিভ: ১৯৮৯ চনৰ পিছত ভাৰতৰ কলা আৰু সামাজিক সক্ৰিয়তা, দ্য ফাউলাৰ মিউজিয়াম, লছ এঞ্জেলছ, এপ্ৰিল ২০১৫; সন্মিলিত কলা মেলা ২০১৩, নতুন দিল্লী, ১৪ ছেপ্টেম্বৰ ২০১৩;<ref>{{Cite web |title=আৰ্কাইভ কপি |url=http://www.sodelhi.com/art-book-exhibitions/united-art-fair-2013-pragati-maidan-new-delhi |access-date=2021-02-07 |archivedate=2017-08-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170821084937/http://www.sodelhi.com/art-book-exhibitions/united-art-fair-2013-pragati-maidan-new-delhi |deadurl=yes }}</ref> গান পইণ্ট ক'ভ গেলেৰী, ওৰছ আইলেণ্ড, মেইন, জুলাই ২০১২;<ref>{{Cite web |title=আৰ্কাইভ কপি |url=http://bangordailynews.com/community/maine-artist-to-exhibit-at-gun-point-cove-gallery-orrs-island/ |access-date=2021-02-07 |archivedate=2016-10-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20161006045016/http://bangordailynews.com/community/maine-artist-to-exhibit-at-gun-point-cove-gallery-orrs-island/ |deadurl=yes }}</ref> গেলেৰী প্ৰকল্প, এন আৰবাৰ, মিচিগান, আগষ্ট ২০০৯; এম.এফ.হুছেইন গেলেৰী, জামিয়া মিলিয়া ইছলামিয়া, নতুন দিল্লী, ভাৰত জানুৱাৰী ২০০৯; কুইনছ মিউজিয়াম অৱ আৰ্ট, ফ্লাছিং, নিউ ইয়ৰ্ক অক্টোবৰ ২০০৮<ref>{{Cite web |title=আৰ্কাইভ কপি |url=http://www.queensbuzz.com/contemporary-indian-art-of-the-diaspora---queens-museum-of-art-flushing-ny-cms-190 |access-date=2021-02-07 |archivedate=2020-02-15 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200215124708/http://www.queensbuzz.com/contemporary-indian-art-of-the-diaspora---queens-museum-of-art-flushing-ny-cms-190 |deadurl=yes }}</ref> ==সমালোচনা== ইউএএফ IIৰ তত্ত্বাৱধায়ক পিটাৰ নেগীয়ে সুকন্যা ৰহমানৰ সন্দৰ্ভত কৈছে যে, {{cquote|With small scale works of mixed media on paper, Sukanya Rahman presents a playful and lyrical suite of works. Her mark-making is diverse, juxtaposing the expressionistic with the geometric, the calligraphic with the boldly reductive. Collage elements further complicate the mix, allowing for printed patterns and found pictures to add their voices. These works are full of movement yet always achieve a careful balance, while Rahman’s palette reflects her multiple influences living between India, the United States and Mexico"<ref>Catalog, United Art Fair</ref>}} নিউ ইয়ৰ্ক টাইমছৰ হৈ হলাণ্ড কোটাৰে কৈছে, {{cquote|Sukanya Rahman’s collages have much to recommend them… hers is an art of layering, of pulling together diverse sources, high and low, with no distinctions made.<ref>https://www.nytimes.com/1998/01/16/arts/art-in-review-111643.html</ref>}} ইণ্ডিয়া টুডেই ইণ্টাৰনেশ্যনেৰ হৈ লভিনা মেলৱানিয়ে কৈছে, {{cquote|"What is George Harrison doing at the battlefield of Kurukshetra? And isn’t that Dick Tracy frolicking with Gopis in the water? The Taliban and Burkha-clad women, Buster Keaton, and Mother India crushing British rulers under her feet are all there. Like colorful butterflies, these images and objects have been impaled in tiny boxes by artist Sukanya Rahman at Gallery 678"<ref>.http://sukanyarahman.com/about-the-artist/</ref>}} আনহাতে মেইনে ছানডে টেলিগ্ৰামৰ ফিলিপ আইজাকছনে কৈছে, {{cquote|"Aesthetically, Sukanya Rahman’s works are assured and sophisticated. They are emotional and humorous and build tension between the understandable and non-understandable between Eastern and Western cultural references. It adds up to a sparkling performance."<ref>http://sukanyarahman.com/about-the-artist/</ref>}} ==তথ্যসূত্ৰ== {{ৰেফলিষ্ট|30em}} [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:পশ্চিমবঙ্গৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় নৃত্যশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় চিত্ৰশিল্পী]] geipi16q0hcv9t28nhkmzu8kxbwnhnq সিন্ধুতাঈ সপকাল 0 66825 617409 519180 2026-07-15T21:46:47Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617409 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = সিন্ধুতাঈ সপকাল | image = Dr. Sindhutai Sapkal, Pune on International Women’s Day 2017 (cropped).jpg | other_names = অনাথৰ মাতৃ, মাই | caption = ২০১৮ চনত সিন্ধুতাঈ | birth_date = {{birth date and age|1948|11|14||df=yes}} | birth_place = ৱাৰ্ধা, চেণ্ট্ৰেল প্ৰভিন্সেছ এণ্ড বেৰাৰ, [[মহাৰাষ্ট্ৰ]], [[ভাৰত]] | death_date = {{death date and age|df=yes|2022|01|4|1948|11|14}} | death_place = [[পুণে]], [[মহাৰাষ্ট্ৰ]], ভাৰত | nationality = ভাৰতীয় | spouse = শ্ৰীহৰি সপকাল | children = এগৰাকী কন্যা আৰু তিনিজন পুত্ৰ<br/>১৪০০ তুলি লোৱা | known_for = অনাথ শিশুক লালন-পালন কৰা | father = অভিমানজী সাথে | awards = [[নাৰী শক্তি পুৰস্কাৰ]], ২০১৭<br>[[পদ্মশ্ৰী]], ২০২১ }} '''সিন্ধুতাঈ সপকাল''' ({{lang-en|Sindhutai Sapkal}}, ১৪ নৱেম্বৰ ১৯৪৮ - ৪ জানুৱাৰী ২০২২) এগৰাকী ভাৰতীয় সমাজকৰ্মী আৰু সামাজিক সক্ৰিয়বাদী। তেওঁ বিশেষকৈ [[ভাৰত]]ত অনাথ শিশুক প্ৰতিপালন কৰাত তেওঁৰ অৱদানৰ বাবে জনা যায়। তেওঁক জনপ্ৰিয়ভাবে 'অনাথৰ মাতৃ' আৰু 'মাই' বুলি কোৱা হয়।<ref>{{Cite web |title=Mother of Orphans |url=http://ckpally.tripod.com/mother/ |access-date=2021-02-09 |archivedate=2010-02-15 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100215083930/http://ckpally.tripod.com/mother/ |deadurl=yes }}</ref> তেওঁ সমাজলৈ আগবঢ়োৱা অৱদানৰ স্বীকৃতি স্বৰূপে ভাৰত চৰকাৰে তেওঁক ২০১৭ চনত [[নাৰী শক্তি পুৰস্কাৰ]] আৰু ২০২১ চনত দেশৰ চতুৰ্থ সৰ্বোচ্চ অসামৰিক সন্মান [[পদ্মশ্ৰী]] প্ৰদান কৰে। ==প্ৰাৰম্ভিক জীৱন আৰু শিক্ষা== ১৯৪৮ চনৰ ১৪ নৱেম্বৰ তাৰিখে মহাৰাষ্ট্ৰৰ ৱাৰ্ধা জিলাৰ এক গৰখীয়াৰ পৰিয়ালত সিন্ধুতাঈৰ জন্ম হৈছিল। অবাঞ্ছিত শিশু হোৱাৰ বাবে তেওঁক সৰুতে চিন্ধি ([[মাৰাঠী ভাষা]]ত 'কাপোৰৰ ফটা টুকুৰা') বুলি কোৱা হৈছিল। অৱশ্যে তেওঁৰ দেউতাকে মাকৰ ইচ্ছাৰ বিৰুদ্ধে সিন্ধুতাঈক শিক্ষিত কৰিবলৈ আগ্ৰহী আছিল। অভিমানজীয়ে (সিন্ধুতাঈৰ দেউতাক) গৰু চৰোৱা অজুহাতত তেওঁক বিদ্যালয়লৈ পঠিয়াইছিল। তেওঁ বিদ্যালয়ত ভাৰাদি গছৰ পাত শ্লেট হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল কিয়নো তেওঁলোকৰ পৰিয়ালৰ সীমিত বিত্তীয় সম্পদৰ বাবে প্ৰকৃত শ্লেট বহন কৰিব পৰা নাছিল। অত্যধিক দৰিদ্ৰতা, পাৰিবাৰিক দায়িত্ব আৰু বাল্য বিবাহৰ ফলত তেওঁ সফলতাৰে চতুৰ্থ শ্ৰেণী উত্তীৰ্ণ হোৱাৰ পিছত আনুষ্ঠানিক শিক্ষা এৰিবলৈ বাধ্য হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Sindhutai Sapkal |url=http://www.hbcse.tifr.res.in/events/sindhutai-sapkal |publisher=Homi Bhabha Centre for Science Education,TIFR}}</ref> ==বিবাহ আৰু প্ৰাৰম্ভিক কাৰ্য== ১২ বছৰ বয়সত সপকালৰ ৱাৰ্ধা জিলাত ৩০ বছৰীয়া শ্ৰীহৰি সপকালৰ সৈতে বিয়া হৈছিল। ২০ বছৰ বয়সলৈকে তেওঁ তিনি সন্তানৰ মাতৃ হৈছিল। সিন্ধুতাঈয়ে এজন স্থানীয় প্ৰতিভাশালী ব্যক্তিৰ বিৰুদ্ধে এক সফল আন্দোলন আৰম্ভ কৰিছিল যি গাওঁবাসীৰ পৰা কোনো পাৰিশ্ৰমিক অবিহনে ভাৰতত ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা শুকান গোবৰ প্ৰতাৰণা কৰি সংগ্ৰহ কৰি আছিল আৰু বন বিভাগৰ সৈতে মিলি ইয়াক বিক্ৰী কৰিছিল। তেওঁৰ আন্দোলনই জিলা উপায়ুক্তক তেওঁৰ গাঁৱলৈ আহিবলৈ বাধ্য কৰিছিল আৰু সপকাল সঠিক বুলি জানি জিলা উপায়ুক্তজনে সেই প্ৰতিভাশালী ব্যক্তিজনৰ বিৰুদ্ধে এটা আদেশ জাৰি কৰিছিল। মানুহজনে এগৰাকী দৰিদ্ৰ মহিলাৰ দ্বাৰা অপমানিত হোৱা বাবে ক্ষুদ্ধ হৈ তেওঁৰ স্বামীক প্ৰয়োচিত কৰি ন মাহৰ গৰ্ভৱতী সিন্ধুতাঈক পৰিত্যাগ কৰোৱায়। ১৯৭৩ চনৰ ১৪ অক্টোবৰৰ নিশা তেওঁলোকৰ ঘৰৰ বাহিৰত গোহালি এটাত অৰ্ধসচেতন অৱস্থাত তেওঁ এগৰাকী কেঁচুৱা ছোৱালী সন্তান জন্ম দিছিল। সিন্ধুতাই জীয়াই থাকিবলৈ ৰাস্তা আৰু ৰেলৱে প্লেটফৰ্মত ভিক্ষা কৰিবলৈ লৈছিল। পুৰুষ সকলৰ পৰা ভয়ত তেওঁ প্ৰায়ে ৰাতি সমাধিস্থানত অতিবাহিত কৰিছিল। তেওঁৰ অৱস্থা এনে আছিল যে মানুহে তেওঁক ভূত বুলি কৈছিল যিহেতু তাইক নিশা সমাধিস্থানত দেখা গৈছিল।<ref>{{cite web |title=The story of Sindhutai Sapkal - A mother to orphaned children |url=https://www.esamskriti.com/sa/Good-Work-India/The-story-of-Sindhutai-Sapkal-~-A-mother-to-orphaned-children-1.aspx |publisher=Raksha Paharia}}</ref> সপকালৰ সংগ্ৰামৰ বিৱৰণ ২০১৬ চনৰ ১৮ মে' তাৰিখত সাপ্তাহিক অপ্টিমিষ্ট চিটিজেনত প্ৰদান কৰা হৈছিল: {{quote|জীয়াই থকাৰ এই নিৰন্তৰ যুঁজত তেওঁ নিজকে মহাৰাষ্ট্ৰৰ অম্ৰাৱতী জিলাত অৱস্থিত চিকালদাৰাত পাইছিল। ইয়াত বাঘ সংৰক্ষণ প্ৰকল্পৰ বাবে ৮৪টা জনজাতীয় গাওঁ স্থানান্তৰ কৰা হৈছিল। বিভ্ৰান্তিৰ মাজত এজন প্ৰকল্প বিষয়াই আদিবাসী গাওঁবাসীৰ ১৩২টা গৰু জব্দ কৰে আৰু এটা গৰুৰ মৃত্যু হয়। সিন্ধুতাঈয়ে অসহায় জনজাতীয় গাওঁবাসীসকলৰ সঠিক পুনৰ্বাসনৰ বাবে যুঁজ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছিল। তেওঁৰ প্ৰচেষ্টাক বন মন্ত্ৰীয়ে স্বীকাৰ কৰিছিল আৰু বিকল্প স্থানান্তৰৰ বাবে উপযুক্ত ব্যৱস্থা কৰিছিল।<ref name="Koser">{{cite news| first=Tuhin| last=Sen| title=Story of Sindhutai Sapkal – The Mother of thousands of Orphans| work=The Optoimist Citizen| date=May 8, 2016| url=https://www.theoptimistcitizen.com/sindhutai-sapkal-mother-orphans/| accessdate=September 19, 2020| archivedate=September 27, 2020| archiveurl=https://web.archive.org/web/20200927014338/https://www.theoptimistcitizen.com/sindhutai-sapkal-mother-orphans/| deadurl=yes}}</ref>}} সপকালে কেইবা কিলোমিটাৰ দূৰত অৱস্থিত তেওঁৰ মাকৰ ঘৰলৈ গৈছিল। মাকে তেওঁক আশ্ৰয় দিবলৈ অস্বীকাৰ কৰিছিল। সিন্ধুতাঈয়ে ৰেলৱে প্লেটফৰ্মত খাদ্যৰ বাবে ভিক্ষা কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিছিল। এনেদৰে তেওঁ অনুভৱ কৰিছিল যে পিতৃ-মাতৃৰ দ্বাৰা পৰিত্যাগ কৰা বহুতো শিশু আছে। তেওঁ তেওঁলোকক নিজৰ শিশু হিচাপে গ্ৰহণ কৰিছিল। তাৰ পিছত তেওঁ জীৱন ধাৰণৰ বাবে বেছিকৈ ভিক্ষা মাগিবলৈ আৰম্ভ কৰিছিল। অনাথ হিচাপে তেওঁৰ ওচৰলৈ অহা সকলোৰে বাবে মাতৃ হোৱাৰ সিদ্ধান্ত লৈছিল। পিছলৈ তেওঁ নিজৰ জৈৱিক সন্তান আৰু গ্ৰহণ কৰা শিশুসকলৰ মাজত পক্ষপাতিত্বৰ অনুভূতি দূৰ কৰিবলৈ [[পুনে]]ৰ বিশ্বাসী শ্ৰীমন্ত ডাগডু শেঠ হালৱাইক জৈৱিক সন্তানক দান কৰিছিল।<ref>{{cite web |title=Mother of orphans – Sindhu Tai Sapkal – Part 1 |url=http://www.india-intro.com/blog/fan-musings/502-mother-of-orphans-sindhu-tai-sapkal-part-1.html |publisher=Indya Unlimited |date=9 March 2011 |access-date=9 February 2021 |archivedate=20 September 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160920184004/http://www.india-intro.com/blog/fan-musings/502-mother-of-orphans-sindhu-tai-sapkal-part-1.html |deadurl=yes }}</ref> ==পৰৱৰ্তী কাৰ্য== সিন্ধুতাঈয়ে নিজকে অনাথসকলৰ প্ৰতি উৎসৰ্গিত কৰিছে। তেওঁক "মাই" বুলি কোৱা হয়, যাৰ অৰ্থ হৈছে "মাতৃ।" তেওঁ ১,০৫০ ৰো অধিক অনাথ শিশুক লালন-পালন কৰিছে। তেওঁৰ ২০৭জন জোঁৱাই, ৩৬ বোৱাৰী আৰু এক হাজাৰৰো অধিক নাতি-নাতিনী আছে। তেওঁ গ্ৰহণ কৰা বহুতো শিশু হৈছে উকীল আৰু চিকিৎসকৰ দৰে বৃত্তি গ্ৰহণ কৰিছে। তেওঁৰ জৈৱিক কন্যাকে ধৰি কিছুমান গ্ৰহণ কৰা সন্তানে নিজৰ স্বতন্ত্ৰ অনাথ আশ্ৰম চলাই আছে। তেওঁৰ এজন সন্তানে তেওঁৰে জীৱনত পিএইচডি কৰি আছে। সমাজৰ প্ৰতি তেওঁৰ সমৰ্পণ আৰু কামৰ বাবে তেওঁক ২৭৩ ৰো অধিক পুৰস্কাৰেৰে সন্মানিত কৰা হৈছে। তেওঁ অনাথ শিশুৰ ঘৰৰ বাবে মাটি কিনিবলৈ পুৰস্কাৰৰ ধন ব্যৱহাৰ কৰে। তেওঁ সমাজ আৰু যুৱসমাজৰ বাবে প্ৰেৰণামূলক বক্তৃতা আগবঢ়ায় ৭০ বছৰ বয়সত সপকালৰ স্বামী তেওঁৰ ওচৰলৈ ক্ষমা বিচাৰি আহিছিল। তেওঁ তেওঁৰ স্বামীক সন্তান হিচাপে গ্ৰহণ কৰে। ২০১০ চনত মুক্তি লাভ কৰা মাৰাঠী ভাষাৰ ছবি 'মি সিন্ধুতাঈ সপকাল' তেওঁৰ জীৱনৰ প্ৰকৃত কাহিনীৰ দ্বাৰা অনুপ্ৰাণিত এখন জীৱনীমূলক ছবি। ছবিখন ৫৪তম লণ্ডন চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱত বিশ্ব প্ৰিমিয়াৰৰ বাবে বাছনি কৰা হৈছিল। তেওঁ ৮৪খন গাঁৱৰ পুনৰ্বাসনৰ বাবে যুঁজিছিল। তেওঁৰ আন্দোলনৰ সময়ত তদানীন্তন বন মন্ত্ৰী ছেদিল গুপ্তাক লগ পাইছিল। তেওঁ সন্মত হৈছিল যে চৰকাৰে বিকল্প স্থানত উপযুক্ত ব্যৱস্থা কৰাৰ আগতে গাওঁবাসীসকলক স্থানচ্যুত কৰিব নালাগে। অনাথ আৰু পৰিত্যক্ত আদিবাসী শিশুৰ দুৰ্দশাৰ বিষয়ে অৱগত হোৱাৰ পিছত কম পৰিমাণৰ খাদ্যৰ পৰিৱৰ্তে শিশুসকলৰ যত্ন লৈছিল। কিছু সময়পিছত এয়া তেওঁৰ জীৱনৰ অভিযান হৈ পৰে।<ref>{{Cite web|title=Sindhutai Sapkal Birthday: From begging to becoming the mother of thousands of orphans|url=https://mumbaimirror.indiatimes.com/mumbai/other/sindhutai-sapkal-birthday-from-begging-to-becoming-the-mother-of-thousands-of-orphans/articleshow/79192692.cms|access-date=2020-12-07|website=mumbaimirror.indiatimes.com}}</ref> ==পৰিচালিত সংস্থাসমূহ== * মাদাৰ গ্লোবেল ফাউণ্ডেচন পুনে * সন্মতি বাল নিকেতন, ভেলহেকাৰ বস্তি, হদপচাৰ, পুনে * মমতা বাল সদন, কুম্ভৰৱলান, চাচৱাদ * মাইৰ আশ্ৰম চিখালদাৰা, অম্ৰৱতী * অভিমান বাল ভৱন, ৱাৰ্ধা * গঙ্গাধৰবাবা ছাত্ৰালয়, গুহা শিৰডি * সপ্তসিন্ধুৰ মহিলা অধৰ, বালসংগোপণ আনী শিক্ষণ সংস্থা, পুনে * শ্ৰী মনশান্তি ছাত্ৰালয়, চিৰুৰ ==বঁটা আৰু সন্মান== [[file:Ram Nath Kovind presenting the Nari Shakti Puruskar for the year 2017 to Dr. Sindhutai Sapkal (cropped).jpg|thumb|ৰাষ্ট্ৰপতি [[ৰামনাথ কোৱিন্দ|ৰামনাথ কোৱিন্দে]] তেওঁক ২০১৭ বৰ্ষৰ [[নাৰী শক্তি পুৰস্কাৰ]] প্ৰদান কৰা মুহূৰ্ত]] * ২০২১ - সমাজ সেৱা শিতানত [[পদ্মশ্ৰী]] * ২০১৭ – [[নাৰী শক্তি পুৰস্কাৰ]]<ref>{{cite web | title=Nari Shakti Puraskar | url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/nari-shakti-puraskar/articleshow/63203332.cms | work=The Times of India | date= 7 March 2018}}</ref> * ২০১৬ – ৱোকাৰ্ড্ট ফাউণ্ডেচন ২০১৬ বৰ্ষৰ সামাজিক কৰ্মী বঁটা * ২০১৬ - ডিৱাই পাটিল ইনষ্টিটিউট অফ টেকন'লজী এণ্ড ৰিচাৰ্চৰ পৰা সন্মানীয় ডক্টৰেট ডিগ্ৰী * ২০১৫ – ২০১৪ বৰ্ষৰ বাবে আহমাদিয়া মুছলিম শান্তি পুৰস্কাৰ<ref>{{cite web | author= Zia H Shah | title=This year Ahmadiyya Muslim Peace Prize went to a Hindu Humanitarian Sou. Sindhutai Sapkal. | url=http://www.themuslimtimes.org/2015/03/countries/india/the-2015-ahmadiyya-muslim-prize-for-the-advancement-of-peace-goes-to-sou-sindhutai-sapkal#ixzz3UX1Qxrwk | publisher=The Muslim Times | date= 14 March 2015}}</ref> * ২০১৪ – বাসৱ ভূষনা পুৰস্কাৰ * ২০১৩ – সামাজিক ন্যায়ৰ বাবে [[মাদাৰ টেৰেছা]] বঁটা।<ref>{{cite web|title=Harmony Foundation to host Mother Teresa awards on Nov 9|url=http://www.dnaindia.com/mumbai/report-harmony-foundation-to-host-mother-teresa-awards-on-nov-9-2033089|date=8 November 2014|work=dna|publisher=Diligent Media Corporation Ltd.|accessdate=11 November 2014}}</ref><ref>{{cite web|title=Mother Teresa Awards given to promoters of social justice|url=http://www.catholicnewsagency.com/news/mother-teresa-awards-given-to-promoters-of-social-justice/|publisher=Catholic News Agency|accessdate=14 December 2014|archivedate=4 September 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170904070811/http://www.catholicnewsagency.com/news/mother-teresa-awards-given-to-promoters-of-social-justice/|deadurl=yes}}</ref> * ২০১৩ – নেচনেল এৱাৰ্ড ফৰ আইকনিক মাদাৰ * ২০১২ – চিএনএন-আইবিএন আৰু ৰিলায়েন্স ফাউণ্ডেচনৰ দ্বাৰা প্ৰদান কৰা ৰিয়েল হিৰো'ছ বঁটা।<ref>{{cite web |title=Real Heroes |url=http://www.realheroes.com/2012-heroes.php |publisher=Reliance Foundation |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160331051827/http://www.realheroes.com/2012-heroes.php |archive-date=31 March 2016 |df=dmy-all |access-date=9 February 2021 |archivedate=31 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160331051827/http://www.realheroes.com/2012-heroes.php |deadurl=yes }}</ref> * ২০১২ – পুনেৰ কলেজ অৱ ইঞ্জিনিয়াৰিংৰ দ্বাৰা চি.অ.ই.পি. গৌৰৱ পুৰস্কাৰ * ২০১০ – মহিলা আৰু শিশু কল্যাণৰ ক্ষেত্ৰত সমাজকৰ্মীসকলক মহাৰাষ্ট্ৰ চৰকাৰে প্ৰদান কৰা অহল্যাবাঈ হলকাৰ বঁটা<ref>{{Cite web |title=Sindhutai Sapkal to receive state award child welfare |url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2002-11-28/pune/27316600_1_cash-award-child-welfare-social-workers |access-date=2021-02-09 |archivedate=2012-11-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121103120413/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2002-11-28/pune/27316600_1_cash-award-child-welfare-social-workers |deadurl=yes }}</ref> * ২০০৮ – দৈনিক মাৰাঠী বাতৰি কাকত লোকসত্তাৰ দ্বাৰা প্ৰদান কৰা ৱমেন অফ দা ইয়াৰ বঁটা * ১৯৯৬ – দত্তক মাতা পুৰস্কাৰ<ref>{{cite web |title=Sindhutai Sapkal |url=http://www.reminderindia.com/sindhutai-sapkal/ |publisher=reminderindia.com |access-date=2021-02-09 |archivedate=2014-06-17 |archiveurl=https://archive.is/20140617233246/http://www.reminderindia.com/sindhutai-sapkal/ |deadurl=yes }}</ref> * ১৯৯২ – আগশাৰীৰ সামাজিক অৱদানকাৰী বঁটা * ৰাজাই বঁটা * শিৱলীলা মহিলা গৌৰৱ বঁটা ==মৃত্যু== ২০২২ চনৰ ৪ জানুৱাৰীত মহাৰাষ্ট্ৰৰ পুনেত ৭৩ বছৰ বয়সত হৃদৰোগত আক্ৰান্ত হৈ তেওঁৰ মৃত্যু হয়।<ref name="death">{{cite news |title=‘Mother of Orphans’, Padma Shri Awardee Sindhutai Sapkal Passes Away; PM Modi Expresses Grief |url=https://www.news18.com/news/india/renowned-social-worker-sindhutai-sapkal-passes-away-4623326.html |access-date=4 January 2022 |work=News18 |date=4 January 2022 |language=en}}</ref> ==তথ্য উৎস== {{ৰেফলিষ্ট}} {{নাৰী শক্তি পুৰস্কাৰ প্ৰাপক}} [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:সমাজকৰ্মী]] [[শ্ৰেণী:পদ্মশ্ৰী বঁটা বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:নাৰী শক্তি পুৰস্কাৰ বিজয়ী]] nfvahold0zf6dmz4jppvbupbyds2kee যামিনী ৰয় 0 72198 617278 562188 2026-07-15T13:24:03Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617278 wikitext text/x-wiki {{Infobox artist | name = যামিনী ৰয় | image = Statue of Jamini Roy.jpg | birth_date = {{Birth date|df=yes|1887|04|14}} | birth_place = বেলিয়াতোড়, বাঁকুড়া, [[পশ্চিমবংগ]], ব্ৰিটিছ ভাৰত | death_date = {{Death date and age|df=yes|1972|04|24|1887|04|11}} | death_place = | nationality = ভাৰতীয় | field = চিত্ৰ | works = চিত্ৰশিল্পী | awards = [[পদ্মভূষণ]] {{small|(১৯৫৫)}} }} '''যামিনী ৰয়''' ({{Lang-en|Jamini Roy}}; ১১ এপ্ৰিল ১৮৮৭ – ২৪ এপ্ৰিল ১৯৭২) এগৰাকী ভাৰতীয় চিত্ৰশিল্পী আছিল। ১৯৫৫ চনত তেওঁক ভাৰত চৰকাৰৰ [[পদ্মভূষণ]] বঁটাৰে সন্মানিত কৰা হয়। তেওঁ শিল্পী [[অৱনীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰ]]ৰ শিষ্য আছিল, যাৰ শৈল্পিক মৌলিকতা আৰু ভাৰতত কলাৰ উদ্ভৱত অৱদান সন্দেহাতীত হৈ আছে। == জীৱনৰ প্ৰাৰম্ভিক কাল == ১৮৮৭ চনৰ ১১ এপ্ৰিলত [[পশ্চিমবংগ]]ৰ বাঁকুড়া জিলাৰ বেলিয়াতোড় গাঁৱত ভূমি-মালিকসকলৰ এক মধ্যমীয়া সমৃদ্ধকায় কায়স্থ পৰিয়ালত যামিনী ৰয়ৰ জন্ম হয়।<ref name=india>{{cite web | title = Jamini Roy (1887–1972) Biography | publisher = Indian Art Circle | url = http://www.indianartcircle.com/dhoomimalgallery/dmg_1.shtml#BM11 | access-date = 9 January 2014 | archive-url = https://web.archive.org/web/20150924034328/http://www.indianartcircle.com/dhoomimalgallery/dmg_1.shtml#BM11 | archive-date = 24 September 2015 | url-status = dead | archivedate = 24 September 2015 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20150924034328/http://www.indianartcircle.com/dhoomimalgallery/dmg_1.shtml#BM11 | deadurl = yes }}</ref> তেওঁ এক মধ্যবিত্ত, কলা প্ৰেমী পৰিয়ালত ডাঙৰ দীঘল হৈছিল আৰু ইয়েই অৱশেষত তেওঁৰ ভৱিষ্যত জীৱনৰ সিদ্ধান্তক প্ৰভাৱিত কৰিছিল।<ref>{{Cite web|url=http://www.culturalindia.net/indian-art/painters/jamini-roy.html|title=Jamini Roy Biography - Paintings & Artworks, Life History & Achievements|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20071011135835/http://www.culturalindia.net/indian-art/painters/jamini-roy.html|archive-date=2007-10-11|access-date=2021-06-28|archivedate=2007-10-11|archiveurl=https://web.archive.org/web/20071011135835/http://www.culturalindia.net/indian-art/painters/jamini-roy.html|deadurl=yes}}</ref> তেওঁৰ পিতাৰ নাম ৰামতৰণ ৰায়<ref name="যামিনী ৰয়">{{cite web | url=https://www.eibela.com/mobile/article/print/29496.jsp | title=''চিত্ৰকৰ ও পটুয়া শিল্পী যামিনী ৰায়েৰ জন্মদিন আজ'' | publisher=এইবেলা | date=2018-04-07 | accessdate=28 June 2021 | archivedate=2021-06-28 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20210628162940/https://www.eibela.com/mobile/article/print/29496.jsp | deadurl=yes }}</ref> আৰু মাতৃ নগেন্দ্ৰবালা দেবী।<ref name="যামিনী ৰয়2">{{cite news | title=গান্ধীজি যদি ছবিই দেখতে চান,তা হলে আমাৰ ষ্টুডিয়োতে আসবেন | date=2020-06-06 | agency=আনন্দবাজাৰ পত্ৰিকা | accessdate=28 June 2021}}</ref> ষোল্ল বছৰ বয়সত তেওঁক পৰিয়ালৰ ফালৰ পৰা [[কলিকতা]]ৰ চৰকাৰী কলা মহাবিদ্যালয়ত পঢ়িবলৈ পঠোৱা হৈছিল।<ref name=india/> বেংগল স্কুলৰ প্ৰতিষ্ঠাপক অৱনীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰ উক্ত প্ৰতিষ্ঠানটোৰ উপ-অধ্যক্ষ আছিল। তেওঁক প্ৰচলিত শৈক্ষিক পৰম্পৰাত ধ্ৰুপদী ন্যুড অংকন আৰু তৈল্য চিত্ৰাংকন কৰিবলৈ শিকোৱা হৈছিল আৰু ১৯০৮ চনত তেওঁ ফাইন আৰ্টত ডিপ্লোমা লাভ কৰে। অৱশ্যে, তেওঁ পিছলৈ উপলব্ধি কৰিছিল যে তেওঁ পশ্চিমীয়া পৰম্পৰাক প্ৰতিনিধিত্ব কৰা ব্যক্তি নহয়, নিজৰ সংস্কৃতিৰ পৰা অনুপ্ৰেৰণা ল'বৰ বাবে সেয়েহে তেওঁ জীৱিত লোক আৰু জনজাতীয় কলাৰ প্ৰতি গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। তেওঁ কালিঘাট পাট (কালীঘাট চিত্ৰকলা)ৰ দ্বাৰা আটাইতকৈ বেছি প্ৰভাৱিত হৈছিল, যি আছিল বোল্ড চুইপিং ব্ৰাছ-ষ্ট্ৰোকৰ এক কলাশৈলী। তেওঁ, তেওঁৰ পূৰ্বৰ প্ৰভাৱবাদী দৃশ্য আৰু প্ৰতিকৃতি অংকনৰ পৰা আঁতৰি ১৯২১ ৰ পৰা ১৯২৪ চনৰ ভিতৰত তেওঁৰ পৰীক্ষামূলক চাঁওতালি নৃত্যৰ চিত্ৰ কৰ্ম আৰম্ভ কৰিছিল। যামিনী ৰয়ৰ ৪জন পুত্ৰ আৰু ১ গৰাকী কন্যা সন্তান আছিল। == শৈলী == ৰয়ে প্ৰতিকৃতি অংকন শিল্পী হিচাপে কৰ্মজীৱন আৰম্ভ কৰিছিল। ১৯২০ ৰ দশকৰ আৰম্ভণিতে হঠাতে তেওঁ নিজকে আৱিষ্কাৰৰ প্ৰচেষ্টাত কমিছন ভিত্তিত প্ৰতিকৃতি অংকনৰ কাম এৰি দিছিল।<ref>{{Cite book|title=Jamini Roy - Journey To The Roots|publisher=NGMA|year=2013}}</ref> ৰয়ে তেওঁৰ প্ৰশিক্ষণৰ পাশ্চাত্য শৈলীৰ পৰিৱৰ্তে বঙালী লোক পৰম্পৰাৰ ওপৰত আধাৰিত এক নতুন শৈলীৰ ওপৰত কাম আৰম্ভ কৰে।<ref name=":0" /> ৰয়ে তেওঁৰ জীৱনকালত ২০,০০০ চিত্ৰ অংকন কৰিছিল সেই হিচাপে দৈনিক প্ৰায় ১০খন চিত্ৰ। সেয়ে ৰয়ক ''আৰ্ট মেচিন'' বিশেষণৰে জনা যায়। অৱশ্যে তেওঁৰ শৈল্পিক লক্ষ্য সদায়ে একে আছিল। তেওঁ সদায় সাধাৰণ মধ্যবিত্ত শ্ৰেণীক কলাৰ আপধাৰক হিচাপে লক্ষ্য কৰি লৈছিল। মধ্যবিত্ত শ্ৰেণীৰ প্ৰতি তেওঁৰ সন্মান ৰখাটো তেওঁৰ সমালোচনামূলক দৃষ্টিভংগীৰ ওপৰত প্ৰতিফলিত হৈছে; তেওঁ বিশ্বাস কৰিছিল যে সাধাৰণ মানুহ চৰকাৰতকৈ অধিক গুৰুত্বপূৰ্ণ কিয়নো এই সকল লোকেই তেওঁৰ কলাৰ কণ্ঠস্বৰ আছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/magazine/society-the-arts/story/19870531-jamini-roy-the-national-artist-who-produced-timeless-works-of-art-798877-1987-05-31|title=Jamini Roy: The 'national artist' who produced timeless works of art|last=May 31|first=Indranil Banerjie|last2=May 31|first2=1987 ISSUE DATE|website=India Today|language=en|access-date=2019-11-20|last3=January 8|first3=1987UPDATED|last4=Ist|first4=2014 16:35}}</ref> == বঁটা আৰু সন্মান == * [[পদ্মভূষণ]]: ১৯৫৪ -ভাৰতৰ তৃতীয় সৰ্বোচ্চ অসামৰিক সন্মান।<ref name="Padma Awards">{{cite web |url=http://mha.nic.in/sites/upload_files/mha/files/LST-PDAWD-2013.pdf |title=Padma Awards |publisher=Ministry of Home Affairs, Government of India |date=2015 |access-date=July 21, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20151015193758/http://mha.nic.in/sites/upload_files/mha/files/LST-PDAWD-2013.pdf |archive-date=15 October 2015 |archivedate=15 October 2015 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20151015193758/http://mha.nic.in/sites/upload_files/mha/files/LST-PDAWD-2013.pdf |deadurl=yes }}</ref> * ললিতকলা একাডেমি পুৰস্কাৰ: ১৯৫৫ - যামিনী ৰয়ে সৰ্বপ্ৰথম এই পুৰস্কাৰটি লাভ কৰে। চাৰু শিল্পৰ ই এক সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ সম্মান।<ref>{{cite web| title = List of Fellows| publisher = Lalit Kala Akademi| url = http://lalitkala.gov.in/list-of-fellows.html| access-date = 9 January 2014| url-status = dead| archive-url = https://web.archive.org/web/20140327172429/http://lalitkala.gov.in/list-of-fellows.html| archive-date = 27 March 2014| df = dmy-all}}</ref> * ডি-লিট: ১৯৫৬ ইয়াৰোপৰি ১৯৭৬ চনত, ভাৰত চৰকাৰৰ সাংস্কৃতিক মন্ত্ৰালয়ৰ ভাৰতীয় পুৰাতাত্ত্বিক জৰীপে তেওঁৰ চিত্ৰ কৰ্মৰ শৈল্পিক আৰু নান্দনিক মূল্যৰ প্ৰতি সন্মান ৰাখি তেওঁক "নাইন মাষ্টাৰ"ৰ মাজৰ এক বুলি ঘোষণা কৰিছিল, ইয়াৰ লগে লগে তেওঁ কাম সমূহ "কলাৰ ভাণ্ডাৰ" হিচাপে বিবেচিত হয়।<ref>[http://chdmuseum.nic.in/art_gallery/nine_masters.html Nine Masters] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101204055532/http://chdmuseum.nic.in/art_gallery/nine_masters.html |date=4 December 2010 }} [[Government Museum and Art Gallery, Chandigarh]]. "Nine Masters: Rabindranath Tagore, Amrita Sher-Gil, Jamini Roy and Nandalal Bose, Ravi Varma, Gaganendranath Tagore, Abanindranath Tagore, Sailoz Mookherjea and Nicholas Roerich."</ref> ১১ এপ্ৰিল ২০১৭ ত গুগল ইণ্ডিয়াই ৰয়ক তেওঁৰ ১৩০ তম জন্মদিন উপলক্ষে এটি গুগল ডুডল উৎসৰ্গা কৰিছিল।<ref name=":0">{{Cite web|url=http://www.aljazeera.com/indepth/features/2017/04/jamini-roy-painter-quest-indian-identity-170411084514959.html|title=Jamini Roy: A painter's quest for an Indian identity|website=www.aljazeera.com|access-date=2017-04-11}}</ref> == চিত্ৰ কৰ্ম == {{Multiple image | align = center | direction horizontal |total_width=800 | image1 = | caption1 = সৰ্প দেৱী মনসা | image2 = Two cats holding a large prawn (6124606539).jpg | caption2 = ''টু কেটছ হল্ডিং এ লাৰ্জ প্ৰাউণ'' | image3 = Boating (6124606361).jpg | caption3 = ''বোটিং'' | image4 = Yashoda and Krishna.jpg | caption4 = যশোদা আৰু কৃষ্ণ }} == তথ্যউৎস == {{ৰেফলিষ্ট}} == সহায় গ্ৰন্থ == * {{cite book|author1=Bishnu Dey|author2=John Irwin|title=Jamini Roy|url=https://books.google.com/books?id=pvbVAAAAMAAJ|year=1944|publisher=Indian Society of Oriental Art}} * {{cite book|title=Six Indian painters: Rabindranath Tagore, Jamini Roy, Amrita Sher-Gil, M.F. Husain, K.G. Subramanyan, Bhupen Khakhar|url=https://books.google.com/books?id=p4lHAQAAIAAJ|year=1982|publisher=Tate Gallery Publications Dept.|isbn=978-0-905005-58-4}} * {{cite book|title=Jamini Roy in the Context of Indian Folk Sensibility and His Impact on Modern Art: Seminar Papers|url=https://books.google.com/books?id=SQjqAAAAMAAJ|year=1992|publisher=Lalit Kala Akademi}} == বাহ্যিক সংযোগ == *[https://web.archive.org/web/20100918235940/http://calcuttaweb.com/people/jamini.shtml Biography at Calcuttaweb.com] *[http://osianama.com/mast-art-0000802?Cpge=90&Npge=1 "JAMINI ROY Artwork details with Auctions prices"] *[http://www.chitralekha.org/jamini.htm The First but Forgotten Exhibition by Satyasri Ukil] *[http://art.prinseps.com/tag/jamini-roy/ Jamini Roy at Prinseps] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় চিত্ৰশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:পদ্মভূষণ বঁটা বিজয়ী]] km5w9c07ckos0nqjof9n7xl5vocuwns জাৰ্মানী 0 78213 617417 614601 2026-07-16T01:17:50Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617417 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}} '''জাৰ্মানী''' পশ্চিম [[ইউৰোপ]]ৰ এখন সাৰ্বভৌম গণতান্ত্ৰিক ৰাষ্ট্ৰ। প্ৰায় ৫০০ বছৰ ধৰি সাংস্কৃতিক, ৰাজনৈতিক, সামৰিক আৰু ৰাজনৈতিক দিশৰ পৰা জাৰ্মানী পৃথিৱীৰ এখন গুৰুত্বপূৰ্ণ দেশ বুলি পৰিগণিত হৈ আহিছে। ১৭ আৰু ১৮ শতিকাত জাৰ্মানীৰ সীমা উত্তৰ আৰু দক্ষিণ আমেৰিকা, আফ্ৰিকা আৰু এচিয়াৰ বিভিন্ন ঠাইলৈ বিস্তৃত হৈ পৰিছিল। বৰ্তমানো জাৰ্মানী হোৱাৰ উপৰিও [[ইউৰোপিয়ান ইউনিয়ন]]ৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংগ। ==টোকা== {{Notelist}} ==তথ্য সংগ্ৰহ== <references/> {{Sovereign states of Europe}} [[শ্ৰেণী:ইউৰোপৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:জাৰ্মানী|*]] [[শ্ৰেণী:পোখালি (দেশ)]] [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] sazh64jt05esm70avdgfdb98w73fc0m 617418 617417 2026-07-16T01:18:40Z Kandarpajit Kallol 6257 617418 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{unreferenced}} '''জাৰ্মানী''' পশ্চিম [[ইউৰোপ]]ৰ এখন সাৰ্বভৌম গণতান্ত্ৰিক ৰাষ্ট্ৰ। প্ৰায় ৫০০ বছৰ ধৰি সাংস্কৃতিক, ৰাজনৈতিক, সামৰিক আৰু ৰাজনৈতিক দিশৰ পৰা জাৰ্মানী পৃথিৱীৰ এখন গুৰুত্বপূৰ্ণ দেশ বুলি পৰিগণিত হৈ আহিছে। ১৭ আৰু ১৮ শতিকাত জাৰ্মানীৰ সীমা উত্তৰ আৰু দক্ষিণ আমেৰিকা, আফ্ৰিকা আৰু এচিয়াৰ বিভিন্ন ঠাইলৈ বিস্তৃত হৈ পৰিছিল। বৰ্তমানো জাৰ্মানী হোৱাৰ উপৰিও [[ইউৰোপিয়ান ইউনিয়ন]]ৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংগ। ==তথ্য সংগ্ৰহ== <references/> {{Sovereign states of Europe}} [[শ্ৰেণী:ইউৰোপৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:জাৰ্মানী|*]] [[শ্ৰেণী:পোখালি (দেশ)]] [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] jmabsadij4fv7x7sxs6pvy7vk70lmk2 617419 617418 2026-07-16T01:20:23Z Kandarpajit Kallol 6257 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617419 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{unreferenced}} '''জাৰ্মানী''' পশ্চিম [[ইউৰোপ]]ৰ এখন সাৰ্বভৌম গণতান্ত্ৰিক ৰাষ্ট্ৰ। প্ৰায় ৫০০ বছৰ ধৰি সাংস্কৃতিক, ৰাজনৈতিক, সামৰিক আৰু ৰাজনৈতিক দিশৰপৰা জাৰ্মানী পৃথিৱীৰ এখন গুৰুত্বপূৰ্ণ দেশ বুলি পৰিগণিত হৈ আহিছে। ১৭ আৰু ১৮ শতিকাত জাৰ্মানীৰ সীমা উত্তৰ আৰু দক্ষিণ আমেৰিকা, আফ্ৰিকা আৰু এছিয়াৰ বিভিন্ন ঠাইলৈ বিস্তৃত হৈ পৰিছিল। বৰ্তমান ই [[ইউৰোপিয়ান ইউনিয়ন]]ৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংগ। ==তথ্য সংগ্ৰহ== <references/> {{Sovereign states of Europe}} [[শ্ৰেণী:ইউৰোপৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:জাৰ্মানী|*]] [[শ্ৰেণী:পোখালি (দেশ)]] o8g99odaf9jnrfaqpq8e0gv83btg8z2 স্পেইন 0 79518 617424 614665 2026-07-16T01:34:17Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617424 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Wikify}}{{Infobox country | conventional_long_name = কিংডম অফ স্পেইন{{efn|name="nation name"}} | native_name = {{native name|es|Reino de España{{efn|name="nation name"}}}} | common_name = স্পেইন | name = {{collapsible list |titlestyle = background:transparent;text-align:center;line-height:normal;font-size:84%; |title = {{resize|1.0 em|4 other names}}{{efn|name="es lang"|In Spain, [[Languages of Spain|other languages]] are officially recognised as legitimate [[Indigenous language|autochthonous]] [[regional language|(regional) languages]] under the [[Spanish Constitution]]. In each of these, Spain's conventional long name for international affairs in Spanish laws and the most used ({{lang-es|Reino de España|links=no}}, pronounced: {{IPA-es|ˈrejno ð(e) esˈpaɲa|}}) is as follows: * {{lang-ca|Regne d'Espanya}}, {{IPA-ca|ˈreŋnə ðəsˈpaɲə|IPA}} * {{lang-eu|Espainiako Erresuma}}, {{IPA-eu|es̺paɲiako eres̺uma|IPA}} * {{lang-gl|Reino de España}}, {{IPA-gl|ˈrejnʊ ð(ɪ) esˈpaɲɐ|IPA}} * {{lang-oc|Reiaume d'Espanha}}, {{IPA-oc|reˈjawme ðesˈpaɲɔ|IPA}}}} |{{Infobox|subbox=yes|bodystyle=font-size:80%;font-weight:normal; |rowclass1 =mergedrow|label1=[[Catalan language|Catalan]]:|data1={{lang|ca|Regne d'Espanya}} |rowclass2 = mergedrow|label2=[[Basque language|Basque]]:|data2={{lang|eu|Espainiako Erresuma}} |rowclass3 = mergedrow|label3=[[Galician language|Galician]]:|data3={{lang|gl|Reino de España}} |rowclass4 = mergedrow|label4=[[Occitan language|Occitan]]:|data4={{lang|oc|Reiaume d'Espanha}} }} }} | image_flag = Bandera de España.svg | image_coat = Escudo de España (mazonado).svg | national_motto = {{native phrase|la|[[Plus ultra]]}} <br /> {{small|(English: "Further Beyond")}} | national_anthem = {{native name|es|[[Marcha Real]]|icon=yes}}<ref>{{cite web|url=http://www.boe.es/boe/dias/1997/10/11/pdfs/A29594-29600.pdf|title=Real Decreto 1560/1997, de 10 de octubre, por el que se regula el Himno Nacional|author=Presidency of the Government|work=[[Boletín Oficial del Estado]] núm. 244|date=11 October 1997|language=es|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924034615/http://www.boe.es/boe/dias/1997/10/11/pdfs/A29594-29600.pdf|archive-date=24 September 2015|author-link=Government of Spain}}</ref><br />{{small|(English: "Royal March")}}<br /> <div style="display:inline-block;margin-top:0.4em;">{{center| }}</div> | image_map = {{Switcher|[[File:EU-Spain (orthographic projection).svg|upright=1.15|frameless]]|Show globe|[[File:EU-Spain.svg|upright=1.15|frameless]]|Show map of Europe|default=2}} | map_caption = {{map caption|location_color=dark green|region=Europe|region_color=dark grey|subregion=the [[ইউৰোপিয়ান ইউনিয়ন]]|subregion_color=green}} | image_map2 = | capital = [[মাদ্ৰিদ]] | coordinates = {{Coord|40|26|N|3|42|W|type:city}} | largest_city = [[মাদ্ৰিদ]] | languages_type = Official language | languages = [[স্পেনিছ]]<!--(aka Castilian)-->{{efn|name=c|The official language of the State is established in the Section 3 of the [[Spanish Constitution of 1978]] to be Castilian.<ref>{{cite web|url=http://www.lamoncloa.gob.es/IDIOMAS/9/Espana/LeyFundamental/index.htm|title=The Spanish Constitution|publisher=Lamoncloa.gob.es|access-date=26 April 2013|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130325101204/http://www.lamoncloa.gob.es/IDIOMAS/9/Espana/LeyFundamental/index.htm|archive-date=25 March 2013}}</ref> In some [[autonomous communities of Spain|autonomous communities]], [[Catalan language|Catalan]], [[Galician language|Galician]], [[Basque language|Basque]] and [[Occitan language|Occitan]] (locally known as [[Aranese language|Aranese]]) are co-official languages. [[Aragonese language|Aragonese]] and [[Asturian language|Asturian]] have some degree of official recognition.}} {{infobox|child=yes |label1 = Nationality {{nobold|(2020)}} |data1 = {{unbulleted list|84.8% [[Spaniards]]|15.2% [[Immigration to Spain|Others]]<ref name="ine.es">{{cite web|url=https://www.ine.es/jaxi/Datos.htm?path=/t20/e245/p08/l0/&file=01006.px#!tabs-tabla|title=Instituto Nacional de Estadística. Población (españoles/extranjeros) por País de Nacimiento, sexo y año|publisher=[[Instituto Nacional de Estadística (Spain)|Instituto Nacional de Estadística]]|website=ine.es}}</ref>}} }} | ethnic_groups = | ethnic_groups_year = | ethnic_groups_ref = | religion = {{ublist|item_style=white-space:nowrap; |৫৭.৬% [[খ্ৰীষ্টান]] |৩৭.৭% ধৰ্মহীন |২.৯% অনান্য |১.৮% উত্তৰ দিয়া নাই }} | religion_ref = <ref name="Barómetro de enero 2022">[[Centro de Investigaciones Sociológicas|CIS]].[http://datos.cis.es/pdf/Es3347marMT_A.pdf "Barómetro de Enero de 2022"], 3,777 respondents. The question was "¿Cómo se define Ud. en materia religiosa: católico/a practicante, católico/a no practicante, creyente de otra religión, agnóstico/a, indiferente o no creyente, o ateo/a?".</ref> | religion_year = ২০২২ | demonym = {{hlist|[[Spaniards|Spanish]]|Spaniard}} | government_type = [[Unitary state|Unitary]]&nbsp;[[Parliamentary system|parliamentary]] [[constitutional monarchy]] | leader_title1 = সম্ৰাট | leader_name1 = [[Felipe VI]] | leader_title2 = প্ৰধানমন্ত্ৰী | leader_name2 = [[Pedro Sánchez]] | legislature = [[Cortes Generales]] | upper_house = ছীনেট | lower_house = কংগ্ৰেছ অফ ডেপুটীজ | sovereignty_type = [[History of Spain|Formation]] | established_event1 = [[Catholic Monarchs of Spain|''De facto'']] | established_date1 = ২০ জানুৱাৰী ১৪৭৯ | established_event2 = ''[[Nueva Planta decrees|De jure]]'' | established_date2 = ৯ জুন ১৭১৫ | established_event3 = [[Spanish Constitution of 1812|First constitution]] | established_date3 = ১৯ মাৰ্চ ১৮১২ | established_event4 = [[Francoist Spain]] | established_date4 = ১ এপ্ৰিল ১৯৩৯-১৯৭৮ | established_event5 = {{nowrap|[[Spanish transition to democracy|Current democracy]]}} | established_date5 = [[Spanish Constitution of 1978|29 December 1978]] | established_event6 = {{nowrap|[[Enlargement of the European Union#Mediterranean enlargements|EEC accession]]}}{{efn|[[European Union]] (EU) since 1993.}} | established_date6 = ১ জানুৱাৰী ১৯৮৬ | area_km2 = ৫,০৫,৯৯০<ref>{{cite web|title=Anuario estadístico de España 2008. 1ª parte: entorno físico y medio ambiente|url=http://www.ine.es/prodyser/pubweb/anuario08/anu08_01entor.pdf|website=Instituto Nacional de Estadística (Spain)|access-date=14 April 2015|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924144913/http://www.ine.es/prodyser/pubweb/anuario08/anu08_01entor.pdf|archive-date=24 September 2015}}</ref> | area_rank = ৫১তম | area_sq_mi = ১,৯৫,৩৬৪<!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | percent_water = 0.৮৯ (২০১৫)<ref>{{cite web|title=Surface water and surface water change|access-date=11 October 2020|publisher=[[Organisation for Economic Co-operation and Development]] (OECD)|url=https://stats.oecd.org/Index.aspx?DataSetCode=SURFACE_WATER#}}</ref> | population_census = {{IncreaseNeutral}} ৪,৭৪,৫০,৭৯৫<ref>{{cite web|url=https://www.ine.es/dyngs/INEbase/es/operacion.htm?c=Estadistica_C&cid=1254736177012&menu=ultiDatos&idp=1254734710990|title=INEbase / Demografía y población /Padrón. Población por municipios /Estadística del Padrón continuo. Últimos datos datos|website=ine.es|access-date=11 February 2021}}</ref><ref name="cp_2020"/>{{efn|On 1 January 2020, the Spanish population was 47,330 million, an increase of 392,921. In the same period, the number of citizens with Spanish citizenship reached 42,094,606. The number of foreigners (i.e. immigrants, ex-pats and refugees, without including foreign born nationals with Spanish citizenship) permanently living in Spain was estimated to be at 5,235,375 (11.06%) in 2020.<ref name="cp_2020">{{cite web|url=https://www.ine.es/prensa/cp_e2020_p.pdf|title=Population Figures at 01 January 2019. Migrations Statistics. Year 2019.|date=June 2020|publisher=[[Instituto Nacional de Estadística (Spain)|National Statistics Institute]] (INE)|language=es|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20170628123003/http://www.ine.es/dyngs/INEbase/es/operacion.htm?c=Estadistica_C&cid=1254736176951&menu=ultiDatos&idp=1254735572981|archive-date=28 June 2017}}</ref>}} | population_census_year = ২০২০ | population_census_rank = ৩০তম | population_density_km2 = ৯৪ | population_density_sq_mi = ২৪৩ <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | population_density_rank = ১২০তম | GDP_PPP = {{increase}} {{nowrap|$1.942&nbsp;trillion<ref name="IMFWEOES">{{cite web|url=https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2020/October/weo-report?c=512,914,612,614,311,213,911,314,193,122,912,313,419,513,316,913,124,339,638,514,218,963,616,223,516,918,748,618,624,522,622,156,626,628,228,924,233,632,636,634,238,662,960,423,935,128,611,321,243,248,469,253,642,643,939,734,644,819,172,132,646,648,915,134,652,174,328,258,656,654,336,263,268,532,944,176,534,536,429,433,178,436,136,343,158,439,916,664,826,542,967,443,917,544,941,446,666,668,672,946,137,546,674,676,548,556,678,181,867,682,684,273,868,921,948,943,686,688,518,728,836,558,138,196,278,692,694,962,142,449,564,565,283,853,288,293,566,964,182,359,453,968,922,714,862,135,716,456,722,942,718,724,576,936,961,813,726,199,733,184,524,361,362,364,732,366,144,146,463,528,923,738,578,537,742,866,369,744,186,925,869,746,926,466,112,111,298,927,846,299,582,487,474,754,698,&s=PPPPC,&sy=2020&ey=2020&ssm=0&scsm=1&scc=0&ssd=1&ssc=0&sic=0&sort=country&ds=.&br=1=|title=World Economic Outlook Database, October 2020|publisher=[[International Monetary Fund]]|website=IMF.org|access-date=11 February 2021}}</ref>}} | GDP_PPP_year = ২০২১ | GDP_PPP_rank = ১৫তম | GDP_PPP_per_capita = $৪১,৭৩৬<ref name="IMFWEOES"/> | GDP_PPP_per_capita_rank = ৩২তম | GDP_nominal = {{increase}} {{nowrap|$1.450&nbsp;trillion<ref name="IMFWEOES"/>}} | GDP_nominal_year = ২০২১ | GDP_nominal_rank = ১৩তম | GDP_nominal_per_capita = $ত৩১,১৭৮<ref name="IMFWEOES"/> | GDP_nominal_per_capita_rank = ২৬তম | Gini = ৩৩.০ <!--Number only--> | Gini_year = ২০১৯ | Gini_change = decrease | Gini_ref = <ref name=eurogini>{{cite web|url=https://ec.europa.eu/eurostat/tgm/table.do?tab=table&init=1&language=en&pcode=tessi190&plugin=1|title=Gini coefficient of equivalised disposable income – EU-SILC survey|publisher=[[Eurostat]]|website=ec.europa.eu|access-date=3 August 2020}}</ref> | Gini_rank = ১০৩তম | HDI = ০.৯০৪ <!--Number only--> | HDI_year = ২০১৯ <!--Please use the year to which the data refers, not the publication year--> | HDI_change = increase <!--Increase/decrease/steady--> | HDI_ref = <ref name="UNHDR">{{cite web|url=http://hdr.undp.org/en/content/latest-human-development-index-ranking|title=Human Development Report 2020|language=en|publisher=[[United Nations Development Programme]]|date=10 December 2019|access-date=10 December 2019|format=PDF}}</ref> | HDI_rank = ২৫তম | currency = [[ইউৰো]]{{efn|The [[Spanish peseta|Peseta]] before 2002.}} ([[Euro sign|€]]) | currency_code = EUR | time_zone = [[Western European Time|WET]] and [[Central European Time|CET]] | utc_offset = ⁠±০ to +১ <!--Note: Zero-width non-breaking space results in the infobox displaying "UTC" without a specified offset.--> | DST_note = {{small|Note: most of Spain observes CET/CEST, except the [[Canary Islands]] which observe WET/WEST.}} | time_zone_DST = [[Western European Summer Time|WEST]] and [[Central European Summer Time|CEST]] | utc_offset_DST = +১ to +২ | date_format = dd/mm/yyyy ([[Common Era|CE]]) | drives_on = সোঁহাতে | calling_code = [[Telephone numbers in Spain|+34]] | iso3166code = ES | cctld = [[.es]]{{efn|name=e|The [[.eu]] domain is also used, as it is shared with other [[European Union]] member states. Also, the [[.cat]] domain is used in [[Catalonia]], [[.gal]] in [[Galiza|Galicia]] and [[.eus]] in the [[Basque Country (autonomous community)|Basque-Country]] autonomous regions.}} | today = }} '''স্পেইন''' ({{lang-es|España}} বা স্পেইন ৰাজ্য ({{lang-es|Reino de España|links=no}}) হৈছে ইউৰোপ মহাদেশৰ দক্ষিণ-পশ্চিম কোণত অৱস্থিত এখন ৰাষ্ট্ৰ। চৰকাৰৰ প্ৰকাৰ অনুসৰি, দেশখন এখন সংসদীয় গণতান্ত্ৰিক ৰাজতন্ত্ৰ। ই আইবেৰিয়ান উপদ্বীপৰ প্ৰায় ৮৫% অঞ্চল সামৰি লয়। উপদ্বীপৰ বাকী অংশ স্পেইনৰ আটাইতকৈ সৰু চুবুৰীয়া পৰ্তুগাল আৰু জিব্ৰাল্টাৰৰ ব্ৰিটিছ প্ৰশাসনিক অঞ্চলত অৱস্থিত। স্পেইনৰ এলেকা হৈছে ৫,০৫,৯৯০ বৰ্গ কিমি (১,৯৫,৩৬০ বৰ্গ মাইল); স্পেইন হৈছে [[ইউৰোপ]]ৰ চতুৰ্থ বৃহত্তম দেশ আৰু আকাৰৰ হিচাপত ৰাছিয়া, ইউক্ৰেইন আৰু ফ্ৰান্সৰ পিছত দক্ষিণ ইউৰোপত সৰ্ববৃহৎ। মাদ্ৰিদ হৈছে স্পেইনৰ সৰ্ববৃহৎ চহৰ আৰু ৰাজধানী। বাৰ্চিলোনা, ভেলেন্সিয়া, চেভিয়া, বিলবাও আৰু মালাগা হৈছে আন কেইখনমান গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ। == টোকা == {{notelist|refs= {{efn|name="nation name"|The Spanish Constitution does not contain any one official name for Spain. Instead, the terms {{lang|es|España}} (Spain), {{lang|es|Estado español}} (Spanish State) and {{lang|es|Nación española}} (Spanish Nation) are used throughout the document, sometimes interchangeably. In 1984, the Spanish Ministry of Foreign Affairs established that the denominations {{lang|es|España}} (Spain) and {{lang|es|Reino de España}} (Kingdom of Spain) are equally valid to designate Spain in international treaties. The latter term is widely used by the government in national and international affairs of all kinds, including foreign treaties as well as national official documents, and is therefore recognised as the conventional name by many international organisations.<ref name="nj">{{cite web|url=http://noticias.juridicas.com/base_datos/Admin/ai281209-aec.html|title=Acuerdo entre el Reino de España y Nueva Zelanda sobre participación en determinadas elecciones de los nacionales de cada país residentes en el territorio del otro, hecho en Wellington el 23 de junio de 2009.|website=Noticias Jurídicas}}</ref>}} }} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:অনা অসমীয়া ভাষা সমৃদ্ধ প্ৰবন্ধ]] [[শ্ৰেণী:ইউৰোপৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:Articles with hAudio microformats]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ সদস্য ৰাষ্ট্ৰসমূহ]] [[শ্ৰেণী:পোখালি (দেশ)]] [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] 8oo9urgqeui7w0q63sgvk8y633skf52 617429 617424 2026-07-16T01:41:21Z Kandarpajit Kallol 6257 617429 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Wikify}}{{Infobox country | conventional_long_name = কিংডম অফ স্পেইন{{efn|name="nation name"}} | native_name = {{native name|es|Reino de España{{efn|name="nation name"}}}} | common_name = স্পেইন | name = {{collapsible list |titlestyle = background:transparent;text-align:center;line-height:normal;font-size:84%; |title = {{resize|1.0 em|4 other names}}{{efn|name="es lang"|In Spain, [[Languages of Spain|other languages]] are officially recognised as legitimate [[Indigenous language|autochthonous]] [[regional language|(regional) languages]] under the [[Spanish Constitution]]. In each of these, Spain's conventional long name for international affairs in Spanish laws and the most used ({{lang-es|Reino de España|links=no}}, pronounced: {{IPA-es|ˈrejno ð(e) esˈpaɲa|}}) is as follows: * {{lang-ca|Regne d'Espanya}}, {{IPA-ca|ˈreŋnə ðəsˈpaɲə|IPA}} * {{lang-eu|Espainiako Erresuma}}, {{IPA-eu|es̺paɲiako eres̺uma|IPA}} * {{lang-gl|Reino de España}}, {{IPA-gl|ˈrejnʊ ð(ɪ) esˈpaɲɐ|IPA}} * {{lang-oc|Reiaume d'Espanha}}, {{IPA-oc|reˈjawme ðesˈpaɲɔ|IPA}}}} |{{Infobox|subbox=yes|bodystyle=font-size:80%;font-weight:normal; |rowclass1 =mergedrow|label1=[[Catalan language|Catalan]]:|data1={{lang|ca|Regne d'Espanya}} |rowclass2 = mergedrow|label2=[[Basque language|Basque]]:|data2={{lang|eu|Espainiako Erresuma}} |rowclass3 = mergedrow|label3=[[Galician language|Galician]]:|data3={{lang|gl|Reino de España}} |rowclass4 = mergedrow|label4=[[Occitan language|Occitan]]:|data4={{lang|oc|Reiaume d'Espanha}} }} }} | image_flag = Bandera de España.svg | image_coat = Escudo de España (mazonado).svg | national_motto = {{native phrase|la|[[Plus ultra]]}} <br /> {{small|(English: "Further Beyond")}} | national_anthem = {{native name|es|[[Marcha Real]]|icon=yes}}<ref>{{cite web|url=http://www.boe.es/boe/dias/1997/10/11/pdfs/A29594-29600.pdf|title=Real Decreto 1560/1997, de 10 de octubre, por el que se regula el Himno Nacional|author=Presidency of the Government|work=[[Boletín Oficial del Estado]] núm. 244|date=11 October 1997|language=es|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924034615/http://www.boe.es/boe/dias/1997/10/11/pdfs/A29594-29600.pdf|archive-date=24 September 2015|author-link=Government of Spain}}</ref><br />{{small|(English: "Royal March")}}<br /> <div style="display:inline-block;margin-top:0.4em;">{{center| }}</div> | image_map = {{Switcher|[[File:EU-Spain (orthographic projection).svg|upright=1.15|frameless]]|Show globe|[[File:EU-Spain.svg|upright=1.15|frameless]]|Show map of Europe|default=2}} | map_caption = {{map caption|location_color=dark green|region=Europe|region_color=dark grey|subregion=the [[ইউৰোপিয়ান ইউনিয়ন]]|subregion_color=green}} | image_map2 = | capital = [[মাদ্ৰিদ]] | coordinates = {{Coord|40|26|N|3|42|W|type:city}} | largest_city = [[মাদ্ৰিদ]] | languages_type = Official language | languages = [[স্পেনিছ]]<!--(aka Castilian)-->{{efn|name=c|The official language of the State is established in the Section 3 of the [[Spanish Constitution of 1978]] to be Castilian.<ref>{{cite web|url=http://www.lamoncloa.gob.es/IDIOMAS/9/Espana/LeyFundamental/index.htm|title=The Spanish Constitution|publisher=Lamoncloa.gob.es|access-date=26 April 2013|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20130325101204/http://www.lamoncloa.gob.es/IDIOMAS/9/Espana/LeyFundamental/index.htm|archive-date=25 March 2013}}</ref> In some [[autonomous communities of Spain|autonomous communities]], [[Catalan language|Catalan]], [[Galician language|Galician]], [[Basque language|Basque]] and [[Occitan language|Occitan]] (locally known as [[Aranese language|Aranese]]) are co-official languages. [[Aragonese language|Aragonese]] and [[Asturian language|Asturian]] have some degree of official recognition.}} {{infobox|child=yes |label1 = Nationality {{nobold|(2020)}} |data1 = {{unbulleted list|84.8% [[Spaniards]]|15.2% [[Immigration to Spain|Others]]<ref name="ine.es">{{cite web|url=https://www.ine.es/jaxi/Datos.htm?path=/t20/e245/p08/l0/&file=01006.px#!tabs-tabla|title=Instituto Nacional de Estadística. Población (españoles/extranjeros) por País de Nacimiento, sexo y año|publisher=[[Instituto Nacional de Estadística (Spain)|Instituto Nacional de Estadística]]|website=ine.es}}</ref>}} }} | ethnic_groups = | ethnic_groups_year = | ethnic_groups_ref = | religion = {{ublist|item_style=white-space:nowrap; |৫৭.৬% [[খ্ৰীষ্টান]] |৩৭.৭% ধৰ্মহীন |২.৯% অনান্য |১.৮% উত্তৰ দিয়া নাই }} | religion_ref = <ref name="Barómetro de enero 2022">[[Centro de Investigaciones Sociológicas|CIS]].[http://datos.cis.es/pdf/Es3347marMT_A.pdf "Barómetro de Enero de 2022"], 3,777 respondents. The question was "¿Cómo se define Ud. en materia religiosa: católico/a practicante, católico/a no practicante, creyente de otra religión, agnóstico/a, indiferente o no creyente, o ateo/a?".</ref> | religion_year = ২০২২ | demonym = {{hlist|[[Spaniards|Spanish]]|Spaniard}} | government_type = [[Unitary state|Unitary]]&nbsp;[[Parliamentary system|parliamentary]] [[constitutional monarchy]] | leader_title1 = সম্ৰাট | leader_name1 = [[Felipe VI]] | leader_title2 = প্ৰধানমন্ত্ৰী | leader_name2 = [[Pedro Sánchez]] | legislature = [[Cortes Generales]] | upper_house = ছীনেট | lower_house = কংগ্ৰেছ অফ ডেপুটীজ | sovereignty_type = [[History of Spain|Formation]] | established_event1 = [[Catholic Monarchs of Spain|''De facto'']] | established_date1 = ২০ জানুৱাৰী ১৪৭৯ | established_event2 = ''[[Nueva Planta decrees|De jure]]'' | established_date2 = ৯ জুন ১৭১৫ | established_event3 = [[Spanish Constitution of 1812|First constitution]] | established_date3 = ১৯ মাৰ্চ ১৮১২ | established_event4 = [[Francoist Spain]] | established_date4 = ১ এপ্ৰিল ১৯৩৯-১৯৭৮ | established_event5 = {{nowrap|[[Spanish transition to democracy|Current democracy]]}} | established_date5 = [[Spanish Constitution of 1978|29 December 1978]] | established_event6 = {{nowrap|[[Enlargement of the European Union#Mediterranean enlargements|EEC accession]]}}{{efn|[[European Union]] (EU) since 1993.}} | established_date6 = ১ জানুৱাৰী ১৯৮৬ | area_km2 = ৫,০৫,৯৯০<ref>{{cite web|title=Anuario estadístico de España 2008. 1ª parte: entorno físico y medio ambiente|url=http://www.ine.es/prodyser/pubweb/anuario08/anu08_01entor.pdf|website=Instituto Nacional de Estadística (Spain)|access-date=14 April 2015|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924144913/http://www.ine.es/prodyser/pubweb/anuario08/anu08_01entor.pdf|archive-date=24 September 2015}}</ref> | area_rank = ৫১তম | area_sq_mi = ১,৯৫,৩৬৪<!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | percent_water = 0.৮৯ (২০১৫)<ref>{{cite web|title=Surface water and surface water change|access-date=11 October 2020|publisher=[[Organisation for Economic Co-operation and Development]] (OECD)|url=https://stats.oecd.org/Index.aspx?DataSetCode=SURFACE_WATER#}}</ref> | population_census = {{IncreaseNeutral}} ৪,৭৪,৫০,৭৯৫<ref>{{cite web|url=https://www.ine.es/dyngs/INEbase/es/operacion.htm?c=Estadistica_C&cid=1254736177012&menu=ultiDatos&idp=1254734710990|title=INEbase / Demografía y población /Padrón. Población por municipios /Estadística del Padrón continuo. Últimos datos datos|website=ine.es|access-date=11 February 2021}}</ref><ref name="cp_2020"/>{{efn|On 1 January 2020, the Spanish population was 47,330 million, an increase of 392,921. In the same period, the number of citizens with Spanish citizenship reached 42,094,606. The number of foreigners (i.e. immigrants, ex-pats and refugees, without including foreign born nationals with Spanish citizenship) permanently living in Spain was estimated to be at 5,235,375 (11.06%) in 2020.<ref name="cp_2020">{{cite web|url=https://www.ine.es/prensa/cp_e2020_p.pdf|title=Population Figures at 01 January 2019. Migrations Statistics. Year 2019.|date=June 2020|publisher=[[Instituto Nacional de Estadística (Spain)|National Statistics Institute]] (INE)|language=es|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20170628123003/http://www.ine.es/dyngs/INEbase/es/operacion.htm?c=Estadistica_C&cid=1254736176951&menu=ultiDatos&idp=1254735572981|archive-date=28 June 2017}}</ref>}} | population_census_year = ২০২০ | population_census_rank = ৩০তম | population_density_km2 = ৯৪ | population_density_sq_mi = ২৪৩ <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | population_density_rank = ১২০তম | GDP_PPP = {{increase}} {{nowrap|$1.942&nbsp;trillion<ref name="IMFWEOES">{{cite web|url=https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2020/October/weo-report?c=512,914,612,614,311,213,911,314,193,122,912,313,419,513,316,913,124,339,638,514,218,963,616,223,516,918,748,618,624,522,622,156,626,628,228,924,233,632,636,634,238,662,960,423,935,128,611,321,243,248,469,253,642,643,939,734,644,819,172,132,646,648,915,134,652,174,328,258,656,654,336,263,268,532,944,176,534,536,429,433,178,436,136,343,158,439,916,664,826,542,967,443,917,544,941,446,666,668,672,946,137,546,674,676,548,556,678,181,867,682,684,273,868,921,948,943,686,688,518,728,836,558,138,196,278,692,694,962,142,449,564,565,283,853,288,293,566,964,182,359,453,968,922,714,862,135,716,456,722,942,718,724,576,936,961,813,726,199,733,184,524,361,362,364,732,366,144,146,463,528,923,738,578,537,742,866,369,744,186,925,869,746,926,466,112,111,298,927,846,299,582,487,474,754,698,&s=PPPPC,&sy=2020&ey=2020&ssm=0&scsm=1&scc=0&ssd=1&ssc=0&sic=0&sort=country&ds=.&br=1=|title=World Economic Outlook Database, October 2020|publisher=[[International Monetary Fund]]|website=IMF.org|access-date=11 February 2021}}</ref>}} | GDP_PPP_year = ২০২১ | GDP_PPP_rank = ১৫তম | GDP_PPP_per_capita = $৪১,৭৩৬<ref name="IMFWEOES"/> | GDP_PPP_per_capita_rank = ৩২তম | GDP_nominal = {{increase}} {{nowrap|$1.450&nbsp;trillion<ref name="IMFWEOES"/>}} | GDP_nominal_year = ২০২১ | GDP_nominal_rank = ১৩তম | GDP_nominal_per_capita = $ত৩১,১৭৮<ref name="IMFWEOES"/> | GDP_nominal_per_capita_rank = ২৬তম | Gini = ৩৩.০ <!--Number only--> | Gini_year = ২০১৯ | Gini_change = decrease | Gini_ref = <ref name=eurogini>{{cite web|url=https://ec.europa.eu/eurostat/tgm/table.do?tab=table&init=1&language=en&pcode=tessi190&plugin=1|title=Gini coefficient of equivalised disposable income – EU-SILC survey|publisher=[[Eurostat]]|website=ec.europa.eu|access-date=3 August 2020}}</ref> | Gini_rank = ১০৩তম | HDI = ০.৯০৪ <!--Number only--> | HDI_year = ২০১৯ <!--Please use the year to which the data refers, not the publication year--> | HDI_change = increase <!--Increase/decrease/steady--> | HDI_ref = <ref name="UNHDR">{{cite web|url=http://hdr.undp.org/en/content/latest-human-development-index-ranking|title=Human Development Report 2020|language=en|publisher=[[United Nations Development Programme]]|date=10 December 2019|access-date=10 December 2019|format=PDF}}</ref> | HDI_rank = ২৫তম | currency = [[ইউৰো]]{{efn|The [[Spanish peseta|Peseta]] before 2002.}} ([[Euro sign|€]]) | currency_code = EUR | time_zone = [[Western European Time|WET]] and [[Central European Time|CET]] | utc_offset = ⁠±০ to +১ <!--Note: Zero-width non-breaking space results in the infobox displaying "UTC" without a specified offset.--> | DST_note = {{small|Note: most of Spain observes CET/CEST, except the [[Canary Islands]] which observe WET/WEST.}} | time_zone_DST = [[Western European Summer Time|WEST]] and [[Central European Summer Time|CEST]] | utc_offset_DST = +১ to +২ | date_format = dd/mm/yyyy ([[Common Era|CE]]) | drives_on = সোঁহাতে | calling_code = [[Telephone numbers in Spain|+34]] | iso3166code = ES | cctld = [[.es]]{{efn|name=e|The [[.eu]] domain is also used, as it is shared with other [[European Union]] member states. Also, the [[.cat]] domain is used in [[Catalonia]], [[.gal]] in [[Galiza|Galicia]] and [[.eus]] in the [[Basque Country (autonomous community)|Basque-Country]] autonomous regions.}} | today = }} '''স্পেইন''' ({{lang-es|España}} বা স্পেইন ৰাজ্য ({{lang-es|Reino de España|links=no}}) হৈছে ইউৰোপ মহাদেশৰ দক্ষিণ-পশ্চিম কোণত অৱস্থিত এখন ৰাষ্ট্ৰ। চৰকাৰৰ প্ৰকাৰ অনুসৰি, দেশখন এখন সংসদীয় গণতান্ত্ৰিক ৰাজতন্ত্ৰ। ই আইবেৰিয়ান উপদ্বীপৰ প্ৰায় ৮৫% অঞ্চল সামৰি লয়। উপদ্বীপৰ বাকী অংশ স্পেইনৰ আটাইতকৈ সৰু চুবুৰীয়া পৰ্তুগাল আৰু জিব্ৰাল্টাৰৰ ব্ৰিটিছ প্ৰশাসনিক অঞ্চলত অৱস্থিত। স্পেইনৰ এলেকা হৈছে ৫,০৫,৯৯০ বৰ্গ কিমি (১,৯৫,৩৬০ বৰ্গ মাইল); স্পেইন হৈছে [[ইউৰোপ]]ৰ চতুৰ্থ বৃহত্তম দেশ আৰু আকাৰৰ হিচাপত ৰাছিয়া, ইউক্ৰেইন আৰু ফ্ৰান্সৰ পিছত দক্ষিণ ইউৰোপত সৰ্ববৃহৎ। মাদ্ৰিদ হৈছে স্পেইনৰ সৰ্ববৃহৎ চহৰ আৰু ৰাজধানী। বাৰ্চিলোনা, ভেলেন্সিয়া, চেভিয়া, বিলবাও আৰু মালাগা হৈছে আন কেইখনমান গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ। == টোকা == {{notelist|refs= {{efn|name="nation name"|The Spanish Constitution does not contain any one official name for Spain. Instead, the terms {{lang|es|España}} (Spain), {{lang|es|Estado español}} (Spanish State) and {{lang|es|Nación española}} (Spanish Nation) are used throughout the document, sometimes interchangeably. In 1984, the Spanish Ministry of Foreign Affairs established that the denominations {{lang|es|España}} (Spain) and {{lang|es|Reino de España}} (Kingdom of Spain) are equally valid to designate Spain in international treaties. The latter term is widely used by the government in national and international affairs of all kinds, including foreign treaties as well as national official documents, and is therefore recognised as the conventional name by many international organisations.<ref name="nj">{{cite web|url=http://noticias.juridicas.com/base_datos/Admin/ai281209-aec.html|title=Acuerdo entre el Reino de España y Nueva Zelanda sobre participación en determinadas elecciones de los nacionales de cada país residentes en el territorio del otro, hecho en Wellington el 23 de junio de 2009.|website=Noticias Jurídicas}}</ref>}} }} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:অনা অসমীয়া ভাষা সমৃদ্ধ প্ৰবন্ধ]] [[শ্ৰেণী:ইউৰোপৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:Articles with hAudio microformats]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ সদস্য ৰাষ্ট্ৰসমূহ]] [[শ্ৰেণী:পোখালি (দেশ)]] b89it899pqzwjsg0anzc0l2mvcgrwwz কংগো গণৰাজ্য 0 80387 617470 614647 2026-07-16T03:20:08Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617470 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}} {{Infobox country | conventional_long_name = ৰিপাব্লিক অফ দ্য কঙ্গো | common_name = কঙ্গো গণৰাজ্য | image_flag = Flag of the Republic of the Congo.svg | image_coat = Coat of arms of the Republic of the Congo.svg | national_motto = {{native phrase|fr|"Unité, Travail, Progrès"|italics=off|nolink=on}}<br />({{Lang-en|"Unity, Work, Progress"}})<br />({{Lang-as|"একতা, কাৰ্য, প্ৰগতি"}}) | image_map = {{Switcher|[[File:Republic of the Congo (orthographic projection).svg|frameless]]|Show globe|[[File:Location Republic of the Congo AU Africa.svg|upright=1.15|frameless]]|Show map of Africa|default=1}} | official_languages = ফৰাচী | national_languages = {{hlist|কিতুবা|লিঙ্গালা}}<ref name="Digitheque">{{cite web |url=https://mjp.univ-perp.fr/constit/cg2015.htm |language=fr |title=Constitution de 2015 |work=Digithèque matériaux juridiques et politiques, Jean-Pierre Maury, Université de Perpignan |access-date=2 January 2021 |archive-date=13 March 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160313042001/http://mjp.univ-perp.fr/constit/cg2015.htm |url-status=live}}</ref> | demonym = <span class="noautolink">Congolese</span> | ethnic_groups = {{unbulleted list | 40.5% Kongo | 16.9% Teke | 13.1% Mbochi | 5.6% Sangha | {{nowrap|23.9% Other African/Europeans}} }} | capital = Brazzaville | coordinates = {{Coord|4|16|S|15|17|E|type:city}} | largest_city = Brazzaville | government_type = Unitary dominant-party semi-presidential republic | leader_title1 = President | leader_name1 = Denis Sassou Nguesso | leader_title2 = Prime Minister | leader_name2 = Anatole Collinet Makosso | legislature = Parliament | upper_house = Senate | lower_house = National Assembly | area_km2 = 342,000 | area_sq_mi = 132,047 | area_rank = 64th | percent_water = 3.3 | population_estimate = 5,657,000 | population_estimate_year = 2021 | population_estimate_rank = 114th | population_density_km2 = 17 | population_density_sq_mi = 33.1 | population_density_rank = 204th | GDP_PPP_year = 2022 | GDP_PPP = $25.897 billion | GDP_PPP_per_capita = $4,578<ref name="auto">{{Cite web|url=https://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2019/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=80&pr.y=5&sy=2019&ey=2024&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=634&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC&grp=0&a=|title=Report for Selected Countries and Subjects|website=www.imf.org|access-date=20 May 2020|archive-date=11 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201111214025/https://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2019/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=80&pr.y=5&sy=2019&ey=2024&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=634&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC&grp=0&a=|url-status=live}}</ref> | Gini_year = 2011 | Gini = 40.2 | Gini_ref = <ref>{{cite web|url=http://data.worldbank.org/indicator/SI.POV.GINI/|title=GINI index|publisher=World Bank|access-date=12 September 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150209003326/http://data.worldbank.org/indicator/SI.POV.GINI|archive-date=9 February 2015|url-status=live}}</ref> | GDP_nominal = $18.345 billion | GDP_nominal_year = 2022 | GDP_nominal_per_capita = $3,243<ref name="auto"/> | HDI_year = 2019 | HDI_change = decrease | HDI = 0.574 | HDI_ref = <ref name="UNHDR">{{cite book|title=Human Development Report 2020 The Next Frontier: Human Development and the Anthropocene|date=15 December 2020|publisher=United Nations Development Programme|isbn=978-92-1-126442-5|pages=343–346|url=http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr2020.pdf|access-date=16 December 2020|archive-date=15 December 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201215063955/http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr2020.pdf|url-status=live}}</ref> | HDI_rank = 149th | sovereignty_type = Independence | established_event1 = Republic established | established_date1 = 28 November 1958 | established_event2 = from France | established_date2 = 15 August 1960 | currency = Central African CFA franc | currency_code = XAF | time_zone = WAT | utc_offset = +1 | date_format = dd/mm/yyyy | drives_on = right | calling_code = +242 | cctld = .cg | religion = {{ublist|item_style=white-space:nowrap; |88.5% Christianity |—52.9% Roman Catholic |—27.3% Protestant |—8.3% Other Christian |4.7% Traditional faiths |3.0% No religion |2.3% Others |1.5% Undeclared }} | religion_year = 2015 | religion_ref = <ref name="ARDA">{{cite web|date=2015|title=Congo, Republic of the|access-date=18 May 2020|publisher=Association of Religion Data Archives|url=http://www.thearda.com/internationalData/countries/Country_58_1.asp|archive-date=22 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201022230535/https://thearda.com/internationalData/countries/Country_58_1.asp|url-status=live}}</ref> }} '''কংগো গণৰাজ্য''' বা '''কঙ্গো গণৰাজ্য''' হৈছে মধ্য [[আফ্ৰিকা]]ৰ পশ্চিম উপকূলত অৱস্থিত এখন দেশ। দেশখনক '''কংগো-ব্ৰাজাভিল''', '''কংগো ৰিপাব্লিক''' বা কেৱল '''কংগো''' বুলিও জনা যায়। [[গেবন]] দেশখনৰ পশ্চিমে, [[কেমেৰুন]] উত্তৰ-পশ্চিমে আৰু [[মধ্য আফ্ৰিকান গণৰাজ্য]] উত্তৰ-পূবত, কঙ্গো গণতান্ত্ৰিক দক্ষিণ-পূবত, [[আংগলা|আংগলাৰ]] ছিটমহল কেবিণ্ডাৰ দক্ষিণ-পশ্চিমে, আৰু [[আটলাণ্টিক মহাসাগৰ]] দক্ষিণ-পশ্চিমত অৱস্থিত। দীৰ্ঘদিন ধৰি [[ফ্ৰান্স|ফ্ৰান্সৰ]] উপনিবেশ হৈ থকা [[ফৰাচী]] হৈছে কঙ্গো গণৰাজ্যৰ চৰকাৰী ভাষা। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:আফ্ৰিকাৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:পূৰ্বৰ ফৰাচী উপনিবেশ]] [[শ্ৰেণী:মধ্য আফ্ৰিকাৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ সদস্য ৰাষ্ট্ৰসমূহ]] [[শ্ৰেণী:গণৰাজ্য]] [[শ্ৰেণী:কংগো গণৰাজ্য]] [[শ্ৰেণী:পোখালি (দেশ)]] [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] 04eu5uhuko3tliqgxh1xphw2hypolga 617471 617470 2026-07-16T03:20:33Z Kandarpajit Kallol 6257 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617471 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}} {{Infobox country | conventional_long_name = ৰিপাব্লিক অফ দ্য কঙ্গো | common_name = কঙ্গো গণৰাজ্য | image_flag = Flag of the Republic of the Congo.svg | image_coat = Coat of arms of the Republic of the Congo.svg | national_motto = {{native phrase|fr|"Unité, Travail, Progrès"|italics=off|nolink=on}}<br />({{Lang-en|"Unity, Work, Progress"}})<br />({{Lang-as|"একতা, কাৰ্য, প্ৰগতি"}}) | image_map = {{Switcher|[[File:Republic of the Congo (orthographic projection).svg|frameless]]|Show globe|[[File:Location Republic of the Congo AU Africa.svg|upright=1.15|frameless]]|Show map of Africa|default=1}} | official_languages = ফৰাচী | national_languages = {{hlist|কিতুবা|লিঙ্গালা}}<ref name="Digitheque">{{cite web |url=https://mjp.univ-perp.fr/constit/cg2015.htm |language=fr |title=Constitution de 2015 |work=Digithèque matériaux juridiques et politiques, Jean-Pierre Maury, Université de Perpignan |access-date=2 January 2021 |archive-date=13 March 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160313042001/http://mjp.univ-perp.fr/constit/cg2015.htm |url-status=live}}</ref> | demonym = <span class="noautolink">Congolese</span> | ethnic_groups = {{unbulleted list | 40.5% Kongo | 16.9% Teke | 13.1% Mbochi | 5.6% Sangha | {{nowrap|23.9% Other African/Europeans}} }} | capital = Brazzaville | coordinates = {{Coord|4|16|S|15|17|E|type:city}} | largest_city = Brazzaville | government_type = Unitary dominant-party semi-presidential republic | leader_title1 = President | leader_name1 = Denis Sassou Nguesso | leader_title2 = Prime Minister | leader_name2 = Anatole Collinet Makosso | legislature = Parliament | upper_house = Senate | lower_house = National Assembly | area_km2 = 342,000 | area_sq_mi = 132,047 | area_rank = 64th | percent_water = 3.3 | population_estimate = 5,657,000 | population_estimate_year = 2021 | population_estimate_rank = 114th | population_density_km2 = 17 | population_density_sq_mi = 33.1 | population_density_rank = 204th | GDP_PPP_year = 2022 | GDP_PPP = $25.897 billion | GDP_PPP_per_capita = $4,578<ref name="auto">{{Cite web|url=https://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2019/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=80&pr.y=5&sy=2019&ey=2024&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=634&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC&grp=0&a=|title=Report for Selected Countries and Subjects|website=www.imf.org|access-date=20 May 2020|archive-date=11 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201111214025/https://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2019/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=80&pr.y=5&sy=2019&ey=2024&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=634&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC&grp=0&a=|url-status=live}}</ref> | Gini_year = 2011 | Gini = 40.2 | Gini_ref = <ref>{{cite web|url=http://data.worldbank.org/indicator/SI.POV.GINI/|title=GINI index|publisher=World Bank|access-date=12 September 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150209003326/http://data.worldbank.org/indicator/SI.POV.GINI|archive-date=9 February 2015|url-status=live}}</ref> | GDP_nominal = $18.345 billion | GDP_nominal_year = 2022 | GDP_nominal_per_capita = $3,243<ref name="auto"/> | HDI_year = 2019 | HDI_change = decrease | HDI = 0.574 | HDI_ref = <ref name="UNHDR">{{cite book|title=Human Development Report 2020 The Next Frontier: Human Development and the Anthropocene|date=15 December 2020|publisher=United Nations Development Programme|isbn=978-92-1-126442-5|pages=343–346|url=http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr2020.pdf|access-date=16 December 2020|archive-date=15 December 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201215063955/http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr2020.pdf|url-status=live}}</ref> | HDI_rank = 149th | sovereignty_type = Independence | established_event1 = Republic established | established_date1 = 28 November 1958 | established_event2 = from France | established_date2 = 15 August 1960 | currency = Central African CFA franc | currency_code = XAF | time_zone = WAT | utc_offset = +1 | date_format = dd/mm/yyyy | drives_on = right | calling_code = +242 | cctld = .cg | religion = {{ublist|item_style=white-space:nowrap; |88.5% Christianity |—52.9% Roman Catholic |—27.3% Protestant |—8.3% Other Christian |4.7% Traditional faiths |3.0% No religion |2.3% Others |1.5% Undeclared }} | religion_year = 2015 | religion_ref = <ref name="ARDA">{{cite web|date=2015|title=Congo, Republic of the|access-date=18 May 2020|publisher=Association of Religion Data Archives|url=http://www.thearda.com/internationalData/countries/Country_58_1.asp|archive-date=22 October 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201022230535/https://thearda.com/internationalData/countries/Country_58_1.asp|url-status=live}}</ref> }} '''কংগো গণৰাজ্য''' বা '''কঙ্গো গণৰাজ্য''' হৈছে মধ্য [[আফ্ৰিকা]]ৰ পশ্চিম উপকূলত অৱস্থিত এখন দেশ। দেশখনক '''কংগো-ব্ৰাজাভিল''', '''কংগো ৰিপাব্লিক''' বা কেৱল '''কংগো''' বুলিও জনা যায়। [[গেবন]] দেশখনৰ পশ্চিমে, [[কেমেৰুন]] উত্তৰ-পশ্চিমে আৰু [[মধ্য আফ্ৰিকান গণৰাজ্য]] উত্তৰ-পূবত, কঙ্গো গণতান্ত্ৰিক দক্ষিণ-পূবত, [[আংগলা|আংগলাৰ]] ছিটমহল কেবিণ্ডাৰ দক্ষিণ-পশ্চিমে, আৰু [[আটলাণ্টিক মহাসাগৰ]] দক্ষিণ-পশ্চিমত অৱস্থিত। দীৰ্ঘদিন ধৰি [[ফ্ৰান্স|ফ্ৰান্সৰ]] উপনিৱেশ হৈ থকা [[ফৰাচী]] হৈছে কঙ্গো গণৰাজ্যৰ চৰকাৰী ভাষা। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:আফ্ৰিকাৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:পূৰ্বৰ ফৰাচী উপনিৱেশ]] [[শ্ৰেণী:মধ্য আফ্ৰিকাৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ সদস্য ৰাষ্ট্ৰসমূহ]] [[শ্ৰেণী:গণৰাজ্য]] [[শ্ৰেণী:কংগো গণৰাজ্য]] [[শ্ৰেণী:পোখালি (দেশ)]] 2dl3wi8fa3vntpz6sp3k4dfotp36htf পিতা-পুত্ৰ (চলচ্চিত্ৰ) 0 84661 617386 510951 2026-07-15T18:58:08Z Kandarpajit Kallol 6257 617386 wikitext text/x-wiki {{about|মুনীন বৰুৱা পৰিচালিত অসমীয়া চলচ্চিত্ৰখন|একে নামৰ উপন্যাসখন|পিতা-পুত্ৰ (গ্ৰন্থ)}} {{Infobox film | name = পিতা-পুত্ৰ | image = Pita putra.jpg | image_size = 170px | alt = | caption = <small>পিতা-পুত্ৰৰ এলবাম কভাৰ</small> | director = [[মুনীন বৰুৱা]] | producer = অমৰ নাথ তিৱাৰী, <br> বিজয় নাৰায়ণ তিৱাৰী | writer = | screenplay = [[অমূল্য কাকতি]], <br> [[মুনিন বৰুৱা]] | story = অমূল্য কাকতিৰ চুটিগল্প ''অংকুৰ'' | based on = | narrator = | starring = [[বিজু ফুকন]]<br/>[[প্ৰাঞ্জল শইকীয়া]] | music = [[ভূপেন উজীৰ]] | choreography = | cinematography = ইন্দুকল্প হাজৰিকা | editing = | studio = | distributor = | released = ১৯৮৮ | runtime = | country = [[ভাৰত]] {{flagicon|IND}} | language = [[অসমীয়া]] | budget = | gross = }} '''পিতা-পুত্ৰ''' ({{lang-en|Pita Putra}}) ১৯৮৮ চনত মুক্তি পোৱা এখন [[অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ]]৷ এইখন [[মুনীন বৰুৱা]]ই এককভাবে পৰিচালনা কৰা প্ৰথম ছবি৷ সংগীত ভূপেন উজীৰৰ৷ মূল ভূমিকাত আছে [[বিজু ফুকন]] আৰু [[প্ৰাঞ্জল শইকীয়া]]৷ পিতা-পুত্ৰৰ আদৰ্শগত সংঘাটক কেন্দ্ৰ কৰি অমূল্য কাকতিয়ে ৰচনা কৰা ''অংকুৰ'' নামৰ গল্প এটাৰ আধাৰত ছবিখনৰ কাহিনী নিৰ্মাণ কৰা হৈছে৷ এইখন এখন সংলাপপ্ৰধান চলচ্চিত্ৰ।<ref name="rupali">{{cite web | url=https://rupaliparda.com/archives/28602 | title=অসমীয়া চিনেমা : পিতা পুত্ৰ | publisher=rupaliparda.com | accessdate=13 December 2022 | author=উৎপল মেনা}}</ref> ==কাহিনীৰ সাৰাংশ== এজন আদৰ্শবান ব্যক্তি আছিল অভিনন্দন চলিহা। কিন্তু টকাৰ অভাৱত কিশোৰ পুত্ৰৰ মৃত্যু হোৱাৰ পিছত তেওঁ দূৰ্নীতিৰ পংকত নিমজ্জিত হৈ পৰিল। কম সময়ৰ ভিতৰতে তেওঁ এজন ধনী-মানী আৰু প্ৰভাৱশালী ব্যক্তিলৈ পৰিবৰ্তিত হৈ গ'ল। কিন্তু তেওঁৰ জীয়াই থকা আনজন পুত্ৰ মানৱক দেখা গ'ল আদৰ্শৱান অভিনন্দন চলিহাৰ প্ৰতিৰূপ হিচাপে। দূৰ্নীতিৰ বিৰুদ্ধে সংগ্ৰামত জপিয়াই পৰিল মানৱ। এখন নিকা সমাজ গঢ়াৰ স্বাৰ্থত মানৱ আৰু তেওঁৰ বন্ধুহঁতে 'অংকুৰ' নামৰ বাতৰি কাকত প্ৰকাশ কৰি উলিয়ায়। তাতেই আৰম্ভ হ'ল পিতা-পুত্ৰৰ সংঘাট। এই সংঘাটেই চলচ্চিত্ৰখনৰ চালিকা শক্তি।<ref name="rupali" /> ==অভিনয় শিল্পী== {{refbegin|3}} * [[বিজু ফুকন]] (অভিনন্দন চলিহা) * [[প্ৰাঞ্জল শইকীয়া]] (মানৱ) * [[ তপন দাস]] * ৰাজীৱ গোস্বামী *[[মিৰেল কুদ্দুছ]] * [[আদিল হুছেইন]] * [[মৃদুলা বৰুৱা]] * [[বাহাৰুল ইছলাম]] * [[আব্দুল মজিদ]] * জয়ন্ত দাস * [[সঞ্জীৱ হাজৰিকা]] * [[বিজয় শংকৰ]] * [[পূৰবী শৰ্মা]] (চলিহাৰ জীয়ৰী) * মঞ্জুলা বৰুৱা (চলিহাৰ পত্নী)।<ref name="rupali" /> {{refend}} ==গীত== 'পিতা-পুত্ৰ'ৰ সংগীত পৰিচালনা কৰিছিল [[ভূপেন উজীৰ|ভূপেন উজীৰে]]। গীতিকাৰ আছিল [[হেমন্ত দত্ত]]৷ ছবিখনত মুঠ ছটা গীত আছে ৷<ref name="Song">{{cite web | url=https://www.youtube.com/watch?v=nMGI7MhRdAU&t=1682s | title=Songs of Pita-Putra | publisher=AuditekAssam | accessdate=10 December 2022}}</ref> {{Track listing | headline = গীতৰ শীৰ্ষ | extra_column = কন্ঠশিল্পী | lyrics_credits = yes | total_length = | title1 =হিয়াভৰা শুভ কামনাৰে | extra1 =ডলী ঘোষ | lyrics1 =[[হেমন্ত দত্ত]] | length1 = | title2 =তোমাক পালো মই | extra2 =শান্তা উজীৰ, অশোক শইকীয়া | lyrics2 =[[হেমন্ত দত্ত]] | length2 = | title3 =শৈশৱ মোৰ তৰা ফুলে বুটা বচা | extra3 =শান্তা উজীৰ | lyrics3 =[[হেমন্ত দত্ত]] | length3 = | title4 =দিন বাগৰিলে চা | extra4 =সমৰ হাজৰিকা | lyrics4 =[[হেমন্ত দত্ত]] | length4 = | title5 =এধানি শকতি দিয়া | extra5 =ডলী ঘোষ, শান্তা উজীৰ | lyrics5 =[[হেমন্ত দত্ত]] | length5 = | title6 =বন্ধ কৰিব মাত, বন্ধ কৰিব হাত<br /> বন্ধ কৰিব ক্ষোভ প্ৰকাশৰ পথ | extra6 =অশোক শইকীয়া, সমৰ হাজৰিকা | lyrics6 =[[হেমন্ত দত্ত]] | length6 = }} ==তথ্য উৎস== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * {{IMDb title|0155957|পিতা-পুত্ৰ}} {{অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:১৯৮০ দশকৰ অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:১৯৮৮ বৰ্ষৰ চলচ্চিত্ৰ]] 4ha4xm82l02y4g7fqowjo9lrg19dqol শ্বাহ জালাল দৰগাহ 0 99677 617367 518705 2026-07-15T18:19:34Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617367 wikitext text/x-wiki {{Short description|Burial place of the 14th-century Muslim saint Shah Jalal in Sylhet, Bangladesh}} {{Infobox religious building|name=শ্বাহ জালাল দৰগাহ |native_name=শাহজালাল দরগাহ |native_name_lang=bn |image=Sylhet02.jpg |alt= |caption=বৰ গুম্বত মছজিদ |map_type=[[বাংলাদেশ]] |map_size=240 |map_alt= |map_relief=1 |map_caption=Location in [[Bangladesh]] |coordinates={{coord|24.902592|91.866589|format=dms|region:IQ_type:landmark|display=inline,title}} |coordinates_footnotes= |religious_affiliation=[[মুছলিম]] |locale= |location=দৰগাহ মহল, [[চিলেট]] |rite=|sect=[[ছুন্নী]] |tradition= |festival=<!-- or | festivals = --> |cercle= |sector= |municipality= |district=[[চিলেট জিলা]] |province=[[চিলেট বিভাগ]] |country=[[বাংলাদেশ]] |administration= |consecration_year={{circa|১৫০০}} |organisational_status= |functional_status=সক্ৰিয় |heritage_designation= |ownership= |governing_body= |leadership=হুজাইফা হুছেইন চৌধুৰী ([[ইমাম]])<ref name=News>{{cite news|date=2020-06-26|script-title=bn:সাবেক এমপি ড. সৈয়দ মকবুল হোসেনের সুস্থতা কামনায় দোয়া|url=http://www.sylhetview24.net/news/details/Sylhet/187804|work=sylhetview24|language=bn|access-date=2020-09-24|title=আৰ্কাইভ কপি|archivedate=2020-06-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200627004531/http://www.sylhetview24.net/news/details/Sylhet/187804|deadurl=yes}}</ref><br/>ছাৰেকাউম ফাতেহুল্লাহ আল-আমান (মুতাৱাল্লী)<ref>{{cite news|url=https://www.kalerkantho.com/online/national/2017/08/09/529750|title=শাহজালাল (রহ.) মাজারে ওরশ শনিবার শুরু|work=[[Kaler Kantho]]|language=bn|date=2017-08-09|access-date=2020-09-27}}</ref> |patron= |religious_features= |architect= |architecture_type= |architecture_style=[[মোগল স্থাপত্য|মোগল]] |building_name=শ্বাহ জালাল দৰগাহ }} '''শ্বাহ জালাল দৰগাহ''' ({{lang-bn|শাহজালাল দরগাহ}}) হৈছে [[বাংলাদেশ]]ৰ [[চিলেট]]ত অৱস্থিত চতুৰ্দশ শতিকাৰ মুছলমান সাধু শ্বাহ জালালৰ মাজাৰ আৰু সমাধিস্থল। ''[[দৰগাহ]]'' নামেৰে জনাজাত এই স্থানটো প্ৰথমে ১৫০০ চনত নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল যদিও ইয়াৰ পিছৰ শতিকাবোৰত ইয়াৰ গঠনত বহু সংযোজন আৰু পৰিৱৰ্তন কৰা হয়। ই অঞ্চলটোৰ এটা ধৰ্মীয় কেন্দ্ৰত পৰিণত হয়, একাধিক শাসকীয় প্ৰশাসনৰ মাজত সন্মানিত আৰু বঙালীসকলৰ মাজত অতিশয় পূজনীয়, ইয়াৰ চাৰিওফালে স্থানীয় লোককথা আৰু কিংবদন্তিসমূহৰ বিকাশ ঘটিছিল। চাৰিওফালৰ বিস্তৃত চৌহদটোৱে কেইবাটাও অনুষ্ঠানৰ কাম কৰে আৰু ইয়াত চাৰিটা [[মছজিদ]], এখন [[মাদ্ৰাছাহ|ধৰ্মীয় বিদ্যালয়]] আৰু এটা ৰাজহুৱা [[কবৰস্থান]] আদি অন্তৰ্ভুক্ত আছে। বৰ্তমান দৰগাহ বাংলাদেশৰ সৰ্ববৃহৎ আৰু সৰ্বাধিক দৰ্শনাৰ্থী ধৰ্মীয় স্থান। == ধৰ্মীয় তাৎপৰ্য্য == শ্বাহ জালাল আছিল এজন চুফী সন্ত যিয়ে পৰম্পৰাগতভাৱে চিলেট [[মুছলমান]] বিজয়ৰ লগতে অঞ্চলটোত [[ইছলাম]] প্ৰচাৰৰ সৈতে স্বীকৃতি লাভ কৰিছিল।<ref name="Chanda1936">{{cite book|last=Chanda|first=Ramaprasad|authorlink=Ramaprasad Chanda|editor=Ramananda Chatterjee|editor-link=Ramananda Chatterjee|title=Hinduism and the Untouchables|url=https://books.google.com/books?id=KxIFAAAAMAAJ|series=The Modern Review|volume=59|year=1936|publisher=Prabasi Press Private, Limited|location=Calcutta|page=101}}</ref><ref name="Knight2014">{{cite book|last=Knight|first=Lisa I.|title=Contradictory Lives: Baul Women in India and Bangladesh|url=https://books.google.com/books?id=s_8TDAAAQBAJ&pg=PA19|year=2014|publisher=Oxford University Press|location=New York|isbn=978-0-19-939684-9|page=19}}</ref> চৈয়দ মুৰ্তাজা আলীয়ে "চিলেটৰ পৃষ্ঠপোষক"<ref>{{cite journal|last=Ali|first=Syed Murtaza|authorlink=Syed Murtaza Ali|editor=S. Moinul Haq|title=A chronology of Muslim Faujdars of Sylhet|url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.66554/page/n291/mode/2up|journal=Proceedings of the Pakistan History Conference|year=1954|publisher=Pakistan Historical Society.|location=Karachi|page=275}}</ref> বুলি বৰ্ণনা কৰিছিল। ১৩৪৭ চনত তেওঁৰ মৃত্যুৰ পিছত চহৰখনত শ্বাহ জালালৰ সমাধিস্থল ধৰ্মীয় তীৰ্থস্থান হৈ পৰে।<ref>{{Cite Banglapedia|article=Shah Jalal (R)|author=Abdul Karim}}</ref><ref>{{cite book|last=Ali|first=Syed Murtaza|authorlink=Syed Murtaza Ali|title=Saints of East Pakistan|url=https://books.google.com/books?id=28ogAAAAMAAJ|year=1971|publisher=Oxford University Press, Pakistan Branch|page=29}}</ref> [[বঙালী মুছলমান]] আৰু [[হিন্দু ধৰ্ম|হিন্দু]] উভয়েই এই স্থানলৈ তীৰ্থযাত্ৰা কৰি সাধুজনৰ ওচৰত দান আৰু [[দোআ]] কৰে।<ref name="Rizvi1970P94">{{cite book|last=Rizvi|first=S. N. H.|title=East Pakistan District Gazetteers: Sylhet|page=94|url=https://books.google.com/books?id=43tCAAAAYAAJ|year=1970|publisher=East Pakistan Government Press}}</ref>{{NoteTag|Writer [[Bipin Chandra Pal]] reported that [[Sadhu]]s honoured the site due to a view that Shah Jalal was an incarnation of [[Shiva|Mahadev]].<ref name="Bhattacharya2007">{{cite book|last=Bhattacharya|first=Binay|title=India's Freedom Movement: Legacy of Bipin Chandra Pal|url=https://books.google.com/books?id=8BluAAAAMAAJ|year=2007|publisher=Bipin Chandra Pal Memorial Trust &#91;by&#93; Deep & Deep Publications|isbn=978-81-7629-974-9|page=55}}</ref>}} চুফী গৰাকীৰ মৃত্যু বাৰ্ষিকী উৎসৱত প্ৰধানকৈ [[বাংলাদেশ]] আৰু চুবুৰীয় দেশ ভাৰতৰ পৰা হাজাৰ হাজাৰ দৰ্শনাৰ্থীৰ সমাগম দেখিবলৈ পোৱা যায়।<ref name="srihotto">{{cite book|last=Choudhury|first=Achyut Charan|authorlink=Achyut Charan Choudhury|title=Srihatter Itibritta: Purbangsho|year=1910|publisher=Shriupendranath Pal Choudhury|location=Kolkata|language=Bangla|url=https://bn.m.wikisource.org/wiki/পাতা:শ্রীহট্টের_ইতিবৃত্ত_(_পূর্বাংশ)_-_অচ্যুতচরণ_চৌধুরী_তত্ত্বনিধি.pdf/২৮৫|chapter=Second chapter- Dervish Shahjalal}}</ref><ref name="islam jothi">{{cite book|title=শ্রীহট্টে ইসলাম জ্যোতি|chapter=ষষ্ঠ পরিচ্ছেদ|page=41|first=Azhar ad-Din|last=Siddiqi|publisher=উত্স প্রকাশন|location=Dhaka|date=Sep 2002}}</ref> বৰ্তমান দৰগাহ বাংলাদেশৰ আটাইতকৈ বেছি দৰ্শনাৰ্থী ঠাই।<ref name="RajHarman2012">{{cite book|last1=Raj|first1=Selva J.|last2=Harman|first2=William P.|title=Dealing with Deities: The Ritual Vow in South Asia|url=https://books.google.com/books?id=h80yOTwlAUcC&pg=PA90|year=2012|publisher=State University of New York Press|location=Albany|isbn=978-0-7914-8200-1|page=90}}</ref> ইতিহাসবিদ [[চৈয়দ মাহমুদুল হাছান|চৈয়দ মাহমুদুল হাছানে]] ইয়াক "চিলেটৰ ধৰ্মীয় কেন্দ্ৰ" বুলি অভিহিত কৰিছে।<ref name="Hasan1988P38">{{cite book|last=Hasan|first=Syed Mahmudul|title=Islamic Heritage of Bangladesh: Tombs and Shrines|url=https://books.google.com/books?id=hNzre9OdV5oC|series=Bangladesh Quarterly|year=1988|publisher=Department of Films & Publications, Government of Bangladesh|page=38}}</ref> == ইতিহাস == কোৱা হয় যে বিজয়ৰ পিছত শ্বাহ জালালে তেওঁৰ সহযোগী কিছুমানৰ সৈতে বৰ্তমান দৰগাহ থকা পাহাৰৰ ওপৰত বসতি স্থাপন কৰিছিল। লখনৌতিৰ চুলতান ''ছামছুদ্দিন ফিৰুজ শ্বাহে'' তেখেতোক পুৰস্কাৰ হিচাপে শ্ৰীহাট ([[চিলেট]])ৰ নতুনকৈ অধিগ্ৰহণ কৰা কাছবাহৰ ওপৰত শাসন কৰিবলৈ অনুৰোধ জনায়। কিন্তু পিছৰজনে এই প্ৰস্তাৱ গ্ৰহণ কৰিবলৈ অস্বীকাৰ কৰি তাৰ পৰিৱৰ্তে ''চিকন্দৰ খান গাজীক'' অঞ্চলটোৰ প্ৰথম '''ৱাজিৰ''' হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে। ফিৰুজ শ্বাহে শ্বাহ জালালক কেনেবাকৈ পুৰস্কৃত কৰিব বিচাৰি তাৰ পিছত ঘোষণা কৰিলে যে তেওঁ সাধুজনক তেওঁৰ বাসস্থান কৰমুক্ত কৰি সন্মান জনাব। ঠাইখনৰ বাবে এই ৰেহাই আজিও চলি আছে।<ref name="Syl1">{{cite book|title=সিলেট বিভাগের ভৌগোলিক ঐতিহাসিক রুপরেখা|first=Syed Mustafa|last=Kamal|publisher=Sheikh Faruq Ahmad, Palash Seba Trust|location=Sylhet|year=2011|page=30|language=bn}}</ref> মূল সমাধিটো খালিছ খানে বংগৰ চুলতান আলাউদ্দিন হুছেইন শ্বাহৰ ৰাজত্বকালত এই স্থানত ১৫০৫ চনৰ এটা শিলালিপি অনুসৰি নিৰ্মাণ কৰিছিল,<ref name="Hasan1988P38" /><ref>{{cite book|title=Social History Of The Muslims In Bengal (Down to A.D. 1538)|publisher=The Asiatic Society of Pakistan|location=[[Dacca]]|author=[[Abdul Karim (historian)|Abdul Karim]]|year=1959|page=56}}</ref> যদিও ইয়াৰ পূৰ্বে ইয়াত ধৰ্মীয় ভৱন আছিল। ইয়াৰ ভিতৰত ১৪৭২ চনত মাজলিছ আলম নামৰ এজন দস্তুৰ (মন্ত্ৰী)য়ে নিৰ্মাণ কৰা চুলতান ছামছুদ্দিন ইউছুফ শ্বাহৰ ৰাজত্বকালৰ এটা বৃহৎ [[মছজিদ]]ৰ লগতে [[ইছলাম]]ৰ পূৰ্বৰ সম্ভাৱ্য পুতি থোৱা ধ্বংসাৱশেষ আছিল যদিও পিছৰটো খনন নোহোৱাকৈয়ে আছে।<ref>{{cite conference|url=https://books.google.com/books?id=M_BtAAAAMAAJ|title=Advent of Islam and Hazrat Shah Jalal (R)|last1=Karim|first1=Abdul|author-link1=Abdul Karim (historian)|editor=Sharif Uddin Ahmed|year=1999|publisher=Bangladesh Itihas Samiti|book-title=Sylhet: History and Heritage|page=132|location=Sylhet|conference=|isbn=978-984-31-0478-6}}</ref><ref name="Hasan1970P159">{{cite book|last=Hasan|first=Sayed Mahmudul|title=A Guide to Ancient Monuments of East Pakistan|url=https://books.google.com/books?id=Ci1uAAAAMAAJ|year=1970|publisher=Society for Pakistan Studies|location=Dacca|page=159}}</ref><ref>{{harvtxt|Ali|1954|p=276}}</ref> অঞ্চলটো [[মোগল সাম্ৰাজ্য|মোগল শাসন]]ৰ অধীনলৈ অহাৰ পিছত চিলেটৰ বহু শাসকীয় ফৌজদাৰে এই স্থানত নিৰ্মাণ প্ৰকল্পৰ কাম আৰম্ভ কৰে, য’ত মছজিদ আৰু সমাধিও আছিল। যদিও তাৰ পিছত বহুত নোহোৱা হৈ গৈছে, বাকী থকাবোৰৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হ’ল বাহৰাম খানৰ তিনিটা গম্বুজযুক্ত মছজিদ, লুতফুল্লাহ শ্বিৰাজীৰ দৰগাহৰ চাৰিওফালৰ দেৱাল আৰু ফাৰহাদ খানৰ বাৰা গুম্বাদ মছজিদ।<ref name="Hasan1987P247">{{cite book|last=Hasan|first=Sayed Mahmudul|title=Muslim Monuments of Bangladesh|url=https://books.google.com/books?id=9vdtAAAAMAAJ|year=1987|publisher=Islamic Foundation Bangladesh|page=247}}</ref>{{NoteTag|According to an extant [[Farsi|Persian]] inscription, Shirazi also built a small mosque during his term as Faujdar.<ref name=sbd>{{cite news|url=https://www.sbdnews24.com/news/17146|title=ইতিহাস ঐতিহ্যে আমাদের সিলেট-পর্ব ০৫|trans-title=The tradition and history of our Sylhet – Part 03|first=Jobrul Alom|last=Shumon|work=SBDNews24.com|date=2015-08-25|language=bn|access-date=2019-05-11}}</ref>}} ফাৰহাদ খানৰ কাৰ্যকালতো ১৬৭৮ চনত বৰ্তমানৰ সমাধিটো নিৰ্মাণ কৰা হয়।<ref name="Rizvi1970P110">{{harvtxt|Rizvi|1970|p=110}}</ref> বৰ্তমানৰ কোনো অট্টালিকা ১৭ শতিকাৰ পিছৰ নহয়, পৰৱৰ্তী নিৰ্মাণত কেৱল পুৰণি গঠনসমূহ সংস্কাৰ কৰাৰ প্ৰৱণতা দেখা যায়।<ref name="DaniPrasad1961P239">{{cite book|last1=Dani|first1=Ahmad Hasan|authorlink1=Ahmad Hasan Dani|last2=Prasad|first2=Munshi Shyam|title=Muslim Architecture in Bengal|url=https://books.google.com/books?id=CE5QAAAAMAAJ|year=1961|publisher=Asiatic Society of Pakistan|location=Dhaka|page=239}}</ref> পুৰণি তথ্য অনুসৰি [[দিল্লী]]ৰ দৰবাৰীসকলে যেতিয়া চহৰখন ভ্ৰমণ কৰিছিল, তেতিয়া দৰগাহৰ শ্বেইখে আনুষ্ঠানিকভাৱে তেওঁলোকৰ মূৰত পাগৰি বান্ধিছিল। শ্বাহ জালালক শ্ৰদ্ধা নিদিয়ালৈকে দৰবাৰীসকলৰ উচ্চ মৰ্যাদা স্থানীয় ৰাইজে মানি লোৱা নাছিল।<ref name="srihotto" /> চিলেটৰ [[মুছলমান]] শাসকসকলৰ মাজতো এইটো এটা পৰম্পৰা আছিল যিসকলে শ্ৰদ্ধা হিচাপে প্ৰথমবাৰৰ বাবে চহৰখনত উপস্থিত হোৱাৰ লগেতে [[দৰগাহ]] ভ্ৰমণ কৰিছিল। [[ব্ৰিটিছ ৰাজ|ব্ৰিটিছ]]ৰ অধীনত চিলেটৰ বাসিন্দাসকলে এই প্ৰথা অব্যাহত ৰাখিছিল। ১৭৭৯ চনত সেই ভূমিকাত নিযুক্তি পোৱা ৰবাৰ্ট লিণ্ডছেই তেওঁৰ ভ্ৰমণৰ বিষয়ে তলত দিয়া বিৱৰণ দিছে:<ref name="Ali1971P31">{{harvtxt|Ali|1971|p=31}}</ref><ref name="Crawford1858">{{cite book|last=Lindsay Crawford|first=Alexander William|authorlink=Alexander Lindsay, 25th Earl of Crawford|title=Lives of the Lindsays: or, a Memoir of the Houses of Crawford and Balcarres|url=https://books.google.com/books?id=kWZfAAAAcAAJ&pg=PA168|edition=2nd|volume=III|year=1858|publisher=John Murray|location=London|page=168}}</ref>{{quote|মোক এতিয়া কোৱা হ’ল যে নতুন বাসিন্দাজনে টিউটলাৰ সন্ত শ্ব’ জুললৰ মন্দিৰত শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনোৱাটো অভ্যাস। ভাৰতৰ প্ৰতিটো প্ৰান্তৰ পৰা ইছলাম ধৰ্মৰ তীৰ্থযাত্ৰীসকলে এই মন্দিৰলৈ ভিৰ কৰে, আৰু মই পিছত দেখিলোঁ যে সমাধিস্থলত উপস্থিত থকা ধৰ্মান্ধ লোকসকল অলপ বিপদজনক নাছিল। ধৰ্মীয় পক্ষপাতিত্বৰ বিৰুদ্ধে যুঁজ দিয়াটো মোৰ কাম নাছিল, আৰু সেয়েহে মইও ৰাজ্যত গৈছিলো, যিদৰে মোৰ আগতে আনসকলে গৈছিল, মোৰ জোতাযোৰ দুৱাৰমুখত থৈ সমাধিস্থলত পাঁচটা সোণৰ মহুৰ প্ৰসাদ হিচাপে জমা দিলোঁ। এইদৰে শুদ্ধ হৈ মই মোৰ বাসস্থানলৈ উভতি আহিলোঁ, আৰু মোৰ প্ৰজাৰ শ্ৰদ্ধা লাভ কৰিলোঁ।}}১৮৫০ চনত মোগল সম্ৰাট দ্বিতীয় শ্বাহ আলমৰ পুত্ৰ ৰাজকুমাৰ ফিৰুজে ১৮৫০ চনত এই দৰগাহ ভ্ৰমণ কৰিছিল।<ref name="srihotto" />{{rp|১০০}} == বিন্যাস আৰু গঠন == [[চিত্ৰ:Grave_of_Shah_Jalal.jpg|right|thumb|275x275px|শ্বাহ জালালৰ মুকলি কবৰস্থান]] [[চিত্ৰ:Men_at_Shrine_of_Hazrat_Shah_Jalal_-_Sylhet_-_Bangladesh_(12988224293).jpg|thumb|কবৰস্থানৰ পৰা সমাধিৰ দৃশ্য।]] উত্তৰ চিলেটৰ দৰগাহ মহল্লা চুবুৰীৰ এটা নিম্ন পাহাৰত (দৰগাহ টিলা নামেৰে জনাজাত)<ref name="Rizvi1970P94" /><ref>{{cite journal|last1=Azad|first1=Md. Abul Kalam|last2=Akter|first2=Salma|title=Spiritual Tourism Development in Bangladesh: An Overview|url=https://books.google.com/books?id=t3Z0yh1uTFUC|journal=Dhaka University Journal of Business Studies|volume=XXX|issue=I|year=2009|publisher=Registrar, University of Dhaka|location=Dhaka|page=233}}</ref> অৱস্থিত এই সমাধিক্ষেত্ৰ কমপ্লেক্স [[বাংলাদেশ]]ৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ ধৰ্মীয় চৌহদ।<ref name="RajHarman2012" /> দৰগাহ গেট নামেৰে জনাজাত মূল প্ৰৱেশদ্বাৰটো,<ref name="Knight2014" /> এটা বৃহৎ প্লাজালৈ মুকলি হয়, যাৰ সন্মুখত মহিলাসকলৰ সেৱাৰ বাবে নিবেদিত এটা অংশ আছে। শ্বাহ জালালৰ সমাধিস্থল নিজেই চৌহদৰ মাজত অৱস্থিত আৰু এই অংশৰ সোঁফালে থকা চিৰিৰে যাব পাৰি যদিও কেৱল পুৰুষসকলকহে প্ৰৱেশৰ অনুমতি দিয়া হয়।<ref name="RajHarman2012" /><ref name="Rizvi1970P110" /> খটখটিবোৰ এটা বহল সমতল মঞ্চত শেষ হয় আৰু সন্মুখত বৰ গম্বুজ মছজিদ, য’ৰ মাজেৰে দৰ্শনাৰ্থীসকলে সমাধিস্থলত প্ৰৱেশ কৰিবলৈ পাৰ হৈ যায়।<ref name="Hasan1970P159" /><ref name="DaniPrasad1961P240">{{harvtxt|Dani|Prasad|1961|p=240}}</ref> তাৰ পিছৰটো শিলৰ দ্বাৰা নিৰ্মিত আৰু মুকলি চালযুক্ত, ইয়াৰ চাৰিটা চুকত ডাঙৰ ডাঙৰ টেপাৰ খুঁটাৰে চিহ্নিত কৰা হৈছে যিয়ে কাপোৰৰ চালি এটাক সমৰ্থন কৰে, য'ত কবৰটো নিজেই ইয়াৰ অস্বাভাৱিকভাৱে ডাঙৰ আকাৰৰ বাবে উল্লেখযোগ্য বুলি গণ্য কৰা হয়।<ref name="DaniPrasad1961P240" /><ref name="Ali1971P30">{{harvtxt|Ali|1971|p=30}}</ref><ref name="Karim1985">{{cite book|last=Karim|first=Abdul|authorlink=Abdul Karim (historian)|title=Social History of the Muslims in Bengal (Down to A.D. 1538)|url=https://books.google.com/books?id=DodAAAAAMAAJ|year=1985|publisher=Baitush Sharaf Islamic Research Institute|location=Chittagong|page=133}}</ref> শ্বাহ জালালৰ কিছুমান সংগী যেনে শ্বাহজাদা আলী, হাজী ইউছুফ, হাজী খলিল আৰু হাজী দাৰিয়াৰ সমাধিস্থলৰ লগতে তেওঁৰ চিল্লা খানাও ওচৰতে আছে।<ref name="Census">{{cite book|title=Population Census of Bangladesh, 1974: District census report: Sylhet|url=https://books.google.com/books?id=FGfQH6KIthgC|year=1974|publisher=Bangladesh Bureau of Statistics, Statistics Division, Ministry of Planning, Government of the People's Republic of Bangladesh|page=32}}</ref><ref name="Rizvi1970P111">{{harvtxt|Rizvi|1970|p=111}}</ref>{{NoteTag|The [[Sareqaum|descendants of Haji Yusuf]] subsequently served as ''Mutawalli'' (custodians) of the shrine.<ref name="Ismail2010">{{cite book |last=Ismail|first=Muhammad|title=Hagiology of Sufi Saints and the Spread of Islam in South Asia|url=https://books.google.com/books?id=WrFPAQAAIAAJ|year=2010|publisher=Jnanada Prakashan|isbn=978-81-7139-375-6|page=163}}</ref> Thomas William Beale, in his 1881 ''[[An Oriental Biographical Dictionary]]'', also mentioned that the Dargah had a large number of attendants to minister it.<ref>{{cite book|chapter-url=https://archive.org/details/cu31924028544983/page/n375/mode/2up?q=sylhet|title=[[An Oriental Biographical Dictionary|An oriental biographical dictionary, founded on materials collected by the late Thomas William Beale]]|chapter=Shah Jalal|publisher=[[W. H. Allen & Co.]]|year=1894|page=364|location=[[London]]|editor=[[Henry George Keene (1826–1915)|Keene, Henry George]]|author=Beale, Thomas William}}</ref>}} সাধুজনৰ তলোৱাৰ, [[কোৰআন]], [[চোলা]], [[খৰম|কাঠৰ খৰাম]], হৰিণাৰ চামৰাৰ প্ৰাৰ্থনাৰ ৰাগ, তামৰ প্লেট আৰু আৰবী ভাষাত লিখা বাটি আৰু কাপ আদিও সংৰক্ষিত হৈ আছে।<ref>{{cite journal|last=Khandakar|first=Sabrina|title=Islamic Tourism: exploring a new form of sacred journey in Bangladesh|url=http://mius.manarat.ac.bd/download/vol03/16.pdf|journal=Manarat International University Studies|volume=3|issue=1|year=2014|publisher=Manarat International University|location=Dhaka|issn=1815-6754|page=128|access-date=2023-11-06|archivedate=2023-11-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20231106053335/http://mius.manarat.ac.bd/download/vol03/16.pdf|deadurl=yes}}</ref><ref name="srihotto" /><ref name="DCSylhet">{{cite web|title=সিলেট জেলা তথ্য বাতায়ন|url=http://www.dcsylhet.gov.bd/index.php?option=com_content&view=article&id=204|archive-url=https://web.archive.org/web/20110823101534/http://www.dcsylhet.gov.bd/index.php?option=com_content&view=article&id=204|archive-date=23 Aug 2011|access-date=6 November 2023|archivedate=23 August 2011|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110823101534/http://www.dcsylhet.gov.bd/index.php?option=com_content&view=article&id=204|deadurl=yes}}</ref> [[মাদ্ৰাছাহ|মাদ্ৰাছা]] আৰু [[খানকাহ]] থকাৰ লগতে,<ref name="Knight2014" /><ref>{{harvtxt|Raj|Harman|2012|p=103}}</ref> সমাধিস্থলৰ প্লাজাৰ বিপৰীত ফালে দৰগাহ ভ্ৰমণ কৰা বহু দুখীয়াক সেৱা আগবঢ়াবলৈ এটা বৃহৎ লেংগাৰ খানা (পাকঘৰ) আছে আৰু প্ৰথমে দৰ্শনাৰ্থীৰ বাবে আশ্ৰয়স্থল হিচাপে নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। পৰিৱেশৰ বাবে এতিয়া এইটো বন্ধ হৈ আছে আৰু সেয়েহে ইয়াৰ পূব দিশত এটা সৰু জুপুৰি নিৰ্মাণ কৰা হৈছে যিটো এই কামৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। লেংগাৰ খানাত অৱস্থিত তিনিটা পিতলৰ ডেগ (কলড্ৰন), আটাইতকৈ ডাঙৰটোৰ উচ্চতা ৫ ফুট। এই কলহবোৰৰ প্ৰতিটোতে একেলগে ৭টা গৰু আৰু ৭ মাউণ্ড চাউলৰ ভাত ৰান্ধিব পাৰি। ইহঁতৰ প্ৰান্তত পাৰ্চী শিলালিপি আছে য’ত উল্লেখ আছে যে এইবোৰ জাহাংগীৰনগৰৰ শ্বেইখ আবু ছাইদ ইবনে মুহাম্মদ জাফৰ ইবনে ইয়াৰ মুহাম্মদে নিৰ্মাণ কৰিছিল আৰু মুৰাদ বখছে হিজৰী ১১০৬ চনৰ ৰমজানত (১৬৯৫ খ্ৰীষ্টাব্দৰ এপ্ৰিল/মে’) দৰগাহলৈ পঠিয়াইছিল।<ref name="islam jothi" /><ref name="srihotto" /><ref name="Knight2014" /><ref name="Rizvi1970P111" /> কবৰৰ পিছফালৰ অঞ্চলটো এটা বিস্তৃত কবৰস্থান দখল কৰি আছে, শ্বাহ জালালৰ অৱশিষ্টৰ ওচৰত সমাধিস্থ কৰাটো মুছলমানসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় ইচ্ছা যদিও লটবোৰ অতি ব্যয়বহুল।<ref name="Rizvi1970P94" /> ইয়াৰ উপৰিও মোগল যুগত স্থাপিত এটা জলছা-ঘৰ আৰু ইয়াৰ দক্ষিণে এটা উচ্চ গম্বুজযুক্ত ঘড়ী-টাৱাৰ আছে।<ref name="islam jothi" /><ref name="srihotto" /><ref name="census">{{cite book|title=Population Census of Bangladesh|year=1974|chapter=District census report|publisher=Bangladesh Bureau of Statistics, Statistics Division, Ministry of Planning|page=16 and 32}}</ref> সমাধিৰ পশ্চিমে পাহাৰৰ তলত চাচমা নামৰ এটা প্ৰাকৃতিক কুঁৱা আছে যিটো ইটাৰ বিশাল ঘেৰাওৰ ভিতৰত থিয় হৈ আছে। কিংবদন্তি অনুসৰি শ্বাহ জালালে নিজেই ইয়াক খান্দিবলৈ নিৰ্দেশ দিছিল,<ref name="srihotto" /><ref name="DCSylhet" /> আৰু ইয়াৰ পবিত্ৰ পানী, যিটো দৰ্শনাৰ্থীয়ে পান কৰে, [[মক্কা]]ৰ [[জমজম কুঁৱা]]ৰ সৈতে একে।<ref name="Knight2014" /><ref name="DaniPrasad1961P240" /><ref name="Aminuddin1969P41">{{cite book|last=Aminuddin|first=M.|title=Hazrat Shah Jalal of Sylhet|url=https://books.google.com/books?id=12DVAAAAMAAJ|series=The Pakistan Review|volume=17|year=1969|publisher=Ferozsons Limited|page=41}}</ref> সমাধিৰ টেংক জলাশয়ত বাস কৰা কেটফিছ আৰু গ্ৰেট স্নেকহেড (গোজাৰ নামেৰে জনাজাত) সম্পৰ্কেও কিংবদন্তি আছে, যিবোৰক সাধাৰণতে দৰ্শকে খুৱাই দিয়ে। এই ৰূপত চিৰকাল পুনৰ জন্ম ল’বলৈ শ্বাহ জালালে অভিশপ্ত গৌৰ গোবিন্দৰ পৰাজিত সৈনিক বুলি কোৱা হয়।<ref name="Knight2014" /><ref name="DCSylhet" /> নতুবা সাধুজনে পালন কৰা মাছৰ বংশধৰ বুলিও দাবী কৰা হৈছে। ২০০৩ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত এটা অচিনাক্ত গোটে ৭০০ৰো অধিক মাছক বিষাক্ত কৰি হত্যা কৰিছিল। ইয়াৰ প্ৰতিক্ৰিয়া স্বৰূপে পিছৰ মাহত চুবুৰীয়া মৌলভিবজাৰ জিলাৰ শ্বাহ জালালৰ সংগী শ্বাহ মুস্তাফাৰ মন্দিৰৰ পৰা ২৪টা গজাৰ আনি দৰগাহ জলাশয়ত এৰি দিয়া হয়। বৰ্তমান জনসংখ্যা আৰু এবাৰ শ শলৈ বৃদ্ধি পাইছে।<ref name="DCSylhet" /> স্থানীয় লোককথাত আৰু কোৱা হৈছে যে দৰগাহ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে দেখা ব্লু ৰক পাৰ চৰাই (জালালি কবুতৰ বা ‘জলালৰ কপৌ’ নামেৰে জনাজাত) [[নিজামুদ্দিন আউলিয়া]]ই সাধুজনক উপহাৰ দিয়া এযোৰৰ পৰাই আহিছে।<ref name="Khan2013">{{cite book|last=Khan|first=Muhammad Mojlum|authorlink=Muhammad Mojlum Khan|title=The Muslim Heritage of Bengal: The Lives, Thoughts and Achievements of Great Muslim Scholars, Writers and Reformers of Bangladesh and West Bengal|url=https://books.google.com/books?id=-2s9BAAAQBAJ&pg=PA24|year=2013|publisher=Kube Publishing Limited|location=Markfield|isbn=978-1-84774-062-5|page=24}}</ref><ref name="McNeelyPitt1985">{{cite journal|last=Gadgil|first=Madhav|authorlink=Madhav Gadgil|editor1=Jeffrey A. McNeely|editor2=David C. Pitt|title=Social restraints of resource utilization: the Indian experience|url=https://books.google.com/books?id=-eghREYx1RgC&pg=PA143|journal=Culture and Conservation: The Human Dimension in Environmental Planning|year=1985|publisher=Croom Helm|location=New York|isbn=978-0-7099-3533-9|page=143}}</ref> === মছজিদ === বৰ্তমান দৰগাহৰ আশে-পাশে মুঠ চাৰিটা মছজিদ আছে,<ref name="Hasan1970P159" /> ইয়াৰে বৰ গুম্বাদ আটাইতকৈ ডাঙৰ হোৱাৰ লগতে সাধাৰণতে চৌহদৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ গঠন।<ref name="Rizvi1970P110" /><ref name="Ali1971P30" /> ১৬৭৭ চনত ফৰহাদ খানে নিৰ্মাণ কৰা এই ছবিখনৰ মূল উদ্দেশ্য অনিশ্চিত যদিও ইতিহাসবিদ আহমদ হাছান ডানীয়ে ইয়াক সমাধি হিচাপে উদ্দেশ্য কৰা হ’ব পাৰে বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছে।<ref name="DaniPrasad1961P239" /> ইয়াৰ একক গম্বুজটো অষ্টভুজ আকৃতিৰ ড্ৰামৰ ওপৰত থিয় হৈ থাকে আৰু ইয়াৰ ওপৰত এটা শিখৰ থাকে আৰু ইয়াৰ চাৰিওফালে কোণৰ টাৱাৰ থাকে, যিবোৰো অষ্টভুজীয়া, যদিও পিছৰবোৰৰ শিখৰ নোহোৱা হোৱাৰ বাবে স্তব্ধ হৈ পৰে। গঠনটোৰ পূব দিশত তিনিটা ফ্ৰেমযুক্ত প্ৰৱেশদ্বাৰ আছে, মাজৰটো আটাইতকৈ ডাঙৰ, আৰু ইয়াৰ মাজত এটা সৰু। পেৰাপেটটো মোগল আৰু বাংলা শৈলীৰ মিশ্ৰিত আৰু ভিতৰৰ অংশটো সহজ যদিও গম্বুজৰ তলৰ ফালটো সজাই তোলা হৈছে।<ref name="Rizvi1970P111" /> বৰ গম্বুজৰ দক্ষিণে ১৭৪৪ চনত আৰম্ভ হোৱা বাহৰাম খানৰ তিনিটা গম্বুজযুক্ত গঠন আছে, যিটো চৌহদৰ প্ৰাথমিক মছজিদ হিচাপে কাম কৰে।<ref name="Ali1971P30" /><ref name="Aminuddin1969P41" /> ইয়াৰ প্ৰতিটো গম্বুজৰ ওখ ফিনিয়াল থাকে আৰু ই ক্ৰেনেলযুক্ত ড্ৰামৰ ওপৰত থিয় হৈ থাকে। বৰ গম্বুজৰ দৰেই ইয়াৰ পূব দিশত তিনিটা খোলাযুক্ত দুৱাৰ, মাজৰটোও ডাঙৰ, লগতে আধুনিক বাৰাণ্ডা। [[অসমত হোৱা ভূমিকম্প (১৮৯৭)|১৮৯৭ চনৰ অসম ভূমিকম্প]]ৰ সময়ত মছজিদটোৰ ক্ষতিসাধন হোৱাৰ বাবে চিলেটৰ দণ্ডাধীশ জন উইলেছৰ দ্বাৰা মেৰামতি কৰা হৈছিল।<ref name="DaniPrasad1961P239" /><ref name="Hasan1987P247" /> শ্বাহ জালালৰ কবৰৰ পশ্চিম দিশত এটা সৰু মছজিদ থিয় হৈ ঘেৰাওৰ এটা অংশ গঠন কৰে। তিনিটা গম্বুজযুক্ত আৰু সম্ভৱতঃ ফৰহাদ খানেও নিৰ্মাণ কৰিছিল, ইয়াক ১৮ শতিকাৰ শেষৰ ফালে তেতিয়াৰ চিলেটৰ সংগ্ৰাহকে একে ডিজাইন আৰু শৈলীতে পুনৰ নিৰ্মাণ কৰিছিল।<ref name="Ali1971P30" /><ref name="Rizvi1970P111" /> আব্দুল্লা শ্বিৰাজীয়ে স্থাপন কৰা চতুৰ্থটো মছজিদ টেংক জলাশয়টোৰ পূব পাৰত অৱস্থিত।<ref name="Hasan1987P247" /><ref>{{harvtxt|Rizvi|1970|p=70}}</ref> == উল্লেখযোগ্য সমাধিস্থ == [[চিত্ৰ:Epitaph_of_M.A.G_Osmani.JPG|right|thumb|200x200px|দৰগাহ কবৰস্থানত অৱস্থিত এম.এ.জি. ওচমানীৰ কবৰ। ]] * শ্বাহ জালাল: চুফী সন্ত (১২৭১–১৩৪৭)<ref name="Census" /> * শ্বাহজাদা আলী: শ্বাহ জালালৰ সংগী ({{circa|১৪ শতিকা}})<ref name="Census" /> * হাজী মহম্মদ ইউছুফ: শ্বাহ জালালৰ সংগী ({{circa|১৪ শতিকা}})<ref name="Census" /> * হাজী খলিল: শ্বাহ জালালৰ সংগী ({{circa|১৪ শতিকা}})<ref name="Census" /> * হাজী দাৰিয়া: শ্বাহ জালালৰ সংগী ({{circa|১৪ শতিকা}})<ref name="Census" /> * মুকাবিল খান: চিলেটৰ ৱাজিৰ ({{circa|১৪৪০ চনৰ দশক}})<ref>{{harvtxt|Hasan|1987|p=246}}</ref> * চাদেক খান: চিলেটৰ ফৌজদাৰ (মৃত্যু ১৬৮৮)<ref name="Hasan1987P247" /> * মিৰ আলী: চিলেটৰ ফৌজদাৰ (মৃত্যু ১৭৬৩)<ref name="Hasan1987P247" /> * আবু তোৰাব আব্দুল ৱাহেব: দৰগাহৰ মুতাৱাল্লী (মৃত্যু ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে) * এম এ জি ওচমানী: মুক্তি বাহিনীৰ মুখ্য সেনাপতি (১৯১৮–১৯৮৪)<ref>{{cite journal|first=Md . Abdul|last=Aziz|editor=Sharif Uddin Ahmed|title=Bongobir Osmani: Portrait of a Leader|journal=Sylhet: History and Heritage|url=https://books.google.com/books?id=M_BtAAAAMAAJ|year=1999|publisher=Bangladesh Itihas Samiti|location=Sylhet|isbn=978-984-31-0478-6|page=819}}</ref> * [[ছলমান শ্বাহ]]: চলচ্চিত্ৰ আৰু টেলিভিছন অভিনেতা (১৯৭১–১৯৯৬)<ref>{{cite news|last=Rahman|first=Hifzur|date=2003-10-31|title=The Graveyard of Salman Shah|url=http://archive.thedailystar.net/magazine/2003/10/05/dhaka.htm|work=The Daily Star|language=en|access-date=2020-09-24|archivedate=2020-01-27|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200127092420/http://archive.thedailystar.net/magazine/2003/10/05/dhaka.htm|deadurl=yes}}</ref> * হুমায়ুন ৰছিদ চৌধুৰী: জাতীয় সংগসাদৰ অধ্যক্ষ (১৯২৮–২০০১)<ref>{{cite news|date=2019-07-10|script-title=bn:হুমায়ুন রশীদ চৌধুরীর মৃত্যুবার্ষিকীতে শ্রদ্ধা নিবেদন|url=https://www.bd-pratidin.com/chayer-desh/2019/07/10/438701|work=Bangladesh Pratidin|language=bn|access-date=2020-09-25}}</ref> * আছাদদৰ আলী: লেখক আৰু ইতিহাসবিদ (১৯২৯–২০০৫)<ref>{{cite news|date=2018-07-26|first=মো. আ.|last=ওয়াদুদ|script-title=bn:সত্যসন্ধানী গবেষক অধ্যাপক মুহম্মদ আসাদ্দর আলী|url=http://sunamganjerkhobor.com/%E0%A6%B8%E0%A6%A4%E0%A7%8D%E0%A6%AF%E0%A6%B8%E0%A6%A8%E0%A7%8D%E0%A6%A7%E0%A6%BE%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A6%97%E0%A6%AC%E0%A7%87%E0%A6%B7%E0%A6%95-%E0%A6%85%E0%A6%A7%E0%A7%8D%E0%A6%AF%E0%A6%BE%E0%A6%AA/|work=Sunamganjer Khobor|language=bn|access-date=2020-10-10}}{{Dead link|date=November 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * ই.এ.চৌধুৰী: আৰক্ষী মহাপৰিদৰ্শক (১৯২৮–২০০৯) * দেৱান ফৰিদ গাজী: সংসদৰ সদস্য (১৯২৪–২০১০)<ref>{{cite news|date=2010-11-20|title=Farid Gazi buried at Sylhet|url=https://bdnews24.com/politics/2010/11/20/farid-gazi-buried-at-sylhet|work=bdnews24.com|language=en|access-date=2020-09-25|archivedate=2023-11-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20231106053333/https://bdnews24.com/politics/2010/11/20/farid-gazi-buried-at-sylhet|deadurl=yes}}</ref> * মহম্মদ আশ্ৰাফ আলী: সংসদৰ সদস্য (মৃত্যু ২০১৫)<ref>{{cite news|url=https://www.banglanews24.com/politics/news/bd/360139.details|script-title=bn:আশরাফ আলীর মৃত্যুতে সিলেট মহানগর আ'লীগের শোক|language=bn|date=23 January 2015|work=[[Banglanews24.com]]}}</ref> * গুলজাৰ আহমেদ চৌধুৰী: সংসদ সদস্য (১৯৩৭–২০১৯)<ref>{{cite news|url=https://www.bd-pratidin.com/country/2019/11/26/478280|script-title=bn:স্ত্রীকে দাফনের প্রস্তুতির সময় সাবেক এমপি গুলজারের ইন্তেকাল|work=Bangladesh Pratidin|date=26 November 2019|language=bn|access-date=27 November 2019|title=আৰ্কাইভ কপি|archivedate=28 November 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191128063730/https://www.bd-pratidin.com/country/2019/11/26/478280|deadurl=yes}}</ref> * মাহমুদুল আমিন চৌধুৰী: উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ (১৯৩৭–২০১৯)<ref>{{cite news|url=https://www.observerbd.com/news.php?id=234807|title=Ex-CJ Mahmudul Amin dies|date=2019-12-22|access-date=2019-12-22|work=Daily Observer}}</ref> * ফজলুল হক আস্পিয়া: সংসদৰ সদস্য (১৯৩৫/৬–২০২১)<ref>{{cite news|url=https://www.sylhettoday24.news/news/details/Sylhet/124920|script-title=bn:সাবেক হুইপ আসপিয়া’র দাফন সম্পন্ন|work=SylhetToday24|date=16 September 2021|language=bn|access-date=29 October 2023}}</ref> * ইমাম উদ্দিন আহমেদ চৌধুৰী: কেয়াৰটেকাৰ চৰকাৰৰ উপদেষ্টা (১৯২৬–২০২৩)<ref>{{Cite web|title=সাবেক তত্ত্বাবধায়ক সরকারের উপদেষ্টা ইমাম উদ্দীন আহমদ চৌধুরীর ইন্তেকাল|url=https://mzamin.com/news.php?news=80033|url-status=live|archive-url=https://archive.ph/wip/HvWvN|archive-date=24 October 2023|access-date=29 October 2023|website=[[Manab Zamin]]|language=bn}}</ref> == গেলেৰী == {{Gallery|File:Shah Jalal Mazar at Sylhet.JPG|দৰগাহ প্ৰবেশ গেট|Shah Jalal Mazar (04).jpg|দৰগাহ গেটৰ আন এক দৃশ্য|File:Shah Jalal Dargah(9).jpg|পটভূমিত দৰগাহ গেট থকা মূল প্লাজা।|File:Shah Jalal Dargah(1).jpg|আধুনিক বাৰাণ্ডা থকা দৰগাহৰ প্ৰাথমিক মছজিদৰ পূব দিশ। সোঁফালে বৰা গম্বুজলৈ যোৱা চিৰিবোৰ।|File:Shah Jalal Dargah(6).jpg|মছজিদৰ আন এক দৃশ্য|File:Shah Jalal Dargah c.1900s.jpg|মছজিদ (ইয়াৰ বাৰাণ্ডা নিৰ্মাণৰ পূৰ্বে) আৰু বৰ গম্বুজ, {{circa|১৯০০}}.|File:Shahjalal ( R) Dorgah shareef Sylhet.jpg|বৰ গম্বুজলৈ যোৱা চিৰিবোৰ, সোঁফালে মহিলাৰ অংশটোৰ আংশিক দৃশ্য।|File:Shah Jalal Mazar, The layers.jpg|''জালালি কবুতৰ (পাৰ) ''|File:Shah Jalal Mazar (06).jpg|টেংক জলাশয়|title=|align=center|width=200|height=200}} == টোকা == {{NoteFoot}} == তথ্যসমূহ == {{reflist}} {{Mosques in Bangladesh}} {{Sylhet District}} [[শ্ৰেণী:বাংলাদেশ]] [[শ্ৰেণী:কীৰ্তিস্তম্ভ আৰু স্মাৰক]] [[শ্ৰেণী:ধৰ্মীয় স্থান]] mfhjit4hgby8f26omzypjk72lna4nwp ৱিকিপিডিয়াৰ তালিকা 0 100214 617501 533602 2026-07-16T04:08:07Z Kandarpajit Kallol 6257 617501 wikitext text/x-wiki [[File:Most_popular_edition_of_Wikipedia_by_country.svg|alt=Map of the most popular edition of Wikipedia by country|thumb|দেশ অনুসৰি ৱিকিপিডিয়াৰ সৰ্বাধিক জনপ্ৰিয় সংস্কৰণ। ধূসৰ ৰঙৰ দেশসমূহত সাধাৰণতে "জাতীয়-ভাষা" সংস্কৰণটোৱেই আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়, কিন্তু ইয়াৰ ব্যতিক্ৰম আছে: উদাহৰণস্বৰূপে, [[আফগানিস্তান|আফগানিস্তানত]] [[ফাৰ্চী ৱিকিপিডিয়া|পাৰ্চী ৱিকিপিডিয়া]] আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় (দাৰি ৱিকিপিডিয়া নাই)।]] [[ৱিকিপিডিয়া]] হৈছে স্বেচ্ছাসেৱী সম্পাদকৰ এটা সম্প্ৰদায়ৰ দ্বাৰা সম্পাদিত আৰু পৰিচালিত এক বিনামূলীয়া [[বহুভাষাবাদ|বহুভাষিক]] মুক্ত উৎস [[ৱিকি]] ভিত্তিক অনলাইন বিশ্বকোষ, ২০০১ চনৰ ১৫ জানুৱাৰীত [[ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়া|ইংৰাজী ভাষাৰ বিশ্বকোষ]] হিচাপে আৰম্ভ কৰা হৈছে। অতি সোনকালেই অন্য ভাষাৰো সংস্কৰণৰ সৃষ্টি হয়: [[জাৰ্মান ৱিকিপিডিয়া|জাৰ্মান]] আৰু [[কাটালান ৱিকিপিডিয়া|কাটালান সংস্কৰণৰ]] সৃষ্টি হয় [[wiktionary:circa|প্ৰায়]] ১৬ মাৰ্চত, <ref>{{Cite mailing list|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 March 2001|mailinglist=20 June 2014}}</ref> [[ফৰাছী ৱিকিপিডিয়া|ফৰাচী সংস্কৰণ]] ২৩ মাৰ্চত <ref>{{Cite web|last=Noisette|first=Thierry|date=24 September 2010|title=Wikipédia en français dépasse le million d'articles|trans_title=French Wikipedia exceeds one million articles|url=https://www.zdnet.fr/blogs/l-esprit-libre/wikipedia-en-francais-depasse-le-million-d-articles-39754828.htm|work=[[ZDNet]] France|publisher=[[Red Ventures]]|language=French|quote=Wikipédia, l'encyclopédie collaborative libre, fêtera ses dix ans en janvier 2011, et a débuté le 23 mars 2001 en version française, mais dès ce jeudi 23 septembre, à neuf ans et demi exactement, la Wikipédia francophone a enregistré officiellement le cap du million d'articles. (Wikipedia, the free collaborative encyclopedia, will celebrate its tenth anniversary in January 2011. It started on March 23, 2001 in its French version, but as of this Thursday, September 23, at exactly nine and a half years old, the French-language Wikipedia has officially reached the one million article mark.)|accessdate=21 December 2020}}</ref> আৰু [[চুইডীয় ৱিকিপিডিয়া|ছুইডিছ সংস্কৰণ]] ২৩ মে'ত সৃষ্টি কৰা হয়। <ref>{{Cite web|title=History of HomePage|url=https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|archiveurl=https://web.archive.org/web/20010608192645/https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|archivedate=8 June 2001|accessdate=21 December 2020|work=[[Swedish Wikipedia]]}}</ref> ২০২৩ চনৰ নৱেম্বৰ মাহলৈকে ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধসমূহ ৩৯৯টা সংস্কৰণত সৃষ্টি কৰা হৈছে, বৰ্তমান ৩২৬টা সংস্কৰণ সক্ৰিয় আৰু ১৩টা বন্ধ। <ref>{{Cite web|title=Wikipedia statistics/meta.tab - Wikimedia Commons|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|work=[[Wikimedia Commons]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230910042626/https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|archivedate=2023-09-10|accessdate=2023-09-10}}</ref> মেটা-ৱিকি ভাষা সমিতিয়ে নতুন [[ৱিকিমিডিয়া ফাউণ্ডেশ্যন|ৱিকিমিডিয়া প্ৰকল্প]] সৃষ্টিৰ নীতি পৰিচালনা কৰে। যোগ্য হ'বলৈ, এটা ভাষাৰ এটা বৈধ ISO 639 ক'ড থাকিব লাগিব, "যথেষ্ট অনন্য", আৰু "যথেষ্ট সংখ্যক সাৱলীল ব্যৱহাৰকাৰী" হ'ব লাগিব। <ref>{{Cite web|title=Language proposal policy, revision 21811318|url=https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Language_proposal_policy&oldid=21811318|work=[[Meta-Wiki]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211222124657/https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Language_proposal_policy&oldid=21811318|archivedate=22 December 2021|accessdate=31 August 2021}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Language_proposal_policy&oldid=21811318 "Language proposal policy, revision 21811318"]. ''[[ৱিকিমিডিয়া ফাউণ্ডেশ্যন|Meta-Wiki]]''. [https://web.archive.org/web/20211222124657/https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Language_proposal_policy&oldid=21811318 Archived] from the original on 22 December 2021<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">31 August</span> 2021</span>.</cite></ref> ==ৱিকিপিডিয়াৰ তালিকা== {{div col|2}} # [[ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়া|'''ইংৰাজী''']] # [[চেবুআন' ৱিকিপিডিয়া|চেবুআন']] # [[জাৰ্মান ৱিকিপিডিয়া|জাৰ্মান]] # [[ফৰাছী ৱিকিপিডিয়া|ফৰাছী]] # [[চুইডীয় ৱিকিপিডিয়া|চুইডীয়]] # [[ওলন্দাজ ৱিকিপিডিয়া|ওলন্দাজ]] # [[ৰুছ ৱিকিপিডিয়া|ৰুছ]] # [[আৰবী ৱিকিপিডিয়া|আৰবী]] # [[চীনা ৱিকিপিডিয়া|চীনা]] # [[মিচৰীয় আৰবী ৱিকিপিডিয়া|মিচৰীয় আৰবী]] # [[ইটালীয় ৱিকিপিডিয়া|ইটালীয়]] # [[জাপানী ৱিকিপিডিয়া|জাপানী]] # [[ফাৰ্চী ৱিকিপিডিয়া|ফাৰ্চী]] # [[প'লিছ ৱিকিপিডিয়া|প'লিছ]] # [[পৰ্তুগীজ ৱিকিপিডিয়া|পৰ্তুগীজ]] # [[স্পেনীয় ৱিকিপিডিয়া|স্পেনীয়]] # [[ইউক্ৰেনীয় ৱিকিপিডিয়া|ইউক্ৰেনীয়]] # [[ভিয়েটনামী ৱিকিপিডিয়া|ভিয়েটনামী]] # [[ৱাৰায় ৱিকিপিডিয়া|ৱাৰায়]] # [[আফ্ৰিকান্স ৱিকিপিডিয়া|আফ্ৰিকান্স]] # [[আলবেনীয় ৱিকিপিডিয়া|আলবেনীয়]] # [[আৰ্মেনীয় ৱিকিপিডিয়া|আৰ্মেনীয়]] # [[এষ্ট’নিয় ৱিকিপিডিয়া|এষ্ট’নিয়]] # [[আজাৰবাইজানী ৱিকিপিডিয়া|আজাৰবাইজানী]] # [[বাস্ক ৱিকিপিডিয়া|বাস্ক]] # [[বেলাৰুচীয় ৱিকিপিডিয়া|বেলাৰুচীয়]] # [[বঙালী ৱিকিপিডিয়া|'''বাংলা''']] # [[বুলগেৰীয় ৱিকিপিডিয়া|বুলগেৰীয়]] # [[মান ৱিকিপিডিয়া|মান]] # [[কেণ্টনি ৱিকিপিডিয়া|কেণ্টনি]] # [[কাটালান ৱিকিপিডিয়া|কাটালান]] # [[ক্ৰ'ৱেচীয় ৱিকিপিডিয়া|ক্ৰ'ৱেচীয়]] # [[চেক ৱিকিপিডিয়া|চেক]] # [[ডেনিছ ৱিকিপিডিয়া|ডেনিছ]] # [[এস্পেৰান্তো ৱিকিপিডিয়া|এস্পেৰান্তো]] # [[এষ্ট’নিয় ৱিকিপিডিয়া|এষ্ট’নিয়]] # [[ফিনিছীয় ৱিকিপিডিয়া|ফিনিছীয়]] # [[গেলিচিয় ৱিকিপিডিয়া|গেলিচিয়]] # [[জৰ্জিয় ৱিকিপিডিয়া|জৰ্জিয়]] # [[গ্ৰীক ৱিকিপিডিয়া|গ্ৰীক]] # [[হিব্ৰু ৱিকিপিডিয়া|হিব্ৰু]] # [[হিন্দী ৱিকিপিডিয়া|'''হিন্দী''']] # [[হাঙ্গেৰীয় ৱিকিপিডিয়া|হাঙ্গেৰীয়]] # [[ইণ্ডোনেচীয় ৱিকিপিডিয়া|ইণ্ডোনেচীয়]] # [[কাজাখ ৱিকিপিডিয়া|কাজাখ]] # [[কোৰীয় ৱিকিপিডিয়া|কোৰীয়]] # [[লেডিন ৱিকিপিডিয়া|লেডিন]] # [[লেটিন ৱিকিপিডিয়া|লেটিন]] # [[লাটভিয় ৱিকিপিডিয়া|লাত্ভীয়]] # [[মেচিডনীয় ৱিকিপিডিয়া|মেচিডনীয়]] # [[নৰৱেজীয় ৱিকিপিডিয়া|নৰৱেজীয়]] # [[নৰৱেজীয় (নিনৰ্স্ক) ৱিকিপিডিয়া|নৰৱেজীয় (নিনৰ্স্ক)]] # [[ৰোমানীয় ৱিকিপিডিয়া|ৰোমানীয়]] # [[চাৰ্বীয় ৱিকিপিডিয়া|চাৰ্বীয়]] # [[চাৰ্ব'-ক্ৰ'ৱেচীয় ৱিকিপিডিয়া|চাৰ্ব'-ক্ৰ'ৱেচীয়]] # [[সৰল ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়া|সৰল ইংৰাজী]] # [[স্লোভাক ৱিকিপিডিয়া|স্লোভাক]] # [[শ্ল’ভেনিয় ৱিকিপিডিয়া|শ্ল’ভেনিয়]] # [[মিন নান ৱিকিপিডিয়া|মিন নান]] # [[তামিল ৱিকিপিডিয়া|'''তামিল''']] # [[তাতাৰ ৱিকিপিডিয়া|তাতাৰ]] # [[তেলেগু ৱিকিপিডিয়া|'''তেলুগু''']] # [[থাই ৱিকিপিডিয়া|থাই]] # [[তুৰ্কী ৱিকিপিডিয়া|তুৰ্কি]] # [[উৰ্দু ৱিকিপিডিয়া|'''উৰ্দু''']] # [[ৱিজবেক ৱিকিপিডিয়া|ৱিজবেক]] # [[ৱেল্‌ছ ৱিকিপিডিয়া|ৱেল্‌ছ]] # [[আলেমান্নিস্কি ৱিকিপিডিয়া|আলেমান্নিস্কি]] # [[এৰাগনি ৱিকিপিডিয়া|এৰাগনি]] # [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া|'''অসমীয়া''']] # [[আস্তুৰিয় ৱিকিপিডিয়া|আস্তুৰিয়]] # [[বালি ভাষা ৱিকিপিডিয়া|বালি ভাষা]] # [[বেলাৰুচীয় ৱিকিপিডিয়া|বেলাৰুচীয়]] # [[বসনীয় ৱিকিপিডিয়া|বসনীয়]] # [[ব্ৰেটন ৱিকিপিডিয়া|ব্ৰেটন]] # [[চুভাষ ৱিকিপিডিয়া|চুভাষ]] # [[ক্ৰিমিয় তাতাৰ ৱিকিপিডিয়া|ক্ৰিমিয় তাতাৰ]] # [[আইৰিচ ৱিকিপিডিয়া|আইৰিচ]] # [[জাভানী ৱিকিপিডিয়া|জাভানী]] # [[কন্নড় ৱিকিপিডিয়া|'''কন্নড়''']] # [[কুৰ্দিচ ৱিকিপিডিয়া|কুৰ্দিচ]] # [[মৈথিলী ৱিকিপিডিয়া|'''মৈথিলী''']] # [[মালায়ালম ৱিকিপিডিয়া|'''মালায়ালম''']] # [[মাৰাঠী ৱিকিপিডিয়া|'''মাৰাঠী''']] # [[নেপালী ৱিকিপিডিয়া|'''নেপালী''']] # [[অচেটীয় ৱিকিপিডিয়া|অচেটীয়]] # [[ওড়িয়া ৱিকিপিডিয়া|'''ওড়িয়া''']] # [[অকচিটা ৱিকিপিডিয়া|অকচিটা]] # [[পঞ্জাবী ৱিকিপিডিয়া|'''পঞ্জাবী''']] # [[চামগিচীয় ৱিকিপিডিয়া|চামগিচীয়]] # [[সংস্কৃত ৱিকিপিডিয়া|'''সংস্কৃত''']] # [[চাঁওতালি ৱিকিপিডিয়া|'''চাঁওতালি''']] # [[স্কটীয় ৱিকিপিডিয়া|স্কটীয়]] # [[স্কটীয় গাৰ্লিক ৱিকিপিডিয়া|স্কটীয় গাৰ্লিক]] # [[চাইলেচীয় ৱিকিপিডিয়া|চাইলেচীয়]] # [[সিন্ধি ৱিকিপিডিয়া|'''সিন্ধি''']] # [[স্বাহিলি ৱিকিপিডিয়া|স্বাহিলি]] # [[তাগালগ ৱিকিপিডিয়া|তাগালগ]] # [[ভোলাপুক ৱিকিপিডিয়া|ভোলাপুক]] # [[যিদ্দি ৱিকিপিডিয়া|যিদ্দি]] # [[জুলু ৱিকিপিডিয়া|জুলু]] # [[বামবাৰা ৱিকিপিডিয়া|বামবাৰা]] # [[ভোজপুৰী ৱিকিপিডিয়া|'''ভোজপুৰী''']] # [[ডাচ লো চেক্সন ৱিকিপিডিয়া|ডাচ নিম্ন চেক্সন]] # [[এক্সট্ৰেমাদুৰান ৱিকিপিডিয়া|এক্সট্ৰেমাদুৰান]] # [[কোঙ্কণী ৱিকিপিডিয়া|'''কোঙ্কণী''']] # [[গুৱাৰাণী ৱিকিপিডিয়া|গুৱাৰাণী]] # [[কাশ্মিৰী ৱিকিপিডিয়াৰ|'''কাশ্মিৰী''']] # [[উত্তৰাঞ্চলীয় সামি ৱিকিপিডিয়া|উত্তৰাঞ্চলীয় সামি]] # [[ৰিপুয়াৰীয় ৱিকিপিডিয়া|ৰিপুয়াৰীয়]] # [[টুলু ৱিকিপিডিয়া|'''তুলু''']] # [[ৱায়ূ ৱিকিপিডিয়া|ৱায়ূ]] # [[ৱিলফ ৱিকিপিডিয়া|ৱিলফ]] # [[নিঅ'-আৰামাইক ৱিকিপিডিয়া|নিঅ'-আৰামাইক]] # [[ব্ৰেটন ৱিকিপিডিয়া|ব্ৰেটন]] # [[বসনীয় ৱিকিপিডিয়া|বসনীয়]] # [[বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী ৱিকিপিডিয়া|'''বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী''']] # [[চামগিচীয় ৱিকিপিডিয়া|চামগিচীয়]] # [[চিচিলিয় ৱিকিপিডিয়া|চিচিলিয়]] # [[চাইলেচীয় ৱিকিপিডিয়া|চাইলেচীয়]] # [[চেচেন ৱিকিপিডিয়া|চেচেন]] # [[ক্ৰিমিয় তাতাৰ ৱিকিপিডিয়া|ক্ৰিমিয় তাতাৰ]] # [[শাস্ত্ৰীয় চীনা ৱিকিপিডিয়া|শাস্ত্ৰীয় চীনা]] # [[ইডো ৱিকিপিডিয়া|ইডো]] # [[আইচলেণ্ডীয় ৱিকিপিডিয়া|আইচলেণ্ডীয়]] # [[জামাইকাযান ক্ৰিৱ'লি ৱিকিপিডিয়া|জামাইকান ক্ৰিৱ'লি]] # [[ক্ৰি ৱিকিপিডিয়া|ক্ৰি]] # [[খোচা ৱিকিপিডিয়া|খোচা]] # [[লিথুৱানীয় ৱিকিপিডিয়া|লিথুৱানীয়]] # [[মালয় ৱিকিপিডিয়া|মালয়]] # [[মঙ্গোলিয় ৱিকিপিডিয়া|মঙ্গোলিয়]] # [[মেইতেই ৱিকিপিডিয়া|'''মেইতেই (মণিপুৰী)''']] # [[মিনাংকাবাউ ৱিকিপিডিয়া|মিনাংকাবাউ]] # [[নেপাল ভাষা ৱিকিপিডিয়া|'''নেপাল ভাষা (নেৱাৰী)''']] # [[পস্ত' ৱিকিপিডিয়া|পস্ত']] # [[চুদানী ৱিকিপিডিয়া|চুদানী]] # [[ভেণ্ডা ৱিকিপিডিয়া|ভেণ্ডা]] # [[পশ্চিম ফ্ৰিজিয় ৱিকিপিডিয়া|পশ্চিম ফ্ৰিজিয়]] # [[ৱিঘুৰ ৱিকিপিডিয়া|ৱিঘুৰ]] # [[ৱিত্তৰাঞ্চলীয় সামি ৱিকিপিডিয়া|ৱিত্তৰাঞ্চলীয় সামি]] # [[য়ৰুবা ৱিকিপিডিয়া|য়ৰুবা]] # [[গুজৰাটী ৱিকিপিডিয়া|'''গুজৰাটী''']] # [[পালি ৱিকিপিডিয়া|'''পালি''']] # [[অংগিকা ৱিকিপিডিয়া|'''অংগিকা''']] # [[অৱধী ৱিকিপিডিয়া|'''অৱধী''']] # [[ডোটেলী‌ ৱিকিপিডিয়া|'''ডোটেলী‌''']] # [[ফিজি হিন্দী ৱিকিপিডিয়া|'''ফিজি হিন্দী''']] {{div col end}} ===ভাৰতৰ বিভিন্ন ভাষাৰ ৱিকিপিডিয়া=== ভাৰতৰ বিভিন্ন ভাষাৰ ৱিকিপিডিয়াৰ মুখ্য পৃষ্ঠাৰ পোনপটীয়া লিংক: <br/> • [[:as:|অসমীয়া]] • [[:bn:|বাংলা]] • [[:bpy:|বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী]] • [[:or:|ওড়িয়া]] • [[:sa:|সংস্কৃত]] • [[:hi:|হিন্দী]] • [[:mai:|মৈথিলী]] • [[:bh:|ভোজপুৰী]] • [[:ne:|নেপালী]] • [[:anp:|অংগিকা]] • [[:awa:|অৱধী]] • [[:dty:|ডটেলী]] • [[:mr:|মাৰাঠী]] • [[:pi:|পালি]] • [[:gu:|গুজৰাটী]] • [[:pa:|পঞ্জাবী]] • [[:pnb:|পশ্চিম পঞ্জাবী]] • [[:ur:|উৰ্দু]] • [[:ks:|কাশ্মিৰী]] • [[:sd:|সিন্ধী]] • [[:ta:|তামিল]] • [[:te:|তেলুগু]] • [[:kn:|কন্নড়]] • [[:ml:|মালয়ালম]] • [[:tcy:|তুলু]] • [[:mni:|মণিপুৰী]] • [[:sat:|চাওঁতালি]] • [[:gom:|কোংকণী]] • [[:new:|নেৱাৰী]] • [[:hif:|ফিজি হিন্দী]] • [[:syl:|ছিলেটী]] ===ভাৰত, নেপাল, বাংলাদেশৰ বিভিন্ন ভাষাৰ ''ৱিকিমিডিয়া''সমূহৰ তালিকা=== * [[কোচ ৰাজবংশী ভাষা|কামতাপুৰী]] - ''[https://incubator.m.wikimedia.org/wiki/Wp/rkt/মূল_পাতা কামতাপুৰ়ী]'' &nbsp;•<br/> * ৰাজবংশী (নেপাল) - ''[https://incubator.m.wikimedia.org/wiki/Wp/rjs/Main_Page राजबंशी]'' * [[বড়ো ভাষা|বড়ো]] - ''[https://incubator.m.wikimedia.org/wiki/Wp/brx/Gahai_bilai बर']'' * [[মিজো ভাষা|মিজো]] - ''[https://incubator.m.wikimedia.org/wiki/Wp/lus/Phêkpui Mizo]'' * [[চাঁটগাঁইয়া ভাষা|চাঁটগাঁইয়া]] - ''[https://incubator.m.wikimedia.org/wiki/Wp/ctg/মুল_ফাতা চাঁটগাঁইয়া]'' * [[মগহী ভাষা|মগহী]] - ''[https://incubator.m.wikimedia.org/wiki/Wp/mag/मुख्यपन्ना मगही]'' * [[:en:Marwari language|মাৰোৱাৰী]] - ''[https://incubator.m.wikimedia.org/wiki/Wp/rwr/मुख_पृष्ठ मारवाड़ी]'' * [[ৰাজস্থানী ভাষা|ৰাজস্থানী]] - ''[https://incubator.m.wikimedia.org/wiki/Wp/raj/Main_Page राजस्थानी]'' &nbsp; * [[:en:Magar Kham language|শেষী পাঙ]] - ''[https://incubator.m.wikimedia.org/wiki/Wp/kip/जीम_पाल शेषी पाङ]'' *[[:en:Kutchi language|কচ্ছী]] - ''[https://incubator.m.wikimedia.org/wiki/Wp/kfr/Main_Page કચ્છી]'' ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া]] [[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়াসমূহ]] [[শ্ৰেণী:ভাষা]] [[শ্ৰেণী:লিপি]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:তালিকাসমূহ]] 0n8v9dypiqylguxsaottqjd7hk2wp6a সোনম ৱাংচুক 0 104471 617411 617083 2026-07-15T23:13:14Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617411 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | honorific_prefix = | name = চোনম ৱাংচুক | honorific_suffix = | image = Sonam Wangchuk, 2017 (cropped).jpg | image_size = <!-- DISCOURAGED per WP:IMGSIZE. Use image_upright. --> | alt = | caption = ২০১৭ চনত ৱাংচুক | native_name = | native_name_lang = | pronunciation = | birth_date = {{birth date and age|df=yes|1966|09|01}} | birth_place = [[আলচি]], [[জম্মু আৰু কাশ্মীৰ]], ভাৰত <br /> (এতিয়া [[লাডাখ]], ভাৰত) | other_names = | education = | alma_mater = [[ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তি প্ৰতিষ্ঠান, শ্ৰীনগৰ|এন আই টি শ্ৰীনগৰ]] ([[প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ স্নাতক]])<br>[[Craterre|CRAterre]] | occupation = প্ৰযুক্তিবিদ, শিক্ষাবিদ | years_active = | era = | employer = | organization = [[লাডাখৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ শৈক্ষিক আৰু সাংস্কৃতিক আন্দোলন]] | known_for = [[বৰফৰ স্তুপ]], [[লাডাখৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ শৈক্ষিক আৰু সাংস্কৃতিক আন্দোলন|SECMOL]], [[Ladakh#Media|Ladags Melong]], [[অপাৰেচন নিউ হোপ]] | notable_works = <!-- produces label "Notable work"; may be overridden by |credits=, which produces label "Notable credit(s)"; or by |works=, which produces label "Works" --> | style = | height = <!-- "X cm", "X m" or "X ft Y in" plus optional reference (conversions are automatic) --> | television = | title = | term = | predecessor = | successor = | movement = | opponents = | boards = | spouse = [[গীতাঞ্জলি জে আংমো]]<ref name="BT">{{cite web | title=Innovator, national asset: Anand Mahindra on meeting real life ‘Phunsukh Wangdu’ | website=[[Business Today (India)|Business Today]] | date=7 April 2022 | url=https://www.businesstoday.in/trending/story/innovator-national-asset-anand-mahindra-on-meeting-real-life-phunsukh-wangdu-329073-2022-04-07 | access-date=30 September 2025}}</ref> | partner = <!-- (unmarried long-term partner) --> | children = | parents = <!-- overrides mother and father parameters --> | father = চোনম ৱাংৱেল<!-- please be careful with this as there may be another person with the same name --> | mother = চেৰিং ৱাংমো | family = | callsign = | awards = [[বহনক্ষম স্থাপত্যৰ বাবে গ্ল’বেল এৱাৰ্ড]] (2017)<ref name="fp1">{{cite news|last1=Rana|first1=Nikita|title=World Environment Day 2017: Sonam Wangchuk's ice stupas ensure there's water in Ladakh|url=http://www.firstpost.com/living/world-environment-day-2017-sonam-wangchuks-ice-stupas-ensure-theres-water-in-ladakh-3504143.html|publisher=[[Firstpost]]|date=2 June 2017}}</ref><br /> [[Fred M. Packard Award]] (2016) <ref>{{Cite web|url=https://www.iucn.org/commissions/world-commission-protected-areas/about/awards/fred-packard-award-outstanding-service/packard-awardees|title=Packard Awardees|date=10 June 2020|website=IUCN|access-date=14 April 2024|archivedate=18 February 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200218045608/https://www.iucn.org/commissions/world-commission-protected-areas/about/awards/fred-packard-award-outstanding-service/packard-awardees|deadurl=yes}}</ref> <br />[[Rolex Awards for Enterprise]] (2016)<ref name="ht1"/><br />[[Real Heroes Award]] (2008)<br />[[Ashoka (non-profit organization)|Ashoka Fellowship for Social Entrepreneurship]] (2002)<ref name="Hindu List"/><br />[[Ramon Magsaysay Award]] (2018)<ref name="ashoka"/> | website = <!-- {{URL|example.com}} --> | module = | module2 = | module3 = | module4 = | module5 = | module6 = | signature = | signature_size = | signature_alt = | footnotes = }} '''সোনম ৱাংচুক''', উচ্চাৰণ চোনম ৱাংচুক, ( {{lang-en| : Sonam Wangchuk; জন্ম: ১ ছেপ্টেম্বৰ ১৯৬৬}}) এগৰাকী ভাৰতীয় অভিযন্তা<ref>{{Cite web |title=Rolex Partnerships - The engineer helping Himalayan farmers by creating artificial glaciers |url=https://www.rolex.org/partnerships/el-pais-semanal/sonam-wangchuk |archive-url=http://web.archive.org/web/20251216151011/https://www.rolex.org/partnerships/el-pais-semanal/sonam-wangchuk |archive-date=2025-12-16 |access-date=2026-06-30 |website=rolex.org |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Event information |url=https://www.nobelprize.org/events/nobel-week-dialogue/stockholm-2018/panellists/sonam-wangchuk/ |access-date=2026-06-30 |website=NobelPrize.org |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Extraordinary Indians: Sonam Wangchuk's Mission to Reimagine Schools, Water, and Work in the Himalayas |url=https://www.readersdigest.in/features/story-extraordinary-indians-sonam-wangchuks-mission-to-reimagine-schools-water-and-work-in-the-himalayas-128088 |access-date=2026-06-30 |website=www.readersdigest.in}}</ref> সমাজকৰ্মী, উদ্ভাৱক, শিক্ষা সংস্কাৰক আৰু পৰিৱেশবিদ।<ref name="Bio">{{cite web | last=Varghese | first=Shiny | title=The green drive: Indian wins Rolex Award for philanthropic work | website=The Indian Express | date=17 November 2016 | url=https://indianexpress.com/article/india/india-news-india/the-green-drive-4379400/ | access-date=30 September 2025}}</ref> ১৯৮৮ চনত লাডাখৰ ওপৰত জাপি দিয়া বিদেশী শিক্ষা-ব্যৱস্থাৰ ‘ভুক্তভোগী’ হৈ পৰা ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ এটা দলে ১৯৮৮ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা লাডাখৰ ছাত্ৰ শিক্ষা আৰু সাংস্কৃতিক আন্দোলনৰ প্ৰতিষ্ঠাপক-সঞ্চালক। ৰন্ধা-বঢ়া, পোহৰ বা গৰম কৰাৰ বাবে কোনো জীৱাশ্ম ইন্ধন ব্যৱহাৰ নকৰাকৈ কৰিব পৰা সৌৰশক্তিচালিত SECMOL কেম্পাছৰ ডিজাইনৰ বাবেও তেওঁ পৰিচিত। চৰকাৰ, গাঁও জনগোষ্ঠী আৰু নাগৰিক সমাজৰ সহযোগিতাৰে ১৯৯৪ চনত চৰকাৰী বিদ্যালয় ব্যৱস্থাত সংস্কাৰ আনিবলৈ অপাৰেচন নিউ হোপ আৰম্ভ কৰাত ৱাংচুকে গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছিল। তেওঁ আইচ ষ্টুপা কৌশল উদ্ভাৱন কৰিছিল যিয়ে কৃত্ৰিম হিমবাহ সৃষ্টি কৰে, যিটো শীতকালীন পানী শঙ্কু আকৃতিৰ বৰফৰ স্তূপৰ ৰূপত সংৰক্ষণৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। লাডাখৰ শিক্ষা খণ্ড আৰু জলবায়ু সম্পৰ্কীয় প্ৰত্যাহ্বানসমূহৰ প্ৰতি ৱাংচুকৰ অৱদান, আৰু স্থানীয় সমস্যাসমূহৰ উদ্ভাৱনীমূলক সমাধানে তেওঁক অসংখ্য প্ৰশংসা লাভ কৰিছে। ২০২৫ চনলৈকে তেওঁ প্ৰায় ১৫টা বঁটা লাভ কৰিছে, য’ত আছে ৰেমন মেগছেছে বঁটা (২০১৮), আই আই টি মাণ্ডীৰদ্বাৰা হিমালয়ান অঞ্চলৰ বিশিষ্ট প্ৰযুক্তিবিদৰ উপাধি (২০১৮), আৰু বহনক্ষম স্থাপত্যৰ বাবে গ্ল’বেল বঁটা (২০১৭)।<ref name="Details">{{cite web | last=Masood | first=Bashaarat | title=Innovator to ‘provocateur’, Wangchuk’s equation with Delhi changed over 3 decades | website=The Indian Express | date=27 September 2025 | url=https://indianexpress.com/article/political-pulse/innovator-to-provocateur-wangchuks-equation-with-delhi-changed-over-3-decades-10273868/ | access-date=30 September 2025}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== ৱাংচুকৰ জন্ম হৈছিল ১৯৬৬ চনত ভাৰতৰ জম্মু-কাশ্মীৰ ৰাজ্যৰ লেহ জিলাৰ আলচিৰ ওচৰত (বৰ্তমান ভাৰতীয় কেন্দ্ৰীয় শাসিত অঞ্চল লাডাখত)। তেওঁৰ গাঁৱত স্কুল নথকাৰ বাবে তেওঁ ৯ বছৰ বয়সলৈকে কোনো স্কুলত নামভৰ্তি কৰা নাছিল। মাকে সেই বয়সলৈকে তেওঁক নিজৰ মাতৃভাষাত সকলো মূল কথা শিকাইছিল।<ref name="Hindu List"/><ref name="mint">{{cite news|title=A Ladakhi dream fuelled by a Swiss award|url=http://www.livemint.com/Consumer/AUgmDNspGwS9SZGU68P5LK/A-Ladakhi-dream-fuelled-by-a-Swiss-award.html|publisher=[[Livemint]]|date=25 November 2016}}</ref> ১৯৭৫ চনত তেওঁৰ পিতৃ সোনম ৱাংগিয়াল জম্মু-কাশ্মীৰ চৰকাৰলৈ নিৰ্বাচিত হয় আৰু তাৰপৰাই তেওঁ মন্ত্ৰী হয়।<ref>{{Cite web |url=https://www.ndtv.com/india-news/sonam-wangchuk-ladakh-violence-sonam-wangchuks-journey-from-real-phunsukh-wangdu-to-activist-under-lens-9342129 |title=Sonam Wangchuk's Journey From Real 'Phunsukh Wangdu' To Activist Under Lens - NDTV}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.newindianexpress.com/thesundaystandard/2023/Feb/05/sonam-wangchuk-the-man-the-mountains-and-a-mission-2544430.html |title=Sonam Wangchuk: The man, the mountains, and a mission |first=Fayaz |last=Wani |date=5 February 2023 |website=The New Indian Express}}</ref> ৯ বছৰ বয়সত তেওঁক শ্ৰীনগৰলৈ লৈ যোৱা হয় আৰু তাতে এখন স্কুলত নামভৰ্তি কৰা হয়। যিহেতু আন ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ তুলনাত তেওঁৰ চেহেৰা বেলেগ আছিল আৰু তেওঁক তেওঁ বুজি নোপোৱা ভাষাত সম্বোধন কৰা হৈছিল, যাৰ বাবে তেওঁ দিবলগীয়া সঁহাৰিৰ অভাৱত তেওঁক মূৰ্খ বুলি ভুল কৰা হৈছিল। এই সময়ছোৱাক তেওঁ জীৱনৰ আটাইতকৈ ক’লা অংশ বুলি স্মৰণ কৰে। এই অৱস্থা সহ্য কৰিব নোৱাৰি ১৯৭৭ চনত তেওঁ অকলে দিল্লীলৈ পলায়ন কৰে, য'ত তেওঁ কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়ৰ বিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষৰ ওচৰত নিজৰ আবেদন নিজে দাখিল কৰে।<ref name="ht1" /> ৱাংচুকে বি.টেক সম্পূৰ্ণ কৰে। ১৯৮৭ চনত নেচনেল ইনষ্টিটিউট অৱ টেকন’লজি শ্ৰীনগৰ (তেতিয়াৰ আৰ ই চি শ্ৰীনগৰ)ৰপৰা মেকানিকেল ইঞ্জিনিয়াৰিঙত স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে।<ref>{{Cite news |date=2025-09-27 |title=Sonam Wangchuk educational qualifications: How this engineer from NIT Srinagar became a prominent activist in Ladakh |url=https://timesofindia.indiatimes.com/education/news/sonam-wangchuk-educational-qualifications-how-this-engineer-from-nit-srinagar-became-a-prominent-activist-in-ladakh/articleshow/124176451.cms |access-date=2025-09-28 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> অভিযান্ত্ৰিক ধাৰা বাছনিৰ ক্ষেত্ৰত পিতৃৰ সৈতে মতানৈক্যৰ বাবে তেওঁ নিজৰ শিক্ষাৰ বিত্তীয় খৰচ নিজেই উলিয়াবলগীয়া হৈছিল। ইয়াৰ উপৰি ২০১১ চনত ফ্ৰান্সৰ গ্ৰেনোবলৰ ক্ৰেটাৰ স্কুল অৱ আৰ্কিটেকচাৰত মাটিৰ স্থাপত্য বিষয়ত দুবছৰীয়া উচ্চ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰে।<ref>{{cite news|title=Global Award 2017- Sonam Wangchuk, stupas et enseignements|url=http://www.lecourrierdelarchitecte.com/article_7796|publisher=lecourrierdelarchitecte.com|date=17 May 2017|language=fr|access-date=13 July 2026|archivedate=7 December 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191207000644/https://www.lecourrierdelarchitecte.com/article_7796|deadurl=yes}}</ref> ==কেৰিয়াৰ== ১৯৮৮ চনত স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰাৰ পাছত ৱাংচুকে (ভাতৃ আৰু পাঁচজন সমনীয়াৰ সৈতে) লাডাখৰ ছাত্ৰ শৈক্ষিক আৰু সাংস্কৃতিক আন্দোলন (SECMOL) আৰম্ভ কৰে। ছাছপলৰ চৰকাৰী হাইস্কুলত বিদ্যালয় সংস্কাৰৰ পৰীক্ষা-নিৰীক্ষা কৰাৰ পাছত SECMOLএ চৰকাৰী শিক্ষা বিভাগ আৰু গাঁৱৰ জনসাধাৰণৰ সহযোগত [[অপাৰেচন নিউ হোপ]] আৰম্ভ কৰে।<ref name="mint"/><ref name="ashoka"/><ref name="TOI">{{cite news |last1=Khattar |first1=Sakshi |date=26 July 2008 |title=Teach India: Think local, think Ladakhi |url=http://timesofindia.indiatimes.com/india/Teach-India-Think-local-think-Ladakhi/articleshow/3281987.cms |work=The Times of India}}</ref> ১৯৯৩ চনৰ জুন মাহৰপৰা ২০০৫ চনৰ আগষ্ট মাহলৈকে ৱাংচুকে লাডাখৰ একমাত্ৰ ছপা আলোচনী লাডাগছ মেলংৰো প্ৰতিষ্ঠা আৰু সম্পাদক হিচাপে কাম কৰে।<ref name="telegraph"/><ref name="ashoka"/> ২০০১ চনত তেওঁক হিল কাউন্সিল চৰকাৰৰ শিক্ষাৰ উপদেষ্টা হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয়।<ref>{{cite web|url=https://www.jharkhandfeed.com/sonam-wangchuk-the-real-phunsuk-wangdu/|title=Sonam Wangchuk: The real 'Phunsuk Wangdu'|date=19 January 2017|publisher=JharkhandFeed|access-date=19 January 2017|archivedate=11 April 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180411174425/https://www.jharkhandfeed.com/sonam-wangchuk-the-real-phunsuk-wangdu/|deadurl=yes}}</ref> ২০০২ চনত তেওঁ অন্যান্য এন জি অ’ৰ মুৰব্বীৰ সৈতে মিলি লাডাখী এন জি অ’ৰ নেটৱৰ্ক লাডাখ ভলাণ্টাৰী নেটৱৰ্ক (এল ভি এন) প্ৰতিষ্ঠা কৰে আৰু ২০০৫ চনলৈকে ইয়াৰ কাৰ্যবাহী সমিতিত সম্পাদক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰে। লাডাখ পাহাৰীয়া পৰিষদ চৰকাৰৰ দৃষ্টিভংগী নথি-পত্ৰ লাডাখ ২০২৫ৰ খচৰা সমিতিৰ সদস্য হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয় আৰু ২০০৪ চনত শিক্ষা আৰু পৰ্যটনৰ নীতি প্ৰণয়নৰ দায়িত্ব অৰ্পণ কৰা হয়।<ref name="entremeetsmit">{{cite web|title=Sonam Wangchuk at Entrepreneur's Meet 2017|url=http://entremeetsmit.in/website/EntreMeet/sonam.html|website=Entremeetsmit.in|access-date=30 June 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170525013517/http://entremeetsmit.in/website/EntreMeet/sonam.html|archive-date=25 May 2017|url-status=dead}}</ref> ২০০৫ চনত ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙে]] এই নথিখন আনুষ্ঠানিকভাৱে উন্মোচন কৰিছিল। ২০০৫ চনত ৱাংচুক ভাৰত চৰকাৰৰ মানৱ সম্পদ উন্নয়ন মন্ত্ৰ্যালয়ৰ প্ৰাথমিক শিক্ষাৰ ৰাষ্ট্ৰীয় শাসক পৰিষদৰ সদস্য হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয়।<ref name="entremeetsmit"/> ২০০৭ চনৰপৰা ২০১০ চনলৈকে তেওঁ শিক্ষা সংস্কাৰৰ বাবে শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ক সহায় কৰিবলৈ কাম কৰা ডেনিছ এন জি অ' এম এছৰ শিক্ষা উপদেষ্টা হিচাপে কাম কৰে।<ref>{{cite news|title=In conversation with Sonam Wangchuk|url=http://www.reachladakh.com/in-conversation-with-sonam-wangchuk/1560.html|publisher=Reach Ladakh|date=30 April 2013}}</ref> ২০১৩ চনৰ শেষৰফালে ৱাংচুকে বৰফৰ ষ্টুপাৰ এটা আৰ্হি উদ্ভাৱন আৰু নিৰ্মাণ কৰে যিটো হৈছে এটা কৃত্ৰিম হিমবাহ যিয়ে শীতকালত অপচয় হোৱা নদীৰ পানীক বিশাল বৰফৰ শঙ্কু বা ষ্টুপাৰ আকৃতিত জমা কৰি ৰাখে আৰু বসন্তৰ শেষৰফালে পানী গলিবলৈ আৰম্ভ কৰাৰ লগে লগে এৰি দিয়ে, যিটো সময় কৃষকসকলক পানীৰ প্ৰয়োজন হোৱাৰ নিখুঁত সময়।<ref>{{cite news|last1=Coates|first1=Ashley|title=Ice stupas: a Himalayan answer to climate change, water shortage and glacial flooding|url=https://www.independent.co.uk/environment/ice-stupas-himalayan-answer-to-climate-change-water-shortage-and-glacial-flooding-a7742906.html|work=[[The Independent]]|date=30 May 2017}}</ref> ২০১৩ চনত জম্মু-কাশ্মীৰ ৰাজ্যিক বিদ্যালয় শিক্ষা ব’ৰ্ডত নিযুক্তি লাভ কৰিছিল। ২০১৪ চনত তেওঁক জে এণ্ড কে ৰাজ্যিক শিক্ষা নীতি আৰু দৃষ্টিভংগী নথি-পত্ৰৰ ফ্ৰেমৱৰ্ক কৰাৰ বাবে বিশেষজ্ঞ পেনেলত নিযুক্তি দিয়া হয়। ২০১৫ চনৰপৰা ৱাংচুকে হিমালয়ান ইনষ্টিটিউট অৱ অলটাৰনেটিভছ স্থাপনৰ কাম আৰম্ভ কৰিছে। তেওঁ চিন্তিত যে বেছিভাগ বিশ্ববিদ্যালয়, বিশেষকৈ পাহাৰৰ বিশ্ববিদ্যালয়সমূহ কেনেকৈ জীৱনৰ বাস্তৱতাৰ সৈতে অপ্ৰাসংগিক হৈ পৰিছে।<ref>{{cite news|last1=Sarkhel|first1=Aritra|title=Meet Sonam Wangchuk, the 50 year old innovator from Ladakh|url=http://tech.economictimes.indiatimes.com/news/people/meet-sonam-wangchuk-the-50-year-old-innovator-from-ladakh/56114652|publisher=[[The Economic Times]]|date=22 December 2016}}</ref> লাডাখৰ পৰ্যটকসকলক স্থানীয় পৰিয়ালৰ সৈতে থকাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিবলৈ ২০১৬ চনত ৱাংচুকে ফাৰ্মষ্টেইছ লাডাখ নামৰ এটা প্ৰকল্প আৰম্ভ কৰিছিল। এই প্ৰকল্পটো মাতৃ আৰু আদবয়সীয়া মহিলাৰদ্বাৰা পৰিচালিত হয়। ২০১৬ চনৰ ১৮ জুনত চেটছাং ৰিনপোচে এই প্ৰকল্পটো আনুষ্ঠানিকভাৱে উদ্বোধন কৰে।<ref>{{cite news|last1=Chauhan|first1=Divya|title=These Ladakhi Mothers Are Opening Up Their Homes To Travellers. Time To Ditch Those Hotel Rooms|url=https://www.scoopwhoop.com/Experience-The-Ladakhi-Culture-With-Farmstays-Ladakh/#.uqib1fudp|publisher=[[ScoopWhoop]]|date=1 August 2016}}</ref> ==উদ্ভাৱন== [[File:SECMOL.jpg|alt=SECMOL কেম্পাছৰ মূল ভৱনৰ ছবি|thumb|440x440px|SECMOL কেম্পাছৰ মূল ভৱনৰ ছবি]] ৱাংচুকে লাডাখ, ছিকিম আৰু নেপালৰ দৰে পাহাৰীয়া অঞ্চলত কেইবাটাও নিষ্ক্ৰিয় সৌৰ বোকাময় অট্টালিকাৰ ডিজাইন আৰু তদাৰকত সহায় কৰি আহিছে যাতে শক্তি সঞ্চয়ৰ নীতিসমূহ বৃহৎ পৰিসৰত কাৰ্যকৰী হয়। আনকি শীতকালত তাপমাত্ৰা -৩০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছলৈ হ্ৰাস পোৱাৰ সময়তো তেওঁৰ সৌৰশক্তিচালিত আৰু মাটিৰ গড়েৰে আৱৰি ৰখা বিদ্যালয়খনে ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলক গৰম কৰি ৰাখে।<ref name="DNA">{{cite news|last1=Mascarenhas|first1=Josceline|title=Here's what Sonam Wangchuk plans to do to solve Ladakh's water woes|url=http://www.dnaindia.com/india/report-here-s-what-sonam-wangchuk-plans-to-do-to-solve-ladakh-s-water-woes-2078092|publisher=[[DNA India]]|date=16 April 2015}}</ref><ref>{{cite news|last1=Hasan|first1=Snigdha|title=Mumbaikars, here's your chance to meet Sonam Wangchuk who inspired Aamir Khan's character in '3 Idiots'|url=http://www.mid-day.com/articles/lifestyle-news-sonam-wangchuk-inspired-aamir-khan-character-3-idiots-mumbai-trip/18166169|publisher=[[Mid-Day]]|date=15 April 2017}}</ref><ref>{{cite news|last1=Reddy|first1=R. Ravikanth|title='Three Idiots' inspirer to set up Mountain varsity|url=http://www.thehindu.com/news/cities/Hyderabad/%E2%80%98Three-Idiots%E2%80%99-inspirer-to-set-up-Mountain-varsity/article17020424.ece|work=[[The Hindu]]|date=11 January 2017}}</ref> ৱাংচুকৰ নেতৃত্বত [[লাডাখৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ শৈক্ষিক আৰু সাংস্কৃতিক আন্দোলন| SECMOL]] এ ২০১৬ চনৰ জুলাই মাহত ফ্ৰান্সৰ লায়নত অনুষ্ঠিত হোৱা মাটিৰ স্থাপত্যৰ ওপৰত দ্বাদশ বিশ্ব কংগ্ৰেছত শ্ৰেষ্ঠ ভৱনৰ বাবে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় টেৰা বঁটা লাভ কৰিছে।<ref>{{cite web|url=http://news.statetimes.in/secmol-wins-international-terra-award-best-building/|title=SECMOL wins International Terra Award for best building|publisher=State Times|access-date=16 July 2016}}</ref> নিষ্ক্ৰিয় সৌৰ স্থাপত্যৰ নীতিৰ ওপৰত সৰল, কম খৰচী পৰম্পৰাগত কৌশল ব্যৱহাৰ কৰি এই কেম্পাছটো নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল।<ref name="DNA"/> এই ভৱনটোত এটা ডাঙৰ সৌৰশক্তিৰে উত্তাপিত শিক্ষণ হল আছে, লগতে ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে কেইবাটাও কোঠা আৰু অন্যান্য শ্ৰেণীকোঠা আছে।<ref name="Hindu List"/> ==হিমালয়ান ইনষ্টিটিউট অৱ অলটাৰনেটিভছ লাডাখ (HIAL)== [[File:HIAL CAMPUS 2023.jpg|alt=HIAL Campus|thumb|Academic building of [https://hial.edu.in/ HIAL] 2023]] ১৯৮৮ চনত স্থাপন কৰা লাডাখৰ ছাত্ৰ শিক্ষা আৰু সাংস্কৃতিক আন্দোলন (SECMOL)ৰ সৈতে তেওঁৰ উল্লেখযোগ্য অভিজ্ঞতাৰ পিছত ৱাংচুকে গীতাঞ্জলি জে আংমোৰ সৈতে হিমালয়ান ইনষ্টিটিউট অৱ অলটাৰনেটিভ লাডাখ (HIAL)<ref>{{Cite web |title=Himalayan Institute of Alternatives, Ladakh (Hial) |url=https://ecoversities.org/ecoversity/himalayan-institute-of-alternatives-ladakh-hial/ |access-date=2025-01-22 |website=Ecoversities |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Wangchuk |first=Rinchen Norbu |date=2019-08-21 |title=This Woman Quit Her Job to Help Sonam Wangchuk Transform Education in Ladakh! |url=https://thebetterindia.com/192295/ladakh-sonam-wangchuk-education-entrepreneur-himalayas-gitanjali-india/ |access-date=2025-01-22 |website=The Better India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Himalayan Institute OF Alternatives Ladakh Information - Himalayan Institute OF Alternatives Ladakh Company Profile, Himalayan Institute OF Alternatives Ladakh News on The Economic Times |url=https://economictimes.indiatimes.com/company/himalayan-institute-of-alternatives-ladakh/U80902JK2017NPL009999 |access-date=2025-01-22 |website=The Economic Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2022-09-05 |title=Himalayan Institute of Alternatives, Ladakh |url=https://www.oneplanetnetwork.org/organisations/himalayan-institute-alternatives-ladakh |access-date=2025-01-22 |website=One Planet network |language=en}}</ref> প্ৰতিষ্ঠা কৰে।<ref>{{Cite web |last=Wangchuk |first=Rinchen Norbu |date=2019-08-21 |title=This Woman Quit Her Job to Help Sonam Wangchuk Transform Education in Ladakh! |url=https://thebetterindia.com/192295/ladakh-sonam-wangchuk-education-entrepreneur-himalayas-gitanjali-india/ |access-date=2025-01-27 |website=The Better India |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-28 |title=Interesting story of Gitanjali JB and her Himalayan dreams |url=https://www.newindianexpress.com/lifestyle/books/2019/Oct/25/interesting-story-of-gitanjali-jb-and-her-himalayan-dreams-2052639.html |access-date=2025-01-27 |website=The New Indian Express |language=en}}</ref> HIAL আৰম্ভ কৰাৰ বাবে তেওঁৰ প্ৰেৰণা লাডাখৰ অনন্য ভৌগোলিক আৰু সাংস্কৃতিক প্ৰেক্ষাপটৰ বাবে নিৰ্দিষ্ট শৈক্ষিক আৰু উন্নয়নমূলক প্ৰত্যাহ্বানসমূহৰ সৈতে মোকাবিলা কৰাৰ ইচ্ছাৰপৰাই উদ্ভৱ হৈছে।<ref>{{Cite web |author=Kanwal |date=2024-03-26 |title=In conversation with Sonam Wangchuk - Founding-Director of SECMOL and of HIAL |url=https://merasangeet.com/india/in-conversation-with-sonam-wangchuk-founding-director-of-secmol-and-of-hial/ |access-date=2025-01-22 |website=Mera Sangeet |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Hills Fellowship |url=https://hial.edu.in/hillsfello |access-date=2025-01-22 |website=hial.edu.in}}</ref><ref>{{Cite web |title=HIMALAYAN INSTITUTE OF ALTERNATIVES LADAKH: Investors, Shareholders, Directors and Contact Details |url=https://www.zaubacorp.com/company/HIMALAYAN-INSTITUTE-OF-ALTERNATIVES-LADAKH/U80902LH2017NPL009999 |access-date=2025-01-22 |website=Zauba Corp}}</ref> ৱাংচুকে HIAL প্ৰতিষ্ঠা কৰাটো লাডাখৰ শিক্ষা সংস্কাৰৰ প্ৰতি তেওঁৰ দায়বদ্ধতাৰ ধাৰাবাহিকতা, SECMOL য়ে স্থাপন কৰা ভেটিৰ ওপৰত নিৰ্মাণ কৰি। তেওঁৰ দৃষ্টিভংগী কেৱল উচ্চ শিক্ষা প্ৰদান কৰাই নহয়, যুৱক-যুৱতীসকলক তেওঁলোকৰ অনন্য পৰিৱেশত লাভৱান হ'বলৈ প্ৰয়োজনীয় দক্ষতাৰে সজ্জিত কৰি অঞ্চলটোৰ বাবে এক বহনক্ষম ভৱিষ্যত সৃষ্টি কৰা।<ref>{{Cite web |title=Kyndryl and HIAL Empower Ladakh's Youth with Entrepreneurial Skills |url=https://www.kyndryl.com/in/en/about-us/news/2023/12/csr-outreach-himalayan-institute |access-date=2025-01-22 |website=Kyndryl |language=en-IN}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-04-15 |title=Himalayan Institute of Alternatives |url=https://filminstitute.auroville.org/tag/himalayan-institute-of-alternatives/ |access-date=2025-01-22 |website=Auroville Film Institute |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Himalayan Institute for Alternatives, in Ladakh (HIAL) - Sustainability as Pedagogy in Africa? |url=https://www.sdginhigheredafrica.co.za/organisations-we-re-following-1/himalayan-institute-for-alternatives-in-ladakh-hial |access-date=2025-01-22 |website=Sustainability as Pedagogy in Africa? |language=en}}</ref> ===বৰফৰ স্তুপ=== *মূল প্ৰবন্ধ: [[বৰফৰ স্তুপ]] ২০১৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহত ৱাংচুকে [[বৰফৰ স্তুপ| আইচ স্তুপ]] নামৰ এটা প্ৰকল্প আৰম্ভ কৰে। তেওঁৰ লক্ষ্য আছিল প্ৰাকৃতিক হিমবাহৰ গলিত পানী ববলৈ আৰম্ভ কৰাৰ আগতে এপ্ৰিল আৰু মে’ মাহৰ কৃষিৰ বাবে জটিল মাহত লাডাখৰ কৃষকসকলে সন্মুখীন হোৱা পানীৰ সংকটৰ সমাধান বিচাৰি উলিওৱা। ২০১৪ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ শেষৰফালে তেওঁলোকে সফলতাৰে বৰফৰ স্তুপৰ দুমহলীয়া প্ৰট’টাইপ নিৰ্মাণ কৰিছিল যিয়ে প্ৰায় ১৫০,০০০ লিটাৰ শীতকালীন নৈৰ পানী জমা কৰিব পাৰে যিটো সেই সময়ত কোনেও বিচৰা নাছিল।<ref>{{cite news|last1=Pareek|first1=Shreya|title=The Engineer Who Is Creating Ice Stupas To Solve The Water Problems Of People In Ladakh|url=http://www.thebetterindia.com/15896/artificial-ice-stupa-can-solve-ladakh-water-problems-sonam-wangchuk/|access-date=30 June 2017|publisher=The Better India}}</ref><ref name="mint"/><ref>{{cite news|last1=Kattakayam|first1=Jiby|title=ice stupas Ice for a green Ladakh|url=http://www.dnaindia.com/india/report-ice-for-a-green-ladakh-2269396|publisher=[[DNA India]]|date=2 November 2016}}</ref><ref>{{cite news|title=Man-made glacier leads to a new water world|url=http://www.asianage.com/india/all-india/310317/man-made-glacier-leads-to-a-new-water-world.html|publisher=[[Asian Age]]|date=31 March 2017}}</ref> ২০১৫ চনত যেতিয়া লাডাখত ভূমিস্খলনত জান্সকাৰৰ ফুগতাল নদীখন বন্ধ হৈ যোৱাৰ ফলত সংকটৰ সম্মুখীন হৈছিল আৰু ১৫ কিলোমিটাৰ দীঘল হ্ৰদ গঠিত হৈছিল, আৰু ই নামনিত বাস কৰা জনগণৰ বাবে এক বৃহৎ ভাবুকি হৈ পৰিছিল, তেতিয়া ৱাংচুকে হ্ৰদটোৰ পানী নিষ্কাশন কৰিবলৈ চাইফন কৌশল ব্যৱহাৰ কৰাৰ প্ৰস্তাৱ দিছিল আৰু পৰিকল্পনা অনুসৰি হ্ৰদটোক বিস্ফোৰণ কৰাৰ পৰিৱৰ্তে পানীৰ জেটৰ সহায়ত নিৰাপদে প্ৰান্তবোৰ কাটি পানী বোৱাই নিয়াৰ প্ৰস্তাৱ দিছিল। কিন্তু তেওঁৰ পৰামৰ্শক আওকাণ কৰি বিস্ফোৰণৰ কাম অব্যাহত ৰখা হয়। ২০১৫ চনৰ ৭ মে'ত অৱশেষত হ্ৰদটোৱে অকস্মাৎ হোৱা বাঢ়নী পানীয়ে ১২খন দলং আৰু বহুতো পথাৰ ধ্বংস কৰে।<ref>{{cite news|title=Artificial lake in Kargil bursts; bridges, buildings damaged|url=http://www.tribuneindia.com/news/jammu-kashmir/community/artificial-lake-in-kargil-bursts-bridges-buildings-damaged/77433.html|publisher=[[The Tribune (Chandigarh)]]|date=8 May 2015}}</ref><ref>{{cite news|last1=Mok|first1=Kimberley|title=This scientist wants to create 'artificial glaciers' to combat melting Himalayan ice|url=https://www.treehugger.com/climate-change/sonam-wangchuk-artificial-glaciers-ice-towers-himalayas.html|publisher=[[TreeHugger]]|date=24 November 2016}}</ref><ref>{{cite news|last1=Devadas|first1=David|title=Ladakh's innovator Sonam Wangchuk toils for a visionary project to reverse climate change|url=http://www.firstpost.com/india/ladakhs-innovator-sonam-wangchuk-toils-for-a-visionary-project-to-reverse-climate-change-3125928.html|publisher=[[Firstpost]]|date=26 November 2016}}</ref> ২০১৬ চনত ৱাংচুকে উচ্চ উচ্চতাৰ হিমবাহৰ হ্ৰদত দুৰ্যোগ প্ৰশমনৰ বাবে আইচ স্তুপ কৌশল প্ৰয়োগ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। তেওঁক ছিকিম চৰকাৰে আমন্ত্ৰণ জনাইছিল ৰাজ্যৰ আন এটা বিপজ্জনক হ্ৰদৰ বাবে চাইফন কৌশল প্ৰয়োগ কৰিবলৈ। ২০১৬ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত তেওঁ উত্তৰ-পশ্চিম ছিকিমৰ দক্ষিণ লোনাক হ্ৰদলৈ তিনি সপ্তাহৰ অভিযান চলায়, যিটো বিগত কেইবছৰমানৰপৰা বিপজ্জনক বুলি ঘোষণা কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news|title=Man Who Inspired Amir Khan's '3 Idiots' Role Explains How His Team Saved Lakhs Of Lives In Sikkim|url=http://www.indiatimes.com/news/india/sonam-wangchuck-explains-how-his-scientific-team-saved-lakhs-of-lives-in-sikkim-with-one-high-altitude-adventure-262177.html|publisher=[[indiatimes.com]]|date=17 November 2016}}</ref> তেওঁৰ দলটোৱে বৰষুণ আৰু বৰফৰ মাজত হ্ৰদটোত দুসপ্তাহ ধৰি শিবিৰ পাতিছিল আৰু অন্য ব্যৱস্থা গ্ৰহণ নকৰালৈকে হ্ৰদটোৰ পানী নিষ্কাশন কৰিবলৈ প্ৰথম পৰ্যায়ৰ চাইফন ব্যৱস্থা স্থাপন কৰিছিল।<ref>{{cite news|title=South Lhonak Expedition 2016: A technical Report|url=http://dstsikkim.gov.in/Adv/South%20Lhonak%20Lake%20expedition_tech%20report.pdf|access-date=30 June 2017|agency=[[Government of Sikkim]]|publisher=dstsikkim.gov.in}}</ref><ref>{{cite news|last1=Dhungel|first1=Pankaj|title=Lhonak lake situated deliberated at climate change consultation|url=http://www.ssdma.nic.in/CMS/GetPdf?MenuContentID=10212|publisher=[[Sikkim Express]] via [[Government of Sikkim|Sikkim State Disaster Management Authority]]|date=7 May 2016}}</ref> ২০১৬ চনৰ শেষৰফালে চুইজাৰলেণ্ডৰ আল্পছৰ কৰ্তৃপক্ষৰপৰা এই ধাৰণাটোৱে টান লাভ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। ৱাংচুকক চুইজাৰলেণ্ডৰ এংগাডিন উপত্যকাৰ পণ্ট্ৰেচিনা পৌৰসভাৰ সভাপতিয়ে আমন্ত্ৰণ জনাইছিল যাতে তেওঁলোকৰ শীতকালীন পৰ্যটনৰ আকৰ্ষণ বৃদ্ধি কৰিবলৈ [[বৰফৰ স্তুপ| আইচ স্তুপ]] নিৰ্মাণ কৰা হয়।<ref name="DP">{{cite news|title=Building Ice Stupas in Arid Landscape|url=http://www.deccanpost.in/building-ice-stupas-in-arid-landscape/|access-date=30 June 2017|publisher=Deccan Post}}</ref> ২০১৬ চনৰ অক্টোবৰ মাহত ৱাংচুক আৰু তেওঁৰ দলটোৱে চুইজাৰলেণ্ডৰ আল্পছ পৰ্বতমালালৈ গৈ ইউৰোপৰ প্ৰথমটো [[বৰফৰ স্তুপ| আইচ স্তুপ]] চুইজাৰলেণ্ডৰ অংশীদাৰসকলৰ সৈতে মিলি নিৰ্মাণ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite news|last1=Yashwant|first1=Shailendra|title=Sonam Wangchuk's Ice Stupas Are Firing Up Interest From Ladakh To The Swiss Alps|url=http://www.huffingtonpost.in/shailendra-yashwant-/sonam-wangchuks-ice-stupa_b_10001210.html|work=[[The Huffington Post]]|date=18 May 2016}}</ref><ref>{{cite news|last1=Tyagi|first1=Chhavi|title=Sonam Wangchuk's Ice Stupas Are Firing Up Interest From Ladakh To The Swiss Alps|url=http://economictimes.indiatimes.com/sonam-wangchuk-creates-ice-stupas-to-stall-climate-refugees/articleshow/55869106.cms|publisher=[[The Economic Times]]|date=14 December 2016}}</ref><ref>{{cite news|title=3 इडियट्स में आमिर खान के किरदार को इंस्पायर करने वाले इंजीनियर को मिला ग्लोबल अवॉर्ड|url=http://www.jansatta.com/entertainment/real-character-of-aamir-khan-from-3-idiot-bagged-global-rolex-enterprise-award/187011/|publisher=[[Jansatta]]|date=17 November 2016|language=hi}}</ref> ২০১৮ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত লাডাখৰ স্থানীয় যুৱ ভাস্কৰ্যশিল্পী আৰু শিল্পীৰ এটা দলে প্ৰকৃততে ১০ ফুট উচ্চতাৰ [[বৰফৰ স্তুপ| আইচ স্তুপ]] নিৰ্মাণ কৰিছিল। এই আচৰিত ভাস্কৰ্য্যটো সম্পূৰ্ণৰূপে বৰফৰদ্বাৰা নিৰ্মিত আৰু প্ৰকল্পটো সম্পূৰ্ণ কৰিবলৈ তেওঁলোকৰ ২৫ দিনৰ কঠোৰ পৰিশ্ৰম আৰু নিষ্ঠাৰ প্ৰয়োজন হৈছিল। যিহেতু এই স্তুপাটো আন এটা বিশাল বৰফৰ টাৱাৰৰ ভিতৰত (বৰফৰ স্তুপ কৃত্ৰিম হিমবাহ) ৰখা হৈছিল, সেয়েহে ইয়াক প্ৰায় -১২ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ অতি কম উষ্ণতাত নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল।<ref> {{cite news|title=Ice stupa has a heart now, Ladakh ought to fight climate change with innovation and traditional values|url=http://www.ladakhhub.com/featured/ice-stupa}}</ref> ===ভ্ৰাম্যমাণ সৌৰশক্তি চালিত টেণ্ট=== ২০২১ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত ৱাংচুকে ভাৰতীয় সেনাৰ বাবে সৌৰশক্তি চালিত তম্বু নিৰ্মাণ কৰিছিল। প্ৰতিটো তম্বুত প্ৰায় ১০ জন জোৱান থাকিব পাৰে। ৱাংচুকৰ মতে, তেওঁৰ মনত এই উদ্ভাৱনৰ কথা তেতিয়াই আহিছিল যেতিয়া তেওঁ জানিব পাৰিছিল যে প্ৰায় ৫০,০০০ ভাৰতীয় সৈন্যই উচ্চ উচ্চতাৰ অঞ্চলত কঠোৰ বতৰত কাম কৰি আছে।<ref>{{Cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/news/defence/ladakh-based-engineer-sonam-wangchuk-develops-mobile-solar-powered-tent-for-indian-army/solar-powered-tents/slideshow/81189999.cms|title=Ladakh-based engineer Sonam Wangchuk develops mobile solar-powered tent for Indian Army - Solar-powered tents|website=The Economic Times}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://ornatesolar.com/blog/indias-first-solar-heated-tent|title=India’s First Solar Heated Tent|first=Nidhi|last=Sharma|date=25 May 2021}}</ref> এই উদ্ভাৱনে দিনৰ ভাগত তাপ শক্তিক আৱদ্ধ কৰি ৰাখে আৰু এই শক্তি ব্যৱহাৰ কৰি ৰাতি তম্বুটো গৰম কৰি ৰাখে।<ref>{{Cite web|url=https://www.ndtv.com/india-news/innovator-sonam-wangchuk-develops-solar-heated-tent-for-army-personnel-2380151|title=Innovator Who Inspired '3 Idiots' Develops Solar Heated Tent For Army |work=NDTV}}</ref> ==ৰাজনীতি== ২০১৩ চনত লাডাখৰ ছাত্ৰ সমাজৰ বাৰে বাৰে অনুৰোধত ৱাংচুকে বহনক্ষম শিক্ষা, পৰিৱেশ আৰু অৰ্থনীতিৰ বাবে কাম কৰাৰ লক্ষ্যৰে নিউ লাডাখ আন্দোলন (এন এল এম) আৰম্ভ কৰাত সহায় কৰে, যিটো এটা সামাজিক অভিযান আৰু লাডাখৰ সংস্কৰণ গ্ৰীণ পাৰ্টি।<ref>{{cite news|title=New Ladakh Movement releases manifesto|url=http://www.statetimes.in/epaper/uploads/2014/02/24/16.pdf|publisher=[[State Times]]|date=24 February 2014|location=[[Jammu]]}}</ref><ref>{{cite news |date=30 August 2016 |title=New Ladakh Movement (NLM) announces to plunge in forthcoming LAHDC elections in Leh |url=http://www.scoopnews.in/det.aspx?q=50146 |publisher=[[Scoop News]]}}</ref> ইয়াৰ লগতে লাডাখৰ বৃদ্ধি আৰু উন্নয়নৰ বাবে সকলো স্থানীয় ৰাজনৈতিক নেতাক এক বেনাৰত একত্ৰিত কৰাৰ লক্ষ্য আছিল। অৱশেষত সদস্যসকলে ইয়াক অৰাজনৈতিক সামাজিক আন্দোলনলৈ পৰিণত কৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়।<ref>{{cite news |last1=Pargal |first1=Sanjeev |date=24 December 2015 |title=BJP creates history, wins two-third majority in Leh Council elections |url=http://www.dailyexcelsior.com/bjp-creates-history-wins-two-third-majority-in-leh-council-elections/ |publisher=[[Daily Excelsior]]}}</ref> ===চীনৰ সামগ্ৰী বৰ্জন=== ২০২০ চনৰ জুন মাহত গালৱানত ভাৰত-চীন সীমান্তৰ সংঘৰ্ষৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনাই ৱাংচুকে ভাৰতীয়সকলক তেওঁলোকৰ "মোনাৰ(ৱালেট) শক্তি" ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ আৰু চীনৰ সামগ্ৰী বৰ্জন কৰিবলৈ আহ্বান জনায়।<ref name="Details"/><ref name=":26">{{Cite web|last=Ganai|first=Naseer|date=30 May 2020|title=Magsaysay Awardee Sonam Wangchuk Calls For 'Boycott Made in China'|url=https://www.outlookindia.com/website/story/india-news-software-in-a-week-hardware-in-a-year-magsaysay-awardee-sonam-wangchuk-calls-for-boycott-made-in-china/353838|access-date=6 June 2020|website=Outlook India}}</ref> এই আবেদনে সংবাদ মাধ্যমত ব্যাপক প্ৰচাৰ লাভ কৰে আৰু কেইবাজনো বিশিষ্ট চেলিব্ৰিটিৰপৰা সমৰ্থন লাভ কৰে।<ref name=":26" /><ref>{{Cite web|title='Boycott Chinese products': Milind Soman quits TikTok after 3 Idiots' inspiration Sonam Wangchuk's call|url=https://www.hindustantimes.com/bollywood/boycott-chinese-products-milind-soman-quits-tiktok-after-3-idiots-inspiration-sonam-wangchuk-s-call/story-j6wNRmVwmwJ82DUcWfd67J.html|access-date=31 May 2020|website=Hindustan Times|date=31 May 2020 }}</ref> ===লাডাখ স্বায়ত্তশাসনৰ প্ৰতিবাদ=== ২০২৩ চনৰ ২৬ জানুৱাৰীত লাডাখৰ ভংগুৰ পৰিৱেশ তন্ত্ৰৰ ওপৰত জলবায়ু পৰিৱৰ্তনৰ প্ৰভাৱৰ ওপৰত আলোকপাত কৰিবলৈ আৰু ভাৰতীয় সংবিধানৰ ষষ্ঠ অনুসূচীৰ অধীনত ইয়াৰ সুৰক্ষাৰ দাবী কৰিবলৈ ৱাংচুকে “খাৰডুংলা পাছ’’লৈ উপবাসে যাবলৈ চেষ্টা কৰিছিল। কিন্তু কৰ্তৃপক্ষই তেওঁক গৃহবন্দী কৰি খাৰডুংলালৈ যোৱাত বাধা দিয়াৰ লগতে তেওঁৰ চলাচলত বাধা আৰোপ কৰাৰ লগতে তেওঁৰ ওচৰলৈ মানুহ অহাত বাধা আৰোপ কৰাৰ অভিযোগ উত্থাপন হৈছে। লাডাখ আৰক্ষীয়ে এই অভিযোগ নাকচ কৰি কয় যে তেওঁক তাপমাত্ৰা উপবাসৰ বাবে অনুপযুক্ত বুলি উল্লেখ কৰি খাৰডুংলা পাছত প্ৰৱেশৰ অনুমতি দিয়া হোৱা নাই, -৪০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছতকৈ কম।<ref>{{Cite news |date=29 January 2023 |title=Ladakhi innovator Sonam Wangchuk says he's under house arrest, police deny charge |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/news/national/other-states/ladakhi-innovator-sonam-wangchuk-says-hes-under-house-arrest-police-deny-charge/article66445976.ece |access-date=30 January 2023}}</ref> ২০২৪ চনৰ মাৰ্চ মাহত তেওঁ কেন্দ্ৰীয় শাসিত অঞ্চলৰ বাবে সাংবিধানিক সুৰক্ষা আৰু ঔদ্যোগিক আৰু খনন লবীৰপৰা লাডাখক সুৰক্ষা দিয়াৰ দাবীৰ বাবে হেঁচা প্ৰয়োগ কৰিবলৈ মৃত্যুৰ আগমন আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite news |last1=Sadhwani |first1=Karina |title=Explained: Ladakhi Climate Activist Sonam Wangchuk's 21-Day-Hunger Strike for 'Truth, Environment, & Democracy' |url=https://www.thequint.com/climate-change/sonam-wangchuk-hunger-strike-climate-fast-ladakh-protest |access-date=23 March 2024 |work=[[The Quint]] |date=22 March 2024}}</ref> ইয়াৰ উপৰি তেওঁ কেন্দ্ৰীয় শাসিত অঞ্চল লাডাখক ষষ্ঠ অনুসূচীৰ অধীনত ৰাজ্য প্ৰদান কৰাৰ বাবে ২১ দিনীয়া জলবায়ু দ্ৰুত অনশন আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web |title=Sonam Wangchuk (Phunsukh Wangdu of 3 Idiots) is on 21 days hunger strike (Day 21) |url=https://www.brutimes.com/news/politics/sonam-wangchuk-phunsukh-wangdu-of-3-idiots-is-on-21-days-hunger-strike-day-21 |website=Bru Times News |language=en}}</ref><ref>{{cite web |title=Climate fast: Why is Sonam Wangchuk protesting in Ladakh? |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/climate-fast-why-is-sonam-wangchuk-protesting-in-ladakh/photostory/108749321.cms |website=The Times of India |language=en |date=24 March 2024}}</ref> ২০২৪ চনৰ ৩০ ছেপ্টেম্বৰত তেওঁলোকৰ দাবীৰ বাবে লাডাখৰপৰা দিল্লীলৈ খোজকাঢ়ি যোৱাৰ সময়ত ৱাংচুক আৰু তেওঁৰ সমৰ্থকসকলক দিল্লী আৰক্ষীয়ে সিংহু সীমান্তত আবদ্ধ কৰি ৰাখে আৰু ২০২৪ চনৰ ২ অক্টোবৰত মুকলি কৰি দিয়ে।<ref name="z626">{{cite web | title=Delhi Police Detain Climate Activist Sonam Wangchuk, Supporters At Singhu Border | website=NDTV.com | date=2019-02-22 | url=https://www.ndtv.com/india-news/delhi-police-detain-climate-activist-sonam-wangchuk-supporters-at-singhu-border-6687586 | access-date=2024-10-02}}</ref> ===ককৰোচ জনতা পাৰ্টিৰ প্ৰতিবাদ=== ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ সূৰ্য্য কান্তে নিবনুৱা যুৱকক পঁইতাচোৰাৰ সৈতে তুলনা কৰি কৰা মন্তব্যৰ পিছত ২০২৬ চনৰ মে’ মাহত [[ককৰোচ জনতা পাৰ্টি]] গঠন হোৱাৰ পিছৰেপৰা ৱাংচুকে নিজকে "ইচ্ছাকৃত পঁইতাচোৰা" বুলি অভিহিত কৰি চিজেপি আন্দোলনৰ সমৰ্থনত আগবাঢ়ি আহিছে।<ref>{{Cite news |title=Sonam Wangchuk calls himself 'honorary cockroach', backs CJP, urges Centre to hear youth|url=https://www.newindianexpress.com/amp/story/india/2026/May/23/sonam-wangchuk-calls-himself-honorary-cockroach-backs-cjp-urges-centre-to-hear-youth|work=The New Indian Express|date=23 May 2026|access-date=23 May 2026|archive-date=10 June 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260610164114/https://www.newindianexpress.com/amp/story/india/2026/May/23/sonam-wangchuk-calls-himself-honorary-cockroach-backs-cjp-urges-centre-to-hear-youth|url-status=live}}</ref> [[নীট ২০২৬ প্ৰশ্নকাকত ফাদিল]] আৰু [[চিবিএছচি অন-স্ক্ৰীণ মাৰ্কিং]]ৰ অনিয়মক লৈ কেন্দ্ৰীয় শিক্ষামন্ত্ৰী ধৰ্মেন্দ্ৰ প্ৰধানৰ পদত্যাগৰ দাবীত নতুন দিল্লীৰ [[যন্তৰ মন্তৰ, নতুন দিল্লী|যন্তৰ মন্তৰ]]ত চিজেপিৰ উদ্যোগত অনুষ্ঠিত প্ৰতিবাদত ৱাংচুকে বিশিষ্ট ব্যক্তিত্ব হিচাপে কাম কৰি আহিছে। ২৮ জুন তাৰিখৰপৰা ৱাংচুকে [[অল ইণ্ডিয়া ষ্টুডেণ্টছ এছ’চিয়েচন]] (AISA)ৰ ছয়জন ছাত্ৰৰ সৈতে অনিৰ্দিষ্টকালীন অনশন আৰম্ভ কৰে।<ref name=":3">{{Cite news |last=Butani|first=Ashna|date=2026-06-28|title=Sonam Wangchuk begins hunger strike at Jantar Mantar, six students join|url=https://www.thehindu.com/news/national/sonam-wangchuk-joins-cjp-protest-begins-hunger-strike-at-jantar-mantar/article71157421.ece|access-date=2026-07-08|work=The Hindu|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref> এই অনশন এতিয়াও অব্যাহত আছে। ==গ্ৰেপ্তাৰ== ২০২৫ চনৰ ২৪ ছেপ্টেম্বৰত লেহত হোৱা প্ৰতিবাদৰ ফলত বিজেপিৰ কাৰ্যালয় জ্বলাই দিয়া হয় আৰু লাডাখ পাহাৰীয়া পৰিষদৰ চৌহদ ভাঙি পেলোৱা হয়। এই প্ৰতিবাদৰ চূড়ান্ত পৰ্যায়ত উপনীত হয় আৰক্ষীৰ দমন কাৰ্যসূচী। বিষয়াসকলে প্ৰতিবাদকাৰীসকলৰ ওপৰত গুলীচালনা কৰে, যাৰ ফলত চাৰিজন সাধাৰণ নাগৰিকৰ মৃত্যু হয় আৰু কেইবা ডজনো আহত হয়। গণগ্ৰেপ্তাৰৰ সমান্তৰালভাৱে চহৰখনত সান্ধ্য আইন জাৰি কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Vijaita |last2=Ashiq |first2=Peerzada |date=25 September 2025 |title=Leh protest turns deadly; Centre blames climate activist Sonam Wangchuk |url=https://www.thehindu.com/news/national/clashes-erupt-in-ladakh-amid-shutdown-to-press-for-advancing-talks-with-centre/article70088013.ece |archive-url=https://web.archive.org/web/20250925081640/https://www.thehindu.com/news/national/clashes-erupt-in-ladakh-amid-shutdown-to-press-for-advancing-talks-with-centre/article70088013.ece |archive-date=25 September 2025 |website=[[The Hindu]]}}</ref> গৃহ পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ে প্ৰতিবাদৰ বাবে উচটনি দিয়াৰ বাবে ৱাংচুকক দোষাৰোপ কৰে।<ref name=":0">{{Cite web |last=Ashiq |first=Peerzada |date=27 September 2025 |title=Ladakh Statehood activist Sonam Wangchuk detained under NSA in Leh |url=https://www.thehindu.com/news/national/ladakh/climate-activist-sonam-wangchuk-arrested-in-leh/article70097428.ece |archive-url=https://web.archive.org/web/20250927062414/https://www.thehindu.com/news/national/ladakh/climate-activist-sonam-wangchuk-arrested-in-leh/article70097428.ece |archive-date=27 September 2025 |website=[[The Hindu]]}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Vijaita |last2=Ashiq |first2=Peerzada |date=26 September 2025 |title=Leh remains tense a day after death of four persons |url=https://www.thehindu.com/news/national/ladakh/ladakh-protesters-died-of-bullet-wounds-ladakh-buddhist-association/article70094344.ece |archive-url=https://web.archive.org/web/20250926045028/https://www.thehindu.com/news/national/ladakh/ladakh-protesters-died-of-bullet-wounds-ladakh-buddhist-association/article70094344.ece |archive-date=26 September 2025 |website=[[The Hindu]]}}</ref> ৱাংচুকে এই অভিযোগ অস্বীকাৰ কৰি কয় যে এই প্ৰতিবাদসমূহ চৰকাৰৰ প্ৰতি মানুহৰ হতাশাৰ প্ৰতিফলন;<ref>{{Cite web |last=Bukhari |first=Fayaz |date=27 September 2025 |title=Indian police arrest activist Wangchuk after deadly Ladakh protests |url=https://www.reuters.com/world/india/indian-police-arrest-activist-wangchuk-after-deadly-ladakh-protests-2025-09-26/ |website=[[Reuters]]}}</ref> ৱাংচুকে ইয়াৰ পূৰ্বে শান্তিৰ বাবে আবেদন জনাইছিল যেতিয়া প্ৰথম হিংসাত্মক পৰিস্থিতিৰ সৃষ্টি হৈছিল।<ref name=":2">{{Cite web |last=Anand |first=Rishi |last2=Kuruganti |first2=Kavitha |last3=Kothari |first3=Ashish |date=1 November 2025 |title=Nine false claims about Sonam Wangchuk – and why they fall flat |url=https://scroll.in/article/1087992/nine-claims-against-sonam-wangchuk-and-why-they-fall-flat |website=[[Scroll.in]]}}</ref> দুদিন পাছত ৰাষ্ট্ৰীয় নিৰাপত্তা আইন (এন এছ এ)ৰ বিধান অনুসৰি লাডাখৰ আৰক্ষী সঞ্চালক প্ৰধান (ডি জি পি)ৰ নেতৃত্বত শতাধিক আৰক্ষীয়ে ৱাংচুকক আটক কৰে।<ref name=":0" /> তাৰ পিছত লেহত ইণ্টাৰনেট সেৱা বন্ধ কৰি দিয়া হয়, আনহাতে কাৰ্ফিউ আৰু গণগ্ৰেপ্তাৰ অব্যাহত থাকে।<ref name=":0" /> ৱাংচুকৰ পৰিয়ালক কোনো আনুষ্ঠানিকভাৱে আটক কৰাৰ আদেশ নিদিয়াৰ পাছতো কৰ্তৃপক্ষই তেওঁক যোধপুৰ কেন্দ্ৰীয় কাৰাগাৰলৈ লৈ যায়।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Vijaita |date=27 September 2025 |title=Police said Sonam Wangchuk was being taken to Jodhpur, says wife |url=https://www.thehindu.com/news/national/police-said-sonam-wangchuk-was-being-taken-to-jodhpur-says-wife/article70099458.ece |archive-url=https://web.archive.org/web/20250927062414/https://www.thehindu.com/news/national/police-said-sonam-wangchuk-was-being-taken-to-jodhpur-says-wife/article70099458.ece |archive-date=27 September 2025 |website=[[The Hindu]]}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Lakhera |first=Vedaant |date=30 September 2025 |title=Gitanjali Angmo accuses Centre of framing Sonam Wangchuk |url=https://frontline.thehindu.com/politics/sonam-wangchuk-nsa-detention-ladakh-protests/article70114394.ece |archive-url=https://web.archive.org/web/20251003183431/https://frontline.thehindu.com/politics/sonam-wangchuk-nsa-detention-ladakh-protests/article70114394.ece |archive-date=3 October 2025 |website=[[Frontline (magazine)]]}}</ref> গৃহ মন্ত্ৰ্যালয়ে এফচিআৰএৰ অনুজ্ঞাপত্ৰ বাতিল কৰাৰ পূৰ্বে ছেকম’লক সন্দেহজনক বিদেশী ধন গ্ৰহণ কৰাৰ অভিযোগ মিছাকৈ কৰিছিল।<ref name=":2" /> একেদৰে কেন্দ্ৰীয় তদন্তকাৰী ব্যুৰোৱে (চিবিআই) এইচআইএএলৰ ওপৰত তদন্ত আৰম্ভ কৰে আৰু ইয়াৰ বিৰুদ্ধে কেইবাজনো কেন্দ্ৰীয় সংৰক্ষিত আৰক্ষী বাহিনী (চিআৰপিএফ)ৰ জোৱান নিয়োগ কৰা হয়।<ref name=":1" /> লাডাখৰ ডিজিপিয়ে ৱাংচুকক "পাকিস্তানী সম্পৰ্ক" থকা বুলি মিছা অভিযোগ উত্থাপন কৰিছিল কাৰণ তেওঁ ২০২৫ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত ৰাষ্ট্ৰসংঘ আৰু ডন মিডিয়াই আয়োজন কৰা পত্নী গীতাঞ্জলি জে আংমোৰ সৈতে পাকিস্তানত অনুষ্ঠিত হোৱা হিমালয়ৰ জলবায়ু সন্মিলনত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name=":1" /> আংমোক ৱাংচুকৰ স্বাস্থ্য বা অৱস্থাৰ বিষয়ে কোনো তথ্য দিয়া হোৱা নাছিল আৰু কৰ্তৃপক্ষই তেওঁক তেওঁৰ সৈতে কথা পাতিবলৈ অনুমতি দিয়া নাছিল।<ref>{{Cite web |last=Kissu |first=Sagrika |date=30 September 2025 |title=Sonam Wangchuk's wife in Delhi. 'Not allowed to speak to him, felt like I was under house arrest' |url=https://theprint.in/india/sonam-wangchuks-wife-in-delhi-not-allowed-to-speak-to-him-felt-like-i-was-under-house-arrest/2754213/ |website=[[ThePrint]]}}</ref> ইয়াৰ পিছত ২ অক্টোবৰত আংমোৱে ৱাংচুকৰ গ্ৰেপ্তাৰৰ প্ৰত্যাহ্বান জনাই উচ্চতম ন্যায়ালয়ত [[বন্দী প্ৰত্যক্ষীকৰণ]] আবেদন দাখিল কৰিবলৈ আগবাঢ়ি যায়।<ref>{{Cite web |date=3 October 2025 |title=Sonam Wangchuk’s wife Geetanjali moves Supreme Court seeking Ladakh activist’s release |url=https://indianexpress.com/article/india/sonam-wangchuk-wife-geetanjali-supreme-court-ladakh-protest-10284852/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20251003192849/https://indianexpress.com/article/india/sonam-wangchuk-wife-geetanjali-supreme-court-ladakh-protest-10284852/ |archive-date=3 October 2025 |website=[[The Indian Express]]}}</ref> ২৪ নৱেম্বৰত উচ্চতম ন্যায়ালয়ে আংমোৰ আবেদন ৮ ডিচেম্বৰলৈ স্থগিত ৰাখে।<ref>{{Cite web |date=24 November 2025 |title=Sonam Wangchuk's plea challenging NSA detention adjourned to December 8 |url=https://www.thehindu.com/news/national/sonam-wangchuk-detention-nsa-plea-supreme-court-hearing-live-updates-november-24-2025/article70316185.ece |website=[[The Hindu]]}}</ref> পিছলৈ এই গোচৰটো আৰু ২০২৬ চনৰ ২৯ জানুৱাৰীলৈ স্থগিত ৰখা হয়।<ref>{{Cite web |date=14 January 2026 |title=Top Court Adjourns Hearing On Sonam Wangchuk's Wife's Plea To January 29 |url=https://www.ndtv.com/india-news/top-court-adjourns-hearing-on-sonam-wangchuks-wifes-plea-to-january-29-10745288 |website=[[NDTV]]}}</ref> গৃহ পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ে এন এছ এৰ অধীনত তেওঁৰ আটক বাতিল কৰাৰ পাছত ২০২৬ চনৰ ১৪ মাৰ্চত ৱাংচুকক মুকলি কৰি দিয়া হয়।<ref>{{Cite news |last=Singh |first=Vijaita |date=2026-03-14 |title=Sonam Wangchuk released after 170 days as Centre revokes his detention under NSA |url=https://www.thehindu.com/news/national/centre-releases-sonam-wangchuk-detention-under-nsa/article70742477.ece |access-date=2026-03-15 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> ==জনপ্ৰিয় সংস্কৃতিত== ২০০৯ চনত তেওঁৰ কাহিনীয়ে ৰাজকুমাৰ হিৰাণীৰ পৰিচালনাত নিৰ্মিত ৩ ইডিয়টছ ছবিত আমিৰ খানৰ চৰিত্ৰ ফুনছুখ ৱাংডুক অনুপ্ৰাণিত কৰাত ৱাংচুক চৰ্চালৈ আহে।<ref name="telegraph">{{cite news|last1=Menon|first1=Shyam G.|title=What you did not watch in 3 Idiots - Rethink after Ladakh education initiative fell victim to bureaucracy and resentment|url=https://www.telegraphindia.com/1100719/jsp/frontpage/story_12700204.jsp|archive-url=https://web.archive.org/web/20100722043505/http://www.telegraphindia.com/1100719/jsp/frontpage/story_12700204.jsp|url-status=dead|archive-date=22 July 2010|publisher=[[The Telegraph (Calcutta)]]|date=19 July 2010}}</ref> তেওঁক "বাস্তৱ জীৱনৰ ফুনছুখ ৱাংডু" বুলি কোৱা হৈছে।<ref name="ht1">{{cite news|last1=Paul|first1=Satarupa|title=Meet Sonam Wangchuk, the real life Phunsukh Wangdu of 3 Idiots|url=http://www.hindustantimes.com/education/meet-sonam-wangchuk-the-real-life-phunsukh-wangdu-of-3-idiots/story-7qofYgkfHOxSHh1lXqZIFM.html|publisher=[[Hindustan Times]]|date=8 December 2016}}</ref> ৱাংচুকে এই তুলনাক অস্বীকাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite news|title=I am not Phunsukh Wangdu: Wangchuk|url=https://www.pressreader.com/india/ht-city/20161025/281706909223251|publisher=[[Hindustan Times]]|date=25 October 2016}}</ref> == বঁটা == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" | বছৰ ! scope="col" | নাম ! scope="col" class="unsortable | উৎস |- |2018 |[[Ramon Magsaysay Award]] |style="text-align: center;"|<ref name="Magsaysay">{{cite web | agency=PTI | title=Two Indians, Bharat Vatwani and Sonam Wangchuk, Receive Magsaysay Award | website=[[NDTV]] | date=1 September 2018 | url=https://www.ndtv.com/india-news/two-indians-bharat-vatwani-and-sonam-wangchuk-receive-this-years-ramon-magsaysay-award-1909529 | access-date=30 September 2025}}</ref> |- |2018 |Honorary [[Doctor of Letters|D.Litt]] by [[Symbiosis International University|Symbiosis International]] |style="text-align: center;"|<ref name="Litt">{{cite web | title=Innovator Sonam Wangchuk Awarded Honorary D.Litt Degree | website=BW Education | url=https://www.bweducation.com/article/innovator-sonam-wangchuk-awarded-honorary-dlitt-degree-162828 | access-date=30 September 2025}}</ref> |- |2018 |Eminent Technologist of the Himalayan Region by [[IIT Mandi]] |style="text-align: center;"|<ref name="Mandi">{{cite web | title=IIT Mandi convocation: 211 students including 40 research scholars graduated, check other achievements | website=[[India Today]] | date=30 October 2018 | url=https://www.indiatoday.in/education-today/news/story/iit-mandi-convocation-divd-1378688-2018-10-30 | access-date=30 September 2025}}</ref> |- |2017 |Indians for Collective Action (ICA) Honor Award, San Francisco, CA |style="text-align: center;"|<ref name="Hindu List">{{cite web | last=Ashiq | first=Peerzada | title=Sonam Wangchuk | website=[[The Hindu]] | date=4 February 2023 | url=https://www.thehindu.com/news/national/sonam-wangchuk-the-man-from-the-mountains/article66472065.ece | access-date=30 September 2025}}</ref> |- |2017 |[[GQ]] Men of the Year Award, Social Entrepreneur of the Year |style="text-align: center;"|<ref name="GQ">{{cite web | title=GQ Awards: Men of the Year 2017 Winners | website=GQ India | date=23 September 2017 | url=https://www.gqindia.com/content/gq-awards-men-year-2017-winners#zorawar-kalra-restaurateur-of-the-year | access-date=30 September 2025}}</ref> |- |2017 |[[Global Award for Sustainable Architecture]] |style="text-align: center;"|<ref name="FP">{{cite web | last=Rana | first=Nikita | title=World Environment Day 2017: Sonam Wangchuk's ice stupas ensure there's water in Ladakh | website=[[Firstpost]] | date=2 June 2017 | url=https://www.firstpost.com/living/world-environment-day-2017-sonam-wangchuks-ice-stupas-ensure-theres-water-in-ladakh-3504143.html | access-date=30 September 2025}}</ref> |- |2017 |State Award for outstanding environmentalist by [[J&K Govt.]] |style="text-align: center;"|<ref name="j&k">{{cite web | last=Lakhera | first=Vedaant | title=Sonam Wangchuk Detained Under NSA Amid Ladakh Protests Over Statehood | website=[[Frontline (magazine)|Frontline]] | date=30 September 2025 | url=https://frontline.thehindu.com/politics/sonam-wangchuk-nsa-detention-ladakh-protests/article70114394.ece | access-date=30 September 2025}}</ref> |- |2016 |[[Rolex Award for Enterprise]] |style="text-align: center;"|<ref name="Rolex">{{cite web | title=Supplying water to farmers in Northern India | website=rolex.org | date=10 November 2020 | url=https://www.rolex.org/partnerships/national-geographic-spain/sonam-wangchuk | access-date=30 September 2025}}</ref> |- |2016 |International Terra Award for best earth building |style="text-align: center;"|<ref name="Terra">{{cite web | last=Bahga | first=Sarbjit Singh | title=SECMOL School, Leh, Represents Himalayan Region in ‘NEW INDIAN ARCHITECTURE’ | website=Hill Post | date=3 August 2023 | url=https://hillpost.in/2023/08/secmol-school-leh-represents-himalayan-region-in-new-indian-architecture/120862/ | access-date=30 September 2025}}</ref> |- |2014 |[[UNESCO]] Chair Earthen Architecture, by [[Craterre|CRATerre]] France |style="text-align: center;"|<ref name="UNESCO">{{cite web | title=Innovator Sonam Wangchuk Built A Solar Powered Heated Tent For Galwan Valley Soldiers | website=ABP Live | date=22 February 2021 | url=https://news.abplive.com/news/sonam-wangchuk-s-solar-powered-heated-tent-can-keep-soldiers-in-galwan-valley-warm-in-rough-terrains-1445385 | access-date=30 September 2025}}</ref> |- |2008 |[[Real Heroes Award]] by [[CNN-IBN]] |style="text-align: center;"|<ref name="CNN">{{cite web | title=Did Sonam Wangchuk provoke Gen Z in Ladakh?: How did the '3-Idiots' real-life hero become a 'villain' for the Modi govt? | website=Bhaskar English | date=26 September 2025 | url=https://www.bhaskarenglish.in/originals/news/did-sonam-wangchuk-provoke-gen-z-in-ladakh-how-did-the-3-idiots-hero-become-a-villain-for-modi-govt-136017047.html | access-date=30 September 2025}}</ref> |- |2004 |The Green Teacher Award by [[Sanctuary Asia]] |style="text-align: center;"|<ref name="Green">{{cite web | last=Varghese | first=Shiny | title=The green drive: Indian wins Rolex Award for philanthropic work | website=[[The Indian Express]] | date=17 November 2016 | url=https://indianexpress.com/article/india/india-news-india/the-green-drive-4379400/ | access-date=30 September 2025}}</ref> |- |2002 |Ashoka Fellowship for Social Entrepreneurship, by Ashoka USA |style="text-align: center;"|<ref name="d091">{{cite web | title=Mr. Sonam Wangchuk | website=Expand | date=20 January 2024 | url=https://www.smutbi.com/2024/01/20/mr-sonam-wangchuk/ | access-date=30 September 2025}}</ref><ref name="ashoka">{{cite web |title=Sonam Wangchuk - Students Educational and Cultural Movement of Ladakh |url=https://www.ashoka.org/en-us/fellow/sonam-wangchuk |publisher=Ashoka United States |access-date=30 September 2025}}</ref> |- |2001 |Man of the Year by ''[[The Week (Indian magazine)|The Week]]'' |style="text-align: center;"|<ref name="Week">{{cite web | title=Sonam Wangchuk dedicates Magsaysay Award to 'every student, teacher' in Ladakh | website=[[The Week (Indian magazine)|The Week]] | date=26 July 2018 | url=https://www.theweek.in/news/india/2018/07/26/Sonam-Wangchuk-dedicates-Magsaysay-Award-to-every-student-teacher-in-Ladakh.html | access-date=30 September 2025}}</ref> |- |1996 |Governor's Medal for educational reform in [[Jammu and Kashmir (state)|Jammu and Kashmir]] |style="text-align: center;"|<ref name="SK">{{cite web | title=Sonam Wangchuk's Climate Fast: A Call to Action for Environmental Sustainability | website=[[Sikkim Express]] | date=26 September 2025 | url=https://www.sikkimexpress.com/news-details/sonam-wangchuks-climate-fast-a-call-to-action-for-environmental-sustainability | access-date=30 September 2025}}</ref> |} ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:পৰিৱেশ কৰ্মী]] [[শ্ৰেণী:সমাজকৰ্মী]] [[শ্ৰেণী:অভিযন্তা]] [[শ্ৰেণী:শিক্ষাবিদ]] [[শ্ৰেণী:ৰাজনীতিবিদ]] [[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:ৰমন মেগছেছে বঁটা বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় ব্যক্তি]] doas7ud7tc3fy0lv374z8f5il0vdimq হিন্দুত্ব 0 104519 617531 570846 2026-07-16T08:49:15Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617531 wikitext text/x-wiki [[File:Swatyantra Vir Savarkar.jpg|thumb|[[বিনায়ক দামোদৰ সাভাৰকাৰ]], হিন্দুত্বৰ প্ৰতিষ্ঠাতা]] '''হিন্দুত্ব''' (Hindutva) হৈছে এক [[হিন্দু]] জাতীয়তাবাদী ৰাজনৈতিক আদৰ্শ।<ref name="BrownMcLean2018"/><ref name="Haokip">{{cite book | last=Haokip | first=Jangkholam | title=Can God Save My Village?: A Theological Study of Identity among the Tribal People of North-East India with a Special Reference to the Kukis of Manipur | publisher=Langham Monographs | year=2014 | isbn=978-1-78368-981-1 | url=https://books.google.com/books?id=Y4MuDgAAQBAJ | access-date=2023-05-03 | page=35|quote=Hindutva is a political ideology that does not necessarily represent the view of the majority of Hindus in India.}}</ref><ref name="GregoryJohnston2011">{{cite book |last1=Gregory |first1=Derek |last2=Johnston |first2=Ron |last3=Pratt |first3=Geraldine |last4=Watts |first4=Michael |last5=Whatmore |first5=Sarah |title=The Dictionary of Human Geography |url=https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467 |year=2011 |publisher=John Wiley & Sons |isbn=978-1-4443-5995-4 |pages=1– |access-date=9 May 2019 |archive-date=7 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007221356/https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467#v=onepage&q&f=false |url-status=live}}</ref><ref name="OED-online-hindutva">{{citation|chapter=Hindutva, n.|title=Oxford English Dictionary Online|publisher=Oxford University Press|chapter-url=http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|year=2011|chapter-url-access=subscription|access-date=17 November 2021|archive-date=16 October 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151016151555/http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|url-status=live}}</ref> ১৯২৩ চনত বিনায়ক দামোদৰ সাভাৰকাৰৰ দ্বাৰা প্ৰণয়ন কৰা এই আদৰ্শক মূলতঃ [[ৰাষ্ট্ৰীয় স্বয়ংসেৱক সংঘ]] (RSS), [[বিশ্ব হিন্দু পৰিষদ]] (VHP), শাসকীয় [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] (BJP)<ref name="The Hindutva Road">{{Cite web |date=4 December 2004 |title=The Hindutva road |url=https://frontline.thehindu.com/politics/article30225920.ece |website=Frontline |language=en |archive-date=4 June 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230604095642/https://frontline.thehindu.com/politics/article30225920.ece |url-status=live}}</ref>{{sfn|Krishna|2011|p=324}} আৰু অন্যান্য সংগঠনসমূহৰ দ্বাৰা সমৰ্থন কৰা হয়, যিবোৰক সামূহিকভাৱে 'সংঘ পৰিয়াল' বুলি জনা যায়।<ref name="Ross 2012">{{cite book |last=Ross |first=M.H. |title=Culture and Belonging in Divided Societies: Contestation and Symbolic Landscapes |publisher=University of Pennsylvania Press |series=Book collections on Project MUSE |year=2012 |isbn=978-0-8122-0350-9 |url=https://books.google.com/books?id=osHNwPkLh30C&pg=PA34 |page=34}}</ref><ref name="Sweetman Malik">{{cite book |last1=Sweetman |first1=W. |last2=Malik |first2=A. |title=Hinduism in India: Modern and Contemporary Movements |publisher=SAGE Publications |year=2016 |isbn=978-93-5150-231-9 |url=https://books.google.com/books?id=XW02DAAAQBAJ&pg=PA109 |page=109}}</ref> ইউৰোপীয় ফেচীবাদৰ ধাৰণা আৰু তত্ত্বসমূহ ধাৰ কৰি, আন্তঃযুদ্ধৰ সময়ছোৱাত আৰু দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত হিন্দুত্ব আন্দোলন ইটালীয় ফেচীবাদ আৰু নাজীবাদৰ সৈতে জড়িত আছিল।<ref name="Leidig" /><ref name=":6" /> হিন্দুত্বক সোঁপন্থী চৰমপন্থীৰ এক প্ৰকাৰ<ref name="Leidig">{{Cite journal|last=Leidig|first=Eviane|date=17 July 2020|title=Hindutva as a variant of right-wing extremism|journal=Patterns of Prejudice|volume=54|issue=3|pages=215–237|doi=10.1080/0031322X.2020.1759861|issn=0031-322X|doi-access=free|hdl=10852/84144|hdl-access=free}}</ref> আৰু ধ্ৰুপদী অৰ্থত "প্ৰায় ফেচীবাদী" বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে, যি একজাতীয় সংখ্যাগৰিষ্ঠতা আৰু সাংস্কৃতিক আধিপত্যৰ ধাৰণা মানি চলে।<ref name="j3517631" /><ref>{{harvnb|Frykenberg|2008|pages=178–220}}: "This essay attempts to show how — from an analytical or from an historical perspective — Hindutva is a melding of Hindu fascism and Hindu fundamentalism."</ref> কিছুমান বিশ্লেষকে হিন্দুত্বক ফেচীবাদৰ সৈতে একাকাৰ কৰা কাৰ্যক প্ৰত্যাহ্বান জনায় আৰু মত প্ৰকাশ কৰে যে হিন্দুত্ব হৈছে ৰক্ষণশীলতা বা জনগোষ্ঠীয় জাতীয়তাবাদৰ এক চৰম ৰূপ।<ref name="Bhatt & Mukta" /> কিছুমান পণ্ডিতে ইয়াক এটা বিচ্ছিন্নতাবাদী আদৰ্শ বুলিও বৰ্ণনা কৰিছে।<ref name="Parel">{{cite book |last=Parel |first=Anthony |author-link=Anthony Parel |title=Gandhi, Freedom, and Self-rule |publisher=Lexington Books |year=2000 |isbn=978-0-7391-0137-7 |url=https://books.google.com/books?id=sErf-DzVI9EC |quote=The agendas of Hindutva though strong on the issues of self - identity and self - definition, have tended to be separatist. |page=133 |access-date=30 March 2023 |archive-date=7 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007221355/https://books.google.com/books?id=sErf-DzVI9EC |url-status=live}}</ref><ref name="Varadarajan">{{cite book |last=Varadarajan |first=Siddharth |author-link=Siddharth Varadarajan |title=Gujarat, the Making of a Tragedy |publisher=Penguin Books |year=2002 |isbn=978-0-14-302901-4 |url=https://books.google.com/books?id=1kc9GmFWePUC |page=20}}</ref> হিন্দুত্বৰ সমৰ্থকসকলে, বিশেষকৈ ইয়াৰ প্ৰাৰম্ভিক তত্ত্ববিদসকলে হিন্দু ৰাষ্ট্ৰৰ ধাৰণাটোক ন্যায্যতা প্ৰদান কৰিবলৈ ৰাজনৈতিক বাকচাতুৰী আৰু কেতিয়াবা ভুল তথ্যৰ আশ্ৰয় লৈছে। এই আন্দোলনক প্ৰায়েই হিন্দু ধৰ্মীয় আৱেগক ব্যৱহাৰ কৰি সাম্প্ৰদায়িক ভিত্তিত মানুহক মেৰুকৰণ কৰা আৰু ৰাজনৈতিক লাভালাভৰ বাবে [[হিন্দু ধৰ্ম]]ৰ সামগ্ৰিক আৰু বহুত্ববাদী চৰিত্ৰক বিকৃত কৰাৰ বাবে সমালোচনা কৰা হয়।<ref>{{Cite web |title=Hindutuva vs Hinduism |date=8 April 2017 |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/hinduism-versus-hindutva/story-SYB9a5bwKPqBJxbM4fPg2O.html}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} == সংজ্ঞাসমূহ == === তৃতীয় পৰ্যায়ৰ উৎস === ''[http://www.oed.com Oxford English Dictionary]'' (OED) ৰ মতে হিন্দুত্ব হৈছে "মূলতঃ হিন্দু হোৱাৰ অৱস্থা বা গুণ; 'হিন্দুত্ব'। এতিয়া: আধিপত্যৰ পোষকতা কৰা, বা প্ৰতিষ্ঠা কৰিব বিচৰা আন্দোলন ভাৰতৰ ভিতৰত হিন্দু আৰু হিন্দু ধৰ্ম।" <ref name="OED-online-hindutva">{{citation|chapter=হিন্দুত্ব, n.|title=অক্সফৰ্ড ইংৰাজী অভিধান অনলাইন|publisher=অক্সফৰ্ড ইউনিভাৰ্চিটি প্ৰেছ|chapter-url=http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|year=2011|chapter-url-access=subscription|access-date=১৭ নৱেম্বৰ ২০২১}}</ref> ব্যুৎপত্তি OED অনুসৰি — "আধুনিক সংস্কৃতৰপৰা ''হিন্দুত্ব'' (হিন্দু গুণ, হিন্দু পৰিচয়) ''হিন্দু''ৰপৰা (হিন্দীৰপৰা ''হিন্দু'') + ধ্ৰুপদী সংস্কৃত -''tva'' প্ৰত্যয়।" <ref name="OED-online-hindutva" /> ''হিন্দু'' শব্দৰ ব্যুৎপত্তি আৰু অৰ্থ (OED অনুসৰি): "হিন্দী আৰু উৰ্দু ''হিন্দু''ৰ পৰা, মূলতঃ ভাৰতৰপৰা অহা এজন ব্যক্তিক বুজায়, যি এতিয়া বিশেষভাৱে হিন্দু ধৰ্মৰ অনুগামী; ই পাৰ্চী ''হিন্দু'' (মধ্য পাৰ্চী ''হিন্দুগ'')ৰ পৰা, যাৰ মূল পুৰণি পাৰ্চী ''হিন্দু'' (= সিন্ধু অঞ্চল, আচামেনিড সাম্ৰাজ্যৰ পূব প্ৰদেশ)।" <ref name="OED-online-hindu">{{citation|title=অক্সফৰ্ড ইংৰাজী অভিধান অনলাইন|chapter-url=https://www.oed.com/view/Entry/87084?redirectedFrom=হিন্দু#eid|year=2011|chapter=হিন্দু, ন.|publisher=অক্সফৰ্ড ইউনিভাৰ্চিটি প্ৰেছ|access-date=১৭ নৱেম্বৰ ২০২১|chapter-url-access=subscription}}</ref> ''মেৰিয়াম-ৱেবষ্টাৰৰ বিশ্ব ধৰ্ম বিশ্বকোষ''ৰ মতে, হিন্দুত্ব হৈছে "ভাৰতীয় সাংস্কৃতিক, জাতীয়, আৰু ধৰ্মীয় পৰিচয়"ৰ ধাৰণা।<ref name="mwewr1999"/> ইয়াত বৰ্ণনা কৰা হৈছে যে "যিসকল ধৰ্মীয়ভাৱে হিন্দু নহয় কিন্তু ভাৰতত উদ্ভৱ হোৱা ধৰ্মৰ অনুগামী (যেনে: জৈন, বৌদ্ধ, শিখ) — তেওঁলোকে হিন্দুত্বৰ ঐতিহাসিক, সাংস্কৃতিক আৰু জাতীয় সত্তাৰ অংশ। কিন্তু যিসকলৰ ধৰ্ম আমদানি (যেনে: মুছলমান, খ্ৰীষ্টান) — তেওঁলোকে সংখ্যাগৰিষ্ঠ সংস্কৃতিৰ অন্তৰ্গত হ'লে তাতে হিন্দুত্বৰ সীমাৰ ভিতৰত পৰিব পাৰে।" <ref name="mwewr1999">{{cite book|author1=মেৰিয়াম-ৱেবষ্টাৰ|author2=এনচাইক্লোপিডিয়া ব্ৰিটানিকা|title=মেৰিয়াম-ৱেবষ্টাৰৰ বিশ্ব ধৰ্ম বিশ্বকোষ|url=https://books.google.com/books?id=ZP_f9icf2roC|year=1999|publisher=মেৰিয়াম-ৱেবষ্টাৰ|isbn=978-0-87779-044-0|page=464}}</ref> ''Concise Oxford Dictionary of Politics and International Relations'' ৰ মতে — হিন্দুত্বক ''হিন্দু-নেস'' বুলি অনুবাদ কৰা হৈছে, যি হিন্দু জাতীয়তাবাদী মতাদৰ্শ বুজায়। ইয়াত অন্তৰ্ভুক্তিমূলক বৰ্ণনা আছে, কিন্তু [[ফেচিবাদ]]ীয় আণ্ডাৰটনো বিদ্যমান।<ref name="BrownMcLean2018"/> ''The Dictionary of Human Geography'' অনুসৰি — হিন্দুত্ব হ'ল হিন্দু জাতীয়তাবাদৰ সাংস্কৃতিক ন্যায্যতা।<ref name="GregoryJohnston2011">{{citation|last1=Gregory|first1=Derek|last2=Johnston|first2=Ron|last3=Pratt|first3=Geraldine|last4=Watts|first4=Michael|last5=Whatmore|first5=Sarah|title=Dictionary of Human Geography|url=https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467|year=2011|publisher=John Wiley & Sons|isbn=978-1-4443-5995-4|page=1–}}</ref> ''A Political and Economic Dictionary of South Asia'' বুলিছে যে, হিন্দুত্বৰ মূল উদ্দেশ্য আছিল "হিন্দু ঐক্য" গঢ়ি তোলা, যদিও আৰম্ভণিতে বৌদ্ধ, শিখ আৰু জৈনক বাদ দিয়া হৈছিল; পাছলৈ এই ধাৰণাক অহিন্দুসকলক অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ কৌশল হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="SchottliMitra2015">{{citation|last1=Schottli|first1=Jivanta|last2=Mitra|first2=Subrata K.|last3=Pahuja|first3=Siegfried|title=Political and Economic Dictionary of South Asia|url=https://books.google.com/books?id=yOIjCQAAQBAJ&pg=PT215|year=2015|publisher=Routledge|isbn=978-1-135-35575-3|page=215–}}</ref> ''[https://www.britannica.com/biography/Vinayak-Damodar-Savarkar Encyclopædia Britannica]''ৰ সাৱৰকাৰ প্ৰবন্ধত কোৱা হৈছে — সাৱৰকাৰে ''হিন্দুত্ব''ক ভাৰতীয় সংস্কৃতিক হিন্দু মূল্যবোধৰ প্ৰকাশ হিচাপে সংজ্ঞায়িত কৰিছিল।<ref name=britannica-savarkar1/> ''Hinduism Encyclopedia''ত কোৱা হৈছে — হিন্দুত্ব হৈছে "হিন্দু জাতিৰ সংস্কৃতি", য’ত হিন্দু ধৰ্ম মাত্ৰ এটা অংশ; ইয়াত শিখ আৰু বৌদ্ধকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে। হিন্দুত্বৰ সমৰ্থকসকলে "বিদেশী" ধৰ্ম গ্ৰহণকাৰীহঁতক পুনৰ দাবী কৰাৰ প্ৰচেষ্টা কৰিছিল আৰু [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]] আদিৰ দৰে সংগঠনৰে ইয়াক ৰাজনৈতিক ৰূপ দিছিল।<ref name="CushRobinson2012">{{citation|last1=Cush|first1=Denis|last2=Robinson|first2=Catherine|last3=York|first3=Michael|title=Encyclopedia of Hinduism|url=https://books.google.com/books?id=3N4mGlbutbgC&pg=PA351|year=2012|publisher=Routledge|isbn=978-1-135-18978-5|pages=351–352}}</ref> === সাৱৰকাৰ === সাৱৰকাৰৰ ''[[:en:Hindutva: Who Is a Hindu?|Hindutva: Who Is a Hindu?]]'' (১৯২৩) গ্ৰন্থত, হিন্দুত্বৰ তিনিটা প্ৰয়োজনীয় উপাদান আছিল — সাধাৰণ ৰাষ্ট্ৰ, সাধাৰণ জাতি, আৰু সাধাৰণ সংস্কৃতি।<ref name="শৰ্মা">{{cite journal |last=শৰ্মা |first=অৰবিন্দ |title=হিন্দু, হিন্দুস্তান, হিন্দু ধৰ্ম আৰু হিন্দুত্বৰ ওপৰত |journal=Numen |volume=49 |issue=1 |pages=22–23, 1–36 |year=2002 |jstor=3270470 |doi=10.1163/15685270252772759}}</ref> সাৱৰকাৰে "হিন্দু" আৰু "সিন্ধু" শব্দ দুটা বিনিময়ত ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name="শৰ্মা"/><ref name="Jaffrelot2009p86">{{cite book|author=Christophe Jaffrelot|title=হিন্দু জাতীয়তাবাদ: এজন পাঠক|url=https://books.google.com/books?id=mOXWgr53A5kC |year=2009|publisher=প্ৰিন্সটন ইউনিভাৰ্চিটি প্ৰেছ|isbn=৯৭৮-1-4008-2803-6|pages=14–15, 86–93}}</ref> সেই শব্দবোৰ তেওঁৰ হিন্দুত্বৰ ভেটিত আছিল—ভৌগোলিক, সাংস্কৃতিক আৰু জনগোষ্ঠীয় ধাৰণা হিচাপে—আৰু "ধৰ্ম তেওঁৰ সমষ্টিত স্থান নাছিল", শৰ্মাই কয়।<ref name="শৰ্মা"/><ref name="NUSSBAUM2009p58"/> হিন্দুত্বৰ বিষয়ে তেওঁৰ বিশদ বিৱৰণীত সকলো [[ভাৰতীয় ধৰ্ম]] অৰ্থাৎ হিন্দু, বৌদ্ধ, জৈন আৰু শিখ ধৰ্ম অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছিল। সাৱৰকাৰে "হিন্দু জাতীয়তা"ক "ভাৰতীয় ধৰ্ম"ৰ মাজত সীমাবদ্ধ কৰি ৰাখিছিল এই অৰ্থত যে তেওঁলোকৰ উৎপত্তিস্থলৰ ভূমিৰ প্ৰতি এক উমৈহতীয়া সংস্কৃতি আৰু আকৰ্ষণ আছিল।<ref name="শৰ্মা"/><ref name="Jaffrelot2009p86"/> সাৱৰকাৰে কৰিলে হিন্দু আৰু হিন্দুত্বৰ মাজত স্পষ্ট পাৰ্থক্য, যি একে বস্তু নহয়; ই ধৰ্ম বা আচাৰ-অনুষ্ঠানৰ বিষয়ে নহয়, বৰঞ্চ ভাৰতৰ জাতীয় চৰিত্ৰৰ ভিত্তিহে।<ref>{{cite web | last=পুৰন্দৰে | first=বৈভৱ | title=হিন্দুত্বৰ লগত হিন্দু ধৰ্ম একে নহয় বুলি ক'লে সাৱৰকাৰ | website=টেলিগ্ৰাফ ইণ্ডিয়া | date=2019-08-22 | url=https://www.telegraphindia.com/india/হিন্দু-ধৰ্মই-কোৱা-সাৱৰকাৰ/cid/1699550 | access-date=2023-03-30}}</ref><ref name="Noorani2000">{{cite book |author=এ জি নূৰাণী |title=আৰএছএছ আৰু বিজেপি: শ্ৰম বিভাজন |publisher=বাওঁশব্দৰ কিতাপ |series=সেউজীয়া বিদ্যালয় ধাৰাবাহিক |year=2000 |isbn=৯৭৮-৮১-৮৭৪৯৬-১৩-৭ |url=https://books.google.com/books?id=6PnBFW7cdtsC&pg=PT106 |page=106}}</ref> দক্ষিণ এছিয়াৰ বিশেষজ্ঞ ৰাজনীতি বিজ্ঞানী [[ক্ৰিষ্টোফ জাফ্ৰেলট]]ৰ মতে, সাৱৰকাৰে – নিজকে [[হিন্দু নাস্তিক|নাস্তিক]] বুলি ঘোষণা কৰি – "হিন্দূৰ সংজ্ঞাত ধৰ্মৰ গুৰুত্বক ন্যূনতম কৰি তোলে", আৰু তাৰ পৰিৱৰ্তে এটা জনগোষ্ঠীৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে গোটটোৰ সৈতে ভাগ কৰা সংস্কৃতি আৰু লালন-পালন কৰা ভূগোল।<ref name="Jaffrelot2009p86"/><ref name="NUSSBAUM2009p58">{{cite book|author=Martha Nussbaum|title=The Clash Within: Democracy, Religious Violence, and India's Future |url=https://books.google.com/books?id=JLMQh4oc38gC |year=2009 |publisher=হাৰ্ভাৰ্ড ইউনিভাৰ্চিটি প্ৰেছ|isbn=৯৭৮-০-৬৭৪-০৪১৫৬-১ |pages=58–59 |quote=সাৱৰকাৰ কোনো ধৰ্মীয় মানুহ নাছিল; তেওঁৰ বাবে পৰম্পৰাগত ধৰ্মীয় বিশ্বাস আৰু আচাৰ-ব্যৱহাৰ হিন্দুত্বৰ মূলতে নাছিল। তেওঁ অৱশ্যে ধৰ্মৰ সাংস্কৃতিক পৰম্পৰাক হিন্দুত্বৰ মূল চিহ্নিতকাৰী বুলি গণ্য কৰিছিল, লগতে মাতৃভূমিৰ প্ৰতি ভৌগোলিক মোহ আৰু নিজকে "এটা উমৈহতীয়া উৎপত্তিৰদ্বাৰা নিৰ্ধাৰিত, উমৈহতীয়া তেজৰ অধিকাৰী" জাতিৰ অংশ হিচাপে অনুভৱ কৰিছিল। }}</ref> সাৱৰকাৰৰ মতে, এজন হিন্দু হৈছে "প্ৰথম আৰু প্ৰধানকৈ এনে এজন ব্যক্তি যিয়ে সিন্ধু নদীৰ সিপাৰে, হিমালয় আৰু ভাৰত মহাসাগৰৰ মাজৰ অঞ্চলত বাস কৰে।" <ref name="Jaffrelot2009p86"/> তেওঁ নিজৰ মতাদৰ্শ গঢ়ি তুলিছিল [[:en:Khilafat movement|খিলাফত আন্দোলন]]ৰ প্ৰতিক্ৰিয়া স্বৰূপে, য'ত ভাৰতীয় মুছলমানসকলে ইস্তানবুলৰ অট্টোমান খলিফা আৰু ইছলামিক প্ৰতীকসমূহক সমৰ্থন কৰিছিল। জাফ্ৰেলটে কয়, ছাভাৰকাৰৰ বাবে "মুছলমানসকল আছিল প্ৰকৃত শত্ৰু, ব্ৰিটিছ নহয়", কাৰণ তেওঁলোকৰ ইছলামিক মতাদৰ্শই "প্ৰকৃত জাতি অৰ্থাৎ হিন্দু ৰাষ্ট্ৰৰ বাবে ভাবুকি কঢ়িয়াই আনিছিল।" <ref name="Jaffrelot2009p86"/> সাৱৰকাৰে খ্ৰীষ্টান বা মুছলমান ধৰ্ম গ্ৰহণ কৰা লোকক বাদ দিছিল, কিন্তু যিসকলে ভাগ কৰা ভাৰতীয় সংস্কৃতিক গ্ৰহণ আৰু লালন-পালন কৰিছিল তেওঁলোকক পুনৰ সংযুক্ত কৰিব পৰা লোক বুলি গণ্য কৰিছিল। মানৱ অধিকাৰ আৰু ভাৰতীয় জাতীয়তাবাদৰ বিশেষজ্ঞ সমাজবিজ্ঞানী চেতন ভাটৰ মতে, সাৱৰকাৰে "হিন্দু আৰু হিন্দুত্বৰ ধাৰণাক [[হিন্দু ধৰ্ম]]ৰপৰা আঁতৰাই ৰাখে।" <ref name="Bhatt1997p186"/>{{efn|সমাজবিজ্ঞানী অপৰ্ণা দেৱাৰৰ মতে, সাৱৰকাৰে হিন্দুত্ব আৰু হিন্দু ধৰ্মৰ মাজত পাৰ্থক্য ৰাখিছে, কিন্তু তেওঁৰ সংজ্ঞাত ইয়াক অন্তৰ্ভুক্ত কৰিছে। সাৱৰকাৰে লিখিছে, "হিন্দু ধৰ্ম কেৱল এটা ব্যুৎপত্তি, এটা ভগ্নাংশ, হিন্দুত্বৰ এটা অংশ।" <ref>{{cite book|author=Aparna Devare|title=History and the Making of a Modern Hindu Self|url=https://books.google.com/books?id=1drfCgAAQBAJ |year=2013|publisher=Routledge|isbn=978-1-136-19708-6|pages=195–196}}</ref>}} তেওঁ হিন্দুত্বৰ বৰ্ণনা কৰিছে, কয় ভাট, "মানৱ জিভাই জনা আটাইতকৈ ব্যাপক আৰু বিভ্ৰান্তিকৰ কৃত্ৰিম ধাৰণাসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম" আৰু "হিন্দুত্ব শব্দ নহয় বৰঞ্চ ইতিহাস; কেৱল আমাৰ মানুহৰ আধ্যাত্মিক বা ধৰ্মীয় ইতিহাস নহয়, যিদৰে কেতিয়াবা সত্তাৰদ্বাৰা বুলি ভুল কৰা হয়, বৰঞ্চ সম্পূৰ্ণ ইতিহাস।" <ref name="Bhatt1997p186">{{cite book|author=Chetan Bhatt|title=মুক্তি আৰু বিশুদ্ধতা: জাতি, নতুন ধৰ্মীয় আন্দোলন আৰু উত্তৰ আধুনিকতাৰ নৈতিকতা |url=https://books.google.com/books?id=aap0HaCzrFwC |year=1997|publisher=টেইলৰ আৰু ফ্ৰান্সিছ|isbn=৯৭৮-১-৮৫৭২৮-৪২৩-২|page=186}}</ref> সাৱৰকাৰৰ ''হিন্দুত্ব'' ধাৰণাই তেওঁৰ [[হিন্দু জাতীয়তাবাদ]]ৰ ভেটি গঠন কৰিছিল।<ref name="শৰ্মা"/> [[ক্লিফৰ্ড গেৰ্টজ]]ৰ নিৰ্ধাৰণ অনুসৰি ই আছিল [[Ethnic nationalism|জাতিগত জাতীয়তাবাদ]]ৰ এটা প্ৰকাৰ।<ref name="Jaffrelot2009p86"/>{{sfn|Jaffrelot|1996|pp=12–13}} === ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয় === ১৯৬৬ চনত [[গজেন্দ্ৰগদকাৰ]] (Chief Justice) ৰ নেতৃত্বত [[ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়]] ৰ "যগনপুৰুষদাসজী" ৰায়ত কোৱা হৈছিল — হিন্দু ধৰ্মক সংজ্ঞায়িত কৰাটো প্ৰায় অসম্ভৱ; ই এক জীৱন-পদ্ধতি বুলি কোৱা যায়।<ref name=senewc>{{cite book|title=Defining Religion: The Indian Supreme Court and Hinduism|author=ৰণোজয় চেন|publisher=Heidelberg University|year=2007|pages=15–16|url=http://archiv.ub.uni-heidelberg.de/volltextserver/6936/1/Ranajoy_Sen_Defining_Religion.pdf}}{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ১৯৯৫ চনৰ সাতটাকৈ ৰায়ত "হিন্দুত্ব" শব্দৰ অৰ্থ নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছিল, যাক প্ৰায়তে "হিন্দুত্ববাদী ৰায়" বুলি কোৱা হয়। [[ৰাম জেঠমালানী]]ৰ মতে, উচ্চতম ন্যায়ালয়ে কৈছিল — হিন্দুত্ব হৈছে "জীৱনৰ এক ধাৰণ, সংস্কৃতি বা দৰ্শন", ই হিন্দু মৌলবাদৰ সমান নহয়।<ref name="Supremecourt">[http://www.sunday-guardian.com/analysis/hindutva-is-a-secular-way-of-life হিন্দুত্ব হৈছে এক ধৰ্মনিৰপেক্ষ জীৱন-শৈলী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150217121448/http://www.sunday-guardian.com/analysis/hindutva-is-a-secular-way-of-life |date=2015-02-17 }}, ''দ্য ছাণ্ডে গাৰ্ডিয়ান'', ৫ মাৰ্চ ২০১৫</ref> কিন্তু [[এ. জি. নূৰাণী]] এই ৰায়ক সমালোচনা কৰি কৈছিল — উচ্চতম ন্যায়ালয়ে হিন্দুত্বক সৌজন্য অৰ্থ দিছে, যি আসলে ৰাজনীতি আৰু ধৰ্মৰ সীমা অস্পষ্ট কৰি পেলালে।<ref>{{cite book|last=Noorani|first=A.G.|title=The Supreme Court on Hindutva|publisher=Tulika|year=1996|pages=80–83}}</ref> ==ইতিহাস== === মতাদৰ্শ === ''হিন্দুত্ব'' শব্দটো ইতিমধ্যে ১৮৯০ চনৰ শেষৰফালে [[চন্দ্ৰনাথ বসু]]ই ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name="ThePrint20202">{{Cite web |last=Bhattacharya |first=Snigdhendu |date=30 September 2020 |title=হিন্দুত্ব আৰু... 'হিন্দু বিপদত পৰিছে' বুলি ধাৰণা বংগত জন্ম হৈছিল |url=https://theprint.in/pageturner/excerpt/hindutva-and-idea-that-hindus-in-danger-born-in-bengal/513174/ |access-date=23 December 2020 |website=ThePrint |language=en-US |quote=চন্দ্ৰনাথ বসুৰ ''হিন্দুত্ব'' গ্ৰন্থখন ১৮৯২ চনত গুৰুদাস চেটাৰ্জীৰদ্বাৰা প্ৰকাশিত হৈছিল। হিন্দুত্ব শব্দৰ প্ৰথম লিপিবদ্ধ ব্যৱহাৰ, অন্ততঃ ছপা ৰূপত, এই গ্ৰন্থত কৰা বুলি বিশ্বাস কৰা হয়। }}</ref><ref>{{Cite web|last=NP|first=Ullekh|date=28 মাৰ্চ 2019|title=ইয়াৰ হিন্দু পুনৰুজ্জীৱনবাদী অতীতে পশ্চিম বংগৰ ভৱিষ্যতক খেদি ফুৰিবনে?|url=https://openthemagazine.com/features/politics-features/general-election-2019/ইয়াৰ-হিন্দু-পুনৰুজ্জ্বলতা-অতীত-ৱেষ্ট-বেংগলছ-ভৱিষ্যত-হ'ব/|access-date=29 October 2019|website=Open The Magazine}}{{Dead link|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite journal|last=Gopal|first=Sangita|date=১ July 2003|title=হিন্দু ক্ৰয়/হিন্দু সত্তা: হিন্দুত্ব অনলাইন আৰু সাংস্কৃতিক জাতীয়তাবাদৰ পণ্য যুক্তি |journal=South Asian Review|volume=24|issue=1|pages=161–179|doi=10.1080/02759527.2003.11978304|s2cid=158146106|issn=0275-9527}}</ref><ref name="Bhatt2001p77">{{cite book|author=Chetan Bhatt|title=হিন্দু জাতীয়তাবাদ: উৎপত্তি, মতাদৰ্শ আৰু আধুনিক মিথ|url=https://books.google.com/books?id=W2PXAAAAMAAJ|year=2001|publisher=Berg|isbn=978-1-85973-343-1|pages=77}}</ref> বসুৰ এই ব্যৱহাৰটো মূলতঃ পৰম্পৰাগত হিন্দু সাংস্কৃতিক দৃষ্টিভংগীৰ চিত্ৰণ আছিল, যি প্ৰকৃতপক্ষে পৰৱৰ্তী সময়ত [[বিনায়ক দামোদৰ সাৱৰকাৰ]]ৰ ৰাজনৈতিক মতাদৰ্শৰ সৈতে প্ৰভেদযুক্ত।<ref>{{Cite book|last=Sen|first=Amiya P.|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780198098966.001.0001/acprof-9780198098966-chapter-2|title=বক্তৃতা, ৰাজহুৱা ভাষণ, আৰু অনানুষ্ঠানিক আলোচনা|date=22 May 2014|publisher=Oxford University Press|isbn=9780199083015|language=as-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780198098966.001.0001}}</ref><ref>{{Cite book|last=Bhatt|first=Chetan|url=https://www.taylorfrancis.com/books/9780203563397|title=জাতিগততাক পুনৰ চিন্তা কৰা : সংখ্যাগৰিষ্ঠ গোট আৰু প্ৰধান সংখ্যালঘু|publisher=Routledge|year=2004|isbn=9780203563397|editor-last=Kaufman|editor-first=Eric P.|location=London|chapter='গৰিষ্ঠতা জনগোষ্ঠীয় দাবী আৰু স্বৈৰাচাৰী জাতীয়তাবাদ: হিন্দুত্বৰ ক্ষেত্ৰ'|doi=10.4324/9780203563397|chapter-url=https://www.taylorfrancis.com/books/9780203563397/chapters/10.4324/9780203563397-20}}</ref> সোঁপন্থী জাতীয়তাবাদী আৰু স্বাধীনতা আন্দোলনৰ কৰ্মী সাৱৰকাৰে ১৯২২ চনত ''হিন্দুত্ব: হিন্দু কোন?'' শীৰ্ষক এখন গ্ৰন্থ লিখিছিল,<ref name="Sweetman Malik"/><ref name="Johnson2010p142"/> য’ত তেওঁ ''হিন্দু পৰিচয়''ৰ সৰ্বজনীন আৰু অপৰিহাৰ্য ধাৰণাৰ ৰূপৰেখা দাঙি ধৰিছিল। ইয়াত হিন্দু পৰিচয়ক ব্যাপকভাৱে ব্যাখ্যা কৰি ''আনৰ জীৱন-ধাৰণ আৰু মূল্যবোধ''ৰপৰা পৃথক কৰা হৈছিল।<ref name="Johnson2010p142">{{cite book|author=W. J. Johnson|title=হিন্দু ধৰ্মৰ অভিধান|url=https://books.google.com/books?id=MztqQgAACAAJ|year=2010|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-861026-7|page=142}}, [http://www.oxfordreference.com/view/10.1093/oi/authority.20110803095937609 উদ্ধৃতি]: "শব্দটোৰ সাহিত্যিক প্ৰচলন প্ৰথমে ১৮৭০ চনৰ সময়ত বাংকিমচন্দ্ৰ চেটাৰ্জীৰ ''আনন্দমঠ'' উপন্যাসৰ ধাৰাবাহিক প্ৰকাশৰ সময়তে হৈছিল। তাৰ পিছত সাৱৰকাৰে ''হিন্দুত্ব: হু ইজ এ হিন্দু'' (১৯২৩)ত ইয়াক মতাদৰ্শ ৰূপে সুসংগঠিত কৰিছিল।" }}</ref> সমসাময়িক অৰ্থত হিন্দুত্বৰ বুজা-বুজি বহুলাংশে সাৱৰকাৰৰ ধাৰণাৰপৰা উদ্ভৱ হৈছে, যি ১৯৮০ চনৰ পিছত গণৰাজনৈতিক কাৰ্যকলাপৰ জৰিয়তে অধিক বিস্তৃত হৈছিল।<ref name="Bhatt2001p77"/> [[ক্ৰিষ্টফ জাফ্ৰেলট|জাফ্ৰেলট]]ৰ মতে সাৱৰকাৰৰ হিন্দুত্বত পৰিচয়-নিৰ্মাণ "কলংকিতকৰণ"ৰ প্ৰক্ৰিয়াৰ জৰিয়তে স্পষ্টভাৱে চিত্ৰিত হৈছিল, য’ত ''প্যান-ইছলামবাদ'' আদি ভাবধাৰাৰ বিপৰীতে হিন্দু সমাজক একত্ৰিত কৰাৰ প্ৰচেষ্টা দেখা যায়। তেওঁ লিখিছিল: {{blockquote|হে হিন্দুসকল, হিন্দু জাতীয়তাক একত্ৰিত আৰু শক্তিশালী কৰক; আমাৰ কোনো অহিন্দু দেশবাসীক অপৰাধী কৰা নহয়, কিন্তু আমাৰ জাতি আৰু ভূমিৰ ন্যায্য আৰু জৰুৰী প্ৰতিৰক্ষাৰ বাবে; আনৰ বাবে তাইক বিশ্বাসঘাতকতা কৰাটো অসম্ভৱ কৰি তোলা বা তাইক মহাদেশৰপৰা মহাদেশলৈ সংগ্ৰাম কৰি থকা সেই "প্যান-ইজম"বোৰৰ কোনো এটাৰদ্বাৰা অপ্ৰৰোচিত আক্ৰমণৰ বলি কৰা।<ref>{{cite book|author=Christophe Jaffrelot|title=হিন্দু জাতীয়তাবাদী আন্দোলন আৰু ভাৰতীয় ৰাজনীতি: ১৯২৫ চনৰপৰা ১৯৯০ চনলৈকে : পৰিচয়-নিৰ্মাণ, ৰোপণ আৰু সংগঠনৰ কৌশল (মধ্য ভাৰতৰ বিশেষ উল্লেখেৰে)|url=https://books.google.com/books?id=iVsfVOTUnYEC|year=1999|publisher=Penguin|isbn=978-0-14-024602-5|pages=25–26}}</ref>}} ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:বিশেষজ্ঞৰ সহায়ৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] [[শ্ৰেণী:হিন্দু ধৰ্ম]] k00dhrahb5ir1920i8klu1lsf7ofbaq 617532 617531 2026-07-16T08:49:35Z Kandarpajit Kallol 6257 617532 wikitext text/x-wiki [[File:Swatyantra Vir Savarkar.jpg|thumb|[[বিনায়ক দামোদৰ সাভাৰকাৰ]], হিন্দুত্বৰ প্ৰতিষ্ঠাতা]] '''হিন্দুত্ব''' (Hindutva) হৈছে এক [[হিন্দু]] জাতীয়তাবাদী ৰাজনৈতিক আদৰ্শ।<ref name="BrownMcLean2018"/><ref name="Haokip">{{cite book | last=Haokip | first=Jangkholam | title=Can God Save My Village?: A Theological Study of Identity among the Tribal People of North-East India with a Special Reference to the Kukis of Manipur | publisher=Langham Monographs | year=2014 | isbn=978-1-78368-981-1 | url=https://books.google.com/books?id=Y4MuDgAAQBAJ | access-date=2023-05-03 | page=35|quote=Hindutva is a political ideology that does not necessarily represent the view of the majority of Hindus in India.}}</ref><ref name="GregoryJohnston2011">{{cite book |last1=Gregory |first1=Derek |last2=Johnston |first2=Ron |last3=Pratt |first3=Geraldine |last4=Watts |first4=Michael |last5=Whatmore |first5=Sarah |title=The Dictionary of Human Geography |url=https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467 |year=2011 |publisher=John Wiley & Sons |isbn=978-1-4443-5995-4 |pages=1– |access-date=9 May 2019 |archive-date=7 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007221356/https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467#v=onepage&q&f=false |url-status=live}}</ref><ref name="OED-online-hindutva">{{citation|chapter=Hindutva, n.|title=Oxford English Dictionary Online|publisher=Oxford University Press|chapter-url=http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|year=2011|chapter-url-access=subscription|access-date=17 November 2021|archive-date=16 October 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151016151555/http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|url-status=live}}</ref> ১৯২৩ চনত বিনায়ক দামোদৰ সাভাৰকাৰৰ দ্বাৰা প্ৰণয়ন কৰা এই আদৰ্শক মূলতঃ [[ৰাষ্ট্ৰীয় স্বয়ংসেৱক সংঘ]] (RSS), [[বিশ্ব হিন্দু পৰিষদ]] (VHP), শাসকীয় [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] (BJP)<ref name="The Hindutva Road">{{Cite web |date=4 December 2004 |title=The Hindutva road |url=https://frontline.thehindu.com/politics/article30225920.ece |website=Frontline |language=en |archive-date=4 June 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230604095642/https://frontline.thehindu.com/politics/article30225920.ece |url-status=live}}</ref>{{sfn|Krishna|2011|p=324}} আৰু অন্যান্য সংগঠনসমূহৰ দ্বাৰা সমৰ্থন কৰা হয়, যিবোৰক সামূহিকভাৱে 'সংঘ পৰিয়াল' বুলি জনা যায়।<ref name="Ross 2012">{{cite book |last=Ross |first=M.H. |title=Culture and Belonging in Divided Societies: Contestation and Symbolic Landscapes |publisher=University of Pennsylvania Press |series=Book collections on Project MUSE |year=2012 |isbn=978-0-8122-0350-9 |url=https://books.google.com/books?id=osHNwPkLh30C&pg=PA34 |page=34}}</ref><ref name="Sweetman Malik">{{cite book |last1=Sweetman |first1=W. |last2=Malik |first2=A. |title=Hinduism in India: Modern and Contemporary Movements |publisher=SAGE Publications |year=2016 |isbn=978-93-5150-231-9 |url=https://books.google.com/books?id=XW02DAAAQBAJ&pg=PA109 |page=109}}</ref> ইউৰোপীয় ফেচীবাদৰ ধাৰণা আৰু তত্ত্বসমূহ ধাৰ কৰি, আন্তঃযুদ্ধৰ সময়ছোৱাত আৰু দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত হিন্দুত্ব আন্দোলন ইটালীয় ফেচীবাদ আৰু নাজীবাদৰ সৈতে জড়িত আছিল।<ref name="Leidig" /><ref name=":6" /> হিন্দুত্বক সোঁপন্থী চৰমপন্থীৰ এক প্ৰকাৰ<ref name="Leidig">{{Cite journal|last=Leidig|first=Eviane|date=17 July 2020|title=Hindutva as a variant of right-wing extremism|journal=Patterns of Prejudice|volume=54|issue=3|pages=215–237|doi=10.1080/0031322X.2020.1759861|issn=0031-322X|doi-access=free|hdl=10852/84144|hdl-access=free}}</ref> আৰু ধ্ৰুপদী অৰ্থত "প্ৰায় ফেচীবাদী" বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে, যি একজাতীয় সংখ্যাগৰিষ্ঠতা আৰু সাংস্কৃতিক আধিপত্যৰ ধাৰণা মানি চলে।<ref name="j3517631" /><ref>{{harvnb|Frykenberg|2008|pages=178–220}}: "This essay attempts to show how — from an analytical or from an historical perspective — Hindutva is a melding of Hindu fascism and Hindu fundamentalism."</ref> কিছুমান বিশ্লেষকে হিন্দুত্বক ফেচীবাদৰ সৈতে একাকাৰ কৰা কাৰ্যক প্ৰত্যাহ্বান জনায় আৰু মত প্ৰকাশ কৰে যে হিন্দুত্ব হৈছে ৰক্ষণশীলতা বা জনগোষ্ঠীয় জাতীয়তাবাদৰ এক চৰম ৰূপ।<ref name="Bhatt & Mukta" /> কিছুমান পণ্ডিতে ইয়াক এটা বিচ্ছিন্নতাবাদী আদৰ্শ বুলিও বৰ্ণনা কৰিছে।<ref name="Parel">{{cite book |last=Parel |first=Anthony |author-link=Anthony Parel |title=Gandhi, Freedom, and Self-rule |publisher=Lexington Books |year=2000 |isbn=978-0-7391-0137-7 |url=https://books.google.com/books?id=sErf-DzVI9EC |quote=The agendas of Hindutva though strong on the issues of self - identity and self - definition, have tended to be separatist. |page=133 |access-date=30 March 2023 |archive-date=7 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007221355/https://books.google.com/books?id=sErf-DzVI9EC |url-status=live}}</ref><ref name="Varadarajan">{{cite book |last=Varadarajan |first=Siddharth |author-link=Siddharth Varadarajan |title=Gujarat, the Making of a Tragedy |publisher=Penguin Books |year=2002 |isbn=978-0-14-302901-4 |url=https://books.google.com/books?id=1kc9GmFWePUC |page=20}}</ref> হিন্দুত্বৰ সমৰ্থকসকলে, বিশেষকৈ ইয়াৰ প্ৰাৰম্ভিক তত্ত্ববিদসকলে হিন্দু ৰাষ্ট্ৰৰ ধাৰণাটোক ন্যায্যতা প্ৰদান কৰিবলৈ ৰাজনৈতিক বাকচাতুৰী আৰু কেতিয়াবা ভুল তথ্যৰ আশ্ৰয় লৈছে। এই আন্দোলনক প্ৰায়েই হিন্দু ধৰ্মীয় আৱেগক ব্যৱহাৰ কৰি সাম্প্ৰদায়িক ভিত্তিত মানুহক মেৰুকৰণ কৰা আৰু ৰাজনৈতিক লাভালাভৰ বাবে [[হিন্দু ধৰ্ম]]ৰ সামগ্ৰিক আৰু বহুত্ববাদী চৰিত্ৰক বিকৃত কৰাৰ বাবে সমালোচনা কৰা হয়।<ref>{{Cite web |title=Hindutuva vs Hinduism |date=8 April 2017 |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/hinduism-versus-hindutva/story-SYB9a5bwKPqBJxbM4fPg2O.html}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} ==ইতিহাস== === মতাদৰ্শ === ''হিন্দুত্ব'' শব্দটো ইতিমধ্যে ১৮৯০ চনৰ শেষৰফালে [[চন্দ্ৰনাথ বসু]]ই ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name="ThePrint20202">{{Cite web |last=Bhattacharya |first=Snigdhendu |date=30 September 2020 |title=হিন্দুত্ব আৰু... 'হিন্দু বিপদত পৰিছে' বুলি ধাৰণা বংগত জন্ম হৈছিল |url=https://theprint.in/pageturner/excerpt/hindutva-and-idea-that-hindus-in-danger-born-in-bengal/513174/ |access-date=23 December 2020 |website=ThePrint |language=en-US |quote=চন্দ্ৰনাথ বসুৰ ''হিন্দুত্ব'' গ্ৰন্থখন ১৮৯২ চনত গুৰুদাস চেটাৰ্জীৰদ্বাৰা প্ৰকাশিত হৈছিল। হিন্দুত্ব শব্দৰ প্ৰথম লিপিবদ্ধ ব্যৱহাৰ, অন্ততঃ ছপা ৰূপত, এই গ্ৰন্থত কৰা বুলি বিশ্বাস কৰা হয়। }}</ref><ref>{{Cite web|last=NP|first=Ullekh|date=28 মাৰ্চ 2019|title=ইয়াৰ হিন্দু পুনৰুজ্জীৱনবাদী অতীতে পশ্চিম বংগৰ ভৱিষ্যতক খেদি ফুৰিবনে?|url=https://openthemagazine.com/features/politics-features/general-election-2019/ইয়াৰ-হিন্দু-পুনৰুজ্জ্বলতা-অতীত-ৱেষ্ট-বেংগলছ-ভৱিষ্যত-হ'ব/|access-date=29 October 2019|website=Open The Magazine}}{{Dead link|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite journal|last=Gopal|first=Sangita|date=১ July 2003|title=হিন্দু ক্ৰয়/হিন্দু সত্তা: হিন্দুত্ব অনলাইন আৰু সাংস্কৃতিক জাতীয়তাবাদৰ পণ্য যুক্তি |journal=South Asian Review|volume=24|issue=1|pages=161–179|doi=10.1080/02759527.2003.11978304|s2cid=158146106|issn=0275-9527}}</ref><ref name="Bhatt2001p77">{{cite book|author=Chetan Bhatt|title=হিন্দু জাতীয়তাবাদ: উৎপত্তি, মতাদৰ্শ আৰু আধুনিক মিথ|url=https://books.google.com/books?id=W2PXAAAAMAAJ|year=2001|publisher=Berg|isbn=978-1-85973-343-1|pages=77}}</ref> বসুৰ এই ব্যৱহাৰটো মূলতঃ পৰম্পৰাগত হিন্দু সাংস্কৃতিক দৃষ্টিভংগীৰ চিত্ৰণ আছিল, যি প্ৰকৃতপক্ষে পৰৱৰ্তী সময়ত [[বিনায়ক দামোদৰ সাৱৰকাৰ]]ৰ ৰাজনৈতিক মতাদৰ্শৰ সৈতে প্ৰভেদযুক্ত।<ref>{{Cite book|last=Sen|first=Amiya P.|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780198098966.001.0001/acprof-9780198098966-chapter-2|title=বক্তৃতা, ৰাজহুৱা ভাষণ, আৰু অনানুষ্ঠানিক আলোচনা|date=22 May 2014|publisher=Oxford University Press|isbn=9780199083015|language=as-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780198098966.001.0001}}</ref><ref>{{Cite book|last=Bhatt|first=Chetan|url=https://www.taylorfrancis.com/books/9780203563397|title=জাতিগততাক পুনৰ চিন্তা কৰা : সংখ্যাগৰিষ্ঠ গোট আৰু প্ৰধান সংখ্যালঘু|publisher=Routledge|year=2004|isbn=9780203563397|editor-last=Kaufman|editor-first=Eric P.|location=London|chapter='গৰিষ্ঠতা জনগোষ্ঠীয় দাবী আৰু স্বৈৰাচাৰী জাতীয়তাবাদ: হিন্দুত্বৰ ক্ষেত্ৰ'|doi=10.4324/9780203563397|chapter-url=https://www.taylorfrancis.com/books/9780203563397/chapters/10.4324/9780203563397-20}}</ref> সোঁপন্থী জাতীয়তাবাদী আৰু স্বাধীনতা আন্দোলনৰ কৰ্মী সাৱৰকাৰে ১৯২২ চনত ''হিন্দুত্ব: হিন্দু কোন?'' শীৰ্ষক এখন গ্ৰন্থ লিখিছিল,<ref name="Sweetman Malik"/><ref name="Johnson2010p142"/> য’ত তেওঁ ''হিন্দু পৰিচয়''ৰ সৰ্বজনীন আৰু অপৰিহাৰ্য ধাৰণাৰ ৰূপৰেখা দাঙি ধৰিছিল। ইয়াত হিন্দু পৰিচয়ক ব্যাপকভাৱে ব্যাখ্যা কৰি ''আনৰ জীৱন-ধাৰণ আৰু মূল্যবোধ''ৰপৰা পৃথক কৰা হৈছিল।<ref name="Johnson2010p142">{{cite book|author=W. J. Johnson|title=হিন্দু ধৰ্মৰ অভিধান|url=https://books.google.com/books?id=MztqQgAACAAJ|year=2010|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-861026-7|page=142}}, [http://www.oxfordreference.com/view/10.1093/oi/authority.20110803095937609 উদ্ধৃতি]: "শব্দটোৰ সাহিত্যিক প্ৰচলন প্ৰথমে ১৮৭০ চনৰ সময়ত বাংকিমচন্দ্ৰ চেটাৰ্জীৰ ''আনন্দমঠ'' উপন্যাসৰ ধাৰাবাহিক প্ৰকাশৰ সময়তে হৈছিল। তাৰ পিছত সাৱৰকাৰে ''হিন্দুত্ব: হু ইজ এ হিন্দু'' (১৯২৩)ত ইয়াক মতাদৰ্শ ৰূপে সুসংগঠিত কৰিছিল।" }}</ref> সমসাময়িক অৰ্থত হিন্দুত্বৰ বুজা-বুজি বহুলাংশে সাৱৰকাৰৰ ধাৰণাৰপৰা উদ্ভৱ হৈছে, যি ১৯৮০ চনৰ পিছত গণৰাজনৈতিক কাৰ্যকলাপৰ জৰিয়তে অধিক বিস্তৃত হৈছিল।<ref name="Bhatt2001p77"/> [[ক্ৰিষ্টফ জাফ্ৰেলট|জাফ্ৰেলট]]ৰ মতে সাৱৰকাৰৰ হিন্দুত্বত পৰিচয়-নিৰ্মাণ "কলংকিতকৰণ"ৰ প্ৰক্ৰিয়াৰ জৰিয়তে স্পষ্টভাৱে চিত্ৰিত হৈছিল, য’ত ''প্যান-ইছলামবাদ'' আদি ভাবধাৰাৰ বিপৰীতে হিন্দু সমাজক একত্ৰিত কৰাৰ প্ৰচেষ্টা দেখা যায়। তেওঁ লিখিছিল: {{blockquote|হে হিন্দুসকল, হিন্দু জাতীয়তাক একত্ৰিত আৰু শক্তিশালী কৰক; আমাৰ কোনো অহিন্দু দেশবাসীক অপৰাধী কৰা নহয়, কিন্তু আমাৰ জাতি আৰু ভূমিৰ ন্যায্য আৰু জৰুৰী প্ৰতিৰক্ষাৰ বাবে; আনৰ বাবে তাইক বিশ্বাসঘাতকতা কৰাটো অসম্ভৱ কৰি তোলা বা তাইক মহাদেশৰপৰা মহাদেশলৈ সংগ্ৰাম কৰি থকা সেই "প্যান-ইজম"বোৰৰ কোনো এটাৰদ্বাৰা অপ্ৰৰোচিত আক্ৰমণৰ বলি কৰা।<ref>{{cite book|author=Christophe Jaffrelot|title=হিন্দু জাতীয়তাবাদী আন্দোলন আৰু ভাৰতীয় ৰাজনীতি: ১৯২৫ চনৰপৰা ১৯৯০ চনলৈকে : পৰিচয়-নিৰ্মাণ, ৰোপণ আৰু সংগঠনৰ কৌশল (মধ্য ভাৰতৰ বিশেষ উল্লেখেৰে)|url=https://books.google.com/books?id=iVsfVOTUnYEC|year=1999|publisher=Penguin|isbn=978-0-14-024602-5|pages=25–26}}</ref>}} ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:বিশেষজ্ঞৰ সহায়ৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] [[শ্ৰেণী:হিন্দু ধৰ্ম]] gkocsmd9vyq4yoelld46t5obiv9w9mc 617533 617532 2026-07-16T08:49:58Z Kandarpajit Kallol 6257 617533 wikitext text/x-wiki [[File:Swatyantra Vir Savarkar.jpg|thumb|[[বিনায়ক দামোদৰ সাভাৰকাৰ]], হিন্দুত্বৰ প্ৰতিষ্ঠাতা]] '''হিন্দুত্ব''' (Hindutva) হৈছে এক [[হিন্দু]] জাতীয়তাবাদী ৰাজনৈতিক আদৰ্শ।<ref name="BrownMcLean2018"/><ref name="Haokip">{{cite book | last=Haokip | first=Jangkholam | title=Can God Save My Village?: A Theological Study of Identity among the Tribal People of North-East India with a Special Reference to the Kukis of Manipur | publisher=Langham Monographs | year=2014 | isbn=978-1-78368-981-1 | url=https://books.google.com/books?id=Y4MuDgAAQBAJ | access-date=2023-05-03 | page=35|quote=Hindutva is a political ideology that does not necessarily represent the view of the majority of Hindus in India.}}</ref><ref name="GregoryJohnston2011">{{cite book |last1=Gregory |first1=Derek |last2=Johnston |first2=Ron |last3=Pratt |first3=Geraldine |last4=Watts |first4=Michael |last5=Whatmore |first5=Sarah |title=The Dictionary of Human Geography |url=https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467 |year=2011 |publisher=John Wiley & Sons |isbn=978-1-4443-5995-4 |pages=1– |access-date=9 May 2019 |archive-date=7 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007221356/https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467#v=onepage&q&f=false |url-status=live}}</ref><ref name="OED-online-hindutva">{{citation|chapter=Hindutva, n.|title=Oxford English Dictionary Online|publisher=Oxford University Press|chapter-url=http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|year=2011|chapter-url-access=subscription|access-date=17 November 2021|archive-date=16 October 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151016151555/http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|url-status=live}}</ref> ১৯২৩ চনত বিনায়ক দামোদৰ সাভাৰকাৰৰ দ্বাৰা প্ৰণয়ন কৰা এই আদৰ্শক মূলতঃ [[ৰাষ্ট্ৰীয় স্বয়ংসেৱক সংঘ]] (RSS), [[বিশ্ব হিন্দু পৰিষদ]] (VHP), শাসকীয় [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] (BJP)<ref name="The Hindutva Road">{{Cite web |date=4 December 2004 |title=The Hindutva road |url=https://frontline.thehindu.com/politics/article30225920.ece |website=Frontline |language=en |archive-date=4 June 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230604095642/https://frontline.thehindu.com/politics/article30225920.ece |url-status=live}}</ref>{{sfn|Krishna|2011|p=324}} আৰু অন্যান্য সংগঠনসমূহৰ দ্বাৰা সমৰ্থন কৰা হয়, যিবোৰক সামূহিকভাৱে 'সংঘ পৰিয়াল' বুলি জনা যায়।<ref name="Ross 2012">{{cite book |last=Ross |first=M.H. |title=Culture and Belonging in Divided Societies: Contestation and Symbolic Landscapes |publisher=University of Pennsylvania Press |series=Book collections on Project MUSE |year=2012 |isbn=978-0-8122-0350-9 |url=https://books.google.com/books?id=osHNwPkLh30C&pg=PA34 |page=34}}</ref><ref name="Sweetman Malik">{{cite book |last1=Sweetman |first1=W. |last2=Malik |first2=A. |title=Hinduism in India: Modern and Contemporary Movements |publisher=SAGE Publications |year=2016 |isbn=978-93-5150-231-9 |url=https://books.google.com/books?id=XW02DAAAQBAJ&pg=PA109 |page=109}}</ref> ইউৰোপীয় ফেচীবাদৰ ধাৰণা আৰু তত্ত্বসমূহ ধাৰ কৰি, আন্তঃযুদ্ধৰ সময়ছোৱাত আৰু দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত হিন্দুত্ব আন্দোলন ইটালীয় ফেচীবাদ আৰু নাজীবাদৰ সৈতে জড়িত আছিল।<ref name="Leidig" /><ref name=":6" /> হিন্দুত্বক সোঁপন্থী চৰমপন্থীৰ এক প্ৰকাৰ<ref name="Leidig">{{Cite journal|last=Leidig|first=Eviane|date=17 July 2020|title=Hindutva as a variant of right-wing extremism|journal=Patterns of Prejudice|volume=54|issue=3|pages=215–237|doi=10.1080/0031322X.2020.1759861|issn=0031-322X|doi-access=free|hdl=10852/84144|hdl-access=free}}</ref> আৰু ধ্ৰুপদী অৰ্থত "প্ৰায় ফেচীবাদী" বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে, যি একজাতীয় সংখ্যাগৰিষ্ঠতা আৰু সাংস্কৃতিক আধিপত্যৰ ধাৰণা মানি চলে।<ref name="j3517631" /><ref>{{harvnb|Frykenberg|2008|pages=178–220}}: "This essay attempts to show how — from an analytical or from an historical perspective — Hindutva is a melding of Hindu fascism and Hindu fundamentalism."</ref> কিছুমান বিশ্লেষকে হিন্দুত্বক ফেচীবাদৰ সৈতে একাকাৰ কৰা কাৰ্যক প্ৰত্যাহ্বান জনায় আৰু মত প্ৰকাশ কৰে যে হিন্দুত্ব হৈছে ৰক্ষণশীলতা বা জনগোষ্ঠীয় জাতীয়তাবাদৰ এক চৰম ৰূপ।<ref name="Bhatt & Mukta" /> কিছুমান পণ্ডিতে ইয়াক এটা বিচ্ছিন্নতাবাদী আদৰ্শ বুলিও বৰ্ণনা কৰিছে।<ref name="Parel">{{cite book |last=Parel |first=Anthony |author-link=Anthony Parel |title=Gandhi, Freedom, and Self-rule |publisher=Lexington Books |year=2000 |isbn=978-0-7391-0137-7 |url=https://books.google.com/books?id=sErf-DzVI9EC |quote=The agendas of Hindutva though strong on the issues of self - identity and self - definition, have tended to be separatist. |page=133 |access-date=30 March 2023 |archive-date=7 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007221355/https://books.google.com/books?id=sErf-DzVI9EC |url-status=live}}</ref><ref name="Varadarajan">{{cite book |last=Varadarajan |first=Siddharth |author-link=Siddharth Varadarajan |title=Gujarat, the Making of a Tragedy |publisher=Penguin Books |year=2002 |isbn=978-0-14-302901-4 |url=https://books.google.com/books?id=1kc9GmFWePUC |page=20}}</ref> হিন্দুত্বৰ সমৰ্থকসকলে, বিশেষকৈ ইয়াৰ প্ৰাৰম্ভিক তত্ত্ববিদসকলে হিন্দু ৰাষ্ট্ৰৰ ধাৰণাটোক ন্যায্যতা প্ৰদান কৰিবলৈ ৰাজনৈতিক বাকচাতুৰী আৰু কেতিয়াবা ভুল তথ্যৰ আশ্ৰয় লৈছে। এই আন্দোলনক প্ৰায়েই হিন্দু ধৰ্মীয় আৱেগক ব্যৱহাৰ কৰি সাম্প্ৰদায়িক ভিত্তিত মানুহক মেৰুকৰণ কৰা আৰু ৰাজনৈতিক লাভালাভৰ বাবে [[হিন্দু ধৰ্ম]]ৰ সামগ্ৰিক আৰু বহুত্ববাদী চৰিত্ৰক বিকৃত কৰাৰ বাবে সমালোচনা কৰা হয়।<ref>{{Cite web |title=Hindutuva vs Hinduism |date=8 April 2017 |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/hinduism-versus-hindutva/story-SYB9a5bwKPqBJxbM4fPg2O.html}}</ref> ==ইতিহাস== === মতাদৰ্শ === ''হিন্দুত্ব'' শব্দটো ইতিমধ্যে ১৮৯০ চনৰ শেষৰফালে [[চন্দ্ৰনাথ বসু]]ই ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name="ThePrint20202">{{Cite web |last=Bhattacharya |first=Snigdhendu |date=30 September 2020 |title=হিন্দুত্ব আৰু... 'হিন্দু বিপদত পৰিছে' বুলি ধাৰণা বংগত জন্ম হৈছিল |url=https://theprint.in/pageturner/excerpt/hindutva-and-idea-that-hindus-in-danger-born-in-bengal/513174/ |access-date=23 December 2020 |website=ThePrint |language=en-US |quote=চন্দ্ৰনাথ বসুৰ ''হিন্দুত্ব'' গ্ৰন্থখন ১৮৯২ চনত গুৰুদাস চেটাৰ্জীৰদ্বাৰা প্ৰকাশিত হৈছিল। হিন্দুত্ব শব্দৰ প্ৰথম লিপিবদ্ধ ব্যৱহাৰ, অন্ততঃ ছপা ৰূপত, এই গ্ৰন্থত কৰা বুলি বিশ্বাস কৰা হয়। }}</ref><ref>{{Cite web|last=NP|first=Ullekh|date=28 মাৰ্চ 2019|title=ইয়াৰ হিন্দু পুনৰুজ্জীৱনবাদী অতীতে পশ্চিম বংগৰ ভৱিষ্যতক খেদি ফুৰিবনে?|url=https://openthemagazine.com/features/politics-features/general-election-2019/ইয়াৰ-হিন্দু-পুনৰুজ্জ্বলতা-অতীত-ৱেষ্ট-বেংগলছ-ভৱিষ্যত-হ'ব/|access-date=29 October 2019|website=Open The Magazine}}{{Dead link|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite journal|last=Gopal|first=Sangita|date=১ July 2003|title=হিন্দু ক্ৰয়/হিন্দু সত্তা: হিন্দুত্ব অনলাইন আৰু সাংস্কৃতিক জাতীয়তাবাদৰ পণ্য যুক্তি |journal=South Asian Review|volume=24|issue=1|pages=161–179|doi=10.1080/02759527.2003.11978304|s2cid=158146106|issn=0275-9527}}</ref><ref name="Bhatt2001p77">{{cite book|author=Chetan Bhatt|title=হিন্দু জাতীয়তাবাদ: উৎপত্তি, মতাদৰ্শ আৰু আধুনিক মিথ|url=https://books.google.com/books?id=W2PXAAAAMAAJ|year=2001|publisher=Berg|isbn=978-1-85973-343-1|pages=77}}</ref> বসুৰ এই ব্যৱহাৰটো মূলতঃ পৰম্পৰাগত হিন্দু সাংস্কৃতিক দৃষ্টিভংগীৰ চিত্ৰণ আছিল, যি প্ৰকৃতপক্ষে পৰৱৰ্তী সময়ত [[বিনায়ক দামোদৰ সাৱৰকাৰ]]ৰ ৰাজনৈতিক মতাদৰ্শৰ সৈতে প্ৰভেদযুক্ত।<ref>{{Cite book|last=Sen|first=Amiya P.|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780198098966.001.0001/acprof-9780198098966-chapter-2|title=বক্তৃতা, ৰাজহুৱা ভাষণ, আৰু অনানুষ্ঠানিক আলোচনা|date=22 May 2014|publisher=Oxford University Press|isbn=9780199083015|language=as-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780198098966.001.0001}}</ref><ref>{{Cite book|last=Bhatt|first=Chetan|url=https://www.taylorfrancis.com/books/9780203563397|title=জাতিগততাক পুনৰ চিন্তা কৰা : সংখ্যাগৰিষ্ঠ গোট আৰু প্ৰধান সংখ্যালঘু|publisher=Routledge|year=2004|isbn=9780203563397|editor-last=Kaufman|editor-first=Eric P.|location=London|chapter='গৰিষ্ঠতা জনগোষ্ঠীয় দাবী আৰু স্বৈৰাচাৰী জাতীয়তাবাদ: হিন্দুত্বৰ ক্ষেত্ৰ'|doi=10.4324/9780203563397|chapter-url=https://www.taylorfrancis.com/books/9780203563397/chapters/10.4324/9780203563397-20}}</ref> সোঁপন্থী জাতীয়তাবাদী আৰু স্বাধীনতা আন্দোলনৰ কৰ্মী সাৱৰকাৰে ১৯২২ চনত ''হিন্দুত্ব: হিন্দু কোন?'' শীৰ্ষক এখন গ্ৰন্থ লিখিছিল,<ref name="Sweetman Malik"/><ref name="Johnson2010p142"/> য’ত তেওঁ ''হিন্দু পৰিচয়''ৰ সৰ্বজনীন আৰু অপৰিহাৰ্য ধাৰণাৰ ৰূপৰেখা দাঙি ধৰিছিল। ইয়াত হিন্দু পৰিচয়ক ব্যাপকভাৱে ব্যাখ্যা কৰি ''আনৰ জীৱন-ধাৰণ আৰু মূল্যবোধ''ৰপৰা পৃথক কৰা হৈছিল।<ref name="Johnson2010p142">{{cite book|author=W. J. Johnson|title=হিন্দু ধৰ্মৰ অভিধান|url=https://books.google.com/books?id=MztqQgAACAAJ|year=2010|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-861026-7|page=142}}, [http://www.oxfordreference.com/view/10.1093/oi/authority.20110803095937609 উদ্ধৃতি]: "শব্দটোৰ সাহিত্যিক প্ৰচলন প্ৰথমে ১৮৭০ চনৰ সময়ত বাংকিমচন্দ্ৰ চেটাৰ্জীৰ ''আনন্দমঠ'' উপন্যাসৰ ধাৰাবাহিক প্ৰকাশৰ সময়তে হৈছিল। তাৰ পিছত সাৱৰকাৰে ''হিন্দুত্ব: হু ইজ এ হিন্দু'' (১৯২৩)ত ইয়াক মতাদৰ্শ ৰূপে সুসংগঠিত কৰিছিল।" }}</ref> সমসাময়িক অৰ্থত হিন্দুত্বৰ বুজা-বুজি বহুলাংশে সাৱৰকাৰৰ ধাৰণাৰপৰা উদ্ভৱ হৈছে, যি ১৯৮০ চনৰ পিছত গণৰাজনৈতিক কাৰ্যকলাপৰ জৰিয়তে অধিক বিস্তৃত হৈছিল।<ref name="Bhatt2001p77"/> [[ক্ৰিষ্টফ জাফ্ৰেলট|জাফ্ৰেলট]]ৰ মতে সাৱৰকাৰৰ হিন্দুত্বত পৰিচয়-নিৰ্মাণ "কলংকিতকৰণ"ৰ প্ৰক্ৰিয়াৰ জৰিয়তে স্পষ্টভাৱে চিত্ৰিত হৈছিল, য’ত ''প্যান-ইছলামবাদ'' আদি ভাবধাৰাৰ বিপৰীতে হিন্দু সমাজক একত্ৰিত কৰাৰ প্ৰচেষ্টা দেখা যায়। তেওঁ লিখিছিল: {{blockquote|হে হিন্দুসকল, হিন্দু জাতীয়তাক একত্ৰিত আৰু শক্তিশালী কৰক; আমাৰ কোনো অহিন্দু দেশবাসীক অপৰাধী কৰা নহয়, কিন্তু আমাৰ জাতি আৰু ভূমিৰ ন্যায্য আৰু জৰুৰী প্ৰতিৰক্ষাৰ বাবে; আনৰ বাবে তাইক বিশ্বাসঘাতকতা কৰাটো অসম্ভৱ কৰি তোলা বা তাইক মহাদেশৰপৰা মহাদেশলৈ সংগ্ৰাম কৰি থকা সেই "প্যান-ইজম"বোৰৰ কোনো এটাৰদ্বাৰা অপ্ৰৰোচিত আক্ৰমণৰ বলি কৰা।<ref>{{cite book|author=Christophe Jaffrelot|title=হিন্দু জাতীয়তাবাদী আন্দোলন আৰু ভাৰতীয় ৰাজনীতি: ১৯২৫ চনৰপৰা ১৯৯০ চনলৈকে : পৰিচয়-নিৰ্মাণ, ৰোপণ আৰু সংগঠনৰ কৌশল (মধ্য ভাৰতৰ বিশেষ উল্লেখেৰে)|url=https://books.google.com/books?id=iVsfVOTUnYEC|year=1999|publisher=Penguin|isbn=978-0-14-024602-5|pages=25–26}}</ref>}} ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:বিশেষজ্ঞৰ সহায়ৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] [[শ্ৰেণী:হিন্দু ধৰ্ম]] khyj5uryktceewqll1ndvvweu71lag6 617534 617533 2026-07-16T08:50:41Z Kandarpajit Kallol 6257 617534 wikitext text/x-wiki [[File:Swatyantra Vir Savarkar.jpg|thumb|[[বিনায়ক দামোদৰ সাভাৰকাৰ]], হিন্দুত্বৰ প্ৰতিষ্ঠাতা]] '''হিন্দুত্ব''' (Hindutva) হৈছে এক [[হিন্দু]] জাতীয়তাবাদী ৰাজনৈতিক আদৰ্শ।<ref name="BrownMcLean2018"/><ref name="Haokip">{{cite book | last=Haokip | first=Jangkholam | title=Can God Save My Village?: A Theological Study of Identity among the Tribal People of North-East India with a Special Reference to the Kukis of Manipur | publisher=Langham Monographs | year=2014 | isbn=978-1-78368-981-1 | url=https://books.google.com/books?id=Y4MuDgAAQBAJ | access-date=2023-05-03 | page=35|quote=Hindutva is a political ideology that does not necessarily represent the view of the majority of Hindus in India.}}</ref><ref name="GregoryJohnston2011">{{cite book |last1=Gregory |first1=Derek |last2=Johnston |first2=Ron |last3=Pratt |first3=Geraldine |last4=Watts |first4=Michael |last5=Whatmore |first5=Sarah |title=The Dictionary of Human Geography |url=https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467 |year=2011 |publisher=John Wiley & Sons |isbn=978-1-4443-5995-4 |pages=1– |access-date=9 May 2019 |archive-date=7 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007221356/https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467#v=onepage&q&f=false |url-status=live}}</ref><ref name="OED-online-hindutva">{{citation|chapter=Hindutva, n.|title=Oxford English Dictionary Online|publisher=Oxford University Press|chapter-url=http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|year=2011|chapter-url-access=subscription|access-date=17 November 2021|archive-date=16 October 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151016151555/http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|url-status=live}}</ref> ১৯২৩ চনত বিনায়ক দামোদৰ সাভাৰকাৰৰ দ্বাৰা প্ৰণয়ন কৰা এই আদৰ্শক মূলতঃ [[ৰাষ্ট্ৰীয় স্বয়ংসেৱক সংঘ]] (RSS), [[বিশ্ব হিন্দু পৰিষদ]] (VHP), শাসকীয় [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] (BJP)<ref name="The Hindutva Road">{{Cite web |date=4 December 2004 |title=The Hindutva road |url=https://frontline.thehindu.com/politics/article30225920.ece |website=Frontline |language=en |archive-date=4 June 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230604095642/https://frontline.thehindu.com/politics/article30225920.ece |url-status=live}}</ref>{{sfn|Krishna|2011|p=324}} আৰু অন্যান্য সংগঠনসমূহৰ দ্বাৰা সমৰ্থন কৰা হয়, যিবোৰক সামূহিকভাৱে 'সংঘ পৰিয়াল' বুলি জনা যায়।<ref name="Ross 2012">{{cite book |last=Ross |first=M.H. |title=Culture and Belonging in Divided Societies: Contestation and Symbolic Landscapes |publisher=University of Pennsylvania Press |series=Book collections on Project MUSE |year=2012 |isbn=978-0-8122-0350-9 |url=https://books.google.com/books?id=osHNwPkLh30C&pg=PA34 |page=34}}</ref><ref name="Sweetman Malik">{{cite book |last1=Sweetman |first1=W. |last2=Malik |first2=A. |title=Hinduism in India: Modern and Contemporary Movements |publisher=SAGE Publications |year=2016 |isbn=978-93-5150-231-9 |url=https://books.google.com/books?id=XW02DAAAQBAJ&pg=PA109 |page=109}}</ref> ইউৰোপীয় ফেচীবাদৰ ধাৰণা আৰু তত্ত্বসমূহ ধাৰ কৰি, আন্তঃযুদ্ধৰ সময়ছোৱাত আৰু দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত হিন্দুত্ব আন্দোলন ইটালীয় ফেচীবাদ আৰু নাজীবাদৰ সৈতে জড়িত আছিল।<ref name="Leidig" /><ref name=":6" /> হিন্দুত্বক সোঁপন্থী চৰমপন্থীৰ এক প্ৰকাৰ<ref name="Leidig">{{Cite journal|last=Leidig|first=Eviane|date=17 July 2020|title=Hindutva as a variant of right-wing extremism|journal=Patterns of Prejudice|volume=54|issue=3|pages=215–237|doi=10.1080/0031322X.2020.1759861|issn=0031-322X|doi-access=free|hdl=10852/84144|hdl-access=free}}</ref> আৰু ধ্ৰুপদী অৰ্থত "প্ৰায় ফেচীবাদী" বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে, যি একজাতীয় সংখ্যাগৰিষ্ঠতা আৰু সাংস্কৃতিক আধিপত্যৰ ধাৰণা মানি চলে।<ref name="j3517631" /><ref>{{harvnb|Frykenberg|2008|pages=178–220}}: "This essay attempts to show how — from an analytical or from an historical perspective — Hindutva is a melding of Hindu fascism and Hindu fundamentalism."</ref> কিছুমান বিশ্লেষকে হিন্দুত্বক ফেচীবাদৰ সৈতে একাকাৰ কৰা কাৰ্যক প্ৰত্যাহ্বান জনায় আৰু মত প্ৰকাশ কৰে যে হিন্দুত্ব হৈছে ৰক্ষণশীলতা বা জনগোষ্ঠীয় জাতীয়তাবাদৰ এক চৰম ৰূপ।<ref name="Bhatt & Mukta" /> কিছুমান পণ্ডিতে ইয়াক এটা বিচ্ছিন্নতাবাদী আদৰ্শ বুলিও বৰ্ণনা কৰিছে।<ref name="Parel">{{cite book |last=Parel |first=Anthony |author-link=Anthony Parel |title=Gandhi, Freedom, and Self-rule |publisher=Lexington Books |year=2000 |isbn=978-0-7391-0137-7 |url=https://books.google.com/books?id=sErf-DzVI9EC |quote=The agendas of Hindutva though strong on the issues of self - identity and self - definition, have tended to be separatist. |page=133 |access-date=30 March 2023 |archive-date=7 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007221355/https://books.google.com/books?id=sErf-DzVI9EC |url-status=live}}</ref><ref name="Varadarajan">{{cite book |last=Varadarajan |first=Siddharth |author-link=Siddharth Varadarajan |title=Gujarat, the Making of a Tragedy |publisher=Penguin Books |year=2002 |isbn=978-0-14-302901-4 |url=https://books.google.com/books?id=1kc9GmFWePUC |page=20}}</ref> হিন্দুত্বৰ সমৰ্থকসকলে, বিশেষকৈ ইয়াৰ প্ৰাৰম্ভিক তত্ত্ববিদসকলে হিন্দু ৰাষ্ট্ৰৰ ধাৰণাটোক ন্যায্যতা প্ৰদান কৰিবলৈ ৰাজনৈতিক বাকচাতুৰী আৰু কেতিয়াবা ভুল তথ্যৰ আশ্ৰয় লৈছে। এই আন্দোলনক প্ৰায়েই হিন্দু ধৰ্মীয় আৱেগক ব্যৱহাৰ কৰি সাম্প্ৰদায়িক ভিত্তিত মানুহক মেৰুকৰণ কৰা আৰু ৰাজনৈতিক লাভালাভৰ বাবে [[হিন্দু ধৰ্ম]]ৰ সামগ্ৰিক আৰু বহুত্ববাদী চৰিত্ৰক বিকৃত কৰাৰ বাবে সমালোচনা কৰা হয়।<ref>{{Cite web |title=Hindutuva vs Hinduism |date=8 April 2017 |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/hinduism-versus-hindutva/story-SYB9a5bwKPqBJxbM4fPg2O.html}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:বিশেষজ্ঞৰ সহায়ৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] [[শ্ৰেণী:হিন্দু ধৰ্ম]] lqab9zytpld49yyh97ls8qpfaesvyan 617535 617534 2026-07-16T08:52:04Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617535 wikitext text/x-wiki [[File:Swatyantra Vir Savarkar.jpg|thumb|[[বিনায়ক দামোদৰ সাভাৰকাৰ]], হিন্দুত্বৰ প্ৰতিষ্ঠাতা]] '''হিন্দুত্ব''' (Hindutva) হৈছে এক [[হিন্দু]] জাতীয়তাবাদী ৰাজনৈতিক আদৰ্শ।<ref name="Haokip">{{cite book | last=Haokip | first=Jangkholam | title=Can God Save My Village?: A Theological Study of Identity among the Tribal People of North-East India with a Special Reference to the Kukis of Manipur | publisher=Langham Monographs | year=2014 | isbn=978-1-78368-981-1 | url=https://books.google.com/books?id=Y4MuDgAAQBAJ | access-date=2023-05-03 | page=35|quote=Hindutva is a political ideology that does not necessarily represent the view of the majority of Hindus in India.}}</ref><ref name="GregoryJohnston2011">{{cite book |last1=Gregory |first1=Derek |last2=Johnston |first2=Ron |last3=Pratt |first3=Geraldine |last4=Watts |first4=Michael |last5=Whatmore |first5=Sarah |title=The Dictionary of Human Geography |url=https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467 |year=2011 |publisher=John Wiley & Sons |isbn=978-1-4443-5995-4 |pages=1– |access-date=9 May 2019 |archive-date=7 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007221356/https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467#v=onepage&q&f=false |url-status=live}}</ref><ref name="OED-online-hindutva">{{citation|chapter=Hindutva, n.|title=Oxford English Dictionary Online|publisher=Oxford University Press|chapter-url=http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|year=2011|chapter-url-access=subscription|access-date=17 November 2021|archive-date=16 October 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151016151555/http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|url-status=live}}</ref> ১৯২৩ চনত বিনায়ক দামোদৰ সাভাৰকাৰৰ দ্বাৰা প্ৰণয়ন কৰা এই আদৰ্শক মূলতঃ [[ৰাষ্ট্ৰীয় স্বয়ংসেৱক সংঘ]] (RSS), [[বিশ্ব হিন্দু পৰিষদ]] (VHP), শাসকীয় [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] (BJP)<ref name="The Hindutva Road">{{Cite web |date=4 December 2004 |title=The Hindutva road |url=https://frontline.thehindu.com/politics/article30225920.ece |website=Frontline |language=en |archive-date=4 June 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230604095642/https://frontline.thehindu.com/politics/article30225920.ece |url-status=live}}</ref>{{sfn|Krishna|2011|p=324}} আৰু অন্যান্য সংগঠনসমূহৰ দ্বাৰা সমৰ্থন কৰা হয়, যিবোৰক সামূহিকভাৱে 'সংঘ পৰিয়াল' বুলি জনা যায়।<ref name="Ross 2012">{{cite book |last=Ross |first=M.H. |title=Culture and Belonging in Divided Societies: Contestation and Symbolic Landscapes |publisher=University of Pennsylvania Press |series=Book collections on Project MUSE |year=2012 |isbn=978-0-8122-0350-9 |url=https://books.google.com/books?id=osHNwPkLh30C&pg=PA34 |page=34}}</ref><ref name="Sweetman Malik">{{cite book |last1=Sweetman |first1=W. |last2=Malik |first2=A. |title=Hinduism in India: Modern and Contemporary Movements |publisher=SAGE Publications |year=2016 |isbn=978-93-5150-231-9 |url=https://books.google.com/books?id=XW02DAAAQBAJ&pg=PA109 |page=109}}</ref> ইউৰোপীয় ফেচীবাদৰ ধাৰণা আৰু তত্ত্বসমূহ ধাৰ কৰি, আন্তঃযুদ্ধৰ সময়ছোৱাত আৰু দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত হিন্দুত্ব আন্দোলন ইটালীয় ফেচীবাদ আৰু নাজীবাদৰ সৈতে জড়িত আছিল।<ref name="Leidig" /><ref name=":6" /> হিন্দুত্বক সোঁপন্থী চৰমপন্থীৰ এক প্ৰকাৰ<ref name="Leidig">{{Cite journal|last=Leidig|first=Eviane|date=17 July 2020|title=Hindutva as a variant of right-wing extremism|journal=Patterns of Prejudice|volume=54|issue=3|pages=215–237|doi=10.1080/0031322X.2020.1759861|issn=0031-322X|doi-access=free|hdl=10852/84144|hdl-access=free}}</ref> আৰু ধ্ৰুপদী অৰ্থত "প্ৰায় ফেচীবাদী" বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে, যি একজাতীয় সংখ্যাগৰিষ্ঠতা আৰু সাংস্কৃতিক আধিপত্যৰ ধাৰণা মানি চলে।<ref name="j3517631" /><ref>{{harvnb|Frykenberg|2008|pages=178–220}}: "This essay attempts to show how — from an analytical or from an historical perspective — Hindutva is a melding of Hindu fascism and Hindu fundamentalism."</ref> কিছুমান বিশ্লেষকে হিন্দুত্বক ফেচীবাদৰ সৈতে একাকাৰ কৰা কাৰ্যক প্ৰত্যাহ্বান জনায় আৰু মত প্ৰকাশ কৰে যে হিন্দুত্ব হৈছে ৰক্ষণশীলতা বা জনগোষ্ঠীয় জাতীয়তাবাদৰ এক চৰম ৰূপ।<ref name="Bhatt & Mukta" /> কিছুমান পণ্ডিতে ইয়াক এটা বিচ্ছিন্নতাবাদী আদৰ্শ বুলিও বৰ্ণনা কৰিছে।<ref name="Parel">{{cite book |last=Parel |first=Anthony |author-link=Anthony Parel |title=Gandhi, Freedom, and Self-rule |publisher=Lexington Books |year=2000 |isbn=978-0-7391-0137-7 |url=https://books.google.com/books?id=sErf-DzVI9EC |quote=The agendas of Hindutva though strong on the issues of self - identity and self - definition, have tended to be separatist. |page=133 |access-date=30 March 2023 |archive-date=7 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007221355/https://books.google.com/books?id=sErf-DzVI9EC |url-status=live}}</ref><ref name="Varadarajan">{{cite book |last=Varadarajan |first=Siddharth |author-link=Siddharth Varadarajan |title=Gujarat, the Making of a Tragedy |publisher=Penguin Books |year=2002 |isbn=978-0-14-302901-4 |url=https://books.google.com/books?id=1kc9GmFWePUC |page=20}}</ref> হিন্দুত্বৰ সমৰ্থকসকলে, বিশেষকৈ ইয়াৰ প্ৰাৰম্ভিক তত্ত্ববিদসকলে হিন্দু ৰাষ্ট্ৰৰ ধাৰণাটোক ন্যায্যতা প্ৰদান কৰিবলৈ ৰাজনৈতিক বাকচাতুৰী আৰু কেতিয়াবা ভুল তথ্যৰ আশ্ৰয় লৈছে। এই আন্দোলনক প্ৰায়েই হিন্দু ধৰ্মীয় আৱেগক ব্যৱহাৰ কৰি সাম্প্ৰদায়িক ভিত্তিত মানুহক মেৰুকৰণ কৰা আৰু ৰাজনৈতিক লাভালাভৰ বাবে [[হিন্দু ধৰ্ম]]ৰ সামগ্ৰিক আৰু বহুত্ববাদী চৰিত্ৰক বিকৃত কৰাৰ বাবে সমালোচনা কৰা হয়।<ref>{{Cite web |title=Hindutuva vs Hinduism |date=8 April 2017 |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/hinduism-versus-hindutva/story-SYB9a5bwKPqBJxbM4fPg2O.html}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:বিশেষজ্ঞৰ সহায়ৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] [[শ্ৰেণী:হিন্দু ধৰ্ম]] p36j6fteobdy4nwwbmrsqd1hyekaxnr 617536 617535 2026-07-16T08:52:47Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617536 wikitext text/x-wiki [[File:Swatyantra Vir Savarkar.jpg|thumb|[[বিনায়ক দামোদৰ সাভাৰকাৰ]], হিন্দুত্বৰ প্ৰতিষ্ঠাতা]] '''হিন্দুত্ব''' (Hindutva) হৈছে এক [[হিন্দু]] জাতীয়তাবাদী ৰাজনৈতিক আদৰ্শ।<ref name="Haokip">{{cite book | last=Haokip | first=Jangkholam | title=Can God Save My Village?: A Theological Study of Identity among the Tribal People of North-East India with a Special Reference to the Kukis of Manipur | publisher=Langham Monographs | year=2014 | isbn=978-1-78368-981-1 | url=https://books.google.com/books?id=Y4MuDgAAQBAJ | access-date=2023-05-03 | page=35|quote=Hindutva is a political ideology that does not necessarily represent the view of the majority of Hindus in India.}}</ref><ref name="GregoryJohnston2011">{{cite book |last1=Gregory |first1=Derek |last2=Johnston |first2=Ron |last3=Pratt |first3=Geraldine |last4=Watts |first4=Michael |last5=Whatmore |first5=Sarah |title=The Dictionary of Human Geography |url=https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467 |year=2011 |publisher=John Wiley & Sons |isbn=978-1-4443-5995-4 |pages=1– |access-date=9 May 2019 |archive-date=7 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007221356/https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467#v=onepage&q&f=false |url-status=live}}</ref><ref name="OED-online-hindutva">{{citation|chapter=Hindutva, n.|title=Oxford English Dictionary Online|publisher=Oxford University Press|chapter-url=http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|year=2011|chapter-url-access=subscription|access-date=17 November 2021|archive-date=16 October 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151016151555/http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|url-status=live}}</ref> ১৯২৩ চনত বিনায়ক দামোদৰ সাভাৰকাৰৰ দ্বাৰা প্ৰণয়ন কৰা এই আদৰ্শক মূলতঃ [[ৰাষ্ট্ৰীয় স্বয়ংসেৱক সংঘ]] (RSS), [[বিশ্ব হিন্দু পৰিষদ]] (VHP), শাসকীয় [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] (BJP)<ref name="The Hindutva Road">{{Cite web |date=4 December 2004 |title=The Hindutva road |url=https://frontline.thehindu.com/politics/article30225920.ece |website=Frontline |language=en |archive-date=4 June 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230604095642/https://frontline.thehindu.com/politics/article30225920.ece |url-status=live}}</ref>{{sfn|Krishna|2011|p=324}} আৰু অন্যান্য সংগঠনসমূহৰ দ্বাৰা সমৰ্থন কৰা হয়, যিবোৰক সামূহিকভাৱে [[সংঘ পৰিয়াল]] বুলি জনা যায়।<ref name="Ross 2012">{{cite book |last=Ross |first=M.H. |title=Culture and Belonging in Divided Societies: Contestation and Symbolic Landscapes |publisher=University of Pennsylvania Press |series=Book collections on Project MUSE |year=2012 |isbn=978-0-8122-0350-9 |url=https://books.google.com/books?id=osHNwPkLh30C&pg=PA34 |page=34}}</ref><ref name="Sweetman Malik">{{cite book |last1=Sweetman |first1=W. |last2=Malik |first2=A. |title=Hinduism in India: Modern and Contemporary Movements |publisher=SAGE Publications |year=2016 |isbn=978-93-5150-231-9 |url=https://books.google.com/books?id=XW02DAAAQBAJ&pg=PA109 |page=109}}</ref> ইউৰোপীয় ফেচীবাদৰ ধাৰণা আৰু তত্ত্বসমূহ ধাৰ কৰি, আন্তঃযুদ্ধৰ সময়ছোৱাত আৰু দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত হিন্দুত্ব আন্দোলন ইটালীয় ফেচীবাদ আৰু নাজীবাদৰ সৈতে জড়িত আছিল।<ref name="Leidig" /> হিন্দুত্বক সোঁপন্থী চৰমপন্থীৰ এক প্ৰকাৰ<ref name="Leidig">{{Cite journal|last=Leidig|first=Eviane|date=17 July 2020|title=Hindutva as a variant of right-wing extremism|journal=Patterns of Prejudice|volume=54|issue=3|pages=215–237|doi=10.1080/0031322X.2020.1759861|issn=0031-322X|doi-access=free|hdl=10852/84144|hdl-access=free}}</ref> আৰু ধ্ৰুপদী অৰ্থত "প্ৰায় ফেচীবাদী" বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে, যি একজাতীয় সংখ্যাগৰিষ্ঠতা আৰু সাংস্কৃতিক আধিপত্যৰ ধাৰণা মানি চলে।<ref name="j3517631" /><ref>{{harvnb|Frykenberg|2008|pages=178–220}}: "This essay attempts to show how — from an analytical or from an historical perspective — Hindutva is a melding of Hindu fascism and Hindu fundamentalism."</ref> কিছুমান বিশ্লেষকে হিন্দুত্বক ফেচীবাদৰ সৈতে একাকাৰ কৰা কাৰ্যক প্ৰত্যাহ্বান জনায় আৰু মত প্ৰকাশ কৰে যে হিন্দুত্ব হৈছে ৰক্ষণশীলতা বা জনগোষ্ঠীয় জাতীয়তাবাদৰ এক চৰম ৰূপ।<ref name="Bhatt & Mukta" /> কিছুমান পণ্ডিতে ইয়াক এটা বিচ্ছিন্নতাবাদী আদৰ্শ বুলিও বৰ্ণনা কৰিছে।<ref name="Parel">{{cite book |last=Parel |first=Anthony |author-link=Anthony Parel |title=Gandhi, Freedom, and Self-rule |publisher=Lexington Books |year=2000 |isbn=978-0-7391-0137-7 |url=https://books.google.com/books?id=sErf-DzVI9EC |quote=The agendas of Hindutva though strong on the issues of self - identity and self - definition, have tended to be separatist. |page=133 |access-date=30 March 2023 |archive-date=7 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007221355/https://books.google.com/books?id=sErf-DzVI9EC |url-status=live}}</ref><ref name="Varadarajan">{{cite book |last=Varadarajan |first=Siddharth |author-link=Siddharth Varadarajan |title=Gujarat, the Making of a Tragedy |publisher=Penguin Books |year=2002 |isbn=978-0-14-302901-4 |url=https://books.google.com/books?id=1kc9GmFWePUC |page=20}}</ref> হিন্দুত্বৰ সমৰ্থকসকলে, বিশেষকৈ ইয়াৰ প্ৰাৰম্ভিক তত্ত্ববিদসকলে হিন্দু ৰাষ্ট্ৰৰ ধাৰণাটোক ন্যায্যতা প্ৰদান কৰিবলৈ ৰাজনৈতিক বাকচাতুৰী আৰু কেতিয়াবা ভুল তথ্যৰ আশ্ৰয় লৈছে। এই আন্দোলনক প্ৰায়েই হিন্দু ধৰ্মীয় আৱেগক ব্যৱহাৰ কৰি সাম্প্ৰদায়িক ভিত্তিত মানুহক মেৰুকৰণ কৰা আৰু ৰাজনৈতিক লাভালাভৰ বাবে [[হিন্দু ধৰ্ম]]ৰ সামগ্ৰিক আৰু বহুত্ববাদী চৰিত্ৰক বিকৃত কৰাৰ বাবে সমালোচনা কৰা হয়।<ref>{{Cite web |title=Hindutuva vs Hinduism |date=8 April 2017 |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/hinduism-versus-hindutva/story-SYB9a5bwKPqBJxbM4fPg2O.html}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:বিশেষজ্ঞৰ সহায়ৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] [[শ্ৰেণী:হিন্দু ধৰ্ম]] m5m997780cb3p3etx1ckafg9eiyf18y 617537 617536 2026-07-16T08:53:30Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617537 wikitext text/x-wiki [[File:Swatyantra Vir Savarkar.jpg|thumb|[[বিনায়ক দামোদৰ সাভাৰকাৰ]], হিন্দুত্বৰ প্ৰতিষ্ঠাতা]] '''হিন্দুত্ব''' (Hindutva) হৈছে এক [[হিন্দু]] জাতীয়তাবাদী ৰাজনৈতিক আদৰ্শ।<ref name="Haokip">{{cite book | last=Haokip | first=Jangkholam | title=Can God Save My Village?: A Theological Study of Identity among the Tribal People of North-East India with a Special Reference to the Kukis of Manipur | publisher=Langham Monographs | year=2014 | isbn=978-1-78368-981-1 | url=https://books.google.com/books?id=Y4MuDgAAQBAJ | access-date=2023-05-03 | page=35|quote=Hindutva is a political ideology that does not necessarily represent the view of the majority of Hindus in India.}}</ref><ref name="GregoryJohnston2011">{{cite book |last1=Gregory |first1=Derek |last2=Johnston |first2=Ron |last3=Pratt |first3=Geraldine |last4=Watts |first4=Michael |last5=Whatmore |first5=Sarah |title=The Dictionary of Human Geography |url=https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467 |year=2011 |publisher=John Wiley & Sons |isbn=978-1-4443-5995-4 |pages=1– |access-date=9 May 2019 |archive-date=7 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007221356/https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467#v=onepage&q&f=false |url-status=live}}</ref><ref name="OED-online-hindutva">{{citation|chapter=Hindutva, n.|title=Oxford English Dictionary Online|publisher=Oxford University Press|chapter-url=http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|year=2011|chapter-url-access=subscription|access-date=17 November 2021|archive-date=16 October 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151016151555/http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|url-status=live}}</ref> ১৯২৩ চনত বিনায়ক দামোদৰ সাভাৰকাৰৰ দ্বাৰা প্ৰণয়ন কৰা এই আদৰ্শক মূলতঃ [[ৰাষ্ট্ৰীয় স্বয়ংসেৱক সংঘ]] (RSS), [[বিশ্ব হিন্দু পৰিষদ]] (VHP), শাসকীয় [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] (BJP)<ref name="The Hindutva Road">{{Cite web |date=4 December 2004 |title=The Hindutva road |url=https://frontline.thehindu.com/politics/article30225920.ece |website=Frontline |language=en |archive-date=4 June 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230604095642/https://frontline.thehindu.com/politics/article30225920.ece |url-status=live}}</ref>{{sfn|Krishna|2011|p=324}} আৰু অন্যান্য সংগঠনসমূহৰ দ্বাৰা সমৰ্থন কৰা হয়, যিবোৰক সামূহিকভাৱে [[সংঘ পৰিয়াল]] বুলি জনা যায়।<ref name="Ross 2012">{{cite book |last=Ross |first=M.H. |title=Culture and Belonging in Divided Societies: Contestation and Symbolic Landscapes |publisher=University of Pennsylvania Press |series=Book collections on Project MUSE |year=2012 |isbn=978-0-8122-0350-9 |url=https://books.google.com/books?id=osHNwPkLh30C&pg=PA34 |page=34}}</ref><ref name="Sweetman Malik">{{cite book |last1=Sweetman |first1=W. |last2=Malik |first2=A. |title=Hinduism in India: Modern and Contemporary Movements |publisher=SAGE Publications |year=2016 |isbn=978-93-5150-231-9 |url=https://books.google.com/books?id=XW02DAAAQBAJ&pg=PA109 |page=109}}</ref> ইউৰোপীয় ফেচীবাদৰ ধাৰণা আৰু তত্ত্বসমূহ ধাৰ কৰি, আন্তঃযুদ্ধৰ সময়ছোৱাত আৰু দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত হিন্দুত্ব আন্দোলন ইটালীয় ফেচীবাদ আৰু নাজীবাদৰ সৈতে জড়িত আছিল।<ref name="Leidig" /> হিন্দুত্বক সোঁপন্থী চৰমপন্থীৰ এক প্ৰকাৰ<ref name="Leidig">{{Cite journal|last=Leidig|first=Eviane|date=17 July 2020|title=Hindutva as a variant of right-wing extremism|journal=Patterns of Prejudice|volume=54|issue=3|pages=215–237|doi=10.1080/0031322X.2020.1759861|issn=0031-322X|doi-access=free|hdl=10852/84144|hdl-access=free}}</ref> আৰু ধ্ৰুপদী অৰ্থত "প্ৰায় ফেচীবাদী" বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে, যি একজাতীয় সংখ্যাগৰিষ্ঠতা আৰু সাংস্কৃতিক আধিপত্যৰ ধাৰণা মানি চলে।<ref>{{harvnb|Frykenberg|2008|pages=178–220}}: "This essay attempts to show how — from an analytical or from an historical perspective — Hindutva is a melding of Hindu fascism and Hindu fundamentalism."</ref> কিছুমান বিশ্লেষকে হিন্দুত্বক ফেচীবাদৰ সৈতে একাকাৰ কৰা কাৰ্যক প্ৰত্যাহ্বান জনায় আৰু মত প্ৰকাশ কৰে যে হিন্দুত্ব হৈছে ৰক্ষণশীলতা বা জনগোষ্ঠীয় জাতীয়তাবাদৰ এক চৰম ৰূপ। কিছুমান পণ্ডিতে ইয়াক এটা বিচ্ছিন্নতাবাদী আদৰ্শ বুলিও বৰ্ণনা কৰিছে।<ref name="Parel">{{cite book |last=Parel |first=Anthony |author-link=Anthony Parel |title=Gandhi, Freedom, and Self-rule |publisher=Lexington Books |year=2000 |isbn=978-0-7391-0137-7 |url=https://books.google.com/books?id=sErf-DzVI9EC |quote=The agendas of Hindutva though strong on the issues of self - identity and self - definition, have tended to be separatist. |page=133 |access-date=30 March 2023 |archive-date=7 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007221355/https://books.google.com/books?id=sErf-DzVI9EC |url-status=live}}</ref><ref name="Varadarajan">{{cite book |last=Varadarajan |first=Siddharth |author-link=Siddharth Varadarajan |title=Gujarat, the Making of a Tragedy |publisher=Penguin Books |year=2002 |isbn=978-0-14-302901-4 |url=https://books.google.com/books?id=1kc9GmFWePUC |page=20}}</ref> হিন্দুত্বৰ সমৰ্থকসকলে, বিশেষকৈ ইয়াৰ প্ৰাৰম্ভিক তত্ত্ববিদসকলে হিন্দু ৰাষ্ট্ৰৰ ধাৰণাটোক ন্যায্যতা প্ৰদান কৰিবলৈ ৰাজনৈতিক বাকচাতুৰী আৰু কেতিয়াবা ভুল তথ্যৰ আশ্ৰয় লৈছে। এই আন্দোলনক প্ৰায়েই হিন্দু ধৰ্মীয় আৱেগক ব্যৱহাৰ কৰি সাম্প্ৰদায়িক ভিত্তিত মানুহক মেৰুকৰণ কৰা আৰু ৰাজনৈতিক লাভালাভৰ বাবে [[হিন্দু ধৰ্ম]]ৰ সামগ্ৰিক আৰু বহুত্ববাদী চৰিত্ৰক বিকৃত কৰাৰ বাবে সমালোচনা কৰা হয়।<ref>{{Cite web |title=Hindutuva vs Hinduism |date=8 April 2017 |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/hinduism-versus-hindutva/story-SYB9a5bwKPqBJxbM4fPg2O.html}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:বিশেষজ্ঞৰ সহায়ৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] [[শ্ৰেণী:হিন্দু ধৰ্ম]] 4z1cdtubgcr9tm6t3b6xg8ihw68osvc 617538 617537 2026-07-16T08:54:37Z Kandarpajit Kallol 6257 617538 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}[[File:Swatyantra Vir Savarkar.jpg|thumb|[[বিনায়ক দামোদৰ সাভাৰকাৰ]], হিন্দুত্বৰ প্ৰতিষ্ঠাতা]] '''হিন্দুত্ব''' (Hindutva) হৈছে এক [[হিন্দু]] জাতীয়তাবাদী ৰাজনৈতিক আদৰ্শ।<ref name="Haokip">{{cite book | last=Haokip | first=Jangkholam | title=Can God Save My Village?: A Theological Study of Identity among the Tribal People of North-East India with a Special Reference to the Kukis of Manipur | publisher=Langham Monographs | year=2014 | isbn=978-1-78368-981-1 | url=https://books.google.com/books?id=Y4MuDgAAQBAJ | access-date=2023-05-03 | page=35|quote=Hindutva is a political ideology that does not necessarily represent the view of the majority of Hindus in India.}}</ref><ref name="GregoryJohnston2011">{{cite book |last1=Gregory |first1=Derek |last2=Johnston |first2=Ron |last3=Pratt |first3=Geraldine |last4=Watts |first4=Michael |last5=Whatmore |first5=Sarah |title=The Dictionary of Human Geography |url=https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467 |year=2011 |publisher=John Wiley & Sons |isbn=978-1-4443-5995-4 |pages=1– |access-date=9 May 2019 |archive-date=7 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007221356/https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467#v=onepage&q&f=false |url-status=live}}</ref><ref name="OED-online-hindutva">{{citation|chapter=Hindutva, n.|title=Oxford English Dictionary Online|publisher=Oxford University Press|chapter-url=http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|year=2011|chapter-url-access=subscription|access-date=17 November 2021|archive-date=16 October 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151016151555/http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|url-status=live}}</ref> ১৯২৩ চনত বিনায়ক দামোদৰ সাভাৰকাৰৰ দ্বাৰা প্ৰণয়ন কৰা এই আদৰ্শক মূলতঃ [[ৰাষ্ট্ৰীয় স্বয়ংসেৱক সংঘ]] (RSS), [[বিশ্ব হিন্দু পৰিষদ]] (VHP), শাসকীয় [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] (BJP)<ref name="The Hindutva Road">{{Cite web |date=4 December 2004 |title=The Hindutva road |url=https://frontline.thehindu.com/politics/article30225920.ece |website=Frontline |language=en |archive-date=4 June 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230604095642/https://frontline.thehindu.com/politics/article30225920.ece |url-status=live}}</ref>{{sfn|Krishna|2011|p=324}} আৰু অন্যান্য সংগঠনসমূহৰ দ্বাৰা সমৰ্থন কৰা হয়, যিবোৰক সামূহিকভাৱে [[সংঘ পৰিয়াল]] বুলি জনা যায়।<ref name="Ross 2012">{{cite book |last=Ross |first=M.H. |title=Culture and Belonging in Divided Societies: Contestation and Symbolic Landscapes |publisher=University of Pennsylvania Press |series=Book collections on Project MUSE |year=2012 |isbn=978-0-8122-0350-9 |url=https://books.google.com/books?id=osHNwPkLh30C&pg=PA34 |page=34}}</ref><ref name="Sweetman Malik">{{cite book |last1=Sweetman |first1=W. |last2=Malik |first2=A. |title=Hinduism in India: Modern and Contemporary Movements |publisher=SAGE Publications |year=2016 |isbn=978-93-5150-231-9 |url=https://books.google.com/books?id=XW02DAAAQBAJ&pg=PA109 |page=109}}</ref> ইউৰোপীয় ফেচীবাদৰ ধাৰণা আৰু তত্ত্বসমূহ ধাৰ কৰি, আন্তঃযুদ্ধৰ সময়ছোৱাত আৰু দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত হিন্দুত্ব আন্দোলন ইটালীয় ফেচীবাদ আৰু নাজীবাদৰ সৈতে জড়িত আছিল।<ref name="Leidig" /> হিন্দুত্বক সোঁপন্থী চৰমপন্থীৰ এক প্ৰকাৰ<ref name="Leidig">{{Cite journal|last=Leidig|first=Eviane|date=17 July 2020|title=Hindutva as a variant of right-wing extremism|journal=Patterns of Prejudice|volume=54|issue=3|pages=215–237|doi=10.1080/0031322X.2020.1759861|issn=0031-322X|doi-access=free|hdl=10852/84144|hdl-access=free}}</ref> আৰু ধ্ৰুপদী অৰ্থত "প্ৰায় ফেচীবাদী" বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে, যি একজাতীয় সংখ্যাগৰিষ্ঠতা আৰু সাংস্কৃতিক আধিপত্যৰ ধাৰণা মানি চলে।<ref>{{harvnb|Frykenberg|2008|pages=178–220}}: "This essay attempts to show how — from an analytical or from an historical perspective — Hindutva is a melding of Hindu fascism and Hindu fundamentalism."</ref> কিছুমান বিশ্লেষকে হিন্দুত্বক ফেচীবাদৰ সৈতে একাকাৰ কৰা কাৰ্যক প্ৰত্যাহ্বান জনায় আৰু মত প্ৰকাশ কৰে যে হিন্দুত্ব হৈছে ৰক্ষণশীলতা বা জনগোষ্ঠীয় জাতীয়তাবাদৰ এক চৰম ৰূপ। কিছুমান পণ্ডিতে ইয়াক এটা বিচ্ছিন্নতাবাদী আদৰ্শ বুলিও বৰ্ণনা কৰিছে।<ref name="Parel">{{cite book |last=Parel |first=Anthony |author-link=Anthony Parel |title=Gandhi, Freedom, and Self-rule |publisher=Lexington Books |year=2000 |isbn=978-0-7391-0137-7 |url=https://books.google.com/books?id=sErf-DzVI9EC |quote=The agendas of Hindutva though strong on the issues of self - identity and self - definition, have tended to be separatist. |page=133 |access-date=30 March 2023 |archive-date=7 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007221355/https://books.google.com/books?id=sErf-DzVI9EC |url-status=live}}</ref><ref name="Varadarajan">{{cite book |last=Varadarajan |first=Siddharth |author-link=Siddharth Varadarajan |title=Gujarat, the Making of a Tragedy |publisher=Penguin Books |year=2002 |isbn=978-0-14-302901-4 |url=https://books.google.com/books?id=1kc9GmFWePUC |page=20}}</ref> হিন্দুত্বৰ সমৰ্থকসকলে, বিশেষকৈ ইয়াৰ প্ৰাৰম্ভিক তত্ত্ববিদসকলে হিন্দু ৰাষ্ট্ৰৰ ধাৰণাটোক ন্যায্যতা প্ৰদান কৰিবলৈ ৰাজনৈতিক বাকচাতুৰী আৰু কেতিয়াবা ভুল তথ্যৰ আশ্ৰয় লৈছে। এই আন্দোলনক প্ৰায়েই হিন্দু ধৰ্মীয় আৱেগক ব্যৱহাৰ কৰি সাম্প্ৰদায়িক ভিত্তিত মানুহক মেৰুকৰণ কৰা আৰু ৰাজনৈতিক লাভালাভৰ বাবে [[হিন্দু ধৰ্ম]]ৰ সামগ্ৰিক আৰু বহুত্ববাদী চৰিত্ৰক বিকৃত কৰাৰ বাবে সমালোচনা কৰা হয়।<ref>{{Cite web |title=Hindutuva vs Hinduism |date=8 April 2017 |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/hinduism-versus-hindutva/story-SYB9a5bwKPqBJxbM4fPg2O.html}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:হিন্দু ধৰ্ম]] j63xec55lns6zh1qkvgr0gy252u69jp 617539 617538 2026-07-16T08:55:01Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617539 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}[[File:Swatyantra Vir Savarkar.jpg|thumb|[[বিনায়ক দামোদৰ সাভাৰকাৰ]], হিন্দুত্বৰ প্ৰতিষ্ঠাতা]] '''হিন্দুত্ব''' ([[ইংৰাজী]]: Hindutva) হৈছে এক [[হিন্দু]] জাতীয়তাবাদী ৰাজনৈতিক আদৰ্শ।<ref name="Haokip">{{cite book | last=Haokip | first=Jangkholam | title=Can God Save My Village?: A Theological Study of Identity among the Tribal People of North-East India with a Special Reference to the Kukis of Manipur | publisher=Langham Monographs | year=2014 | isbn=978-1-78368-981-1 | url=https://books.google.com/books?id=Y4MuDgAAQBAJ | access-date=2023-05-03 | page=35|quote=Hindutva is a political ideology that does not necessarily represent the view of the majority of Hindus in India.}}</ref><ref name="GregoryJohnston2011">{{cite book |last1=Gregory |first1=Derek |last2=Johnston |first2=Ron |last3=Pratt |first3=Geraldine |last4=Watts |first4=Michael |last5=Whatmore |first5=Sarah |title=The Dictionary of Human Geography |url=https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467 |year=2011 |publisher=John Wiley & Sons |isbn=978-1-4443-5995-4 |pages=1– |access-date=9 May 2019 |archive-date=7 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007221356/https://books.google.com/books?id=5gCHckKszz0C&pg=RA1-PT467#v=onepage&q&f=false |url-status=live}}</ref><ref name="OED-online-hindutva">{{citation|chapter=Hindutva, n.|title=Oxford English Dictionary Online|publisher=Oxford University Press|chapter-url=http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|year=2011|chapter-url-access=subscription|access-date=17 November 2021|archive-date=16 October 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151016151555/http://www.oed.com/view/Entry/291968?redirectedFrom=Hindutva#eid|url-status=live}}</ref> ১৯২৩ চনত বিনায়ক দামোদৰ সাভাৰকাৰৰ দ্বাৰা প্ৰণয়ন কৰা এই আদৰ্শক মূলতঃ [[ৰাষ্ট্ৰীয় স্বয়ংসেৱক সংঘ]] (RSS), [[বিশ্ব হিন্দু পৰিষদ]] (VHP), শাসকীয় [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] (BJP)<ref name="The Hindutva Road">{{Cite web |date=4 December 2004 |title=The Hindutva road |url=https://frontline.thehindu.com/politics/article30225920.ece |website=Frontline |language=en |archive-date=4 June 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230604095642/https://frontline.thehindu.com/politics/article30225920.ece |url-status=live}}</ref>{{sfn|Krishna|2011|p=324}} আৰু অন্যান্য সংগঠনসমূহৰ দ্বাৰা সমৰ্থন কৰা হয়, যিবোৰক সামূহিকভাৱে [[সংঘ পৰিয়াল]] বুলি জনা যায়।<ref name="Ross 2012">{{cite book |last=Ross |first=M.H. |title=Culture and Belonging in Divided Societies: Contestation and Symbolic Landscapes |publisher=University of Pennsylvania Press |series=Book collections on Project MUSE |year=2012 |isbn=978-0-8122-0350-9 |url=https://books.google.com/books?id=osHNwPkLh30C&pg=PA34 |page=34}}</ref><ref name="Sweetman Malik">{{cite book |last1=Sweetman |first1=W. |last2=Malik |first2=A. |title=Hinduism in India: Modern and Contemporary Movements |publisher=SAGE Publications |year=2016 |isbn=978-93-5150-231-9 |url=https://books.google.com/books?id=XW02DAAAQBAJ&pg=PA109 |page=109}}</ref> ইউৰোপীয় ফেচীবাদৰ ধাৰণা আৰু তত্ত্বসমূহ ধাৰ কৰি, আন্তঃযুদ্ধৰ সময়ছোৱাত আৰু দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত হিন্দুত্ব আন্দোলন ইটালীয় ফেচীবাদ আৰু নাজীবাদৰ সৈতে জড়িত আছিল।<ref name="Leidig" /> হিন্দুত্বক সোঁপন্থী চৰমপন্থীৰ এক প্ৰকাৰ<ref name="Leidig">{{Cite journal|last=Leidig|first=Eviane|date=17 July 2020|title=Hindutva as a variant of right-wing extremism|journal=Patterns of Prejudice|volume=54|issue=3|pages=215–237|doi=10.1080/0031322X.2020.1759861|issn=0031-322X|doi-access=free|hdl=10852/84144|hdl-access=free}}</ref> আৰু ধ্ৰুপদী অৰ্থত "প্ৰায় ফেচীবাদী" বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে, যি একজাতীয় সংখ্যাগৰিষ্ঠতা আৰু সাংস্কৃতিক আধিপত্যৰ ধাৰণা মানি চলে।<ref>{{harvnb|Frykenberg|2008|pages=178–220}}: "This essay attempts to show how — from an analytical or from an historical perspective — Hindutva is a melding of Hindu fascism and Hindu fundamentalism."</ref> কিছুমান বিশ্লেষকে হিন্দুত্বক ফেচীবাদৰ সৈতে একাকাৰ কৰা কাৰ্যক প্ৰত্যাহ্বান জনায় আৰু মত প্ৰকাশ কৰে যে হিন্দুত্ব হৈছে ৰক্ষণশীলতা বা জনগোষ্ঠীয় জাতীয়তাবাদৰ এক চৰম ৰূপ। কিছুমান পণ্ডিতে ইয়াক এটা বিচ্ছিন্নতাবাদী আদৰ্শ বুলিও বৰ্ণনা কৰিছে।<ref name="Parel">{{cite book |last=Parel |first=Anthony |author-link=Anthony Parel |title=Gandhi, Freedom, and Self-rule |publisher=Lexington Books |year=2000 |isbn=978-0-7391-0137-7 |url=https://books.google.com/books?id=sErf-DzVI9EC |quote=The agendas of Hindutva though strong on the issues of self - identity and self - definition, have tended to be separatist. |page=133 |access-date=30 March 2023 |archive-date=7 October 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007221355/https://books.google.com/books?id=sErf-DzVI9EC |url-status=live}}</ref><ref name="Varadarajan">{{cite book |last=Varadarajan |first=Siddharth |author-link=Siddharth Varadarajan |title=Gujarat, the Making of a Tragedy |publisher=Penguin Books |year=2002 |isbn=978-0-14-302901-4 |url=https://books.google.com/books?id=1kc9GmFWePUC |page=20}}</ref> হিন্দুত্বৰ সমৰ্থকসকলে, বিশেষকৈ ইয়াৰ প্ৰাৰম্ভিক তত্ত্ববিদসকলে হিন্দু ৰাষ্ট্ৰৰ ধাৰণাটোক ন্যায্যতা প্ৰদান কৰিবলৈ ৰাজনৈতিক বাকচাতুৰী আৰু কেতিয়াবা ভুল তথ্যৰ আশ্ৰয় লৈছে। এই আন্দোলনক প্ৰায়েই হিন্দু ধৰ্মীয় আৱেগক ব্যৱহাৰ কৰি সাম্প্ৰদায়িক ভিত্তিত মানুহক মেৰুকৰণ কৰা আৰু ৰাজনৈতিক লাভালাভৰ বাবে [[হিন্দু ধৰ্ম]]ৰ সামগ্ৰিক আৰু বহুত্ববাদী চৰিত্ৰক বিকৃত কৰাৰ বাবে সমালোচনা কৰা হয়।<ref>{{Cite web |title=Hindutuva vs Hinduism |date=8 April 2017 |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/hinduism-versus-hindutva/story-SYB9a5bwKPqBJxbM4fPg2O.html}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:হিন্দু ধৰ্ম]] eodbfdctrjoi4slrmqcj07n6cnt20lr ৰাণী কি বাৱ 0 106860 617526 545634 2026-07-16T06:55:19Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617526 wikitext text/x-wiki {{ভাল প্ৰবন্ধ}} {{Infobox historic site | name = ৰাণী কি বাৱ | image = Rani ki vav 02.jpg | coordinates = {{coord|23|51|32|N|72|6|6|E|region:IN-GJ_type:landmark|format=dms|display=inline,title}} | designation5_partof = n | embedded = {{Infobox UNESCO World Heritage Site |buffer_zone = {{convert|125.44|ha|acre|abbr=on}} |child = yes |ID = ৯২২ |Year = ২০১৪ |Criteria = {{UNESCO WHS type|(i), (iv)}}(i), (iv)}} | locmapin = | map_caption = | area = {{convert|4.68|ha|acre|abbr=on}} | location = পাটন, [[গুজৰাট]] }} '''ৰাণী কি বাৱ''' ({{lang-en|Rani ki Vav}}) [[ভাৰত]]ৰ [[গুজৰাট]] ৰাজ্যৰ পাটন চহৰত অৱস্থিত এক ঐতিহাসিক স্থল। আক্ষৰিক ভাবে ৰাণী কি বাৱৰ অৰ্থ হৈছে 'ৰাণীৰ খটখটিযুক্ত কুঁৱা'। এই স্থল সৰস্বতী নদীৰ পাৰত অৱস্থিত। একাদশ শতিকাৰ চৌলুক্য ৰজা ভীম প্ৰথমৰ পত্নী উদয়মতী ইয়াক নিৰ্মাণ কৰাইছিল বুলি কোৱা হয়। সময়ৰ সোঁতত মাটিত পোত যোৱাৰ পিছত ১৯৪০ চনত ইয়াক পুনৰ আৱিষ্কাৰ কৰা হয় আৰু ১৯৮০ চনত ভাৰতৰ প্ৰত্নতাত্ত্বিক জৰীপ বিভাগে পুনৰুদ্ধাৰ কৰে। ২০১৪ চনত ইয়াক ভাৰতৰ [[ৰাষ্ট্ৰসংঘ শিক্ষা, বিজ্ঞান আৰু সংস্কৃতি সংস্থা]]ৰ [[বিশ্ব ঐতিহ্য ক্ষেত্ৰ]]ৰ ভিতৰত অন্যতম হিচাপে তালিকাভুক্ত কৰা হৈছে। এই খটখটিযুক্ত কুঁৱাটো পানীৰ পৱিত্ৰতাক সুচাবলৈ ওলোটা মন্দিৰ হিচাপে ডিজাইন কৰা হৈছে। ইয়াক ভাস্কৰ্য্যৰ শাৰীৰ সৈতে সাতটা স্তৰৰ চিৰিত বিভক্ত কৰা হৈছে। এই ভাস্কৰ্যৰ শাৰীসমূহত ৫০০ৰো অধিক প্ৰধান ভাস্কৰ্য্য আৰু ১০০০ৰো অধিক সৰু ভাস্কৰ্য্য আছে। ৰাণী কি বাৱৰ ভাস্কৰ্যসমূহত ধৰ্মীয়, ধৰ্মনিৰপেক্ষ আৰু প্ৰতীকী চিত্ৰকল্পৰ সংমিশ্ৰণ ঘটিছে। ==ইতিহাস== [[File:Rani ki vav1.jpg|thumb|250px|ৰাণী কি বাৱৰ ভিতৰভাগ|left]] চৌলুক্য বংশৰ শাসন কালত ৰাণী কি বাৱ নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। ই সৰস্বতী নদীৰ পাৰত অৱস্থিত।<ref name=":4">{{Cite web|url=https://whc.unesco.org/en/list/922|title=Rani-ki-Vav (the Queen's Stepwell) at Patan, Gujarat – UNESCO World Heritage Centre|website=whc.unesco.org|language=en|access-date=2015-12-05}}</ref> ১২০০ খ্ৰীষ্টাব্দৰ পৰা ১২১০ খ্ৰীষ্টাব্দৰ ভিতৰত দিল্লীৰ চুলতান কুতুব-উদ্দিন আইবাকে আৰু ১২৯৮ খ্ৰীষ্টাব্দত পুনৰ আল্লাউদ্দিন খিলজীয়ে পাটন চহৰত লুটপাত চলাইছিল।<ref>{{cite book |last=Lal |first=Kishori Saran |author-link=K. S. Lal |title=History of the Khaljis (1290–1320) |year=1950 |publisher=The Indian Press |location=Allahabad |url=https://books.google.com/books?id=2XXqAQAACAAJ |oclc=685167335 }}</ref> ১৩০৪ চনত জৈন সন্ন্যাসী মেৰুতুংগৰ দ্বাৰা ৰচিত প্ৰবন্ধ-চিন্তামণিত উল্লেখ আছে: "নৰবৰাহ খেংগাৰ কন্যা উদয়মতীয়ে সহস্ৰলিংগ পুখুৰীৰ গৌৰৱ অতিক্ৰম কৰি শ্ৰীপট্টন (পাটন)ত এই নৱতম খটখটিযুক্ত কুঁৱা নিৰ্মাণ কৰাইছিল।" এই গ্ৰন্থখনৰ মতে ১০৬৩ খ্ৰীষ্টাব্দত নিৰ্মাণ কাৰ্য আৰম্ভ হোৱা এই কুঁৱাৰ নিৰ্মাণ ২০ বছৰৰ পাছত সম্পূৰ্ণ হৈছিল। সাধাৰণতে ধাৰণা কৰা হয় যে ভীম প্ৰথমৰ স্মৃতিত (ৰাজত্ব কাল: ১০২২ – ১০৬৪ খ্ৰীষ্টাব্দ) তেওঁৰ ৰাণী উদয়মতীয়ে নিৰ্মাণ কৰাইছিল। সম্ভৱতঃ ৰজাৰ মৃত্যুৰ পিছত উদয়মতী আৰু কৰ্ণে সম্পূৰ্ণ কৰিছিল যদিও এয়া সম্পূৰ্ণ হোৱাৰ সময়ত ৰাণী উদয়মতী বিধৱা আছিল নে নাই সেয়া বিতৰ্কিত। একে বছৰতে নিৰ্মিত মাউণ্ট আবু পৰ্বতৰ অৱস্থিত বিমলশ্বাহী মন্দিৰৰ সৈতে স্থাপত্যৰ সাদৃশ্যৰ ভিত্তিত ৰাণী কি বাৱৰ নিৰ্মাণৰ সময় ১০৩২ খ্ৰীষ্টাব্দ বুলি ধাৰণা কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":0">{{Cite book|url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.325016|title=Gujaratlo Rajkiya Ane Sanskritik Itihas Granth Part-iii Itihasni Gujaratlo Rajkiya Ane Sanskritik Itihas Granth Part-iv Solanki|last=Shastri|first=Hariprasadji|date=1976|pages=135–137}}</ref><ref>{{cite book |author=Vinod Chandra Srivastava |title=History of Agriculture in India, Up to C. 1200 A.D. |url=https://books.google.com/books?id=FvjZVwYVmNcC&pg=PA857 |year=2008 |publisher=Concept |isbn=978-81-8069-521-6 |page=857}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ৰাণী কি বাৱক সৰস্বতী নদীৰ বানে বুৰাই পেলায় আৰু সম্পূৰ্ণৰূপে পলসত পোত যায়।<ref name=":6" /> ১৮৯০ চনত হেনৰী কাউচেন্স আৰু জেমছ বাৰ্জেছে ইয়ালৈ ভ্ৰমণ কৰোঁতে ইয়াক সম্পূৰ্ণৰূপে মাটিৰ তলত পোত যোৱা অৱস্থাত আৱিষ্কাৰ কৰে। সেইসময়ত কেৱল কুঁৱাৰ খাদ আৰু কেইটামান স্তম্ভহে দৃশ্যমান অৱস্থাত আছিল। তেওঁলোকে ইয়াক ৮৭ মিটাৰ (২৮৫ ফুট) জোখৰ এটা বিশাল গাঁত বুলি বৰ্ণনা কৰিছিল। ''ট্ৰেভেলছ ইন ৱেষ্টাৰ্ণ ইণ্ডিয়া'' গ্ৰন্থত জেমছ টডে উল্লেখ কৰিছে যে ৰাণী কি বাৱৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰী সম্ভৱতঃ আধুনিক পাটনত নিৰ্মিত আনটো খটখটিযুক্ত কুঁৱা ত্ৰিকাম বাৰোট নি বাৱত (বাহাদুৰ সিং খটখটিযুক্ত কুঁৱা) পুনৰ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref name=":5" /><ref name=":7">{{Cite book|title=Steps to Water : The Ancient Stepwells of India|last1=Livingston|first1=Morna|last2=Beach|first2=Milo|publisher=Princeton Architectural Press|year=2002|isbn=1568983247|edition=First|location=New York|pages=63–64|oclc=48263695|author-link2=Milo C. Beach}}</ref> ১৯৪০ চনত বৰোদা ৰাজ্যৰ অধীনত কৰা খনন কাৰ্য্যত ৰাণী কি বাৱ উন্মোচিত হয়। ১৯৮৬ চনত ভাৰতীয় প্ৰত্নতাত্ত্বিক জৰীপে(ASI) ইয়াৰ বিস্তৃত খনন আৰু পুনৰুদ্ধাৰ কৰে। খননৰ সময়ত উদয়মতীৰ এটা প্ৰতিমূৰ্তিও উদ্ধাৰ কৰা হয়। ১৯৮১ চনৰ পৰা ১৯৮৭ চনলৈকে এই পুনৰুদ্ধাৰৰ কাম কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite book|title=Her Space, Her Story : Exploring the Stepwells of Gujarat|last=Mehta Bhatt|first=Purnima|publisher=Zubaan|others=del Solar, Daniel|year=2014|isbn=9789383074495|location=New Delhi|pages=72–90|chapter=7. Queen's Stepwell (Rani ni Vav) - Patan, Gujarat|oclc=898408173}}</ref><ref name=":6">{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/bhopal/archeologist-who-restored-rani-ka-vav-recalls-his-role/story-R3Mq3CWwJYGfXSwiOQvYIN.html|title=Archeologist who restored Rani Ka Vav recalls his role|last1=Tomar|first1=Shruti|last2=Faruqui|first2=Mujeeb|date=2018-07-26|publisher=Hindustan Times|location=Bhopal|access-date=2019-06-20}}</ref> [[ভাৰত চৰকাৰ|ভাৰত চৰকাৰে]] ৰাণী কি বাৱক ৰাষ্ট্ৰীয় গুৰুত্বৰ স্মৃতিসৌধ হিচাপে ঘোষণা কৰি ভাৰতীয় প্ৰত্নতাত্ত্বিক জৰীপৰ দ্বাৰা ইয়াক সুৰক্ষিত কৰা হৈছে। ২০১৪ চনৰ ২২ জুনত ইয়াক ভাৰতৰ [[ৰাষ্ট্ৰসংঘ শিক্ষা, বিজ্ঞান আৰু সংস্কৃতি সংস্থা]]ৰ [[বিশ্ব ঐতিহ্য ক্ষেত্ৰ]]ৰ তালিকাত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref name=":1">{{Cite web|url=https://whc.unesco.org/en/news/1157|title=Four new cultural sites inscribed on World Heritage List|date=2014-06-22|work=UNESCO World Heritage Centre|access-date=2014-10-11}}</ref><ref name=":2">{{cite web|url=http://news.biharprabha.com/2014/06/gujarats-rani-ki-vav-added-to-unesco-world-heritage-site-list/|title=Gujarat's Rani ki Vav added to UNESCO World Heritage site List|work=IANS|publisher=news.biharprabha.com|access-date=22 June 2014|archivedate=3 November 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161103191445/http://news.biharprabha.com/2014/06/gujarats-rani-ki-vav-added-to-unesco-world-heritage-site-list/|deadurl=yes}}</ref> ২০১৬ চনৰ ভাৰতীয় অনাময় সন্মিলনত ইয়াক ভাৰতৰ "আটাইতকৈ পৰিষ্কাৰ প্ৰতিষ্ঠিত স্থান" হিচাপে নিৰ্বাচিত কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web|url=http://indianexpress.com/article/india/india-news-india/gujarat-world-heritage-site-rani-ki-vav-bags-cleanest-iconic-place-award/|title=Gujarat world heritage site: Rani ki Vav bags 'Cleanest Iconic Place' award|website=indianexpress.com|date=October 2016|language=en|access-date=2016-10-25}}</ref> ==স্থাপত্য== [[File:Rani Ki Vav, Above View.JPG|150px|ওপৰৰ পৰা ৰাণী কি বাৱ|left]] ৰাণী কি বাৱক [[গুজৰাট]]ৰ খটখটিযুক্ত কুঁৱা স্থাপত্যৰ উৎকৃষ্ট উদাহৰণ বুলি গণ্য কৰা হয়। মাৰু-গুৰ্জৰ স্থাপত্য শৈলীৰ চূড়ান্ত পৰ্যায়ত খটখটিযুক্ত কুঁৱা নিৰ্মাণৰ কৌশল শীৰ্ষস্থান লাভ কৰাৰ সময়ত ইয়াক নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। এক জটিল কৌশলৰ আয়ত্তৰ প্ৰমাণৰ লিগতে বিশদ আৰু অনুপাতৰ ব্যৱহাৰৰ সৌন্দৰ্য্য প্ৰতিফলিত কৰি ৰাণী কি বাৱক উৎকৃষ্ট স্থাপত্যৰ নিদৰ্শন হিচাপে গঢ়ি তোলে। ইয়াৰ স্থাপত্য আৰু ভাস্কৰ্য্যসমূহৰ সৈতে মাউণ্ট আবু পৰ্বতৰ বিমলশ্বাহী মন্দিৰ আৰু মধেৰাৰ সূৰ্য মন্দিৰৰ সৈতে মিল আছে।<ref name=":3" /> ইয়াক নন্দ শৈলীৰ খটখটিযুক্ত কুঁৱা হিচাপে শ্ৰেণীভুক্ত কৰা হৈছে। ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য প্ৰায় ৬৫ ​​মিটাৰ (২১৩ ফুট), প্ৰস্থ ২০ মিটাৰ (৬৬ ফুট) আৰু গভীৰতা ২৮ মিটাৰ (৯২ ফুট)। চতুৰ্থ স্তৰটো আটাইতকৈ গভীৰ আৰু ই ৯.৫ মিটাৰ (৩১ ফুট) দৈৰ্ঘ্য আৰু ৯.৪ মিটাৰ (৩১ ফুট) প্ৰস্থৰ আয়তাকাৰ পুখুৰী এটাত পৰিগণিত হয়। এই পুখুৰীৰ গভীৰতা প্ৰায় ২৩ মিটাৰ (৭৫ ফুট)। ৰাণী কি বাৱৰ প্ৰৱেশদ্বাৰ পূব দিশত অৱস্থিত আনহাতে মূল কুঁৱাটো আটাইতকৈ পশ্চিম মূৰত অৱস্থিত। কুঁৱাটোৰ ব্যাস ১০ মিটাৰ (৩৩ ফুট) আৰু ই প্ৰায় ৩০ মিটাৰ (৯৮ ফুট) গভীৰ।<ref name=":4" /><ref name=":3" /> ৰাণী কি বাৱ সাতটা স্তৰৰ চিৰিত ভাগ কৰা হৈছে। এই স্তৰসমূহ তললৈ নামি গৈ এটা দ, বৃত্তাকাৰ কুঁৱা এটা পোৱা যায়। চিৰিযুক্ত কৰিডৰ এটা নিয়মীয়া ব্যৱধানত স্তম্ভযুক্ত, বহুমহলীয়া পেভিলিয়নৰ সৈতে বিভাজিত কৰা হৈছে। দেৱাল, খুঁটা, স্তম্ভ, বন্ধনী আৰু চ'তিবোৰ খোদিত আৰু স্ক্ৰলৱৰ্কেৰে অলংকৃত কৰা হৈছে। কাষৰ বেৰবোৰৰ ভেটিসমূহ সূক্ষ্ম আকৃতি আৰু ভাস্কৰ্য্যৰে অলংকৃত। ইয়াত ২১২টা খুঁটা আছে।<ref name=":3" /> ===ভাস্কৰ্য=== <gallery mode=packed heights=150px> File:Rani ki Vav Vishnu.jpg|সৰ্পকন্যাৰ বাওঁফালে সৈতে [[বৰাহ]] File:Rani ki Vaav 15.jpg|[[বামণ]] অৱতাৰ File:Rani ki vav - Patan - Gujarat - Wall Decorations.jpg|[[পৰশুৰাম]] File:Kalki on Stone Panel.JPG|[[কল্কি]] অৱতাৰ (কেন্দ্ৰ), লিপষ্টিক বা গছৰ ডালৰ সৈতে (বাওঁফালে) আৰু বান্দৰৰ সৈতে (সোঁফালে) নাৰী File:Maa Durga idol in rani ki vav.jpg|মহিষাসুৰ মৰ্দনী [[দুৰ্গা]][[দুৰ্গা]] File:Gujarat heritage.jpg|অপ্সৰাৰ সৈতে [[ভৈৰৱ]] File:Ganesha, Sculptures at Rani ki Vav (15778247014).jpg|পত্নীৰ সৈতে [[গণেশ]] আৰু অপ্সৰা </gallery> [[File:Rani Ki Vav - Patan, Gujarat.jpg|thumb|দেৱালৰ ভাস্কৰ্য]] [[File:Queens stepwell, patan, gujarat.JPG|thumb|অলংকৃত দেৱাল]] [[File:Rani ki vav 08.jpg|thumb|upright=1.2|খোদিত স্তম্ভ]] ৰাণী কি বাৱত ৫০০ৰো অধিক প্ৰধান ভাস্কৰ্য্য আৰু হাজাৰৰো অধিক সৰু ভাস্কৰ্য্য আছে। ভাস্কৰ্যসমূহত ধৰ্মীয়, প্ৰতীকী আৰু ধৰ্মনিৰপেক্ষ চিত্ৰকল্পৰ সৈতে সংযুক্ত সাহিত্যিক ৰচনাত উল্লিখিত ৰূপৰ প্ৰতিফলন দেখা যায়।<ref name=":4" /> ইয়াৰ অলংকৰণত দেৱ-দেৱী, ঐশ্বৰিক সত্তা, পুৰুষ-মহিলা, সন্ন্যাসী-সন্যাসিনী, পুৰোহিত আৰু সাধাৰণ লোকে বাস কৰা সমগ্ৰ বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডখনক চিত্ৰিত কৰা হৈছে। দৃশ্যমান আৰু অদৃশ্যকে ধৰি জীৱ-জন্তু, মাছ আৰু চৰাইৰ লগতে উদ্ভিদ আৰু গছ ইয়াৰ ভাস্কৰ্যসমূহত চিত্ৰিত কৰা হৈছে।<ref name=":3" /><ref name=":7" /> ইয়াক মাটিৰ তলৰ মন্দিৰ বা ওলোটা মন্দিৰ হিচাপে ডিজাইন কৰা হৈছে। ই ডিজাইনে পানীৰ পৱিত্ৰতাক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে।<ref name=":4" /> ইয়াত থকা ভাস্কৰ্য্যসমূহত অসংখ্য হিন্দু দেৱতাৰ চিত্ৰ চিত্ৰিত কৰা হৈছে। ইয়াৰ ভিতৰত [[ব্ৰহ্মা]], [[বিষ্ণু]], [[শিৱ]], [[গণেশ]], [[কুবেৰ]], [[লকুলীশ]], [[ভৈৰৱ]], [[সূৰ্য]], [[ইন্দ্ৰ]] আৰু [[হয়গ্ৰীৱ]] আদি দেৱতা আৰু [[লক্ষ্মী]], [[পাৰ্বতী]], [[সৰস্বতী]], [[চামুণ্ডা]], ক্ষেমংকাৰী, সূৰ্য্যানী, [[মাতৃকা]] আৰু [[দুৰ্গা]] (মহিষসুৰ্মৰ্দিনী হিচাপে) আদি উল্লেখযোগ্য। বিষ্ণুৰ সৈতে জড়িত ভাস্কৰ্য্যসমূহৰ সংখ্যা আন সকলো দেৱতাকতকৈ বেছি আৰু ইয়াৰ ভিতৰত শেষশায়ী বিষ্ণু (ক্ষীৰসাগৰত [[শেষনাগ]]ৰ সজ্জাত ভগৱান), বিশ্বৰূপ বিষ্ণু (বিষ্ণুৰ মহাজাগতিক ৰূপ) আৰু বিষ্ণুৰ [[দশাৱতাৰ]] (বিষ্ণুৰ দহটা অৱতাৰ) আদি অন্তৰ্ভুক্ত।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite book|title=The Stepwells of Gujarat: In Art-historical Perspective|last=Jain-Neubauer|first=Jutta|publisher=Abhinav Publications|year=1981|isbn=0391022849|edition=First|location=New Delhi|page=[https://www.google.com/books/edition/The_Stepwells_of_Gujarat/61fSwBF4bbYC?hl=en&gbpv=1&pg=PA35&printsec=frontcover 35] |oclc=19399030}}</ref> আন আন ভাস্কৰ্য্যসমূহৰ ভিতৰত ব্ৰহ্মা-সাবিত্ৰী, উমা-মহেশ্বৰ আৰু লক্ষ্মী-নাৰায়ণ আদি দেৱতাৰ পৰিয়াল আদিও দেখা যায়। আন আন ভাস্কৰ্য্যসমূহৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হ'ল [[অৰ্ধনাৰীশ্বৰ]] (শিৱ আৰু পাৰ্বতী ৰূপ) আৰু [[নৱগ্ৰহ]]ৰ ভাস্কৰ্য।<ref name=":3" /><ref name=":5" /> ইয়াত বৃহৎ সংখ্যক ঐশ্বৰিক সত্তা [[অপ্সৰা]]সমূহৰ ভাস্কৰ্য আছে। অপ্সৰাৰ ভাস্কৰ্য কিছুমানত তেওঁ ওঁঠত ৰং লগাই থকা অৱস্থা, সুগন্ধি ডাল এটা চোবাই থকা অৱস্থা বা এজন পুৰুষে তেওঁৰ ভৰিৰ যত্ন লৈ থকা অৱস্থা আদিত চিত্ৰিত কৰা হৈছে। তৃতীয় মহলীয়া পেভিলিয়নৰ উত্তৰ দিশত ভৰিত আঁকোৱালি লোৱা বান্দৰ এটাক ৰক্ষা কৰি থকা অপ্সৰাৰ ভাস্কৰ্য্য আছে। তেওঁৰ ভৰিৰ ওচৰত ডিঙিত সাপ লৈ নগ্ন নাৰী আছে। দীঘল চুলিৰে নাগকন্যা (সৰ্প ৰাজকুমাৰী)ৰ ভাস্কৰ্য্য, ৰাজহংসৰ লগতে ধ্ৰুপদী নৃত্যৰ অৱস্থানত আকাশী নৃত্যশিল্পীৰ চিত্ৰও আছে।<ref name=":3" /> নাৰীৰ দৈনন্দিন জীৱন আৰু কাম-কাজত চিত্ৰিত কৰা বৃহৎ সংখ্যক ভাস্কৰ্য্য ইয়াত দেখা যায়। এগৰাকী মহিলাই চুলি ফণীয়াই থকা, কাণফুলি সামঞ্জস্য কৰি আইনাত নিজকে চাই থকা ৰূপত ভাস্কৰ্য পোৱা গৈছে। অন্যান্য ভাস্কৰ্য্যসমূহৰ ভিতৰত এগৰাকী মহিলাই চিঠি লিখা অৱস্থা, সোঁ ভৰিত বৃশ্চিক এটা উঠি যোৱা আৰু কাপোৰ পিছলি যোৱা এগৰাকী যুৱতী, এগৰাকী বাওঁনা সদৃশ মানুহৰ দাড়ি টানি থকা এগৰাকী যুৱতী, এগৰাকী মহিলাই হাতত মাছৰ কাঁহী এখন লৈ থকা অৱস্থাত এডাল সাপে তেওঁৰ ভৰিখন আগুৰি ধৰি মাছটোৰ ওচৰলৈ আগবাঢ়ি অহা দৃশ্য আদি উল্লেখযোগ্য। এটা ভাস্কৰ্য্যত তিতা চুলিৰে গা ধোৱাৰ পৰা ওলাই অহা এগৰাকী যুৱতী আৰু চুলিৰ পৰা মুকুতাৰ দৰে সৰি পৰা পানীৰ টোপালবোৰ ধৰি থকা ৰাজহংস এটাক চিত্ৰিত কৰা হৈছে। এই ভাস্কৰ্য্যসমূহত মহিলাসকলক খাৰু, কাণফুলি, ডিঙিৰ অলংকাৰ, কঁকালৰ অলংকাৰ, ভৰিৰ অলংকাৰ, মাৰ্জিত সাজ-পাৰ আৰু ভালদৰে ফণীয়াই থোৱা চুলিকে ধৰি গহনাৰে সজ্জিত ৰূপত দৰ্শোৱা হৈছে। ইয়াত বিভিন্ন ধৰণৰ মুখমণ্ডলৰ প্ৰকাশ আৰু আৱেগ চিত্ৰিত কৰা হৈছে। এই প্ৰকাশ আৰু আৱেগ সন্মিলিত মুখমণ্ডলে সৌন্দৰ্য্যৰ লগতে প্ৰেমক উচ্চ আৰু প্ৰলোভনমূলক ৰূপত প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। মাতৃৰ প্ৰেমক প্ৰতিনিধিত্ব কৰা ভাস্কৰ্য্য যেনে এগৰাকী মহিলাই নিজৰ সন্তানক ধৰি চন্দ্ৰৰ ফালে আঙুলিয়াই তেওঁৰ মনোযোগ আঁতৰাই দিয়া, এগৰাকী মহিলাই নিজৰ সন্তানক গছৰ পৰা আম ছিঙি দিবলৈ ওখকৈ তুলি ধৰা, আৰু শিশুৰ সৈতে আমৰ বাগিচাত এগৰাকী মহিলা আদি ভাস্কৰ্য পোৱা গৈছে।<ref name=":3" /> <gallery mode=packed heights=200px> File:Rani Ka Vav, Patan, Gujarat.jpg|কুঁৱাৰ খাদত বহুবধনৰ বন্ধনী File:Inside rani ki vav another wall structure.jpg|জ্যামিতিক জালিৰ আৰ্হি আৰু ডিজাইন পাটোলা শাৰীৰ বস্ত্ৰ ডিজাইনৰ সৈতে মিলা ভাস্কৰ্য </gallery> কুঁৱাৰ খাদ ক্ৰমান্বয়ে বৃদ্ধি পোৱা অংশত বাহুবধনৰ বন্ধনী আছে। এইবোৰ প্ৰচুৰ পৰিমাণে অলংকৃত কৰা হৈছে।<ref name=":7" /> দেৱালত [[কল্পতৰু]] খোদিত শিল্পকৰ্মই উৰ্বৰতা আৰু প্ৰকৃতি পূজাক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। আনহাতে [[কীৰ্তিমুখ]] আৰু [[মকৰ]]ৰ ভাস্কৰ্যয়ে নিম্নতল আৰু স্তম্ভৰ শোভা বৃদ্ধি কৰিছে।<ref name=":3" /> স্থানীয়, জ্যামিতিক বস্ত্ৰ ডিজাইনৰ সৈতে মিল থকা জালিকৰ্মৰ আৰ্হি আৰু ডিজাইন আছে। ৰাণী কি বাৱৰ উত্তৰ প্ৰৱেশদ্বাৰৰ দেৱালত পৰম্পৰাগত পাটোলা শাৰীৰ ডিজাইনৰ বৈশিষ্ট্য দেখা যায়ইয়াৰ আৰ্হি হয়তো মন্দিৰত দেখা কাঠৰ খোদিত আৰু চিলিঙৰ পৰা লোৱা হৈছে।<ref name=":3" /><ref name=":7" /> ঘোঁৰা, হাতী আৰু সিংহৰ মূৰ্তিয়ে ইয়াৰ নিম্নতলৰ সাঁচ আৰু স্তম্ভসমূহ শোভিত কৰিছে।<ref name=":3" /> ==চিত্ৰণ== ২০১৮ চনৰ জুলাই মাহৰ পৰা মহাত্মা গান্ধী নতুন ছিৰিজৰ ভাৰতীয় ₹১০০ টকাৰ নোটৰ পিছফালে ৰাণী কি বাৱৰ ছবি চিত্ৰিত কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web|title = RBI to Issue New Design ₹ 100 Denomination Banknote|url = https://rbi.org.in/Scripts/BS_PressReleaseDisplay.aspx?prid=44533|website =rbi.org.in|access-date = 2018-07-19|language = en}}</ref> [[File:India new 100 INR, Mahatma Gandhi New Series, 2018, reverse.png|thumb|300px|center|মহাত্মা গান্ধী নতুন ছিৰিজৰ ভাৰতীয় ₹১০০ টকাৰ নোটৰ পিছফালে ৰাণী কি বাৱৰ ছবি]] ==তথ্য উৎস== {{ৰেফলিষ্ট}} ==লগতে পঢ়ক== * {{Cite book |last=Mankodi |first=Kirit |year=1991 |title=The Queen's Stepwell at Patan |url=https://books.google.com/books?id=Fu7VAAAAMAAJ |publisher=Project for Indian Cultural Studies |location=Bombay |language=en |isbn=978-81-900184-0-1 |oclc=28801053}} ==বাহ্যিক সংযোগ== {{Commons category|Rani ki Vav|ৰাণী কি বাৱ}} {{ভাৰতৰ বিশ্ব ঐতিহ্যবাহী স্থানসমূহৰ তালিকা}} * ৰাণী কি বাৱৰ [http://www.cyark.org/projects/rani-ki-vav ত্ৰিমাত্ৰিক আৰ্হি] [[শ্ৰেণী:গুজৰাট]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ পৰ্যটনস্থলী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ বিশ্ব ঐতিহ্য ক্ষেত্ৰ]] p7s7ijen1p2havhr9vxt8rfeihjkeby বেলাৰুছ 0 109051 617477 614666 2026-07-16T03:30:54Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617477 wikitext text/x-wiki {{Delete|তথ্যসূত্ৰ নথকা চুটি প্ৰবন্ধ {} '''বেলাৰুছ''', আনুষ্ঠানিকভাৱে '''বেলাৰুছ গণৰাজ্য''', পূব ইউৰোপৰ এখন ভূমি আৱদ্ধ দেশ। ইয়াৰ পূব আৰু উত্তৰ-পূবে ৰাছিয়া, দক্ষিণে ইউক্ৰেইন, পশ্চিমে পোলেণ্ড আৰু উত্তৰ-পশ্চিমে লিথুৱেনিয়া আৰু লাটভিয়া। বেলাৰুছৰ আয়তন ২০৭,৬০০ বৰ্গ কিলোমিটাৰ (৮০,২০০ বৰ্গমাইল) আৰু ইয়াৰ জনসংখ্যা ৯১ লাখ। দেশখনৰ জলবায়ু অৰ্ধব’ৰিয়েল আৰু প্ৰশাসনিকভাৱে ছটা অঞ্চলত বিভক্ত। মিনস্ক ৰাজধানী আৰু আটাইতকৈ ডাঙৰ চহৰ; ইয়াক বিশেষ মৰ্যাদা থকা চহৰ হিচাপে পৃথকে প্ৰশাসন কৰা হয়। [[শ্ৰেণী:গণৰাজ্য]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ সদস্য ৰাষ্ট্ৰসমূহ]] [[শ্ৰেণী:ইউৰোপৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:Wikipedia articles incorporating a citation from the 1911 Encyclopaedia Britannica with Wikisource reference]] [[শ্ৰেণী:স্থিতিশীল তথ্যসমৃদ্ধ প্ৰবন্ধ]] [[শ্ৰেণী:পোখালি (দেশ)]] oypn1dujs4dtlq35kskwehq3gyeuik2 617478 617477 2026-07-16T03:31:10Z Kandarpajit Kallol 6257 617478 wikitext text/x-wiki {{Delete|তথ্যসূত্ৰ নথকা চুটি প্ৰবন্ধ}} '''বেলাৰুছ''', আনুষ্ঠানিকভাৱে '''বেলাৰুছ গণৰাজ্য''', পূব ইউৰোপৰ এখন ভূমি আৱদ্ধ দেশ। ইয়াৰ পূব আৰু উত্তৰ-পূবে ৰাছিয়া, দক্ষিণে ইউক্ৰেইন, পশ্চিমে পোলেণ্ড আৰু উত্তৰ-পশ্চিমে লিথুৱেনিয়া আৰু লাটভিয়া। বেলাৰুছৰ আয়তন ২০৭,৬০০ বৰ্গ কিলোমিটাৰ (৮০,২০০ বৰ্গমাইল) আৰু ইয়াৰ জনসংখ্যা ৯১ লাখ। দেশখনৰ জলবায়ু অৰ্ধব’ৰিয়েল আৰু প্ৰশাসনিকভাৱে ছটা অঞ্চলত বিভক্ত। মিনস্ক ৰাজধানী আৰু আটাইতকৈ ডাঙৰ চহৰ; ইয়াক বিশেষ মৰ্যাদা থকা চহৰ হিচাপে পৃথকে প্ৰশাসন কৰা হয়। [[শ্ৰেণী:গণৰাজ্য]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ সদস্য ৰাষ্ট্ৰসমূহ]] [[শ্ৰেণী:ইউৰোপৰ দেশ]] [[শ্ৰেণী:Wikipedia articles incorporating a citation from the 1911 Encyclopaedia Britannica with Wikisource reference]] [[শ্ৰেণী:স্থিতিশীল তথ্যসমৃদ্ধ প্ৰবন্ধ]] [[শ্ৰেণী:পোখালি (দেশ)]] ss4xqkev1uecr0yrud2e6bxwko8bsvk মোমল ৰাণো 0 111852 617275 606651 2026-07-15T12:12:39Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617275 wikitext text/x-wiki {{Short description|Sindhi and Rajasthani folklore}} {{Infobox folk tale |Folk_Tale_Name=মোমল ৰাণো|Image_Name=|Region=সিন্ধ}} '''মোমল ৰাণো''' ({{Lang-en|Momal Rano }}) হৈছে সিন্ধী লোককথা আৰু ৰাজস্থানী লোককথাৰ পৰা মোমল আৰু ৰানোৰ এক ৰোমান্টিক কাহিনী।<ref>{{Cite book |last=Lalwani |first=Tamana |url=https://episteme.net.in/content/73/3824/attachments/5-Sindhi.pdf |title=Sindhi Folklore and Sindhi Folk Tales |date=March 2018 |publisher=Bharat College of Arts and Commerce |location=[[India]]}}</ref> দুঃসাহসিক কৰ্ম, যাদু, পৰিকল্পনা, সৌন্দৰ্য্য, প্ৰেম, বিচ্ছেদৰ অধ্যায়, আৰু সৰ্বোপৰি ৰোমান্টিক ট্ৰেজেডীক সামৰি লোৱা বহুমুখী কাহিনী। এই কাহিনীটো শ্বাহ জো ৰিছালোতো প্ৰকাশ পাইছে আৰু সিন্ধৰ সাতটা জনপ্ৰিয় কৰুণ ৰোমাঞ্চৰ অংশ। আন ছয়টা কাহিনী হ’ল [[উমৰ মাৰভি]], [[ছাছুই পুন্নহুন]], [[চোনী মহিৱাল|সোহনী মেহাৰ]], [[লিলান চানেছাৰ]], [[নূৰী জাম তামাচী]] আৰু [[সোৰথ ৰায় দিয়াচ]] যিবোৰ সাধাৰণতে সিন্ধৰ সাত ৰাণী বুলি জনা যায়। ইয়াৰ আগতে ভিত্তাইৰ বাহিৰেও শ্বাহ ইনাত ৰিজৱীকে ধৰি আন বহু কবিয়ে এই কাহিনীটোৰ ওপৰত পদ্য ৰচনা কৰিছিল আৰু লতিফৰ মৃত্যুৰ পিছত আন বহু কবিয়ে, যেনে তাজল বেৱাছ আৰু শ্বেইখ আয়াজ (দুই এজনৰ উদ্ধৃতি দিওঁ) একেটা কাহিনীৰেই চেষ্টা কৰিছিল; গতিকে সকলোৱে বিভিন্ন কোণৰ পৰা কাহিনীৰ দৃষ্টিভংগী বহল কৰিলে। মোমল-ৰানোক সিন্ধী আৰু ৰাজস্থানী সাহিত্যৰ অন্যতম জনপ্ৰিয় লোককথা হিচাপে গণ্য কৰা হয়। ==ঐতিহাসিক প্ৰসংগ== এই কাহিনী ভাৰতৰ ৰাজস্থানৰ ভৌগোলিক বেল্টৰ লগতে পাকিস্তানৰ সিন্ধতো সংঘটিত হোৱা বুলি ধৰা হয়। কাহিনীৰ সম্পৰ্কত ৰাজস্থানৰ ভূগোল সামৰি লোৱা বেল্টটো হৈছে জয়ছলমেৰ জিলাৰ লোদ্ৰৱা বা লোধ্ৰুৱ; আনহাতে সিন্ধৰ অঞ্চলটো হৈছে প্ৰদেশখনৰ ঘটকী জিলাৰ মোমল জী মাৰি (মোমলৰ অট্টালিকা) আৰু তেওঁৰ পিতৃৰ ঘৰ। এই কাহিনীটো সম্ভৱতঃ ১৪ শতিকাৰ মাজভাগত উমেৰকোট বা আমাৰকোট (বৰ্তমান পাকিস্তানৰ সিন্ধ প্ৰদেশৰ দক্ষিণ-পূব দিশৰ এখন জিলা)ৰ ৰজা হামিৰ ছুমৰ’ৰ সময়ত ঘটিছিল।<ref name=sindhiadabiboard>{{Cite web |title=Sindhi Abadi board |url=http://www.sindhiadabiboard.org/catalogue/Folk_Litrature/Book27/Book_page1.html#_ftn1 |access-date=2025-02-03 |archivedate=2012-06-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120601212350/http://www.sindhiadabiboard.org/catalogue/Folk_Litrature/Book27/Book_page1.html#_ftn1 |deadurl=yes }}</ref> ==কাহিনী== অমৰকটৰ ৰজা হামীৰ ছুমোৰোৱে তেওঁৰ মন্ত্ৰী ৰানো মহেন্দ্ৰ, ছিনহাৰো ধমাচান্নী আৰু দৌনৰো ভাত্যান্নীৰ সৈতে অমৰকটৰ দূৰৈৰ অঞ্চলবোৰত চিকাৰ কৰিবলৈ গৈছিল আৰু কেতিয়াবা দুঃসাহসিক অভিযানৰ বাবে নিজৰ সৰু দেশখনৰ সীমাও পাৰ হ’ব পাৰিছিল। এবাৰ চিকাৰৰ হুলস্থুলৰ সময়ত এই চাৰিজন লোকৰ সন্মুখীন হোৱা এজন ব্যক্তিয়ে ভুলবশতঃ তেওঁলোকৰ সন্মুখীন হৈছিল। তেওঁলোক কোন আৰু কি কৰিছিল সেই কথা মানুহজনক প্ৰকাশ কৰা নাছিল। কিন্তু মানুহজনে তেওঁলোকক বিগত দিনত তেওঁৰ লগত ঘটা কাহিনীটোত নিয়োজিত কৰি তুলিলে। তেওঁ কাশ্মীৰৰ ওচৰৰ অঞ্চলৰ এজন ৰাজকুমাৰ আছিল, তেওঁ মোমলৰ সৌন্দৰ্য্য আৰু মনোমোহাতাৰ কিংবদন্তি শুনি ইমানেই অনুপ্ৰাণিত হৈছিল যে তেওঁ দুঃসাহসিক অভিযানৰ পিছত লগালে,কিন্তু যেতিয়া তেওঁ মোমল থকা অঞ্চলটোৰ ওচৰ পালেগৈ, তেতিয়া তেওঁ কেৱল মোমলৰ মোহনীয় সৌন্দৰ্য্যই নহয়, মোমলৰ মহিলা চাকৰ/ভগ্নীসকলে কৰা কৌশল আৰু আঁচনিবোৰেও তেওঁক আগুৰি ধৰিলে, যিয়ে সেই ৰাজকুমাৰৰ ধন-সম্পত্তি আৰু সামগ্ৰী কাঢ়ি লোৱাই নহয়, একাধিক প্ৰহেলিকাত তেওঁক ইমানেই বিভ্ৰান্ত কৰিছিল যে তেওঁ নিজৰ জীৱন ৰক্ষা আৰু দৌৰাৰ বাহিৰে আন একো কৰিব নোৱাৰিলে। এই ৰাজকুমাৰে কোৱা কাহিনীটোৱেই সেই চাৰিজন বন্ধুৰ কৌতুহল বৃদ্ধি কৰিবলৈ যথেষ্ট আছিল। তেওঁ ৰাজকুমাৰৰ পৰা মোমলৰ অৱস্থানৰ তথ্য লাভ কৰি একেটা দুঃসাহসিক অভিযান চলাবলৈ সিদ্ধান্ত ল’লে। মোমলৰ বাসস্থান আছিল উমেৰকোটৰ উত্তৰ-পূবত লোধ্ৰুভাৰ ওচৰত। কাক মহল (ককৰ ৰাজপ্ৰসাদ) নামৰ এটা ৰাজপ্ৰসাদত তাই নিজৰ সাতগৰাকী (কিছুমান ইতিহাসবিদে নজনী বুলি কয়) ভগ্নীৰ সৈতে বাস কৰিছিল, ইয়াৰে আটাইতকৈ বিখ্যাত আছিল সোমাল আৰু নাতিৰ, (কিছুমানে তাইক ভনীয়েকতকৈ মোমলৰ চাকৰ বুলি গণ্য কৰে)। লেবিৰিন্থ, প্ৰহেলিকা, নকল পুখুৰী, ভ্ৰম আৰু বহুত কিবাকিবি থকা এটা যাদুকৰী ৰাজপ্ৰসাদ আছিল। মোমালৰ বাবে যিয়েই প্ৰেমিক হ’ব বিচাৰে তেওঁ কেইবাটাও বাধাৰ সন্মুখীন হ’ব, আৰু যিজনে অক্ষত অৱস্থাত ৰাজপ্ৰসাদত উপস্থিত হ’বলৈ সফল হ’ব, মোমলক সম্ভৱতঃ তেওঁৰ পত্নী হিচাপে গ্ৰহণ কৰা হ’ব বুলি এটা কিংবদন্তি আছিল। ইতিহাসে কোৱাৰ দৰে মোমল আৰু তাইৰ ভনীয়েক/চাকৰৰ কাষ চাপি অহা প্ৰায় সকলোৰে পৰাই সকলো লুটি লোৱা হৈছিল, তেওঁৰ ধ্বংসৰ কাহিনী কোৱা কাশ্মীৰৰ ৰাজকুমাৰৰ দৰে দুই এজনক বাদ দি তেওঁলোকৰ জীৱনকে ধৰি সকলো লুটি লোৱা হৈছিল। ভাগ্যৰ দৰেই বিখ্যাত বুদ্ধিমান আৰু সাহসী ৰানো মান্দ্ৰোৱেই একমাত্ৰ সফলতাৰে ৰাজপ্ৰসাদত উপস্থিত হৈছিল, সম্পূৰ্ণ অক্ষত অৱস্থাত। মোমলে ​​বহুত আপ্লুত হৈছিল আৰু সেয়েহে মোমলক তেওঁ পত্নী হিচাপে গ্ৰহণ কৰিছিল। আন দুজন মন্ত্ৰীৰ সৈতে ৰজা হামিৰে কাকত ৰানো মেন্ধ্ৰ’ক এৰি উমেৰকোটলৈ ৰাওনা হয়। ৰাণো আৰু মোমলে ​​বহুদিন লগ পাই থাকিল আৰু দুয়োপক্ষৰ পৰা তেওঁলোকৰ প্ৰেম কাহিনীয়ে অনুভৱৰ গভীৰতা লাভ কৰিলে। অৱশ্যে ৰজা হামিৰে ৰাণোক লৈ ঈৰ্ষা অনুভৱ কৰিছিল যে তেওঁ ব্যক্তিগতভাৱে চিনি পোৱা পৃথিৱীৰ আটাইতকৈ ধুনীয়া মহিলাগৰাকীক বন্দী কৰাত সফল হৈছে। সেয়ে ৰানোৰ ওপৰত চকু ৰাখি মোমলক লগ নকৰিবলৈ ক’লে। ৰাণোৱে তেওঁৰ মন্ত্ৰী হোৱাৰ বাবে ৰজা বন্ধুৰ আদেশ মানি চলিবলগীয়া হৈছিল। কিন্তু মোমলৰ প্ৰতি থকা তেওঁৰ আবেগে তেওঁক শান্তিৰে তাইৰ পৰা আঁতৰি থাকিবলৈ নিদিলে। গতিকে সাধাৰণতে তেওঁ কামৰ অন্তত সন্ধিয়া উটত উঠি লুধ্ৰুভালৈ ৰাওনা হয় আৰু পিছদিনা ৰাতিপুৱালৈকে উমেৰকোটলৈ উভতি যায়। যিটো ৰাণোই মোটামুটি সঘনাই কৰিছিল, তেওঁ মনে মনে গৈ মোমলক লগ কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছিল, যদিও সেয়া যথেষ্ট দীঘলীয়া দূৰত্ব আছিল। হঠাৎ তেওঁ এদিন ধৰা পৰিল আৰু ৰজাই তেওঁক কাৰাগাৰত ভৰাই দিলে। কিন্তু পুৰণি বন্ধুত্বৰ খাতিৰত ৰজাই তেওঁক মোমলক আৰু লগ নাপাবলৈ চৰ্ত দি মুকলি কৰি দিলে। কিন্তু ৰাণো আগৰ দৰে মনে মনে গৈ থাকিল। এবাৰ ৰাণোৱে কাকৰ কাষ চাপিব নোৱাৰিলে, প্ৰিয়জনৰ প্ৰতি আবেগ আৰু চৰম অপেক্ষাত মোমলে ভনীয়েক সোমালক ৰানোৰ দৰে সাজ-পোছাক পিন্ধি কাষতে শুবলৈ ক’লে। ৰাণো আহি পোৱাৰ লগে লগে সি সোমালক মোমলৰ প্ৰেমিক বুলি ভুল কৰি সম্পূৰ্ণ হতাশ হৈ ৰাজপ্ৰসাদ এৰি উমাকোটলৈ গুচি গ’ল, তেওঁৰ লাঠিডাল এৰি। মোমল সাৰ পোৱাৰ লগে লগে তাই তাৰ লাঠিডাল দেখি বুজিলে যে ৰাণো তাইৰ কোঠালৈ গৈ তাইক সোমালৰ লগত দেখিছে, বৰঞ্চ সোমালক কোনোবা মানুহ বুলি ভুল কৰিছিল, আৰু হয়তো চিৰদিনৰ বাবে গুচি গৈছে। এইটো তাইৰ বাবে বহুত বেছি আছিল। মোমলে ​​তেওঁ উভতি অহাৰ বাবে অপেক্ষা কৰি থাকিল যদিও কোনো লাভ নহ’ল। ==ঐতিহাসিকতা== মোমল-ৰানোৰ কাহিনীটো তথ্য আৰু কল্পকাহিনী দুয়োটাৰে সমন্বয়। কাহিনীটোৰ লগত জড়িত ঠাইৰ নাম বাস্তৱ, দুয়োখনেই সিন্ধ আৰু ৰাজস্থান প্ৰদেশৰ সীমাৰ ভিতৰত। কিন্তু যাদুৰ ধাৰণা, কাক, ৰাণোৱে কেনেকৈ প্ৰায় প্ৰতিদিনে উমেৰকোটৰ পৰা লোধ্ৰুৱলৈ ইমান বেগেৰে যাত্ৰা কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল ইত্যাদি চিন্তাই ইয়াক এক কিংবদন্তি কৰি তুলিছে।<ref name=sindhiadabiboard/> মোমল ৰানোৰ কাহিনীকো অৰ্ফিউছৰ কিংবদন্তিৰ সৈতে তুলনা কৰা হৈছে।<ref>Muzamil Syre, ''[http://books.sindhsalamat.com/book.php?book_id=316 Khathuri Khep Kheter Mein] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201202032357/https://books.sindhsalamat.com/book.php?book_id=316 |date=2020-12-02 }}'', Sindhica Publishers, Karachi 2014 <!-- for the name in Latin characters, see http://www.dawn.com/news/1199457/sindhi-poetry-collection-launched --></ref> ==জনপ্ৰিয় সংস্কৃতি== মোমল ৰানোৰ প্ৰেম কাহিনীয়ে বহুতো আধুনিক গীতক অনুপ্ৰাণিত কৰি আহিছে, য'ত আছে ক'ক ষ্টুডিঅ' পাকিস্তানৰ দ্য স্কেচছৰ "দাস্তান-ই-মূমল" (১১ম মৌসুম): ৫ম খণ্ড।<ref>{{Cite web |title=Dastaan-e-Moomal Rano by Coke Studio |url=https://www.cokestudio.com.pk/season11/episode5.html?WT.cl=1&WT.mn=Episode5#&view=video2 |access-date=2025-02-03 |archivedate=2023-02-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230226152715/https://www.cokestudio.com.pk/season11/episode5.html?WT.cl=1&WT.mn=Episode5#&view=video2 |deadurl=yes }}</ref> ==লগতে চাওক== *[[উমৰ মাৰভি]] *[[ছাছুই পুন্নহুন]] *[[চোনী মহিৱাল]] *[[লিলান চানেছাৰ]] *[[সোৰথ ৰায় দিয়াচ]] *[[নূৰী জাম তামাচী]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:ৰাজস্থানী লোককথা]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় লোককথা]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:লোক-সংস্কৃতি]] 151gr5urtocehb0wuvk8mvbwrpgbruj পংকজ ভাদৌৰিয়া 0 112460 617451 614623 2026-07-16T02:28:40Z Kandarpajit Kallol 6257 617451 wikitext text/x-wiki {{Delete|তথ্যসূত্ৰ সংযোগ নকৰাকৈ ৰখা প্ৰবন্ধ}}{{Short description|Indian chef (born 1971)}} {{Use dmy dates|date=May 2017}} {{Use Indian English|date=May 2017}} {{Infobox person | name = Pankaj Bhadouria | image = Pankaj Bhadouria.jpg | caption = Pankaj Bhadouria unveiling her signature recipes in Muscat | birth_date = {{Birth date and age|1971|07|14|df=y}} | birth_place = [[Lucknow]], [[Uttar Pradesh]], [[India]] | occupation = [[Chef]], [[Television Host]], [[Culinary Academy]], [[Restaurateur]] | education = Master's degree in English, Bachelor's degree in education | website = {{URL|http://www.pankajbhadouria.com/}} }} '''পংকজ ভাদৌৰিয়া''' <ref>{{Cite magazine|date=December 27, 2010 |title=Lucknow teacher is India's best cook|url=https://www.indiatoday.in/movies/celebrities/story/lucknow-teacher-is-india-s-best-cook-87780-2010-12-27|access-date=2022-01-27|magazine=India Today|language=en}}</ref> হৈছে মাষ্টাৰচেফ ইণ্ডিয়া <ref>{{cite web|url=http://movies.ndtv.com/television/lucknows-pankaj-bhadouria-wins-masterchef-india-598008|title=Lucknows Pankaj Bhadouria wins MasterChef India - NDTV Movies|work=NDTVMovies.com|access-date=19 June 2015|archive-date=6 January 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190106223505/http://movies.ndtv.com/television|url-status=dead|archivedate=6 January 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190106223505/http://movies.ndtv.com/television|deadurl=yes}}</ref>ছিজন ১ (২০১০) ৰ বিজয়ী।<ref>{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/Ash-is-more-beautiful-than-Kat-Pankaj-Bhadauria/articleshow/7167087.cms|title=Ash is more beautiful than Kat: Pankaj Bhadauria|work=The Times of India|access-date=19 June 2015}}</ref> মাষ্টাৰচেফ ইণ্ডিয়াৰ প্ৰথম ছিজনত অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ তেওঁ স্কুলৰ শিক্ষয়িত্ৰী হিচপে কৰ্মৰত ১৬ বছৰীয়া কৰ্মজীৱন এৰি থৈ আহিছিল। তেখেতে টিভি শ্ব' চেফ পংকজ কা জায়কা [ 4 ] ( ষ্টাৰপ্লাছ ), কিফায়াটি কিচেন [ 5 ] ( জি খানা খাজানা [ 6 ] ), পংকজৰ সৈতে ৩ কোৰ্চ [ 7 ] ( জি খানা খাজানা ), ৰাছ'ই সে- পংকজ ভদৌৰিয়া কে সাথ(ইটিভি), চেলছ কা বাজিগাৰ [ 8 ] ( ইটিভি ) আদিৰ আঁত ধৰিছিল। ব্যক্তিগত ভাৱে অফিচিয়েল মাষ্টাৰচেফ কুকবুক থকা তেখেত আছিল বিশ্বৰ প্ৰথম গৰাকী মাষ্টাৰচেফ বিজয়ী [৯] আৰু তেখেতে আৰু বাৰ্বি- আই এম এ চেফ, আৰু চিকেন ফ্ৰম মাই কিচেন ( ব্লুমছবেৰী পাব্লিছিং ) নামেৰে দুখন ৰন্ধন প্ৰকৰণৰ কিতাপ লিখি উলিয়াইছে॥ ==প্ৰাথমিক জীৱন== ১৯৭১ চনৰ ১৪ জুলাইত নতুন দিল্লীত বিনোদ খান্না আৰু প্ৰিয়া খান্নাৰ ঘৰত জন্মগ্ৰহণ কৰা পংকজ তেওঁলোকৰ দুই সন্তানৰ প্ৰথমগৰাকী সন্তান আৰু ঘৰৰ জ্যেষ্ঠ সন্তান। পংকজে ১৩ বছৰ বয়সত পিতৃ আৰু ২২ বছৰ বয়সত মাকক হেৰুৱাই নতুন দিল্লীৰ কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়ৰ পৰা স্কুলীয়া শিক্ষা গ্ৰহণ কৰি লক্ষ্ণৌত উচ্চ শিক্ষা সমাপ্ত কৰে। ইংৰাজীত স্নাতক ডিগ্ৰী, লক্ষ্ণৌ বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা ইংৰাজী সাহিত্যত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী,আৰু তাৰ পিছত লক্ষ্ণৌ বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰাও শিক্ষাত স্নাতক ডিগ্ৰী সমাপ্ত কৰি নিজৰ নিৰ্বাচিত কেৰিয়াৰৰ বাবে নিজকে প্ৰস্তুত কৰে। চাৰু সমাৰ্থৰ সৈতে বিবাহপাশত আবদ্ধ হোৱা তেখেতৰ দুটা সন্তান আছে, এগৰাকী কন্যা সোণালিকা ভদৌৰিয়া আৰু এজন পুত্ৰ সিদ্ধান্ত ভদৌৰিয়া। ==দূৰদৰ্শন== *মাষ্টাৰচেফ ইণ্ডিয়া ছিজন ১ -ষ্টাৰ প্লাছ (২০১০) *চেফ পংকজ কা জাইকা [ ১০] - ষ্টাৰ প্লাছ (২০১১) *ৰিক ষ্টেইনৰ ভাৰত, খণ্ড ৬ [ ১১ ] - বিবিচি২, টিএলচি, *ডিচকভাৰী (২০১২) *বিক্ৰী কা বাজিগাৰ [ 12 ] - ইটিভি (২০১৩) *কিফায়াটি পাকঘৰ [ 5 ] - জি খানা খাজানা(২০১৪-২০১৫) *ৰসোই সে - পংকজ ভদৌৰিয়া কে সাথ [ 13 ] ইটিভি (২০১৫) *পংকজৰ সৈতে ৩ পাঠ্যক্ৰম [ ১৪ ] - জি খানা খাজানা (২০১৫) *জাষ্ট লাইক দেট- লিভিং ফুডজ (২০১৫) *হেলথ ইন ১০০[ 15 ] - লিভিং ফুডজ (২০১৬) *ড্ৰিম কিচেন [ 16 ] – লিভিং ফুডজ (২০১৭) ==পংকজ ভদৌৰিয়া কুলিনেৰী একাডেমী== ২০১২ চনৰ ১৬ আগষ্টত লক্ষ্ণৌত পংকজে নিজৰ ৰান্ধনীশাল একাডেমী আৰম্ভ কৰে। ইয়াত অপেশাদাৰী চেফসকলৰ বাবে পেছাদাৰী পাঠ্যক্ৰম আৰু চাৰ্টিফিকেট পাঠ্যক্ৰমৰ ব্যৱস্থা কৰা হয়। ==বিজ্ঞাপন কোম্পানীৰ সৈতে== পংকজৰ ৰন্ধন প্ৰণালীৰ প্ৰতি থকা আকৰ্ষণে তেওঁক বহুত ব্ৰেণ্ডৰ বাবে পছন্দৰ ব্যক্তিত্ব কৰি তুলিছে। পংকজ মাইক্ৰ'ছফ্ট লুমিয়া ৫৩৫ ডিজিটেল কেম্পেইনৰ অংশ য'ত কংগনা ৰানাৱত আৰু ছাইনা নেহৱালৰ সৈতে "আছাইয়েন" শীৰ্ষক এখন প্ৰেৰণাদায়ক ছবিত মানুহক তেওঁলোকৰ সপোন অনুসৰণ কৰিবলৈ উৎসাহিত কৰে [ 17 ]। পংকজ ব্ৰেণ্ড ন'ৰ - কাপ এ চূপ, চূপ আৰু নুডলছ আৰু ন'ৰৰ বাবে এক বিস্তৃত দূৰদৰ্শনৰ অভিযান আৰু ছপা অভিযানৰ শ্বুটিং কৰিছে। তেওঁ মাষ্টাৰচেফ ট্ৰেভেলছ [ 18 ] কক্স এণ্ড কিংছৰ [ 19 ] ৱৰ্ল্ডৱাইডৰ ব্ৰেণ্ড এম্বেছাদৰ। দক্ষিণ ভাৰতৰ আগশাৰীৰ স্পাইচ ব্ৰেণ্ড ইষ্টাৰ্ন মাছালাকো সমৰ্থন কৰিছিল। স্পেইন চৰকাৰে পংকজ ভদৌৰিয়াক ভাৰতত অলিভ অইলৰ প্ৰচাৰৰ বাবে অলিভ অইল ৰিভল্যুচন নামৰ অভিযানৰ বাবে এম্বেছাদৰ হিচাপে বাছনি কৰিছে। তেখেতৰ অন্যান্য ব্ৰেণ্ড এছ'চিয়েচনসমূহৰ ভিতৰত আছে চেমচাং স্মাৰ্ট অভেন, কেণ্ট জুচাৰ এণ্ড পাস্তা মেকাৰ, চেন্সডাইন, ৰিলায়েন্স ফ্ৰেছ, কেলগছ আৰু টেফাল। ==বঁটা আৰু স্বীকৃতি== *মাষ্টাৰচেফ ইণ্ডিয়া বিজয়ী (ছিজন ১) *ৰিয়েলিটী শ্ব'ত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ পাছত বৃহৎ সফলতা অৰ্জন কৰা ৯ গৰাকী ব্যক্তিৰ তালিকা।[ 21 ] *টিভি শ্ব' - ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছত তেওঁৰ চিন্তাশীল আৰু নিখুঁত ৰেচিপিৰ বাবে বহু পৰিমাণে সততা থকা কেইজনমান টিভি চেফৰ ভিতৰত অন্যতম হিচাপে ৰেটিং দিয়া হৈছে [ 22 ]। *মাষ্টাৰচেফ অষ্ট্ৰেলিয়াৰ বিচাৰক চেফ গেৰী মেহিগানৰ সৈতে ৱৰ্ল্ড অন এ প্লেট ফুড ফেষ্টিভেলত তেওঁ ন'ৰ (ব্ৰেণ্ড) মাষ্টাৰ ক্লাছৰ আঁত ধৰোঁতা আছিল, বাংগালুৰু, জুন ২০১৬ [ 23 ] [ 24 ]। *আউটলুক ছ'চিয়েল মিডিয়া বঁটাৰ বিজয়ী [ 25 ] - আউটলুক আলোচনীৰ দ্বাৰা অ'এছএম কিচেন কিং/কুইন অৱ দ্য ইয়েৰ বঁটা, ২০১৬ [ 26 ] *ভাৰতৰ সন্মানীয় ৰাষ্ট্ৰপতি শ্ৰী আৰ এন কোবিন্দৰ দ্বাৰা ‘প্ৰথম মহিলা’ হিচাপে সম্বৰ্ধনা – মহিলা আৰু শিশু উন্নয়ন মন্ত্ৰালয়, চৰকাৰৰ দ্বাৰা প্ৰদান কৰা বঁটা। ভাৰতৰ। [ 27 ] ==ৰেস্তোৰাঁ== কেফে বাই ডিফল্ট- লক্ষ্ণৌত অৱস্থিত এই কেফেখনে পৰম্পৰাগত আৰু সমসাময়িক সোৱাদৰ মিশ্ৰণৰ সৈতে বিভিন্ন ধৰণৰ ব্যঞ্জন পৰিৱেশন কৰে। ট্ৰেম্প ট্ৰি কেফে - লক্ষ্ণৌত এই কেফেখন মহাদেশীয় আৰু ভাৰতীয় খাদ্যকে ধৰি আৰামদায়ক পৰিৱেশ আৰু বৈচিত্ৰ্যময় মেনুৰ বাবে পৰিচিত। দ্যা কুলিনেৰী কৰ্ট- এই ৰেষ্টুৰেণ্টখন লক্ষ্ণৌৰ হোটেল ক্লাৰ্কছ অৱধৰ অংশ, য'ত চেফ পংকজে আৱাধি খাদ্য উদযাপন কৰা মেনু তৈয়াৰ কৰিছে। [ 28 ] ==গ্ৰন্থতালিকা== *মাষ্টাৰচেফ কুকবুক (২০১১) - আই এছ বি এন ৯৭৮-৮১৮৪৯৭৩৯৭৬ *বাৰ্বি- মই এজন চেফ - *চিকেন ফ্ৰম মাই কিচেন: দ্য ইণ্ডিয়ান ৱে (২০১৪) - আই এছ বি এন ৯৭৮-৯৩৮২৯৫১৫০৬ *উত্তৰ প্ৰদেশ টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া গ্ৰুপ আৰু ইউ পি চৰকাৰৰ দ্বাৰা এটা সাংস্কৃতিক কেলিডস্কোপ *দ্য ছিক্ৰেটছ ইন দ্য স্পাইচ মিক্স (২০১৭) - এই আই এছ বি এন ৯৭৮-০১৪৩৪২৮৪৯৭ [[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]] curcnr3nqxjmerjfpp8mxfw3ihiq28m শালিনী মোঘে 0 112995 617349 585179 2026-07-15T17:11:25Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617349 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | নাম = শালীনী মোঘে | ছবি = | imageize = | কেপচন = | birth_date = {{birth-date|13 March 1914}} | birth_place = [[ইন্দোৰ]], [[মধ্য প্ৰদেশ]], ভাৰত | death_date = ৩০ জুন ২০১১ | death_place = [[Indore]], [[Madhya Pradesh]], India | restingplace = Rambagh Muktidham, Indore, Madhya Pradesh, India | restingplacecoordinates = {{Coord|22|43|34|N|75|51|33|E|}} | othername = শলিনী টাই | বৃত্তি = শিক্ষাবিদ, সমাজকৰ্মী | yearsactive = | = ৰ বাবে জনাজাত | পত্নী = দাদা চাহেব মোঘে | ঘৰুৱা অংশীদাৰ = | সন্তান = | পিতৃ-মাতৃ = [[বিনায়ক সীতাৰাম সৰৱাতে]]। | ৱেবছাইট = | awards = [[পদ্মশ্ৰী]]<br>[[জমনালাল বাজাজ বঁটা]]<br>নৈ দুনিয়া নাইকা আজীৱন কৃতিত্ব বঁটা }} শালিনী মোঘে (১৯১৪ - ২০১১) এগৰাকী ভাৰতীয় শিক্ষাবিদ,<ref name="Urban Politics in India: Area, Power, and Policy in a Penetrated System">{{cite book | url=https://archive.org/details/urbanpoliticsini0000jone_v3u0 | url-access=registration | quote=Shalini Moghe. | title=Urban Politics in India: Area, Power, and Policy in a Penetrated System | publisher=University of California Press | author=Rodney W. Jones | year=1974 | pages=[https://archive.org/details/urbanpoliticsini0000jone_v3u0/page/420 420] | isbn=9780520025455}}</ref> সমাজকৰ্মী<ref name="Jamnalal Bajaj Foundation">{{cite web | url=http://www.jamnalalbajajfoundation.org/awards/archives/1992/women--and--child-welfare/shalini-moghe | title=Jamnalal Bajaj Foundation | publisher=Jamnalal Bajaj Foundation | date=2015 | access-date=11 May 2015 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20150518080658/http://www.jamnalalbajajfoundation.org/awards/archives/1992/women--and--child-welfare/shalini-moghe | archive-date=18 May 2015 | df=dmy-all | archivedate=18 May 2015 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20150518080658/http://www.jamnalalbajajfoundation.org/awards/archives/1992/women--and--child-welfare/shalini-moghe | deadurl=yes }}</ref> আৰু জনজাতীয় শিশুৰ বাবে কস্তুৰবা কন্যা স্কুল আৰু মধ্যপ্ৰদেশ ৰাজ্যৰ প্ৰথম মণ্টেছৰী বিদ্যালয় বাল নিকেতন সংঘৰ প্ৰতিষ্ঠাপক। ,<ref name="Free Press Journal">{{cite web | url=http://www.freepressjournal.in/shalini-tai-moghe-passes-away/ | title=Free Press Journal | publisher=Free Press Journal | date=1 July 2011 | access-date=11 May 2015 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20150518190626/http://www.freepressjournal.in/shalini-tai-moghe-passes-away/ | archive-date=18 May 2015 | df=dmy-all | archivedate=18 May 2015 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20150518190626/http://www.freepressjournal.in/shalini-tai-moghe-passes-away/ | deadurl=yes }}</ref> তেওঁ [[ভাৰতীয় গ্ৰামীণ মহিলা সংঘ]], ইন্দোৰৰ <ref name="Indian NGOs">{{cite web | url=http://www.indianngos.org/ngo_detail.aspx?nprof=4355241211 | title=Indian NGOs | publisher=Indian NGOs | date=2015 | access-date=11 May 2015 | archivedate=18 May 2015 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20150518101631/http://www.indianngos.org/ngo_detail.aspx?nprof=4355241211 | deadurl=yes }}</ref> অধ্যক্ষ আছিল, যিটো ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ৰ বেচৰকাৰী সংস্থাটোৱে সমাজৰ বিশেষ সুবিধাপ্ৰাপ্ত আৰু অৰ্থনৈতিকভাৱে দুৰ্বল শ্ৰেণীৰ অধীনত থকা প্ৰতিবন্ধী, অনাথ শিশুসকলৰ কল্যাণ আৰু শিক্ষাৰ বাবে কাম কৰিছিল,<ref name="Karmayogi">{{cite web | url=http://www.karmayog.org/nonmumbaiprofiles/nonmumprodis.asp?r=149&nonnpoproid=2635&state=Madhya%20Pradesh&city=Indore | title=Karmayogi | publisher=Karmayogi | date=2015 | access-date=11 May 2015 | archivedate=18 May 2015 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20150518151822/http://www.karmayog.org/nonmumbaiprofiles/nonmumprodis.asp?r=149&nonnpoproid=2635&state=Madhya%20Pradesh&city=Indore | deadurl=yes }}</ref> আৰু ইন্দোৰ ভিত্তিক অন্যান্য শিক্ষানুষ্ঠান যেনে প্ৰেষ্টিজ পাব্লিক স্কুল<ref name="Prestige Public School">{{cite web | url=http://www.prestigeschool.org/GoverningBody.html | title=Prestige Public School | publisher=Prestige Public School, Indore | date=2015 | access-date=11 May 2015 | archivedate=24 September 2015 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20150924081600/http://www.prestigeschool.org/GoverningBody.html | deadurl=yes }}</ref> আৰু প্ৰজ্ঞা গাৰ্লছ স্কুলৰ সৈতে জড়িত আছিল।<ref name="Pragya Girls School">{{cite web | url=http://www.pragyagirlsschool.com/index.html | title=Pragya Girls School | publisher=Pragya Girls School | date=2015 | access-date=11 May 2015}}</ref> ১৯৯২ চনত জামনালাল বাজাজ বঁটা বিজয়ী তেখেতক ১৯৬৮ চনত ভাৰত চৰকাৰে সমাজলৈ আগবঢ়োৱা অৱদানৰ বাবে চতুৰ্থ সৰ্বোচ্চ ভাৰতীয় অসামৰিক বঁটা [[পদ্মশ্ৰী বঁটা]]ৰে সন্মানিত কৰে।<ref name="Padma Shri">{{cite web | url=http://mha.nic.in/sites/upload_files/mha/files/LST-PDAWD-2013.pdf | title=Padma Shri | publisher=Padma Shri | date=2015 | access-date=11 November 2014 | archivedate=15 October 2015 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20151015193758/http://mha.nic.in/sites/upload_files/mha/files/LST-PDAWD-2013.pdf | deadurl=yes }}</ref> ==জীৱনী== ১৯১৪ চনৰ ১৩ মাৰ্চত ভাৰতৰ মধ্যপ্ৰদেশ ৰাজ্যৰ ইন্দোৰত স্থানীয়ভাৱে পৰিচিত শিক্ষাবিদ তথা সংসদৰ প্ৰাক্তন সদস্য টাত্য সৰৱাটে <ref name="Free Press Journal" /> যাৰ নামেৰে ইন্দোৰৰ এটা ৰাস্তাৰ নামকৰণ কৰা হৈছে<ref name="Get Pin Code">{{cite web | url=http://www.getpincode.info/tatya-sarvate-marg-indore | title=Get Pin Code | publisher=Get Pin Code | date=2015 | access-date=11 May 2015}}</ref> তেওঁৰ ঘৰত মধ্যবিত্তীয় পৰিয়ালত শলিনী মোঘেৰ জন্ম হৈছিল।<ref name="Jamnalal Bajaj Foundation bio">{{cite web | url=http://www.jamnalalbajajfoundation.org/media/pdf/JBA_1992_Bio_Shalini_Moghe.pdf | title=Jamnalal Bajaj Foundation bio | publisher=Jamnalal Bajaj Foundation | date=2015 | access-date=11 May 2015}}</ref> কৰাচীৰ পৰা কলা শাখাত (বি এ) স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে,<ref name="IBN Live">{{cite web | url=http://ibnlive.in.com/generalnewsfeed/news/educationist-shalini-moghe-no-more/744758.html | title=IBN Live | publisher=IBN Live | date=2015 | access-date=11 May 2015}}{{dead link|date=April 2021|bot=medic}}{{cbignore|bot=medic}}</ref> মণ্টেছৰী শিক্ষাত ডিপ্লমা লাভ কৰে আৰু চৰকাৰী সেৱাত যোগদান কৰাৰ আগতে কিশোৰ আদালত আৰু শিশু কল্যাণৰ উন্নত প্ৰশিক্ষণ লয়।<ref name="Jamnalal Bajaj Foundation bio" /> ১৯৪৪ চনত তেওঁ চাকৰিৰ পৰা পদত্যাগ কৰি নাৰ্চাৰী স্কুল আৰম্ভ কৰে, যিখন চহৰৰ প্ৰথম মণ্টেছৰী স্কুল<ref name="Free Press Journal" /> সম্পূৰ্ণৰূপে তেওঁৰ ব্যক্তিগত সম্পদৰ দ্বাৰা পুঁজিৰে চলিছিল।<ref name="Jamnalal Bajaj Foundation bio" /> তিনি বছৰীয়া কাৰ্য্যকলাপৰ অন্তত ১৯৪৭ চনত তেওঁ সমমনা লোকৰ সৈতে বাল নিকেতন সংঘ <ref name="DNA Syndication">{{cite web | url=http://dnasyndication.com/dna/dna_english_news_and_features/Tearful-last-adieu-to-Shalini-Tai-/DNIND175 | title=DNA Syndication | publisher=DNA Syndication | date=2 July 2011 | access-date=11 May 2015}}</ref> নামেৰে এটা সংস্থা গঠন কৰে যিয়ে চহৰখন আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে থকা গাঁওসমূহত কল্যাণ কেন্দ্ৰ, নিঃস্ব শিশুৰ বাবে ক্ৰেচ আৰু উদ্ধাৰ ঘৰ, নাৰ্চাৰী, সংহত শিশু বিকাশ কাৰ্যসূচী, চিকিৎসা শিবিৰ আৰু মহিলাসকলৰ বাবে আৰ্থিক সাহায্য আদি বহুতো কাৰ্য্যকলাপ সামৰি লয়।<ref name="Jamnalal Bajaj Foundation" /><ref name="Free Press Journal" /> ১৯৫৩ চনত ছুইপাৰৰ কলনীত মোঘেই নাৰ্চাৰী আৰম্ভ কৰিছিল যদিও এই প্ৰকল্পৰ তীব্ৰ বিৰোধিতা হৈছিল। ৰাজ্য চৰকাৰে তেওঁক মধ্যপ্ৰদেশ ৰাজ্যিক সমাজ কল্যাণ ব’ৰ্ডৰ সদস্য হিচাপে মনোনীত কৰি বৃহৎ আদিবাসী জনসংখ্যা থকা দুখন জিলা ঝাবুৱা আৰু পশ্চিম নিমাৰক তেওঁৰ তত্ত্বাৱধানত ৰাখিছিল। এই সুযোগতে তেওঁ এই অঞ্চলসমূহত নিজৰ কাৰ্য্যকলাপ বিয়পাইছিল<ref name="Jamnalal Bajaj Foundation bio" /> আৰু ঝাবুৱাত কস্তুৰবা কন্যা স্কুল প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।<ref name="Free Press Journal" /> ১৯৭১ চনত তেওঁ খেলনা পুথিভঁৰালও স্থাপন কৰে, য'ত দহ বছৰৰ তলৰ দৰিদ্ৰ শিশুসকলে শিক্ষামূলক, বৈজ্ঞানিক, যান্ত্ৰিক আৰু গঠনমূলক খেলনাৰ সুবিধা লাভ কৰে।<ref name="Jamnalal Bajaj Foundation" /> ১৯৭৯ চনৰ তেওঁৰ সামাজিক বন অভিযান অভিযানে যুৱক-যুৱতীসকলক এটা বেনাৰ আৰু এটা শ্লোগানৰ অধীনত আনিছিল, এজন ল'ৰা এটা গছ।<ref name="Jamnalal Bajaj Foundation bio" /> তেওঁ আন কেইবাটাও কাৰ্যসূচী আৰম্ভ কৰে যেনে শিশুৰ প্ৰতিষেধক, বেবী শ্ব', শিশুৰ যত্নৰ প্ৰশিক্ষণ, খেলনা নিৰ্মাণ, শিক্ষামূলক সঁজুলি নিৰ্মাণ আৰু কাটিব পৰা।<ref name="Jamnalal Bajaj Foundation bio" /> বাল নিকেতন সংঘৰ তত্ত্বাৱধানত তেওঁ এখন বিএড কলেজ স্থাপন কৰে<ref name="IBN Live" /> প্ৰাথমিক শিক্ষকৰ বাবে শিক্ষক প্ৰশিক্ষণ কাৰ্যসূচী অনুষ্ঠিত কৰে আৰু দুটা সংহত শিশু বিকাশ কাৰ্যসূচীৰ আয়োজন কৰে, এটা ইন্দোৰ চহৰৰ বস্তিত আৰু আনটো ঝাবুৱা জিলাৰ আদিবাসী কলনী জাবোটত।<ref name="Jamnalal Bajaj Foundation bio" /> এই কাৰ্যসূচীসমূহৰ অধীনত তেওঁ ১৭০টা কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰে যিয়ে শিশুৰ প্ৰতিষেধক, মহিলাৰ প্ৰসৱৰ পূৰ্বে আৰু প্ৰসৱৰ পিছৰ যত্ন, শিশুৰ পুষ্টি, স্বাস্থ্য শিক্ষা, পৰিষ্কাৰ-পৰিচ্ছন্নতাৰ যত্ন, প্ৰাক-বিদ্যালয় প্ৰশিক্ষণ আৰু পৰিয়াল পৰিকল্পনাৰ কাম কৰে।<ref name="Jamnalal Bajaj Foundation bio" /> জোবাটত তেওঁ আৰম্ভ কৰা আন এটা প্ৰকল্প আছিল ছোৱালীৰ হোষ্টেল যিয়ে সংগীত, যোগাসন, কাৰ্পেট বোৱা, টেইলাৰিং, নিটিং, ৰন্ধা-বঢ়া আৰু স্বাস্থ্যসন্মত জীৱন-যাপনৰ প্ৰশিক্ষণো প্ৰদান কৰিছিল।<ref name="Jamnalal Bajaj Foundation" /> মোঘে কেইবাটাও চৰকাৰী পদক্ষেপৰ সৈতে জড়িত আছিল। কোথাৰী শিক্ষা আয়োগৰ অধীনত প্ৰাক প্ৰাথমিক শিক্ষাৰ অন্যতম টাস্ক ফ'ৰ্চৰ সদস্য আছিল।<ref name="Jamnalal Bajaj Foundation bio" /> ১৯৭৯ চনত শিক্ষা মন্ত্ৰালয়ে প্ৰাথমিক শিক্ষাৰ ওপৰত গঠন কৰা এটা কৰ্মগোটৰ সদস্য হিচাপেও তেওঁ সেৱা আগবঢ়াইছিল।<ref name="TE India">{{cite web | url=http://www.teindia.nic.in/mhrd/50yrsedu/g/T/W/0T0W1304.htm | title=TE India | publisher=TE India | date=2015 | access-date=11 May 2015 | archivedate=18 May 2015 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20150518083026/http://www.teindia.nic.in/mhrd/50yrsedu/g/T/W/0T0W1304.htm | deadurl=yes }}</ref> ২০০৯ চনৰ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সৌৰ খাদ্য প্ৰক্ৰিয়াকৰণ সন্মিলনৰ অভ্যৰ্থনা সমিতিৰ সদস্যও আছিল।<ref name="International Solar Food Processing Committee">{{cite web | url=http://www.solarfood.org/solarfood2009/1_ConferenceInformation/Committees.pdf | title=International Solar Food Processing Committee | publisher=International Solar Food Processing Committee | date=2015 | access-date=11 May 2015 | archivedate=18 May 2015 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20150518104204/http://www.solarfood.org/solarfood2009/1_ConferenceInformation/Committees.pdf | deadurl=yes }}</ref> খবৰ পোৱা গৈছে যে জনপ্ৰিয়ভাৱে শালিনী টাই<ref name="Wiki Books">{{cite web | url=https://en.wikibooks.org/wiki/Hindi/Family_relations | title=Wiki Books | publisher=Wiki Books | date=2015 | access-date=11 May 2015}}</ref> নামেৰে পৰিচিত মোঘে তেওঁৰ কেৰিয়াৰৰ প্ৰধান অংশটো পাৰিশ্ৰমিক অবিহনে কাম কৰিছিল আৰু তেওঁৰ উপাৰ্জন তেওঁৰ সামাজিক কাম-কাজৰ বাবে ব্যয় কৰা হৈছিল।<ref name="Jamnalal Bajaj Foundation bio" /> তেওঁৰ বিবাহ হৈছিল দাদা চাহেব মোঘে নামৰ এজন চৰকাৰী কৰ্মচাৰীৰ সৈতে<ref name="Free Press Journal" /> আৰু ২০১১ চনৰ ৩০ জুনত তেওঁৰ মৃত্যু হয়,<ref name="Hotfrog">{{cite web | url=http://www.hotfrog.in/Companies/Bal-Niketan-Sangh | title=Hotfrog | publisher=Hotfrog | date=2015 | access-date=11 May 2015}}</ref> ৯৮ বছৰ বয়সত বৃদ্ধাৱস্থাৰ ৰোগত আক্ৰান্ত হৈ মৃত্যুবৰণ কৰে।<ref name="Free Press Journal" /> ইন্দোৰৰ এটা শ্মশান ৰামবাঘ মুক্তিদামত তেওঁক দাহ কৰা হয়।<ref name="DNA Syndication" /><ref name="Wikimapia Rambagh Mukthidam">{{cite web | url=http://wikimapia.org/2124541/hi/rambagh-muktidham | title=Wikimapia Rambagh Mukthidam | publisher=Wikimapia | date=2015 | access-date=11 May 2015}}</ref> ==পুৰস্কাৰ আৰু সন্মান== [[ভাৰত চৰকাৰে]] ১৯৬৮ চনত শলিনী মোঘেক [[পদ্মশ্ৰী]] অসামৰিক বঁটাৰে সন্মানিত কৰে।<ref name="Padma Shri" /> তেওঁ ১৯৯২ চনত ''মহিলা আৰু শিশুৰ উন্নয়ন আৰু কল্যাণত অসাধাৰণ অৱদান আৰু/বা গান্ধীবাদী অৱদানমূলক কামৰ বাবে [[জমনালাল বাজাজ বঁটা]] লাভ কৰে শ্ৰমিক''<ref name="Jamnalal Bajaj Foundation" /> ২০০৯ চনত ''নাই দুনিয়া নাইকা জীৱনজোৰা কৃতিত্ব বঁটা ২০১০''ৰ বাবে নিৰ্বাচিত হৈছিল।<ref name="নাই দুনিয়া নাইকা জীৱনজোৰা কৃতিত্ব বঁটা">{{cite web |... url=http://www.adgully.com/naidunia-nayika-বঁটা-অলক্ষিত-মহিলা-সন্মান-42512.html | title=নাই দুনিয়া নাইকা জীৱনজোৰা কৃতিত্ব বঁটা | publisher=আডগুলি | তাৰিখ=২০১০ | access-date=11 May 2015}}</ref> ''বেটি বচাও অভিযান'' ([[Save girls|Save the Daughter]]'') ৰ অংশ হিচাপে ২০১১ চনৰ ১ নৱেম্বৰত ৰাজ্য প্ৰতিষ্ঠা দিৱসত তেওঁক ''প্ৰদেশ কী গৌৰৱশালি বেতিয়ান'' (ৰাজ্যৰ গৌৰৱৰ কন্যা)ৰ ভিতৰত এগৰাকী হিচাপে ঘোষণা কৰে অভিযান।<ref name="মধ্য প্ৰদেশ প্ৰতিষ্ঠা দিৱস">{{cite web | url=http://www.ummid.com/news/২০১১/নৱেম্বৰ/০২.১১.২০১১/bjp_embarassed.htm | title=মধ্য প্ৰদেশ প্ৰতিষ্ঠা দিৱস | publisher=অনমিড | তাৰিখ=২০১১ | access-date=১১ মে' ২০১৫ }}{{Dead link|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:নাৰী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় নাৰী]] [[শ্ৰেণী:শিক্ষাবিদ]] [[শ্ৰেণী:সমাজকৰ্মী]] [[শ্ৰেণী:বিংশ শতিকাৰ ভাৰতীয় মহিলা বিজ্ঞানী]] 6pfk9c5pmp3mx83i0r2lq21fq6orni2 হেট ষ্ট'ৰী 0 114071 617446 501563 2026-07-16T02:22:59Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617446 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = হেট ষ্ট’ৰি | image = Hate Story Film Poster.jpg | alt = এই পোষ্টাৰটোত পাওলী দামৰ উন্মুক্ত পিঠি দেখা গৈছে। তেওঁৰ পিঠিত ছবিখনৰ টেগলাইন দেখা যায়। তেওঁ এজন ব্যক্তিৰ কোলাত বহি আছে, যাৰ মুখ লুকাই থকা। তেওঁৰ পেণ্টৰ ভিতৰত আধা লুকাই থকা অৱস্থাত এখন পিস্তল আছে। ছবিখনৰ শীৰ্ষক তলত দেখা যায়। | caption = নাট্য মুক্তিৰ পোষ্টাৰ | director = [[বিৱেক অগ্নিহোত্ৰী]] | writer = [[বিক্ৰম ভট্ট]]<br />ৰোহিত মলহোত্ৰ {{small|(সংলাপ)}} | producer = {{ubl|বিক্ৰম ভট্ট}} | starring = {{ubl|[[নিকিল দ্বিবেদী]]|[[গুলচন দেৱাইয়া]]|[[পাওলী দাম]]|[[মোহন কাপুৰ]]|[[জয় সেনগুপ্ত]]}} | cinematography = [[আত্তাৰ সিং সৈনী]] | editing = সত‍্যজিৎ গাজমাৰ | music = '''গানসমূহ:'''<br /> [[হৰশিত সাক্সেনা]]<br /> '''পটভূমি সংগীত:'''<br />[[অমৰ মহিলে]] | studio = BVG Films (ASAৰ এটা বিভাগ) | distributor = {{ubl|ASA প্ৰডাকচন্‌চ এণ্ড এণ্টাৰপ্ৰাইজেছ|ৰাজভি এণ্টাৰটেইনমেণ্ট প্ৰাইভেট লিমিটেড|ধানৰাজ ফিল্ম্‌চ প্ৰাইভেট লিমিটেড}} | released = {{Film date|df=y|2012|04|20}} | runtime = ১৩৯ মিনিট | country = ভাৰত | language = হিন্দী | budget = {{INR}}৯ কোটি<ref name="boxofficeindia.com">{{Cite web|url=https://www.boxofficeindia.com/movie.php?movieid=10/|title=Hate Story - Movie - Box Office India|website=Boxofficeindia.com|access-date=29 November 2021}}</ref> | gross = {{Estimation}} {{INR}}১৬.৪৩ কোটি<ref name="boxofficeindia.com"/> }} '''''<nowiki/>'হেট ষ্ট'ৰী'''''' হৈছে ২০১২ চনৰ ভাৰতীয় [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] ভাষাৰ কামুক থ্ৰিলাৰ চলচ্চিত্ৰ। ইয়াৰ পৰিচালক বিবেক অগ্নিহোত্ৰীৰ আৰু প্ৰযোজক বিক্ৰম ভাট।<ref>{{Cite web|url=http://ibnlive.in.com/news/bold-thriller-hate-story-not-for-kids-director/237787-8-66.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120311143133/http://ibnlive.in.com/news/bold-thriller-hate-story-not-for-kids-director/237787-8-66.html|archivedate=11 March 2012|title=Bold thriller 'Hate Story' not for kids: Director|date=10 March 2012}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.hindustantimes.com/Entertainment/Bollywood/Paoli-Dam-s-bold-avatar-in-Hate-Story/Article1-826886.aspx|title=Paoli Dam's bold avatar in Hate Story - Hindustan Times|date=17 March 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120317180327/http://www.hindustantimes.com/Entertainment/Bollywood/Paoli-Dam-s-bold-avatar-in-Hate-Story/Article1-826886.aspx|accessdate=29 November 2021|archivedate=17 March 2012}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.bollywoodhungama.com/movies/features/type/view/id/2852|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120426230930/http://www.bollywoodhungama.com/movies/features/type/view/id/2852|archivedate=26 April 2012|title=Nikhil Dwivedi injured while shooting for Hate Story - Latest Movie Features|work=[[Bollywood Hungama]]}}</ref> ইয়াত নিখিল দ্বিবেদী, গুলশান দেৱৈয়া, [[পাওলি দাম]] আদিয়ে অভিনয় কৰিছে আৰু ছবিখন ২০ এপ্ৰিল ২০১২ তাৰিখে মুক্তি পাইছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.apunkachoice.com/content/slide_show/sid100008557-first_trailer_paoli_dam_hots_up_hate_story/|title=First trailer - Paoli Dam hots up 'Hate Story'|work=ApunKaChoice.com|accessdate=29 November 2021|archivedate=29 November 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211129230108/https://www.apunkachoice.com/content/slide_show/sid100008557-first_trailer_paoli_dam_hots_up_hate_story/|deadurl=yes}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://www.apunkachoice.com/content/slide_show/sid100008557-first_trailer_paoli_dam_hots_up_hate_story/ "First trailer - Paoli Dam hots up 'Hate Story'"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250125071235/https://www.apunkachoice.com/content/slide_show/sid100008557-first_trailer_paoli_dam_hots_up_hate_story/ |date=2025-01-25 }}. </cite></ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.rediff.com/movies/slide-show/slide-show-1-is-the-hate-story-trailer-too-raunchy-vote/20120319.htm|title=Is the Hate Story trailer too raunchy? VOTE!|work=Rediff.com|accessdate=29 November 2021}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[https://www.rediff.com/movies/slide-show/slide-show-1-is-the-hate-story-trailer-too-raunchy-vote/20120319.htm "Is the Hate Story trailer too raunchy? VOTE!" ]. </cite></ref><ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bollywood/news-interviews/Paoli-Dam-Gulshan-Devayiah-take-on-censor-board/articleshow/12367021.cms|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131004213554/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-03-22/news-interviews/31224291_1_hindi-films-blue-film-love-scenes|archivedate=4 October 2013|title=Paoli Dam-Gulshan Devayiah, take on censor board|date=22 March 2012}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="true">[https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bollywood/news-interviews/Paoli-Dam-Gulshan-Devayiah-take-on-censor-board/articleshow/12367021.cms "Paoli Dam-Gulshan Devayiah, take on censor board"]. </cite></ref><ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bollywood/news-interviews/Hate-Story-is-a-woman-centric-film-Nikhil-Dwivedi/articleshow/12392760.cms|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120413111832/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-03-25/news-interviews/31234265_1_nikhil-dwivedi-vikram-bhatt-first-film|archivedate=13 April 2012|title=Hate Story is a woman-centric film: Nikhil Dwivedi|date=25 March 2012}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="true">[https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bollywood/news-interviews/Hate-Story-is-a-woman-centric-film-Nikhil-Dwivedi/articleshow/12392760.cms "Hate Story is a woman-centric film: Nikhil Dwivedi"]. </cite></ref> হেট ষ্ট’ৰী চলচ্চিত্ৰ চিৰিজৰ প্ৰথম কিস্তিত ছবিখনে ব্যৱসায়িক আৰু সমালোচনাত্মক সফলতা লাভ কৰিছিল। ছবিখনৰ প্ৰেমিছত এগৰাকী নাৰী আৰু তেওঁক বিশ্বাসঘাতকতা কৰা মানুহজনৰ বিৰুদ্ধে যুঁজিবলৈ কৰা সংগ্ৰামৰ কাহিনী দেখুওৱা হৈছে। ==পটভূমি== সাংবাদিক কাব্য কৃষ্ণ আৰু তেওঁৰ পুৰুষ বেষ্ট ফ্ৰেণ্ড ভিকিয়ে টাইকুন সিদ্ধাৰ্থ ধনৰাজগীৰৰ হোৱা এটা ডাঙৰ কোম্পানীক ষ্টিং অপাৰেচন টানি আনে। সিদ্ধাৰ্থ এজন ধনী আৰু অহংকাৰী যুৱক হোৱাৰ বাবে প্ৰতিশোধ বিচাৰে। তেওঁ কাব্যক তিনিশ শতাংশ আয় বৃদ্ধিৰে নিজৰ কোম্পানীত চাকৰিৰ প্ৰস্তাৱ দিয়ে। কাব্যই লগে লগে তেওঁৰ প্ৰস্তাৱ গ্ৰহণ কৰে। দুয়ো একেলগে ব্যৱসায়িক ভ্ৰমণলৈ যায়, আৰু কাব্যই সিদ্ধাৰ্থক তেওঁৰ কোম্পানীটোক ভাল চুক্তি লাভ কৰাত সহায় কৰে। সেই নিশা সিদ্ধাৰ্থই কাব্যক ৰাতিৰ আহাৰ খাবলৈ লৈ যায়, য’ত তেওঁলোকৰ মাজত ৰোমাণ্টিকভাৱে সংযোগ ঘটে আৰু শেষত যৌন সম্পৰ্ক স্থাপন কৰে। ঘূৰি অহাৰ লগে লগে কাব্যই ভিকিৰ বাবে উপহাৰ আনে আৰু কয় যে তাই নিজৰ চাকৰিটো ভাল পায়। পিছদিনা কাব্যই কামলৈ যায় আৰু গম পায় যে তাইৰ অফিচত প্ৰৱেশৰ পাছ বাতিল কৰা হৈছে। তাই সিদ্ধাৰ্থৰ লগত কথা পাতিবলৈ যায়, যিয়ে তাৰ পৰিকল্পনাৰ কথা কয় আৰু বন্দুক এটা উলিয়াই আনে, আৰু কয় যে তাইৰ প্ৰতি তেওঁৰ কেতিয়াও অনুভৱ নাছিল; সি মাত্ৰ তাই টানি অনা ষ্টিং অপাৰেচনৰ প্ৰতিশোধ বিচাৰিছিল। হৃদয় বিদাৰক হৈ কাব্যই গুচি যায় আৰু বিকিৰ সহায়ত আন এটা চাকৰিৰ বাবে আবেদন কৰে। বিকিয়ে তাইক ডাক্তৰৰ ওচৰলৈ লৈ যায় মাথোঁ গম পায় যে তাই সিদ্ধাৰ্থৰ সন্তানৰ গৰ্ভৱতী। কাব্যই লগে লগে সিদ্ধাৰ্থক লগ পায়, যিয়ে পুনৰবাৰ তাইক অপমান কৰে। সেই নিশা সিদ্ধাৰ্থই তাইক ফোন কৰি দুখৰ ভাও ধৰে। তেওঁ তাইক অপহৰণ কৰি ভ্ৰুণ গৰ্ভপাত কৰে, ডিম্বাশয় উলিয়াই দিয়ে আৰু তাৰ পিছত তাইক নিষ্কাশন কৰে। প্ৰতিশোধৰ প্ৰতিজ্ঞা কৰি কাব্য এগৰাকী বেশ্যা হৈ পৰে আৰু চিমেণ্টিক গ্ৰুপৰ সৈতে জড়িত বিভিন্ন ব্যৱসায়িক প্ৰলোভিত কৰি সিদ্ধাৰ্থলৈ যায়। প্ৰথমে তাই চিমেণ্ট কোম্পানী চিমেণ্টেকৰ চিইঅ’ ৰাজদেৱ সিঙৰ সৈতে যোগাযোগ কৰে, তেওঁৰ লগত শুই থাকে, আৰু তেওঁৰ অজ্ঞাতে তেওঁৰ ফোনটোৰ পৰা ইমেইল কপি কৰে। তাৰ পৰাই তাই গম পায় যে চিমেণ্টেকে জাৰ্মান কোম্পানী এটাৰ সৈতে যৌথ উদ্যোগ কৰিবলৈ ওলাইছে যাৰ বাবে দিল্লী চিমেণ্ট কোম্পানীটোৰ সকলো শ্বেয়াৰ হ্ৰাস পাব। এই তথ্য তাই দিল্লী চিমেণ্টৰ অধ্যক্ষ দেশৰাজ টাণ্ডনক ₹ ৪ কোটি টকা ব্যয় কৰি ফাদিল কৰে। ইয়াৰ পিছত দেশৰাজ টণ্ডনে সংবাদমেল আয়োজন কৰে আৰু চিমেণ্টিক গ্ৰুপৰ প্ৰতি থকা সমৰ্থন প্ৰত্যাহাৰ কৰে যাৰ ফলত সিদ্ধাৰ্থ আৰু তেওঁৰ কোম্পানীৰ বৃহৎ লোকচান হয়। ইয়াৰ পিছত কাব্যই সিদ্ধাৰ্থক এই কথা প্ৰকাশ কৰে আৰু তেওঁক প্ৰত্যাহ্বান জনায় যে তাই তেওঁক ধ্বংস কৰিব। তাৰ পিছত সিদ্ধাৰ্থই তাইৰ অজ্ঞাতে গোটেই ঘৰটোত কেমেৰা লগাই দিয়ে যদিও কাব্যই কেমেৰা দেখাৰ পিছত এই কথা উপলব্ধি কৰে। কাব্যই ৰাজদেৱক নিজৰ ঘৰলৈ নিমন্ত্ৰণ কৰি তেওঁৰ বিৰুদ্ধে এই অস্ত্ৰ ব্যৱহাৰ কৰে। সিদ্ধাৰ্থই ফুটেজটো চাই আছে বুলি জানি কাব্যই ৰাজদেৱক চিমেণ্টেকৰ ভৱিষ্যতৰ কাৰ্য্যকলাপ আৰু কেলেংকাৰী সম্পৰ্কে অধিক তথ্যৰ বাবে প্ৰলোভিত কৰিবলৈ সক্ষম হয়, আনহাতে বিনিময়ত তেওঁক চিমেণ্টেকৰ প্ৰতিযোগীসকলৰ সম্পৰ্কে ভুৱা তথ্য প্ৰদান কৰে। এই ফুটেজটো চাই সিদ্ধাৰ্থই গম পায় যে তথ্য ফাদিল হোৱাৰ বাবে ৰাজদেৱ দায়ী। সিদ্ধাৰ্থেও কাব্যই দিয়া ভুৱা তথ্য সঁচা বুলি বিশ্বাস কৰিবলৈ লয়, যাৰ ফলত চিমেণ্টেকে ১০০ বিলিয়ন ₹ লোকচান কৰে। সিদ্ধাৰ্থই ৰাজদেৱক হত্যা কৰে আৰু চিমেণ্টেকৰ পতনৰ দোষ কাব্যৰ ওপৰত জাপি দিয়ে যাৰ ফলত তেওঁক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হয়। কাব্যই ব্লেকমেইলিং কৰি জেলৰ পৰা পলাবলৈ কেবিনেট মন্ত্ৰীৰ পৰা সহায় লয়। লগতে তাইৰ নাম থকা আৰক্ষীৰ ফাইলটো উদ্ধাৰ কৰি চিমেণ্টেকৰ একাউণ্টৰ সবিশেষ থকা আই আই বি আই বেংকৰ সঞ্চালকৰ পদত মনোনীত কৰাৰ মূল্যত তেওঁৰ লগত শুবলৈ আগবঢ়ায়। তাই চিমেণ্টেকৰ ব’ৰ্ডৰ সদস্য হয় আৰু ভিকিৰ সহায়ত এটা ডাঙৰ কেলেংকাৰী আৱিষ্কাৰ কৰি তেওঁলোকৰ ফাইলত প্ৰৱেশ কৰে। অৱশ্যে প্ৰতিশোধ লোৱাৰ ক্ৰমত কাব্যৰ এই কাৰ্য্যত বিকি বিধ্বস্ত হৈ পৰে। সি তাইক কয় যে তাইক সহায় কৰিবলৈ আৰু পুৰুষৰ লগত শুব লাগে। কাব্যই বিকিৰ মুখামুখি হয় আৰু তাইৰ দুখ-কষ্ট আৰু প্ৰেৰণা সম্পৰ্কে কয়। তাই কেতিয়াও কাৰো লগত শুই নাছিল কেৱল সিদ্ধাৰ্থক ধ্বংস কৰিবলৈ সিদ্ধাৰ্থৰ লগত সংযুক্ত সেই মানুহবোৰৰ লগতহে শুইছিল। এই সকলোবোৰৰ ফলত তৰ্ক হয় য'ত বিকিয়ে কাব্যৰ প্ৰতি থকা প্ৰেম স্বীকাৰ কৰে যিটোৰ বিষয়ে তাই অজ্ঞাত আছিল। কাব্যই বিকিৰ সলনি সিদ্ধাৰ্থক বিশ্বাস কৰি নিজকে অপৰাধী অনুভৱ কৰে। কাব্যৰ প্ৰেমত থকাৰ সময়তে বিকিয়ে শেষবাৰৰ বাবে সহায় কৰিবলৈ সন্মত হয় আৰু সিদ্ধাৰ্থৰ সমগ্ৰ কেলেংকাৰী উদঙাই দিয়ে। কাব্যক সভাত উপস্থিত হোৱাত বাধা দিবলৈ সিদ্ধাৰ্থে বিকিক অপহৰণ কৰে আৰু সভাৰ সময়ত কাব্যক আমনি নকৰিবলৈ ব্লেকমেইল কৰে। মিটিং শেষ হ’লেই ভিকিক হত্যা কৰিবলৈও নিজৰ মানুহবোৰক নিৰ্দেশ দিয়ে। অৱশ্যে বিকিয়ে নিজকে মুক্ত কৰিবলৈ সক্ষম হয়, আৰু কাব্যক ফোন কৰি মিটিংলৈ যাবলৈ ঠেলি দিয়ে। কাব্য এতিয়া সকলো সাজু হৈ বাৰ্ষিক সাধাৰণ সভাত সমগ্ৰ কেলেংকাৰী উদঙাই দিয়ে। শ্বেয়াৰহোল্ডাৰৰ পৰা লাখ লাখ টকা চুৰি কৰি গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হৈছে সিদ্ধাৰ্থ। কাব্যই বিকিৰ সৈতে নতুন জীৱন আৰম্ভ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়। তাই নিজৰ ঘৰলৈ উভতি যায়। তাতে তাই ৰাজদেৱৰ পত্নীক বন্দুক লৈ তাইৰ বাবে অপেক্ষা কৰি থকা দেখিবলৈ পায়। ৰাজদেৱৰ পত্নীয়ে স্বামীক হত্যা কৰা বুলি ভাবি কাব্যক গুলীয়াই হত্যা কৰে। কাব্যক হত্যা কৰাৰ পিছত তায়ো নিজকে গুলীয়াই মাৰে। চিনেমাখনৰ শেষত কাব্যৰ বেকগ্ৰাউণ্ড কণ্ঠই কয়, "মৰে হুৱে লোগ কবৰ সে নেহী ডোৰা কৰতে, বিকি।" (মৃত মানুহে কবৰলৈ ভয় নকৰে বিকি)। == অভিনেতা-অভিনেত্ৰী == * [[পাওলি দাম]] - কাৱ্যা কৃষ্ণা * গুলশন দেৱৈয়া - সিদ্ধাৰ্থ ধনৰাজ্গিৰ * নিখিল দ্বিৱেদী - ৱিকী * জায় সেনগুপ্তা - ৰাজদেৱ সিংহ * মোহন কপূৰ - কেবিনট মন্ত্ৰী মালহোত্ৰা * ভৈৰৱী গোস্বামী - ভৈৰৱী * ইৰাৱতী হৰ্ষে - ৰাজদেৱৰ পত্নী * গোপাল কে. সিংহ - ইন্সপেক্টৰ * মোহন গোখলে - কুমাৰ ধনৰাজ্গিৰ ==উৎপাদন== [[বিৱেক অগ্নিহোত্ৰী]]য়ে নিশ্চিত কৰিছিল যে ছবিখনৰ যৌন দৃশ্যসমূহ কৃত্ৰিমভাৱে সৃষ্টি কৰা হোৱা নাছিল। "মই পাওলীক স্পষ্টকৈ কৈছিলোঁ যে মই উলংগতা বা প্ৰেম দৃশ্যসমূহ জালিয়াতি কৰিব বিচাৰোঁ নাই," তেওঁ কৈছিল। "তেওঁ বুজি পাইছিল যে তেওঁৰ চৰিত্ৰই কি কৰিব লাগে। মই মূল অভিনেতাগৰাকীক লাজত থাকিবলৈ আশা কৰিছিলোঁ। সাধাৰণতে আমাৰ ছবিসমূহত পুৰুষ অভিনেতাসকলে উলংগতা, চুম্বন আৰু প্ৰেম দৃশ্য সম্পৰ্কে অধিক সংকোচ অনুভৱ কৰে। পুৰুষৰ মাজত যথেষ্ট অভিনয় উদ্বেগ থাকে। কিন্তু গুলচন পাওলীৰ দৰে নিৰ্বিকাৰ আছিল। আমাৰ ছবিখনত ধৰা পৰা দৃশ্যসমূহ হিন্দী ছবিসমূহত আগতে দেখা হোৱা নাছিল।" <ref>{{cite news |title=Paoli Dam-Gulshan Devayiah, take on censor board |work=timesofindia.indiatimes.com |date=22 March 2012 |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/paoli-dam-gulshan-devayiah-take-on-censor-board/articleshow/12367021.cms |access-date=4 August 2022}}</ref> ==বক্স অফিচ== এই ছবিখন ব্যৱসায়িকভাৱে সফল হৈছিল আৰু সমগ্ৰ বিশ্বত ১৬.৪৩ কোটি টকা উপাৰ্জন কৰিছিল। ছবিখনৰ মুঠ নেট উপাৰ্জন আছিল {{INR}}১২.০১ কোটি আৰু [[বক্স অফিচ ইণ্ডিয়া]]ই একে "মধ্যম মান" হিচাপে ঘোষণা কৰিছিল।<ref name="boxofficeindia.com"/> ==উপসংস্কৰণসমূহ== ''[[হেট ষ্ট’ৰি ২]]'' নামৰ এটা উপসংস্কৰণ ১৮ জুলাই ২০১৪ তাৰিখে মুক্তি পায়।<ref>{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/photo-features/hate-story-2-things-that-make-the-film-hotter-than-the-first-part/photostory/36345949.cms|title=Hate Story 2: Things that make the film hotter than the first part! - Hate Story 2: Things that make the film hotter than the first part!|newspaper=[[The Times of India]]|access-date=29 November 2021}}</ref><ref name="Hate Story 2 Release Date">{{cite web|url=http://www.bollywoodhungama.com/moviemicro/cast/id/575995 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130101054732/http://www.bollywoodhungama.com/moviemicro/cast/id/575995 |url-status=dead |archive-date=1 January 2013 | title=Hate Story 2 Release Date|website=[[Bollywood Hungama]] | access-date=1 February 2014}}</ref> ছবিখনত [[সুৰবীন চাওলা]], [[জয় ভানুশালী]] আৰু [[সুশান্ত সিং]] মুখ্যভূমিকাত আছিল। ইয়াৰ দ্বিতীয় উপসংস্কৰণ ''[[হেট ষ্ট’ৰি ৩]]'', য’ত [[শাৰ্মান জোশী]], [[জাৰিন খান]], [[কৰণ সিং গ্ৰোভাৰ]] আৰু [[ডেইজি শ্বাহ]] অভিনয় কৰিছিল। ছবিখন ৪ ডিচেম্বৰ ২০১৫ তাৰিখে মুক্তি পাইছিল। দুয়োটা উপসংস্কৰণ ব্যৱসায়িকভাৱে সফল হৈছিল। পিছত, ৯ মাৰ্চ ২০১৮ তাৰিখে ''[[হেট ষ্ট’ৰি ৪]]'' মুক্তি পায় য’ত উৰ্বশী ৰাউটেলা মুখ্য ভূমিকাত আছিল, যদিও ছবিখন বক্স অফিচত বেছি সফল হোৱা নাছিল। ==বাহ্যিক সংযোগ== * {{BH film|hate-story}} * {{IMDb title}} * {{Rotten Tomatoes}} ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:নাৰীবাদী]] [[শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:হিন্দী চলচ্চিত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় নাৰীবাদী চলচ্চিত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ নাৰী সম্পৰ্কীয় চলচ্চিত্ৰ]] ie0se2amq4b70122losxff4v1xhkk92 পৰ্ণগ্ৰাফিক চলচ্চিত্ৰৰ অভিনয় শিল্পী 0 116200 617500 602494 2026-07-16T04:06:04Z Kandarpajit Kallol 6257 removed [[Category:তালিকাসমূহ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617500 wikitext text/x-wiki {{18+}}[[File:Asa Akira at AVN Awards 2016 (2).jpg|thumb|২০১৬ চনত পৰ্ণ অভিনেত্ৰী '''[[আছা আকিৰা]]''' আৰু অভিনেতা [[:en:Toni Ribas|টনি ৰিবাছ]]]] [[File:Lisa Ann, guy, Victoria Valentino at XRCO Awards 2007 1.jpg|thumb|জনপ্ৰিয় পৰ্ণগ্ৰাফিক অভিনেতা '''[[জনী চিন্স]]''', [[:en:Lisa Ann|লিচা এন]] আৰু ভিক্টোৰিয়া ভেলেণ্টাইনোৰ লগত]] '''পৰ্ণগ্ৰাফি চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেতা/অভিনেত্ৰী''' বুলি ক'লে সিহঁতক বুজায় যিয়ে [[পৰ্ণগ্ৰাফিক চলচ্চিত্ৰ]]ত প্ৰদৰ্শিত [[মানৱ যৌনতা|যৌনতা]]ক দৃশ্যৰ মাধ্যমত উপস্থাপন কৰে। পৰ্ণগ্ৰাফিক ভিডিঅ' নিৰ্মাণ কৰাৰ আগতে [[অভিনেতা]]/অভিনেত্ৰীসকলক তেওঁলোকৰ ধাৰা আৰু উপধাৰাৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি এনেদৰে বাছনি কৰা হয় যাতে তেওঁলোকে মানুহৰ যৌন কল্পনা পূৰণ কৰিবলৈ সক্ষম হয়। সাধাৰণতে দুটা মূল শাখা থাকে; "চফ্টকোৰ পৰ্ণগ্ৰাফী", য'ত [[অনাভেদী যৌনক্ৰিয়া]] থাকে কিন্তু "ভেদকাৰী যৌনতা" বা "অত্যধিক যৌনতা" নাথাকে, আৰু "হাৰ্ডকোৰ পৰ্ণগ্ৰাফী", য'ত ভেদকাৰী যৌনতা আৰু অত্যধিক যৌনতা বা কামুকতা থাকে। ভিডিঅ' মূলতঃ মানুহৰ প্ৰয়োজন অনুযায়ী তৈয়াৰ কৰা হয়। পৰ্ণগ্ৰাফিক ভিডিঅ’ৰ ধাৰা আৰু উপধাৰাৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি পৰিৱেশ, অভিনেতা/অভিনেত্ৰীৰ বয়স, অভিনেত্ৰীগৰাকীৰ কামুকতা, শাৰীৰিক ক্ষমতা, আৱেগিকভাৱে উত্তেজিত হোৱাৰ ক্ষমতা আদি কাৰকে চৰিত্ৰটোক বাস্তৱিক ৰূপ দিবলৈ বিবেচনা কৰা হয়। তদুপৰি, জনপ্ৰিয়তাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি, পৰিবেশকসকলে প্ৰায়ে [[সমকামী]] পুৰুষ পৰ্ণগ্ৰাফি, [[লেচবিয়ান]] মহিলা পৰ্ণগ্ৰাফি, [[এলজিবিটি]], বিডিএছএম, ষ্ট্ৰেপ-অন যৌনতা, [[পায়ু সংগম|পায়ুপথৰ যৌনতা]], দ্বৈত অনুপ্ৰৱেশ, কিশোৰী ছোৱালী, আন্তঃবৰ্ণীয়, MILFs, [[আঙুলি সঞ্চালন]], [[দলগত যৌনকাৰ্য]], [[উভকামিতা]], [[বিপৰীতকামিতা]], [[মুখমৈথুন]], [[হস্তমৈথুন]], [[হেনটাই]], [[স্তন সংগম]], [[পশুকামিতা]] আদি নিৰ্দিষ্ট ধাৰাত বিভক্ত হয়। পৰ্ণগ্ৰাফিত অভিনয় কৰাৰ সময়ত সকলো অভিনেতা-অভিনেত্ৰী আংশিক বা সম্পূৰ্ণ নগ্ন হ’ব লাগে। ==স্বাস্থ্যজনিত বিপদ== ৱেব সন্ধানৰ ফলাফল অনুসৰি পৰ্ণগ্ৰাফিক অভিনেতা/অভিনেত্ৰীসকল বিশেষভাৱে বিভিন্ন যৌন সংক্ৰমণ (STI) বিশেষকৈ এইচ পি ভি, জিকা [[জ্বৰ]], ক্ল’মাইডিয়া, [[গনৰিয়া]], [[চিফিলিছ]], আৰু এইচ আই ভি/[[এইডছ]]ৰ বাবে বিপদত পৰে। এনে কিছুমান সংক্ৰমণ মাৰাত্মক হ’ব পাৰে বা গুৰুতৰ স্বাস্থ্যজনিত সমস্যাৰ সৃষ্টি কৰিব পাৰে। পৰ্ণগ্ৰাফিক অভিনেতা/অভিনেত্ৰীয়ে কামৰ সময়ত এইচ আই ভি আৰু অন্যান্য এছ টি আই ৰোগত আক্ৰান্ত হোৱাৰ কেইবাটাও ঘটনা সংঘটিত হৈছে।<ref name="gawker">{{cite web |last=Chen |first=Adrian |date=2011-03-30 |title=Porn Star HIV Test Database Leaked |url=https://www.gawker.com/5787392/porn-star-hiv-test-database-leaked |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20150120053539/https://www.gawker.com/5787392/porn-star-hiv-test-database-leaked |archive-date=January 20, 2015 |access-date=January 11, 2015 |work=Gawker |publisher= |archivedate=January 20, 2015 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150120053539/https://www.gawker.com/5787392/porn-star-hiv-test-database-leaked |deadurl=yes }}</ref><ref name=foxnews>{{cite news| url=https://www.foxnews.com/entertainment/porn-actors-personal-information-hiv-status-released-through-california-health-clinic-report-says/ | work=Fox News | title=Porn Actors' Personal Information, HIV Status Released Through California Health Clinic, Report Says | date=March 31, 2011}}</ref> ==আত্মজীৱনী== *[[জেনা জেমছন]] – How to Make Love Like a Porn Star: A Cautionary Tale ''(পৰ্ণ ষ্টাৰৰ দৰে প্ৰেম কেনেকৈ কৰিব পাৰি: এটা সতৰ্কবাণীমূলক কাহিনী)'' (২০০৫)<ref name=CNBC2014>{{cite web|url= https://www.cnbc.com/2014/01/15/jenna-jameson-makes-post-retirement-comback-to-porn.html|title= The return of Jenna Jameson|access-date= 2014-04-03|author= Chris Morris|date= 2014-01-15|publisher= CNBC}}</ref> ==আৰু চাওক== *[[পৰ্ণগ্ৰাফিক চলচ্চিত্ৰ]] *[[:as:শ্ৰেণী:পৰ্ণষ্টাৰ|পৰ্ণগ্ৰাফিক চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী সকল]] *[https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/পৰ্ণগ্ৰাফিক_চলচ্চিত্ৰ_অভিনেত্ৰীৰ_তালিকা পৰ্ণগ্ৰাফিক চলচ্চিত্ৰ অভিনেত্ৰীৰ তালিকা]{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:পৰ্ণগ্ৰাফি]] [[শ্ৰেণী:পৰ্ণষ্টাৰ]] 1hryxzm4m54lyht6nvhiesvgcuyhl0m ষ্টাইক্স 0 118084 617406 492812 2026-07-15T19:37:07Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617406 wikitext text/x-wiki {{Infobox deity | type = Greek | name = ষ্টাইক্স | member_of = [[অ'চেনিড]] | image = Eleutherna relief achilles cropped.jpg | god_of = দেৱী আৰু পাতালৰ নদী | caption = | abode = | consort = পালাছ | parents = অচেনাছ আৰু [[টেথিছ (শ্ৰুতিকথা)|টেথিছ]] | offspring = জেলাছ, নাইক, ক্ৰাটছ আৰু বিয়া | siblings = [[অ'চেনিড]], নদী দেৱতাসকল }} '''ষ্টাইক্স''' (/ˈstɪks/; প্ৰাচীন গ্ৰীক: Στύξ [stýks];<ref>West 2003, [https://www.loebclassics.com/view/homeric_hymns_2_demeter/2003/pb_LCL496.53.xml p. 53 n. 11].</ref> [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]: Styx, ষ্টাইক্স নদী বুলিও কোৱা হয়) [[গ্ৰীক শ্ৰুতিকথা]]ৰ এগৰাকী দেৱী আৰু পাতাল জগতৰ এখন অন্যতম নদী। [[টাইটান]] অ'চেনাছ আৰু [[টেথিছ (শ্ৰুতিকথা)|টেথিছ]]ৰ তিনি হাজাৰ [[অ'চেনিড]]ৰ ভিতৰত অন্যতম সামুদ্ৰিক দেৱী৷<ref>Hesiod, ''[[Theogony]]'' [https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Hes.+Th.+337&fromdoc=Perseus%3Atext%3A1999.01.0130:boo=0:chapter=0&highlight=Electra 349] & [https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Hes.+Th.+337&fromdoc=Perseus%3Atext%3A1999.01.0130 362–366]; ''Homeric Hymn to Demeter'' [https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=HH+2+1&fromdoc=Perseus%3Atext%3A1999.01.0138:boo=0:chapter=0&highlight=daughters 5] & [https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=HH+2+398&fromdoc=Perseus%3Atext%3A1999.01.0138:boo=0:chapter=0&highlight=Electra 418]; [[:en:Bibliotheca (Pseudo-Apollodorus)|Apollodorus]],[http://data.perseus.org/citations/urn:cts:greekLit:tlg0548.tlg001.perseus-eng1:1.2.2 1.2.2]</ref><ref>{{Cite book|last=Kerényi |first=Carl|title=The Gods of the Greeks|publisher=Thames and Hudson |year=1951|location=London|pages=41}}</ref><ref name=":02">{{Cite book|last=Bane|first=Theresa|title=Encyclopedia of Fairies in World Folklore and Mythology|publisher=McFarland, Incorporated, Publishers|year=2013|isbn=9780786471119|page=122}}</ref> তেওঁ টাইটান পালাছৰ পত্নী আৰু জেলাছ, নাইক, ক্ৰাটছ আৰু বিয়াৰ মাতৃ। টাইটানৰ বিৰুদ্ধে হোৱা যুদ্ধত তেওঁ [[জ্যুছ]]ৰ পক্ষ লৈছিল আৰু ইয়াৰ বাবে তেওঁক সন্মান জনাবলৈ জ্যুছে দেৱতাসকলক ষ্টাইক্সৰ পানীৰ দ্বাৰা শপত খাবলৈ আদেশ দিছিল।<ref>Jost, [https://oxfordre-com.wikipedialibrary.idm.oclc.org/classics/display/10.1093/acrefore/9780199381135.001.0001/acrefore-9780199381135-e-6108?rskey=8uhQ9j&result=1 s.v. Styx]; Antoni, [https://referenceworks-brillonline-com.wikipedialibrary.idm.oclc.org/entries/brill-s-new-pauly/styx-e1124740?s.num=0&s.f.s2_parent=s.f.book.brill-s-new-pauly&s.q=Styx s.v. Styx]; Grimal, s.v. Styx; Tripp, s.v. Styx; Parada, s.v. Styx; Smith, [https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus%3Atext%3A1999.04.0104%3Aalphabetic+letter%3DS%3Aentry+group%3D28%3Aentry%3Dstyx-bio-1 s.v. Styx].</ref> ==পৰিয়াল== গ্ৰীক কাহিনী অনুসৰি অনুসৰি ষ্টাইক্স হৈছে বিশ্বক আগুৰি থকা মহান নদী টাইটান অ'চেনাছ আৰু টেথিছৰ তিনি হাজাৰ অ'চেনিড কন্যাৰ ভিতৰত আটাইতকৈ জ্যেষ্ঠা।<ref>Grimal, s.v. Styx; Hesiod, ''[[Theogony]]'' [http://data.perseus.org/citations/urn:cts:greekLit:tlg0020.tlg001.perseus-eng1:337-370 361&ndash;362], [http://data.perseus.org/citations/urn:cts:greekLit:tlg0020.tlg001.perseus-eng1:767-806 775&ndash;776]; [[:en:Bibliotheca (Pseudo-Apollodorus)|Apollodorus]], [http://data.perseus.org/citations/urn:cts:greekLit:tlg0548.tlg001.perseus-eng1:1.2.2 1.2.2]. Compare with Epimenides, [https://books.google.com/books?id=j0nRE4C2WBgC&pg=PA96 fr. 7 Fowler] [= ''FGrHist'' F6B = ''Vorsokr.'' 3B9], and ''[[:en:Homeric Hymns|Homeric Hymn]]'' 2 ''to Demeter'' (which both have Styx as the daughter of Oceanus without mentioning Tethys); Callimachus, ''Hymn to Zeus'' [https://archive.org/details/callimachuslycop00calluoft/page/40/mode/2up 33&ndash;36].</ref> কিন্তু ৰোমান পৌৰাণিক লেখক হাইজিনাছৰ মতে তেওঁ নক্স ("ৰাতি", [[নাইক্স]]ৰ ৰোমান সমতুল্য) আৰু [[ইৰেবাছ]]ৰ (অন্ধকাৰ) কন্যা।<ref>Jost, [https://oxfordre-com.wikipedialibrary.idm.oclc.org/classics/display/10.1093/acrefore/9780199381135.001.0001/acrefore-9780199381135-e-6108?rskey=8uhQ9j&result=1 s.v. Styx]; Grimal, s.v. Styx; [[:en:Gaius Julius Hyginus|Hyginus]], ''Fabulae'' [https://topostext.org/work/206#0.2 1.2&ndash;1.5].</ref> তেওঁ টাইটান পালাছৰ লগত বিয়া হয় আৰু তেওঁৰ দ্বাৰা জেলাছ, নাইক, ক্ৰাটছ, আৰু বিয়াৰ জন্ম হয়।<ref>Gantz, pp. 25&ndash;26; Hesiod, ''[[Theogony]]'' [http://data.perseus.org/citations/urn:cts:greekLit:tlg0020.tlg001.perseus-eng1:371-403 383&ndash;385]; [[:en:Bibliotheca (Pseudo-Apollodorus)|Apollodorus]], [http://data.perseus.org/citations/urn:cts:greekLit:tlg0548.tlg001.perseus-eng1:1.2.4 1.2.4]; Compare with [[:en:Gaius Julius Hyginus|Hyginus]], ''Fabulae'' [https://topostext.org/work/206#p.9 1.1&ndash;17.1&ndash;2], which gives the offspring of Pallas and Styx as Scylla, Force, Envy, Power, Victory, Fountains, and Lakes.</ref> ভূগোলবিদ পৌছানিয়াছে উল্লেখ কৰিছে যে ক্ৰিটৰ এপিমেনিডেছৰ মতে ষ্টাইক্স আছিল ইচিডনা দানৱৰ মাতৃ৷ ইচিডনাৰ পিতৃৰ বিষয়ে কোনো তথ্য নাই হয়তো পেৰিয়াছ হ’ব পাৰে।<ref>Gantz, p. 22; Fowler 2013, [https://books.google.com/books?id=scd8AQAAQBAJ&pg=PA9 p. 9]; [[:en:Pausanias (geographer)|Pausanias]], [http://data.perseus.org/citations/urn:cts:greekLit:tlg0525.tlg001.perseus-eng1:8.18.2 8.18.2] [= Epimenides, [https://books.google.com/books?id=j0nRE4C2WBgC&pg=PA96 fr. 7 Fowler]] [= ''FGrHist'' F6B = ''Vorsokr.'' 3B9]. Other authors give other parents for Echidna, see Hesiod, ''[[Theogony]]'' [https://www.loebclassics.com/view/hesiod-theogony/2018/pb_LCL057.25.xml 270&ndash;300] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250304100357/https://www.loebclassics.com/view/hesiod-theogony/2018/pb_LCL057.25.xml |date=2025-03-04 }} (where, according to [[:en:Apostolos Athanassakis|Athanassakis]], [https://books.google.com/books?id=FS5ZoYYhd2EC&pg=PA44 p. 44], her parents are "likely" Ceto and Phorcys); [[:en:Pseudo-Apollodorus|Apollodorus]], [https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Apollod.%202.1.2&lang=original 2.1.2] (Echidna is the daughter of Tartarus and [[Gaia (mythology)|Gaia]]).</ref> সাধাৰণতে জ্যুছৰ কন্যা পাতাল-দেৱী পাৰ্চেফোনৰ মাতৃ বুলি ডিমিটাৰক গণ্য কৰা হয়, তথাপি পৌৰাণিক লেখক এপ'ল'ড'ৰাছৰ মতে তেওঁৰ মাতৃ আছিল ষ্টাইক্স। কিন্তু যেতিয়া এপ'ল'ড'ৰাছে পাৰ্চেফোনক অপহৰণ কৰাৰ বিখ্যাত কাহিনীত খঙাল আৰু বিচলিত মাকে পাৰ্চেফোনক বিচাৰি উলিওৱা কাহিনীৰ সৈতে সম্পৰ্ক বিচাৰ কৰা হয়, তেতিয়া সেই মাতৃগৰাকী ডিমিটাৰ বুলি বুজিব পাৰি। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:গ্ৰীক কিংবদন্তি]] qfj5it7kzhiohh9eohjgpusvrh26a37 হুছনে আৰা কমল 0 119031 617442 532805 2026-07-16T02:08:44Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617442 wikitext text/x-wiki {{infobox person |name=হুছনে আৰা কমল |native_name=হোসনে আৰা কামাল |image = Photograph_of_Husneara_Kamal_(c._1934-2009).jpg |native_name_lang=bn |birth_date={{birth date|1934|12|20|df=y}} |birth_place=ৰাজশ্বাহী জিলা, বংগ প্ৰদেশ, ব্ৰিটিছ ভাৰত |death_date={{death date and age|2009|4|16|1934|12|20|df=y}} |death_place=[[ঢাকা]], বাংলাদেশ |occupation = {{flatlist| * অধ্যাপক * লেখক * সমাজকৰ্মী }} |alma_mater={{ubl|[[ঢাকা বিশ্ববিদ্যালয়]]|বেডফৰ্ড কলেজ, লণ্ডন|কলম্বিয়া বিশ্ববিদ্যালয়}} |nationality=বাংলাদেশী |education= |spouse={{marriage|মুস্তাফা কমল(বিচাৰক)|1956}} |awards=ৰত্নগৰ্ভ মা |father=মহম্মদ হফিজুৰ ৰহমান | children = ৩ | relatives = }} '''হুছনে আৰা কমল''' ({{Lang-en|Husne Ara Comal}}; ২০ ডিচেম্বৰ ১৯৩৪ – ১৬ এপ্ৰিল ২০০৯) এগৰাকী বাংলাদেশী শিক্ষাবিদ, দানশীল সমাজকৰ্মী আছিল। তেওঁ সমগ্ৰ কৰ্মজীৱনত বাংলাদেশৰ সমাজ কল্যাণ আৰু মহিলা সবলীকৰণত উল্লেখযোগ্য অৱদান আগবঢ়াইছিল। প্ৰবক্তা হিচাপে কাম কৰি পিছলৈ তেওঁ বাংলাদেশৰ ঢাকাৰ ইনষ্টিটিউট অৱ ছ’চিয়েল ৱেলফেয়াৰ এণ্ড ৰিচাৰ্চৰ পৰিচালক আৰু অধ্যাপিকা হয়। কমল এজন নিপুণ লেখকো আছিল। তেওঁ নাৰী আৰু লিংগ-বিষয়ক কেইবাখনো গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰাৰ লগতে শিশুৰ বাবেও কিতাপ প্ৰকাশ কৰিছিল।<ref name="WVA">{{cite news|title=Tributes paid to Hosne Ara Kamal|url=https://www.thedailystar.net/news-detail-89077|work=The Daily Star|date=20 May 2009|access-date=8 March 2023}}</ref> ==প্ৰাৰম্ভিক জীৱন আৰু শিক্ষা== হুছনে আৰা কমলে ১৯৩৪ চনৰ ২০ ডিচেম্বৰত ৰাজশ্বাহী জিলাত মুছলমান হাফিজুৰ ৰহমান আৰু আনোৱাৰা বেগমৰ ঘৰত জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite book |author1=বেগম জাহান আৰা |title=বানালা সাহিত্যে লেখিকাদেৰ আবদান |date=1987 |publisher=Muktadhārā |location=Bangladesh |pages=96 |url=https://books.google.com/books?id=Co4yAAAAIAAJ |access-date=12 April 2023 |language=bengali |quote=হোসনে আৰা কামাল ৰাজশাহী জেলাৰ ১৯৩৪ সালেৰ ২০শে ডিসেম্বৰ লেখিকাৰ জন্ম। }}</ref><ref>{{cite news |last1=Huq |first1=Anisul |script-title=bn:বেকাৰ মিথুনেৰ কৰ্মসংস্থান, আবেগ সামলে ৰাখুন ধনু |url=https://www.ntvbd.com/lifestyle/32177/%E0%A6%AC%E0%A7%87%E0%A6%95%E0%A6%BE%E0%A6%B0-%E0%A6%AE%E0%A6%BF%E0%A6%A5%E0%A7%81%E0%A6%A8%E0%A7%87%E0%A6%B0-%E0%A6%95%E0%A6%B0%E0%A7%8D%E0%A6%AE%E0%A6%B8%E0%A6%82%E0%A6%B8%E0%A7%8D%E0%A6%A5%E0%A6%BE%E0%A6%A8-%E0%A6%86%E0%A6%AC%E0%A7%87%E0%A6%97-%E0%A6%B8%E0%A6%BE%E0%A6%AE%E0%A6%B2%E0%A7%87-%E0%A6%B0%E0%A6%BE%E0%A6%96%E0%A7%81%E0%A6%A8-%E0%A6%A7%E0%A6%A8%E0%A7%81?amp |work=NTV |access-date=12 April 2023 |language=Bengali |date=December 20, 2015 |quote=আজকেৰ দিনে জন্মগ্ৰহণকাৰী বিশিষ্ট ব্যক্তিত্ব : বদৰুদ্দিন উমৰ, হোসনে আৰা কামাল,}}</ref>১৯৭৯ চনত ঢাকা বিশ্ববিদ্যালয়, বেডফোৰ্ড কলেজৰ পৰা স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী আৰু আমেৰিকাৰ কলম্বিয়া বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা সমাজ বিজ্ঞানত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী লাভ কৰে।<ref name="sofia">{{cite news |author1=ড. সুফিয়া আহমেদ |author1-link=Sufia Ahmed |script-title=bn:স্মৃতিৰ মণিকোঠায় হোসনে আৰা কামাল |url=https://www.bd-pratidin.com/editorial/2014/04/14/54208 |work=Bangladesh Pratidin |access-date=8 March 2023 |language=bn |date=April 14, 2014 |title=আৰ্কাইভ কপি |archivedate=8 March 2023 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230308193601/https://www.bd-pratidin.com/editorial/2014/04/14/54208 |deadurl=yes }}</ref><ref name="star">{{cite news |last1=Bhuiyan |first1=Robina Rashid |title=Like mother, like daughter |url=https://tds-images.thedailystar.net/arts-entertainment/mother-daughter-1404694 |work=The Daily Star |date=14 May 2017 |access-date=12 April 2023 |language=en |archivedate=12 April 2023 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230412193409/https://tds-images.thedailystar.net/arts-entertainment/mother-daughter-1404694 |deadurl=yes }}</ref> == কৰ্মজীৱন == ১৯৬০ চনত কমলে [[ঢাকা বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ সমাজ কল্যাণ আৰু গৱেষণা প্ৰতিষ্ঠানত (পূৰ্বতে সমাজ কল্যাণ মহাবিদ্যালয় বুলি জনাজাত) প্ৰবক্তা হিচাপে কৰ্মজীৱন আৰম্ভ কৰে। <ref>{{cite book|editor1-last=Ala-Muti|editor1-first=Abadullaha|title=Papers and Proceedings of the Symposia, East Pakistan Education Week, 1966-67|date=1968|publisher=Symposium Committee, East Pakistan Education Week|url=https://books.google.com/books?id=5f8XAAAAIAAJ|access-date=19 March 2023|language=English|quote=Mrs. Hosneara Kamal - Principal, Purana Paltan Girls' College, Dacca}}</ref> ১৯৬৬ চনলৈকে কমলে [[শিশু সাহিত্য]]ৰ দিশত আগবঢ়োৱা লেখা-মেলাৰ বাবে সুনাম অৰ্জন কৰিছিল।<ref>{{cite book|editor1-last=Bhuiyan|editor1-first=Ali Asgar|title=Writers' Seminar on Preparation and Production of Adult Literature, May 2-7, 1966|date=1966|publisher=East Pakistan Education Directorate, Adult Education Section|url=https://books.google.com/books?id=8QUPAQAAIAAJ|access-date=19 March 2023|language=English|quote=Mrs. Husneara Kamal : - Earned reputation for her writings on children's literature}}</ref> [[বাংলাদেশৰ মুক্তিযুদ্ধ|বাংলাদেশ]]ৰ স্বাধীনতাৰ পিছত [[নাৰী সবলীকৰণ]]ৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰি এই বিষয়ত দুৰ্দশাগ্ৰস্ত মহিলা আৰু ঘৰুৱা দায়িত্বত থকা মহিলাকে ধৰি কেইবাখনো গ্ৰন্থ তেওঁ প্ৰকাশ কৰে। অতিমাত্ৰা জনসংখ্যাই দেশত কি প্ৰভাৱ পেলাব সেই বিষয়ত কমল ক্ৰমান্বয়ে চিন্তিত হৈ পৰিছিল। তেওঁ পৰিয়াল পৰিকল্পনাকে ধৰি পৰিয়ালক প্ৰসাৰিত কৰাৰ এটা কাৰক হিচাপে পৰিয়াল জীৱন শিক্ষা লিখিছিল য'ত তেওঁ মহিলাসকলক শিক্ষা দিয়াৰ পদক্ষেপ আৰু এই বিষয়ৰ সমাজবিজ্ঞানসন্মত দিশসমূহৰ সৈতে মোকাবিলা কৰাৰ বিষয়ে বিতংভাৱে উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{cite book|title=Annual Report - Family Planning Association of Pakistan|date=1971|publisher=Family Planning Association of Pakistan|pages=66|language=English|quote=Miss Hosne-Ara Kamal's paper title "Family Life Education as a Factor in Promoting Family Welfare including Family Planning" dealt with the sociological aspects of the subject. Over-population, Miss Kamal said, was creating overwhelming problems in the developing countries.}}</ref> ১৯৯১ চনত প্ৰতিষ্ঠানটোৰ পৰিচালক হিচাপে নিযুক্তি লাভ কৰি ১৯৯৪ চনত অধ্যাপিকা পদবীলৈ উন্নীত হয়। ২০০১ চনত পদৰ পৰা অৱসৰ গ্ৰহণ কৰে।<ref name="sofia" /> == লোকহিতৈষী হিচাপে == কমল দান-বৰঙণিৰ লগত জড়িত আছিল। তেওঁ প্ৰায়ে বেনামীভাৱে দান দিছিল। [[নাৰীৰ অধিকাৰ|নাৰী অধিকাৰ]]ৰ পোষকতা কৰি জীৱনৰ বহুখিনি সময় তেওঁ [[বাংলাদেশৰ মহিলা]] আৰু শিশুৰ মৰ্যাদা উন্নত কৰাৰ বাবে উৎসৰ্গা কৰিছিল। তেওঁ মহিলাসকলৰ বাবে শিক্ষা আৰু চাকৰিৰ প্ৰশিক্ষণ প্ৰদান কৰা, মহিলাসকলক [[মহিলাৰ বিৰুদ্ধে হিংসা|হিংসা]] আৰু [[লিংগ বৈষম্য|বৈষম্য]]ৰ পৰা ৰক্ষা কৰা আইন প্ৰণয়নৰ পোষকতা কৰা আৰু আৰ্তজনৰ মহিলা আৰু শিশুসকলক সামাজিক সেৱা প্ৰদান কৰা সংস্থাসমূহক সমৰ্থন কৰা আদি কাৰ্যসূচী স্থাপনৰ কাম কৰিছিল। তেওঁ বিভিন্ন সমাজ সেৱা সংস্থা আৰু বেচৰকাৰী সংস্থা যেনে-বাংলাদেশৰ পল্লী শিশু ফাউণ্ডেশ্যন (পি এছ এফ), বি এম এন, চেণ্টাৰ ফৰ দ্য ৰিহেবিলিটেচন অৱ দ্য পেৰালাইজড (চি আৰ পি), উইমেন ফৰ উইমেন, উইমেনছ ভলাণ্টেৰী এছ'চিয়েচন (ডব্লিউ ভি এ), মেণ্টেল হেল্থ এছ'চিয়েচন, আৰু দ্য হাংগাৰ প্ৰজেক্ট আদিক সহায় কৰিছিল।<ref>{{Cite news|date=April 16, 2013|title=Death anniversary|url=https://www.thedailystar.net/news/death-anniversary-15|work=The Daily Star}}</ref><ref name="sofia" /><ref name="WVA" /> ==মৃত্যু== ২০০৯ চনৰ ১৬ এপ্ৰিলত কমলৰ হৃদৰোগৰ ক্ৰিয়া বন্ধ হৈ মৃত্যু হয়। মৃত্যুৰ পূৰ্বে কিছুদিন ধৰি তেওঁ হৃদৰোগৰ সৈতে যুঁজি আছিল। মৃত্যুৰ সময়ত তেওঁৰ স্বামী, তিনিগৰাকী কন্যা আৰু সাতজন নাতি-নাতিনীক এৰি থৈ যায়।<ref>{{cite news |title=Wife of justice Mostafa Kamal dies |url=https://bdnews24.com/bangladesh/wife-of-justice-mostafa-kamal-dies |work=bdnews24 |access-date=12 April 2023 |language=en |date=16 April 2009}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:বাংলাদেশৰ নাৰী অধিকাৰ কৰ্মী]] [[শ্ৰেণী:বাংলাদেশৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:শিক্ষাবিদ]] [[শ্ৰেণী:সমাজকৰ্মী]] 9b34b838m0elxwogiwol3da59u4uaw0 সিন্ধু জল চুক্তি 0 121193 617408 616809 2026-07-15T21:45:53Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617408 wikitext text/x-wiki {{Infobox treaty | name = সিন্ধু জল চুক্তি(Indus Waters Treaty) <br/>सिंधु जल संधि<br/>سندھ طاس معاہدہ | long_name = ভাৰত চৰকাৰ আৰু পাকিস্তান চৰকাৰৰ মাজত নদীৰ সিন্ধু ব্যৱস্থাৰ জল ব্যৱহাৰ সম্পৰ্কীয় চুক্তি | image = Indus river.svg | caption = সিন্ধু নদী আৰু উপনৈসমূহ | type = দ্বিপাক্ষিক চুক্তি | date_signed = ১৯ ছেপ্তেম্বৰ ১৯৬০ | location_signed = কৰাচী, পাকিস্তান | date_effective = ১ এপ্ৰিল ১৯৬০ | condition_effective = দুয়োটা পক্ষৰ অনুমোদন | date_expiry = ২৩ এপ্ৰিল ২০২৫([[ভাৰত চৰকাৰ]] দ্বাৰা একপক্ষীয়ভাৱে স্থগিত) | depositor = [[বিশ্ব বেংক]] | languages = ইংৰাজী }} '''সিন্ধু জল সন্ধি বা সিন্ধু জল চুক্তি''' (IWT) হৈছে [[ভাৰত]] আৰু [[পাকিস্তান]]ৰ মাজত হোৱা এক জল বিতৰণ চুক্তি, যিখন [[বিশ্ব বেংক|বিশ্ব বেংকে]] ব্যৱস্থা আৰু আলোচনা কৰি [[সিন্ধু নদী]] আৰু ইয়াৰ উপনৈসমূহত উপলভ্য পানী ব্যৱহাৰ কৰে।<ref name=Britannica>{{cite web|url=https://www.britannica.com/event/Indus-Waters-Treaty |author=Patricia Bauer|title=Indus Waters Treaty:India-Pakistan [1960]|website=Encyclopedia Britannica website|access-date=27 July 2020}}</ref><ref name=Newsweek>{{cite web|url=https://www.newsweekpakistan.com/the-rivers-run-wild/ |author=Daniel Haines|title=The Rivers Run Wild (Indus Waters Treaty-1960) – Nearly 60 Years Since Their Landmark Treaty, The Pakistan-India Water Dispute Remains Contentious |date=8 March 2017|website=Newsweek (magazine)|access-date=28 October 2019}}</ref><ref name="IWT">{{cite web |title=Full text of 'Indus Water Treaty' with Annexures, World Bank |date=1960 |url=https://treaties.un.org/doc/Publication/UNTs/Volume%20419/volume-419-I-6032-English.pdf |access-date=30 October 2014}}</ref><ref name="guardian">{{cite news |title=War over water |work=The Guardian |date=3 June 2002 |url=https://www.theguardian.com/world/2002/jun/03/kashmir.india1 |access-date=30 June 2018}}</ref> ১৯৬০ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰত [[কৰাচী]]ত তেতিয়াৰ ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী [[জৱাহৰলাল নেহৰু]] আৰু তেতিয়াৰ পাকিস্তানৰ ৰাষ্ট্ৰপতি আৰু ফিল্ড মাৰ্শ্বাল [[আয়ুব খানে]] ইয়াক স্বাক্ষৰ কৰে।.<ref>{{cite news |title=How the Indus Treaty was signed |newspaper=The Hindu |date=28 September 2016 |url=http://www.thehindu.com/opinion/op-ed/How-the-Indus-Treaty-was-signed/article15002424.ece |access-date=30 October 2017}}</ref><ref name="Britannica" /> ২০২৫ চনৰ ২৩ এপ্ৰিলত ভাৰতৰ বৈদেশিক সচিবে ২০২৫ চনৰ বৈছাৰন উপত্যকাৰ সন্ত্ৰাসবাদী আক্ৰমণৰ পিছত পাকিস্তানৰ সৈতে হোৱা সিন্ধু জল সন্ধি স্থগিত ৰখাৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{Cite web |date=2025-04-23 |title=Indus Waters Treaty paused, no entry to Pakistanis: India responds to J&K attack |url=https://www.indiatoday.in/india/story/indus-water-treaty-suspended-attari-checkpost-shut-government-response-pahalgam-attack-2713599-2025-04-23 |access-date=2025-04-23 |website=India Today |language=en}}</ref> এই সন্ধিত ভাৰতত অৱস্থিত তিনিখন "পূব নদী" (বিয়াছ, ৰবি আৰু ছাটলেজ)ৰ পানীৰ ওপৰত থকা নিয়ন্ত্ৰণ ভাৰতক দিয়া হৈছে যাৰ ভাৰতলৈ গড় বাৰ্ষিক প্ৰবাহ ৪১ বিলিয়ন মিটাৰ কুইণ্টল, আনহাতে ভাৰতত অৱস্থিত তিনিখন "পশ্চিম নদী" (সিন্ধু, চেনাব আৰু ঝেলুম)ৰ পানীৰ ওপৰত থকা নিয়ন্ত্ৰণ পাকিস্তানক দিয়া হৈছে যাৰ পাকিস্তানলৈ গড় বাৰ্ষিক প্ৰবাহ ৯৯ বিলিয়ন মিটাৰ কুইণ্টল।<ref name=jk>{{cite news |last=Khaki |first=Saadat Bilal |title=Indo-Pak and Hydro-politics |newspaper=Greater Kashmir |date=26 July 2018 |url=https://www.greaterkashmir.com/news/op-ed/indo-pak-and-hydro-politics/291555.html}}</ref> ভাৰতত অৱস্থিত সিন্ধু নদী ব্যৱস্থাই কঢ়িয়াই নিয়া মুঠ পানীৰ প্ৰায় ৩০% ভাৰতে পাইছিল আৰু বাকী ৭০% পাকিস্তানে পাইছিল।<ref name=pak1>{{cite web |title=Pakistan: Getting More from Water (see Table 3.1) |publisher=World Bank |url=http://documents.worldbank.org/curated/en/251191548275645649/pdf/133964-WP-PUBLIC-ADD-SERIES-22-1-2019-18-56-25-W.pdf |access-date=29 March 2019}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.iwmi.cgiar.org/Publications/IWMI_Research_Reports/PDF/pub003/REPORT03.PDF|title=Integrated Water Resource Systems: Theory and Policy Implications|author1=Andrew Keller|author2=Jack Keller|access-date=31 January 2020|author3=David Seckler|archivedate=3 March 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160303233639/http://www.iwmi.cgiar.org/Publications/IWMI_Research_Reports/PDF/pub003/REPORT03.PDF|deadurl=yes}}</ref> এই সন্ধিৰ জৰিয়তে ভাৰতে পশ্চিম নদীৰ পানী সীমিত জলসিঞ্চনৰ ব্যৱহাৰ আৰু সীমাহীন অব্যৱহাৰ যেনে-বিদ্যুৎ উৎপাদন, নৌ পৰিবহণ, সম্পত্তিৰ ভাসমান, মীন পালন আদিৰ বাবে অনুমতি দিয়ে।<ref>{{cite web|title=India's First Shot at the Indus Waters Treaty|url=https://www.hilal.gov.pk/eng-article/detail/NzA4OA==.html|access-date=3 July 2023|archivedate=3 July 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230703170125/https://www.hilal.gov.pk/eng-article/detail/NzA4OA==.html|deadurl=yes}}</ref> ইয়াত পশ্চিম নদীৰ ওপৰত নিৰ্মাণ প্ৰকল্পৰ ক্ষেত্ৰত ভাৰতৰ বাবে বিশদ নিয়ম নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছে। সন্ধিৰ প্ৰস্তাৱনাত সদিচ্ছা, বন্ধুত্ব আৰু সহযোগিতাৰ মনোভাৱেৰে নদীৰ সিন্ধু ব্যৱস্থাৰ পৰা পানীৰ অনুকূল ব্যৱহাৰৰ বাবে প্ৰতিখন দেশৰ অধিকাৰ আৰু বাধ্যবাধকতাক স্বীকৃতি দিয়া হৈছে। যদিও এই সন্ধিখন দুয়োখন দেশৰ নিৰাপত্তা দিশৰ সৈতে কোনো কাৰণতে জড়িত নহয়, পাকিস্তান পূব আৰু পশ্চিম উভয় নদীৰ তলৰ ফালে থকা ৰাষ্ট্ৰ হোৱাৰ বাবে ভাৰতে বিশেষকৈ যুদ্ধৰ দৰে পৰিস্থিতিৰ সময়ত পাকিস্তানত বানপানী বা খৰাং পৰিস্থিতিৰ সৃষ্টি কৰিব পাৰে বুলি আশংকা কৰে।<ref>{{cite web |title=Preamble of Indus water treaty |url=http://siteresources.worldbank.org/INTSOUTHASIA/Resources/223497-1105737253588/IWT_01_TableofContents.pdf |access-date=30 October 2017}}</ref><ref>{{cite web |title=Indus Water Treaty: Review is not an Option |url=http://www.southasiaanalysis.org/node/2236 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171220210905/http://www.southasiaanalysis.org/node/2236 |url-status=usurped |archive-date=20 December 2017 |access-date=30 July 2018}}</ref> ১৯৪৭–১৯৪৮ চনৰ ভাৰত-পাকিস্তানী যুদ্ধৰ সময়ত ১৯৪৮ চনত নদী ব্যৱস্থাৰ ওপৰত জল অধিকাৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দু আছিল ভাৰত-পাকিস্তানী জলবিবাদ। ১৯৬০ চনত এই সন্ধি অনুমোদনৰ পিছৰে পৰা ভাৰত আৰু পাকিস্তানে কেইবাটাও সামৰিক সংঘাতত লিপ্ত হোৱাৰ পিছতো কোনো ধৰণৰ জলযুদ্ধত লিপ্ত হোৱা নাই। সন্ধিৰ কাঠামোৰ ভিতৰত প্ৰদান কৰা আইনী পদ্ধতিৰ জৰিয়তে বেছিভাগ মতানৈক্য আৰু বিবাদ নিষ্পত্তি কৰা হৈছে।<ref>{{citation |last=Chaturvedi |first=A.K. |title=Indus Water Treaty: Options for India |journal=Scholar Warrior |publisher=Centre for Land Warfare Studies |date=Spring 2017 |url=http://www.claws.in/images/journals_doc/867954295_04_chap.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180709153909/https://www.claws.in/images/journals_doc/867954295_04_chap.pdf |archive-date=9 July 2018 |access-date=24 April 2025 |archivedate=9 July 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180709153909/https://www.claws.in/images/journals_doc/867954295_04_chap.pdf }}</ref> জলবায়ু পৰিৱৰ্তনৰ সৈতে মোকাবিলা কৰিবলৈ বিশ্লেষকসকলে কিছুমান কাৰিকৰী নিৰ্দিষ্টতা পুনৰ-নিৰ্ধাৰণ কৰাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আৰু চুক্তিখনৰ পৰিসৰ বৃদ্ধি কৰাৰ প্ৰয়োজনীয়তা স্বীকাৰ কৰিলেও আজিৰ দিনত বিশ্বৰ অন্যতম সফল জল ভাগ-বতৰা প্ৰচেষ্টা বুলি গণ্য কৰা হয়।<ref>{{citation |title= Revisiting or Renegotiating the Indus Water Treaty – A Death Sentence for Peace in South Asia |url=https://crss.pk/revisiting-or-renegotiating-the-indus-water-treaty-a-death-sentence-for-peace-in-south-asia/|access-date=1 November 2024|date=2024}}</ref><ref>{{citation |title= Assessing the Indus Waters Treaty from a comparative perspective |url=https://www.researchgate.net/publication/326997347_Assessing_the_Indus_Waters_Treaty_from_a_comparative_perspective|access-date=18 August 2024|date=2020}}</ref><ref>{{citation |title='Scrapping water treaty is no solution', says Pakistan's Indus waters commissioner |url=https://www.thethirdpole.net/en/2014/10/03/scrapping-water-treaty-is-no-solution-says-pakistans-indus-waters-commissioner/?gclid=EAIaIQobChMI-93Z8Mey6AIVFraWCh0Vig69EAMYASAAEgKAOPD_BwE |access-date=23 March 2020 |date=2014 |archivedate=20 April 2021 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210420130317/https://www.thethirdpole.net/en/2014/10/03/scrapping-water-treaty-is-no-solution-says-pakistans-indus-waters-commissioner/?gclid=EAIaIQobChMI-93Z8Mey6AIVFraWCh0Vig69EAMYASAAEgKAOPD_BwE }}</ref><ref name=indus>{{citation |first1=Gitanjali |last1=Bakshi |first2=Sahiba |last2=Trivedi |title=Indus Equation |publisher=Strategic Foresight Group |url=http://www.strategicforesight.com/publication_pdf/10345110617.pdf |date=2011 |access-date=28 October 2014}}</ref> ২০২৫ চনৰ ২৩ এপ্ৰিলত [[পেহেলগামৰ সন্ত্ৰাসবাদী আক্ৰমণ, ২০২৫|পেহেলগামৰ সন্ত্ৰাসবাদী আক্ৰমণ]] (2025 Pahalgam attack)-ৰ পিছত [[ভাৰত চৰকাৰ]]ে [[ৰাষ্ট্ৰীয় নিৰাপত্তা]]জনিত উদ্বেগ আৰু [[Pakistan and state-sponsored terrorism|পাকিস্তানৰ ৰাষ্ট্ৰসমৰ্থিত সন্ত্ৰাসবাদ]]ৰ অভিযোগ উত্থাপন কৰি এই চুক্তিখন স্থগিত ৰাখে।<ref>{{cite web |title=What is Indus Water Treaty and why could India and Pakistan ‘go to war’ over it? |url=https://www.independent.co.uk/asia/south-asia/india-indus-water-treaty-pakistan-warning-water-supply-b3005755.html |website=The Independent |access-date=1 July 2026 |language=en |date=30 June 2026}}</ref> ==চুক্তিৰ বিধানসমূহ== চুক্তিখনে [[সিন্ধু নদী অৱবাহিকা]] (Indus river basin)-ৰ ছয়খন প্ৰধান নদীক দুটা ভৌগোলিক শ্ৰেণীত বিভক্ত কৰিছে—তিনিখন পশ্চিমীয়া নদী: [[সিন্ধু নদী]], [[ঝিলম নদী]] আৰু [[চেনাব নদী]], আৰু তিনিখন পূৰ্বীয় নদী: [[শতদ্ৰু নদী]], [[বিয়াছ নদী]] আৰু [[ৰাৱি নদী]]। সিন্ধু জল চুক্তিৰ (IWT) প্ৰথম অনুচ্ছেদ অনুসৰি, এই পাঁচখন নদীৰ অন্তৰ্গত নহোৱা সিন্ধু নদী প্ৰণালীৰ (Indus system of rivers) যিকোনো নদী, উপনদী আৰু ইয়াৰ জলগ্ৰহণ অঞ্চল (catchment area), লগতে সিন্ধু নদীৰ [[জোৱাৰী খাল]] (creek), [[মোহনাৰ শাখা]] (delta channel), সংযোগী হ্ৰদ আদি সকলোকে সিন্ধু নদীৰ অংশ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Missen |first=Riaz |date=21 April 2025 |title=Rethinking Floodwater To Heal The Indus Basin |url=https://thefridaytimes.com/21-Apr-2025/rethinking-floodwater-to-heal-the-indus-basin |website=[[The Friday Times]]}}</ref> চুক্তিখনৰ অধীনত, দ্বিতীয় অনুচ্ছেদ (১) অনুসৰি পাকিস্তানত অনুমোদিত জলব্যৱহাৰৰ পিছত পূৰ্বীয়া নদীসমূহৰ পানী ব্যৱহাৰৰ একচেটীয়া অধিকাৰ ভাৰতক দিয়া হৈছে। একেদৰে, ভাৰতত অনুমোদিত জলব্যৱহাৰৰ পিছত পশ্চিমীয়া নদীসমূহৰ পানী ব্যৱহাৰৰ একচেটীয়া অধিকাৰ পাকিস্তানৰ। IWT-ৰ চতুৰ্থ অনুচ্ছেদ (১৪)-ত উল্লেখ কৰা হৈছে যে, আন দেশৰ অপব্যৱহৃত (underutilized) পানী ব্যৱহাৰ কৰি গঢ়ি তোলা যিকোনো ব্যৱহাৰে কেৱল সময় অতিবাহিত হোৱাৰ বাবে পানী ব্যৱহাৰৰ অধিকাৰ (water use rights) লাভ নকৰে।<ref name=iwt1/> সামগ্ৰিকভাৱে, এই চুক্তিৰ ফলত নদীসমূহৰ পানী ভাগ-বতৰা কৰাৰ পৰিৱৰ্তে নদীসমূহকেই বিভাজন কৰা হৈছিল।<ref name="conflicts, p.98">{{Cite web |title=Water Sharing Conflicts Between Countries, and Approaches to Resolving Them |page=98 |publisher=Global Environment and Energy in the 21st century |location=Honolulu |url=http://www.gee-21.org/publications/pdf%20files/Conflictsbetweencountriesvol.3Jan.2004.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20070821023229/http://www.gee-21.org/publications/pdf%20files/Conflictsbetweencountriesvol.3Jan.2004.pdf |archive-date=August 21, 2007 |access-date=July 11, 2026 |archivedate=August 21, 2007 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070821023229/http://www.gee-21.org/publications/pdf%20files/Conflictsbetweencountriesvol.3Jan.2004.pdf |deadurl=yes }}</ref> চুক্তিখনত ১০ বছৰৰ এক অন্তৱৰ্তীকালীন ব্যৱস্থা (transition period) ৰখা হৈছিল। এই সময়ছোৱাত পাকিস্তানে পশ্চিমীয়া নদীসমূহৰ পানী ব্যৱহাৰৰ বাবে নিজৰ [[খাল]] (canal) ব্যৱস্থা নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ নকৰালৈকে ভাৰতে পূৰ্বীয়া নদীসমূহৰ পৰা পাকিস্তানৰ খালসমূহলৈ পানী যোগান ধৰিব লাগিছিল। IWT-ৰ পঞ্চম অনুচ্ছেদ (৫.১) অনুসৰি, পাকিস্তানৰ পঞ্জাব প্ৰদেশত পশ্চিমীয়া নদীসমূহৰ পানীৰে জলসিঞ্চনৰ বাবে নতুন [[হেডৱৰ্কছ]] (headworks) আৰু খাল ব্যৱস্থা নিৰ্মাণৰ ব্যয় বহন কৰিবলৈ ভাৰতে ৬২,০৬০,০০০ পাউণ্ড ষ্টাৰ্লিং (সোণৰ মানদণ্ড (gold standard) প্ৰচলিত থকাৰ সময়ত প্ৰায় ১২৫ মেট্ৰিক টন সোণৰ সমমূল্য) এক নিৰ্দিষ্ট অৰ্থসাহায্য আগবঢ়াবলৈও সন্মত হৈছিল।<ref>{{Cite web |last=Powell |first=Lydia |date=24 October 2016 |title=The struggle for power over Indus |url=https://www.orfonline.org/research/struggle-for-power-over-indus |website=[[Observer Research Foundation]]}}</ref> এই অন্তৱৰ্তীকাল ১৯৬৫ চনৰ [[ভাৰত-পাকিস্তান যুদ্ধ, ১৯৬৫|ভাৰত-পাকিস্তান যুদ্ধ]] (Indo-Pakistani War of 1965)-ৰ সৈতে একে সময়তে পৰিছিল, তথাপিও ভাৰত চুক্তি অনুসৰি পাকিস্তানলৈ পানী যোগান ধৰি গৈছিল আৰু বাৰ্ষিক কিস্তিও পৰিশোধ কৰি গৈছিল।<ref>{{cite web |last1=Shreyan |first1=Sengupta |date=2013 |title=Transboundary water disputes |url=https://www.files.ethz.ch/isn/152272/c944f0b31d28e3bf15001c4e4a3e6c97.pdf |publisher=[[Kalinga Institute of Industrial Technology]], Bhubaneswar|website=[[ETH Zurich]]}}</ref><ref name="Garg">{{Cite book |last=Garg |first=Santosh Kumar |title=International and Interstate River Water Disputes |pages=54–55 |publisher=Laxmi Publications |year=1999 |isbn=81-7008-068-1 |url=https://books.google.com/books?id=nrcqGF3agsEC&q=Ravi%20River&pg=PA98 }}</ref><ref name=iwt1/> দুয়োখন দেশেই সিন্ধু নদী প্ৰণালীৰ তথ্য বিনিময় আৰু পানীৰ সৰ্বোত্তম ব্যৱহাৰৰ বাবে সহযোগিতা কৰিবলৈ সন্মত হৈছিল। এই উদ্দেশ্যে প্ৰতিখন দেশৰ এজনকৈ আয়ুক্ত লৈ [[স্থায়ী সিন্ধু আয়োগ]] (Permanent Indus Commission) গঠন কৰা হয়। চুক্তিৰ প্ৰয়োগ, ব্যাখ্যা বা উলংঘন সম্পৰ্কে ভৱিষ্যতে উদ্ভৱ হোৱা মতভেদ আৰু বিবাদ নিষ্পত্তিৰ বাবে আয়োগে নিৰ্ধাৰিত পদ্ধতি অনুসৰণ কৰে। এই আয়োগে [[ভাৰত-পাকিস্তান যুদ্ধ আৰু সংঘাত]] (Indo-Pakistani wars and conflicts)-ৰ চাৰিখন যুদ্ধৰ মাজতো নিজৰ কাৰ্যকলাপ অব্যাহত ৰাখিছিল আৰু পৰিদৰ্শন, তথ্য বিনিময় আৰু পাৰস্পৰিক ভ্ৰমণৰ জৰিয়তে পৰামৰ্শ আৰু বিবাদ নিষ্পত্তিৰ এক স্থায়ী ব্যৱস্থা হিচাপে কাম কৰি আহিছিল। বছৰত অন্ততঃ এবাৰ সম্ভাৱ্য বিবাদ আৰু সহযোগিতামূলক ব্যৱস্থা আলোচনা কৰিবলৈ আয়োগৰ বৈঠক অনুষ্ঠিত হ'ব লাগে।<ref>{{cite web |last=Kakakhel |first=Shafqat |date=22 April 2023 |title=Energizing the Indus Waters Treaty |url=https://www.thenews.com.pk/print/1063198-energizing-the-indus-waters-treaty |archive-url=https://web.archive.org/web/20230423075934/https://www.thenews.com.pk/print/1063198-energizing-the-indus-waters-treaty |archive-date=23 April 2023 }}</ref> অষ্টম অনুচ্ছেদ (৮) অনুসৰি, দুয়োজন আয়ুক্তে আয়োগৰ কাৰ্যকলাপ সম্পৰ্কে দুয়োখন দেশৰ ওচৰত বছৰি এক প্ৰতিবেদন দাখিল কৰিব লাগিছিল। যদি যিকোনো পক্ষই এনে কোনো অভিযান্ত্ৰিক প্ৰকল্প (engineering works) নিৰ্মাণৰ পৰিকল্পনা কৰে যাৰ ফলত আন পক্ষ প্ৰভাৱিত হ'ব পাৰে, তেন্তে সেই পৰিকল্পনাৰ বিষয়ে আগতীয়াকৈ আন পক্ষক অৱগত কৰিব লাগিব আৰু সংশ্লিষ্ট তথ্য প্ৰদান কৰিব লাগিব। [[চালাল জলবিদ্যুৎ প্ৰকল্প]] (Salal Hydroelectric Power Station) দুয়োখন দেশৰ পাৰস্পৰিক চুক্তিৰ ভিত্তিত নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Agreement for the Salal project between India and Pakistan dated 14 April 1978 |url=http://www.commonlii.org/in/other/treaties/INTSer/1978/18.pdf |access-date=13 June 2018 }}{{Dead link|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[তুলবুল প্ৰকল্প]] (Tulbul Project) ভাৰত আৰু পাকিস্তানৰ মাজত দীৰ্ঘদিনীয়া আলোচনাৰ পাছতো এতিয়াও অনুমোদনৰ অপেক্ষাত আছে।<ref>{{cite web |title=Revitalising the Tulbul Navigation Project for Jammu and Kashmir's Development |website=natstrat.org |date=26 May 2025 |url=https://www.natstrat.org/articledetail/publications/revitalising-the-tulbul-navigation-project-for-kashmir-s-development-200.html |access-date=13 June 2025 }}</ref><ref>{{cite web |last=Irfan |first=Shams |date=27 June 2010 |title=Wullar Barrage: An Unresolved 'Question' |url=https://kashmirlife.net/wullar-barrage-an-unresolved-question-601/ |website=Kashmir Life}}</ref> বিবাদ বা মতানৈক্যৰ ক্ষেত্ৰত, [[স্থায়ী সালিচ আদালত]] (Court of Arbitration) (CoA) অথবা এজন নিৰপেক্ষ কাৰিকৰী বিশেষজ্ঞ (Neutral Expert)-ৰ ওচৰলৈ বিষয়টো নিষ্পত্তিৰ বাবে প্ৰেৰণ কৰা হয়। কাৰিকৰী বিশেষজ্ঞৰ সিদ্ধান্ত অনুসৰি [[বাগলিহাৰ বান্ধ]] (Baglihar Dam) আৰু স্থায়ী সালিচ আদালতৰ ৰায় অনুসৰি [[কিশনগংগা জলবিদ্যুৎ প্ৰকল্প]] (Kishanganga Hydroelectric Plant)-ৰ বিবাদ নিষ্পত্তি কৰা হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Baglihar Hydroelectric Plant: Expert Determination |url=http://siteresources.worldbank.org/SOUTHASIAEXT/Resources/223546-1171996340255/BagliharSummary.pdf |access-date=15 April 2018}}</ref><ref>{{cite web |title=The Baglihar difference and its resolution process – a triumph for the Indus Waters Treaty? |date=2008 |url=https://www.internationalwaterlaw.org/bibliography/articles/Salman/Baglihar.pdf }}</ref><ref>{{cite web |title=Verdict of Permanent Court of Arbitration on Kishanganga Hydroelectric Plant |date=February 2013 |url=https://pca-cpa.org/en/cases/20/ }}</ref> পাকিস্তানে ৮৫০ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন [[ৰাটলে জলবিদ্যুৎ প্ৰকল্প]] (Ratle Hydroelectric Plant)-ৰ ক্ষেত্ৰত চুক্তি উলংঘনৰ অভিযোগ উত্থাপন কৰি স্থায়ী সালিচ আদালত গঠনৰ দাবী জনাইছে, আনহাতে ভাৰতে এজন নিৰপেক্ষ কাৰিকৰী বিশেষজ্ঞ নিয়োগৰ অনুৰোধ জনাইছে।<ref>{{cite news |title=Controversial Kishenganga and Ratle hydropower projects: WB to hand over projects' papers to arbiters, neutral experts on 21st |url=https://www.thenews.com.pk/print/1010774-controversial-kishenganga-and-ratle-hydropower-projects-wb-to-hand-over-projects-papers-to-arbiters-neutral-experts-on-21st }}</ref><ref>{{cite news |title=World Bank Makes Appointments Under the Indus Waters Treaty |url=https://www.worldbank.org/en/news/press-release/2022/10/17/world-bank-makes-appointments-under-indus-waters-treaty |website=World Bank |date=2022 }}</ref> আনহাতে, পাকিস্তানে ৰাভি আৰু চতলুজ নদী পাকিস্তানত প্ৰৱেশ কৰাৰ আগতেই অৱবাহিকা অঞ্চলত ভূগৰ্ভস্থ পানী বিভিন্ন উদ্দেশ্যে ব্যৱহাৰ কৰি থাকিলেও, ভাৰতে এতিয়ালৈকে IWT-ৰ দ্বিতীয় অনুচ্ছেদ উলংঘনৰ অভিযোগ তোলা নাই। পাকিস্তানে নিজৰ অঞ্চলত নদীৰ বানপানী হ্ৰাস আৰু ভাৰতৰ [[কচ্ছৰ মহান ৰাণ]] (Great Rann of Kutch) অঞ্চলত বানপানী বৃদ্ধি কৰাৰ উদ্দেশ্যে [[নদী প্ৰশিক্ষণ]] (river training) কাঠামোও নিৰ্মাণ কৰিছে, যিটো IWT-ৰ চতুৰ্থ অনুচ্ছেদ (৩ক) উলংঘন কৰে।<ref>{{cite web |title=Indus Basin Floods |publisher=Asian Development Bank |date=2013 |url=https://www.adb.org/sites/default/files/publication/30431/indus-basin-floods.pdf }}</ref> ভাৰতীয় প্ৰকল্পসমূহৰ বিৰুদ্ধে পাকিস্তানে বাৰে বাৰে আপত্তি উত্থাপন কৰি স্থায়ী সালিচ আদালতৰ ওচৰ চাপি থকাটো শেষত IWT বাতিল হোৱাৰ কাৰণো হ'ব পাৰে, যদি আদালতৰ ৰায়সমূহে চুক্তিৰ বিধানসমূহৰ বিস্তৃত ব্যাখ্যা আগবঢ়ায়।<ref>{{cite news |title=Pakistan to take Kishanganga Dam dispute to International Court of Arbitration |newspaper=Arab News |url=http://www.arabnews.com/node/1316126/world |access-date=22 July 2018}}</ref> অৱশ্য়ে ভাৰতে চুক্তিখন স্থগিত কৰাৰ পাছত ওপৰোক্ত ব্য়ৱস্থাসমূহ অনিশ্চয়তাৰ সন্মুখীন হৈছে। === স্থায়ী সিন্ধু আয়োগ === স্থায়ী সিন্ধু আয়োগ (Permanent Indus Commission, PIC) হৈছে [[ভাৰত]] আৰু [[পাকিস্তান]]ৰ প্ৰতিনিধিসকলক লৈ গঠিত এক [[দ্বিপাক্ষিকতা|দ্বিপাক্ষিক]] সংস্থা, যি [[সিন্ধু জল চুক্তি]] (IWT)-ৰ বিধানসমূহৰ কাৰ্যকৰীকৰণ আৰু পৰিচালনা তদাৰক আৰু নিশ্চিত কৰাৰ উদ্দেশ্যে স্থাপন কৰা হৈছিল।<ref name="IWT2">{{cite web |date=1960 |title=Full text of 'Indus Water Treaty' with Annexures, World Bank |url=https://treaties.un.org/doc/Publication/UNTs/Volume%20419/volume-419-I-6032-English.pdf |accessdate=30 October 2014}}</ref> ইয়াৰ মূল দায়িত্ব হৈছে দুয়োখন দেশৰ মাজত সিন্ধু নদী ব্যৱস্থাৰ পানীৰ ব্যৱহাৰ আৰু বণ্টন সম্পৰ্কীয় বিষয়ত সহযোগিতা বৃদ্ধি কৰা আৰু উদ্ভৱ হোৱা সমস্যাসমূহৰ সমাধান কৰা। ভাৰত আৰু পাকিস্তান চৰকাৰৰ মাজত দীঘলীয়া আলোচনাৰ অন্তত ১৯৬০ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত [[বিশ্ব বেংক]]ৰ বিবাদ নিষ্পত্তিৰ নিশ্চয়তাত সিন্ধু জল চুক্তি স্বাক্ষৰিত হয়। এই চুক্তি অনুসৰি পশ্চিমৰ তিনিখন নদী—[[ঝিলম নদী|ঝিলম]], [[চেনাব নদী|চেনাব]] আৰু [[সিন্ধু নদী|সিন্ধু]]—ৰ পানী পাকিস্তানলৈ আৰু পূবৰ তিনিখন নদী—[[ৰাৱি নদী|ৰাৱি]], [[ব্যাস নদী|ব্যাস]] আৰু [[শতদ্ৰু নদী|শতদ্ৰু]]—ৰ পানী ভাৰতলৈ আবণ্টন কৰা হয়। এই ছয়খন নদীক একেলগে "সিন্ধু নদী ব্যৱস্থা" (Indus System of Rivers, ISR) বুলি কোৱা হয়। PIC-য়ে চুক্তিৰ অধীনত দুয়োখন দেশৰ মাজৰ আনুষ্ঠানিক যোগাযোগৰ মাধ্যম হিচাপে কাম কৰে আৰু যিকোনো মতানৈক্য নিষ্পত্তিৰ প্ৰথম পৰ্যায়। যদি PIC পৰ্যায়ত কোনো সমাধানত উপনীত হ'ব নোৱাৰে, তেন্তে চুক্তিত নিৰ্ধাৰিত কাৰিকৰী মতানৈক্যসমূহ [[নিৰপেক্ষ বিশেষজ্ঞ]]ৰ ওচৰলৈ প্ৰেৰণ কৰিব পাৰি, অথবা দুয়োখন চৰকাৰে [[স্থায়ী সালিচি আদালত]] (Permanent Court of Arbitration, PCA)-ৰ কাষ চাপিব পাৰে। যদি চৰকাৰ দুয়েও সমাধানত উপনীত হ'ব নোৱাৰে, তেন্তে চুক্তিখনে সালিচিৰ (arbitration) ব্যৱস্থা প্ৰদান কৰিছে। বৰ্তমান বিশ্ব বেংকৰ ভূমিকা চুক্তিৰ পৰিশিষ্ট F আৰু G-ত উল্লেখ কৰা সীমাৰ ভিতৰতে সীমাবদ্ধ।<ref>{{cite web |title=See last page of Indus water treaty |url=http://siteresources.worldbank.org/INTSOUTHASIA/Resources/223497-1105737253588/IndusWatersTreaty1960.pdf |accessdate=28 July 2019 |publisher=World Bank}}</ref> স্থায়ী সালিচি আদালতে স্থগিতাদেশ (stay order) দিব পাৰে, কিন্তু নিৰপেক্ষ বিশেষজ্ঞৰ এনে ক্ষমতা নাই।<ref name="stay">{{cite web |date=18 October 2022 |title=WB steps in to mediate Indo-Pak water dispute |url=https://tribune.com.pk/story/2382166/wb-steps-in-to-mediate-indo-pak-water-dispute |accessdate=24 October 2022|last=Rana|first=Shahbaz|website=[[The Express Tribune]]}}</ref> পাকিস্তানৰ সিন্ধু জল আয়ুক্তৰ নিজা ৱেবছাইট আছে আৰু আগ্ৰহী পাঠকৰ বাবে কিছুমান নথিপত্ৰ তাত প্ৰকাশ কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |title=Web site of 'Pakistan Commissioner for Indus Waters' |url=https://mowr.gov.pk/index.php/pciw/ |accessdate=28 July 2019}}</ref><ref>{{cite web |title=Pakistan Commissioner for Indus Waters (Documents) |url=https://mowr.gov.pk/index.php/download-3/ |accessdate=28 July 2019}}</ref> আনহাতে ভাৰতৰ সিন্ধু জল আয়ুক্তই কোনো ৱেবছাইট পৰিচালনা নকৰে। তদুপৰি, দুয়োখন দেশৰ আয়ুক্তই বাৰ্ষিক প্ৰতিবেদনসমূহ সাধাৰণ জনতাৰ বাবে অনলাইনত উপলব্ধ নকৰে, যাৰ ফলত জনসাধাৰণে প্ৰায়ে সংবাদ মাধ্যমৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰিবলগীয়া হয়। ১৯৬০ চনত চুক্তিখন অনুমোদিত হোৱাৰ পিছৰে পৰা ভাৰত আৰু পাকিস্তানৰ মাজত পানীক কেন্দ্ৰ কৰি কোনো যুদ্ধ হোৱা নাই। অধিকাংশ মতানৈক্য আৰু বিবাদ চুক্তিখনত উল্লেখ থকা আইনী প্ৰক্ৰিয়াৰ জৰিয়তে নিষ্পত্তি কৰা হৈছে। দুয়োখন দেশৰ মাজত দুবাৰ যুদ্ধ আৰু বহু উত্তেজনাপূৰ্ণ পৰিস্থিতি সৃষ্টি হোৱাৰ পিছতো এই চুক্তিক বিশ্বৰ আটাইতকৈ সফল আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নদী-পানী বণ্টন ব্যৱস্থাসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম বুলি গণ্য কৰা হয়। [[ছালাল জলবিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ|ছালাল বান্ধ]] দুয়োখন দেশৰ পাৰস্পৰিক চুক্তিৰ ভিত্তিত নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Agreement for the Salal project between India and Pakistan dated 14 April 1978 |url=http://www.commonlii.org/in/other/treaties/INTSer/1978/18.pdf |accessdate=13 June 2018 }}{{Dead link|date=July 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[তুলবুল প্ৰকল্প]] ভাৰত আৰু পাকিস্তানৰ মাজত দীঘলীয়া আলোচনাৰ পিছতো বহু দশক ধৰি অনুমোদনৰ অপেক্ষাত আছে।<ref>{{cite web |date=27 June 2010 |title=Wullar Barrage: An Unresolved 'Question' |url=https://kashmirlife.net/wullar-barrage-an-unresolved-question-601/ |accessdate=29 August 2018}}</ref> [[বাগলিহাৰ বান্ধ|বাগলিহাৰ জলবিদ্যুৎ প্ৰকল্প]]ৰ ক্ষেত্ৰত নিৰপেক্ষ বিশেষজ্ঞৰ সিদ্ধান্ত মানি লোৱা হৈছিল আৰু [[কিশনগংগা জলবিদ্যুৎ প্ৰকল্প]]ৰ ক্ষেত্ৰত স্থায়ী সালিচি আদালতৰ ৰায় অনুসৰণ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Baglihar Hydroelectric Plant: Expert Determination |url=http://siteresources.worldbank.org/SOUTHASIAEXT/Resources/223546-1171996340255/BagliharSummary.pdf |accessdate=15 April 2018}}</ref><ref>{{cite web |date=2008 |title=The Baglihar difference and its resolution process - a triumph for the Indus Waters Treaty? |url=https://www.internationalwaterlaw.org/bibliography/articles/Salman/Baglihar.pdf |accessdate=22 September 2017}}</ref><ref>{{cite web |date=February 2013 |title=Verdict of Permanent Court of Arbitration on Kishanganga Hydroelectric Plant |url=https://pcacases.com/web/sendAttach/1681 |accessdate=22 September 2017}}</ref> পাকিস্তানে ৮৫০ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন [[ৰাতলে জলবিদ্যুৎ প্ৰকল্প]]ক লৈ চুক্তি উলংঘনৰ অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref name="stay" /><ref>{{cite news|title=Pak 'diplomatic sabotage' busted: India to go ahead with Ratle hydroelectric project, govt to send team to J&K|url=https://www.timesnownews.com/india/article/pakistan-india-ratle-hydroelectric-project-indus-water-treaty-agreement-chenab-shahpur-kandi-dam-project-ujh-multipurpose-project-jammu-and-kashmir/310636|accessdate=21 January 2019|date=7 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181107145559/https://www.timesnownews.com/india/article/pakistan-india-ratle-hydroelectric-project-indus-water-treaty-agreement-chenab-shahpur-kandi-dam-project-ujh-multipurpose-project-jammu-and-kashmir/310636|archive-date=7 November 2018|work=[[Times Now]]|archivedate=25 February 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190225224015/https://www.timesnownews.com/india/article/pakistan-india-ratle-hydroelectric-project-indus-water-treaty-agreement-chenab-shahpur-kandi-dam-project-ujh-multipurpose-project-jammu-and-kashmir/310636|deadurl=yes}}</ref> আনহাতে, ভাৰতে এতিয়ালৈকে পাকিস্তানৰ বিৰুদ্ধে সিন্ধু জল চুক্তি উলংঘনৰ কোনো আনুষ্ঠানিক অভিযোগ উত্থাপন কৰা নাই। ==পটভূমি আৰু ইতিহাস== {{Main|১৯৪৮ চনৰ ভাৰত-পাকিস্তান জল বিবাদ}} সিন্ধু নদী ব্যৱস্থাৰ পানীৰ মূল উৎস [[তিব্বত]] আৰু [[হিমাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[জম্মু আৰু কাশ্মীৰ]]ৰ [[হিমালয়]] পৰ্বতমালা।<ref>{{Cite book |last=Gulia |first=K. S. |url=https://books.google.com/books?id=ugFIz7ph-kEC&pg=PA79 |title=Discovering Himalaya: Tourism Of Himalayan Region (2 Vols.) |date=2007 |publisher=Gyan Publishing House |isbn=978-81-8205-410-3 |page=79 }}</ref> এই নদীসমূহ [[পঞ্জাব]] আৰু [[সিন্ধ]] প্ৰদেশৰ মাজেৰে বৈ গৈ কৰাচীৰ দক্ষিণে [[আৰব সাগৰ]] আৰু গুজৰাটৰ [[কোৰি ক্ৰিক]]ত মিলিত হয়।<ref>{{cite web |title=Interactive map – Indus system of rivers |publisher=The Third Pole |url=https://www.thethirdpole.net/indus/ |access-date=24 September 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20160410005945/http://www.thethirdpole.net/indus/|archive-date=10 April 2016}}</ref><ref>{{Cite report |title=Report on the Ravi and Beas Water Tribunal |publisher=Government of India, Ministry of Water Resources |page=59 |year=1987 |url=http://www.cwc.gov.in/sites/default/files/Ravi-%20Beas%20Waters%20Tribunal%20Report%201987.pdf }}</ref> পাকিস্তানত গড়ে প্ৰতি বছৰে উপলব্ধ পানী সম্পদৰ পৰিমাণ প্ৰায় ২০৩.১ বিলিয়ন ঘনমিটাৰ (BCM) <!-- the following "Convert" module data needs to be fixed in aswiki: {{convert|203.1|e9m3|e6acre-ft|abbr=unit|order=flip}} --> ।<ref name="World Bank Pakistan 2019">{{cite report |title=Pakistan: Getting More from Water |last1=Young |first1=William J. |last2=Anwar |first2=Arif |last3=Bhatti |first3=Tousif |last4=Borgomeo |first4=Edoardo |last5=Davies |first5=Stephen |last6=Garthwaite |first6=William R. |last7=Gilmont |first7=E. Michael |last8=Leb |first8=Christina |last9=Lytton |first9=Lucy |last10=Makin |first10=Ian |last11=Saeed |first11=Basharat |display-authors=1 |date=2019 |publisher=Water Security Diagnostic, World Bank |at=Table 1.2 |quote=External – Indus (including Kabul), Jhelum, Chenab: 170.5 BCM; Internal – surface runoff: 32.6 BCM |url=http://documents.worldbank.org/curated/en/251191548275645649/pdf/133964-WP-PUBLIC-ADD-SERIES-22-1-2019-18-56-25-W.pdf}}</ref><ref name="World Bank Pakistan 2021">{{cite report |title=Groundwater in Pakistan's Indus Basin: Present and Future Prospects |publisher=World Bank |year= |url=https://documents1.worldbank.org/curated/en/501941611237298661/pdf/Groundwater-in-Pakistan-s-Indus-Basin-Present-and-Future-Prospects.pdf|last=Lytton|first=Lucy|date=2021|last2=Ali|first2=Akthar|last3=Garthwaite|first3=Bill|last4=Punthakey|first4=Jehangir F.|last5=Saeed|first5=Basharat}}</ref> পূৰ্বতে এই নদীসমূহৰ পাৰত কেৱল সৰু পৰিসৰৰ জলসিঞ্চিত কৃষিভূমি আছিল। কিন্তু বিগত এক শতিকাত বিস্তৃত খাল আৰু জলসংৰক্ষণ ব্যৱস্থা গঢ়ি উঠাৰ ফলত ২০০৯ চনৰ ভিতৰত কেৱল পাকিস্তানতে ৪৭ বিলিয়ন ঘনমিটাৰ (BCM) <!-- Fix: {{convert|47|e6acre|km2}} -->-তকৈ অধিক ভূমিত জলসিঞ্চনৰ সুবিধা উপলব্ধ হয়, যি পৃথিৱীৰ বৃহত্তম নদী-ভিত্তিক জলসিঞ্চন ব্যৱস্থাসমূহৰ অন্যতম।<ref>{{cite journal |title=Pakistan: Indus Basin Water Strategy – Past, Present and Future |journal=The Lahore Journal of Economics |date=September 2010 |pages=187–211 |url=http://www.lahoreschoolofeconomics.edu.pk/EconomicsJournal/Journals/Volume%2015/Issue%20SP/09%20Dr%20Shahid%20Chaudhry%20EDITED%20TTC11-10-10.pdf |archive-date=19 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180219125230/http://www.lahoreschoolofeconomics.edu.pk/EconomicsJournal/Journals/Volume%2015/Issue%20SP/09%20Dr%20Shahid%20Chaudhry%20EDITED%20TTC11-10-10.pdf |last=Chaudhry |first=Shahid Amjad |access-date=11 July 2026 |archivedate=19 February 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180219125230/http://www.lahoreschoolofeconomics.edu.pk/EconomicsJournal/Journals/Volume%2015/Issue%20SP/09%20Dr%20Shahid%20Chaudhry%20EDITED%20TTC11-10-10.pdf |deadurl=yes }}</ref> ভৌগোলিক ভিত্তিত নহয়, ধৰ্মৰ ভিত্তিত সংঘটিত [[ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ বিভাজন]]ৰ ফলত [[১৯৪৮ চনৰ ভাৰত-পাকিস্তান জল বিবাদ]]ৰ সূচনা হয়।<ref name=":1">{{Cite journal |last=Ali |first=Raja Nazakat |last2=Rehman |first2=Faiz ur |last3=Wani |first3=Mahmood ur Rehman |date=Spring 2015 |title=Indus Water Treaty between Pakistan and India: From Conciliation to Confrontation |url=https://www.qurtuba.edu.pk/thedialogue/The%20Dialogue/10_2/Dialogue_April_June2015_166-181.pdf |journal=The Dialogue |volume=X |issue=2 |via=qurtuba.edu.pk|pages=166–181}}</ref> নতুনকৈ গঠিত দুয়োখন দেশৰ মাজত একক আৰু আন্তঃসংযুক্ত জলসিঞ্চন ব্যৱস্থাৰ পানী কেনেকৈ ভাগ-বতৰা আৰু পৰিচালনা কৰা হ'ব, তাক লৈ মতবিৰোধৰ সৃষ্টি হয়। তদুপৰি, বিভাজনৰ ফলত সিন্ধু নদী অৱবাহিকাৰ উৎস নদীসমূহ ভাৰতৰ ভূখণ্ডত পৰে। পাকিস্তানে আশংকা কৰিছিল যে, পাকিস্তানলৈ পানী কঢ়িয়াই অনা [[উপনদী]]সমূহৰ ওপৰত ভাৰতৰ নিয়ন্ত্ৰণ স্থাপিত হ'লে দেশখনৰ জীৱিকা বিপদাপন্ন হ'ব। আনহাতে, ভাৰতেও অৱবাহিকাটোৰ উন্নয়নৰ নিজা পৰিকল্পনা লৈ আগবাঢ়িছিল। কিন্তু পাকিস্তানৰ দৃষ্টিত কৃষিভূমিৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় পানীৰ মূল উৎসক লৈ এই সংঘাত অস্তিত্বৰ সৈতে জড়িত বিষয় আছিল।<ref>{{cite web |author=Singh |first=SK |date=29 January 2024 |title=India's Approach To Indus Water Treaty: National Security Perspective |url=https://cenjows.in/indias-approach-to-indus-water-treaty-national-security-perspective/ |publisher=Centre for Joint Warfare Studies |archive-url=https://web.archive.org/web/20240201213205/https://cenjows.in/indias-approach-to-indus-water-treaty-national-security-perspective/ |archive-date=1 February 2024 |url-status=dead |access-date=11 July 2026 |archivedate=16 December 2025 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20251216175745/https://cenjows.in/indias-approach-to-indus-water-treaty-national-security-perspective/ |deadurl=yes }}</ref> বিভাজনৰ প্ৰথম কেইবছৰত সিন্ধু নদী ব্যৱস্থাৰ পানী [[১৯৪৮ চনৰ ভাৰত-পাকিস্তান জল বিবাদ|১৯৪৮ চনৰ ৪ মে'ৰ আন্তঃ-ড'মিনিয়ন চুক্তি]] (Inter-Dominion Accord)-ৰ জৰিয়তে বণ্টন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Bambanwala-Ravi-Bedian Link Canal, Raiya Branch to the Rescue |url=http://odysseuslahori.blogspot.com/2015/09/bambanwala-ravi-bedian-link-canal-raiya.html |access-date=29 October 2019 |website=Salman Rashid}}</ref> এই চুক্তি অনুসৰি, পাকিস্তান চৰকাৰে বাৰ্ষিক ধন পৰিশোধ কৰাৰ বিনিময়ত ভাৰতে বিদ্যমান খালসমূহৰ জৰিয়তে পাকিস্তানৰ অংশলৈ প্ৰয়োজনীয় পৰিমাণৰ পানী এৰি দিয়াৰ দায়িত্ব গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite web |title=Inter-Dominion Agreement Between the Government of India and the Government of Pakistan, on the Canal Water Dispute Between East and West Punjab |url=https://www.internationalwaterlaw.org/documents/regionaldocs/punjab-canal.html |access-date=21 October 2019}}</ref> এই ব্যৱস্থাটো তাৎক্ষণিক প্ৰয়োজন পূৰণৰ উদ্দেশ্যে গ্ৰহণ কৰা হৈছিল আৰু ইয়াৰ পিছত স্থায়ী সমাধান বিচাৰি আলোচনা আৰম্ভ হয়।<ref name=":1" /> কিন্তু কোনো পক্ষই নিজৰ স্থিতিৰ পৰা আঁতৰি আহিবলৈ ইচ্ছুক নাছিল, ফলত আলোচনা অচলাৱস্থাত উপনীত হয়। ভাৰতৰ দৃষ্টিভংগী আছিল যে, ভাৰতক পাকিস্তানলৈ নদীৰ পানী ঘূৰাই দিয়াৰ বাবে বাধ্য কৰাৰ কোনো উপায় পাকিস্তানৰ হাতত নাছিল। আনহাতে, পাকিস্তানে বিষয়টো [[আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ন্যায় আদালত]]লৈ নিয়াৰ প্ৰস্তাৱ দিছিল যদিও, ভাৰতে এই যুক্তি দি সেয়া নাকচ কৰে যে, এই বিবাদ কেৱল দ্বিপাক্ষিক আলোচনাৰ জৰিয়তেহে সমাধান হ'ব লাগে।<ref>{{cite news |last=Lavakare |first=Arvind |date=19 September 2015 |title=Recalling the Indus Water Treaty or Nehru's Sixth Blunder |url=http://indiafacts.org/recalling-the-indus-water-treaty-or-nehrus-sixth-blunder/ |newspaper=India Facts}}</ref> === বিশ্ব বেংকৰ ভূমিকা === ১৯৫১ চনত [[টেনেচি ভেলী অথৰিটি]] আৰু [[মাৰ্কিন যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ পাৰমাণৱিক শক্তি আয়োগ]]ৰ প্ৰাক্তন অধ্যক্ষ [[ডেভিড লিলিয়েনথাল]]-এ ভাৰতীয় উপমহাদেশ ভ্ৰমণ কৰি সিন্ধু নদী অৱবাহিকাৰ জলবিতৰ্কৰ সমাধানৰ বাবে [[বিশ্ব বেংক]]ক মধ্যস্থতাকাৰী হিচাপে আগবাঢ়িবলৈ পৰামৰ্শ দিয়ে। তেওঁৰ এই প্ৰস্তাৱ বিশ্ব বেংকৰ সভাপতি [[Eugene R. Black, Sr.|ইউজিন আৰ. ব্লেক]] আৰু ভাৰত-পাকিস্তান উভয় দেশেই ইতিবাচকভাৱে গ্ৰহণ কৰে। বিশ্ব বেংকে ভাৰত, পাকিস্তান আৰু বিশ্ব বেংকৰ অভিযন্তাসকলক লৈ এখন যৌথ কাৰ্যদল গঠন কৰে। আৰম্ভণিতে কাৰিকৰী আলোচনাৰ জৰিয়তে সমাধান বিচৰাৰ চেষ্টা কৰা হৈছিল যদিও নদীৰ পানী বণ্টনক লৈ দুয়োখন দেশৰ মতানৈক্যৰ বাবে আলোচনা অচলাবস্থাত পৰে। ১৯৫৪ চনত বিশ্ব বেংকে নিজাববীয়াকৈ এক প্ৰস্তাৱ আগবঢ়ায়, য'ত তিনিখন পূব নদী ভাৰতক আৰু তিনিখন পশ্চিম নদী পাকিস্তানক আবণ্টন দিয়াৰ কথা কোৱা হয়। ভাৰত এই প্ৰস্তাৱত সন্মত হৈছিল যদিও পাকিস্তানে আপত্তি জনায়। দীৰ্ঘ আলোচনাৰ অন্তত দুয়োপক্ষ পুনৰ আলোচনাত বহে। চুক্তিৰ আন এক জটিল বিষয় আছিল পাকিস্তানত নতুন খাল আৰু জলসংৰক্ষণ ব্যৱস্থা নিৰ্মাণৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় ধনৰ যোগান। শেষত বিশ্ব বেংকে বিভিন্ন দাতা দেশৰ আৰ্থিক সহায়েৰে '''ইণ্ডাছ বেছিন ডেভেলপমেণ্ট ফাণ্ড''' গঠনৰ ব্যৱস্থা কৰে। এই ব্যৱস্থাৰ ফলত অন্তিম বাধাও দূৰ হয় আৰু ১৯৬০ চনৰ ১৯ ছেপ্টেম্বৰত [[কৰাচী]]ত ইণ্ডাছ বেছিন ডেভেলপমেণ্ট ফাণ্ড চুক্তি আৰু একেদিনাই [[সিন্ধু জল চুক্তি]] স্বাক্ষৰিত হয়।<ref name="iwt1">{{cite web |title=Indus Waters Treaty |work=[[Ministry of External Affairs, Government of India]] |publisher=|url=https://mea.gov.in/bilateral-documents.htm?dtl%2F6439%2FIndus= |access-date=25 July 2023}}</ref> === পাকিস্তানলৈ অনুদান আৰু ঋণ === সিন্ধু জল চুক্তি ৰূপায়ণৰ অংশ হিচাপে পাকিস্তানত নতুন খাল, জলাধাৰ আৰু সংশ্লিষ্ট আন্তঃগাঁথনি নিৰ্মাণৰ বাবে '''ইণ্ডাছ বেছিন ডেভেলপমেণ্ট ফাণ্ড''' গঠন কৰা হৈছিল। এই পুঁজিলৈ [[ভাৰত]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[কানাডা]], [[পশ্চিম জাৰ্মানী]], [[নিউজিলেণ্ড]], [[যুক্তৰাজ্য]], [[মাৰ্কিন যুক্তৰাষ্ট্ৰ]] আৰু [[আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পুনৰ্গঠন আৰু উন্নয়ন বেংক]] (IBRD)-এ অনুদান আৰু ঋণ আগবঢ়াইছিল। ভাৰতে চুক্তিৰ ৫ নং অনুচ্ছেদ অনুসৰি পাকিস্তানলৈ ৬২.০৬ মিলিয়ন পাউণ্ড ষ্টাৰ্লিং দহটা বাৰ্ষিক কিস্তিত পৰিশোধ কৰিবলৈ সন্মতি জনাইছিল।<ref name="iwt1" /><ref>{{cite web |title=Development Credit Agreement |publisher=World Bank |url=http://documents.worldbank.org/curated/en/614421468332678823/pdf/Credit-0060-Pakistan-Indus-Basin-Project-Credit-Agreement.pdf |access-date=16 September 2018}}</ref> বৰ্তমান চুক্তিখনৰ অধীনত বিশ্ব বেংকৰ ভূমিকা মূলতঃ বিবাদ নিষ্পত্তিৰ প্ৰক্ৰিয়া আগবঢ়াই নিয়াত সীমাবদ্ধ। যেতিয়া কোনো পক্ষই চুক্তিত উল্লেখিত মধ্যস্থতা বা সালিচি প্ৰক্ৰিয়াত সহযোগিতা নকৰে, তেতিয়া বিশ্ব বেংকে চুক্তিত নিৰ্ধাৰিত ব্যৱস্থাসমূহ কাৰ্যকৰী কৰাত সহায় কৰে।<ref name="iwt1" /> == প্ৰভাৱ == সিন্ধু নদী ব্যৱস্থাৰ মুঠ পানীৰ প্ৰায় ৪০.৭ ঘন কিলোমিটাৰ (৩৩ মিলিয়ন একৰ-ফুট) <!-- {{convert|33|e6acre-ft|e9m3|abbr=unit}} -->(১৬%) ভাৰত আৰু ২১৮.৩ বিলিয়ন ঘনমিটাৰ (১৭৭ মিলিয়ন একৰ-ফুট) <!-- {{convert|177|e6acre-ft|e9m3|abbr=unit}} --> (৮৪%) পাকিস্তানক আৱণ্টন কৰা হয়।<ref name="World Bank Pakistan 2019"/><ref>{{cite web |last=Chellaney |first=Brahma |title=India generous with its shared water resources |publisher=[[The Japan Times]] |date=11 August 2012 |url=http://www.indiawaterreview.in/Story/BestoftheWeb/india-generous-with-its-shared-water-resources/825/8 |archive-date=14 January 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160114071953/http://www.indiawaterreview.in/Story/BestoftheWeb/india-generous-with-its-shared-water-resources/825/8 |author-link=Brahma Chellaney |via=India Water Review |access-date=11 July 2026 |archivedate=14 January 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160114071953/http://www.indiawaterreview.in/Story/BestoftheWeb/india-generous-with-its-shared-water-resources/825/8 |deadurl=yes }}</ref> অৱশ্যে চুক্তিখনে ভাৰতক পশ্চিমীয়া নদীসমূহত সীমিত পৰিসৰত জলসিঞ্চন, জলবিদ্যুৎ উৎপাদন আৰু পানী সংৰক্ষণৰ অনুমতি দিয়ে।<ref name="Bakshi Indus Equation">{{citation |last1=Bakshi |first1=Gitanjali |title=Indus Equation |date=2011 |url=http://www.strategicforesight.com/publication_pdf/10345110617.pdf |publisher=[[Strategic Foresight Group]] |last2=Trivedi |first2=Sahiba|archive-url=https://web.archive.org/web/20130908163403/http://strategicforesight.com/publication_pdf/10345110617.pdf|archive-date=8 September 2013}}</ref> চুক্তিৰ এই ব্যৱস্থাৰ ফলত জম্মু আৰু কাশ্মীৰত জলসিঞ্চন আৰু জলসংৰক্ষণৰ সুযোগ সীমিত হৈ থকাৰ কথা বিভিন্ন বিশ্লেষকে উল্লেখ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Geography of Jammu and Kashmir State: Irrigation – Importance and Types |publisher=Kashmiri Pandit Network |url=http://www.ikashmir.net/geography/chapter2.1.html |access-date=28 October 2015}}</ref><ref>{{cite news |title=Legislative Assembly rejects PDP resolution. Exploitation Of JK’s Water Resources |newspaper=[[Greater Kashmir]] |url=http://www.greaterkashmir.com/news/news/legislative-assembly-rejects-pdp-resolution/59434.html |date=30 August 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161010111656/http://www.greaterkashmir.com/news/news/legislative-assembly-rejects-pdp-resolution/59434.html|archive-date=10 October 2016|last=Ali|first=Muddasir}}</ref> আনহাতে, পাকিস্তানে সিন্ধু অৱবাহিকাত বৃহৎ বহুমুখী বান্ধ নিৰ্মাণৰ পৰিকল্পনা গ্ৰহণ কৰিছে।<ref name=indus/> চুক্তিৰ ব্যাখ্যা, জলসম্পদৰ ব্যৱহাৰ আৰু জলবিদ্যুৎ প্ৰকল্পসমূহক লৈ দুয়োখন দেশৰ মাজত বিভিন্ন সময়ত মতানৈক্য দেখা দিছে। এই বিষয়সমূহ চুক্তিত নিৰ্ধাৰিত প্ৰক্ৰিয়াৰ অধীনত নিষ্পত্তিৰ বাবে উত্থাপন কৰা হৈছে।<ref>{{cite journal |title=Seeking a strategic cross-boundary solution to the Indus Water basin sharing decisions |year=2020 |doi=10.1002/pa.2367 |url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1002/pa.2367 |last1=Ahmed |first1=Sheharyar |last2=Iqbal |first2=Javed |last3=Ul Haq |first3=Zahoor |journal=Journal of Public Affairs |volume=22 |issue=3 |article-number=e2367 |s2cid=225130232 }}</ref> কোনো কোনো বিশ্লেষকৰ মতে, চুক্তিখনৰ প্ৰযোজ্যতা ভাৰতত অৱস্থিত সিন্ধু নদী ব্যৱস্থাৰ (পূব আৰু পশ্চিম উভয় নদী) অৱবাহিকা আৰু পাকিস্তানত অৱস্থিত কেৱল ৰাৱি আৰু শতদ্ৰু নদীৰ অৱবাহিকালৈ সীমাবদ্ধ হোৱাৰ ফলত ভাৰতে কিছুমান কৌশলগত সুবিধা লাভ কৰে। চুক্তিখনে মূলতঃ ভাৰতত উপলব্ধ বা প্ৰবাহিত পানীৰ ভাৰত আৰু পাকিস্তানৰ মাজৰ বণ্টনহে নিয়ন্ত্ৰণ কৰে।<ref>{{cite web |title=Development has always been on top of our agenda: Nitin Gadkari |date=2 May 2019 |url=https://www.outlookindia.com/newsscroll/development-has-always-been-on-top-of-our-agenda-nitin-gadkari/1527304|archive-url=https://web.archive.org/web/20190502210156/https://www.outlookindia.com/newsscroll/development-has-always-been-on-top-of-our-agenda-nitin-gadkari/1527304|archive-date=2 May 2019|website=[[Outlook (Indian magazine)|Outlook]]}}</ref> আন কিছুমান বিশ্লেষণত যুক্তি দিয়া হৈছে যে, চুক্তিৰ আওতাত থকা ভাৰতীয় অংশত অৱস্থিত বান্ধ, বেৰাজ, বিদ্যুৎকেন্দ্ৰ আদি আন্তঃগাঁথনিৰ ওপৰত সামৰিক আক্ৰমণ চুক্তিৰ উলংঘন বুলি গণ্য হ'ব পাৰে, যাৰ ফলত চুক্তিৰ বৈধতা বা অব্যাহত থকাৰ প্ৰশ্ন উত্থাপিত হ'ব পাৰে।<ref>{{cite journal |title=Seeking a strategic cross-boundary solution to the Indus Water basin sharing decisions |year=2020 |doi=10.1002/pa.2367 |url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1002/pa.2367 |last1=Ahmed |first1=Sheharyar |last2=Iqbal |first2=Javed |last3=Ul Haq |first3=Zahoor |journal=Journal of Public Affairs |volume=22 |issue=3 |article-number=e2367 |s2cid=225130232 }}</ref><ref>{{cite journal |title=Asymmetric Bargaining Model for Water Resource Allocation over Transboundary Rivers |year=2019 |pmid=31100895 |url=https://europepmc.org/article/pmc/pmc6571634 |last1=Qin |first1=J. |last2=Fu |first2=X. |last3=Peng |first3=S. |last4=Xu |first4=Y. |last5=Huang |first5=J. |last6=Huang |first6=S. |journal=International Journal of Environmental Research and Public Health |volume=16 |issue=10 |page=1733 |doi=10.3390/ijerph16101733 |pmc=6571634 |doi-access=free }}</ref> == সাম্প্ৰতিক ঘটনাপ্ৰবাহ == === উৰি আক্ৰমণৰ পিছত === [[২০১৬ চনৰ উৰি আক্ৰমণ]]ৰ পিছত ভাৰতে সিন্ধু জল চুক্তি বাতিল কৰাৰ হুংকাৰ দিয়ে। প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]]য়ে ঘোষণা কৰিছিল, "তেজ আৰু পানী একেলগে বৈ থাকিব নোৱাৰে।"<ref>{{Cite web |last=Kugelman |first=Michael |date=30 September 2016 |title=Why the India-Pakistan War Over Water Is So Dangerous |url=https://foreignpolicy.com/2016/09/30/why-the-india-pakistan-war-over-water-is-so-dangerous-indus-waters-treaty/ |url-access=subscription |access-date=2026-04-10 |website=[[Foreign Policy]]}}</ref><ref>{{cite web |author1=Chaudhary |author2=Mangi |url=https://www.bloomberg.com/features/2020-indus-river |title=New Weather Patterns Are Turning Water Into a Weapon |newspaper=[[Bloomberg News|Bloomberg]] |date=12 March 2020 |first=Archana |first2=Faseeh |url-access=subscription}}</ref><ref>{{Cite web |last=Johnson |first=Keith |date=25 February 2019 |title=Are India and Pakistan on the Verge of a Water War? |url=https://foreignpolicy.com/2019/02/25/are-india-and-pakistan-on-the-verge-of-a-water-war-pulwama-kasmir-ravi-indus/ |url-access=subscription |access-date=2026-04-09 |website=[[Foreign Policy]]}}</ref> পাকিস্তানৰ আপত্তিৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত পূৰ্বে স্থগিত ৰখা কাশ্মীৰ উপত্যকাৰ [[ঝিলম নদী]]ৰ ওপৰত [[তুলবুল প্ৰকল্প]] পুনৰ আৰম্ভ কৰাৰ সিদ্ধান্তও ভাৰতে গ্ৰহণ কৰে।<ref>{{Cite news |date=2016-09-28 |title=How India plans to use Indus Water Treaty to turn the heat on Pakistan |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/How-India-plans-to-use-Indus-Water-Treaty-to-turn-the-heat-on-Pakistan/articleshow/54544929.cms |access-date=2026-04-10 |work=[[The Times of India]] |issn=0971-8257}}</ref> লাহোৰস্থিত ৰাজনৈতিক বিশ্লেষক [[Hasan Askari Rizvi]]য়ে মন্তব্য কৰিছিল যে পাকিস্তানলৈ পানী যোগানত যিকোনো পৰিৱৰ্তনে "বিধ্বংসী প্ৰভাৱ" পেলাব।<ref>{{cite web |author1=Chaudhary |author2=Marlow |title=Narendra Modi lays the groundwork for water war in battle with Pakistan |date=19 October 2016 |url=http://www.livemint.com/Politics/6PaBfiC6AbQ9PNxyUHPB4K/Narendra-Modi-lays-groundwork-for-water-war-in-battle-with-P.html |first=Archana |first2=Iain |website=[[Mint (newspaper)|Livemint]]}}</ref> ভাৰতে স্থায়ী সিন্ধু আয়োগ (PIC)-ৰ বৈঠকসমূহ অনিৰ্দিষ্টকাললৈ স্থগিত ৰাখিবলৈও সিদ্ধান্ত লয়।<ref>{{Cite web |last=Gupta |first=Joydeep |date=26 September 2016 |title=India suspends Indus commissioners’ meetings |url=https://dialogue.earth/en/water/india-suspends-indus-commissioners-meetings/ |access-date=2026-05-19 |website=Dialogue Earth}}</ref> অৱশ্যে ২০২০ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰীত ভাৰতে জনায় যে দেশখনে সিন্ধু জল চুক্তিখন "অক্ষৰে অক্ষৰে আৰু আত্মাৰে" পালন কৰিব বিচাৰে।<ref>{{cite web |title=India rejects Pakistan media report on Indus water sharing |date=5 February 2020 |url=https://www.indiatoday.in/india/story/india-rejects-pakistan-media-report-on-indus-water-sharing-1643553-2020-02-05 |last=Mohan |first=Geeta |website=[[India Today]]}}</ref><ref>{{cite journal |title=Blood, Water, and the Indus Waters Treaty |journal=[[Minnesota Journal of International Law]] |volume=29 |issue=2 |ssrn=3510327 |date=27 December 2019 |url=https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=3510327 |last1=Rossi |first1=Christopher}}</ref> [[পুলৱামাৰ সন্ত্ৰাসবাদী আক্ৰমণ, ২০১৯|২০১৯ চনৰ পুলৱামা আক্ৰমণ]]ৰ পিছৰে পৰা চুক্তি অনুসৰি বাধ্যতামূলক বাৰ্ষিক আয়ুক্তসকলৰ বৈঠক অনিয়মীয়া হৈ পৰে।<ref name=":2" /> স্থায়ী সিন্ধু আয়োগৰ (PIC) সৰ্বশেষ বৈঠক ২০২২ চনৰ মে' মাহত অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref name=":2">{{cite news |title=Shahpurakandi dam: Are we heading for Pakistan war over water |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/chandigarh/shahpurakandi-dam-are-we-heading-for-pakistan-war-over-water/articleshow/108362273.cms |last=Singh |first=Lt Gen K J |date=10 March 2024 |work=[[The Times of India]]}}</ref> এইখন আছিল আয়োগৰ ১১৮ সংখ্যক বৈঠক।<ref>{{Cite web |date=31 May 2022 |title=118th meeting of the India-Pakistan Permanent Indus Commission |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/35375/118th+meeting+of+the+indiapakistan+permanent+indus+commission |website=Ministry of External Affairs, Government of India}}</ref> === ভাৰতৰ সম্পূৰ্ণ জল-অংশ ব্যৱহাৰৰ প্ৰচেষ্টা === সিন্ধু নদী ব্যৱস্থাৰ গড় বাৰ্ষিক প্ৰবাহ প্ৰায় ২৫৯ ঘন কিলোমিটাৰ (২১০ নিযুত একৰ-ফুট) <!-- {{convert|210|e6acre-ft|e9m3|abbr=unit}} -->। ইয়াৰ ভিতৰত ভাৰতে পূবৰ তিনিখন নদীৰ পৰা নিজৰ অংশ হিচাপে প্ৰায় ৩৮.২ ঘন কিলোমিটাৰ (৩১ নিযুত একৰ-ফুট) <!-- {{convert|31|e6acre-ft|e9m3|abbr=unit}} --> (মুঠ প্ৰবাহৰ প্ৰায় ১৫%) ব্যৱহাৰ কৰে।<ref name="World Bank Pakistan 2019"/> অৱশিষ্ট কিছু পানী, বিশেষকৈ ৰাৱি আৰু শতদ্ৰু নদীৰ পৰা, এতিয়াও পাকিস্তানলৈ বৈ যায়। চুক্তি অনুসৰি এই পানীৰ ওপৰত ভাৰতৰ অধিকাৰ অক্ষুণ্ণ থাকে, আৰু পাকিস্তানে এই পানী ব্যৱহাৰৰ অধিকাৰ লাভ নকৰে।<ref name=iwt1/> চুক্তি অনুসৰি ভাৰতে পশ্চিমীয়া নদীসমূহৰ পানী সীমিত কৃষিকাৰ্যৰ লগতে ঘৰুৱা ব্যৱহাৰ, জলবিদ্যুৎ উৎপাদন আদি অ-ব্যয়মূলক উদ্দেশ্যত ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰে।<ref>{{cite news |last=Joshi |first=Anshul |date=4 December 2019 |title=Indus Water Treaty: India must focus on speedy development of hydro projects, say experts |url=https://energy.economictimes.indiatimes.com/news/renewable/indus-water-treaty-india-must-focus-on-speedy-development-of-hydro-projects-say-experts/72361873 |work=EnergyWorld.com |publisher=[[The Economic Times]]}}</ref> নিজৰ সম্পূৰ্ণ অংশ ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ ভাৰতে ৰাৱি নদীৰ ওপৰত [[শাহপুৰকাণ্ডী বান্ধ প্ৰকল্প]] (২০২৪), [[মাকৌৰা পট্টন বেৰাজ]] আৰু [[উঝ বান্ধ প্ৰকল্প]]কে ধৰি কেইবাটাও আন্তঃগাঁথনি প্ৰকল্প ৰূপায়ণ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Vikrant |date=25 February 2024 |title=Bonanza for farmers as India stops flow of Ravi river into Pakistan |url=https://www.wionews.com/south-asia/india-stops-flow-of-ravi-river-into-pakistan-by-building-new-barrage-693724 |website=[[Wion]]}}</ref><ref>{{cite web |last=Sidhu |first=K B S |date=26 July 2023 |title=Punjab, its river waters and how SYL could become unnecessary |url=https://indianexpress.com/article/cities/chandigarh/punjab-ravi-river-barrage-8860517/ |url-access=subscription |website=[[The Indian Express]]}}</ref> এই পানী মূলতঃ পঞ্জাব আৰু উত্তৰাঞ্চলৰ পাহাৰীয়া ৰাজ্যসমূহত ব্যৱহাৰ কৰা হ'ব।<ref>{{cite web |title=Indus Waters Treaty 1960: Present Status of Development in India |url=https://www.pib.gov.in/Pressreleaseshare.aspx?PRID=1565906 |website=[[Press Information Bureau|PIB]] |publisher=Government of India}}</ref> ২০২১ চনত ভাৰতৰ কেন্দ্ৰীয় জল আয়োগে সিন্ধু অৱবাহিকাত মুঠ ১৪৪ মেগাৱাট ক্ষমতাৰ আঠটা ক্ষুদ্ৰ জলবিদ্যুৎ প্ৰকল্পক চুক্তিসম্মত বুলি প্ৰমাণিত কৰে আৰু ইয়াৰ তথ্য পাকিস্তানক অৱগত কৰা হয়।<ref name="ET">{{cite web |title=Government clears 8 hydropower projects on Indus in Ladakh |website=The Economic Times |date=2021-01-07 |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/power/government-clears-8-hydropower-projects-on-indus-in-ladakh/articleshow/80154524.cms |agency=PTI}}</ref> == চুক্তিৰ পুনৰালোচনাৰ দাবী == {{see also|১৯৪৮ চনৰ ভাৰত-পাকিস্তান জল বিবাদ}} ২০০৩ চনত জম্মু-কাশ্মীৰ বিধানসভাই সৰ্বসন্মতিক্ৰমে সিন্ধু জল চুক্তি বাতিলৰ দাবীত প্ৰস্তাৱ গ্ৰহণ কৰে আৰু ২০১৬ চনতো চুক্তিখনৰ পুনৰীক্ষণৰ দাবী জনায়। ৰাজ্যখনৰ বহু ৰাজনীতিবিদৰ মতে, চুক্তিখনৰ নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে জলসিঞ্চন আৰু জলবিদ্যুৎ উন্নয়ন ব্যাহত হৈছে।<ref name="GK 26 Jul 2018">{{cite news |last=Khaki |first=Saadat Bilal |date=26 July 2018 |title=Indo-Pak and Hydro-politics |newspaper=[[Greater Kashmir]] |url=https://www.greaterkashmir.com/news/op-ed/indo-pak-and-hydro-politics/291555.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20180728071048/https://www.greaterkashmir.com/news/op-ed/indo-pak-and-hydro-politics/291555.html |archive-date=28 July 2018}}</ref><ref>{{cite news |title=Finally, J&K hires consultant to quantify Indus Water Treaty losses |newspaper=Greater Kashmir |date=20 February 2018 |url=http://www.greaterkashmir.com/news/kashmir/finally-j-k-hires-consultant-to-quantify-indus-water-treaty-losses/276330.html}}</ref><ref>{{cite news |title=Indus Water Treaty: Has it prevented Jammu & Kashmir from using their own resources? |newspaper=Down to Earth |date=10 April 2023 |url=https://www.downtoearth.org.in/blog/water/indus-water-treaty-has-it-prevented-jammu-kashmir-from-using-their-own-resources--88689}}</ref> ২০২৩ চনত ভাৰতে পাকিস্তানক চুক্তিখন পুনৰালোচনাৰ বাবে আনুষ্ঠানিক জাননী দিয়ে আৰু পাকিস্তানে চুক্তিৰ বিদ্যমান ব্যৱস্থাৰ অধীনতে বিষয়টো সমাধানৰ পোষকতা কৰে।<ref>{{cite news |date=January 28, 2023 |last=Sareen |first=Sushant |title=Indus Waters Treaty: Opening the waterfront |url=https://www.orfonline.org/expert-speak/indus-waters-treaty/ |publisher=[[Observer Research Foundation]]}}</ref><ref>{{cite news |title=Wishing away water woes |newspaper=[[Dawn (newspaper)|Dawn]] |url=https://www.dawn.com/news/1746179 |last=Sheikh|first=Ali Tauqeer|date=6 April 2023}}</ref> ভাৰত আৰু পাকিস্তানৰ মাজত কিশনগংগা আৰু ৰাটলে জলবিদ্যুৎ প্ৰকল্পক কেন্দ্ৰ কৰি মধ্যস্থতা বিশেষজ্ঞ (Neutral Expert) আৰু স্থায়ী সালিচি ন্যায়াধিকৰণ (Court of Arbitration)-ৰ অধিকাৰক্ষেত্ৰ সন্দৰ্ভত মতভেদৰ সৃষ্টি হয়। ২০২৩ চনত ন্যায়াধিকৰণে নিজৰ অধিকাৰক্ষেত্ৰ স্বীকাৰ কৰে আৰু ২০২৫ চনত মধ্যস্থতা বিশেষজ্ঞইও বিষয়সমূহ শুনানিৰ ক্ষমতা থকা বুলি প্ৰাথমিক সিদ্ধান্ত দিয়ে। চূড়ান্ত সিদ্ধান্ত ২০২৬ চনৰ ভিতৰত আশা কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |title=Indus Waters Western Rivers Arbitration (Pakistan v. India). Award on the competence of the CoA. |url=https://pca-cpa.org/en/cases/284/ |date=6 July 2023}}</ref><ref>{{cite web |title=Decision on Certain Issues Pertaining to the competence of the Neutral Expert |url=https://pcacases.com/web/sendAttach/67222 |date=7 January 2025 |access-date=11 July 2026 |archivedate=26 January 2025 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250126140231/https://pcacases.com/web/sendAttach/67222 |deadurl=yes }}</ref> ২০২৪ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ভাৰতে চুক্তিখনৰ পুনৰীক্ষণৰ আনুষ্ঠানিক অনুৰোধ জনায়। ইয়াৰ প্ৰত্যুত্তৰত পাকিস্তানে চুক্তিখনৰ গুৰুত্ব পুনৰ উল্লেখ কৰি ইয়াৰ বিধানসমূহ মানি চলাৰ আহ্বান জনায়।<ref name="Times">{{cite web |title=After India seeks review of Indus Water Treaty, Pakistan urges 'compliance with pact' |website=The Times of India |date=2024-09-19 |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/after-india-seeks-review-of-indus-water-treaty-pakistan-urges-compliance-with-pact/articleshow/113497076.cms }}</ref> === স্থগিতকৰণ === {{see|২০২৫ ভাৰত–পাকিস্তান সংকট}} ২০২৫ চনৰ ২৩ এপ্ৰিলত [[পেহেলগামৰ সন্ত্ৰাসবাদী আক্ৰমণ, ২০২৫|পেহেলগামৰ সন্ত্ৰাসবাদী আক্ৰমণ]]ৰ পিছত [[জম্মু আৰু কাশ্মীৰ (কেন্দ্ৰীয় শাসিত অঞ্চল)|কাশ্মীৰ]]ৰ [[পাহালগাম]]ৰ ওচৰত সংঘটিত ঘটনাক ৰাষ্ট্ৰীয় নিৰাপত্তাৰ প্ৰতি ভাবুকি বুলি উল্লেখ কৰি ভাৰত চৰকাৰে পাকিস্তানৰ সৈতে সম্পাদিত সিন্ধু জল চুক্তি স্থগিত কৰাৰ ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |title=India Suspends Indus Water Treaty With Pakistan Day After Pahalgam Terror Attack That Killed 26 |url=https://www.ndtv.com/world-news/india-suspends-indus-water-treaty-with-pakistan-day-after-pahalgam-terror-attack-that-killed-26-8238399 |work=[[NDTV]] |date=23 April 2025 }}</ref> বিশ্ব বেংকে জনায় যে এই চুক্তিত তেওঁলোকৰ ভূমিকা কেৱল সুবিধাকাৰী (facilitator) হিচাপেই সীমিত, সেয়ে এই বিবাদত তেওঁলোকে হস্তক্ষেপ নকৰিব।<ref name="Hindu 25 Apr 2025">{{Cite news |last1=Koshy |first1=Jacob |last2=Haidar |first2=Suhasini |date=2025-04-25 |title=World Bank not informed of India's decision on Indus Waters Treaty |url=https://www.thehindu.com/news/national/world-bank-not-informed-of-indias-decision-on-indus-waters-treaty/article69489433.ece |access-date=2025-05-07 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news |date=9 May 2025 |title=World Bank chief reacts to India's Indus Waters Treaty move: 'No role to play beyond…' |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/world-bank-chief-reacts-to-indias-indus-waters-treaty-move-no-role-to-play-beyond-101746782326449.html |access-date=9 May 2025 |work=Hindustan Times}}</ref> চুক্তি স্থগিত কৰাৰ পিছত ভাৰতে "স্বল্পম্যাদী দণ্ডমূলক ব্যৱস্থা" হিচাপে [[বাগলিহাৰ বান্ধ]]ৰ পৰা [[চেনাব নদী]]ৰ পানীৰ প্ৰবাহ বন্ধ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়।<ref>P. Vaidyanathan Iyer, Shubhajit Roy, [https://indianexpress.com/article/india/screws-tighten-on-pakistan-curb-on-water-flow-through-baglihar-crackdown-on-ships-trade-9981295/ Screws tighten on Pakistan: Curb on water flow through Baglihar; crackdown on ships, trade], The Indian Express, 4 May 2025.</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=Wn81GK_VhaE India Blocks Chenab Water Flow to Pakistan After Pahalgam Attack], The Indian Express, via YouTube, 25 April 2025.</ref> লগতে [[কিশনগংগা জলবিদ্যুৎ প্ৰকল্প#Drawdown flushing|জলাধাৰ পৰিষ্কাৰকৰণ (reservoir flushing)]]ৰ জৰিয়তে চালাল আৰু বাগলিহাৰ প্ৰকল্পৰ জলধাৰণ ক্ষমতা বৃদ্ধি কৰাৰ সিদ্ধান্তও লয়। এই কামসমূহ পাকিস্তানক আগতীয়াকৈ অৱগত নকৰাকৈ আৰু চুক্তিৰ বিধান উলংঘা কৰি অফ-চিজনত সম্পন্ন কৰা হয়।<ref> {{cite news |title=India starts work on hydro projects after suspending treaty with Pakistan – sources |work=Reuters |date=5 May 2025 |url=https://www.reuters.com/world/asia-pacific/india-starts-work-hydro-projects-after-suspending-treaty-with-pakistan-sources-2025-05-05/}} </ref><ref>Jacob Koshy, [https://www.thehindu.com/news/national/post-indus-treaty-hold-india-triggers-untimely-water-release-from-jk-dams/article69541709.ece Post Indus treaty hold, India triggers untimely water release from J&K dams], The Hindu, 6 May 2025.</ref> এই পদক্ষেপসমূহে পাকিস্তানত বানপানী সৃষ্টি কৰাৰ গুজৱ সামাজিক মাধ্যমত প্ৰচাৰ হৈছিল। অৱশ্যে পাকিস্তানৰ [[Water and Power Development Authority]]-এ সেই দাবী খণ্ডন কৰি কয় যে সেই সময়ত পানীৰ স্তৰ স্বাভাৱিকেই আছিল।<ref>{{cite web | url=https://www.dw.com/en/flooding-in-pakistan-water-conflict-indus-water-treaty-disinformation/a-72393131 | title=Fact check: Did India trigger a flood in Pakistan? – DW – 04/30/2025 | website=[[Deutsche Welle]] }}</ref> সংবাদমতে, পাকিস্তানে সতৰ্ক কৰি দিয়ে যে যৌথ নদীসমূহৰ পানীৰ প্ৰবাহ ব্যাহত কৰাৰ যিকোনো ভাৰতীয় প্ৰচেষ্টাক যুদ্ধ ঘোষণা হিচাপে গণ্য কৰা হ'ব পাৰে আৰু ইয়াৰ প্ৰতিক্ৰিয়াত পাকিস্তানে [[পাকিস্তান আৰু গণবিধ্বংসী অস্ত্ৰ|পাৰমাণৱিক অস্ত্ৰ]] ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰে।<ref>{{cite news |title=Pakistan threatens nuclear response if India attacks or disrupts water flow |work=Deccan Herald |date=5 May 2025 |url=https://www.deccanherald.com/india/pakistan-threatens-nuclear-response-if-india-attacks-or-disrupts-water-flow-3524953}}</ref> পাকিস্তানৰ প্ৰাক্তন বৈদেশিক মন্ত্ৰী [[বিলাৱাল ভুট্টো জৰ্দাৰী]]য়ে কমেও দুবাৰ যুদ্ধৰ ইংগিত দিছে। ২০২৫ চনৰ জুন মাহত পাহালগাম আক্ৰমণত পাকিস্তানৰ জড়িত থকাৰ অভিযোগত ভাৰতে চুক্তিখন স্থগিত কৰাৰ পিছত,<ref>{{Cite web |title=India Suspends Indus Waters Treaty, Shuts Attari Border In Strong Response To Pakistan |url=https://www.ndtv.com/world-news/india-suspends-indus-water-treaty-with-pakistan-day-after-pahalgam-terror-attack-that-killed-26-8238399 |access-date=2025-06-26 |website=NDTV |language=en}}</ref> বিলাৱালে কয় যে পানী ন্যায্যভাৱে ভাগ নকৰিলে পাকিস্তানে "ছয়োখন নদীৰ নিয়ন্ত্ৰণ সুনিশ্চিত" কৰিব।<ref>{{Cite web |title=As Bilawal Bhutto Threatens War Over Indus Pact, How India Move Impacts Pak |url=https://www.ndtv.com/world-news/pakistan-former-pakistan-foreign-minister-pahalgam-terror-attack-indias-suspension-of-indus-waters-treaty-could-lead-to-war-bilawal-bhutto-8756406 |access-date=2025-06-26 |website=NDTV |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Dawn.com |date=2025-06-23 |title=Either India shares water fairly or we will secure it from 'all 6 rivers': Bilawal |url=https://www.dawn.com/news/1919329 |access-date=2025-06-26 |website=DAWN.COM |language=en}}</ref> আগষ্ট মাহত সিন্ধ চৰকাৰৰ এক অনুষ্ঠানত তেওঁ পুনৰ কয় যে ভাৰতৰ তথাকথিত "চুক্তি উলংঘন" অব্যাহত থাকিলে পাকিস্তান যুদ্ধৰ কথা বিবেচনা কৰিবলৈ বাধ্য হ'ব পাৰে।<ref>{{Cite news |last=Chitre |first=Manjiri |date=2025-08-12 |title="Leaves Us With No Choice": After Asim Munir, Pak's Bilawal Bhutto Threatens India |url=https://www.ndtv.com/world-news/after-pakistani-army-chief-asim-munir-pakistani-politician-bilawal-bhuttos-war-threat-to-india-wont-bow-down-9067265 |work=NDTV}}</ref><ref>{{Cite web |last=Khan |first=Mohammad Hussain |date=2025-08-12 |title=Pakistan won't back down if India forces war, declares Bilawal |url=https://www.dawn.com/news/1930241 |access-date=2025-08-13 |website=DAWN.COM |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=2025-08-12 |title='We do not bow': Bilawal Bhutto issues warning to India over Indus Water Treaty; follows Pakistan army chief Asim Munir's nuclear threat |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/we-do-not-bow-bilawal-bhutto-issues-warning-to-india-over-indus-water-treaty-follows-pakistan-army-chief-asim-munirs-nuclear-threat/articleshow/123252008.cms |access-date=2025-08-13 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> ২০২৫ চনৰ ১০ আগষ্টত ফ্ল'ৰিডাৰ টেম্পাত অনুষ্ঠিত এক নৈশ ভোজসভাত পাকিস্তানৰ সেনাপ্ৰধান [[আছিম মুনিৰ]]-এ সংবাদমতে কয় যে ভৱিষ্যতে ভাৰতে নিৰ্মাণ কৰা যিকোনো বান্ধ পাকিস্তানে "দহটা ক্ষেপণাস্ত্ৰেৰে" ধ্বংস কৰিব আৰু লগতে কয় যে সিন্ধু নদী ভাৰতৰ "পৈতৃক সম্পত্তি" নহয়।<ref>{{Cite web |last=Swami |first=Praveen |date=2025-08-10 |title=ThePrint Exclusive: Asim Munir's India nuke threat from US ballroom—'will take half the world down' |url=https://theprint.in/world/pakistan-army-chief-field-marshal-asim-munir-florida-speech-nuclear-threat-india/2718095/ |access-date=2025-08-12 |website=ThePrint |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Will wait for India to build dam, when they do so, we will destroy it: COAS |url=https://thecurrent.pk/will-wait-for-india-to-build-dam-when-they-do-so-we-will-destroy-it-coas |access-date=2025-08-12 |website=The Current}}</ref><ref>{{Cite web |last=Iqbal |first=Anwar |date=2025-08-11 |title=COAS says India won't be allowed to choke Indus River |url=https://www.dawn.com/news/1930030 |access-date=2025-08-12 |website=DAWN.COM |language=en}}</ref> ২০২৬ চনৰ জুন মাহত ভাৰতৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰী [[এছ. জয়শংকৰ]]-এ কয় যে "পাকিস্তানে সীমান্তপাৰ সন্ত্ৰাসবাদ সম্পূৰ্ণৰূপে বন্ধ নকৰালৈকে" চুক্তিখন স্থগিত হৈয়েই থাকিব। সেই মাহতেই ভাৰতৰ জলসম্পদ মন্ত্ৰী চি. আৰ. পাটিলে নিশ্চিত কৰে যে চুক্তিখন এতিয়াও স্থগিত অৱস্থাতে ৰখা হ'ব। ইয়াৰ প্ৰতিক্ৰিয়াত পাকিস্তানৰ প্ৰতিৰক্ষা মন্ত্ৰী [[খাজা আছিফ]]-এ পাকিস্তান চৰকাৰৰ স্থিতি পুনৰ ব্যক্ত কৰি যুদ্ধৰ ভাবুকি দিয়ে। আছিফৰ মন্তব্যৰ প্ৰতিক্ৰিয়াত ভাৰতৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰালয়ৰ মুখপাত্ৰ [[ৰণধীৰ জয়ছোৱাল]]-এ কয়, "এইধৰণৰ মন্তব্য পাকিস্তানে নিজৰ ব্যৰ্থতা ঢাকিবলৈ আৰু মানৱ অধিকাৰ উলংঘনৰ পৰা দৃষ্টি আঁতৰাবলৈ কৰা এক হতাশজনক চেষ্টা", লগতে তেওঁ "মনগঢ়া দাবী"সমূহ সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰে।<ref>{{Cite web |date=2026-06-22 |title=Pakistan warns it will ‘go to war’ over India’s attempts to control its water flows |url=https://www.independent.co.uk/asia/south-asia/india-pakistan-war-indus-water-treaty-b3000341.html |access-date=2026-06-24 |website=The Independent |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Service |first=Express News |date=2026-06-24 |title=MEA rebuffs Pakistani minister’s war remarks over Indus Waters Treaty suspension |url=https://www.newindianexpress.com/india/2026/Jun/24/mea-rebuffs-pakistani-ministers-war-remarks-over-indus-waters-treaty-suspension |access-date=2026-06-24 |website=The New Indian Express |language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভাৰত-পাক সম্পৰ্ক]] g1u7e6ei3b3fqsxf8r6pbrj8tgk8xkm পাৰিপাৰ্শ্বিক তত্ত্ব 0 121451 617530 531707 2026-07-16T08:43:57Z Kandarpajit Kallol 6257 617530 wikitext text/x-wiki {{wikify}}'''পাৰিপাৰ্শ্বিক তত্ত্ব''' হৈছে [[সাহিত্য]] আৰু পৰিবেশবিদ্যাৰ এক আন্তঃবিদ্যাগত দৃষ্টিভংগীৰে কৰা অধ্যয়ন, য'ত সাহিত্য বিশ্লেষকৰ লগতে পৰিবেশীয় চিন্তাৰ সৈতে জড়িত পাঠসমূহ পৰ্যালোচনা কৰা হয় আৰু সাহিত্যত [[প্ৰকৃতি]]ৰ বিষয়বস্তু কেনেদৰে উপস্থাপন কৰা হৈছে সেয়া বিচাৰ কৰা হয়।<ref>{{Cite web|url=http://ehc.english.ucsb.edu/?page_id=2388|title=What is ecocriticism? – Environmental Humanities Center|language=en-US|access-date=2020-02-26}}</ref> এই ধাৰণাৰ সূচনা জ’চেফ মীকাৰে ''The Comedy of Survival: Studies in Literary Ecology'' (১৯৭২) নামৰ গ্ৰন্থত "literary ecology" নামেৰে কৰিছিল।<ref>{{Cite book|title=The Comedy of Survival: Studies in Literary Ecology|year=1972|isbn=9780816516865|location=New York|last1=Meeker |first1=Joseph W. }}</ref> "Ecocriticism" শব্দটো প্ৰথমবাৰ ১৯৭৮ চনত উইলিয়াম ৰুইকাৰ্টে তেওঁৰ প্ৰবন্ধ "Literature and Ecology: An Experiment in Ecocriticism"ত ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|title=Ecocriticism|url=https://www.oxfordbibliographies.com/view/document/obo-9780190221911/obo-9780190221911-0014.xml|access-date=2021-10-04|website=obo|language=en}}</ref><ref>{{Cite book|title=The Ecocriticism Reader: Landmarks in Literary Ecology|publisher=[[University of Georgia Press]]|year=1996|isbn=9-780-8203-1781-6|location=Athens, Georgia|pages=xxviii}}</ref> ই সাহিত্যিক, গৱেষক আৰু কবিসকলৰ কামসমূহক পৰিবেশীয় সমস্যা আৰু প্ৰকৃতিৰ প্ৰতি দৃষ্টিভংগীৰে বিশ্লেষণ কৰে।<ref>{{Cite web|url=https://www.aresearchguide.com/ecocriticism.html|title=What is Ecocriticism?: Literary Movements|date=2018-08-27|website=A Research Guide for Students|language=en-US|access-date=2019-09-05}}</ref> কিছুমান পাৰিপাৰ্শ্বিক তত্ত্ববিদে বৰ্তমান পৰিবেশগত সমস্যা সমাধানৰ বাবে সম্ভাৱ্য উপায় বিচাৰে, যদিও সকলোৰে একে উদ্দেশ্য, পদ্ধতি বা ক্ষেত্ৰ নাথাকে। [[আমেৰিকা]]ত, পাৰিপাৰ্শ্বিক তত্ত্ব Association for the Study of Literature and Environment (ASLE)-ৰ সৈতে জড়িত হৈ দেখা যায়,<ref name="auto">Glotfelty & Fromm 1996, p. xviii</ref> যিয়ে সাহিত্য আৰু পৰিবেশৰ সংযোগমূলক গৱেষণাৰ ক্ষেত্ৰত দ্বি-বাৰ্ষিক সন্মিলন আয়োজন কৰে। ASLE-এ ''Interdisciplinary Studies in Literature and Environment'' (''ISLE'') নামৰ এখন সাময়িকী প্ৰকাশ কৰে, য'ত এই ক্ষেত্ৰৰ আঞ্চলিক আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় গৱেষণা প্ৰকাশ পায়। পাৰিপাৰ্শ্বিক তত্ত্ব হৈছে এক বিস্তৃত পদ্ধতি, যাক "সেউজ (সাংস্কৃতিক) অধ্যয়ন", "ইকোপয়েটিক্‌ছ", আৰু "পৰিবেশীয় সাহিত্য সমালোচনা" আদি নামেও জনা যায়। এই ধাৰণাৰ ওপৰত পৰিবেশবিদ্যা, সুস্থিত নক্সা (sustainable design), জীৱ-ৰাজনীতি (biopolitics), পৰিবেশৰ ইতিহাস, পৰিবেশবাদ, আৰু সামাজিক পৰিবেশবিদ্যা (social ecology) আদি ক্ষেত্ৰৰ প্ৰভাৱ থাকে। == সংজ্ঞা == উইলিয়াম ৰুকাটে তেওঁৰ 'Literature and Ecology : An Experiment in Ecocriticism' শীৰ্ষক ৰচনাত পাৰিপাৰ্শ্বিক সাহিত্য সমালোচনাৰ বিষয়ে মত প্ৰকাশ কৰিছে যে— 'পাৰিপাৰ্শ্বিক সমালোচনা তত্ত্ব হ'ল সাহিত্য অধ্যয়নত পৰিস্থিতিতত্ত্ব আৰু ইয়াৰ অৱধাৰণাসমূহৰ অনুপ্ৰয়োগ। কিয়নো পৰিস্থিতিতত্ত্ব আৰু পৰিৱেশ আমি জীয়াই থকা পৃথিৱীখনৰ বৰ্তমান আৰু ভৱিষ্যতৰ সৰ্বাধিক প্ৰাসংগিক বিষয়। '<ref name=":0" /> ছেৰিল গ্ল'টফেল্টিৰ ভাষাত, এয়া হৈছে সাহিত্য আৰু ভৌতিক পৰিৱেশৰ আন্তঃসম্পৰ্কৰ অধ্যয়নৰ বাবে নিবেদিত এক নতুন সমীক্ষা পদ্ধতি (The Ecocriticism Reader: Landmarks in Literary Ecology)।<ref name=":1" /><ref name=":2" /> === বিকাশৰ স্তৰ === পাৰিপাৰ্শ্বিক সমালোচনাৰ তত্ত্বক চাৰিটা ভাগত বিভক্ত কৰি আলোচনা কৰিব পাৰি।<ref name=":1" /> === প্ৰথম স্তৰ === পাৰিপাৰ্শ্বিক সমালোচনাৰ প্ৰথম স্তৰত নাৰীবাদৰ অৱদমন, পৰিৱেশৰ প্ৰতি কৰা অবিচাৰ আৰু অত্যাচাৰৰ পাৰস্পৰিক সম্পৰ্কৰ বিষয় আলোচনা কৰা হয়।<ref name=":1" /> === দ্বিতীয় স্তৰ === ১৯৯০ দশকৰ মধ্যভাগত পাৰিপাৰ্শ্বিক সমালোচনাত তত্ত্ব আৰু কিছু নতুন ধাৰণাৰ সংযোগ ঘটে— অৰ্থাৎ কেৱল প্ৰকৃতি লেখনত সীমাবদ্ধ নাথাকি পৰিৱেশ-ন্যায় সম্পৰ্কীয় চিন্তা-চেতনাকো গুৰুত্ব দিয়া হয়।<ref name=":1" /> === তৃতীয় স্তৰ === এই স্তৰটোত পাৰিপাৰ্শ্বিক পুৰুষতন্ত্ৰ, গ্ৰীণ কুইয়াৰবাদ, বস্তুবাদী পাৰিপাৰ্শ্বিক নাৰীবাদ, পশু অধ্যয়ন আৰু উত্তৰ-মানৱতাৰ দৰে ধাৰণাসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref name=":1" /> === চতুৰ্থ স্তৰ === এই স্তৰত পাৰিপাৰ্শ্বিক সাম্ৰাজ্যবাদ আৰু উত্তৰ-ঔপনিৱেশিক পাৰিপাৰ্শ্বিক সমালোচনাৰ দৰে কিছুমান ধাৰণা আৰু মতবাদ সংযোগ কৰা হয়।<ref name=":0" /><ref name=":1" /><ref name=":2" /> == তথ্যসূত্ৰ == <references> <ref name=":0">{{Cite book|last=Rueckert|first=William|title=Literature and Ecology: An Experiment in Ecocriticism|date=1978|booktitle=The Ecocriticism Reader: Landmarks in Literary Ecology|editor-last=Glotfelty|editor-first=Cheryll|editor2-last=Fromm|editor2-first=Harold|publisher=University of Georgia Press|year=1996|pages=105–123|isbn=978-0-8203-1781-6}}</ref> <ref name=":1">{{Cite book|last=Glotfelty|first=Cheryll|editor-last=Glotfelty|editor-first=Cheryll|editor2-last=Fromm|editor2-first=Harold|title=The Ecocriticism Reader: Landmarks in Literary Ecology|publisher=University of Georgia Press|year=1996|location=Athens, Georgia|pages=xx–xxviii|isbn=978-0-8203-1781-6}}</ref> <ref name=":2">{{Cite book|last=Fromm|first=Harold|editor-last=Glotfelty|editor-first=Cheryll|editor2-last=Fromm|editor2-first=Harold|title=The Ecocriticism Reader: Landmarks in Literary Ecology|publisher=University of Georgia Press|year=1996|location=Athens, Georgia|pages=xx–xxviii|isbn=978-0-8203-1781-6}}</ref> </references> [[শ্ৰেণী:পৰিৱেশ]] mfn1i5g0vi3vwmhsrf5d3881w1uvktl সদস্য:Kandarpajit Kallol/পৰীক্ষাগাৰ 2 121841 617552 615145 2026-07-16T09:47:19Z Kandarpajit Kallol 6257 /* অন্যান্য */ 617552 wikitext text/x-wiki <inputbox> type = create buttonlabel = নতুন পৃষ্ঠা সৃষ্টি কৰক width = 30 break = yes </inputbox> ==প্ৰতিযোগিতা== ==সাঁচসমূহ== ==={{}}=== {{div col|2}} # {{পোখালি} } # {{wikify} } # {{under construction} } # {{unreferenced} } # {{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন} } # {{Citation needed} } # {{More citations needed|date=February 2026} } # {{Delete|} } # {{rough translation} } # {{notability} } # {{cleanup} } # {{merge} } # {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা} } # {{New user article} } # {{confuse| } } # {{বিস্তাৰ} } # {{Moresources} } {{div col end}} ===তাৰিখ=== * জন্ম: {{Birth date|df=yes|1987|4|6}} ; জীৱিত ব্যক্তিৰ বয়স গণনাৰ ক্ষেত্ৰত ↷ * জন্ম: {{Birth date and age|1987|4|6|df=yes}} ; মৃত ব্যক্তিৰ ক্ষেত্ৰত ↷ * জন্ম: {{Birth date|1907|9|27|df=yes}} ([[ভগৎ সিং]]) * মৃত্যু: {{Death date and age|df=yes|1931|3|23|1907|9|27}} ([[ভগৎ সিং]]) ===সাক্ষৰ=== # <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px; ">[[User:Kandarpajit Kallol|<font color="#872455">'''কন্দৰ্পজিৎ কল্লোল'''</font>]]&nbsp; ([[User Talk:Kandarpajit Kallol|বাৰ্তা]])</span> 19:00, 6 July 2025 (ইউ.টি.চি.) ===আখৰৰ আকাৰ আৰু '''<font color="green">ৰং</font>=== {{Div col|3}} *অসমীয়া *''অসমীয়া'' *'''অসমীয়া''' *'''''অসমীয়া''''' *'''<sup>অসমীয়া</sup> *<sub>অসমীয়া</sub> *<s>অসমীয়া</s> *<code>অসমীয়া</code> *<u>অসমীয়া</u> *<big>অসমীয়া</big> *'''<font color="red">অসমীয়া</font> *'''<font color="green">অসমীয়া</font> *'''<font color="blue">অসমীয়া</font> *'''<font color="purple">অসমীয়া</font> *'''<font color="yellow">অসমীয়া</font> *'''<font color="maroon">অসমীয়া</font> *'''<font color="silver">অসমীয়া</font> {{Div col end}} ==অন্যান্য== *[https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&filter-type=automatic&filter-id=previous-edits&active-list=published&from=en&to=as পৃষ্ঠা অনুবাদ কৰক] *[https://as.m.wikipedia.org/wiki/শ্ৰেণী:বিশেষ_সংশোধনৰ_প্ৰয়োজন_থকা_প্ৰবন্ধ বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ] *[https://awnat.toolforge.org নতুন প্ৰবন্ধৰ তালিকা] *[https://obotrack.toolforge.org সদস্যৰ বৰঙনিৰ তালিকা ] ---- *[https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:UploadWizard ফাইল আপলোড] ''(ৱিকিমিডিয়া কমন্স)'' *[https://as.wikipedia.org/wiki/বিশেষ:আপল’ড ফাইল আপলোড] ''(অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া)'' *[https://croptool.toolforge.org/ Crop Tool] *[https://xtools.wmcloud.org/articleinfo প্ৰবন্ধৰ শব্দ গণনা টুল] ---- * [https://meta.wikimedia.org/wiki/IIITH-OKI/Train_the_Trainer_Program/2026 TTT 2026] *[https://meta.wikimedia.org/wiki/Hardware_donation_program Hardware donation program - Meta-Wiki] * [https://bd.wikimedia.org/wiki/বাংলা_উইকিসম্মেলন_২০২৬ বাংলা উইকিসম্মেলন ২০২৬] ---- ==হৈ যোৱা প্ৰতিযোগিতা== *[https://hi.wikipedia.org/wiki/विकिपीडिया:सामग्री_संवर्द्धन_संपादनोत्सव/जून_2026 सामग्री संवर्द्धन संपादनोत्सव]<br/>''(১ জুন—৩০ জুন)'' *[https://bn.wikipedia.org/wiki/উইকিপিডিয়া:উইকি_বৈচিত্র্য_ভালোবাসে_২০২৬ উইকি বৈচিত্ৰ্য ভালোবাসে ২০২৬]<br/>''(১ জুন—৩০ জুন)'' tacqurk13a0crbpwwj3jnmfg5u553tb ৰাজস্থানৰ পাহাৰীয়া দুৰ্গ 0 122605 617523 581827 2026-07-16T06:41:53Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617523 wikitext text/x-wiki {{Infobox UNESCO World Heritage Site | image = [[file:Jaipur 03-2016 04 Amber Fort.jpg|280px]] | image_upright = 1.2 | caption = Amber Fort at Jaipur | location = [[Rajasthan]], [[India]] | includes = {{flatlist| # [[Chittor Fort]] # [[Kumbhalgarh Fort]] # [[Ranthambore Fort]] # [[Gagron Fort]] # [[Amber Fort]] # [[Jaisalmer Fort]] }} | ID = 247rev | year = 2013 | embedded = {{Location map many | Rajasthan#India | width = | float = | border = | caption = | alt = | relief = 1 | AlternativeMap = <!--first label/marker--> | label1 = 1<!-- or: label --> | label1_size = <!-- or: label_size --> | position1 = <!-- or: position, pos1, pos --> | background1 = <!-- or: background, bg1, bg --> | mark1 = <!-- or: mark --> | mark1size = <!-- or: marksize --> | link1 = <!-- or: link --> | coordinates1= {{coord|24|53|0|N|74|38|46|E}} <!--second label/marker--> | label2 = 2 | label2_size = | label2_width= | position2 = <!-- or: pos2 --> | background2 = <!-- or: bg2 --> | mark2 = | mark2size = | link2 = | coordinates2= {{coord|25|8|56|N|73|34|49|E}} <!--repeat as needed--> | label3 = 3 | coordinates3= {{coord|26|1|13|N|76|27|18|E}} <!--repeat as needed--> | label4 = 4 | coordinates4= {{coord|24|37|35|N|76|11|14|E}} <!--repeat as needed--> | label5 = 5 | coordinates5= {{coord|26|59|5|N|75|51|7|E}} <!--repeat as needed--> | label6 = 6 | coordinates6= {{coord|26|54|45|N|70|54|45|E}} }} |WHS=Hill Forts of Rajasthan|Criteria=Cultural: (ii), (iii)}} '''ৰাজস্থানৰ পাহাৰীয়া দুৰ্গ''' ({{Lang-en| Hill Forts of Rajasthan}}) হৈছে উত্তৰ ভাৰতৰ ৰাজস্থান ৰাজ্যত বিস্তৃত ছটা দুৰ্গ। ধাৰাবাহিক হিচাপে গোট খুৱাই ২০১৩ চনত [[ইউনেস্ক' বিশ্ব ঐতিহ্য ক্ষেত্ৰ]] হিচাপে নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছে। পাহাৰীয়া দুৰ্গসমূহৰ শৃংখলাসমূহৰ ভিতৰত আছে—চিত্তৰগড়ৰ চিত্তৰ গড়, ৰাজসামন্দৰ কুম্ভলগড় দুৰ্গ, ছাৱাই মাধোপুৰৰ ৰন্থামবোৰ দুৰ্গ, ঝলাৱাৰৰ গাগ্ৰন দুৰ্গ, [[জয়পুৰ]]ৰ আমেৰ দুৰ্গ আৰু জয়ছলমেৰৰ জয়ছলমেৰ দুৰ্গ। <ref name=HFR1>{{Cite web |url=https://whc.unesco.org/en/list/247|title=The Hill Forts of Rajasthan - a UNESCO World Heritage Site, 2013|work=UNESCO - Official Website}}</ref> [[ৰাজস্থান]]ত পাহাৰ আৰু পাহাৰীয়া অঞ্চলত এশৰো অধিক দুৰ্গ আছে। "ৰাজস্থানৰ পাহাৰীয়া দুৰ্গ" প্ৰথমে আৰৱল্লী ৰেঞ্জৰ পাঁচটা ৰাজপুত দুৰ্গৰ দ্বাৰা গঠিত ধাৰাবাহিক সম্পত্তি হিচাপে ইউনেস্কোৰ হাতত অৰ্পণ কৰা হৈছিল আৰু খ্ৰীষ্টীয় ৫ম আৰু ১৮ শতিকাৰ ভিতৰত বিভিন্ন ৰাজ্যৰ কেইবাজনো ৰাজপুত ৰজাই নিৰ্মাণ আৰু বৰ্ধন কৰিছিল। যোধপুৰৰ মেহৰনগড় দুৰ্গ, পাহাৰীয়া দুৰ্গ যদিও ইউনেস্ক'ৰ ঐতিহ্য ক্ষেত্ৰ হিচাপে স্বীকৃতি পোৱা নাই।এই দুৰ্গসমূহৰ কিছুমানৰ প্ৰতিৰক্ষামূলক দুৰ্গ দেৱাল ২০ কিলোমিটাৰ পৰ্যন্ত আছে, যিবোৰ এতিয়াও চহৰৰ কেন্দ্ৰত জীয়াই আছে আৰু এতিয়াও পানী সংগ্ৰহ ব্যৱস্থা ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref>[https://whc.unesco.org/en/list/247/ UNESCO series has been increased to six forts]</ref><ref name="Kohli2004">{{citation |last=Kohli |first=M.S. |title=Mountains of India: Tourism, Adventure, Pilgrimage |url=https://books.google.com/books?id=GIs4zv17HHwC&pg=PA29 |year=2004 |publisher=Indus Publishing |isbn=978-81-7387-135-1 |pages=29–}}</ref> ==নিৰ্বাচন== গড়সমূহৰ সংস্কৃতি আৰু স্থাপত্যক উজ্জ্বল কৰি তুলিবলৈ ৰাজপুতৰ পাহাৰীয়া দুৰ্গসমূহৰ শৃংখলা ইউনেস্ক’ৰ বিশ্ব ঐতিহ্য ক্ষেত্ৰ হিচাপে নিৰ্বাচিত হ’ব লাগিছিল।<ref name="THFORU">{{cite news|title=The Fantastic 5 Forts: Rajasthan Is Home to Some Beautiful Forts, Here Are Some Must-See Heritage Structures|url=http://www.highbeam.com/doc/1P3-3191827171.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924204252/http://www.highbeam.com/doc/1P3-3191827171.html|url-status=dead|archive-date=24 September 2015|access-date=5 July 2015|date=28 January 2014|publisher=DNA : Daily News & Analysis|archivedate=24 September 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150924204252/http://www.highbeam.com/doc/1P3-3191827171.html|deadurl=yes}}</ref> ৰাজস্থানৰ ৰাজ্যিক পক্ষই পাহাৰীয়া দুৰ্গৰ শৃংখলাৰ বাবে উপাদান স্থান নিৰ্বাচনৰ প্ৰক্ৰিয়া আৰু নিৰ্বাচিত মাপকাঠীৰ এক আভাস দাঙি ধৰে। নিৰ্বাচন প্ৰক্ৰিয়াৰ ফলত নিৰ্ধাৰণ কৰা মাপকাঠীসমূহে তলত দিয়া চাৰিটা পৰিধি অনুসৰণ কৰিছিল: দুৰ্গসমূহ পাহাৰৰ শিখৰৰ ভূগোলৰ সৈতে খাপ খাই পৰিছিল, দুৰ্গসমূহ শক্তি কেন্দ্ৰ আছিল, ইয়াত পবিত্ৰ মাটি অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছিল আৰু দুৰ্গটোৰ ডিজাইন নগৰীয়া বসতিৰ সৈতে কৰা হৈছিল। ৰাজপুতসকলে স্থাপত্যৰ গ্ৰন্থসমূহৰ প্ৰতি আনুগত্য প্ৰকাশ কৰিছিল যিয়ে তেওঁলোকৰ ভূগোলৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি দুৰ্গসমূহৰ বিভিন্ন প্ৰকাৰৰ শ্ৰেণীবিভাজন কৰিছিল। আদিম সাহিত্যিক উল্লেখসমূহে চাৰি প্ৰকাৰৰ দুৰ্গৰ পাৰ্থক্য দেখুৱাইছিল; পাহাৰৰ শিখৰ দুৰ্গ, জল দুৰ্গ, বন দুৰ্গ, আৰু মৰুভূমি দুৰ্গ। বিশ্ব ঐতিহ্য ক্ষেত্ৰৰ এই শৃংখলাটো কেৱল ৰাজস্থানৰ পাহাৰীয়া দুৰ্গবোৰৰ ওপৰত নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। ইয়াৰ ফলত কেৱল প্ৰকাৰবিজ্ঞানৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি কেইবাটাও দুৰ্গ বাদ দিয়া হৈছিল যেনে জুনাগড় দুৰ্গ যিটো এটা মাটিৰ দুৰ্গ। তদুপৰি নগৰীয়া বসতিৰ বাবে ডিজাইন নকৰা দুৰ্গসমূহ বাদ দিয়া হৈছিল মেহৰনগড়,<ref>{{cite web |url=https://www.mehrangarh.org/mehrangarh-2/history/ |title = History - Mehrangarh Museum Trust}}</ref> যদিও পাহাৰৰ শিখৰত অৱস্থিত আছিল, তথাপিওদৰবাৰৰ বাবে এটা দুৰ্গযুক্ত দুৰ্গ আছিল য'ত সাধাৰণ নাগৰিকৰ বাবে নগৰীয়া বসতিৰ অভাৱ আছিল। কিন্তু ইউনেস্ক’ই ইয়াক ঐতিহ্য ক্ষেত্ৰ হিচাপে স্বীকৃতি দিয়া নাই। ভাৰতৰ প্ৰত্নতাত্ত্বিক জৰীপে লিপিবদ্ধ কৰা সকলো দুৰ্গৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি এখন প্ৰাৰম্ভিক তালিকা ৰাজস্থানৰ দুৰ্গসমূহ সৃষ্টি কৰা হৈছিল। শ শ দুৰ্গৰ ভিতৰত ৫৪টা দুৰ্গ আৰু অধিক পৰীক্ষা কৰা হৈছিল কাৰণ ইয়াত ৰাজপুত সামৰিক স্থাপত্যৰ অবিচ্ছেদ্য বৈশিষ্ট্য আছিল। ৰাজ্যিক পক্ষই বুজাই দিলে যে কেনেকৈ এই প্ৰাৰম্ভিক তালিকাৰ পৰা ৰাজস্থানৰ ২৪টা উল্লেখযোগ্য দুৰ্গৰ পৰা গঠিত এটা সৰু গোট বাছনি কৰা হৈছিল যিবোৰৰ সকলোবোৰেই ৰাজপুত দুৰ্গসমূহৰ মূল দিশসমূহ ভাগ কৰিছিল। এই সংখ্যা অতি সোনকালেই ১৩ লৈ হ্ৰাস পায়। এই তালিকাৰ পৰা প্ৰথমতে পাঁচটা দুৰ্গ বাছনি কৰা হয়, সকলোবোৰ আৰাভাল্লী ৰেঞ্জত অৱস্থিত আৰু বিভিন্ন বংশৰ অন্তৰ্গত। ষষ্ঠ দুৰ্গ জয়ছালমেৰ পিছলৈ এই শৃংখলাত সংযোজন কৰা হয়।<ref name="THFORU"/> ==পাহাৰীয়া দুৰ্গ== <mapframe text="ৰাজস্থানৰ দুৰ্গৰ স্থান" width="280" height="280" zoom="5" latitude="25.5" longitude="74.5"> { "type": "FeatureCollection", "features": [ { "type": "Feature", "properties": { "marker-symbol": "castle", "title": "[[Chittor Fort]]", "description": "24.8863°N 74.647°E" }, "geometry": { "type": "Point", "coordinates": [74.647, 24.8863] } }, { "type": "Feature", "properties": { "marker-symbol": "castle", "title": "[[Kumbhalgarh]]", "description": "25°8′56″N 73°34′49″E" }, "geometry": { "type": "Point", "coordinates": [73.5803, 25.1489] } }, { "type": "Feature", "properties": { "marker-symbol": "castle", "title": "[[Ranthambore Fort]]", "description": "26°1′13″N 76°27′18″E" }, "geometry": { "type": "Point", "coordinates": [76.4549, 26.0203] } }, { "type": "Feature", "properties": { "marker-symbol": "castle", "title": "[[Gagron Fort]]", "description": "24.627937°N 76.182957°E" }, "geometry": { "type": "Point", "coordinates": [76.182957, 24.627937] } }, { "type": "Feature", "properties": { "marker-symbol": "castle", "title": "[[Amber Fort]]", "description": "26.9859°N 75.8507°E" }, "geometry": { "type": "Point", "coordinates": [75.8507, 26.9859] } }, { "type": "Feature", "properties": { "marker-symbol": "castle", "title": "[[Jaisalmer Fort]]", "description": "26.9127°N 70.9126°E" }, "geometry": { "type": "Point", "coordinates": [70.9126, 26.9127] } }, ] } </mapframe> ===চিত্তৰ দুৰ্গ=== [[File:A Painting of the Fort 1857.jpg|thumb|left|মেৰিয়ান নৰ্থৰ দুৰ্গৰ এখন ছবি, ১৮৭৮]] '''চিত্তোদ দুৰ্গ''' নামেৰেও জনাজাত চিত্তৰ দুৰ্গ ভাৰতৰ অন্যতম বৃহৎ দুৰ্গ। এই দুৰ্গটো মেৱাৰৰ ৰাজধানী আছিল আৰু বৰ্তমানৰ চিত্তৰগড় চহৰত অৱস্থিত। বেৰাচ নদীৰ পানী নিষ্কাশন কৰা উপত্যকাৰ সমভূমিৰ ওপৰত ২৮০ হেক্টৰ (৬৯১.৯ একৰ) এলেকাত বিস্তৃত ১৮০ মিটাৰ (৫৯০.৬ ফুট) উচ্চতাৰ পাহাৰৰ ওপৰত ই বিস্তৃত।<ref>{{Cite book|title=International dictionary of historic places|date=1994–1996|publisher=Fitzroy Dearborn Publishers|author1=Ring, Trudy |author2=Salkin, Robert M. |author3=La Boda, Sharon.|isbn=9781884964046|location=Chicago|oclc=31045650}}</ref><ref>{{Cite book|title=The Rajput palaces : the development of an architectural style, 1450-1750|last=Tillotson|first=G. H. R.|date=1987|publisher=Yale University Press|isbn=0300037384|location=New Haven|oclc=14272201}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://archive.org/details/lonelyplanetindi00sari|title=India|last=Singh|first=Sarina|isbn=9781741043082|edition=12th|location=Footscray, Vic.|oclc=141382100|url-access=registration|year=2007}}</ref> চিত্তৰগড়ক প্ৰথমে চিত্ৰকুট বুলি কোৱা হৈছিল।{{sfn|Paul E. Schellinger|Robert M. Salkin|1994|p=191}} ইয়াক স্থানীয় মৰি ৰাজপুত শাসক চিত্ৰংগদ মৰি নিৰ্মাণ কৰা বুলি কোৱা হয়।{{sfn|Shiv Kumar Tiwari|2002|p=271}} এটা কিংবদন্তি অনুসৰি এই দুৰ্গৰ নাম ইয়াৰ নিৰ্মাতাৰ পৰাই লোৱা হৈছে।{{sfn|Paul E. Schellinger|Robert M. Salkin|1994|p=191}} আন এটা লোক-কিংবদন্তাই দুৰ্গ নিৰ্মাণৰ কাৰণ কিংবদন্তি নায়ক [[ভীম]] বুলি কয়: ইয়াত কোৱা হৈছে যে ভীমে ইয়াৰ মাটিত খুন্দা মাৰিছিল, যাৰ ফলত পানী ওলাই আহি এটা বৃহৎ জলাশয় গঠন কৰিছিল। ভীমে গঠন কৰা বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰা জলভাগ ভীমলাত কুণ্ড নামৰ এটা কৃত্ৰিম টেংক। লিপিৰ আধাৰত নৱম শতিকাৰ কেইবাটাও সৰু সৰু বৌদ্ধ স্তুপ জয়মল পট্টা হ্ৰদৰ প্ৰান্তত পোৱা গৈছিল।<ref>Chittorgarh, Shobhalal Shastri, 1928, pp. 64-65</ref><ref>{{Cite web|url=https://whc.unesco.org/en/list/247|title = Hill Forts of Rajasthan}}</ref> ===কুম্ভলগড় দুৰ্গ=== [[File:Ram Pol.jpg|thumb|upright=1.2|কুম্ভলগড় দুৰ্গৰ বিশাল দুৱাৰ, যাক ৰাম পোল (ৰাম গেট) বোলা হয়।]] কুম্ভলগড় দুৰ্গ, যাক ভাৰতৰ ''গ্ৰেট ৱাল'' বুলিও কোৱা হয়, আৰাৱল্লী পাহাৰৰ পশ্চিম ৰেঞ্জত অৱস্থিত মেৱাৰ দুৰ্গ।<ref>{{Cite web|title=Incredible India {{!}} Kumbhalgarh|url=https://www.incredibleindia.org/content/incredibleindia/en/destinations/kumbhalgarh.html#:~:text=The%20wall%20of%20Kumbhalgarh%20Fort,the%20Great%20Wall%20of%20China.|access-date=2021-10-29|website=www.incredibleindia.org}}</ref> এই দুৰ্গটো বিশ্বৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ দুৰ্গ কমপ্লেক্সৰ ভিতৰত অন্যতম। প্ৰমাণৰ অভাৱত দুৰ্গৰ প্ৰাৰম্ভিক ইতিহাস নিৰ্ণয় কৰিব পৰা নগ’ল।<ref>{{cite book|title=Kumbhalgarh the invincible fort|last=Asawa|first=Dr. Krishnadas Nair|ref=Asawa|publisher=Rajasthani Granthagar|year=2004|edition=5th|location=Jodhpur}}</ref><ref>{{cite news|title=Kumbhalgarh Festival: It's Time to Gear Up, as This Cultural Fiesta, Held at One of the Most Famous and Historical Forts of Rajasthan, Is All Set to Open Its Doors to the Public|url=http://www.highbeam.com/doc/1P3-3192075401.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924204254/http://www.highbeam.com/doc/1P3-3192075401.html|url-status=dead|archive-date=24 September 2015|access-date=5 July 2015|date=28 January 2015|publisher=DNA : Daily News & Analysis|archivedate=24 September 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150924204254/http://www.highbeam.com/doc/1P3-3192075401.html|deadurl=yes}}</ref> ৰাণা কুম্ভই নতুন দুৰ্গ নিৰ্মাণ কৰাৰ আগতে সৰু সৰু পাহাৰীয়া অঞ্চলত সীমাবদ্ধ এটা সৰু দুৰ্গ আছিল, যিটো মৌৰ্যৰ ৰজা সম্প্ৰতিয়ে নিৰ্মাণ কৰা বুলি বিশ্বাস কৰা হয় আৰু ইয়াক মৎস্যেন্দ্ৰ দুৰ্গ নামেৰে জনা যায়। আমি দেখা দুৰ্গটো, সিছোদিয়া ৰাজপুত বংশৰ ৰাণা কুম্ভই নিৰ্মাণ কৰিছিল।<ref>{{cite news|title=Iconic Hill Forts on UN Heritage List|url=http://www.highbeam.com/doc/1G1-334781049.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924154401/http://www.highbeam.com/doc/1G1-334781049.html|url-status=dead|archive-date=24 September 2015|access-date=5 July 2015|date=22 June 2013|publisher=Mail Today|location=New Delhi, India|archivedate=24 September 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150924154401/http://www.highbeam.com/doc/1G1-334781049.html|deadurl=yes}}</ref> কুম্ভই সেই যুগৰ বিখ্যাত স্থপতি "মণ্ডন"ৰ সহায় লৈছিল। তেওঁৰ ৰাজ্যত থকা ৮৪টা দুৰ্গৰ ভিতৰত ৰাণা কুম্ভই ৩২টা দুৰ্গ নিৰ্মাণ কৰা বুলি কোৱা হয়, ইয়াৰে কুম্ভলগড় আটাইতকৈ ডাঙৰ আৰু বিশৃংখল।<ref>{{cite book|title=Forts of India|last=Verma|first=Amrit|year=2003|publisher=The Director, Publication Division, Ministry of Information and Broadcasting, Government of India|pages=30–31|location=New Delhi|isbn=81-230-1002-8}}</ref> দুৰ্গৰ ভিতৰত ৭০ টাতকৈও অধিক মন্দিৰ আছে, জৈন আৰু হিন্দু দুয়োটা মন্দিৰ।<ref>{{cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/view-from-the-clouds/article3232075.ece|work=The Hindu|date=7 May 2006|access-date=4 June 2015|title=View from the clouds}}</ref><ref>{{cite book|title=Kumbhalgarh, ARCHAEOLOGICAL SURVEY OF INDIA, 2012|ref=ASI|publisher=The Director General, Archaeological Survey of India, Janpath, New Delhi-110011|year=2012|edition=1st|location=New Delhi}}</ref> ===আমেৰ দুৰ্গ=== [[File:Amber - panoramio (2).jpg|thumb|দিনৰ পোহৰত আমেৰ দুৰ্গৰ দৃশ্য]] আম্বাৰ ফ'ৰ্ট আমেৰত অৱস্থিত এটা দুৰ্গ। পাহাৰৰ ওপৰত ওখকৈ অৱস্থিত ই [[জয়পুৰ]]ৰ প্ৰধান পৰ্যটনস্থলী।<ref>{{Cite book|last=Sen|first=Sailendra Nath|title=Textbook of Indian History and Culture|publisher=MACMILLAN|year=2007|isbn=978-1-4039-3200-6|location=New Delhi|pages=167}}</ref> আমেৰ দুৰ্গ কলাত্মক শৈলীৰ উপাদানৰ বাবে জনাজাত। বৃহৎ প্ৰাচীৰ আৰু শৃংখলাবদ্ধ গেট আৰু শিলৰ পথৰ সৈতে এই দুৰ্গৰ পৰা মাওটা হ্ৰদ<ref>{{Cite web|url = http://amerjaipur.in/Amer-monuments-description.php?mid=4&name=Maota%20Sarover|title = Maota Sarover -Amer-jaipur|date = |accessdate = 2015-09-25|website = amerjaipur.in|publisher = Agam pareek|last = |first = |archivedate = 2018-06-30|archiveurl = https://web.archive.org/web/20180630105210/http://amerjaipur.in/Amer-monuments-description.php?mid=4&name=Maota|deadurl = yes}}</ref> দেখা যায়, যিটো আমেৰ প্ৰাসাদৰ বাবে পানীৰ মূল উৎস। আমেৰ আছিল চুছাৱট বংশৰ শাসিত মীনা ৰাজ্য। তেওঁলোকক পৰাস্ত কৰাৰ পিছত দুলহেৰাইৰ পুত্ৰ কাকিল দেৱে খোহৰ পিছত আমেৰক ধূন্ধৰৰ ৰাজধানী কৰিলে। <ref>{{cite book|title=Jaigarh, the Invincible Fort of Amber| year=1990 |url=https://books.google.com/books?id=hkBuAAAAMAAJ&q=Khoh|page=18|publisher=RBSA Publishers, 1990| isbn=9788185176482 }}</ref><ref>{{cite book|title=Jaipur: Gem of India| date=7 July 2016 |url=https://books.google.com/books?id=5tCeDAAAQBAJ&q=khoh|page=24|publisher=IntegralDMS, 2016| isbn=9781942322054 }}</ref> আমেৰ দুৰ্গটো প্ৰথমে ৰাজা মান সিংহই নিৰ্মাণ কৰিছিল। জয় সিং প্ৰথম যে ইয়াক সম্প্ৰসাৰিত কৰিলে। পৰৱৰ্তী ১৫০ বছৰত একেৰাহে শাসকসকলে উন্নতি আৰু সংযোজন কৰে, যেতিয়ালৈকে ১৭২৭ চনত দ্বিতীয় ছাৱাই জয় সিংহৰ ৰাজত্বকালত কাচৱাহাসকলে নিজৰ ৰাজধানী জয়পুৰলৈ স্থানান্তৰিত নকৰে।<ref>{{cite book |last=Sarkar |first=Jadunath |author-link=Jadunath Sarkar |title=A History of Jaipur: C. 1503–1938 |publisher=Orient Longman Limited |pages=23, 24 |year=1994 |orig-year=1984 |isbn=81-250-0333-9 |url=https://books.google.com/books?id=O0oPIo9TXKcC&pg=PA23 }}</ref><ref>Sharma, Virendra Nath (1995), ''Sawai Jai Singh and His Astronomy'', Motilal Banarasidass, {{ISBN|81-208-1256-5}}</ref> ===ৰন্থাম্বোৰ দুৰ্গ=== [[File:Battees Khamba (32 Pillars).jpg|thumb|দুৰ্গৰ ওপৰত বত্ৰিশটা খুঁটা]] ৰন্থাম্বোৰ দুৰ্গ হৈছে ৰণথাম্বোৰ ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানৰ ভিতৰত, ছাৱাই মাধোপুৰ চহৰৰ ওচৰত অৱস্থিত এটা পাহাৰীয়া দুৰ্গ।<ref>{{cite web|title=Hill Forts of Rajasthan: Ranthambore|url=http://hillfortsrajasthan.nic.in/ranthambore-fort/history.html|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20170113141415/http://hillfortsrajasthan.nic.in/ranthambore-fort/history.html|archive-date=13 Jan 2017|access-date=6 March 2016|publisher=Amber Development & Management Authority}}</ref> ই এক ভয়ংকৰ দুৰ্গ যিটো ৰাজস্থানৰ ঐতিহাসিক বিকাশৰ কেন্দ্ৰবিন্দু হৈ আহিছে। ৰন্থামবোৰ দুৰ্গৰ সঠিক উৎপত্তিৰ বিষয়ে এতিয়াও বিতৰ্কিত যদিও সাধাৰণতে মানি লোৱা হয় যে খ্ৰীষ্টীয় অষ্টম শতিকাৰ ভিতৰত দুৰ্গৰ স্থানত বসতি স্থাপন হৈছিল।<ref>{{cite book |author=Aditya Malik |title=Hammīra: Chapters in Imagination, Time, History |series=Religion and Society |volume=83 |publisher=De Gruyter |isbn=978-3-11-065959-7 |year=2021 |page=19 }}</ref> এই দুৰ্গটো চাহামানসকলে নিৰ্মাণ কৰা বুলি বিশ্বাস কৰা হয়।<ref>{{cite book |author=Dasharatha Sharma |title=Early Chauhān Dynasties |publisher=S. Chand / Motilal Banarsidass |year=1959 |isbn=9780842606189 |url=https://books.google.com/books?id=n4gcAAAAMAAJ |page=102 }}</ref> দুৰ্গটোৰ নিৰ্মাণ সম্ভৱতঃ দশম শতিকাৰ মাজভাগত আৰম্ভ হৈছিল আৰু তাৰ পিছতো কেইটামান শতিকা ধৰি চলিছিল। ত্ৰয়োদশ শতিকাত ইয়াক কিছু সময়ৰ বাবে দিল্লী চুলতানে দখল কৰিছিল।<ref>IA, Vol. XLII, pp. 57-64</ref><ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=kZWgj-YMdVEC&q=Nagavaloka&pg=PA123 |title=Yasovarman of Kanau, p.123 |access-date=2012-09-25|last1=Mishra |first1=Shyam Manohar |year=1977 }}</ref> এই দুৰ্গটোৱে চাৰিওফালৰ ৰন্থাম্বোৰ ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানৰ এক বিশাল দৃশ্য প্ৰদান কৰে আৰু এতিয়া ই পৰ্যটকৰ জনপ্ৰিয় আকৰ্ষণৰ কেন্দ্ৰবিন্দু। <ref>{{Cite book |author1=Singh, V. |author2=Shrivastava, A. |year=2007 |title=Biodiversity of Ranthambhore Tiger Reserve, Rajasthan |publisher=Scientific Publishers, Jodhpur| isbn=978-81-7233-492-5}}</ref> ===জয়ছালমেৰ দুৰ্গ=== [[File:Jaisalmer Fort.jpg|thumb|সন্ধিয়া সময়ত চহৰৰ ওপৰৰ দুৰ্গৰ দৃশ্য]] জয়ছালমেৰ দুৰ্গটো জয়ছলমেৰ চহৰত অৱস্থিত। ইয়াক বিশ্বৰ অতি কম সংখ্যক "জীৱন্ত দুৰ্গ"ৰ ভিতৰত এটা বুলি বিশ্বাস কৰা হয় (যেনে ফ্ৰান্সৰ কাৰ্কাচন), কিয়নো পুৰণি চহৰখনৰ জনসংখ্যাৰ প্ৰায় এক চতুৰ্থাংশ এতিয়াও দুৰ্গৰ ভিতৰতে বাস কৰে।<ref name="Fort full of life">{{Cite web|url=http://www.frontline.in/static/html/fl2709/stories/20100507270906400.htm|title=Fort full of life|website=www.frontline.in|access-date=2017-12-10}}</ref> ৰাজস্থানৰ দ্বিতীয় আটাইতকৈ পুৰণি দুৰ্গ, ১১৫৬ খ্ৰীষ্টাব্দত ৰাজপুতে নিৰ্মাণ কৰিছিল।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=PjXrAAAAMAAJ&q=Jaisal+rajput|title = Princely Rajasthan: Rajput Palaces and Mansions|isbn = 9780865652408|last1 = Martinelli|first1 = Antonio|last2 = Michell|first2 = George|last3 = Nath|first3 = Aman|date = 14 October 2004| publisher=Harry N. Abrams }}</ref> কিংবদন্তি অনুসৰি এই দুৰ্গটো ১১৫৬ খ্ৰীষ্টাব্দত ভাটী ৰাজপুত ৰাৱাল জয়ছালে নিৰ্মাণ কৰিছিল।<ref>Rajasthan Guides (Everyman Guides). By Vivien Crump et al. 2002. Pg. 208. {{ISBN|1-85715-887-3}}</ref> কাহিনীটোত কোৱা হৈছে যে ই লোধ্ৰুৱত পূৰ্বৰ এটা নিৰ্মাণক স্থানচ্যুত কৰিছিল, যাৰ ওপৰত জয়ছাল অসন্তুষ্ট আছিল আৰু এইদৰে, জয়ছালে জয়ছালমেৰ চহৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰাৰ সময়ত নতুন ৰাজধানী স্থাপন কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite book|author=Rima Hooja|url=https://books.google.com/books?id=qqd1RAAACAAJ|title=A HISTORY OF RAJASTHAN (PB)|date=2006|isbn=978-81-291-1501-0|pages=368| publisher=Rupa & Company }}</ref><ref name="thehindu">{{cite news|last=Sharma|first=Abha|title=Desert's sinking fort|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-miscellaneous/deserts-sinking-fort/article3928265.ece|newspaper=The Hindu|date=23 September 2012|access-date=4 July 2015}}</ref> ===গাগ্ৰন দুৰ্গ=== [[File:Gagron Fort, Gagron, Rajasthan.jpg|thumb|দিনৰ পোহৰত গাগ্ৰন দুৰ্গৰ দৃশ্য]] গাগ্ৰন দুৰ্গ ঝালাৱাৰ জিলাত অৱস্থিত এটা পাহাৰীয়া দুৰ্গ। ই পাহাৰ আৰু জল দুৰ্গৰ উদাহৰণ।<ref>{{Cite web|url=http://tourism.rajasthan.gov.in/jhalawar.html#gagron-fort|title=Jhalawar Tourism: Tourist Places in Jhalawar - Rajasthan Tourism|website=tourism.rajasthan.gov.in|language=en-IN|access-date=2018-03-11}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Sharma|first=Meghna|date=2008|title=Forts in Rajasthan and recent tourism inclination|url=http://www.sajth.com/old/12%20Forts%20of%20Rajasthan.pdf|journal=S Asian J Tourism Heritage|volume=1|pages=4}}</ref> এই দুৰ্গটো দ্বাদশ শতিকাত বিজলদেৱ সিং ডোদ (এজন ৰাজপুত ৰজা)ই নিৰ্মাণ কৰিছিল। পিছলৈ এই দুৰ্গটো শ্বেৰশ্বাহ আৰু আকবৰেও নিয়ন্ত্ৰণ কৰে। আহু নদী আৰু কালি সিন্ধ নদীৰ সংগমস্থলীত এই দুৰ্গ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। গড়টোৰ চাৰিওফালে পানী আৰু চতুৰ্থ ফালে এটা খাদ আছে আৰু সেয়েহে ইয়াৰ নাম "জালাদুৰ্গ" পোৱা গৈছে। এই দুৰ্গটোত ১৪খন যুদ্ধ আৰু ২টা ৰাণীৰ জৌহৰৰ সাক্ষী হোৱা বুলি জানিব পৰা গৈছে।<ref>{{Cite web|last=Mehta|first=Juhee|date=2019-03-04|title=This Fort in Jhalawar is India's only Fort Built without Foundation {{!}} Read to Know More {{!}} UdaipurBlog|url=https://www.udaipurblog.com/gagron-fort-in-jhalawar.html|access-date=2021-07-03|language=en-US|archivedate=2019-04-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190422064401/https://www.udaipurblog.com/gagron-fort-in-jhalawar.html|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web |title=Gagron Fort witness of sacrifice, thousands of women saved their chastity by sacrificing lives |url=https://www.maharajatrails.com/gagron-fort-witness-of-sacrifice-thousands-of-women-saved-their-chastity-by-sacrificing-lives |access-date=2021-07-03 |website=www.maharajatrails.com |language=en-us |archivedate=2021-07-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210709183457/https://www.maharajatrails.com/gagron-fort-witness-of-sacrifice-thousands-of-women-saved-their-chastity-by-sacrificing-lives |deadurl=yes }}</ref> == চিত্ৰ == {{gallery|mode=packed|height=165 |File:Amber Palace Jaipur Pano.JPG|ৰাস্তাৰ সিপাৰৰ পৰা আমেৰ দুৰ্গৰ ভিষ্টা |File:Jaisalmer_forteresse.jpg|জয়ছালমেৰ দুৰ্গ |File:N-RJ-87_Fort_including_Ancient_Temples_Jaisalmer_SolReyes20100917_332.JPG|জয়ছলমেৰ দুৰ্গৰ ভিতৰৰ জৈন মন্দিৰ |File:Amer_Fort_Entrance.jpg|গণেশ পল প্ৰৱেশদ্বাৰ, আমেৰ দুৰ্গ |File:Sheesh_Mahal,_Amer_Fort.jpg|শ্বীশ মহল, আমেৰ দুৰ্গ |File:Amber Fort (आमेर का किला ).jpg|আমেৰ দুৰ্গ |File:Jaisalmer Fort.jpg|জয়ছালমেৰ |File:Aerial view of Kumbhalgarh.jpg|কুম্ভলগড় দুৰ্গৰ আকাশী দৃশ্য |File:Temple in Kumbalgarh fortress 01.JPG|ত্ৰিকুটা মন্দিৰ কুম্ভলগড় দুৰ্গ |File:Walls of Kumbhalgarh.jpg|কুম্ভলগড় দুৰ্গ |File:Looking down on Ranthambore Fort.jpg|ৰন্থামভৰ দুৰ্গ |File:Ranthambore Fort Jain Temple.jpg|জৈন মন্দিৰ, ৰন্থাম্বোৰ দুৰ্গ |File:Gagron fort 2nd view.jpg|গাগ্ৰন দুৰ্গ |File:Chittorgarh fort.JPG|চিত্তৰ দুৰ্গ }}{{gallery|mode=packed|height=300 |File:Temple_de_Shanthinath.jpg|চিত্তৰ গড়ত কীৰ্তি স্তম্ভ |File:Kirti stambha.jpg|চিত্তৰ গড়ত কীৰ্তি স্তম্ভ |File:Victory tower.jpg|চিত্তৰ গড়ত বিজয় স্তম্ভ }} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{World Heritage Sites in India}} [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ পৰ্যটনস্থলী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ বিশ্ব ঐতিহ্য ক্ষেত্ৰ]] itp0b7uc6rbq92cyi525xvwbsxjrs2a অসমৰ উদ্ভিদ (তালিকা) 0 125683 617497 540558 2026-07-16T04:04:29Z Kandarpajit Kallol 6257 পৃষ্ঠা [[সদস্য:Kandarpajit Kallol/অসমৰ উদ্ভিদ]]ৰ পৰা [[অসমৰ উদ্ভিদ (তালিকা)]]লৈ Kandarpajit Kallolয়ে স্থানান্তৰ কৰিলে 540558 wikitext text/x-wiki ==A== * [[:en:Abies densa|Abies densa]] ([[এবিয়েছ ডেঞ্চা]]) * [[:en:Acer sterculiaceum|Acer sterculiaceum]] ([[এছাৰ ষ্টাৰকুলিয়াচিয়াম]]) * [[:en:Acriopsis indica|Acriopsis indica]] ([[একৰিঅ’প্সিছ ইণ্ডিকা]]) * [[:en:Actinidia callosa|Actinidia callosa]] ([[এক্টিনিডিয়া কেল’ছা]]) * [[:en:Aesculus assamica|Aesculus assamica]] ([[এস্কুলাছ অসমিকা]]) * [[:en:Alangium chinense|Alangium chinense]] ([[এলাংগিয়াম চাইনিজ]]) * [[:en:Allium fasciculatum|Allium fasciculatum]] ([[এলিয়াম ফেছিকুলেটাম]]) * [[:en:Alocasia indica|Alocasia indica]] ([[এলোকাছিয়া ইণ্ডিকা]]) * [[:en:Alstonia sebusii|Alstonia sebusii]] ([[এলষ্টোনিয়া ছেবুছি]]) * [[:en:Amblyanthus|Amblyanthus]] ([[এম্ব্লিয়ান্থাছ]]) * [[:en:Amorphophallus margaritifer|Amorphophallus margaritifer]] ([[এম’ৰফ’ফেল্লাছ মৰগাৰিটিফেৰ]]) * [[:en:Anthoshorea assamica|Anthoshorea assamica]] ([[এন্থ’শ’ৰিয়া অসমিকা]]) * [[:en:Aponogeton lakhonensis|Aponogeton lakhonensis]] ([[এপোন’জেটন লাখোনেনছিছ]]) * [[:en:Ardisia crispa|Ardisia crispa]] ([[আৰডিচিয়া ক্ৰিছপা]]) * [[:en:Arisaema speciosum|Arisaema speciosum]] ([[আৰিছিয়াম স্পেছিয়’ছাম]]) * [[:en:Artemisia capillaris|Artemisia capillaris]] ([[আৰ্টেমিছিয়া কেপিলাৰিছ]]) * [[:en:Azadirachta indica|Azadirachta indica]] ([[নিম]]) ==B== * [[:en:Baccaurea ramiflora|Baccaurea ramiflora]] ([[লেটেকু]]) * [[:en:Bambusa barpatharica|Bambusa barpatharica]] ([[বাঁহ বৰ্ফাথাৰিকা]]) * [[:en:Bambusa burmanica|Bambusa burmanica]] ([[বাঁহ বৰ্মাণিকা]]) * [[:en:Bambusa multiplex|Bambusa multiplex]] ([[বাঁহ ম’ল্টিপ্লেক্স]]) * [[:en:Bambuseria bambusifolia|Bambuseria bambusifolia]] ([[বাঁহছেৰিয়া বাঁহছিফ’লিয়া]]) * [[:en:Barleria prionitis|Barleria prionitis]] ([[বাৰ্লেৰিয়া প্ৰায়োনিতিছ]]) * [[:en:Beaumontia grandiflora|Beaumontia grandiflora]] ([[ব’ম’ণ্টিয়া গ্ৰেণ্ডিফ্ল’ৰা]]) * [[:en:Begonia adscendens|Begonia adscendens]] ([[বেগোনিয়া এডচেণ্ডেন্স]]) * [[:en:Begonia hatacoa|Begonia hatacoa]] ([[বেগোনিয়া হাটাকোয়া]]) * [[:en:Begonia longifolia|Begonia longifolia]] ([[বেগোনিয়া ল’ঙ্গিফ’লিয়া]]) * [[:en:Begonia megaptera|Begonia megaptera]] ([[বেগোনিয়া মেগাপ্টেৰ]]) * [[:en:Begonia palmata|Begonia palmata]] ([[বেগোনিয়া পামলাটা]]) * [[:en:Begonia picta|Begonia picta]] ([[বেগোনিয়া পিক্টা]]) * [[:en:Begonia rex|Begonia rex]] ([[বেগোনিয়া ৰেক্স]]) * [[:en:Begonia sikkimensis|Begonia sikkimensis]] ([[বেগোনিয়া চিক্কিমেনছিছ]]) * [[:en:Begonia xanthina|Begonia xanthina]] ([[বেগোনিয়া জ্যাঁথিনা]]) * [[:en:Beilschmiedia lucidula|Beilschmiedia lucidula]] ([[বেইলছমিদিয়া লুসিডুলা]]) * [[:en:Bergenia purpurascens|Bergenia purpurascens]] ([[বাৰ্গেনিয়া পাৰ্পুৰাছেন্স]]) * [[:en:Breynia macrantha|Breynia macrantha]] ([[ব্ৰেইনিয়া মেক্ৰান্থা]]) * [[:en:Buddleja asiatica|Buddleja asiatica]] ([[বাডলজিয়া এছিয়াটিকা]]) * [[:en:Bulbophyllum kingii|Bulbophyllum kingii]] ([[বুল্ব’ফিল্লাম কিংই]]) * [[:en:Bulbophyllum rimannii|Bulbophyllum rimannii]] ([[বুল্ব’ফিল্লাম ৰিমান্নি]]) ==C== * [[:en:Calamus latifolius|Calamus latifolius]] ([[কালামাছ লাটিফ’লিয়াছ]]) * [[:en:Calamus nambariensis|Calamus nambariensis]] ([[কালামাছ নাম্বাৰিয়েনছিছ]]) * [[:en:Camellia sinensis|Camellia sinensis]] ([[চাহগছ]]) * [[:en:Carallia brachiata|Carallia brachiata]] ([[কাৰাল্লিয়া ব্ৰেচিয়াটা]]) * [[:en:Carex caespititia|Carex caespititia]] ([[কেয়াৰেক্স চেইস্পিটিচিয়া]]) * [[:en:Carex dimorpholepis|Carex dimorpholepis]] ([[কেয়াৰেক্স ডাইম’ৰফ’লেপিছ]]) * [[:en:Carex distracta|Carex distracta]] ([[কেয়াৰেক্স ডিষ্ট্ৰাক্টা]]) * [[:en:Carex ecostata|Carex ecostata]] ([[কেয়াৰেক্স এক’ষ্টাটা]]) * [[:en:Carex munipoorensis|Carex munipoorensis]] ([[কেয়াৰেক্স মুণিপুৰেনছিছ]]) * [[:en:Carex oligostachya|Carex oligostachya]] ([[কেয়াৰেক্স অলিগ’ষ্টেচিয়া]]) * [[:en:Carex perakensis|Carex perakensis]] ([[কেয়াৰেক্স পেৰাকেনছিছ]]) * [[:en:Carex repanda|Carex repanda]] ([[কেয়াৰেক্স ৰেপাণ্ডা]]) * [[:en:Carex rubrobrunnea|Carex rubrobrunnea]] ([[কেয়াৰেক্স ৰুব্ৰ’ব্ৰুনেয়া]]) * [[:en:Caryota obtusa|Caryota obtusa]] ([[ক্ৰায়’টা অৱটুসা]]) * [[:en:Casearia graveolens|Casearia graveolens]] ([[কেচাৰিয়া গ্ৰেভ’অলেনছ]]) * [[:en:Casearia tomentosa|Casearia tomentosa]] ([[কেচাৰিয়া ট’মেণ্ট’ছা]]) * [[:en:Castanopsis tribuloides|Castanopsis tribuloides]] ([[কাষ্টানোপছিছ ট্ৰিবুল’ইডছ]]) * [[:en:Cephalotaxus griffithii|Cephalotaxus griffithii]] ([[চেফাল’ট্যাক্সাছ গ্ৰিফিথি]]) * [[:en:Cephalotaxus mannii|Cephalotaxus mannii]] ([[চেফাল’ট্যাক্সাছ মান্নি]]) * [[:en:Ceratopteris pteridoides|Ceratopteris pteridoides]] ([[চেৰাট’প্টেৰিছ টেৰিড’ইডছ]]) * [[:en:Circaea repens|Circaea repens]] ([[চিৰচিয়া ৰেপেন্স]]) * [[:en:Cissus discolor|Cissus discolor]] ([[চিছাছ ডিসকালৰ]]) * [[:en:Citrus assamensis|Citrus assamensis]] ([[চিট্ৰাছ আছামিছিছ]]) * [[:en:Clerodendrum chinense|Clerodendrum chinense]] ([[ক্লেৰ’ডেণ্ড্ৰাম চাইনিছ]]) * [[:en:Cotoneaster simonsii|Cotoneaster simonsii]] ([[ক’টোনীষ্টাৰ ছিম’নছি]]) * [[:en:Crateva magna|Crateva magna]] ([[ক্ৰাটেভা মেগনা]]) * [[:en:Croton persimilis|Croton persimilis]] ([[ক্ৰ’টন পাৰ্ছিমিলিছ]]) * [[:en:Cryptochilus acuminatus|Cryptochilus acuminatus]] ([[ক্ৰিপ্ট’চিলাছ আকিউমিনাটাছ]]) * [[:en:Curcuma comosa|Curcuma comosa]] ([[হালধি]]) * [[:en:Curcuma zedoaria|Curcuma zedoaria]] ([[হালধি জেড’ওৰিয়া]]) * [[:en:Cyananthus macrocalyx|Cyananthus macrocalyx]] ([[চিয়ানেথাছ মেক্ৰ’কেলিক্স]]) * [[:en:Cyperus babakan|Cyperus babakan]] ([[চাইপেৰাছ বাবাকান]]) * [[:en:Cyperus compactus|Cyperus compactus]] ([[চাইপেৰাছ কম্পেক্টাছ]]) * [[:en:Cyperus compressus|Cyperus compressus]] ([[চাইপেৰাছ কম্প্ৰেছাছ]]) * [[:en:Cyperus corymbosus|Cyperus corymbosus]] ([[চাইপেৰাছ কোৰিম্ব’ছাছ]]) * [[:en:Cyperus cuspidatus|Cyperus cuspidatus]] ([[চাইপেৰাছ কুস্পিডেটাছ]]) * [[:en:Cyperus digitatus|Cyperus digitatus]] ([[চাইপেৰাছ ডিজিটেটাছ]]) * [[:en:Cyperus macer|Cyperus macer]] ([[চাইপেৰাছ মেছাৰ]]) * [[:en:Cyperus michelianus|Cyperus michelianus]] ([[চাইপেৰাছ মিচেলিয়ানাছ]]) * [[:en:Cyperus microiria|Cyperus microiria]] ([[চাইপেৰাছ মাইক্ৰ’ইৰিয়া]]) * [[:en:Cyperus pangorei|Cyperus pangorei]] ([[চাইপেৰাছ পাংগোৰেই]]) * [[:en:Cyperus procerus|Cyperus procerus]] ([[চাইপেৰাছ প্ৰ’চেৰাছ]]) * [[:en:Cyperus serotinus|Cyperus serotinus]] ([[চাইপেৰাছ ছেৰ’টিনাছ]]) * [[:en:Cyperus silletensis|Cyperus silletensis]] ([[চাইপেৰাছ চিলেটেনছিছ]]) * [[:en:Cyperus tenuispica|Cyperus tenuispica]] ([[চাইপেৰাছ টেনুইস্পিকা]]) * [[:en:Cyperus thomsonii|Cyperus thomsonii]] ([[চাইপেৰাছ থমছোনি]]) ==D== * [[:en:Dalbergia sissoo|Dalbergia sissoo]] ([[দালবাৰ্গিয়া চিসু]]) * [[:en:Dendrobium chryseum|Dendrobium chryseum]] ([[ডেণ্ড্ৰ’বিয়াম ক্ৰাইছিয়াম]]) * [[:en:Dendrolirium ferrugineum|Dendrolirium ferrugineum]] ([[ডেণ্ড্ৰোলিৰিয়াম ফেৰুগিনিয়াম]]) * [[:en:Dendrolirium lasiopetalum|Dendrolirium lasiopetalum]] ([[ডেণ্ড্ৰোলিৰিয়াম লেছিয়’পেটালাম]]) * [[:en:Derris taiwaniana|Derris taiwaniana]] ([[ডেৰ্ৰিছ তাইৱানিয়ানা]]) * [[:en:Dickasonia|Dickasonia]] ([[ডিক’কেচোনিয়া]]) * [[:en:Dicliptera raui|Dicliptera raui]] ([[ডিক্লিপ্টেৰিয়া ৰাউই]]) * [[:en:Didymocheton mollissimus|Didymocheton mollissimus]] ([[ডিডিম’ক’চেটন ম’লিছিমাছ]]) * [[:en:Digitaria compacta|Digitaria compacta]] ([[ডিজিটাৰিয়া কম্পেক্টা]]) * [[:en:Dioscorea deltoidea|Dioscorea deltoidea]] ([[ডায়’স্কোৰিয়া ডেল্টোইডিয়া]]) * [[:en:Dioscorea japonica|Dioscorea japonica]] ([[ডায়’স্কোৰিয়া জাপ’নিকা]]) * [[:en:Dipentodon|Dipentodon]] ([[ডিপেণ্ট’ডন]]) * [[:en:Diploknema butyracea|Diploknema butyracea]] ([[ডিপ্লোকনিমা বুটিৰেছা]]) * [[:en:Disporum longistylum|Disporum longistylum]] ([[ডিছ্পোৰাম ল’ঙ্গিষ্টাইলাম]]) * [[:en:Dysoxylum grande|Dysoxylum grande]] ([[ডাই’চ’ক্সিলাম গ্ৰাণ্ডে]]) ==E== * [[:en:Elaeocarpus prunifolius|Elaeocarpus prunifolius]] ([[এলায়’কাৰ্পাছ প্ৰুনিফ’লিয়াছ]]) * [[:en:Elaeocarpus serratus|Elaeocarpus serratus]] ([[এলায়’কাৰ্পাছ ছেৰাটাছ]]) * [[:en:Endosamara racemosa|Endosamara racemosa]] ([[এনড’ছামাৰা ৰেচেমোছা]]) * [[:en:Epipremnum meeboldii|Epipremnum meeboldii]] ([[এপিপ্ৰেমনাম মীব’ল্ডি]]) * [[:en:Equisetum diffusum|Equisetum diffusum]] ([[একুইসিটাম ডিফিউজাম]]) * [[:en:Eria coronaria|Eria coronaria]] ([[এৰিয়া ক’ৰোনাৰিয়া]]) * [[:en:Euonymus frigidus|Euonymus frigidus]] ([[ইউ’ন’নিমাছ ফ্ৰিজিডাছ]]) ==F== * [[:en:Fernandoa adenophylla|Fernandoa adenophylla]] ([[ফাৰনানডোয়া এডেন’ফিল্লা]]) * [[:en:Fibraurea tinctoria|Fibraurea tinctoria]] ([[ফিব্ৰ’অৰিয়া টিঙ্ক্টোৰিয়া]]) * [[:en:Ficus auriculata|Ficus auriculata]] ([[ফিকাছ অ’ৰিকিউলাটা]]) * [[:en:Ficus bhotanica|Ficus bhotanica]] ([[ফিকাছ ভটানিকা]]) * [[:en:Ficus erecta|Ficus erecta]] ([[ফিকাছ এৰেক্টা]]) * [[:en:Ficus simplicissima|Ficus simplicissima]] ([[ফিকাছ ছিম্প্লিচিছিমা]]) * [[:en:Flacourtia jangomas|Flacourtia jangomas]] ([[ফ্লেকৰ্টিয়া জংগমাছ]]) * [[:en:Floscopa scandens|Floscopa scandens]] ([[ফ্ল’স্ক’পা স্কেণ্ডেঞ্চ]]) ==G== * [[:en:Gamblea|Gamblea]] ([[গাম্বেলিয়া]]) * [[:en:Gastrochilus affinis|Gastrochilus affinis]] ([[গাষ্ট্ৰ’কিলাছ এফিনিছ]]) * [[:en:Gastrochilus distichus|Gastrochilus distichus]] ([[গাষ্ট্ৰ’কিলাছ ডিষ্টিচাছ]]) * [[:en:Gastrochilus inconspicuus|Gastrochilus inconspicuus]] ([[গাষ্ট্ৰ’কিলাছ ইঙ্কনস্পিকিউছ]]) * [[:en:Gastrochilus obliquus|Gastrochilus obliquus]] ([[গাষ্ট্ৰ’কিলাছ অৱলিকুৱাছ]]) * [[:en:Gastrochilus pseudodistichus|Gastrochilus pseudodistichus]] ([[গাষ্ট্ৰ’কিলাছ ছিউড’ডিষ্টিচাছ]]) * [[:en:Ghost pepper|Ghost pepper]] ([[ভোট-জলকীয়া]]) * [[:en:Gleadovia|Gleadovia]] ([[গ্লিড’ভিয়া]]) * [[:en:Gleditsia assamica|Gleditsia assamica]] ([[গ্লেডিচছিয়া অসমিকা]]) * [[:en:Glochidion zeylanicum var. tomentosum|Glochidion zeylanicum var. tomentosum]] ([[গ্ল’কিডিয়ন জেইলানিকাম বৰ. ট’মেণ্ট’ছুম]]) * [[:en:Gomphogyne cissiformis|Gomphogyne cissiformis]] ([[গ’ম্ফ’জাইন চিছিফৰ্মিছ]]) * [[:en:Gymnosphaera andersonii|Gymnosphaera andersonii]] ([[জিমন’ছফেৰাৰ এণ্ডাৰছোনি]]) * [[:en:Gymnosphaera gigantea|Gymnosphaera gigantea]] ([[জিমন’ছফেৰাৰ জায়েণ্টিয়া]]) * [[:en:Gymnosphaera henryi|Gymnosphaera henryi]] ([[জিমন’ছফেৰাৰ হেনৰিয়ি]]) * [[:en:Gymnosphaera khasyana|Gymnosphaera khasyana]] ([[জিমন’ছফেৰাৰ খাছ্যানা]]) ==H== * [[:en:Harashuteria|Harashuteria]] ([[হাৰাশুটেৰিয়া]]) * [[:en:Haymondia|Haymondia]] ([[হেইমণ্ডিয়া]]) * [[:en:Hedychium flavescens|Hedychium flavescens]] ([[হেডিচিয়াম ফ্লেভেছেঞ্চ]]) * [[:en:Hedychium spicatum|Hedychium spicatum]] ([[হেডিচিয়াম স্পাইকাটাম]]) * [[:en:Helicia excelsa|Helicia excelsa]] ([[হেলিচিয়া এক্সচেলছা]]) * [[:en:Helicia nilagirica|Helicia nilagirica]] ([[হেলিচিয়া নীলাগিৰিকা]]) * [[:en:Hemiphragma heterophyllum|Hemiphragma heterophyllum]] ([[হেমিফ্ৰাগমা হেটাৰ’ফিল্লাম]]) * [[:en:Hemipilia secundiflora|Hemipilia secundiflora]] ([[হেমিফিলিয়া ছেকেণ্ডিফ্ল’ৰা]]) * [[:en:Heptapleurum calyptratum|Heptapleurum calyptratum]] ([[হেপ্টাপ্লেউৰাম কেলিপট্ৰাটাম]]) * [[:en:Hibiscus panduriformis|Hibiscus panduriformis]] ([[হিবিস্কাছ পাণ্ডুৰিফ’লিয়াম]]) * [[:en:Hibiscus surattensis|Hibiscus surattensis]] ([[হিবিস্কাছ চুৰাটেনছিছ]]) * [[:en:Holcoglossum nagalandense|Holcoglossum nagalandense]] ([[হ’লক’গ্ল’ছাম নাগালেণ্ডেনছ]]) * [[:en:Hovenia acerba|Hovenia acerba]] ([[হোভেনিয়া এচাৰবা]]) * [[:en:Hoya lanceolata|Hoya lanceolata]] ([[হোয়া লানচেল’টা]]) * [[:en:Hydrangea heteromalla|Hydrangea heteromalla]] ([[হাইড্ৰেঞ্জিয়া হেটাৰ’মালা]]) * [[:en:Hypericum assamicum|Hypericum assamicum]] ([[হাইপেৰিকাম অসমিকাম]]) * [[:en:Hypericum gramineum|Hypericum gramineum]] ([[হাইপেৰিকাম গ্ৰামীণিয়াম]]) ==I== * [[:en:Ilex triflora|Ilex triflora]] ([[ইলেক্স ত্ৰিফ্ল’ৰা]]) * [[:en:Impatiens psittacina|Impatiens psittacina]] ([[ইমপেশিয়েন্স চিত্ৰাকিনা]]) * [[:en:Impatiens stenantha|Impatiens stenantha]] ([[ইমপেশিয়েন্স ষ্টেনান্তা]]) * [[:en:Indigofera cordifolia|Indigofera cordifolia]] ([[ইণ্ডিগ’ফেৰিয়া কৰ্ডিফ’লিয়া]]) * [[:en:Indigofera galegoides|Indigofera galegoides]] ([[ইণ্ডিগ’ফেৰিয়া গেলেগ’ইডছ]]) * [[:en:Indigofera hendecaphylla|Indigofera hendecaphylla]] ([[ইণ্ডিগ’ফেৰিয়া হেণ্ডেকাফিল্লা]]) * [[:en:Indofevillea|Indofevillea]] ([[ইণ্ড’ফেভিলিয়া]]) * [[:en:Iris wattii|Iris wattii]] ([[আইৰিছ ৱাট্টি]]) * [[:en:Ixora finlaysoniana|Ixora finlaysoniana]] ([[ইক্সোৰা ফিন্লেয়চ’নিয়ানা]]) ==J== * [[:en:Jasminum nervosum|Jasminum nervosum]] ([[জাছমিনাম নাৰ্ভ’ছাম]]) * [[:en:Joha rice|Joha rice]] ([[জহা চাউল]]) * [[:en:Juniperus recurva|Juniperus recurva]] ([[জুনিপেৰাছ ৰেকুৰভা]]) ==K== * [[:en:Kaji Nemu|Kaji Nemu]] ([[কাজি নেমু]]) * [[:en:Khasiaclunea|Khasiaclunea]] ([[খাছিয়াক্লুনিয়া]]) * [[:en:Khasianthus|Khasianthus]] ([[খাছিয়ান্থাছ]]) * [[:en:Knema globularia|Knema globularia]] ([[কনিমা গ্ল’বুলাৰিয়া]]) * [[:en:Kummerowia striata|Kummerowia striata]] ([[কাম্মেৰোৱিয়া ষ্ট্ৰিয়াটা]]) ==L== * [[:en:Lagerstroemia minuticarpa|Lagerstroemia minuticarpa]] ([[লাগাৰষ্ট্ৰ’মিয়া মিণুটিকাৰ্পা]]) * [[:en:Leea rubra|Leea rubra]] ([[লীয়া ৰুব্ৰা]]) * [[:en:Leycesteria formosa|Leycesteria formosa]] ([[লেইচেষ্টেৰিয়া ফৰ্ম’ছা]]) * [[:en:Liquidambar excelsa|Liquidambar excelsa]] ([[লিকুইডাম্বাৰ এক্সচেলছা]]) * [[:en:Litsea cubeba|Litsea cubeba]] ([[লিটছিয়া কিউবেবা]]) * [[:en:Litsea glutinosa|Litsea glutinosa]] ([[লিটছিয়া গ্লুটিন’ছা]]) * [[:en:Lonicera ligustrina|Lonicera ligustrina]] ([[ল’নিকেৰিয়া লিগুস্ত্ৰিনা]]) * [[:en:Lycopodiastrum casuarinoides|Lycopodiastrum casuarinoides]] ([[লাইক’পডিয়াছ্ট্ৰাম কাসুৱাৰিন’ইডছ]]) ==M== * [[:en:Machilus macranthus|Machilus macranthus]] ([[মেচিলাছ মেক্ৰান্থাছ]]) * [[:en:Magnolia campbellii|Magnolia campbellii]] ([[মেগন’লিয়া কেম্বেল্লি]]) * [[:en:Magnolia doltsopa|Magnolia doltsopa]] ([[মেগন’লিয়া ড’ল্টচ’পা]]) * [[:en:Magnolia gustavii|Magnolia gustavii]] ([[মেগন’লিয়া গুছ্টাভি]]) * [[:en:Magnolia insignis|Magnolia insignis]] ([[মেগন’লিয়া ইন্সিগনিছ]]) * [[:en:Magnolia pleiocarpa|Magnolia pleiocarpa]] ([[মেগন’লিয়া প্লেই’অকাৰ্পা]]) * [[:en:Magnolia pterocarpa|Magnolia pterocarpa]] ([[মেগন’লিয়া টেৰ’অকাৰ্পা]]) * [[:en:Magnolia punduana|Magnolia punduana]] ([[মেগন’লিয়া পুণ্ডুৱানা]]) * [[:en:Malus sikkimensis|Malus sikkimensis]] ([[মেলাচ চিক্কিমেনছিছ]]) * [[:en:Mangifera indica|Mangifera indica]] ([[আম গছ]]) * [[:en:Mangifera sylvatica|Mangifera sylvatica]] ([[বনআম গছ]]) * [[:en:Mappianthus|Mappianthus]] ([[ম্যাপিয়ান্থাছ]]) * [[:en:Melocanna baccifera|Melocanna baccifera]] ([[মেল’কানা বেকিফেৰা]]) * [[:en:Memecylon cerasiforme|Memecylon cerasiforme]] ([[মেমেচিলন চেৰাচ’ফৰ্মে]]) * [[:en:Memecylon plebejum|Memecylon plebejum]] ([[মেমেচিলন প্লেবেজাম]]) * [[:en:Merremia hirta|Merremia hirta]] ([[মেৰেমিয়া হিৰ্টা]]) * [[:en:Merrilliopanax alpinus|Merrilliopanax alpinus]] ([[মেৰিলিয়’পেনাক্স এলপিনাছ]]) * [[:en:Meyenia|Meyenia]] ([[মেইনিয়া]]) * [[:en:Mickelopteris cordata|Mickelopteris cordata]] ([[মিকেলপ্টেৰিছ কৰ্ডাটা]]) * [[:en:Mikania cordata|Mikania cordata]] ([[মিকানীয়া কৰ্ডাটা]]) * [[:en:Murdannia triquetra|Murdannia triquetra]] ([[মুৰডান্নিয়া ট্ৰিকুৱেট্ৰা]]) * [[:en:Musa aurantiaca|Musa aurantiaca]] ([[কঁহুৱা কল]]) * [[:en:Musa itinerans|Musa itinerans]] ([[যাত্ৰা কল]]) * [[:en:Musa nagensium|Musa nagensium]] ([[নাজেনছিয়াম কল]]) * [[:en:Musa ochracea|Musa ochracea]] ([[হালধীয়া কল]]) * [[:en:Musa rubra|Musa rubra]] ([[ৰঙা কল]]) * [[:en:Musa sanguinea|Musa sanguinea]] ([[লাল ৰঙা কল]]) ==N== * [[:en:Naga Morich|Naga Morich]] ([[নাগা মৰিচ]]) * [[:en:Nayariophyton|Nayariophyton]] ([[নায়াৰিওফাইটন]]) * [[:en:Neonauclea sessilifolia|Neonauclea sessilifolia]] ([[নিঅ’নঅকলিয়া চেছিলিফ’লিয়া]]) * [[:en:Nepenthes khasiana|Nepenthes khasiana]] ([[নেপেণ্থেছ খাছিয়ানা]]) * [[:en:Nymphaea manipurensis|Nymphaea manipurensis]] ([[নিমফিয়া মণিপুৰেনছিছ]]) * [[:en:Nymphaea rubra|Nymphaea rubra]] ([[নিমফিয়া ৰুব্ৰা]]) * [[:en:Nyssa javanica|Nyssa javanica]] ([[নিছা জাভানিকা]]) ==O== * [[:en:Osmanthus fragrans|Osmanthus fragrans]] ([[অছমান্থাছ ফ্ৰেগ্ৰান্স]]) * [[:en:Osmanthus suavis|Osmanthus suavis]] ([[অছমান্থাছ ছুৱাভিছ]]) ==P== * [[:en:Pankycodon|Pankycodon]] ([[পাংকিস’ডন]]) * [[:en:Parainvolucrella|Parainvolucrella]] ([[পাৰাইনভ'লুক্ৰেলা]]) * [[:en:Parakaempferia|Parakaempferia]] ([[পাৰাক’কেম্ফেৰিয়া]]) * [[:en:Persicaria posumbu|Persicaria posumbu]] ([[পাৰ্সিকাৰিয়া পোছুম্বু]]) * [[:en:Phaenosperma globosum|Phaenosperma globosum]] ([[ফেন’স্পেৰমা গ্ল’ব’ছাম]]) * [[:en:Phoenix rupicola|Phoenix rupicola]] ([[ফ’নিক্স ৰুপিকোলা]]) * [[:en:Phryma oblongifolia|Phryma oblongifolia]] ([[ফ্ৰাইমা অৱলঙ্গিফ’লিয়া]]) * [[:en:Phytolacca acinosa|Phytolacca acinosa]] ([[ফাইটোলেকা এচিন’ছা]]) * [[:en:Picria|Picria]] ([[পিক্ৰিয়া]]) * [[:en:Pinguicula alpina|Pinguicula alpina]] ([[পিঙুৱিকুলা এল্পিনা]]) * [[:en:Pinus kesiya|Pinus kesiya]] ([[পাইনাছ কেছিয়া]]) * [[:en:Piper sylvaticum|Piper sylvaticum]] ([[পাইপাৰ ছিলভাটিকাম]]) * [[:en:Plagiopteron|Plagiopteron]] ([[প্লেজিয়’প্টেৰন]]) * [[:en:Plectocomia elongata|Plectocomia elongata]] ([[প্লেক্ট’ক’মিয়া এ'ল’ঙগাটা]]) * [[:en:Podocarpus neriifolius|Podocarpus neriifolius]] ([[প’ড’কাৰ্পাছ নেৰিফ’লিয়াছ]]) * [[:en:Polyura geminata|Polyura geminata]] ([[প’লিউৰা জেমিনাটা]]) * [[:en:Pourthiaea|Pourthiaea]] ([[পৌৰ্থিয়াঈয়া]]) * [[:en:Pourthiaea villosa|Pourthiaea villosa]] ([[পৌৰ্থিয়াঈয়া ভিল’ছা]]) * [[:en:Prasoxylon excelsum|Prasoxylon excelsum]] ([[প্ৰাস’অক্সিল’ন এক্সচেলছাম]]) * [[:en:Primula bracteosa|Primula bracteosa]] ([[প্ৰিমুলা ব্ৰেক্টিওছা]]) * [[:en:Prunus bracteopadus|Prunus bracteopadus]] ([[প্ৰুনাছ ব্ৰেক্টিওপাডছ]]) * [[:en:Prunus jenkinsii|Prunus jenkinsii]] ([[প্ৰুনাছ জেংকিনছী]]) * [[:en:Prunus napaulensis|Prunus napaulensis]] ([[প্ৰুনাছ নেপালেনছিছ]]) * [[:en:Prunus phaeosticta|Prunus phaeosticta]] ([[প্ৰুনাছ ফায়’অষ্টিক্টা]]) * [[:en:Pseudostreblus|Pseudostreblus]] ([[ছিউড’ষ্ট্ৰেব্লাছ]]) ==Q== * [[:en:Quercus gambleana|Quercus gambleana]] ([[কোৱাৰ্কাছ গেম্বলনা]]) * [[:en:Quercus helferiana|Quercus helferiana]] ([[কোৱাৰ্কাছ হেলফেৰিয়ানা]]) * [[:en:Quercus lamellosa|Quercus lamellosa]] ([[কোৱাৰ্কাছ লেমেল’ছা]]) * [[:en:Quercus lineata|Quercus lineata]] ([[কোৱাৰ্কাছ লাইনেটা]]) * [[:en:Quercus lobbii|Quercus lobbii]] ([[কোৱাৰ্কাছ ল’ব্বী]]) ==R== * [[:en:Rhododendron fulgens|Rhododendron fulgens]] ([[ৰ’ড’ডেণ্ড্ৰন ফুলজেন্স]]) * [[:en:Rhododendron moulmainense|Rhododendron moulmainense]] ([[ৰ’ড’ডেণ্ড্ৰন মলমেইনেঞ্চেছ]]) * [[:en:Rhododendron pruniflorum|Rhododendron pruniflorum]] ([[ৰ’ড’ডেণ্ড্ৰন প্ৰুনিফ্ল’ৰাম]]) * [[:en:Rhododendron wattii|Rhododendron wattii]] ([[ৰ’ড’ডেণ্ড্ৰন ৱাট্টী]]) * [[:en:Rhynchostylis retusa|Rhynchostylis retusa]] ([[ৰিঞ্চ’ষ্টাইলিছ ৰেটূছা]]) * [[:en:Risleya|Risleya]] ([[ৰিছলেয়া]]) * [[:en:Rosa sericea|Rosa sericea]] ([[ৰ’জা ছেৰিছএ]]) * [[:en:Roscoea ngainoi|Roscoea ngainoi]] ([[ৰ’স্কোয়া ঙাইনৰ]]) * [[:en:Rubus moluccanus|Rubus moluccanus]] ([[ৰুবাছ মোলুচানাছ]]) ==S== * [[:en:Salomonia cantoniensis|Salomonia cantoniensis]] ([[ছেল’ম’নিয়া ক্যাণ্ট’নিয়েনছিছ]]) * [[:en:Sapria himalayana|Sapria himalayana]] ([[ছাপ্ৰিয়া হিমালায়ানা]]) * [[:en:Saprosma fragrans|Saprosma fragrans]] ([[ছাপ্ৰ’ছমা ফ্ৰেগ্ৰান্স]]) * [[:en:Sarcococca hookeriana|Sarcococca hookeriana]] ([[ছাৰক’ক’কা হুকেৰিয়ানা]]) * [[:en:Schisandra micrantha|Schisandra micrantha]] ([[স্কিছাণ্ড্ৰা মিক্ৰান্থা]]) * [[:en:Schleichera|Schleichera]] ([[শ্লেইচেৰাআ]]) * [[:en:Senegalia megaladena|Senegalia megaladena]] ([[চেনেগেলিয়া মেগালাডেনা]]) * [[:en:Senegalia rugata|Senegalia rugata]] ([[চেনেগেলিয়া ৰুগাটা]]) * [[:en:Smilax china|Smilax china]] ([[ছ্মিলাক্স চীনা]]) * [[:en:Sorbus insignis|Sorbus insignis]] ([[ছৰবাছ ইনছিগনিছ]]) * [[:en:Sorbus wallichii|Sorbus wallichii]] ([[ছৰবাছ ৱালিচী]]) * [[:en:Stachyphrynium placentarium|Stachyphrynium placentarium]] ([[ষ্টেচিফ্ৰিনিয়াম প্লাছেণ্টেৰিয়াম]]) * [[:en:Stauntonia filamentosa|Stauntonia filamentosa]] ([[ষ্টাউণ্ট’নিয়া ফিলামেণ্টোছা]]) * [[:en:Stemona tuberosa|Stemona tuberosa]] ([[ষ্টেমোনা টিউবেৰোছা]]) * [[:en:Sterculia guttata|Sterculia guttata]] ([[ষ্টাৰ্কুলিয়া গাটটা]]) * [[:en:Sterculia lanceifolia|Sterculia lanceifolia]] ([[ষ্টাৰ্কুলিয়া লেনচিফ’লিয়াছ]]) * [[:en:Steudnera colocasiifolia|Steudnera colocasiifolia]] ([[ষ্টেউডনেয়া ক’লোকাচি’ফ’লিয়াছ]]) * [[:en:Stilbanthus|Stilbanthus]] ([[ষ্টিলবন্থাছ]]) * [[:en:Stixis scandens|Stixis scandens]] ([[ষ্টিক্সিছ স্কেণ্ডেঞ্চ]]) * [[:en:Stranvaesia nussia|Stranvaesia nussia]] ([[ষ্ট্ৰানভেছিয়া নুসিয়া]]) * [[:en:Streblus asper|Streblus asper]] ([[ষ্ট্ৰেব্লাছ এছ্পাৰ]]) * [[:en:Strobilanthes tomentosa|Strobilanthes tomentosa]] ([[ষ্ট্ৰ’বিলেন্থেছ ট’মেণ্ট’ছা]]) * [[:en:Strychnos nux-blanda|Strychnos nux-blanda]] ([[ষ্ট্ৰাইকন’ছ নাক্স-ব্লাণ্ডা]]) * [[:en:Symplocos cochinchinensis|Symplocos cochinchinensis]] ([[ছিমপ্ল’ক’ছ ক’চিনচিনেছিছ]]) * [[:en:Syzygium claviflorum|Syzygium claviflorum]] ([[ছাইজিজিয়াম ক্লেভিফ্ল’ৰাম]]) ==T== * [[:en:Taxotrophis ilicifolia|Taxotrophis ilicifolia]] ([[টেক্স’ট’ট্ৰফিছ ইলিচিফ’লিয়াছ]]) * [[:en:Taxus mairei|Taxus mairei]] ([[টেক্সাছ মেইৰেই]]) * [[:en:Theropogon|Theropogon]] ([[থেৰ’অপ’গ’ন]]) * [[:en:Thrixspermum centipeda|Thrixspermum centipeda]] ([[থ্ৰিক্সস্পাৰ্মাম চেণ্টিপেডা]]) * [[:en:Trachycarpus martianus|Trachycarpus martianus]] ([[ট্ৰাচিকাৰপাছ মাৰ্টিয়ানাছ]]) * [[:en:Trachycarpus oreophilus|Trachycarpus oreophilus]] ([[ট্ৰাচিকাৰপাছ অ’ৰেওফিলাছ]]) * [[:en:Trachycarpus ukhrulensis|Trachycarpus ukhrulensis]] ([[ট্ৰাচিকাৰপাছ উখ্ৰুলেনছিছ]]) * [[:en:Treutlera|Treutlera]] ([[ট্ৰেউতলেৰাআ]]) * [[:en:Triadica cochinchinensis|Triadica cochinchinensis]] ([[ট্ৰিয়াডিকা ক’চিনচিনেছিছ]]) * [[:en:Tricarpelema giganteum|Tricarpelema giganteum]] ([[ট্ৰিকাৰপেলেমা জায়েণ্টিয়াম]]) * [[:en:Trichosanthes scabra|Trichosanthes scabra]] ([[ট্ৰাইক’স’অন্থেছ স্কেব্ৰা]]) * [[:en:Tsuga dumosa|Tsuga dumosa]] ([[ছুগা ডুমোছা]]) ==U== * [[:en:Urceola micrantha|Urceola micrantha]] ([[ইৰচিওলা মিক্ৰান্থা]]) * [[:en:Utricularia aurea|Utricularia aurea]] ([[উট্ৰিকুলাৰিয়া ঔৰেয়া]]) * [[:en:Utricularia furcellata|Utricularia furcellata]] ([[উট্ৰিকুলাৰিয়া ফুৰ্চেলাটা]]) * [[:en:Utricularia recta|Utricularia recta]] ([[উট্ৰিকুলাৰিয়া ৰেক্টা]]) ==V== * [[:en:Vatica lanceifolia|Vatica lanceifolia]] ([[ভাটিকা লেনচিফ’লিয়াছ]]) * [[:en:Veronica agrestis|Veronica agrestis]] ([[ভেৰ’নিকা এগ্ৰেষ্টিছ]]) * [[:en:Viburnum cotinifolium|Viburnum cotinifolium]] ([[ভাইবৰনাম ক’টিনিফ’লিয়াম]]) * [[:en:Viburnum grandiflorum|Viburnum grandiflorum]] ([[ভাইবৰনাম গ্ৰেণ্ডিফ্ল’ৰাম]]) * [[:en:Viburnum odoratissimum|Viburnum odoratissimum]] ([[ভাইবৰনাম ওড’ৰাটিছিমাম]]) ==W== * [[:en:Willughbeia edulis|Willughbeia edulis]] ([[ৱিলুগ্বিয়া এডুলিছ]]) * [[:en:Woodwardia unigemmata|Woodwardia unigemmata]] ([[উডৱাৰ্ডিয়া ইউনিজেমাটা]]) * [[:en:Wuodendron praecox|Wuodendron praecox]] ([[উৱ’ডেণ্ড্ৰন প্ৰেক’ক’ছ]]) ==X== * [[:en:Xylanche himalaica|Xylanche himalaica]] ([[জাইলাঞ্চে হিমালাইকা]]) ==Z== * [[:en:Zizania latifolia|Zizania latifolia]] ([[জিজানিয়া লাটিফ’লিয়াছ]]) [[শ্ৰেণী:অসমৰ উদ্ভিদ]] b7cj0vy6s8f05av0w0rgf467ukhrcqn 617499 617497 2026-07-16T04:04:51Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:তালিকাসমূহ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617499 wikitext text/x-wiki ==A== * [[:en:Abies densa|Abies densa]] ([[এবিয়েছ ডেঞ্চা]]) * [[:en:Acer sterculiaceum|Acer sterculiaceum]] ([[এছাৰ ষ্টাৰকুলিয়াচিয়াম]]) * [[:en:Acriopsis indica|Acriopsis indica]] ([[একৰিঅ’প্সিছ ইণ্ডিকা]]) * [[:en:Actinidia callosa|Actinidia callosa]] ([[এক্টিনিডিয়া কেল’ছা]]) * [[:en:Aesculus assamica|Aesculus assamica]] ([[এস্কুলাছ অসমিকা]]) * [[:en:Alangium chinense|Alangium chinense]] ([[এলাংগিয়াম চাইনিজ]]) * [[:en:Allium fasciculatum|Allium fasciculatum]] ([[এলিয়াম ফেছিকুলেটাম]]) * [[:en:Alocasia indica|Alocasia indica]] ([[এলোকাছিয়া ইণ্ডিকা]]) * [[:en:Alstonia sebusii|Alstonia sebusii]] ([[এলষ্টোনিয়া ছেবুছি]]) * [[:en:Amblyanthus|Amblyanthus]] ([[এম্ব্লিয়ান্থাছ]]) * [[:en:Amorphophallus margaritifer|Amorphophallus margaritifer]] ([[এম’ৰফ’ফেল্লাছ মৰগাৰিটিফেৰ]]) * [[:en:Anthoshorea assamica|Anthoshorea assamica]] ([[এন্থ’শ’ৰিয়া অসমিকা]]) * [[:en:Aponogeton lakhonensis|Aponogeton lakhonensis]] ([[এপোন’জেটন লাখোনেনছিছ]]) * [[:en:Ardisia crispa|Ardisia crispa]] ([[আৰডিচিয়া ক্ৰিছপা]]) * [[:en:Arisaema speciosum|Arisaema speciosum]] ([[আৰিছিয়াম স্পেছিয়’ছাম]]) * [[:en:Artemisia capillaris|Artemisia capillaris]] ([[আৰ্টেমিছিয়া কেপিলাৰিছ]]) * [[:en:Azadirachta indica|Azadirachta indica]] ([[নিম]]) ==B== * [[:en:Baccaurea ramiflora|Baccaurea ramiflora]] ([[লেটেকু]]) * [[:en:Bambusa barpatharica|Bambusa barpatharica]] ([[বাঁহ বৰ্ফাথাৰিকা]]) * [[:en:Bambusa burmanica|Bambusa burmanica]] ([[বাঁহ বৰ্মাণিকা]]) * [[:en:Bambusa multiplex|Bambusa multiplex]] ([[বাঁহ ম’ল্টিপ্লেক্স]]) * [[:en:Bambuseria bambusifolia|Bambuseria bambusifolia]] ([[বাঁহছেৰিয়া বাঁহছিফ’লিয়া]]) * [[:en:Barleria prionitis|Barleria prionitis]] ([[বাৰ্লেৰিয়া প্ৰায়োনিতিছ]]) * [[:en:Beaumontia grandiflora|Beaumontia grandiflora]] ([[ব’ম’ণ্টিয়া গ্ৰেণ্ডিফ্ল’ৰা]]) * [[:en:Begonia adscendens|Begonia adscendens]] ([[বেগোনিয়া এডচেণ্ডেন্স]]) * [[:en:Begonia hatacoa|Begonia hatacoa]] ([[বেগোনিয়া হাটাকোয়া]]) * [[:en:Begonia longifolia|Begonia longifolia]] ([[বেগোনিয়া ল’ঙ্গিফ’লিয়া]]) * [[:en:Begonia megaptera|Begonia megaptera]] ([[বেগোনিয়া মেগাপ্টেৰ]]) * [[:en:Begonia palmata|Begonia palmata]] ([[বেগোনিয়া পামলাটা]]) * [[:en:Begonia picta|Begonia picta]] ([[বেগোনিয়া পিক্টা]]) * [[:en:Begonia rex|Begonia rex]] ([[বেগোনিয়া ৰেক্স]]) * [[:en:Begonia sikkimensis|Begonia sikkimensis]] ([[বেগোনিয়া চিক্কিমেনছিছ]]) * [[:en:Begonia xanthina|Begonia xanthina]] ([[বেগোনিয়া জ্যাঁথিনা]]) * [[:en:Beilschmiedia lucidula|Beilschmiedia lucidula]] ([[বেইলছমিদিয়া লুসিডুলা]]) * [[:en:Bergenia purpurascens|Bergenia purpurascens]] ([[বাৰ্গেনিয়া পাৰ্পুৰাছেন্স]]) * [[:en:Breynia macrantha|Breynia macrantha]] ([[ব্ৰেইনিয়া মেক্ৰান্থা]]) * [[:en:Buddleja asiatica|Buddleja asiatica]] ([[বাডলজিয়া এছিয়াটিকা]]) * [[:en:Bulbophyllum kingii|Bulbophyllum kingii]] ([[বুল্ব’ফিল্লাম কিংই]]) * [[:en:Bulbophyllum rimannii|Bulbophyllum rimannii]] ([[বুল্ব’ফিল্লাম ৰিমান্নি]]) ==C== * [[:en:Calamus latifolius|Calamus latifolius]] ([[কালামাছ লাটিফ’লিয়াছ]]) * [[:en:Calamus nambariensis|Calamus nambariensis]] ([[কালামাছ নাম্বাৰিয়েনছিছ]]) * [[:en:Camellia sinensis|Camellia sinensis]] ([[চাহগছ]]) * [[:en:Carallia brachiata|Carallia brachiata]] ([[কাৰাল্লিয়া ব্ৰেচিয়াটা]]) * [[:en:Carex caespititia|Carex caespititia]] ([[কেয়াৰেক্স চেইস্পিটিচিয়া]]) * [[:en:Carex dimorpholepis|Carex dimorpholepis]] ([[কেয়াৰেক্স ডাইম’ৰফ’লেপিছ]]) * [[:en:Carex distracta|Carex distracta]] ([[কেয়াৰেক্স ডিষ্ট্ৰাক্টা]]) * [[:en:Carex ecostata|Carex ecostata]] ([[কেয়াৰেক্স এক’ষ্টাটা]]) * [[:en:Carex munipoorensis|Carex munipoorensis]] ([[কেয়াৰেক্স মুণিপুৰেনছিছ]]) * [[:en:Carex oligostachya|Carex oligostachya]] ([[কেয়াৰেক্স অলিগ’ষ্টেচিয়া]]) * [[:en:Carex perakensis|Carex perakensis]] ([[কেয়াৰেক্স পেৰাকেনছিছ]]) * [[:en:Carex repanda|Carex repanda]] ([[কেয়াৰেক্স ৰেপাণ্ডা]]) * [[:en:Carex rubrobrunnea|Carex rubrobrunnea]] ([[কেয়াৰেক্স ৰুব্ৰ’ব্ৰুনেয়া]]) * [[:en:Caryota obtusa|Caryota obtusa]] ([[ক্ৰায়’টা অৱটুসা]]) * [[:en:Casearia graveolens|Casearia graveolens]] ([[কেচাৰিয়া গ্ৰেভ’অলেনছ]]) * [[:en:Casearia tomentosa|Casearia tomentosa]] ([[কেচাৰিয়া ট’মেণ্ট’ছা]]) * [[:en:Castanopsis tribuloides|Castanopsis tribuloides]] ([[কাষ্টানোপছিছ ট্ৰিবুল’ইডছ]]) * [[:en:Cephalotaxus griffithii|Cephalotaxus griffithii]] ([[চেফাল’ট্যাক্সাছ গ্ৰিফিথি]]) * [[:en:Cephalotaxus mannii|Cephalotaxus mannii]] ([[চেফাল’ট্যাক্সাছ মান্নি]]) * [[:en:Ceratopteris pteridoides|Ceratopteris pteridoides]] ([[চেৰাট’প্টেৰিছ টেৰিড’ইডছ]]) * [[:en:Circaea repens|Circaea repens]] ([[চিৰচিয়া ৰেপেন্স]]) * [[:en:Cissus discolor|Cissus discolor]] ([[চিছাছ ডিসকালৰ]]) * [[:en:Citrus assamensis|Citrus assamensis]] ([[চিট্ৰাছ আছামিছিছ]]) * [[:en:Clerodendrum chinense|Clerodendrum chinense]] ([[ক্লেৰ’ডেণ্ড্ৰাম চাইনিছ]]) * [[:en:Cotoneaster simonsii|Cotoneaster simonsii]] ([[ক’টোনীষ্টাৰ ছিম’নছি]]) * [[:en:Crateva magna|Crateva magna]] ([[ক্ৰাটেভা মেগনা]]) * [[:en:Croton persimilis|Croton persimilis]] ([[ক্ৰ’টন পাৰ্ছিমিলিছ]]) * [[:en:Cryptochilus acuminatus|Cryptochilus acuminatus]] ([[ক্ৰিপ্ট’চিলাছ আকিউমিনাটাছ]]) * [[:en:Curcuma comosa|Curcuma comosa]] ([[হালধি]]) * [[:en:Curcuma zedoaria|Curcuma zedoaria]] ([[হালধি জেড’ওৰিয়া]]) * [[:en:Cyananthus macrocalyx|Cyananthus macrocalyx]] ([[চিয়ানেথাছ মেক্ৰ’কেলিক্স]]) * [[:en:Cyperus babakan|Cyperus babakan]] ([[চাইপেৰাছ বাবাকান]]) * [[:en:Cyperus compactus|Cyperus compactus]] ([[চাইপেৰাছ কম্পেক্টাছ]]) * [[:en:Cyperus compressus|Cyperus compressus]] ([[চাইপেৰাছ কম্প্ৰেছাছ]]) * [[:en:Cyperus corymbosus|Cyperus corymbosus]] ([[চাইপেৰাছ কোৰিম্ব’ছাছ]]) * [[:en:Cyperus cuspidatus|Cyperus cuspidatus]] ([[চাইপেৰাছ কুস্পিডেটাছ]]) * [[:en:Cyperus digitatus|Cyperus digitatus]] ([[চাইপেৰাছ ডিজিটেটাছ]]) * [[:en:Cyperus macer|Cyperus macer]] ([[চাইপেৰাছ মেছাৰ]]) * [[:en:Cyperus michelianus|Cyperus michelianus]] ([[চাইপেৰাছ মিচেলিয়ানাছ]]) * [[:en:Cyperus microiria|Cyperus microiria]] ([[চাইপেৰাছ মাইক্ৰ’ইৰিয়া]]) * [[:en:Cyperus pangorei|Cyperus pangorei]] ([[চাইপেৰাছ পাংগোৰেই]]) * [[:en:Cyperus procerus|Cyperus procerus]] ([[চাইপেৰাছ প্ৰ’চেৰাছ]]) * [[:en:Cyperus serotinus|Cyperus serotinus]] ([[চাইপেৰাছ ছেৰ’টিনাছ]]) * [[:en:Cyperus silletensis|Cyperus silletensis]] ([[চাইপেৰাছ চিলেটেনছিছ]]) * [[:en:Cyperus tenuispica|Cyperus tenuispica]] ([[চাইপেৰাছ টেনুইস্পিকা]]) * [[:en:Cyperus thomsonii|Cyperus thomsonii]] ([[চাইপেৰাছ থমছোনি]]) ==D== * [[:en:Dalbergia sissoo|Dalbergia sissoo]] ([[দালবাৰ্গিয়া চিসু]]) * [[:en:Dendrobium chryseum|Dendrobium chryseum]] ([[ডেণ্ড্ৰ’বিয়াম ক্ৰাইছিয়াম]]) * [[:en:Dendrolirium ferrugineum|Dendrolirium ferrugineum]] ([[ডেণ্ড্ৰোলিৰিয়াম ফেৰুগিনিয়াম]]) * [[:en:Dendrolirium lasiopetalum|Dendrolirium lasiopetalum]] ([[ডেণ্ড্ৰোলিৰিয়াম লেছিয়’পেটালাম]]) * [[:en:Derris taiwaniana|Derris taiwaniana]] ([[ডেৰ্ৰিছ তাইৱানিয়ানা]]) * [[:en:Dickasonia|Dickasonia]] ([[ডিক’কেচোনিয়া]]) * [[:en:Dicliptera raui|Dicliptera raui]] ([[ডিক্লিপ্টেৰিয়া ৰাউই]]) * [[:en:Didymocheton mollissimus|Didymocheton mollissimus]] ([[ডিডিম’ক’চেটন ম’লিছিমাছ]]) * [[:en:Digitaria compacta|Digitaria compacta]] ([[ডিজিটাৰিয়া কম্পেক্টা]]) * [[:en:Dioscorea deltoidea|Dioscorea deltoidea]] ([[ডায়’স্কোৰিয়া ডেল্টোইডিয়া]]) * [[:en:Dioscorea japonica|Dioscorea japonica]] ([[ডায়’স্কোৰিয়া জাপ’নিকা]]) * [[:en:Dipentodon|Dipentodon]] ([[ডিপেণ্ট’ডন]]) * [[:en:Diploknema butyracea|Diploknema butyracea]] ([[ডিপ্লোকনিমা বুটিৰেছা]]) * [[:en:Disporum longistylum|Disporum longistylum]] ([[ডিছ্পোৰাম ল’ঙ্গিষ্টাইলাম]]) * [[:en:Dysoxylum grande|Dysoxylum grande]] ([[ডাই’চ’ক্সিলাম গ্ৰাণ্ডে]]) ==E== * [[:en:Elaeocarpus prunifolius|Elaeocarpus prunifolius]] ([[এলায়’কাৰ্পাছ প্ৰুনিফ’লিয়াছ]]) * [[:en:Elaeocarpus serratus|Elaeocarpus serratus]] ([[এলায়’কাৰ্পাছ ছেৰাটাছ]]) * [[:en:Endosamara racemosa|Endosamara racemosa]] ([[এনড’ছামাৰা ৰেচেমোছা]]) * [[:en:Epipremnum meeboldii|Epipremnum meeboldii]] ([[এপিপ্ৰেমনাম মীব’ল্ডি]]) * [[:en:Equisetum diffusum|Equisetum diffusum]] ([[একুইসিটাম ডিফিউজাম]]) * [[:en:Eria coronaria|Eria coronaria]] ([[এৰিয়া ক’ৰোনাৰিয়া]]) * [[:en:Euonymus frigidus|Euonymus frigidus]] ([[ইউ’ন’নিমাছ ফ্ৰিজিডাছ]]) ==F== * [[:en:Fernandoa adenophylla|Fernandoa adenophylla]] ([[ফাৰনানডোয়া এডেন’ফিল্লা]]) * [[:en:Fibraurea tinctoria|Fibraurea tinctoria]] ([[ফিব্ৰ’অৰিয়া টিঙ্ক্টোৰিয়া]]) * [[:en:Ficus auriculata|Ficus auriculata]] ([[ফিকাছ অ’ৰিকিউলাটা]]) * [[:en:Ficus bhotanica|Ficus bhotanica]] ([[ফিকাছ ভটানিকা]]) * [[:en:Ficus erecta|Ficus erecta]] ([[ফিকাছ এৰেক্টা]]) * [[:en:Ficus simplicissima|Ficus simplicissima]] ([[ফিকাছ ছিম্প্লিচিছিমা]]) * [[:en:Flacourtia jangomas|Flacourtia jangomas]] ([[ফ্লেকৰ্টিয়া জংগমাছ]]) * [[:en:Floscopa scandens|Floscopa scandens]] ([[ফ্ল’স্ক’পা স্কেণ্ডেঞ্চ]]) ==G== * [[:en:Gamblea|Gamblea]] ([[গাম্বেলিয়া]]) * [[:en:Gastrochilus affinis|Gastrochilus affinis]] ([[গাষ্ট্ৰ’কিলাছ এফিনিছ]]) * [[:en:Gastrochilus distichus|Gastrochilus distichus]] ([[গাষ্ট্ৰ’কিলাছ ডিষ্টিচাছ]]) * [[:en:Gastrochilus inconspicuus|Gastrochilus inconspicuus]] ([[গাষ্ট্ৰ’কিলাছ ইঙ্কনস্পিকিউছ]]) * [[:en:Gastrochilus obliquus|Gastrochilus obliquus]] ([[গাষ্ট্ৰ’কিলাছ অৱলিকুৱাছ]]) * [[:en:Gastrochilus pseudodistichus|Gastrochilus pseudodistichus]] ([[গাষ্ট্ৰ’কিলাছ ছিউড’ডিষ্টিচাছ]]) * [[:en:Ghost pepper|Ghost pepper]] ([[ভোট-জলকীয়া]]) * [[:en:Gleadovia|Gleadovia]] ([[গ্লিড’ভিয়া]]) * [[:en:Gleditsia assamica|Gleditsia assamica]] ([[গ্লেডিচছিয়া অসমিকা]]) * [[:en:Glochidion zeylanicum var. tomentosum|Glochidion zeylanicum var. tomentosum]] ([[গ্ল’কিডিয়ন জেইলানিকাম বৰ. ট’মেণ্ট’ছুম]]) * [[:en:Gomphogyne cissiformis|Gomphogyne cissiformis]] ([[গ’ম্ফ’জাইন চিছিফৰ্মিছ]]) * [[:en:Gymnosphaera andersonii|Gymnosphaera andersonii]] ([[জিমন’ছফেৰাৰ এণ্ডাৰছোনি]]) * [[:en:Gymnosphaera gigantea|Gymnosphaera gigantea]] ([[জিমন’ছফেৰাৰ জায়েণ্টিয়া]]) * [[:en:Gymnosphaera henryi|Gymnosphaera henryi]] ([[জিমন’ছফেৰাৰ হেনৰিয়ি]]) * [[:en:Gymnosphaera khasyana|Gymnosphaera khasyana]] ([[জিমন’ছফেৰাৰ খাছ্যানা]]) ==H== * [[:en:Harashuteria|Harashuteria]] ([[হাৰাশুটেৰিয়া]]) * [[:en:Haymondia|Haymondia]] ([[হেইমণ্ডিয়া]]) * [[:en:Hedychium flavescens|Hedychium flavescens]] ([[হেডিচিয়াম ফ্লেভেছেঞ্চ]]) * [[:en:Hedychium spicatum|Hedychium spicatum]] ([[হেডিচিয়াম স্পাইকাটাম]]) * [[:en:Helicia excelsa|Helicia excelsa]] ([[হেলিচিয়া এক্সচেলছা]]) * [[:en:Helicia nilagirica|Helicia nilagirica]] ([[হেলিচিয়া নীলাগিৰিকা]]) * [[:en:Hemiphragma heterophyllum|Hemiphragma heterophyllum]] ([[হেমিফ্ৰাগমা হেটাৰ’ফিল্লাম]]) * [[:en:Hemipilia secundiflora|Hemipilia secundiflora]] ([[হেমিফিলিয়া ছেকেণ্ডিফ্ল’ৰা]]) * [[:en:Heptapleurum calyptratum|Heptapleurum calyptratum]] ([[হেপ্টাপ্লেউৰাম কেলিপট্ৰাটাম]]) * [[:en:Hibiscus panduriformis|Hibiscus panduriformis]] ([[হিবিস্কাছ পাণ্ডুৰিফ’লিয়াম]]) * [[:en:Hibiscus surattensis|Hibiscus surattensis]] ([[হিবিস্কাছ চুৰাটেনছিছ]]) * [[:en:Holcoglossum nagalandense|Holcoglossum nagalandense]] ([[হ’লক’গ্ল’ছাম নাগালেণ্ডেনছ]]) * [[:en:Hovenia acerba|Hovenia acerba]] ([[হোভেনিয়া এচাৰবা]]) * [[:en:Hoya lanceolata|Hoya lanceolata]] ([[হোয়া লানচেল’টা]]) * [[:en:Hydrangea heteromalla|Hydrangea heteromalla]] ([[হাইড্ৰেঞ্জিয়া হেটাৰ’মালা]]) * [[:en:Hypericum assamicum|Hypericum assamicum]] ([[হাইপেৰিকাম অসমিকাম]]) * [[:en:Hypericum gramineum|Hypericum gramineum]] ([[হাইপেৰিকাম গ্ৰামীণিয়াম]]) ==I== * [[:en:Ilex triflora|Ilex triflora]] ([[ইলেক্স ত্ৰিফ্ল’ৰা]]) * [[:en:Impatiens psittacina|Impatiens psittacina]] ([[ইমপেশিয়েন্স চিত্ৰাকিনা]]) * [[:en:Impatiens stenantha|Impatiens stenantha]] ([[ইমপেশিয়েন্স ষ্টেনান্তা]]) * [[:en:Indigofera cordifolia|Indigofera cordifolia]] ([[ইণ্ডিগ’ফেৰিয়া কৰ্ডিফ’লিয়া]]) * [[:en:Indigofera galegoides|Indigofera galegoides]] ([[ইণ্ডিগ’ফেৰিয়া গেলেগ’ইডছ]]) * [[:en:Indigofera hendecaphylla|Indigofera hendecaphylla]] ([[ইণ্ডিগ’ফেৰিয়া হেণ্ডেকাফিল্লা]]) * [[:en:Indofevillea|Indofevillea]] ([[ইণ্ড’ফেভিলিয়া]]) * [[:en:Iris wattii|Iris wattii]] ([[আইৰিছ ৱাট্টি]]) * [[:en:Ixora finlaysoniana|Ixora finlaysoniana]] ([[ইক্সোৰা ফিন্লেয়চ’নিয়ানা]]) ==J== * [[:en:Jasminum nervosum|Jasminum nervosum]] ([[জাছমিনাম নাৰ্ভ’ছাম]]) * [[:en:Joha rice|Joha rice]] ([[জহা চাউল]]) * [[:en:Juniperus recurva|Juniperus recurva]] ([[জুনিপেৰাছ ৰেকুৰভা]]) ==K== * [[:en:Kaji Nemu|Kaji Nemu]] ([[কাজি নেমু]]) * [[:en:Khasiaclunea|Khasiaclunea]] ([[খাছিয়াক্লুনিয়া]]) * [[:en:Khasianthus|Khasianthus]] ([[খাছিয়ান্থাছ]]) * [[:en:Knema globularia|Knema globularia]] ([[কনিমা গ্ল’বুলাৰিয়া]]) * [[:en:Kummerowia striata|Kummerowia striata]] ([[কাম্মেৰোৱিয়া ষ্ট্ৰিয়াটা]]) ==L== * [[:en:Lagerstroemia minuticarpa|Lagerstroemia minuticarpa]] ([[লাগাৰষ্ট্ৰ’মিয়া মিণুটিকাৰ্পা]]) * [[:en:Leea rubra|Leea rubra]] ([[লীয়া ৰুব্ৰা]]) * [[:en:Leycesteria formosa|Leycesteria formosa]] ([[লেইচেষ্টেৰিয়া ফৰ্ম’ছা]]) * [[:en:Liquidambar excelsa|Liquidambar excelsa]] ([[লিকুইডাম্বাৰ এক্সচেলছা]]) * [[:en:Litsea cubeba|Litsea cubeba]] ([[লিটছিয়া কিউবেবা]]) * [[:en:Litsea glutinosa|Litsea glutinosa]] ([[লিটছিয়া গ্লুটিন’ছা]]) * [[:en:Lonicera ligustrina|Lonicera ligustrina]] ([[ল’নিকেৰিয়া লিগুস্ত্ৰিনা]]) * [[:en:Lycopodiastrum casuarinoides|Lycopodiastrum casuarinoides]] ([[লাইক’পডিয়াছ্ট্ৰাম কাসুৱাৰিন’ইডছ]]) ==M== * [[:en:Machilus macranthus|Machilus macranthus]] ([[মেচিলাছ মেক্ৰান্থাছ]]) * [[:en:Magnolia campbellii|Magnolia campbellii]] ([[মেগন’লিয়া কেম্বেল্লি]]) * [[:en:Magnolia doltsopa|Magnolia doltsopa]] ([[মেগন’লিয়া ড’ল্টচ’পা]]) * [[:en:Magnolia gustavii|Magnolia gustavii]] ([[মেগন’লিয়া গুছ্টাভি]]) * [[:en:Magnolia insignis|Magnolia insignis]] ([[মেগন’লিয়া ইন্সিগনিছ]]) * [[:en:Magnolia pleiocarpa|Magnolia pleiocarpa]] ([[মেগন’লিয়া প্লেই’অকাৰ্পা]]) * [[:en:Magnolia pterocarpa|Magnolia pterocarpa]] ([[মেগন’লিয়া টেৰ’অকাৰ্পা]]) * [[:en:Magnolia punduana|Magnolia punduana]] ([[মেগন’লিয়া পুণ্ডুৱানা]]) * [[:en:Malus sikkimensis|Malus sikkimensis]] ([[মেলাচ চিক্কিমেনছিছ]]) * [[:en:Mangifera indica|Mangifera indica]] ([[আম গছ]]) * [[:en:Mangifera sylvatica|Mangifera sylvatica]] ([[বনআম গছ]]) * [[:en:Mappianthus|Mappianthus]] ([[ম্যাপিয়ান্থাছ]]) * [[:en:Melocanna baccifera|Melocanna baccifera]] ([[মেল’কানা বেকিফেৰা]]) * [[:en:Memecylon cerasiforme|Memecylon cerasiforme]] ([[মেমেচিলন চেৰাচ’ফৰ্মে]]) * [[:en:Memecylon plebejum|Memecylon plebejum]] ([[মেমেচিলন প্লেবেজাম]]) * [[:en:Merremia hirta|Merremia hirta]] ([[মেৰেমিয়া হিৰ্টা]]) * [[:en:Merrilliopanax alpinus|Merrilliopanax alpinus]] ([[মেৰিলিয়’পেনাক্স এলপিনাছ]]) * [[:en:Meyenia|Meyenia]] ([[মেইনিয়া]]) * [[:en:Mickelopteris cordata|Mickelopteris cordata]] ([[মিকেলপ্টেৰিছ কৰ্ডাটা]]) * [[:en:Mikania cordata|Mikania cordata]] ([[মিকানীয়া কৰ্ডাটা]]) * [[:en:Murdannia triquetra|Murdannia triquetra]] ([[মুৰডান্নিয়া ট্ৰিকুৱেট্ৰা]]) * [[:en:Musa aurantiaca|Musa aurantiaca]] ([[কঁহুৱা কল]]) * [[:en:Musa itinerans|Musa itinerans]] ([[যাত্ৰা কল]]) * [[:en:Musa nagensium|Musa nagensium]] ([[নাজেনছিয়াম কল]]) * [[:en:Musa ochracea|Musa ochracea]] ([[হালধীয়া কল]]) * [[:en:Musa rubra|Musa rubra]] ([[ৰঙা কল]]) * [[:en:Musa sanguinea|Musa sanguinea]] ([[লাল ৰঙা কল]]) ==N== * [[:en:Naga Morich|Naga Morich]] ([[নাগা মৰিচ]]) * [[:en:Nayariophyton|Nayariophyton]] ([[নায়াৰিওফাইটন]]) * [[:en:Neonauclea sessilifolia|Neonauclea sessilifolia]] ([[নিঅ’নঅকলিয়া চেছিলিফ’লিয়া]]) * [[:en:Nepenthes khasiana|Nepenthes khasiana]] ([[নেপেণ্থেছ খাছিয়ানা]]) * [[:en:Nymphaea manipurensis|Nymphaea manipurensis]] ([[নিমফিয়া মণিপুৰেনছিছ]]) * [[:en:Nymphaea rubra|Nymphaea rubra]] ([[নিমফিয়া ৰুব্ৰা]]) * [[:en:Nyssa javanica|Nyssa javanica]] ([[নিছা জাভানিকা]]) ==O== * [[:en:Osmanthus fragrans|Osmanthus fragrans]] ([[অছমান্থাছ ফ্ৰেগ্ৰান্স]]) * [[:en:Osmanthus suavis|Osmanthus suavis]] ([[অছমান্থাছ ছুৱাভিছ]]) ==P== * [[:en:Pankycodon|Pankycodon]] ([[পাংকিস’ডন]]) * [[:en:Parainvolucrella|Parainvolucrella]] ([[পাৰাইনভ'লুক্ৰেলা]]) * [[:en:Parakaempferia|Parakaempferia]] ([[পাৰাক’কেম্ফেৰিয়া]]) * [[:en:Persicaria posumbu|Persicaria posumbu]] ([[পাৰ্সিকাৰিয়া পোছুম্বু]]) * [[:en:Phaenosperma globosum|Phaenosperma globosum]] ([[ফেন’স্পেৰমা গ্ল’ব’ছাম]]) * [[:en:Phoenix rupicola|Phoenix rupicola]] ([[ফ’নিক্স ৰুপিকোলা]]) * [[:en:Phryma oblongifolia|Phryma oblongifolia]] ([[ফ্ৰাইমা অৱলঙ্গিফ’লিয়া]]) * [[:en:Phytolacca acinosa|Phytolacca acinosa]] ([[ফাইটোলেকা এচিন’ছা]]) * [[:en:Picria|Picria]] ([[পিক্ৰিয়া]]) * [[:en:Pinguicula alpina|Pinguicula alpina]] ([[পিঙুৱিকুলা এল্পিনা]]) * [[:en:Pinus kesiya|Pinus kesiya]] ([[পাইনাছ কেছিয়া]]) * [[:en:Piper sylvaticum|Piper sylvaticum]] ([[পাইপাৰ ছিলভাটিকাম]]) * [[:en:Plagiopteron|Plagiopteron]] ([[প্লেজিয়’প্টেৰন]]) * [[:en:Plectocomia elongata|Plectocomia elongata]] ([[প্লেক্ট’ক’মিয়া এ'ল’ঙগাটা]]) * [[:en:Podocarpus neriifolius|Podocarpus neriifolius]] ([[প’ড’কাৰ্পাছ নেৰিফ’লিয়াছ]]) * [[:en:Polyura geminata|Polyura geminata]] ([[প’লিউৰা জেমিনাটা]]) * [[:en:Pourthiaea|Pourthiaea]] ([[পৌৰ্থিয়াঈয়া]]) * [[:en:Pourthiaea villosa|Pourthiaea villosa]] ([[পৌৰ্থিয়াঈয়া ভিল’ছা]]) * [[:en:Prasoxylon excelsum|Prasoxylon excelsum]] ([[প্ৰাস’অক্সিল’ন এক্সচেলছাম]]) * [[:en:Primula bracteosa|Primula bracteosa]] ([[প্ৰিমুলা ব্ৰেক্টিওছা]]) * [[:en:Prunus bracteopadus|Prunus bracteopadus]] ([[প্ৰুনাছ ব্ৰেক্টিওপাডছ]]) * [[:en:Prunus jenkinsii|Prunus jenkinsii]] ([[প্ৰুনাছ জেংকিনছী]]) * [[:en:Prunus napaulensis|Prunus napaulensis]] ([[প্ৰুনাছ নেপালেনছিছ]]) * [[:en:Prunus phaeosticta|Prunus phaeosticta]] ([[প্ৰুনাছ ফায়’অষ্টিক্টা]]) * [[:en:Pseudostreblus|Pseudostreblus]] ([[ছিউড’ষ্ট্ৰেব্লাছ]]) ==Q== * [[:en:Quercus gambleana|Quercus gambleana]] ([[কোৱাৰ্কাছ গেম্বলনা]]) * [[:en:Quercus helferiana|Quercus helferiana]] ([[কোৱাৰ্কাছ হেলফেৰিয়ানা]]) * [[:en:Quercus lamellosa|Quercus lamellosa]] ([[কোৱাৰ্কাছ লেমেল’ছা]]) * [[:en:Quercus lineata|Quercus lineata]] ([[কোৱাৰ্কাছ লাইনেটা]]) * [[:en:Quercus lobbii|Quercus lobbii]] ([[কোৱাৰ্কাছ ল’ব্বী]]) ==R== * [[:en:Rhododendron fulgens|Rhododendron fulgens]] ([[ৰ’ড’ডেণ্ড্ৰন ফুলজেন্স]]) * [[:en:Rhododendron moulmainense|Rhododendron moulmainense]] ([[ৰ’ড’ডেণ্ড্ৰন মলমেইনেঞ্চেছ]]) * [[:en:Rhododendron pruniflorum|Rhododendron pruniflorum]] ([[ৰ’ড’ডেণ্ড্ৰন প্ৰুনিফ্ল’ৰাম]]) * [[:en:Rhododendron wattii|Rhododendron wattii]] ([[ৰ’ড’ডেণ্ড্ৰন ৱাট্টী]]) * [[:en:Rhynchostylis retusa|Rhynchostylis retusa]] ([[ৰিঞ্চ’ষ্টাইলিছ ৰেটূছা]]) * [[:en:Risleya|Risleya]] ([[ৰিছলেয়া]]) * [[:en:Rosa sericea|Rosa sericea]] ([[ৰ’জা ছেৰিছএ]]) * [[:en:Roscoea ngainoi|Roscoea ngainoi]] ([[ৰ’স্কোয়া ঙাইনৰ]]) * [[:en:Rubus moluccanus|Rubus moluccanus]] ([[ৰুবাছ মোলুচানাছ]]) ==S== * [[:en:Salomonia cantoniensis|Salomonia cantoniensis]] ([[ছেল’ম’নিয়া ক্যাণ্ট’নিয়েনছিছ]]) * [[:en:Sapria himalayana|Sapria himalayana]] ([[ছাপ্ৰিয়া হিমালায়ানা]]) * [[:en:Saprosma fragrans|Saprosma fragrans]] ([[ছাপ্ৰ’ছমা ফ্ৰেগ্ৰান্স]]) * [[:en:Sarcococca hookeriana|Sarcococca hookeriana]] ([[ছাৰক’ক’কা হুকেৰিয়ানা]]) * [[:en:Schisandra micrantha|Schisandra micrantha]] ([[স্কিছাণ্ড্ৰা মিক্ৰান্থা]]) * [[:en:Schleichera|Schleichera]] ([[শ্লেইচেৰাআ]]) * [[:en:Senegalia megaladena|Senegalia megaladena]] ([[চেনেগেলিয়া মেগালাডেনা]]) * [[:en:Senegalia rugata|Senegalia rugata]] ([[চেনেগেলিয়া ৰুগাটা]]) * [[:en:Smilax china|Smilax china]] ([[ছ্মিলাক্স চীনা]]) * [[:en:Sorbus insignis|Sorbus insignis]] ([[ছৰবাছ ইনছিগনিছ]]) * [[:en:Sorbus wallichii|Sorbus wallichii]] ([[ছৰবাছ ৱালিচী]]) * [[:en:Stachyphrynium placentarium|Stachyphrynium placentarium]] ([[ষ্টেচিফ্ৰিনিয়াম প্লাছেণ্টেৰিয়াম]]) * [[:en:Stauntonia filamentosa|Stauntonia filamentosa]] ([[ষ্টাউণ্ট’নিয়া ফিলামেণ্টোছা]]) * [[:en:Stemona tuberosa|Stemona tuberosa]] ([[ষ্টেমোনা টিউবেৰোছা]]) * [[:en:Sterculia guttata|Sterculia guttata]] ([[ষ্টাৰ্কুলিয়া গাটটা]]) * [[:en:Sterculia lanceifolia|Sterculia lanceifolia]] ([[ষ্টাৰ্কুলিয়া লেনচিফ’লিয়াছ]]) * [[:en:Steudnera colocasiifolia|Steudnera colocasiifolia]] ([[ষ্টেউডনেয়া ক’লোকাচি’ফ’লিয়াছ]]) * [[:en:Stilbanthus|Stilbanthus]] ([[ষ্টিলবন্থাছ]]) * [[:en:Stixis scandens|Stixis scandens]] ([[ষ্টিক্সিছ স্কেণ্ডেঞ্চ]]) * [[:en:Stranvaesia nussia|Stranvaesia nussia]] ([[ষ্ট্ৰানভেছিয়া নুসিয়া]]) * [[:en:Streblus asper|Streblus asper]] ([[ষ্ট্ৰেব্লাছ এছ্পাৰ]]) * [[:en:Strobilanthes tomentosa|Strobilanthes tomentosa]] ([[ষ্ট্ৰ’বিলেন্থেছ ট’মেণ্ট’ছা]]) * [[:en:Strychnos nux-blanda|Strychnos nux-blanda]] ([[ষ্ট্ৰাইকন’ছ নাক্স-ব্লাণ্ডা]]) * [[:en:Symplocos cochinchinensis|Symplocos cochinchinensis]] ([[ছিমপ্ল’ক’ছ ক’চিনচিনেছিছ]]) * [[:en:Syzygium claviflorum|Syzygium claviflorum]] ([[ছাইজিজিয়াম ক্লেভিফ্ল’ৰাম]]) ==T== * [[:en:Taxotrophis ilicifolia|Taxotrophis ilicifolia]] ([[টেক্স’ট’ট্ৰফিছ ইলিচিফ’লিয়াছ]]) * [[:en:Taxus mairei|Taxus mairei]] ([[টেক্সাছ মেইৰেই]]) * [[:en:Theropogon|Theropogon]] ([[থেৰ’অপ’গ’ন]]) * [[:en:Thrixspermum centipeda|Thrixspermum centipeda]] ([[থ্ৰিক্সস্পাৰ্মাম চেণ্টিপেডা]]) * [[:en:Trachycarpus martianus|Trachycarpus martianus]] ([[ট্ৰাচিকাৰপাছ মাৰ্টিয়ানাছ]]) * [[:en:Trachycarpus oreophilus|Trachycarpus oreophilus]] ([[ট্ৰাচিকাৰপাছ অ’ৰেওফিলাছ]]) * [[:en:Trachycarpus ukhrulensis|Trachycarpus ukhrulensis]] ([[ট্ৰাচিকাৰপাছ উখ্ৰুলেনছিছ]]) * [[:en:Treutlera|Treutlera]] ([[ট্ৰেউতলেৰাআ]]) * [[:en:Triadica cochinchinensis|Triadica cochinchinensis]] ([[ট্ৰিয়াডিকা ক’চিনচিনেছিছ]]) * [[:en:Tricarpelema giganteum|Tricarpelema giganteum]] ([[ট্ৰিকাৰপেলেমা জায়েণ্টিয়াম]]) * [[:en:Trichosanthes scabra|Trichosanthes scabra]] ([[ট্ৰাইক’স’অন্থেছ স্কেব্ৰা]]) * [[:en:Tsuga dumosa|Tsuga dumosa]] ([[ছুগা ডুমোছা]]) ==U== * [[:en:Urceola micrantha|Urceola micrantha]] ([[ইৰচিওলা মিক্ৰান্থা]]) * [[:en:Utricularia aurea|Utricularia aurea]] ([[উট্ৰিকুলাৰিয়া ঔৰেয়া]]) * [[:en:Utricularia furcellata|Utricularia furcellata]] ([[উট্ৰিকুলাৰিয়া ফুৰ্চেলাটা]]) * [[:en:Utricularia recta|Utricularia recta]] ([[উট্ৰিকুলাৰিয়া ৰেক্টা]]) ==V== * [[:en:Vatica lanceifolia|Vatica lanceifolia]] ([[ভাটিকা লেনচিফ’লিয়াছ]]) * [[:en:Veronica agrestis|Veronica agrestis]] ([[ভেৰ’নিকা এগ্ৰেষ্টিছ]]) * [[:en:Viburnum cotinifolium|Viburnum cotinifolium]] ([[ভাইবৰনাম ক’টিনিফ’লিয়াম]]) * [[:en:Viburnum grandiflorum|Viburnum grandiflorum]] ([[ভাইবৰনাম গ্ৰেণ্ডিফ্ল’ৰাম]]) * [[:en:Viburnum odoratissimum|Viburnum odoratissimum]] ([[ভাইবৰনাম ওড’ৰাটিছিমাম]]) ==W== * [[:en:Willughbeia edulis|Willughbeia edulis]] ([[ৱিলুগ্বিয়া এডুলিছ]]) * [[:en:Woodwardia unigemmata|Woodwardia unigemmata]] ([[উডৱাৰ্ডিয়া ইউনিজেমাটা]]) * [[:en:Wuodendron praecox|Wuodendron praecox]] ([[উৱ’ডেণ্ড্ৰন প্ৰেক’ক’ছ]]) ==X== * [[:en:Xylanche himalaica|Xylanche himalaica]] ([[জাইলাঞ্চে হিমালাইকা]]) ==Z== * [[:en:Zizania latifolia|Zizania latifolia]] ([[জিজানিয়া লাটিফ’লিয়াছ]]) [[শ্ৰেণী:অসমৰ উদ্ভিদ]] [[শ্ৰেণী:তালিকাসমূহ]] 27v0d83mq9zl7mynk9gxsqq41s2beu9 হামজা মাখডুম 0 125718 617414 541125 2026-07-16T01:15:10Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617414 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious biography | honorific-prefix = [[Pir (Sufism)|পীৰ]] | name = হামজা মাখডুম | native_name = {{nq|حمزه مخدوم}} | birth_name = হামজা মাখডুম | title = | image = Sheikh Hamza Makhdum Shrine2.JPG | father = উচমান মাখডুম | mother = মৰিয়ম | relatives = আলী মাখডুম (ভাই) | Sufi_order = [[Suhrawardiyya]], [[Kubrawiya]] | alma_mater = দাৰুল শ্বিফা মাদ্ৰাছা, চামচি চ’ক চেমিনাৰী | region = [[কাশ্মীৰ]] | era = [[Shah Mir dynasty|শ্বাহ মীৰ যুগ]] | birth_date = ১৪৯৪ খৃঃ (900 AH) | birth_place = তুজ্জাৰ, জৈইনগীৰ, সপোৰে | death_date = ১৫৭৬ খৃঃ (984 [[Hegira|AH]]) | death_place = [[শ্ৰীনগৰ]], [[Kashmir Sultanate|কাশ্মীৰ]] | resting_place = [[কোহ-ই-মৰাণ]], [[শ্ৰীনগৰ]], কাশ্মীৰ | religion = [[ইছলাম]] | denomination = [[চুন্নী]] | jurisprudence = [[হানাফী]] | creed = [[মাটুৰিদি]] | teacher = বাবা ফটেহউল্লাহ, শ্বেইখ ইছমাইল কাব্ৰই | students = শ্বেইখ বাবা দাউদ খাকী, মৌলানা ছামচু-দিন পল, খাৱাজা ইছাক ক্ৱোৰি, বাবা হাইদৰ টুলমুলী | influences = [[মীৰ চয়ীদ আলী হামাদানী]], [[জাহানিয়ান জাহাংগস্থ]], [[নুন্দ ঋষি]], | known_for = [[চুফীবাদ]] | notable_works = | background = }} '''হামজা মাখডুম''', জনপ্ৰিয়ভাৱে মাখডুম চাহাব (প্ৰায় ১৪৯৪ – প্ৰায় ১৫৭৬) নামেৰে পৰিচিত, কাশ্মীৰ উপত্যকাত বাস কৰা এজন চুফী ৰহস্যবাদী আছিল।<ref name="Svabhinava">{{cite web| url=http://www.svabhinava.org/abhinava/YoginderSikand/RishisCrusaders.php| title=The Muslim Rishis of Kashmir: Crusaders for Love and Justice| author=Yoginder Sikand| access-date=2015-01-05 }}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-02-05|title=Makhdoom Sahib|url=https://nation.com.pk/05-Feb-2020/makhdoom-sahib|access-date=2021-11-28|website=The Nation|language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Shah |first=Sayid Ashraf |url=https://books.google.com/books?id=CW5REAAAQBAJ&dq=sheikh+hamzah+makdoom+lived+in&pg=PA261 |title=My Musings (Part I): Current Events |date=2021-11-28 |publisher=Ashraf Fazili |pages=261 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Safvi |first=Rana |url=https://books.google.com/books?id=zkeHEAAAQBAJ&dq=sheikh+hamza+makhdoom&pg=PT213 |title=In Search of the Divine: Living Histories of Sufism in India |date=2022-09-21 |publisher=Hachette India |isbn=978-93-93701-16-9 |language=en}}</ref> তেওঁক কেতিয়াবা ''মেহবুব-উল-আলম'' (আক্ষৰিক অৰ্থত, "পৃথিৱীৰ প্ৰিয়") আৰু ''চুলতান-উল-আৰিফিন'' (আক্ষৰিক অৰ্থত, "ঈশ্বৰ চিনি পোৱাসকলৰ মাজৰ ৰজা") বুলিও কোৱা হয়। ==প্ৰাথমিক জীৱন== কাশ্মীৰৰ বাৰামুল্লা জিলাৰ সপোৰেৰ সমীপৰ তুজ্জাৰ গাঁৱত মহম্মদ হামজা ৰাইনা নামেৰে জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল হামজা মাখডুমৰ। ৰাইনা বংশৰ চন্দ্ৰবংশী ৰাজপুত পৰিয়ালৰ পৰা অহা উছমান ৰাইনা আৰু বিবি মৰিয়মৰ পুত্ৰ।<ref name="Svabhinava" /> পৰম্পৰা অনুসৰি কিশোৰ হামজা মাখডুমে এবছৰ ধৰি ছামছি চা মঠত অধ্যয়ন কৰিছিল আৰু পিছলৈ ইছমাইল কুব্ৰাৱীয়ে প্ৰতিষ্ঠা কৰা মাদ্ৰাছাত ন্যায়বিজ্ঞান, পৰম্পৰা, দৰ্শন, যুক্তি, নৈতিকতা আৰু ৰহস্যবাদৰ বিষয়ে অধ্যয়ন কৰিছিল।<ref name="Svabhinava" /> ==শিক্ষা== এজন প্ৰখ্যাত পণ্ডিত আৰু আধ্যাত্মিক প্ৰচাৰক হামজা মাখডুমে এই পৰম্পৰা মানি চলিছিল আৰু জাহানিয়ান জাহাংগাষ্টৰ প্ৰপৌত্ৰ দিল্লীৰ চৈয়দ জামাল উদ্দিন বুখাৰীৰ শিষ্য আছিল।<ref name="Svabhinava" /> তেওঁ নিজৰ শিক্ষা বিশেষভাৱে ইছলামৰ অনুগামীসকলৰ প্ৰতি নিৰ্দেশিত কৰিছিল আৰু তেওঁৰ প্ৰভাৱত কাশ্মীৰৰ জনসংখ্যাৰ এটা অংশই সঁচাকৈয়ে হানাফী ন্যায়বিচাৰ অনুসৰণ কৰিছিল। তেওঁ শ্বৰীয়ত আৰু ছুন্নাহৰ কঠোৰ অনুগামী আছিল। ==শিষ্যসকল== হামজা মাখডুমে নিজেই কেইবাজনো বিশিষ্ট শিষ্যক আকৰ্ষণ কৰিছিল। তেওঁৰ উল্লেখযোগ্য শিষ্যসকলৰ ভিতৰত আছিল: বাবা দাউদ খাকী (মৃত্যু ১৫৮৭), এজন আইনবিদ, কবি আৰু পিছলৈ কাশ্মীৰৰ মুখ্য কাজী। তেওঁ দস্তুৰ-উল-ছালিকিন, বিৰ্দ-উল-মুৰিদিন আৰু কাছিদা-ই-জালালিয়া আদি গ্ৰন্থৰ ৰচনা কৰিছিল।<ref>{{Cite web |date=2021-09-22 |title=Shrine Of Hazrat Shiekh Hamza Maqdoomi ( RA) ,a blessing to all |url=https://thekashmirhorizon.com/2021/09/22/shrine-of-hazrat-shiekh-hamza-maqdoomi-ra-a-blessing-to-all/ |access-date=2025-09-18 |website=The Kashmir Horizon |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Ahad |first=Zeeshan |date=2024-01-20 |title=Baba Dawood Khaki's Spiritual Journey as Sheikh Hamza Makhdoom's Disciple |url=https://www.thehimalayanpost.in/Baba-Dawood-Khaki-s-Spiritual-Journey-as-Sheikh-Hamza-Makhdoom-s-Disciple-97887 |access-date=2025-09-18 |website=the himalayan post |language=en |archivedate=2025-09-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250907081336/https://www.thehimalayanpost.in/Baba-Dawood-Khaki-s-Spiritual-Journey-as-Sheikh-Hamza-Makhdoom-s-Disciple-97887 |deadurl=yes }}</ref> হামজা মাখডুমৰ সৈতে আধ্যাত্মিক সম্পৰ্কৰ বাবে পৰিচিত হোৱা এজন বিশিষ্ট পণ্ডিত আল্লামা ছামছ-উদ-দিন পাল। পিছলৈ তেওঁ মক্কালৈ যায় আৰু মদিনাৰ আল-বাকিয়াৰ কবৰস্থানত তেওঁক সমাধিস্থ কৰা বুলি কোৱা হয়।<ref>{{Cite web |last=Pen |first=Kashmir |date=2022-09-01 |title=Allama Shamsu-Din PalAnd His Spiritual Connection withSheikh Hamza Mukhdoom (RA) |url=https://www.kashmirpen.in/allama-shamsu-din-paland-his-spiritual-connection-withsheikh-hamza-mukhdoom-ra/ |access-date=2025-09-18 |website=KashmirPEN |language=en}}</ref> তেওঁৰ খানকাহৰ লগত জড়িত কাশ্মীৰী পণ্ডিত মোল্লা আহমদ চাগলী। স্থানীয়ভাৱে নিজৰ শিক্ষাৰ প্ৰচাৰ কৰা সমসাময়িক শিষ্য মিৰ হাইদৰ টুলমুলি। ঋষি আন্দোলনক চুফী প্ৰথাৰ সৈতে মিহলি কৰাত তেওঁৰ ভূমিকাক প্ৰতিফলিত কৰিছিল, তেওঁৰ সৈতে জড়িত হোৱা থলুৱা কাশ্মীৰী ঋষি পৰম্পৰাৰ প্ৰতিনিধি বাবা হৰ্দি ঋষি আৰু শ্বেইখ ৰূপা ঋষিয়ে। বাবা নাছিব উদ দিন গাজী,<ref>{{Cite web |last=Bhat |first=Haroon Rashid |date=2024-06-22 |title=Baba Naseeb-ud-Din Gazi - A saint leader |url=https://www.greaterkashmir.com/opinion/baba-naseeb-ud-din-gazi-a-saint-leader/ |access-date=2025-09-18 |website=Greater Kashmir |language=en-US}}</ref> মীৰ মহম্মদ আফজল, বায়েজিদ শ্বুমনাগী, ফিৰোজ গনাই, আৰু মহম্মদ আলী ৰাইনা, যিয়ে তেওঁৰ শিক্ষা কাশ্মীৰৰ বিভিন্ন অঞ্চললৈ লৈ যায়। এই ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলৰ জৰিয়তে হামজা মাখডুমৰ প্ৰভাৱ সমগ্ৰ উপত্যকাতে বিয়পি পৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=Bhat |first=Haroon Rashid |title=The Spiritual Garden of Sultan-Ul-Arifeen Sheikh Hamza Mukhdoom RA |publisher=[[Nitya Publications, Bhopal]] |isbn=978-81-19147-89-2 |edition=1st |language=English}}</ref> ==মৃত্যু== ১৫৭৬ চনত (৯৮৪ হিজৰী) শ্ৰীনগৰত ৮২ বছৰ বয়সত তেওঁৰ মৃত্যু হয়। মৃত্যুৰ প্ৰায় চৈধ্য বছৰৰ পিছত ৰজা আকবৰে তাত এটা মন্দিৰ নিৰ্মাণ কৰে, যিটো আফগান শাসনৰ সময়ত গৱৰ্ণৰ আতা মহম্মদ খানে ১৮২১ খ্ৰীষ্টাব্দৰ আশে-পাশে পুনৰ নিৰ্মাণ কৰে।<ref>{{Cite web |last=Raza |first=Syed Asif |title=Hazrat Makhdoom: Our Great Saint |url=https://www.greaterkashmir.com/opinion/hazrat-makhdoom-our-great-saint |access-date=2022-11-01 |website=Greater Kashmir |date=7 October 2021 |language=en}}</ref> [[হৰি পৰ্বত]] পাহাৰৰ দক্ষিণ ঢালত অৱস্থিত আৰু জনপ্ৰিয়ভাৱে মাখডুম চাহাব আৰু হজৰত চুলতান বুলি কোৱা এই মন্দিৰটো<ref>{{cite web| url=http://www.makemytrip.com/travel-guide/srinagar/makhdoom-sahib-religious.html| title=Makhdoom Sahib in Srinagar| access-date=2015-01-03| archive-date=5 January 2015| archive-url=https://web.archive.org/web/20150105204300/http://www.makemytrip.com/travel-guide/srinagar/makhdoom-sahib-religious.html| url-status=dead}}</ref> কাশ্মীৰৰ এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ তীৰ্থ কেন্দ্ৰ। আতা মহম্মদ খান বৰাকজাই তেওঁৰ সন্মানত নূৰ-উদ-দিন-ঋষি আৰু হামজা মাখডুমৰ নামৰ মুদ্ৰাসমূহ জাৰি কৰিছিল।<ref>{{Cite web |last=AHMAD |first=IQBAL |title=The saints on the coins |url=https://www.greaterkashmir.com/todays-paper/op-ed/the-saints-on-the-coins |access-date=2022-11-01 |website=Greater Kashmir |date=19 March 2022 |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Ata Muhammad Khan Barzakai |url=http://www.worldofcoins.eu/forum/index.php?topic=25547.0&ved=2ahUKEwjXwIqPn437AhXdzDgGHZISD2AQFnoECBEQAQ&usg=AOvVaw04hgqlJM0meQT2STD6TkfW |access-date=2022-11-01 |website=www.google.com}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:মুছলমান সন্ত]] b44fx2gxovfic7qf0fhfur7wx0l9yqg ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তাৰিত/ব্যক্তি 4 127531 617509 615129 2026-07-16T04:17:06Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:তালিকাসমূহ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617509 wikitext text/x-wiki <noinclude>{{Short description|Larger list of vital articles to be included on Wikipedias}} {{shortcut|WP:VAP|WP:VA/P|WP:VAPEOPLE}} {{center|{{Clickable button 2|ব্যক্তি বিষয়ক যিকোনো এটা অত্যাৱশ্যকীয় চতুৰ্থ স্তৰৰ প্ৰবন্ধৰ বাবে ইয়াত টিপক|class=mw-ui-progressive|url=https://randomincategory.toolforge.org/?category=Wikipedia%20level-4%20vital%20articles%20in%20People&server=en.wikipedia.org&cmnamespace=&cmtype=&returntype=subject}}}} '''অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধ''' হৈছে এনে বিষয়ৰ তালিকা যাৰ বাবে ৱিকিপিডিয়াত সংশ্লিষ্ট উচ্চমানৰ প্ৰবন্ধ থাকিব লাগে। ই ৱিকিপিডিয়াৰ অতি প্ৰয়োজনীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ অৱস্থা অনুসৰণ কৰিবলৈ [[Special:Recentchangeslinked/Wikipedia:Vital articles|কেন্দ্ৰীভূত চোৱাচিতা তালিকা]] হিচাপে কাম কৰে। দহ হাজাৰ প্ৰবন্ধৰ এঘাৰটা স্তৰ ৪ উপ-তালিকাৰ ভিতৰত এইটো অন্যতম আৰু বৰ্তমান নিৰ্মাণৰ কাম চলি আছে। এই তালিকাখন ইংৰাজী ভাষাৰ ৱিকিপিডিয়াৰ অনুকূল। সকলো ভাষাৰ ৱিকিপিডিয়াৰ বাবে অতি প্ৰয়োজনীয় বুলি বিবেচিত [[m:List of articles every Wikipedia should have/Expanded|দহ হাজাৰ প্ৰবন্ধৰ তালিকা]]ও আছে। এই তালিকা আৰু প্ৰবন্ধ যোগ কৰাৰ প্ৰক্ৰিয়াৰ বিষয়ে অধিক তথ্যৰ বাবে, অনুগ্ৰহ কৰি সঘনাই সোধা প্ৰশ্ন (FAQ) পৃষ্ঠা চাওক। {{TOC limit|4}} <!-- update summary table: The text between update comments will be automatically overwritten by the bot. --> সৰ্বমুঠ ১,৯৬৭ টা প্ৰবন্ধ আছে। {| class="wikitable sortable" |- ! Class !! #Articles |- | {{Icon|FA}} [[:Category:FA-Class vital articles|FA]] || ১৭৩ |- | {{Icon|GA}} [[:Category:GA-Class vital articles|GA]] || ২২২ |- | {{Icon|A}} [[:Category:A-Class vital articles|A]] || ২ |- | {{Icon|B}} [[:Category:B-Class vital articles|B]] || ৯০৯ |- | {{Icon|C}} [[:Category:C-Class vital articles|C]] || ৬৫৭ |- | {{Icon|FFA}} [[:Category:Wikipedia former featured articles|FFA]] || ৮৮ |- | {{Icon|DGA}} [[:Category:Delisted good articles|DGA]] || ৮৮ |- | {{Icon|Start}} [[:Category:Start-Class vital articles|Start]] || ৮ |} <!-- update end: summary table --> </noinclude> =ব্যক্তি= ==মনোৰঞ্জকসকল== ===অভিনেতা=== {{Div col|colwidth=15em}} ====এছিয়া==== {{Vital article count|8}} # {{Icon|C}} [[তশ্বিৰো মিফিউন]] ([[:en:Toshiro Mifune]]) # {{Icon|C}} [[চেটচুকু হাৰা]] ([[:en:Setsuko Hara]])<!--born June, 1920--> # {{Icon|B}} [[মধুবালা]] ([[:en:Madhubala]])<!--born 1933--> # {{Icon|B}} [[অমিতাভ বচ্চন]] ([[:en:Amitabh Bachchan]])<!--born 1942--> # {{Icon|GA}} [[ৰজনীকান্ত]] ([[:en:Rajinikanth]])<!--born 1950--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[জেকী চান]] ([[:en:Jackie Chan]])<!--born 1954--> ====ইউৰোপ==== {{Vital article count|7}} # {{Icon|B}} [[ৰুডলফ ভেলেণ্টিন']] ([[:en:Rudolph Valentino]])<!--born 1895--> # {{Icon|B}} [[মাৰ্লিন ডিট্ৰিস]] ([[:en:Marlene Dietrich]]))<!--born December, 1901--> # {{Icon|B}} [[গ্ৰেটা গাৰ্বো]] ([[:en:Greta Garbo]]<!--born September, 1905--> # {{Icon|B}} [[ইংগ্ৰিড বাৰ্গমেন]] ([[:en:Ingrid Bergman]])<!--born 1915--> # {{Icon|C}} [[মাৰ্চেলো মাষ্ট্ৰ'য়ানি]] ([[:en:Marcello Mastroianni]])<!--born September 26, 1924--> # {{Icon|C}} [[ক্লাউছ কিনস্কি]] ([[:en:Klaus Kinski]])<!--born October, 1926--> # {{Icon|B}} [[ছফিয়া লৰেন]] ([[:en:Sophia Loren]])<!--born September 20, 1934--> =====ফ্ৰান্স===== {{Vital article count|5}} # {{Icon|B}} [[চাৰা বাৰ্নহাৰ্ড]] [[:en:Sarah Bernhardt]]<!--born 1844--> # {{Icon|C}} [[জিন গেবিন]] [[:en:Jean Gabin]]<!--born May, 1904--> # {{Icon|C}} [[জিন ম'ৰ']] [[:en:Jeanne Moreau]]<!--born January, 1928--> # {{Icon|B}} [[ব্ৰিজিট বাৰ্ডট]] [[:en:Brigitte Bardot]]<!--born September 28, 1934--> # {{Icon|B}} [[এলেন ডেলন]] [[:en:Alain Delon]]<!--born November, 1935--> =====ইউনাইটেড কিংডম===== {{Vital article count|6}} # {{Icon|FA}} [[জন গিলগুড]] [[:en:John Gielgud]]<!--born April, 1904--> # {{Icon|FA}} [[লৰেন্স অলিভিয়াৰ]] [[:en:Laurence Olivier]]<!--born May 22, 1907--> # {{Icon|FA}} [[ভিভিয়ান লি]] [[:en:Vivien Leigh]]<!--born 1913--> # {{Icon|B}} [[এলেক গিনিজ]] [[:en:Alec Guinness]]<!--born 1914--> # {{Icon|GA}} [[অড্ৰী হেপ্‌বাৰ্ন]] [[:en:Audrey Hepburn]]<!--born May, 1929--> # {{Icon|B}} [[শ্বেন কনেৰী]] [[:en:Sean Connery]]<!--born August, 1930--> # {{Icon|B}} [[পিটাৰ অ'টুল]] [[:en:Peter O'Toole]]<!--born August, 1932--> # {{Icon|B}} [[জুলি এণ্ড্ৰুজ]] [[:en:Julie Andrews]]<!--born October, 1935--> ====United States==== {{Vital article count|30}} # {{Icon|B}} [[মেৰী পিকফৰ্ড]] ([[:en:Mary Pickford]])<!--born 1892 (Canadian by birth but almost entirety of career in US)--> # {{Icon|C}} [[লিলিয়ান গিছ]] ([[:en:Lillian Gish]])<!--born October, 1893--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[হামফ্ৰে বগাৰ্ট]] ([[:en:Humphrey Bogart]])<!--born 1899--> # {{Icon|GA}} [[স্পেন্সৰ ট্ৰেচি]] ([[:en:Spencer Tracy]])<!--born 1900--> # {{Icon|B}} [[ক্লাৰ্ক গেবল]] ([[:en:Clark Gable]])<!--born February, 1901--> # {{Icon|FA}} [[গেৰী কুপাৰ]] ([[:en:Gary Cooper]])<!--born May, 1901--> # {{Icon|GA}} [[কেৰী গ্ৰাণ্ট]] ([[:en:Cary Grant]])<!--born January, 1904--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[জোয়ান ক্ৰফৰ্ড]] ([[:en:Joan Crawford]])<!--born March, 1904 or 1908--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[হেনৰী ফণ্ডা]] ([[:en:Henry Fonda]])<!--born May, 1905--> # {{Icon|FA}} [[কেথাৰিন হেপবাৰ্ন]] ([[:en:Katharine Hepburn]])<!--born May 12, 1907--> # {{Icon|B}} [[জন ৱেইন]] ([[:en:John Wayne]])<!--born May 26, 1907--> # {{Icon|B}} [[বাৰ্বাৰা ষ্টেনউইক]] ([[:en:Barbara Stanwyck]])<!--born July, 1907--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[বেট ডেভিছ]] ([[:en:Bette Davis]])<!--born April, 1908--> # {{Icon|GA}} [[জেমছ ষ্টুৱেৰ্ট]] [[:en:James Stewart]]<!--born May, 1908--> # {{Icon|B}} [[গ্ৰেগৰী পেক]] [[:en:Gregory Peck]]<!--born 1916--> # {{Icon|B}} [[ৰীতা হেৱৰ্থ]] [[:en:Rita Hayworth]]<!--born 1918--> # {{Icon|B}} [[ডৰিছ ডে]] [[:en:Doris Day]]<!--born April, 1922--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[জুডি গাৰ্লেণ্ড]] [[:en:Judy Garland]]<!--born June, 1922--> # {{Icon|B}} [[মাৰ্লন ব্ৰেণ্ডো]] [[:en:Marlon Brando]]<!--born April, 1924--> # {{Icon|B}} [[লৰেন বেকল]] [[:en:Lauren Bacall]]<!--born September 16, 1924--> # {{Icon|FA}} [[মেৰীলিন মনৰো]] [[:en:Marilyn Monroe]]<!--born June, 1926--> # {{Icon|B}} [[চিডনী পইটিয়েৰ]] [[:en:Sidney Poitier]]<!--born 1927 (also Bahamian but born in US soil and entirety of career in US)--> # {{Icon|B}} [[শ্বাৰলী টেম্পল]] [[:en:Shirley Temple]]<!--born April, 1928--> # {{Icon|B}} [[গ্ৰেচ কেলি]] [[:en:Grace Kelly]]<!--born November, 1929--> # {{Icon|GA}} [[ক্লিণ্ট ইষ্টউড]] [[:en:Clint Eastwood]]<!--born May, 1930--> # {{Icon|B}} [[এলিজাবেথ টেইলৰ]] [[:en:Elizabeth Taylor]]<!--born February, 1932--> # {{Icon|B}} [[জেক নিকোলছন]] [[:en:Jack Nicholson]]<!--born 1937--> # {{Icon|GA}} [[ৰবাৰ্ট ডি নিৰো]] [[:en:Robert De Niro]]<!--born 1943--> # {{Icon|GA}} [[মেৰিল ষ্ট্ৰিপ]] [[:en:Meryl Streep]]<!--born 1949--> # {{Icon|B}} [[টম হেংকছ]] [[:en:Tom Hanks]]<!--born 1956--> {{Div col end}} ===নৃত্যশিল্পী আৰু নৃত্য পৰিচালক=== {{Div col|colwidth=15em}} ====বেলেট==== {{Vital article count|7}} # {{Icon|B}} [[মাৰিউছ পেটিপা]] [[:en:Marius Petipa]]<!--born 1818--> # {{Icon|C}} [[আন্না পাভলোভা]] [[:en:Anna Pavlova]]<!--born 1881--> # {{Icon|C}} [[ভাছলাভ নিজিনস্কি]] [[:en:Vaslav Nijinsky]]<!--born 1889 or 1890--> # {{Icon|B}} [[জৰ্জ বালানচিন]] [[:en:George Balanchine]]<!--born 1904--> # {{Icon|GA}} [[মাৰ্গট ফণ্টেইন]] [[:en:Margot Fonteyn]]<!--born 1919--> # {{Icon|B}} [[ৰুডলফ নুৰেয়েভ]] [[:en:Rudolf Nureyev]]<!--born 1938--> # {{Icon|C}} [[মিখাইল বাৰিছনিকোভ]] [[:en:Mikhail Baryshnikov]]<!--born 1948--> ====অন্য নৃত্য==== {{Vital article count|8}} # {{Icon|B}} [[ইজুমো ন' ওকুণি]] [[:en:Izumo no Okuni]]<!--born c 1578--> # {{Icon|B}} [[ইছাডোৰা ডানকান]] [[:en:Isadora Duncan]]<!--born 1877 or 1878--> # {{Icon|C}} [[মাৰ্থা গ্ৰেহাম]] [[:en:Martha Graham]]<!--born 1894--> # {{Icon|B}} [[ফ্ৰেড এষ্টেয়াৰ]] [[:en:Fred Astaire]]<!--born 1899--> # {{Icon|B}} [[জোচেফিন বেকাৰ]] [[:en:Josephine Baker]]<!--born 1906--> # {{Icon|C}} [[জিঞ্জাৰ ৰজাৰ্ছ]] [[:en:Ginger Rogers]]<!--born 1911--> # {{Icon|B}} [[জিন কেলি]] [[:en:Gene Kelly]]<!--born 1912--> # {{Icon|C}} [[বব ফছে]] [[:en:Bob Fosse]]<!--born 1927--> {{Div col end}} ===কমেডিয়ান=== {{Vital article count|10}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|B}} [[মাৰ্ক্স ব্ৰাদাৰ্ছ]] [[:en:Marx Brothers]]<!--main members born 1887-1890--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[লৰেল আৰু হাৰ্ডি]] [[:en:Laurel and Hardy]]<!--born 1890 and 1892--> # {{Icon|B}} [[ম্যে ৱেষ্ট]] [[:en:Mae West]]<!--born August, 1893--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[লুচিল বল]] [[:en:Lucille Ball]]<!--born 1911--> # {{Icon|C}} [[লুইচ ডি ফুনেছ]] [[:en:Louis de Funès]]<!--born 1914--> # {{Icon|B}} [[কেৰল বাৰ্নেট]] [[:en:Carol Burnett]]<!--born 1933--> # {{Icon|C}} [[জৰ্জ কাৰ্লিন]] [[:en:George Carlin]]<!--born May, 1937--> # {{Icon|B}} [[বিল কচবি]] [[:en:Bill Cosby]]<!--born July, 1937--> # {{Icon|B}} [[ৰিচাৰ্ড প্ৰায়ৰ]] [[:en:Richard Pryor]]<!--born 1940--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[মণ্টি পাইথন]] [[:en:Monty Python]]<!--born 1939-1943--> {{Div col end}} ===আয়োজক আৰু পৰিৱেশক=== {{Vital article count|6}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|B}} [[পি টি বাৰ্নাম]] [[:en:P. T. Barnum]]<!--born 1810--> # {{Icon|B}} [[হেৰী হাউডিনি]] [[:en:Harry Houdini]]<!--born 1874--> # {{Icon|B}} [[মাৰ্চেল মাৰ্চেউ]] [[:en:Marcel Marceau]]<!--born 1924--> # {{Icon|B}} [[জনী কাৰ্ছন]] [[:en:Johnny Carson]]<!--born 1925--> # {{Icon|GA}} [[ফ্ৰেড ৰজাৰ্ছ]] [[:en:Fred Rogers]]<!--born 1928--> # {{Icon|B}} [[অপ্ৰা উইনফ্ৰে]] [[:en:Oprah Winfrey]]<!--born 1954--> {{Div col end}} ==দৃশ্য শিল্পী== ===পশ্চিমীয়া চিত্ৰশিল্পী আৰু চিত্ৰকৰ=== {{Div col|colwidth=15em}} ====প্ৰাক-ৰেনেছাঁ==== {{Vital article count|1}} # {{Icon|B}} [[জিঅ’ট্টো]] [[:en:Giotto]] ====ৰেনেছাঁৰপৰা আধুনিক যুগৰ আৰম্ভণিলৈকে==== {{Vital article count|22}} # {{Icon|B}} [[জান ভান আইক]] [[:en:Jan van Eyck]]<!--born in 1380s or early 1390s--> # {{Icon|C}} [[মাছাচিও]] [[:en:Masaccio]]<!--born 1401--> # {{Icon|B}} [[চেণ্ড্ৰ' বটিচেলি]] [[:en:Sandro Botticelli]]<!--born c 1445--> # {{Icon|B}} [[হাইৰ'নিমাছ বছ]] [[:en:Hieronymus Bosch]]<!--born c 1450--> # {{Icon|GA}} {{Icon|FFA}} [[লিঅ'নাৰ্ড' দা ভিন্সি]] '''[[:en:Leonardo da Vinci]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1452--> # {{Icon|C}} [[আলব্ৰেক্ট ডুৰেৰ]] [[:en:Albrecht Dürer]]<!--born 1471--> # {{Icon|B}} [[টাইটিয়ান]] [[:en:Titian]]<!--born in 1470s or 1480s--> # {{Icon|B}} [[ৰাফেল]] [[:en:Raphael]] <!--born 1483--> # {{Icon|B}} [[হান্স হোলবেইন দ্য ইয়াংগাৰ]] [[:en:Hans Holbein the Younger]]<!--born c 1497--> # {{Icon|B}} [[পিটাৰ ব্ৰুগেল দ্য এলডাৰ]] [[:en:Pieter Bruegel the Elder]]<!--born in late 1520--> # {{Icon|FA}} [[এল গ্ৰেকো]] [[:en:El Greco]]<!--born 1541--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[কাৰাভাজিঅ']] [[:en:Caravaggio]]<!--born 1571--> # {{Icon|C}} [[পিটাৰ পল ৰুবেন্স]] [[:en:Peter Paul Rubens]]<!--born 1577--> # {{Icon|B}} [[আৰ্টেমিচিয়া জেণ্টিলেস্কি]] [[:en:Artemisia Gentileschi]]<!--born 1593--> # {{Icon|B}} [[নিকোলাছ পৌচিন]] [[:en:Nicolas Poussin]]<!--born 1594--> # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[ডিয়েগো ভেলাস্কেজ]] [[:en:Diego Velázquez]]<!--born 1599--> # {{Icon|GA}} {{Icon|FFA}} [[ৰে'ম্ব্ৰেণ্ট]] '''[[:en:Rembrandt]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1606--> # {{Icon|B}} [[জোহানেছ ভাৰ্মিৰ]] [[:en:Johannes Vermeer]]<!--born 1632--> # {{Icon|C}} [[এণ্টোৱান ৱাট']] [[:en:Antoine Watteau]]<!--born 1684--> # {{Icon|B}} [[উইলিয়াম হোগাৰ্থ]] [[:en:William Hogarth]]<!--born 1697--> # {{Icon|C}} [[ফ্ৰান্সিস্কো গয়া]] [[:en:Francisco Goya]]<!--born 1746--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[জেক-লুইচ ডেভিদ]] [[:en:Jacques-Louis David]]<!--born 1748--> ====আধুনিক যুগ==== {{Vital article count|40}} # {{Icon|FA}} [[কেছপাৰ ডেভিদ ফ্ৰেড্ৰিচ]] [[:en:Caspar David Friedrich]]<!--born 1774--> # {{Icon|C}} [[জে এম ডব্লিউ টাৰ্নাৰ]] [[:en:J. M. W. Turner]]<!--born 1775--> # {{Icon|B}} [[জন কনিষ্টবল]] [[:en:John Constable]]<!--born 1776--> # {{Icon|B}} [[জিন-অগাষ্ট-ডমিনিক ইংগ্ৰেছ]] [[:en:Jean-Auguste-Dominique Ingres]]<!--born 1780--> # {{Icon|B}} [[ইউজেন ডেলাক্ৰ'ইছ]] [[:en:Eugène Delacroix]]<!--born 1798--> # {{Icon|B}} [[গুস্তাভ ক'ৰবেট]] [[:en:Gustave Courbet]]<!--born 1819--> # {{Icon|B}} [[কেমিল পিছাৰো]] [[:en:Camille Pissarro]]<!--born 1830--> # {{Icon|B}} [[এডৱাৰ্ড মেনেট]] [[:en:Édouard Manet]]<!--born 1832--> # {{Icon|B}} [[জেমছ মেকনিল হুইছলাৰ]] [[:en:James McNeill Whistler]]<!--born July 10, 1834--> # {{Icon|B}} [[এডগাৰ ডেগাছ]] [[:en:Edgar Degas]]<!--born July 19, 1834--> # {{Icon|B}} [[পল চেজান]] [[:en:Paul Cézanne]]<!--born 1839--> # {{Icon|B}} [[ক্লড মনেট]] [[:en:Claude Monet]]<!--born 1840--> # {{Icon|B}} [[পিয়েৰ-অগষ্ট ৰেন'য়াৰ]] [[:en:Pierre-Auguste Renoir]]<!--born 1841--> # {{Icon|C}} [[হেনৰী ৰুছ’]] [[:en:Henri Rousseau]]<!--born May, 1844--> # {{Icon|B}} [[ইলিয়া ৰেপিন]] [[:en:Ilya Repin]]<!--born August, 1844--> # {{Icon|B}} [[পল গগুইন]] [[:en:Paul Gauguin]]<!--born 1848--> # {{Icon|FA}} [[ভিনচেণ্ট ভেন গঘ]] '''[[:en:Vincent van Gogh]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1853--> # {{Icon|B}} [[জন চিংগাৰ চাৰ্জেণ্ট]] [[:en:John Singer Sargent]]<!--born 1856--> # {{Icon|C}} [[জৰ্জ চেউৰাট]] [[:en:Georges Seurat]]<!--born 1859--> # {{Icon|B}} [[এডভাৰ্ড মাঞ্চ]] [[:en:Edvard Munch]]<!--born 1863--> # {{Icon|B}} [[হেনৰী ডি টুলুজ-লট্ৰেক]] [[:en:Henri de Toulouse-Lautrec]]<!--born 1864--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[ৱাচিলি কেণ্ডিনস্কি]] [[:en:Wassily Kandinsky]]<!--born 1866--> # {{Icon|B}} [[হেনৰী মেটিছে]] [[:en:Henri Matisse]]<!--born 1869--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[পিট মণ্ড্ৰিয়ান]] [[:en:Piet Mondrian]]<!--born 1872--> # {{Icon|B}} [[কাজিমিৰ মালেভিচ]] [[:en:Kazimir Malevich]]<!--born February 1879--> # {{Icon|B}} [[পল ক্লী]] [[:en:Paul Klee]]<!--born December 1879--> # {{Icon|C}} [[ফ্ৰান্স মাৰ্ক]] [[:en:Franz Marc]]<!--born 1880--> # {{Icon|B}} [[পাব্‌ল' পিকাছ'|পাবলো পিকাচো]] '''[[:en:Pablo Picasso]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1881--> # {{Icon|B}} [[এডৱাৰ্ড হপাৰ]] [[:en:Edward Hopper]]<!--born 1882--> # {{Icon|B}} [[ডিয়েগো ৰিভেৰা]] [[:en:Diego Rivera]]<!--born 1886--> # {{Icon|B}} [[মাৰ্ক চাগাল]] [[:en:Marc Chagall]]<!--born July, 1887--> # {{Icon|B}} [[জৰ্জিয়া অ'কিফ]] [[:en:Georgia O'Keeffe]]<!--born November, 1887--> # {{Icon|C}} [[মেক্স আৰ্নষ্ট]] [[:en:Max Ernst]]<!--born 1891--> # {{Icon|B}} [[জোয়ান মিৰো]] [[:en:Joan Miró]]<!--born 1893--> # {{Icon|C}} [[ৰেনে মেগ্ৰিট]] [[:en:René Magritte]]<!--born 1898--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[চালভাড' ডালি]] [[:en:Salvador Dalí]]<!--born 1904--> # {{Icon|B}} [[ফ্ৰিদা কাল']] [[:en:Frida Kahlo]]<!--born 1907--> # {{Icon|B}} [[জেকচন পলক]] [[:en:Jackson Pollock]]<!--born 1912--> # {{Icon|B}} [[এণ্ডি ৱাৰহল]] [[:en:Andy Warhol]]<!--born 1928--> # {{Icon|B}} [[গেৰহাৰ্ড ৰিখটাৰ]] [[:en:Gerhard Richter]]<!--born 1932--> ====কমিকছ আৰু মাংগা শিল্পী, প্ৰিণ্ট কাৰ্টুনকাৰ আৰু চিত্ৰকৰ==== {{Vital article count|8}} # {{Icon|GA}} [[উইন্সৰ মেককে]] [[:en:Winsor McCay]]<!--born in late 1860s or early 1870s--> # {{Icon|C}} [[অব্ৰি বিয়াৰ্ডছলি]] [[:en:Aubrey Beardsley]]<!--born 1872--> # {{Icon|B}} [[নৰ্মান ৰকৱেল]] [[:en:Norman Rockwell]]<!--born 1894--> # {{Icon|GA}} [[এম চি এশ্বাৰ]] [[:en:M. C. Escher]]<!--born 1898--> # {{Icon|GA}} [[হাৰ্জে]] [[:en:Hergé]]<!--born 1907--> # {{Icon|B}} [[উইল আইছনাৰ]] [[:en:Will Eisner]]<!--born March, 1917--> # {{Icon|GA}} [[জেক কিৰ্বি]] [[:en:Jack Kirby]]<!--born August, 1917--> # {{Icon|B}} [[ওছামু টেজুকা]] [[:en:Osamu Tezuka]]<!--born 1928--> {{Div col end}} ===অন্যান্য দৃশ্য কলা=== {{Div col|colwidth=15em}} ====ভাস্কৰ্য্য শিল্পী==== {{Vital article count|10}} # {{Icon|C}} [[ফিডিয়াছ]] [[:en:Phidias]]<!--fifth century BC--> # {{Icon|B}} [[ডোনাটেলো]] [[:en:Donatello]]<!--born c 1386--> # {{Icon|B}} [[মাইকেলেঞ্জেল'|মাইকেল এঞ্জেলো]] '''[[:en:Michelangelo]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1475--> # {{Icon|B}} [[জিয়ান লৰেঞ্জো বাৰ্নিনি]] [[:en:Gian Lorenzo Bernini]]<!--born 1598--> # {{Icon|GA}} [[অগাষ্ট ৰডিন]] [[:en:Auguste Rodin]]<!--born 1840--> # {{Icon|B}} [[কনষ্টেণ্টিন ব্ৰাংকুচি]] [[:en:Constantin Brâncuși]]<!--born 1876--> # {{Icon|B}} [[মাৰ্চেল ডুচাম্প]] [[:en:Marcel Duchamp]]<!--born 1887--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[হেনৰী মূৰ]] [[:en:Henry Moore]]<!--born 1898--> # {{Icon|C}} [[আলবাৰ্টো জিয়াকোমেটি]] [[:en:Alberto Giacometti]]<!--born 1901--> # {{Icon|B}} [[জোচেফ বেউইছ]] [[:en:Joseph Beuys]]<!--born 1921--> ====স্থপতি==== {{Vital article count|21}} # {{Icon|C}} [[ইমহোটেপ]] [[:en:Imhotep]]<!--27th century BC--> # {{Icon|B}} [[ভিট্ৰুভিয়াছ]] [[:en:Vitruvius]]<!--first century BC--> # {{Icon|B}} [[ফিলিপো ব্ৰুনেলেস্কি]] [[:en:Filippo Brunelleschi]]<!--born 1377--> # {{Icon|B}} [[লিঅ'ন বাটিষ্টা আলবাৰ্টি]] [[:en:Leon Battista Alberti]]<!--born 1404--> # {{Icon|B}} [[মিমাৰ চিনান]] [[:en:Mimar Sinan]]<!--born in late 1480s or 1490s--> # {{Icon|B}} [[আন্দ্ৰেয়া পালাডিঅ']] [[:en:Andrea Palladio]]<!--born 1508--> # {{Icon|B}} [[ক্ৰিষ্টোফাৰ ৰেন]] [[:en:Christopher Wren]]<!--born 1632--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[এণ্টনি গৌডি]] [[:en:Antoni Gaudí]]<!--born 1852--> # {{Icon|B}} [[লুই চুলিভান]] [[:en:Louis Sullivan]]<!--born 1856--> # {{Icon|B}} [[ফ্ৰেংক লয়ড ৰাইট]] [[:en:Frank Lloyd Wright]]<!--born 1867--> # {{Icon|B}} [[ৱালটাৰ গ্ৰপিয়াছ]] [[:en:Walter Gropius]]<!--born 1883--> # {{Icon|C}} [[লুডৱিগ মিছ ভান ডেৰ ৰোহে]] [[:en:Ludwig Mies van der Rohe]]<!--born 1886--> # {{Icon|C}} [[লী ক'ৰবাজিয়ে|লে কৰ্বিজিয়েৰ]] [[:en:Le Corbusier]]<!--born 1887--> # {{Icon|C}} [[বাকমিনিষ্টাৰ ফুলাৰ]] [[:en:Buckminster Fuller]]<!--born 1895--> # {{Icon|C}} [[আলভাৰ আলটো]] [[:en:Alvar Aalto]]<!--born 1898--> # {{Icon|C}} [[লুই কান]] [[:en:Louis Kahn]]<!--born 1901--> # {{Icon|C}} [[ফিলিপ জনছন]] [[:en:Philip Johnson]]<!--born 1906--> # {{Icon|C}} [[অস্কাৰ নিমেয়াৰ]] [[:en:Oscar Niemeyer]]<!--born 1907--> # {{Icon|FA}} [[আই এম পেই]] [[:en:I. M. Pei]]<!--born 1917--> # {{Icon|B}} [[ফ্ৰেংক গেহৰী]] [[:en:Frank Gehry]]<!--born 1929--> # {{Icon|B}} [[জাহা হাদিদ]] [[:en:Zaha Hadid]]<!--born 1950--> ====ডিজাইনাৰ==== {{Vital article count|4}} # {{Icon|B}} [[কোকো চেনেল]] [[:en:Coco Chanel]]<!--born 1883--> # {{Icon|B}} [[ৰেমণ্ড ল'ৱি]] [[:en:Raymond Loewy]]<!--born 1893--> # {{Icon|C}} [[ইভ চেণ্ট লৰেণ্ট (ডিজাইনাৰ)]] [[:en:Yves Saint Laurent (designer)]]<!--born 1936--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[শ্বিগেৰু মিয়ামোটো]] [[:en:Shigeru Miyamoto]]<!--born 1952--> ====ফটোগ্ৰাফাৰসকল==== {{Vital article count|6}} # {{Icon|B}} [[ইডৱাৰ্ড মুইব্ৰিজ]] [[:en:Eadweard Muybridge]]<!--born 1830--> # {{Icon|B}} [[চাৰ্গেই প্ৰকুডিন-গৰ্স্কি]] [[:en:Sergey Prokudin-Gorsky]]<!--born 1863--> # {{Icon|B}} [[এডৱাৰ্ড ৱেষ্টন]] [[:en:Edward Weston]]<!--born 1886--> # {{Icon|B}} [[মেন ৰে]] [[:en:Man Ray]]<!--born 1890--> # {{Icon|GA}} [[এন্সেল এডামছ]] [[:en:Ansel Adams]]<!--born 1902--> # {{Icon|B}} [[হেনৰী কাৰ্টিয়েৰ-ব্ৰেছন]] [[:en:Henri Cartier-Bresson]]<!--born 1908--> ====বাদ্যযন্ত্ৰ নিৰ্মাতা==== {{Vital article count|1}} # {{Icon|B}} [[এণ্টনিঅ' ষ্ট্ৰাডিভাৰী]] [[:en:Antonio Stradivari]]<!--born in 1640s--> ====নগৰ পৰিকল্পনাকাৰী আৰু লেণ্ডস্কেপ আৰ্কিটেক্ট==== {{Vital article count|5}} # {{Icon|B}} [[জৰ্জ-ইউজেন হাউছমেন]] [[:en:Georges-Eugène Haussmann]]<!--born 1809--> # {{Icon|B}} [[ফ্ৰেডেৰিক ল অলমষ্টেড]] [[:en:Frederick Law Olmsted]]<!--born 1822--> # {{Icon|B}} [[ৰবাৰ্ট মোজেছ]] [[:en:Robert Moses]]<!--born 1888--> # {{Icon|B}} [[জেন জেকবছ]] [[:en:Jane Jacobs]]<!--born 1916--> {{Div col end}} ===Non-Western art=== {{Vital article count|5}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|B}} [[Wang Xizhi]]<!--fourth century--> # {{Icon|C}} [[Sesshū Tōyō]]<!--born c. 1420--> # {{Icon|C}} [[Shitao]]<!--born 1642--> # {{Icon|B}} '''[[Hokusai]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1760--> # {{Icon|C}} [[Hiroshige]]<!--born 1797--> {{Div col end}} ==Writers== ===প্ৰাচীন=== {{Div col|colwidth=15em}} ====এছিয়া==== {{Vital article count|3}} # {{Icon|C}} [[কু ইউয়ান]] [[:en:Qu Yuan]]<!--4th and 3rd centuries BC--> # {{Icon|B}} [[কালিদাস]] [[:en:Kalidasa]]<!--4th and 5th centuries CE--> # {{Icon|C}} [[তাও ইউয়ানমিং]] [[:en:Tao Yuanming]]<!--born 365--> ====ইউৰোপ==== =====গ্ৰীচ===== {{Vital article count|8}} # {{Icon|B}} [[হোমাৰ]] '''[[:en:Homer]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--possibly 8th or 7th century BC--> # {{Icon|B}} [[হেচিঅ'ড]] [[:en:Hesiod]]<!--8th or 7th century BC--> # {{Icon|GA}} [[ছাফো]] [[:en:Sappho]]<!--born late 7th century BC--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[ইস্কাইলাছ]] [[:en:Aeschylus]]<!--born c. 525 BC--> # {{Icon|GA}} [[ছফক্লেছ]] [[:en:Sophocles]]<!--born c. 497 BC--> # {{Icon|C}} [[ইউৰিপাইডছ]] [[:en:Euripides]]<!--born c. 480 BC--> # {{Icon|C}} [[এৰিষ্টোফেনছ]] [[:en:Aristophanes]]<!--possibly born 446 BC--> # {{Icon|C}} [[মেনাণ্ডাৰ]] [[:en:Menander]]<!--born c. 342 BC--> =====প্ৰাচীন ৰোম===== {{Vital article count|7}} # {{Icon|B}} [[প্লাউটাছ]] [[:en:Plautus]]<!--born c. 254 BC--> # {{Icon|C}} [[টেৰেন্স]] [[:en:Terence]]<!--born in 190s or 180s BC--> # {{Icon|C}} [[কেটুলাছ]] [[:en:Catullus]]<!--born 80s BC--> # {{Icon|B}} [[ভাৰ্জিল]] '''[[:en:Virgil]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 70 BC--> # {{Icon|B}} [[হৰেচ]] [[:en:Horace]]<!--born 65 BC--> # {{Icon|B}} [[অভিড]] [[:en:Ovid]]<!--born 43 BC--> # {{Icon|GA}} [[লুচিয়ান]] [[:en:Lucian]]<!--possibly born c. 125 CE--> {{Div col end}} ===পোষ্ট-ক্লাছিকেল=== {{Vital article count|26}} {{Div col|colwidth=15em}} ====এছিয়া==== {{Vital article count|19}} =====পূব এছিয়া===== {{Vital article count|8}} # {{Icon|B}} [[ৱাং ৱেই]] [[:en:Wang Wei]]<!--born 699--> # {{Icon|B}} [[লি বাই]] '''[[:en:Li Bai]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 701--> # {{Icon|FA}} [[ডু ফু]] [[:en:Du Fu]]<!--born 712--> # {{Icon|C}} [[হান ইউ]] [[:en:Han Yu]]<!--born 768--> # {{Icon|B}} [[বাই জুয়ি]] [[:en:Bai Juyi]]<!--born 772--> # {{Icon|FA}} [[মুৰাছাকি শ্বিকিবু]] '''[[:en:Murasaki Shikibu]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 970s--> # {{Icon|B}} [[অ'ইউইয়াং চিউ]] [[:en:Ouyang Xiu]]<!--born 1007--> # {{Icon|B}} [[চু শ্বি]] [[:en:Su Shi]]<!--born 1037--> =====দক্ষিণ এছিয়া===== {{Vital article count|2}} # {{Icon|C}} [[আমিৰ খুছৰাউ]] [[:en:Amir Khusrau]]<!--born 1253--> # {{Icon|B}} [[কবীৰ]] [[:en:Kabir]]<!--15th century--> =====পশ্চিম এছিয়া===== {{Vital article count|9}} # {{Icon|C}} [[আবু নুৱাছ]] [[:en:Abu Nuwas]]<!--born 766-68--> # {{Icon|GA}} [[ৰুদাকি]] [[:en:Rudaki]]<!--born c. 858--> # {{Icon|C}} [[ফেৰ্দৌচি]] [[:en:Ferdowsi]]<!--born 940--> # {{Icon|C}} [[ওমৰ খায়্যাম]] [[:en:Omar Khayyam]]<!--born 1048--> # {{Icon|B}} [[নিজামী গাঞ্জাৱী]] [[:en:Nizami Ganjavi]]<!--born c. 1141--> # {{Icon|B}} [[ৰুমি]] '''[[:en:Rumi]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1207--> # {{Icon|C}} [[সাদি শ্বিৰাজী]] [[:en:Saadi Shirazi]]<!--born 1210--> # {{Icon|B}} [[হাফেজ]] [[:en:Hafez]]<!--born 1310s--> # {{Icon|C}} [[জামি]] [[:en:Jami]]<!--born 1414--> ====ইউৰোপ==== {{Vital article count|7}} # {{Icon|B}} [[ক্ৰেটিয়েন ডি ট্ৰয়েছ]] [[:en:Chrétien de Troyes]]<!--late 12th century--> # {{Icon|B}} [[ডাণ্টে এলিগিয়েৰি]] '''[[:en:Dante Alighieri]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1265--> # {{Icon|C}} [[পেট্ৰাৰ্ক]] [[:en:Petrarch]]<!--born 1304--> # {{Icon|C}} [[জন বকাচিঅ']] [[:en:Giovanni Boccaccio]]<!--born 1313--> # {{Icon|B}} [[জিঅ’ফ্ৰে চ’চাৰ]] [[:en:Geoffrey Chaucer]]<!--possibly born 1343--> # {{Icon|B}} [[ক্ৰীষ্টিন দে পিজান]] [[:en:Christine de Pizan]]<!--born 1364--> # {{Icon|C}} [[ফ্ৰান্সোৱা ভিলন]] [[:en:François Villon]]<!--born c. 1431--> {{Div col end}} ===Early modern=== {{Vital article count|37}} {{Div col|colwidth=15em}} ====Asia==== {{Vital article count|6}} # {{Icon|FA}} [[Fuzuli (poet)]]<!--born 1483--> # {{Icon|B}} [[Mirabai]]<!--born c. 1498--> # {{Icon|GA}} [[Tulsidas]]<!--born 1511--> # {{Icon|C}} [[Tukaram]]<!--born 1598 or 1608--> # {{Icon|GA}} [[Matsuo Bashō]]<!--born 1644--> # {{Icon|C}} [[Mir Taqi Mir]]<!--born 1723--> ====Europe==== {{Vital article count|31}} # {{Icon|B}} [[Luís de Camões]]<!--born c. 1525--> # {{Icon|B}} '''[[Miguel de Cervantes]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born c. 1547--> # {{Icon|C}} [[Lope de Vega]]<!--born 1562--> # {{Icon|C}} [[Pedro Calderón de la Barca]]<!--born 1600--> # {{Icon|B}} [[Giacomo Casanova]]<!--born 1725--> # {{Icon|B}} [[Johann Wolfgang von Goethe]]<!--born 1749--> # {{Icon|C}} [[Friedrich Schiller]]<!--born 1759--> =====France===== {{Vital article count|9}} # {{Icon|B}} [[François Rabelais]]<!--born 1480s or 1490s--> # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Nostradamus]]<!--born 1503--> # {{Icon|B}} [[Michel de Montaigne]]<!--born 1533--> # {{Icon|C}} [[Pierre Corneille]]<!--born 1606--> # {{Icon|C}} [[Molière]]<!--born 1622--> # {{Icon|C}} [[Charles Perrault]]<!--born 1628--> # {{Icon|C}} [[Jean Racine]]<!--born 1639--> # {{Icon|B}} '''[[Voltaire]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1694--> # {{Icon|B}} [[Marquis de Sade]]<!--born 1740--> =====Great Britain and Ireland===== {{Vital article count|15}} # {{Icon|B}} [[Thomas More]]<!--born 1478--> # {{Icon|C}} [[Edmund Spenser]]<!--born c. 1552--> # {{Icon|B}} [[Christopher Marlowe]]<!--born February, 1564--> # {{Icon|FA}} '''[[William Shakespeare]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born April, 1564--> # {{Icon|B}} [[John Donne]]<!--born c. 1572--> # {{Icon|C}} [[Ben Jonson]]<!--born June 1572--> # {{Icon|B}} [[John Milton]]<!--born 1608--> # {{Icon|B}} [[John Dryden]]<!--born 1631--> # {{Icon|B}} [[Daniel Defoe]]<!--born c. 1660--> # {{Icon|C}} [[Jonathan Swift]]<!--born 1667--> # {{Icon|C}} [[Alexander Pope]]<!--born 1688--> # {{Icon|C}} [[Henry Fielding]]<!--born 1707--> # {{Icon|FA}} [[Samuel Johnson]]<!--born 1709--> # {{Icon|B}} [[William Blake]]<!--born 1757--> # {{Icon|B}} [[Robert Burns]]<!--born 1759--> {{Div col end}} ===Modern=== {{Vital article count|169}} {{Div col|colwidth=15em}} ====Africa==== {{Vital article count|7}} # {{Icon|C}} [[Naguib Mahfouz]]<!--born 1911--> # {{Icon|B}} [[Nadine Gordimer]]<!--born 1923--> # {{Icon|FA}} [[Chinua Achebe]]<!--born 1930--> # {{Icon|B}} [[Wole Soyinka]]<!--born 1934--> # {{Icon|C}} [[Ngũgĩ wa Thiong'o]]<!--born 1938--> # {{Icon|B}} [[J. M. Coetzee]]<!--born 1940--> # {{Icon|C}} [[Ben Okri]]<!--born 1959--> ====Americas==== {{Vital article count|47}} =====Caribbean===== {{Vital article count|1}} # {{Icon|B}} [[V. S. Naipaul]]<!--born 1932--> =====US and Canada===== {{Vital article count|37}} # {{Icon|GA}} [[Henry Wadsworth Longfellow]]<!--born 1807--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Edgar Allan Poe]]<!--born 1809--> # {{Icon|GA}} [[Walt Whitman]]<!--born May, 1819--> # {{Icon|GA}} [[Herman Melville]]<!--born August, 1819--> # {{Icon|FA}} [[Emily Dickinson]]<!--born 1830--> # {{Icon|B}} [[Mark Twain]]<!--born 1835--> # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Henry James]]<!--born 1843--> # {{Icon|B}} [[Edith Wharton]]<!--born 1862--> # {{Icon|B}} [[Robert Frost]]<!--born January, 1874--> # {{Icon|C}} [[Upton Sinclair]]<!--born September, 1874--> # {{Icon|B}} [[Jack London]]<!--born 1876--> # {{Icon|FA}} [[Ezra Pound]]<!--born 1885--> # {{Icon|C}} [[Raymond Chandler]]<!--born July, 1888--> # {{Icon|B}} [[T. S. Eliot]]<!--born September, 1888--> # {{Icon|GA}} {{Icon|FFA}} [[H. P. Lovecraft]]<!--born 1890--> # {{Icon|GA}} [[F. Scott Fitzgerald]]<!--born 1896--> # {{Icon|B}} [[William Faulkner]]<!--born 1897--> # {{Icon|FA}} [[Ernest Hemingway]]<!--born July, 1899--> # {{Icon|B}} [[Langston Hughes]]<!--born 1901--> # {{Icon|B}} [[John Steinbeck]]<!--born 1902--> # {{Icon|B}} [[Dr. Seuss]]<!--born 1904--> # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Robert A. Heinlein]]<!--born 1907--> # {{Icon|C}} [[Tennessee Williams]]<!--born 1911--> # {{Icon|C}} [[Saul Bellow]]<!--born June, 1915--> # {{Icon|B}} [[Arthur Miller]]<!--born October, 1915--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Isaac Asimov]]<!--born January, 1920--> # {{Icon|B}} [[Ray Bradbury]]<!--born August, 1920--> # {{Icon|B}} [[Jack Kerouac]]<!--born March, 1922--> # {{Icon|FA}} [[Kurt Vonnegut]]<!--born November, 1922--> # {{Icon|B}} [[Stan Lee]]<!--born December, 1922--> # {{Icon|B}} [[Allen Ginsberg]]<!--born 1926--> # {{Icon|FA}} [[Maya Angelou]]<!--born 1928--> # {{Icon|FA}} [[Ursula K. Le Guin]]<!--born 1929--> # {{Icon|B}} [[Toni Morrison]]<!--born 1931--> # {{Icon|GA}} [[Sylvia Plath]]<!--born 1933--> # {{Icon|GA}} [[Margaret Atwood]]<!--born 1939--> # {{Icon|B}} [[Stephen King]]<!--born 1947--> =====Latin America===== {{Vital article count|9}} # {{Icon|C}} [[Machado de Assis]]<!--born 1839--> # {{Icon|B}} [[José Martí]]<!--born 1853--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Jorge Luis Borges]]<!--born 1899--> # {{Icon|C}} [[Pablo Neruda]]<!--born July, 1904--> # {{Icon|B}} [[Alejo Carpentier]]<!--born December, 1904--> # {{Icon|C}} [[Jorge Amado]]<!--born 1912--> # {{Icon|GA}} [[Gabriel García Márquez]]<!--born 1927--> # {{Icon|C}} [[Carlos Fuentes]]<!--born 1928--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Mario Vargas Llosa]]<!--born 1936--> ====Asia==== {{Vital article count|16}} =====Central Asia===== {{Vital article count|1}} # {{Icon|C}} [[Chinghiz Aitmatov]]<!--born 1928--> =====Eastern Asia===== {{Vital article count|9}} # {{Icon|C}} [[Natsume Sōseki]]<!--born 1867--> # {{Icon|C}} [[Lu Xun]]<!--born 1881--> # {{Icon|C}} [[Ryūnosuke Akutagawa]]<!--born 1892--> # {{Icon|C}} [[Lao She]]<!--born February, 1899--> # {{Icon|C}} [[Yasunari Kawabata]]<!--born June, 1899--> # {{Icon|B}} [[Jin Yong]]<!--born 1924--> # {{Icon|B}} [[Yukio Mishima]]<!--born 1925--> # {{Icon|B}} [[Kenzaburō Ōe]]<!--born 1935--> # {{Icon|B}} [[Haruki Murakami]]<!--born 1949--> =====Southern Asia===== {{Vital article count|4}} # {{Icon|B}} [[Ghalib]]<!--born 1797--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} '''[[Rabindranath Tagore]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1861--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Muhammad Iqbal]]<!--born 1877--> # {{Icon|C}} [[Premchand]]<!--born 1880--> =====Western Asia===== {{Vital article count|2}} # {{Icon|B}} [[Kahlil Gibran]]<!--born 1883--> # {{Icon|B}} [[Orhan Pamuk]]<!--born 1952--> ====Europe==== {{Vital article count|97}} =====Eastern Europe===== {{Vital article count|26}} # {{Icon|GA}} [[Adam Mickiewicz]]<!--born 1799--> # {{Icon|C}} [[Taras Shevchenko]]<!--born 1814--> # {{Icon|C}} [[Sándor Petőfi]]<!--born 1823--> # {{Icon|GA}} [[Henryk Sienkiewicz]]<!--born 1846--> # {{Icon|B}} [[Joseph Conrad]]<!--born 1857--> # {{Icon|C}} [[Constantine P. Cavafy]]<!--born 1863--> # {{Icon|GA}} [[Tristan Tzara]]<!--born 1896--> # {{Icon|B}} [[Elie Wiesel]]<!--born 1928--> # {{Icon|B}} [[Ismail Kadare]]<!--born 1936--> ======Russia====== {{Vital article count|17}} # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Alexander Pushkin]]<!--born 1799--> # {{Icon|B}} [[Nikolai Gogol]]<!--born 1809--> # {{Icon|B}} [[Mikhail Lermontov]]<!--born 1814--> # {{Icon|B}} [[Ivan Turgenev]]<!--born 1818--> # {{Icon|B}} [[Fyodor Dostoevsky]]<!--born 1821--> # {{Icon|B}} '''[[Leo Tolstoy]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1828--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Anton Chekhov]]<!--born 1860--> # {{Icon|C}} [[Maxim Gorky]]<!--born 1868--> # {{Icon|B}} [[Ivan Bunin]]<!--born 1870--> # {{Icon|GA}} [[Anna Akhmatova]]<!--born 1889--> # {{Icon|B}} [[Boris Pasternak]]<!--born 1890--> # {{Icon|C}} [[Mikhail Bulgakov]]<!--born 1891--> # {{Icon|C}} [[Vladimir Mayakovsky]]<!--born 1893--> # {{Icon|C}} [[Vladimir Nabokov]]<!--born April, 1899--> # {{Icon|C}} [[Mikhail Sholokhov]]<!--born 1905--> # {{Icon|B}} [[Aleksandr Solzhenitsyn]]<!--born 1918--> # {{Icon|C}} [[Joseph Brodsky]]<!--born 1940--> =====Western Europe===== {{Vital article count|71}} # {{Icon|C}} [[Luigi Pirandello]]<!--born 1867--> # {{Icon|C}} [[Fernando Pessoa]]<!--born 1888--> # {{Icon|B}} [[Federico García Lorca]]<!--born June, 1898--> # {{Icon|C}} [[José Saramago]]<!--born 1922--> # {{Icon|FA}} [[Anne Frank]]<!--born 1929--> # {{Icon|B}} [[Umberto Eco]]<!--born 1932--> ======France====== {{Vital article count|16}} # {{Icon|C}} [[Stendhal]]<!--born 1783--> # {{Icon|FA}} [[Honoré de Balzac]]<!--born 1799--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Victor Hugo]]<!--born February, 1802--> # {{Icon|C}} [[Alexandre Dumas]]<!--born July, 1802--> # {{Icon|B}} [[Charles Baudelaire]]<!--born April, 1821--> # {{Icon|B}} [[Gustave Flaubert]]<!--born December, 1821--> # {{Icon|B}} [[Jules Verne]]<!--born February, 1828--> # {{Icon|C}} [[Émile Zola]]<!--born 1840--> # {{Icon|C}} [[Stéphane Mallarmé]]<!--born 1842--> # {{Icon|C}} [[Guy de Maupassant]]<!--born 1850--> # {{Icon|B}} [[Arthur Rimbaud]]<!--born 1854--> # {{Icon|C}} [[André Gide]]<!--born 1869--> # {{Icon|C}} [[Marcel Proust]]<!--born 1871--> # {{Icon|C}} [[Antonin Artaud]]<!--born September, 1896--> # {{Icon|B}} [[Eugène Ionesco]]<!--born 1909--> # {{Icon|GA}} [[Albert Camus]]<!--born 1913--> ======Germany and Austria====== {{Vital article count|7}} # {{Icon|B}} [[Brothers Grimm]]<!--born 1785-6--> # {{Icon|B}} [[Heinrich Heine]]<!--born 1797--> # {{Icon|C}} [[Thomas Mann]]<!--born June, 1875--> # {{Icon|B}} [[Rainer Maria Rilke]]<!--born December, 1875--> # {{Icon|C}} [[Hermann Hesse]]<!--born 1877--> # {{Icon|FA}} [[Franz Kafka]]<!--born 1883--> # {{Icon|C}} [[Bertolt Brecht]]<!--born February, 1898--> ======Nordic countries====== {{Vital article count|7}} # {{Icon|B}} [[Hans Christian Andersen]]<!--born 1805--> # {{Icon|B}} [[Henrik Ibsen]]<!--born March, 1828--> # {{Icon|C}} [[August Strindberg]]<!--born 1849--> # {{Icon|C}} [[Selma Lagerlöf]]<!--born 1858--> # {{Icon|C}} [[Knut Hamsun]]<!--born 1859--> # {{Icon|B}} [[Karen Blixen]]<!--born 1885--> # {{Icon|GA}} [[Astrid Lindgren]]<!--born 1907--> ======UK and Ireland====== {{Vital article count|35}} # {{Icon|C}} [[William Wordsworth]]<!--born 1770--> # {{Icon|B}} [[Walter Scott]]<!--born 1771--> # {{Icon|C}} [[Samuel Taylor Coleridge]]<!--born 1772--> # {{Icon|GA}} [[Jane Austen]]<!--born 1775--> # {{Icon|B}} [[Lord Byron]]<!--born 1788--> # {{Icon|B}} [[Percy Bysshe Shelley]]<!--born 1792--> # {{Icon|B}} [[John Keats]]<!--born 1795--> # {{Icon|FA}} [[Mary Shelley]]<!--born 1797--> # {{Icon|B}} [[Charles Dickens]]<!--born 1812--> # {{Icon|B}} [[Brontë family]]<!--born 1816-20--> # {{Icon|B}} [[George Eliot]]<!--born 1819--> # {{Icon|B}} [[Lewis Carroll]]<!--born 1832--> # {{Icon|B}} [[Thomas Hardy]]<!--born 1840--> # {{Icon|B}} [[Robert Louis Stevenson]]<!--born 1850--> # {{Icon|GA}} [[Oscar Wilde]]<!--born 1854--> # {{Icon|FA}} [[George Bernard Shaw]]<!--born 1856--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Arthur Conan Doyle]]<!--born 1859--> # {{Icon|FA}} [[W. B. Yeats]]<!--born June, 1865--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Rudyard Kipling]]<!--born December, 1865--> # {{Icon|B}} [[H. G. Wells]]<!--born 1866--> # {{Icon|B}} [[Virginia Woolf]]<!--born January, 1882--> # {{Icon|FA}} [[James Joyce]]<!--born February, 1882--> # {{Icon|B}} [[D. H. Lawrence]]<!--born 1885--> # {{Icon|GA}} [[Agatha Christie]]<!--born 1890--> # {{Icon|FA}} [[J. R. R. Tolkien]]<!--born 1892--> # {{Icon|FA}} [[Enid Blyton]]<!--born 1897--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[C. S. Lewis]]<!--born 1898--> # {{Icon|B}} [[George Orwell]]<!--born 1903--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Samuel Beckett]]<!--born 1906--> # {{Icon|C}} [[William Golding]]<!--born 1911--> # {{Icon|GA}} [[Dylan Thomas]]<!--born 1914--> # {{Icon|B}} [[Roald Dahl]]<!--born 1916--> # {{Icon|B}} [[Arthur C. Clarke]]<!--born 1917--> # {{Icon|B}} [[Salman Rushdie]]<!--born 1947--> # {{Icon|B}} [[Kazuo Ishiguro]]<!--born 1954--> ====Oceania==== {{Vital article count|2}} # {{Icon|C}} [[Banjo Paterson]]<!--born 1864--> # {{Icon|B}} [[Patrick White]]<!--born 1912--> {{Div col end}} ==Journalists== {{Vital article count|13}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|FA}} [[Horace Greeley]]<!--born 1811--> # {{Icon|C}} [[Joseph Pulitzer]]<!--born 1847--> # {{Icon|GA}} [[Ida Tarbell]]<!--born 1857--> # {{Icon|B}} [[William Randolph Hearst]]<!--born 1863--> # {{Icon|B}} [[Nellie Bly]]<!--born 1864--> # {{Icon|C}} [[Walter Lippmann]]<!--born 1889--> # {{Icon|B}} [[Edward R. Murrow]]<!--born 1908--> # {{Icon|B}} [[Walter Cronkite]]<!--born 1916--> # {{Icon|GA}} [[David Attenborough]]<!--born 1926--> # {{Icon|B}} [[Hunter S. Thompson]]<!--born 1937--> # {{Icon|C}} [[Bob Woodward]]<!--born 1943--> # {{Icon|B}} [[Svetlana Alexievich]]<!--born 1948--> # {{Icon|GA}} [[Anna Wintour]]<!--born 1949--> {{Div col end}} ==Musicians and composers== {{Vital article count|152}} ===Western art music=== {{Vital article count|72}} {{Div col|colwidth=15em}} ====Composers==== {{Vital article count|54}} =====Medieval and Renaissance===== {{Vital article count|5}} # {{Icon|B}} [[Hildegard of Bingen]]<!--born c. 1098--> # {{Icon|C}} [[Guillaume de Machaut]]<!--born c. 1300--> # {{Icon|C}} [[Guillaume Du Fay]]<!--born c. 1397--> # {{Icon|FA}} [[Josquin des Prez]]<!--born c. 1450--> # {{Icon|B}} [[Giovanni Pierluigi da Palestrina]]<!--born c. 1525--> =====Baroque===== {{Vital article count|5}} # {{Icon|FA}} [[Claudio Monteverdi]]<!--born 1567--> # {{Icon|B}} [[Henry Purcell]]<!--born c. 1659--> # {{Icon|B}} [[Antonio Vivaldi]]<!--born 1678--> # {{Icon|B}} [[George Frideric Handel]]<!--born February 1685--> # {{Icon|GA}} '''[[Johann Sebastian Bach]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born March 1685--> =====Classical===== {{Vital article count|3}} # {{Icon|B}} [[Joseph Haydn]]<!--born 1732--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} '''[[Wolfgang Amadeus Mozart]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1756--> # {{Icon|B}} '''[[Ludwig van Beethoven]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1770--> =====Romantic===== {{Vital article count|18}} # {{Icon|FA}} [[Gioachino Rossini]]<!--born 1792--> # {{Icon|GA}} [[Franz Schubert]]<!--born 1797--> # {{Icon|FA}} [[Hector Berlioz]]<!--born 1803--> # {{Icon|FA}} [[Felix Mendelssohn]]<!--born 1809--> # {{Icon|FA}} [[Frédéric Chopin]]<!--born March, 1810--> # {{Icon|FA}} [[Robert Schumann]]<!--born June, 1810--> # {{Icon|GA}} [[Franz Liszt]]<!--born 1811--> # {{Icon|FA}} [[Richard Wagner]]<!--born May, 1813--> # {{Icon|GA}} [[Giuseppe Verdi]]<!--born October, 1813--> # {{Icon|C}} [[Anton Bruckner]]<!--born 1824--> # {{Icon|GA}} [[Johann Strauss II]]<!--born 1825--> # {{Icon|C}} [[Johannes Brahms]]<!--born 1833--> # {{Icon|B}} [[Modest Mussorgsky]]<!--born 1839--> # {{Icon|FA}} [[Pyotr Ilyich Tchaikovsky]]<!--born 1840--> # {{Icon|B}} [[Antonín Dvořák]]<!--born 1841--> # {{Icon|GA}} [[Gilbert and Sullivan]]<!--Sullivan born 1842--> # {{Icon|FA}} [[Nikolai Rimsky-Korsakov]]<!--born 1844--> # {{Icon|FA}} [[Edward Elgar]]<!--born 1857--> =====Post-romantic/early modern===== {{Vital article count|8}} # {{Icon|FA}} [[Gabriel Fauré]]<!--born 1845--> # {{Icon|B}} [[Giacomo Puccini]]<!--born 1858--> # {{Icon|FA}} [[Gustav Mahler]]<!--born 1860--> # {{Icon|FA}} [[Claude Debussy]]<!--born 1862--> # {{Icon|B}} [[Richard Strauss]]<!--born 1864--> # {{Icon|GA}} [[Jean Sibelius]]<!--born 1865--> # {{Icon|B}} [[Sergei Rachmaninoff]]<!--born 1873--> # {{Icon|FA}} [[Maurice Ravel]]<!--born 1875--> =====20th century modern===== {{Vital article count|10}} # {{Icon|FA}} [[Ralph Vaughan Williams]]<!--born 1872--> # {{Icon|B}} [[Arnold Schoenberg]]<!--born 1874--> # {{Icon|B}} [[Béla Bartók]]<!--born 1881--> # {{Icon|FA}} [[Igor Stravinsky]]<!--born 1882--> # {{Icon|GA}} [[Sergei Prokofiev]]<!--born 1891--> # {{Icon|B}} [[George Gershwin]]<!--born 1898--> # {{Icon|B}} [[Aaron Copland]]<!--born 1900--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Dmitri Shostakovich]]<!--born 1906--> # {{Icon|FA}} [[Benjamin Britten]]<!--born 1913--> # {{Icon|B}} [[John Williams]]<!--born 1932--> =====Avant-garde/postmodern===== {{Vital article count|5}} # {{Icon|B}} [[John Cage]]<!--born 1912--> # {{Icon|B}} [[György Ligeti]]<!--born 1923--> # {{Icon|FA}} [[Pierre Boulez]]<!--born 1925--> # {{Icon|GA}} [[Karlheinz Stockhausen]]<!--born 1928--> # {{Icon|B}} [[Philip Glass]]<!--born 1937--> ====Pedagogues==== {{Vital article count|1}} # {{Icon|B}} [[Nadia Boulanger]]<!--born 1887--> ====Performers==== {{Vital article count|17}} =====Cellists===== {{Vital article count|2}} # {{Icon|B}} [[Pablo Casals]]<!--born 1876--> # {{Icon|C}} [[Mstislav Rostropovich]]<!--born 1927--> =====Conductors===== {{Vital article count|3}} # {{Icon|B}} [[Arturo Toscanini]]<!--born 1867--> # {{Icon|B}} [[Herbert von Karajan]]<!--born 1908--> # {{Icon|B}} [[Leonard Bernstein]]<!--born 1918--> =====Pianists===== {{Vital article count|5}} # {{Icon|GA}} [[Clara Schumann]]<!--born 1819--> # {{Icon|B}} [[Arthur Rubinstein]]<!--born 1887--> # {{Icon|B}} [[Vladimir Horowitz]]<!--born 1903--> # {{Icon|C}} [[Sviatoslav Richter]]<!--born 1915--> # {{Icon|B}} [[Glenn Gould]]<!--born 1932--> =====Singers===== {{Vital article count|6}} # {{Icon|B}} [[Enrico Caruso]]<!--born 1873--> # {{Icon|B}} [[Maria Callas]]<!--born 1923--> # {{Icon|C}} [[Dietrich Fischer-Dieskau]]<!--born 1925--> # {{Icon|B}} [[Joan Sutherland]]<!--born 1926--> # {{Icon|B}} [[Luciano Pavarotti]]<!--born 1935--> # {{Icon|B}} [[Plácido Domingo]]<!--born 1941--> =====Violinists===== {{Vital article count|1}} # {{Icon|C}} [[Niccolò Paganini]]<!--born 1782--> {{Div col end}} ===Non-Western art music=== {{Vital article count|7}} {{Div col|colwidth=15em}} ====Carnatic classical==== {{Vital article count|3}} # {{Icon|C}} [[Syama Sastri]]<!--born 1762--> # {{Icon|C}} [[Tyagaraja]]<!--born 1767--> # {{Icon|C}} [[Muthuswami Dikshitar]]<!--born 1776--> ====Hindustani classical==== {{Vital article count|2}} # {{Icon|GA}} [[Ravi Shankar]]<!--born 1920--> # {{Icon|C}} [[Ali Akbar Khan]]<!--born 1922--> ====Qawwali==== {{Vital article count|1}} # {{Icon|B}} [[Nusrat Fateh Ali Khan]]<!--born 1948--> ====Persian traditional==== {{Vital article count|1}} # {{Icon|C}} [[Mohammad-Reza Shajarian]]<!--born 1940--> {{Div col end}} ===Jazz=== {{Vital article count|11}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|B}} [[Scott Joplin]]<!--born 1868--> # {{Icon|B}} [[Duke Ellington]]<!--born 1899--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} '''[[Louis Armstrong]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1901--> # {{Icon|B}} [[Django Reinhardt]]<!--born 1910--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Billie Holiday]]<!--born 1915--> # {{Icon|B}} [[Ella Fitzgerald]]<!--born 1917--> # {{Icon|B}} [[Charlie Parker]]<!--born 1920--> # {{Icon|C}} [[Celia Cruz]]<!--born 1925--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Miles Davis]]<!--born May 1926--> # {{Icon|B}} [[John Coltrane]]<!--born Sept 1926--> # {{Icon|C}} [[Antônio Carlos Jobim]]<!--born 1927--> {{Div col end}} ===Popular music=== {{Vital article count|62}} {{Div col|colwidth=15em}} ====Popular music: general==== {{Vital article count|9}} # {{Icon|C}} [[Stephen Foster]]<!--born 1826--> # {{Icon|B}} [[Bing Crosby]]<!--born 1903--> # {{Icon|GA}} [[Frank Sinatra]]<!--born 1915--> # {{Icon|FA}} [[Miriam Makeba]]<!--born 1932--> # {{Icon|GA}} [[Bob Marley]]<!--born Feb 1945--> # {{Icon|B}} [[ABBA]]<!--members born Apr 1945, Nov 1945, 1946, 1950--> # {{Icon|GA}} {{Icon|FFA}} [[Madonna]]<!--born 1958 (Aug 16)--> # {{Icon|FA}} '''[[Michael Jackson]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1958 (Aug 29)--> # {{Icon|FA}} [[Taylor Swift]]<!--born 1989--> ====Non-English language popular music==== {{Vital article count|11}} # {{Icon|C}} [[Umm Kulthum]]<!--born c. 1899--> # {{Icon|B}} [[Édith Piaf]]<!--born 1915--> # {{Icon|C}} [[Astor Piazzolla]]<!--born 1921--> # {{Icon|C}} [[Charles Aznavour]]<!--born 1924--> # {{Icon|C}} [[Serge Gainsbourg]]<!--born 1928--> # {{Icon|B}} [[Lata Mangeshkar]]<!--born 1929--> # {{Icon|B}} [[Vladimir Vysotsky]]<!--born 1938--> # {{Icon|C}} [[Julio Iglesias]]<!--born 1943--> # {{Icon|GA}} [[Paco de Lucía]]<!--born 1947--> # {{Icon|B}} [[Teresa Teng]]<!--born 1953--> # {{Icon|GA}} {{Icon|FFA}} [[Selena]]<!--born 1971--> ====Blues, R&B, soul and funk==== {{Vital article count|10}} # {{Icon|B}} [[Robert Johnson]]<!--born 1911--> # {{Icon|B}} [[B. B. King]]<!--born 1925--> # {{Icon|B}} [[Ray Charles]]<!--born 1930--> # {{Icon|B}} [[James Brown]]<!--born 1933--> # {{Icon|C}} [[Fela Kuti]]<!--born 1938--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Marvin Gaye]]<!--born 1939--> # {{Icon|B}} [[Aretha Franklin]]<!--born 1942--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[The Supremes]]<!--core members (Ballard, Wilson, Ross) born 1943, Mar 6 1944, Mar 26 1944--> # {{Icon|B}} [[Stevie Wonder]]<!--born 1950--> # {{Icon|B}} [[Prince (musician)]]<!--born 1957--> ====Electronic music==== {{Vital article count|2}} # {{Icon|B}} [[Kraftwerk]]<!--core members (Hütter, Schneider, Flür, Bartos) born 1946, Apr 1947, Jul 1947, 1952--> # {{Icon|B}} [[Brian Eno]]<!--born 1948--> ====Folk and country==== {{Vital article count|5}} # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Woody Guthrie]]<!--born 1912--> # {{Icon|GA}} [[Hank Williams]]<!--born 1923--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Johnny Cash]]<!--born 1932--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Joni Mitchell]]<!--born 1943--> # {{Icon|B}} [[Dolly Parton]]<!--born 1946--> ====Hip-hop and rap==== {{Vital article count|3}} # {{Icon|B}} [[Run-DMC]]<!--members born May 1964, Nov 1964, 1965--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Tupac Shakur]]<!--born 1971--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Eminem]]<!--born 1972--> ====Musical theatre and film==== {{Vital article count|3}} # {{Icon|B}} [[Irving Berlin]]<!--born 1888--> # {{Icon|C}} [[Rodgers and Hammerstein]]<!--Rodgers born 1902--> # {{Icon|B}} [[Andrew Lloyd Webber]]<!--born 1948--> ====Rock==== {{Vital article count|19}} # {{Icon|GA}} [[Chuck Berry]]<!--born 1926--> # {{Icon|B}} [[Little Richard]]<!--born 1932--> # {{Icon|FA}} [[Elvis Presley]]<!--born 1935--> # {{Icon|B}} [[Buddy Holly]]<!--born 1936--> # {{Icon|FA}} '''[[The Beatles]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--core members (Starr, Lennon, McCartney, Harrison) born Jul 1940, Oct 1940, 1942, 1943 (formed 1960)--> ## {{Icon|FA}} [[John Lennon]]<!--born Oct 1940--> # {{Icon|C}} [[The Beach Boys]]<!--core members + longtime member (Love, B. Wilson, Johnston, Jardine, D. Wilson, C. Wilson) born Mar 1941, Jun 20 1942, Jun 27 1942, Sep 1942, 1944, 1946 (formed 1961)--> # {{Icon|FA}} [[Bob Dylan]]<!--born May 1941--> # {{Icon|GA}} [[The Rolling Stones]]<!--core members + longtime member + well-known replacement (Wyman, Watts, Jones, Jagger, Richards, Wood, Taylor) born 1936, Jun 1941, 1942, Jul 1943, Dec 1943, 1947, 1949 (formed 1962)--> # {{Icon|FA}} [[Jimi Hendrix]]<!--born 1942--> # {{Icon|B}} [[Janis Joplin]]<!--born Jan 1943--> # {{Icon|FA}} [[Pink Floyd]]<!--core members + well-known member (Wright, Waters, Mason, Barrett, Gilmour) born Jul 1943, Sep 1943, 1944, Jan 1946, Mar 1946 (formed 1965)--> # {{Icon|B}} [[The Doors]]<!--members born 1939, Dec 1943, 1944, 1946 (formed 1965)--> # {{Icon|GA}} [[Led Zeppelin]]<!--members born 1944, 1946, 1948, 1948 (formed 1968)--> # {{Icon|FA}} [[David Bowie]]<!--born 1947--> # {{Icon|GA}} [[Black Sabbath]]<!--original members (Iommi, Ward, Osbourne, Butler) born Feb 1948, May 1948, Dec 1948, 17 Jul 1949 (formed 1968)--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Queen (band)]]<!--core members (Mercury, May, Taylor, Deacon) born 1946, 1947, 26 Jul 1949, 1951 (formed in 1970)--> # {{Icon|FA}} [[Metallica]]<!--core members + long-term replacements (Burton, Hammett, Newsted, Hetfield, Ulrich, Trujillo) born Feb 1962, Nov 1962, Mar 1963, Aug 1963, Dec 1963, 1964 (formed in 1981)--> # {{Icon|FA}} [[Nirvana (band)]]<!--final lineup (Novoselic, Cobain, Grohl born 1965, 1967, 1969 (formed in 1987)--> {{Div col end}} ==Directors, producers and screenwriters== {{Vital article count|60}} {{Div col|colwidth=15em}} ===Animators and puppeteers=== {{Vital article count|3}} # {{Icon|FA}} '''[[Walt Disney]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1905--> # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Jim Henson]] <!--b. 1936--> # {{Icon|GA}} [[Hayao Miyazaki]] <!--b. 1941--> ===Directors=== {{Vital article count|53}} ====Africa==== {{Vital article count|1}} # {{Icon|B}} [[Ousmane Sembène]] <!--b. 1923--> ====Asia==== {{Vital article count|8}} # {{Icon|B}} [[Yasujirō Ozu]] <!--b. 1903--> # {{Icon|GA}} [[Akira Kurosawa]] <!--b. 1910--> # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Satyajit Ray]] <!--b. 1921--> # {{Icon|C}} [[Raj Kapoor]] <!--b. 1924--> # {{Icon|C}} [[Guru Dutt]] <!--b. 1925--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Abbas Kiarostami]] <!--b. 1940--> # {{Icon|B}} [[Ang Lee]] <!--b. 1954 Oct.--> # {{Icon|GA}} [[Wong Kar-wai]] <!--b. 1958--> ====Europe==== {{Vital article count|24}} # {{Icon|C}} [[Carl Theodor Dreyer]] <!--b. 1889 Feb.--> # {{Icon|C}} [[Fritz Lang]] <!--b. 1890--> # {{Icon|B}} [[Sergei Eisenstein]] <!--b. 1898--> # {{Icon|FA}} '''[[Charlie Chaplin]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1889 Apr.--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Alfred Hitchcock]] <!--b. Aug 1899--> # {{Icon|GA}} [[Luis Buñuel]] <!--b. 1900--> # {{Icon|C}} [[Vittorio De Sica]] <!--b. 1901 July--> # {{Icon|GA}} [[Leni Riefenstahl]] <!--b. 1902 Aug.--> # {{Icon|C}} [[David Lean]] <!--b. 1908--> # {{Icon|B}} [[Michelangelo Antonioni]] <!--b. 1912--> # {{Icon|B}} [[Ingmar Bergman]] <!--b. 1918 July--> # {{Icon|B}} [[Federico Fellini]] <!--b. 1920--> # {{Icon|C}} [[Miloš Forman]] <!--b. 1932 Feb. 18--> # {{Icon|B}} [[Andrei Tarkovsky]] <!--b. 1932 Apr.--> # {{Icon|B}} [[Roman Polanski]] <!--b. 1933--> # {{Icon|C}} [[Werner Herzog]] <!--b. 1942 Sep.--> =====France===== {{Vital article count|8}} # {{Icon|C}} [[Georges Méliès]] <!--b. 1861--> # {{Icon|C}} [[Auguste and Louis Lumière]] <!--b. 1862, b. 1864--> # {{Icon|B}} [[Jean Cocteau]] <!--b. 1889 July--> # {{Icon|B}} [[Jean Renoir]] <!--b. 1894 Sep.--> # {{Icon|C}} [[Robert Bresson]] <!--b. 1901 Sep.--> # {{Icon|B}} [[Agnès Varda]] <!--b. 1928 May--> # {{Icon|B}} [[Jean-Luc Godard]] <!--b. 1930--> # {{Icon|B}} [[François Truffaut]] <!--b. 1932 Feb. 6--> ====US and Canada==== {{Vital article count|20}} # {{Icon|C}} [[D. W. Griffith]] <!--b. 1875--> # {{Icon|GA}} [[Cecil B. DeMille]] <!--b. 1881--> # {{Icon|B}} [[John Ford]] <!--b. 1894 Feb.--> # {{Icon|B}} [[Buster Keaton]] <!--b. 1895--> # {{Icon|GA}} [[Howard Hawks]] <!--b. 1896--> # {{Icon|C}} [[Frank Capra]] <!--b. 1897--> # {{Icon|C}} [[William Wyler]] <!--b. 1902 July--> # {{Icon|C}} [[Billy Wilder]] <!--b. 1906--> # {{Icon|C}} [[Elia Kazan]] <!--b. 1909--> # {{Icon|B}} [[Orson Welles]] <!--b. 1915--> # {{Icon|B}} [[Ida Lupino]] <!--b. 1918 Feb.--> # {{Icon|GA}} [[Stanley Kubrick]] <!--b. 1928 July--> # {{Icon|B}} [[Woody Allen]] <!--b. 1935--> # {{Icon|B}} [[Francis Ford Coppola]] <!--b. 1939--> # {{Icon|B}} [[Martin Scorsese]] <!--b. 1942 Nov.--> # {{Icon|B}} [[George Lucas]] <!--b. 1944--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFAC}} [[David Lynch]] <!--b. 1946 Jan.--> # {{Icon|B}} [[Steven Spielberg]] <!--b. 1946 Dec.--> # {{Icon|GA}} [[James Cameron]] <!--b. 1954 Aug.--> # {{Icon|GA}} [[Quentin Tarantino]] <!--b. 1963--> ===Producers and executives=== {{Vital article count|4}} # {{Icon|C}} [[Samuel Goldwyn]] <!--b. 1879/1882--> # {{Icon|C}} [[Louis B. Mayer]] <!--b. 1884--> # {{Icon|FA}} [[Jack L. Warner]] <!--b. 1892--> # {{Icon|C}} [[Irving Thalberg]] <!--b. 1899--> {{Div col end}} ==Businesspeople== {{Vital article count|26}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|C}} [[Marcus Licinius Crassus]]<!--born 115 BC--> # {{Icon|B}} [[Jakob Fugger]]<!--born 1459--> # {{Icon|B}} [[Josiah Wedgwood]]<!--born 1730--> # {{Icon|C}} [[Rothschild family]]<!--prominence began with [[Mayer Amschel Rothschild]] (born 1744)--> # {{Icon|C}} [[John Jacob Astor]]<!--born 1763--> # {{Icon|C}} [[Cornelius Vanderbilt]]<!--born 1794--> # {{Icon|C}} [[Leland Stanford]]<!--born 1824--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Andrew Carnegie]]<!--born 1835--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[J. P. Morgan]]<!--born 1837--> # {{Icon|C}} [[Jamsetji Tata]]<!--born 1839 Mar.--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[John D. Rockefeller]]<!--born 1839 July--> # {{Icon|B}} [[George Westinghouse]]<!--born 1846--> # {{Icon|B}} [[Andrew Mellon]]<!--born 1855--> # {{Icon|B}} '''[[Henry Ford]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1863--> # {{Icon|B}} [[Howard Hughes]]<!--born 1905--> # {{Icon|C}} [[Estée Lauder (businesswoman)]]<!--born 1908--> # {{Icon|B}} [[Sam Walton]]<!--born 1918--> # {{Icon|B}} [[Li Ka-shing]]<!--born 1928--> # {{Icon|B}} [[George Soros]]<!--born 1930 Aug. 12--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Warren Buffett]]<!--born 1930 Aug. 30--> # {{Icon|B}} [[Rupert Murdoch]]<!--born 1931--> # {{Icon|C}} [[Ted Turner]]<!--born 1938--> # {{Icon|B}} [[Carlos Slim]]<!--born 1940--> # {{Icon|B}} [[Steve Jobs]]<!--born 1955 Feb.--> # {{Icon|GA}} [[Bill Gates]]<!--born 1955 Oct.--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Elon Musk]]<!--born 1971--> {{Div col end}} ==Explorers== {{Vital article count|29}} {{Div col|colwidth=15em}} ===Ancient=== {{Vital article count|2}} # {{Icon|B}} [[Hanno the Navigator]] <!--fl. 500 BC--> # {{Icon|B}} [[Zhang Qian]] <!--b. 195 BC--> ===Post-classical=== {{Vital article count|8}} # {{Icon|B}} [[Xuanzang]] <!--b. 602--> # {{Icon|GA}} [[Leif Erikson]] <!--b. 970s--> # {{Icon|GA}} [[Marco Polo]] <!--b. 1254--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Ibn Battuta]] <!--b. 1304--> # {{Icon|B}} '''[[Zheng He]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1371--> # {{Icon|B}} '''[[Christopher Columbus]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1451--> # {{Icon|C}} [[Amerigo Vespucci]] <!--b. 1454--> # {{Icon|C}} '''[[Vasco da Gama]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1460/1469--> ===Early modern=== {{Vital article count|9}} # {{Icon|FA}} [[Pedro Álvares Cabral]] <!--b. 1467/1468--> # {{Icon|C}} [[Juan Ponce de León]] <!--b. 1474--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} '''[[Ferdinand Magellan]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1480--> # {{Icon|C}} [[Jacques Cartier]] <!--b. 1491--> # {{Icon|C}} [[Hernando de Soto]] <!--b. 1497--> # {{Icon|B}} [[Willem Barentsz]] <!--b. 1550--> # {{Icon|B}} [[Abel Tasman]] <!--b. 1603--> # {{Icon|B}} [[Vitus Bering]] <!--b. 1681--> # {{Icon|FA}} '''[[James Cook]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1728--> ===Modern=== {{Vital article count|10}} # {{Icon|B}} [[David Livingstone]] <!--b. 1813--> # {{Icon|FA}} [[Fridtjof Nansen]] <!--b. 1861--> # {{Icon|FA}} [[Robert Falcon Scott]] <!--b. 1868--> # {{Icon|FA}} [[Ernest Shackleton]] <!--b. 1874--> # {{Icon|C}} [[Roald Amundsen]] <!--b. 1872--> # {{Icon|B}} [[Amelia Earhart]] <!--b. 1897--> # {{Icon|B}} [[Charles Lindbergh]] <!--b. 1902--> # {{Icon|FA}} [[Neil Armstrong]] <!--b. 1930--> # {{Icon|GA}} {{Icon|A}} [[Yuri Gagarin]] <!--b. 1934--> # {{Icon|GA}} [[Valentina Tereshkova]] <!--b. 1937--> {{Div col end}} ==Philosophers, historians, political and social scientists== {{Vital article count|162}} ===Philosophers=== {{Vital article count|71}} {{Div col|colwidth=15em}} ====Ancient==== {{Vital article count|21}} # {{Icon|B}} [[Thales of Miletus]] <!--b. 626/623 BC--> # {{Icon|C}} [[Kaṇāda]] <!--c. 6th century BC--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} '''[[Laozi]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 571 BC (per zh.wikipedia)--> # {{Icon|B}} [[Heraclitus]] <!--b. before 547 BC, fl. 5th century BC--> # {{Icon|B}} '''[[Confucius]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 551 BC--> # {{Icon|GA}} '''[[Socrates]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 470 BC--> # {{Icon|C}} [[Democritus]] <!--b. 460 BC--> # {{Icon|B}} '''[[Plato]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 428 BC--> # {{Icon|B}} [[Diogenes]] <!--b. 413/403 BC--> # {{Icon|C}} [[Shang Yang]] <!--b. 390 BC--> # {{Icon|GA}} '''[[Aristotle]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 384 BC--> # {{Icon|C}} [[Mencius]] <!--b. 371 BC--> # {{Icon|GA}} [[Epicurus]] <!--b. 341 BC--> # {{Icon|B}} [[Xunzi (philosopher)]] <!--b. 310 BC--> # {{Icon|C}} [[Han Fei]] <!--b. 280 BC, d. 233 BC--> # {{Icon|C}} [[Li Si]] <!--b. 280 BC, d. 208 BC--> # {{Icon|B}} '''[[Cicero]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 106 BC--> # {{Icon|C}} [[Lucretius]] <!--b. 99 BC--> # {{Icon|C}} [[Seneca the Younger]] <!--b. 4 BC--> # {{Icon|C}} [[Plotinus]] <!--b. 204--> # {{Icon|B}} [[Augustine of Hippo]] <!--b. 354--> ====Post-classical==== {{Vital article count|8}} # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Al-Kindi]] <!--b. 801--> # {{Icon|B}} [[Al-Farabi]] <!--b. 870--> # {{Icon|B}} [[Peter Abelard]] <!--b. 1079--> # {{Icon|GA}} [[Averroes]] <!--b. 1126--> # {{Icon|C}} [[Zhu Xi]] <!--b. 1130--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} '''[[Thomas Aquinas]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1225--> # {{Icon|B}} [[Duns Scotus]] <!--b. 1265/1266--> # {{Icon|C}} [[William of Ockham]] <!--b. 1287--> ====Early modern==== {{Vital article count|14}} # {{Icon|B}} [[Erasmus]] <!--b. 1466--> # {{Icon|C}} [[Wang Yangming]] <!--b. 1472--> # {{Icon|B}} [[Giordano Bruno]] <!--b. 1548--> # {{Icon|B}} [[Francis Bacon]] <!--b. 1561--> # {{Icon|B}} '''[[René Descartes]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1596--> # {{Icon|B}} [[Baruch Spinoza]] <!--b. 1632--> # {{Icon|C}} [[George Berkeley]] <!--b. 1685--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[David Hume]] <!--b. 1711--> # {{Icon|C}} [[Jean-Jacques Rousseau]] <!--b. 1712--> # {{Icon|C}} [[Denis Diderot]] <!--b. 1713--> # {{Icon|B}} '''[[Immanuel Kant]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1724--> # {{Icon|C}} [[Gotthold Ephraim Lessing]] <!--b. 1729 Jan. 22--> # {{Icon|B}} [[Jeremy Bentham]] <!--b. 1748--> # {{Icon|C}} [[Johann Gottlieb Fichte]] <!--b. 1762--> ====Modern==== {{Vital article count|28}} # {{Icon|GA}} [[Georg Wilhelm Friedrich Hegel]] <!--b. 1770--> # {{Icon|B}} [[Arthur Schopenhauer]] <!--b. 1788--> # {{Icon|B}} [[Auguste Comte]] <!--b. 1798--> # {{Icon|B}} [[Ralph Waldo Emerson]]<!--born 1803--> # {{Icon|C}} [[John Stuart Mill]] <!--b. 1806--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Søren Kierkegaard]] <!--b. 1813--> # {{Icon|B}} [[Henry David Thoreau]] <!--b. 1817--> # {{Icon|B}} [[Charles Sanders Peirce]] <!--b. 1839--> # {{Icon|C}} [[William James]] <!--b. 1842--> # {{Icon|B}} '''[[Friedrich Nietzsche]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1844--> # {{Icon|B}} [[Edmund Husserl]] <!--b. 1859 Apr.--> # {{Icon|B}} [[Henri Bergson]] <!--b. 1859 Oct. 18--> # {{Icon|B}} [[John Dewey]] <!--b. 1859 Oct. 20--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Alfred North Whitehead]] <!--b. 1861--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Bertrand Russell]] <!--b. 1872--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Ludwig Wittgenstein]] <!--b. 1889 Apr.--> # {{Icon|C}} [[Martin Heidegger]] <!--b. 1889 Sep.--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Karl Popper]] <!--b. 1902--> # {{Icon|C}} [[Jean-Paul Sartre]] <!--b. 1905--> # {{Icon|GA}} [[Hannah Arendt]] <!--b. 1906--> # {{Icon|B}} [[Simone de Beauvoir]] <!--b. 1908--> # {{Icon|C}} [[Isaiah Berlin]] <!--b. 1909--> # {{Icon|B}} [[Marshall McLuhan]] <!--b. 1911--> # {{Icon|C}} [[John Rawls]] <!--b. 1921--> # {{Icon|B}} [[Frantz Fanon]] <!--b. 1925--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Michel Foucault]] <!--b. 1926--> # {{Icon|B}} [[Jürgen Habermas]] <!--b. 1929--> # {{Icon|B}} [[Jacques Derrida]] <!--b. 1930--> {{Div col end}} ===Historians and archaeologists=== {{Vital article count|22}} {{Div col|colwidth=15em}} ====Ancient==== {{Vital article count|8}} # {{Icon|C}} '''[[Herodotus]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 484 BC--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Thucydides]] <!--b. 460 BC--> # {{Icon|C}} [[Xenophon]] <!--b. 430 BC--> # {{Icon|C}} [[Sima Qian]] <!--b. 145 BC--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Josephus]] <!--b. 37--> # {{Icon|C}} [[Plutarch]] <!--b. 40--> # {{Icon|B}} [[Tacitus]] <!--b. 56--> # {{Icon|C}} [[Eusebius]] <!--b. 260/265--> ====Post-classical==== {{Vital article count|3}} # {{Icon|GA}} [[Bede]] <!--b. 672/673--> # {{Icon|C}} '''[[Ibn Khaldun]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1332--> # {{Icon|Start}} [[Jean Froissart]] <!--b. 1337--> ====Early modern==== {{Vital article count|3}} # {{Icon|C}} [[Giorgio Vasari]] <!--b. 1511--> # {{Icon|B}} [[Edward Gibbon]] <!--b. 1737--> # {{Icon|C}} [[Nikolay Karamzin]] <!--b. 1766--> ====Modern==== {{Vital article count|8}} # {{Icon|C}} [[Leopold von Ranke]] <!--b. 1795--> # {{Icon|C}} [[Theodor Mommsen]] <!--b. 1817--> # {{Icon|C}} [[Heinrich Schliemann]] <!--b. 1822--> # {{Icon|C}} [[Frederick Jackson Turner]] <!--b. 1861--> # {{Icon|B}} [[Charles A. Beard]] <!--b. 1874--> # {{Icon|C}} [[Fernand Braudel]] <!--b. 1902--> # {{Icon|C}} [[A. J. P. Taylor]] <!--b. 1906--> # {{Icon|C}} [[Eric Hobsbawm]] <!--b. 1917--> {{Div col end}} ===Political writers=== {{Vital article count|18}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|B}} '''[[Niccolò Machiavelli]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1469--> # {{Icon|B}} [[Hugo Grotius]] <!--b. 1583--> # {{Icon|C}} [[Thomas Hobbes]] <!--b. 1588--> # {{Icon|B}} '''[[John Locke]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1632--> # {{Icon|C}} [[Montesquieu]] <!--b. 1689--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Edmund Burke]] <!--b. 1729 Jan. 12--> # {{Icon|B}} [[Thomas Paine]] <!--b. 1737--> # {{Icon|C}} [[Cesare Beccaria]] <!--b. 1738--> # {{Icon|FA}} '''[[Mary Wollstonecraft]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1759--> # {{Icon|B}} [[Alexis de Tocqueville]] <!--b. 1805--> # {{Icon|B}} [[Pierre-Joseph Proudhon]] <!--b. 1809 Jan. 15--> # {{Icon|C}} [[Mikhail Bakunin]] <!--b. 1814--> # {{Icon|B}} [[Herbert Spencer]] <!--b. 1820 Apr.--> # {{Icon|C}} [[Friedrich Engels]] <!--b. 1820 Nov.--> # {{Icon|B}} [[Peter Kropotkin]] <!--b. 1842--> # {{Icon|C}} [[Eduard Bernstein]] <!--b. 1850--> # {{Icon|B}} [[Antonio Gramsci]] <!--b. 1891 Jan.--> # {{Icon|GA}} [[Edward Said]] <!--b. 1935--> {{Div col end}} ===Economists=== {{Vital article count|11}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|B}} '''[[Adam Smith]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1723--> # {{Icon|B}} [[Thomas Robert Malthus]] <!--b. 1766--> # {{Icon|C}} [[David Ricardo]] <!--b. 1772--> # {{Icon|C}} [[Friedrich List]] <!--b. 1789--> # {{Icon|GA}} '''[[Karl Marx]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1818--> # {{Icon|C}} [[Vilfredo Pareto]] <!--b. 1848--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[John Maynard Keynes]] <!--b. 1883--> # {{Icon|B}} [[Friedrich Hayek]] <!--b. 1899--> # {{Icon|B}} [[John Kenneth Galbraith]] <!--b. 1908 Oct.--> # {{Icon|GA}} [[Milton Friedman]] <!--b. 1912--> # {{Icon|C}} [[Paul Samuelson]] <!--b. 1915--> {{Div col end}} ===Social scientists=== {{Vital article count|13}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|GA}} [[ইমাইল দুৰখেইম]] <!--b. 1858 Apr.--> # {{Icon|C}} [[Franz Boas]] <!--b. 1858 July--> # {{Icon|GA}} {{Icon|FFA}} [[Max Weber]] <!--b. 1864--> # {{Icon|B}} [[Maria Montessori]] <!--b. 1870--> # {{Icon|C}} [[Marcel Mauss]] <!--b. 1872--> # {{Icon|GA}} [[Bronisław Malinowski]] <!--b. 1884--> # {{Icon|B}} [[Edward Bernays]] <!--b. 1891 Nov.--> # {{Icon|B}} [[Margaret Mead]] <!--b. 1901--> # {{Icon|C}} [[Talcott Parsons]] <!--b. 1902--> # {{Icon|C}} [[Theodor W. Adorno]] <!--b. 1903--> # {{Icon|C}} [[Claude Lévi-Strauss]] <!--b. 1908 Nov.--> # {{Icon|C}} [[Clifford Geertz]] <!--b. 1926--> # {{Icon|B}} [[Pierre Bourdieu]] <!--b. 1930--> {{Div col end}} ===Linguists=== {{Vital article count|6}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|C}} [[Pāṇini]] # {{Icon|C}} [[Noah Webster]] <!--b. 1758--> # {{Icon|C}} [[Sequoyah]] <!--b. 1770--> # {{Icon|GA}} [[Louis Braille]] <!--b. 1809 Jan. 4--> # {{Icon|C}} [[Ferdinand de Saussure]] <!--b. 1857--> # {{Icon|GA}} {{Icon|FFA}} [[Noam Chomsky]] <!--b. 1928--> {{Div col end}} ===Psychologists=== {{Vital article count|21}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|B}} [[Francis Galton]]<!--born 1822--> # {{Icon|B}} [[Wilhelm Wundt]] <!--b. 1832--> # {{Icon|C}} [[Ivan Pavlov]] <!--b. 1849--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} '''[[Sigmund Freud]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1856--> # {{Icon|C}} [[Edward Thorndike]] <!--b. 1874--> # {{Icon|B}} [[Carl Jung]] <!--b. 1875--> # {{Icon|B}} [[John B. Watson]] <!--b. 1878--> # {{Icon|C}} [[Kurt Lewin]] <!--b. 1890--> # {{Icon|B}} [[Anna Freud]] <!--b. 1895--> # {{Icon|B}} [[Jean Piaget]] <!--b. 1896 Aug.--> # {{Icon|C}} [[Lev Vygotsky]] <!--b. 1896 Nov.--> # {{Icon|C}} [[Gordon Allport]] <!--b. 1897--> # {{Icon|B}} [[Carl Rogers]] <!--b. 1902 Jan.--> # {{Icon|C}} [[Erik Erikson]] <!--b. 1902 June--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[B. F. Skinner]] <!--b. 1904--> # {{Icon|C}} [[Raymond Cattell]] <!--b. 1905--> # {{Icon|B}} [[Abraham Maslow]] <!--b. 1908--> # {{Icon|B}} [[Albert Ellis]] <!--b. 1913--> # {{Icon|C}} [[Leon Festinger]] <!--b. 1919--> # {{Icon|GA}} [[George Armitage Miller]] <!--b. 1920--> # {{Icon|C}} [[Albert Bandura]] <!--b. 1925--> {{Div col end}} ==Religious figures== {{Vital article count|123}} :<small>For mythological figures, see: [[Wikipedia:Vital_articles/Level/4/Philosophy_and_religion#Mythology_(109_articles)|Philosophy and religion: Mythology]].</small> ===Abrahamic religions=== {{Vital article count|86}} {{Div col|colwidth=15em}} ====Judaism==== {{Vital article count|6}} # {{Icon|C}} [[Rabbi Akiva]] <!--b. 50--> # {{Icon|B}} [[Rashi]] <!--b. 1040--> # {{Icon|B}} [[Maimonides]] <!--b. 1138--> # {{Icon|B}} [[Judah Loew ben Bezalel]] <!--b. 1512--> # {{Icon|C}} [[Baal Shem Tov]] <!--b. 1700--> # {{Icon|B}} [[Vilna Gaon]] <!--b. 1720--> ====Christianity==== {{Vital article count|60}} ===== New Testament figures===== {{Vital article count|8}} # {{Icon|B}} [[Mary, mother of Jesus]] <!--b. 18 BC--> # {{Icon|B}} [[John the Baptist]] <!--b. 6 BC--> # {{Icon|FA}} '''[[Jesus]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 6-4 BC--> # {{Icon|B}} [[Saint Peter]] <!--b. 1 BC--> # {{Icon|B}} [[Judas Iscariot]] <!--1st century AD--> # {{Icon|B}} [[Paul the Apostle]] <!--b. 5--> # {{Icon|B}} [[John the Apostle]] <!--b. 6--> # {{Icon|GA}} [[Mary Magdalene]] <!--b. 8--> =====Pre-Schism===== {{Vital article count|21}} # {{Icon|B}} [[Irenaeus]] <!--b. 125--> # {{Icon|GA}} [[Clement of Alexandria]] <!--b. 150--> # {{Icon|C}} [[Tertullian]] <!--b. 155--> # {{Icon|GA}} [[Origen]] <!--b. 185--> # {{Icon|C}} [[Arius]] <!--b. 250/256--> # {{Icon|B}} [[Saint Nicholas]] <!--b. 270--> # {{Icon|B}} [[Saint George]] <!--3rd century AD, d. 303--> # {{Icon|C}} [[Athanasius of Alexandria]] <!--b. 296-298--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Gregory of Nazianzus]] <!--b. 329--> # {{Icon|B}} [[Basil of Caesarea]] <!--b. 330--> # {{Icon|GA}} [[Gregory of Nyssa]] <!--b. 335--> # {{Icon|B}} [[Ambrose]] <!--b. 339--> # {{Icon|B}} [[Jerome]] <!--b. 342-347--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[John Chrysostom]] <!--b. 347--> # {{Icon|C}} [[Cyril of Alexandria]] <!--b. 376--> # {{Icon|C}} [[Benedict of Nursia]] <!--b. 480--> # {{Icon|B}} [[John of Damascus]] <!--b. 675/676--> # {{Icon|B}} [[Cyril and Methodius]] <!--b. 815, b. 826--> ======Popes====== {{Vital article count|3}} # {{Icon|C}} [[Clement of Rome]] <!--d. 100--> # {{Icon|C}} [[Pope Leo I]] <!--b. 391--> # {{Icon|B}} [[Pope Gregory I]] <!--b. 540--> =====Catholic Church===== {{Vital article count|14}} # {{Icon|B}} [[Anselm of Canterbury]] <!--b. 1033/1034--> # {{Icon|B}} [[Francis of Assisi]] <!--b. 1181--> # {{Icon|C}} [[Bonaventure]] <!--b. 1221--> # {{Icon|C}} [[John Wycliffe]] <!--b. 1328--> # {{Icon|B}} [[Jan Hus]] <!--b. 1369--> # {{Icon|C}} [[Tomás de Torquemada]] <!--b. 1420--> # {{Icon|B}} [[Ignatius of Loyola]] <!--b. 1491--> # {{Icon|C}} [[Francis Xavier]] <!--b. 1506--> # {{Icon|B}} [[Teresa of Ávila]] <!--b. 1515--> # {{Icon|B}} [[John of the Cross]] <!--b. 1542--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Mother Teresa]] <!--b. 1910--> ======Popes====== {{Vital article count|3}} # {{Icon|B}} [[Pope Pius IX]] <!--b. 1792--> # {{Icon|C}} [[Pope John XXIII]] <!--b. 1881--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Pope John Paul II]] <!--b. 1920--> =====Orthodox Church===== {{Vital article count|2}} # {{Icon|C}} [[Patriarch Nikon of Moscow]] <!--b. 1605--> # {{Icon|C}} [[Grigori Rasputin]] <!--b. 1869--> =====Protestantism===== {{Vital article count|13}} # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} '''[[Martin Luther]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1483--> # {{Icon|FA}} [[Huldrych Zwingli]] <!--b. 1484--> # {{Icon|FA}} [[Thomas Cranmer]] <!--b. 1489--> # {{Icon|C}} [[Philip Melanchthon]] <!--b. 1497--> # {{Icon|FA}} [[John Calvin]] <!--b. 1509--> # {{Icon|FA}} [[John Knox]] <!--b. 1514--> # {{Icon|B}} [[Jacobus Arminius]] <!--b. 1560--> # {{Icon|B}} [[John Wesley]] <!--b. 1703 June--> # {{Icon|B}} [[Jonathan Edwards (theologian)]] <!--b. 1703 Oct.--> # {{Icon|B}} [[Karl Barth]] <!--b. 1886--> # {{Icon|C}} [[Dietrich Bonhoeffer]] <!--b. 1906--> # {{Icon|B}} [[Billy Graham]] <!--b. 1918--> # {{Icon|GA}} [[Desmond Tutu]] <!--b. 1931--> =====Others===== {{Vital article count|2}} # {{Icon|GA}} [[Joseph Smith]] <!--Latter Day Saint, b. 1805--> # {{Icon|B}} [[Mary Baker Eddy]] <!--Christian Science, b. 1821--> ====Islam==== {{Vital article count|19}} =====Early Islam===== {{Vital article count|4}} # {{Icon|C}} [[Khadija bint Khuwaylid]] <!--b. 554--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} '''[[Muhammad]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 570--> # {{Icon|B}} [[Fatima]] <!--b. 605/615--> # {{Icon|C}} [[Aisha]] <!--b. 614--> =====Shia Islam===== {{Vital article count|4}} # {{Icon|B}} '''[[Ali]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 600--> # {{Icon|B}} [[Husayn ibn Ali]] <!--b. 626--> # {{Icon|B}} [[Ja'far al-Sadiq]] <!--b. 702--> # {{Icon|C}} [[Mulla Sadra]] <!--b. 1571/1572--> =====Sunni Islam===== {{Vital article count|11}} # {{Icon|C}} [[Abu Hanifa]] <!--b. 699--> # {{Icon|C}} [[Malik ibn Anas]] <!--b. 711--> # {{Icon|C}} [[Al-Shafi'i]] <!--b. 767--> # {{Icon|C}} [[Ahmad ibn Hanbal]] <!--b. 780--> # {{Icon|B}} [[Muhammad al-Bukhari]] <!--b. 810--> # {{Icon|C}} [[Muslim ibn al-Hajjaj]] <!--b. after 815--> # {{Icon|C}} [[Al-Ghazali]] <!--b. 1058--> # {{Icon|B}} [[Ibn Arabi]] <!--b. 1165--> # {{Icon|C}} [[Al-Nawawi]] <!--b. 1230--> # {{Icon|C}} [[Ibn Taymiyya]] <!--b. 1263--> # {{Icon|B}} [[Muhammad ibn Abd al-Wahhab]] <!--b. 1703--> ====Baháʼí Faith==== {{Vital article count|1}} # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Baháʼu'lláh]] <!--b. 1817--> {{Div col end}} ===Dharmic religions=== {{Vital article count|35}} {{Div col|colwidth=15em}} ====Hinduism==== {{Vital article count|17}} =====Ancient===== {{Vital article count|4}} # {{Icon|C}} [[Valmiki]] # {{Icon|C}} [[Vyasa]] # {{Icon|C}} [[Kapila]] <!--b. 7th century BC--> # {{Icon|C}} [[Patanjali]] <!--c. 2nd century BC-5th century AD--> ===== Post-classical===== {{Vital article count|6}} # {{Icon|C}} [[Gaudapada]] <!--fl. 6th century AD--> # {{Icon|C}} [[Kumārila Bhaṭṭa]] <!--b. 700--> # {{Icon|GA}} {{Icon|FFA}} '''[[Adi Shankara]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 700/788--> # {{Icon|B}} [[Ramanuja]] <!--b. 1077--> # {{Icon|B}} [[Basava]] <!--b. 1131--> # {{Icon|B}} [[Madhvacharya]] <!--b. 1199--> =====Modern===== {{Vital article count|7}} # {{Icon|B}} [[Chaitanya Mahaprabhu]] <!--b. 1486--> # {{Icon|B}} [[Ramakrishna]] <!--b. 1836--> # {{Icon|GA}} [[Swami Vivekananda]] <!--b. 1863--> # {{Icon|GA}} [[Sri Aurobindo]] <!--b. 1872--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Ramana Maharshi]] <!--b. 1879--> # {{Icon|C}} [[Paramahansa Yogananda]] <!--b. 1893--> # {{Icon|C}} [[A. C. Bhaktivedanta Swami Prabhupada]] <!--b. 1896--> ====Buddhism==== {{Vital article count|14}} # {{Icon|B}} '''[[The Buddha]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 563 BC/480 BC--> # {{Icon|C}} [[Nagarjuna]] <!--b. 150--> # {{Icon|B}} [[Padmasambhava]] <!--fl. 8th century AD--> # {{Icon|B}} [[14th Dalai Lama]] <!--b. 1935--> =====Chinese Buddhism===== {{Vital article count|4}} # {{Icon|C}} [[Kumārajīva]] <!--b. 344--> # {{Icon|B}} [[Bodhidharma]] <!--fl. 5th/6th century AD--> # {{Icon|C}} [[Zhiyi]] <!--b. 538--> # {{Icon|C}} [[Huineng]] <!--b. 638--> =====Indian Buddhism===== {{Vital article count|4}} # {{Icon|GA}} [[Maudgalyayana]] # {{Icon|GA}} [[Śāriputra]] # {{Icon|GA}} [[Ānanda]] <!--b. 5th century BC--> # {{Icon|C}} [[Vasubandhu]] <!--b. 4th century AD--> =====Japanese Buddhism===== {{Vital article count|2}} # {{Icon|C}} [[Kūkai]] <!--b. 774--> # {{Icon|C}} [[Dōgen]] <!--b. 1200--> ====Jainism==== {{Vital article count|1}} # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Mahavira]] <!--b. 599 BC--> ====Sikhism==== {{Vital article count|2}} # {{Icon|C}} [[Guru Nanak]] <!--b. 1469--> # {{Icon|B}} [[Guru Gobind Singh]] <!--b. 1666--> ====Theosophy==== {{Vital article count|1}} # {{Icon|B}} [[Helena Blavatsky]] <!--b. 1831--> {{Div col end}} ===Others=== {{Vital article count|2}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|C}} [[Zoroaster]] <!--Zoroastrianism, b. 624-599 BC--> # {{Icon|GA}} [[Aleister Crowley]] <!--Thelema, b. 1875--> {{Div col end}} ==Politicians and leaders== {{Vital article count|500}} ===Ancient=== {{Vital article count|74}} ====Africa==== {{Vital article count|13}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|Start}} [[Ezana of Axum]] <!--fl. 320s-360--> # {{Icon|B}} [[Gaiseric]] <!--b. 389--> =====Egypt===== {{Vital article count|11}} # {{Icon|C}} [[Narmer]] <!--fl. 3100 BC--> # {{Icon|GA}} [[Thutmose I]] <!--d. 1493 BC--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Hatshepsut]] <!--b. 1505 BC, d. 1458 BC--> # {{Icon|C}} [[Thutmose III]] <!--b. 1479 BC--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Akhenaten]] <!--b. before 1363-1361 BC--> # {{Icon|B}} [[Nefertiti]] <!--b. 1370 BC--> # {{Icon|GA}} [[Tutankhamun]] <!--b. 1341 BC--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} '''[[Ramesses II]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1303 BC--> # {{Icon|B}} [[Ramesses III]] <!--b. 1217 BC--> # {{Icon|GA}} [[Ptolemy I Soter]] <!--b. 367 BC--> # {{Icon|FA}} '''[[Cleopatra]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 70/69 BC--> {{Div col end}} ====Asia==== {{Vital article count|29}} {{Div col|colwidth=15em}} =====Central Asia, Iran, Caucasus===== {{Vital article count|3}} # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} '''[[Cyrus the Great]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 600 BC--> # {{Icon|GA}} [[Darius the Great]] <!--b. 550 BC--> # {{Icon|C}} [[Xerxes I]] <!--b. 518 BC--> =====Eastern Asia===== {{Vital article count|7}} # {{Icon|C}} [[Modu Chanyu]] <!--b. 234 BC--> # {{Icon|C}} [[Gwanggaeto the Great]] <!--b. 374--> ======China====== {{Vital article count|5}} # {{Icon|C}} [[Yu the Great]] <!--fl. 21st century BC per zh.wikipedia--> # {{Icon|B}} '''[[Qin Shi Huang]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 259 BC--> # {{Icon|C}} [[Emperor Gaozu of Han]] <!--b. 256 BC--> # {{Icon|B}} [[Emperor Wu of Han]] <!--b. 156 BC--> # {{Icon|C}} [[Cao Cao]] <!--b. 155--> =====Southern Asia===== {{Vital article count|7}} # {{Icon|C}} [[Ajatashatru]] <!--d. 460 BC/373 BC--> # {{Icon|B}} [[Chandragupta Maurya]] <!--b. 350-340 BC--> # {{Icon|B}} '''[[Ashoka]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 304 BC--> # {{Icon|C}} [[Menander I]] <!--b. 180 BC--> # {{Icon|C}} [[Kanishka]] <!--d. 150--> # {{Icon|B}} [[Samudragupta]] <!--b. 318--> # {{Icon|C}} [[Chandragupta II]] <!--b. 345-350--> =====Western Asia===== {{Vital article count|12}} # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Sargon of Akkad]] <!--d. 2279 BC--> # {{Icon|C}} [[Puduḫepa]] <!--fl. 13th century BC--> # {{Icon|GA}} [[Ashurbanipal]] <!--b. 685 BC--> # {{Icon|C}} [[Tigranes the Great]] <!--b. 140 BC--> # {{Icon|C}} [[Mithridates VI Eupator]] <!--b. 135 BC--> # {{Icon|B}} [[Herod the Great]] <!--b. 72 BC--> # {{Icon|FA}} [[Zenobia]] <!--b. 240--> ======Babylon====== {{Vital article count|2}} # {{Icon|GA}} '''[[Hammurabi]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1810 BC--> # {{Icon|GA}} [[Nebuchadnezzar II]] <!--b. 642 BC--> ======Hellenistic Kingdoms====== {{Vital article count|3}} # {{Icon|C}} [[Antigonus I Monophthalmus]] <!--b. 382 BC--> # {{Icon|B}} [[Seleucus I Nicator]] <!--b. 358 BC--> # {{Icon|C}} [[Antiochus III the Great]] <!--b. 241 BC--> {{Div col end}} ====Europe==== {{Vital article count|32}} {{Div col|colwidth=15em}} =====Eastern Europe===== {{Vital article count|12}} # {{Icon|B}} [[Decebalus]] <!--d. 106--> # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Attila]] <!--b. 406--> ======Greece====== {{Vital article count|10}} # {{Icon|C}} [[Lycurgus]] # {{Icon|C}} [[Draco (legislator)]] <!--b. before 625 BC--> # {{Icon|B}} [[Solon]] <!--b. 630 BC--> # {{Icon|GA}} [[Themistocles]] <!--b. 524 BC--> # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Pericles]] <!--b. 495 BC--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Alcibiades]] <!--b. 450 BC--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Demosthenes]] <!--b. 384 BC--> # {{Icon|B}} [[Philip II of Macedon]] <!--b. 382 BC--> # {{Icon|GA}} '''[[Alexander the Great]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 356 BC--> # {{Icon|B}} [[Pyrrhus of Epirus]] <!--b. 319/318 BC--> =====Western Europe===== {{Vital article count|6}} # {{Icon|C}} [[Vercingetorix]] <!--b. 80 BC--> # {{Icon|C}} [[Arminius]] <!--b. 18/17 BC--> # {{Icon|GA}} [[Boudica]] <!--d. 60/61--> # {{Icon|B}} [[Alaric I]] <!--b. 370--> # {{Icon|C}} [[Theodoric I]] <!--b. 390/393--> # {{Icon|C}} [[Theodoric the Great]] <!--b. 454--> =====Rome===== {{Vital article count|14}} # {{Icon|C}} [[Cato the Elder]] <!--b. 234 BC--> # {{Icon|B}} [[Gracchi brothers]] <!--fl. 133-121 BC--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} '''[[Julius Caesar]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 100 BC--> # {{Icon|FA}} '''[[Augustus]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 63 BC--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Tiberius]] <!--b. 42 BC--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Caligula]] <!--b. 12--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Nero]] <!--b. 37--> # {{Icon|FA}} [[Domitian]] <!--b. 51--> # {{Icon|GA}} [[Trajan]] <!--b. 53--> # {{Icon|GA}} [[Hadrian]] <!--b. 76--> # {{Icon|GA}} [[Marcus Aurelius]] <!--b. 121--> # {{Icon|FA}} [[Diocletian]] <!--b. 242/245--> # {{Icon|GA}} [[Constantine the Great]] <!--b. 272--> # {{Icon|GA}} [[Theodosius I]] <!--b. 347--> {{Div col end}} ===Post-classical=== {{Vital article count|134}} ====Africa==== {{Vital article count|8}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|B}} [[Abd Allah al-Mahdi Billah]] <!--b. 874--> # {{Icon|C}} [[Al-Hakim bi-Amr Allah]] <!--b. 985--> # {{Icon|B}} [[Baybars]] <!--b. 1223/1228--> # {{Icon|B}} '''[[Mansa Musa]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1280--> # {{Icon|C}} [[Al-Nasir Muhammad]] <!--b. 1285, d. 1341--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Amda Seyon I]] <!--d. 1344--> # {{Icon|GA}} [[Zara Yaqob]]<!--b. 1399--> # {{Icon|C}} [[Askia Muhammad I]]<!--b. 1443--> {{Div col end}} ====Americas==== {{Vital article count|2}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|C}} [[Moctezuma I]] <!--b. 1398--> # {{Icon|C}} [[Pachacuti]] <!--b. 1403/1418--> {{Div col end}} ====Asia==== {{Vital article count|47}} {{Div col|colwidth=15em}} =====Central Asia, Iran, Caucasus===== {{Vital article count|9}} # {{Icon|C}} [[Bumin Qaghan]] <!--d. 552--> # {{Icon|B}} [[Khosrow I]] <!--b. 512-514, d. 579--> # {{Icon|B}} [[Mahmud of Ghazni]] <!--b. 971--> # {{Icon|C}} [[Tughril I]] <!--b. 993--> # {{Icon|C}} [[Nizam al-Mulk]] <!--b. 1018--> # {{Icon|C}} [[Muhammad of Ghor]] <!--b. 1144--> # {{Icon|GA}} [[Tamar of Georgia]] <!--b. 1160--> # {{Icon|C}} '''[[Timur]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1320s--> # {{Icon|C}} [[Ulugh Beg]] <!--b. 1394--> =====East Asia===== {{Vital article count|17}} ======China====== {{Vital article count|7}} # {{Icon|C}} [[Emperor Wen of Sui]] <!--b. 541--> # {{Icon|C}} [[Emperor Taizong of Tang]] <!--b. 598--> # {{Icon|C}} [[Wu Zetian]] <!--b. 624--> # {{Icon|B}} [[Emperor Xuanzong of Tang]] <!--b. 685--> # {{Icon|C}} [[Emperor Taizu of Song]] <!--b. 927--> # {{Icon|GA}} [[Hongwu Emperor]] <!--b. 1328--> # {{Icon|GA}} [[Yongle Emperor]] <!--b. 1360--> ======Korea====== {{Vital article count|3}} # {{Icon|C}} [[Taejo of Goryeo]] <!--b. 877--> # {{Icon|C}} [[Taejo of Joseon]] <!--b. 1335--> # {{Icon|B}} [[Sejong the Great]] <!--b. 1397--> ======Mongol Empire====== {{Vital article count|7}} # {{Icon|FA}} '''[[Genghis Khan]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1162--> # {{Icon|FA}} [[Jochi]] <!--b. 1182--> # {{Icon|C}} [[Ögedei Khan]] <!--b. 1186--> # {{Icon|C}} [[Batu Khan]] <!--b. 1205--> # {{Icon|B}} [[Kublai Khan]] <!--b. 1215--> # {{Icon|C}} [[Hulegu Khan]] <!--b. 1217--> # {{Icon|C}} [[Tokhtamysh]] <!--b. 1342--> =====Southeastern Asia===== {{Vital article count|8}} # {{Icon|B}} [[Anawrahta]] <!--b. 1014--> # {{Icon|C}} [[Suryavarman II]] <!--b. 1094/1098--> # {{Icon|C}} [[Jayavarman VII]] <!--b. 1122/1125--> # {{Icon|B}} [[Ramkhamhaeng]] <!--b. 1237/1247--> # {{Icon|C}} [[Gajah Mada]] <!--b. 1290--> ======Vietnam====== {{Vital article count|3}} # {{Icon|B}} [[Trần Thánh Tông]] <!--b. 1240--> # {{Icon|C}} [[Lê Lợi]] <!--b. 1385--> # {{Icon|C}} [[Lê Thánh Tông]] <!--b. 1442--> =====Southern Asia===== {{Vital article count|4}} # {{Icon|C}} [[Harsha]] <!--b. 590--> # {{Icon|B}} [[Rajaraja I]] <!--b. 947--> # {{Icon|B}} [[Prithviraj Chauhan]] <!--b. 1166--> # {{Icon|B}} [[Alauddin Khalji]] <!--b. 1266--> =====Western Asia===== {{Vital article count|9}} # {{Icon|B}} [[Saladin]] <!--b. 1137--> # {{Icon|B}} [[Osman I]] <!--b. 1254/1255--> # {{Icon|B}} [[Mehmed II]] <!--b. 1432--> ======Caliphates====== {{Vital article count|6}} # {{Icon|B}} [[Abu Bakr]] <!--b. 573--> # {{Icon|B}} [[Uthman]] <!--b. 573/576--> # {{Icon|B}} [[Umar]] <!--b. 584--> # {{Icon|FA}} [[Mu'awiya I]] <!--b. 597/603/605--> # {{Icon|FA}} [[Abd al-Malik ibn Marwan]] <!--b. 644/647--> # {{Icon|C}} [[Harun al-Rashid]] <!--b. 763/766--> {{Div col end}} ====Europe==== {{Vital article count|77}} {{Div col|colwidth=15em}} =====Eastern Europe===== {{Vital article count|29}} # {{Icon|B}} [[Svatopluk I of Moravia]] <!--b. 840--> # {{Icon|C}} [[Stefan Dušan]] <!--b. 1308--> # {{Icon|B}} [[Vlad the Impaler]] <!--b. 1428/1431--> # {{Icon|GA}} [[Stephen the Great]] <!--b. 1433-1440--> ======Bulgaria====== {{Vital article count|3}} # {{Icon|Start}} [[Krum]] <!--d. 814--> # {{Icon|C}} [[Boris I of Bulgaria]] <!--d. 907--> # {{Icon|B}} [[Ivan Asen II]] <!--b. 1190s--> ======Byzantine Empire====== {{Vital article count|6}} # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Justinian I]] <!--b. 482--> # {{Icon|C}} [[Theodora (wife of Justinian I)]] <!--b. 490/500--> # {{Icon|GA}} [[Heraclius]] <!--b. 575--> # {{Icon|B}} [[Leo III the Isaurian]] <!--b. 685--> # {{Icon|GA}} [[Basil II]] <!--b. 958--> # {{Icon|FA}} [[Manuel I Komnenos]] <!--b. 1118--> ======Hungary====== {{Vital article count|4}} # {{Icon|FA}} [[Stephen I of Hungary]] <!--b. 975--> # {{Icon|GA}} [[Béla IV of Hungary]] <!--b. 1206--> # {{Icon|GA}} [[Louis I of Hungary]] <!--b. 1326--> # {{Icon|GA}} [[Matthias Corvinus]] <!--b. 1443--> ======Poland and Lithuania====== {{Vital article count|6}} # {{Icon|C}} [[Mieszko I]] <!--b. 930--> # {{Icon|B}} [[Bolesław I the Brave]] <!--b. 967--> # {{Icon|C}} [[Gediminas]] <!--b. 1275--> # {{Icon|C}} [[Casimir III the Great]] <!--b. 1310--> # {{Icon|B}} [[Vytautas the Great]] <!--b. 1350--> # {{Icon|FA}} [[Władysław II Jagiełło]] <!--b. 1352/1362--> ======Russia and Ukraine====== {{Vital article count|6}} # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Sviatoslav I]] <!--b. 943--> # {{Icon|C}} [[Vladimir the Great]] <!--b. 958--> # {{Icon|B}} [[Yaroslav the Wise]] <!--b. 978--> # {{Icon|C}} [[Daniel of Galicia]] <!--b. 1201--> # {{Icon|C}} [[Alexander Nevsky]] <!--b. 1221--> # {{Icon|C}} [[Ivan III of Russia]] <!--b. 1440--> =====Western Europe===== {{Vital article count|48}} ======British Isles====== {{Vital article count|10}} # {{Icon|B}} [[Alfred the Great]] <!--b. 849--> # {{Icon|FA}} [[Æthelstan]] <!--b. 894--> # {{Icon|FA}} [[William the Conqueror]] <!--b. 1028--> # {{Icon|FA}} [[Henry II of England]] <!--b. 1133--> # {{Icon|B}} [[Richard I of England]] <!--b. 1157--> # {{Icon|FA}} [[John, King of England]] <!--b. 1166--> # {{Icon|FA}} [[Edward I of England]] <!--b. 1239--> # {{Icon|B}} [[Robert the Bruce]] <!--b. 1274--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Edward III of England]] <!--b. 1312--> # {{Icon|C}} [[Henry V of England]] <!--b. 1386--> ======France====== {{Vital article count|9}} # {{Icon|B}} [[Clovis I]] <!--b. 466--> # {{Icon|B}} [[Charles Martel]] <!--b. 688--> # {{Icon|GA}} '''[[Charlemagne]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 748--> # {{Icon|C}} [[Louis the Pious]] <!--b. 778--> # {{Icon|B}} [[Eleanor of Aquitaine]] <!--b. 1124--> # {{Icon|C}} [[Philip II of France]] <!--b. 1165--> # {{Icon|B}} [[Louis IX of France]] <!--b. 1214--> # {{Icon|B}} [[Philip IV of France]] <!--b. 1268--> # {{Icon|C}} [[Louis XI]] <!--b. 1423--> ======Germany====== {{Vital article count|2}} # {{Icon|C}} [[Charles the Fat]] <!--b. 839--> # {{Icon|C}} [[Henry the Lion]] <!--b. 1129/1131--> ======Holy Roman Empire====== {{Vital article count|7}} # {{Icon|B}} [[Otto the Great]] <!--b. 912--> # {{Icon|FA}} [[Henry IV, Holy Roman Emperor]] <!--b. 1050--> # {{Icon|C}} [[Frederick Barbarossa]] <!--b. 1122--> # {{Icon|C}} [[Frederick II, Holy Roman Emperor]] <!--b. 1194--> # {{Icon|C}} [[Charles IV, Holy Roman Emperor]] <!--b. 1316--> # {{Icon|C}} [[Sigismund, Holy Roman Emperor]] <!--b. 1368--> # {{Icon|B}} [[Maximilian I, Holy Roman Emperor]] <!--b. 1459--> ======Iberia====== {{Vital article count|6}} # {{Icon|C}} [[Abd al-Rahman I]] <!--b. 731--> # {{Icon|C}} [[Abd al-Rahman III]] <!--b. 890--> # {{Icon|C}} [[Afonso I of Portugal]] <!--b. 1106/1109/1111--> # {{Icon|C}} [[Prince Henry the Navigator]] <!--b. 1394--> # {{Icon|B}} [[Isabella I of Castile]] <!--b. 1451--> # {{Icon|C}} [[Ferdinand II of Aragon]] <!--b. 1452--> ======Italy====== {{Vital article count|6}} # {{Icon|B}} [[Robert Guiscard]] <!--b. 1015--> # {{Icon|C}} [[Roger II of Sicily]] <!--b. 1095--> # {{Icon|C}} [[Cosimo de' Medici]] <!--b. 1389--> # {{Icon|C}} [[Lorenzo de' Medici]] <!--b. 1449--> # {{Icon|B}} [[Girolamo Savonarola]] <!--b. 1452--> # {{Icon|C}} [[Cesare Borgia]] <!--b. 1475--> ======Papal States====== {{Vital article count|6}} # {{Icon|B}} [[Pope Gregory VII]] <!--b. 1015--> # {{Icon|C}} [[Pope Urban II]] <!--b. 1035--> # {{Icon|C}} [[Pope Innocent III]] <!--b. 1161--> # {{Icon|C}} [[Pope Boniface VIII]] <!--b. 1230--> # {{Icon|C}} [[Pope Alexander VI]] <!--b. 1431--> # {{Icon|C}} [[Pope Julius II]] <!--b. 1443--> ======Scandinavia====== {{Vital article count|2}} # {{Icon|B}} [[Cnut]] <!--b. 990--> # {{Icon|B}} [[Margaret I of Denmark]] <!--b. 1353--> {{Div col end}} ===Early modern=== {{Vital article count|104}} ====Africa==== {{Vital article count|3}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|B}} [[Ahmad ibn Ibrahim al-Ghazi]]<!--b. 1506--> # {{Icon|C}} [[Ahmad al-Mansur]]<!--b. 1549--> # {{Icon|B}} [[Nzinga of Ndongo and Matamba]]<!--b. 1583--> {{Div col end}} ====Americas==== {{Vital article count|12}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Toussaint Louverture]] <!--b. 1743--> =====Aztec===== {{Vital article count|2}} # {{Icon|C}} [[Moctezuma II]] <!--b. 1466--> # {{Icon|C}} [[La Malinche]] <!--b. 1500--> =====Inca===== {{Vital article count|3}} # {{Icon|C}} [[Atahualpa]] <!--b. 1502--> # {{Icon|C}} [[Túpac Amaru]] <!--b. 1545--> # {{Icon|C}} [[Túpac Amaru II]] <!--b. 1742--> =====United States===== {{Vital article count|6}} # {{Icon|B}} [[Benjamin Franklin]] <!--b. 1706--> # {{Icon|FA}} '''[[George Washington]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1732--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Thomas Jefferson]] <!--b. 1743--> # {{Icon|FA}} [[James Madison]] <!--b. 1751--> # {{Icon|GA}} [[Alexander Hamilton]] <!--b. 1755/1757--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[John Marshall]] <!--b. 1755--> {{Div col end}} ====Asia and Oceania==== {{Vital article count|41}} {{Div col|colwidth=15em}} =====Central Asia, Iran, Caucasus===== {{Vital article count|4}} # {{Icon|B}} [[Ismail I]] <!--b. 1487--> # {{Icon|B}} [[Abbas the Great]] <!--b. 1571--> # {{Icon|C}} [[Nader Shah]] <!--b. 1688/1698--> # {{Icon|GA}} [[Ahmad Shah Durrani]] <!--b. 1720-1722--> =====China===== {{Vital article count|6}} # {{Icon|GA}} [[Jiajing Emperor]] <!--b. 1507--> # {{Icon|C}} [[Nurhaci]] <!--b. 1559--> # {{Icon|GA}} [[Wanli Emperor]] <!--b. 1563--> # {{Icon|C}} [[Hong Taiji]] <!--b. 1592--> # {{Icon|B}} [[Kangxi Emperor]] <!--b. 1654--> # {{Icon|B}} [[Qianlong Emperor]] <!--b. 1711--> =====Japan===== {{Vital article count|3}} # {{Icon|C}} [[Oda Nobunaga]] <!--b. 1534--> # {{Icon|C}} [[Toyotomi Hideyoshi]] <!--b. 1537--> # {{Icon|C}} [[Tokugawa Ieyasu]] <!--b. 1543--> =====Korea===== {{Vital article count|2}} # {{Icon|C}} [[Seonjo of Joseon]] <!--b. 1552--> # {{Icon|C}} [[Jeongjo of Joseon]] <!--b. 1752--> =====Southeastern Asia===== {{Vital article count|8}} # {{Icon|C}} [[Naresuan]] <!--b. 1555/1556--> # {{Icon|C}} [[Iskandar Muda]] <!--b. 1583--> # {{Icon|Start}} [[Sultan Agung of Mataram]] <!--b. 1593--> # {{Icon|C}} [[Rama I]] <!--b. 1737--> # {{Icon|C}} [[Quang Trung]] <!--b. 1753--> ======Burma====== {{Vital article count|3}} # {{Icon|B}} [[Bayinnaung]] <!--b. 1516 Jan.--> # {{Icon|B}} [[Tabinshwehti]] <!--b. 1516 Apr.--> # {{Icon|C}} [[Alaungpaya]] <!--b. 1714--> =====Southern Asia===== {{Vital article count|12}} # {{Icon|C}} [[Krishnadevaraya]] <!--b. 1471--> # {{Icon|GA}} [[Sher Shah Suri]] <!--b. 1472/1486--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Babur]] <!--b. 1483--> # {{Icon|C}} [[Humayun]] <!--b. 1508--> # {{Icon|B}} '''[[Akbar]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1542--> # {{Icon|B}} [[Shah Jahan]] <!--b. 1592--> # {{Icon|B}} [[Aurangzeb]] <!--b. 1618--> # {{Icon|B}} [[Shivaji]] <!--b. 1630--> # {{Icon|C}} [[Hyder Ali]] <!--b. 1720--> # {{Icon|Start}} [[Prithvi Narayan Shah]] <!--b. 1723--> # {{Icon|B}} [[Robert Clive]] <!--b. 1725--> # {{Icon|C}} [[Tipu Sultan]] <!--b. 1751--> =====Western Asia===== {{Vital article count|5}} # {{Icon|B}} [[Selim I]] <!--b. 1470--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} '''[[Suleiman the Magnificent]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1494--> # {{Icon|B}} [[Roxelana]] <!--b. 1505--> # {{Icon|C}} [[Mehmed IV]] <!--b. 1642--> # {{Icon|C}} [[Selim III]] <!--b. 1761--> =====Oceania===== {{Vital article count|1}} # {{Icon|C}} [[Kamehameha I]] <!--b. 1736-1761--> {{Div col end}} ====Europe==== {{Vital article count|48}} {{Div col|colwidth=15em}} =====Eastern Europe===== {{Vital article count|10}} # {{Icon|C}} [[Bohdan Khmelnytsky]] <!--b. 1595--> ======Poland and Lithuania====== {{Vital article count|4}} # {{Icon|GA}} [[Stephen Báthory]] <!--b. 1533--> # {{Icon|GA}} [[Sigismund III Vasa]] <!--b. 1566--> # {{Icon|B}} [[John III Sobieski]] <!--b. 1629--> # {{Icon|C}} [[Augustus II the Strong]] <!--b. 1670--> ======Russia====== {{Vital article count|5}} # {{Icon|C}} [[Ivan the Terrible]] <!--b. 1530--> # {{Icon|C}} [[Alexis of Russia]] <!--b. 1629--> # {{Icon|B}} [[Peter the Great]] <!--b. 1672--> # {{Icon|C}} [[Elizabeth of Russia]] <!--b. 1709--> # {{Icon|B}} '''[[Catherine the Great]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1729--> =====Western Europe===== {{Vital article count|38}} # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[William the Silent]] <!--b. 1533--> ======France====== {{Vital article count|10}} # {{Icon|C}} [[Francis I of France]] <!--b. 1494--> # {{Icon|FA}} [[Catherine de' Medici]] <!--b. 1519--> # {{Icon|C}} [[Henry IV of France]] <!--b. 1553--> # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Cardinal Richelieu]] <!--b. 1585--> # {{Icon|B}} [[Cardinal Mazarin]] <!--b. 1602--> # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Louis XIV]] <!--b. 1638--> # {{Icon|C}} [[Louis XV]] <!--b. 1710--> # {{Icon|C}} [[Madame de Pompadour]] <!--b. 1721--> # {{Icon|B}} [[Louis XVI]] <!--b. 1754--> # {{Icon|B}} [[Marie Antoinette]] <!--b. 1755--> ======Great Britain and United Kingdom====== {{Vital article count|13}} # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Henry VIII]] <!--b. 1491--> # {{Icon|GA}} {{Icon|FFA}} [[Mary I of England]] <!--b. 1516--> # {{Icon|FA}} '''[[Elizabeth I]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1533--> # {{Icon|FA}} [[Mary, Queen of Scots]] <!--b. 1542--> # {{Icon|FA}} [[James VI and I]] <!--b. 1566--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Oliver Cromwell]] <!--b. 1599--> # {{Icon|FA}} [[Charles I of England]] <!--b. 1600--> # {{Icon|FA}} [[William III of England]] <!--b. 1650--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Robert Walpole]] <!--b. 1676--> # {{Icon|GA}} [[William Murray, 1st Earl of Mansfield]] <!--b. 1705--> # {{Icon|GA}} [[William Blackstone]] <!--b. 1723--> # {{Icon|FA}} [[George III]] <!--b. 1738--> # {{Icon|C}} [[William Pitt the Younger]] <!--b. 1759--> ======Holy Roman Empire, Austria====== {{Vital article count|5}} # {{Icon|B}} [[Charles V, Holy Roman Emperor]] <!--b. 1500--> # {{Icon|C}} [[Ferdinand I, Holy Roman Emperor]] <!--b. 1503--> # {{Icon|C}} [[Leopold I, Holy Roman Emperor]] <!--b. 1640--> # {{Icon|GA}} [[Maria Theresa]] <!--b. 1717--> # {{Icon|C}} [[Joseph II, Holy Roman Emperor]] <!--b. 1741--> ======Prussia, Germany====== {{Vital article count|2}} # {{Icon|C}} [[Frederick William I of Prussia]] <!--b. 1688--> # {{Icon|FA}} [[Frederick the Great]] <!--b. 1712--> ======Scandinavia====== {{Vital article count|4}} # {{Icon|B}} [[Gustavus Adolphus]] <!--b. 1594--> # {{Icon|B}} [[Christina, Queen of Sweden]] <!--b. 1626--> # {{Icon|C}} [[Charles XII of Sweden]] <!--b. 1682--> # {{Icon|B}} [[Charles XIV John]] <!--b. 1763--> ======Southern Europe====== {{Vital article count|3}} # {{Icon|C}} [[Philip II of Spain]] <!--b. 1527--> # {{Icon|C}} [[Philip V of Spain]] <!--b. 1683--> # {{Icon|C}} [[Sebastião José de Carvalho e Melo, 1st Marquis of Pombal]] <!--b. 1699--> {{Div col end}} ===Modern=== {{Vital article count|188}} ====Africa==== {{Vital article count|33}} {{Div col|colwidth=15em}} =====Central Africa===== {{Vital article count|3}} # {{Icon|C}} [[Patrice Lumumba]] <!--b. 1925--> # {{Icon|C}} [[Mobutu Sese Seko]] <!--b. 1930--> # {{Icon|B}} [[Paul Biya]] <!--b. 1933--> =====Eastern Africa===== {{Vital article count|11}} # {{Icon|FA}} [[Rainilaiarivony]] <!--b. 1828--> # {{Icon|FA}} [[Jomo Kenyatta]] <!--b. 1897--> # {{Icon|B}} [[Hastings Banda]] <!--b. 1898--> # {{Icon|GA}} [[Julius Nyerere]] <!--b. 1922--> # {{Icon|C}} [[Kenneth Kaunda]] <!--b. 1924 Apr.--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Idi Amin]] <!--b. 1928--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Paul Kagame]] <!--b. 1957--> ======Ethiopia====== {{Vital article count|4}} # {{Icon|B}} [[Tewodros II]] <!--b. 1818--> # {{Icon|C}} [[Yohannes IV]] <!--b. 1837--> # {{Icon|B}} [[Menelik II]] <!--b. 1844--> # {{Icon|GA}} [[Haile Selassie]] <!--b. 1892--> =====Northern Africa===== {{Vital article count|7}} # {{Icon|C}} [[Emir Abdelkader]] <!--b. 1808--> # {{Icon|C}} [[Muhammad Ahmad]] <!--b. 1843--> # {{Icon|GA}} [[Muammar Gaddafi]] <!--b. 1942--> ======Egypt====== {{Vital article count|4}} # {{Icon|B}} [[Muhammad Ali of Egypt]] <!--b. 1769--> # {{Icon|C}} [[Isma'il Pasha of Egypt]] <!--b. 1830--> # {{Icon|GA}} [[Gamal Abdel Nasser]] <!--b. 1918 Jan.--> # {{Icon|C}} [[Anwar Sadat]] <!--b. 1918 Dec.--> =====Southern Africa===== {{Vital article count|5}} # {{Icon|C}} [[Shaka]] <!--b. 1787--> # {{Icon|B}} [[Cecil Rhodes]] <!--b. 1853--> # {{Icon|FA}} '''[[Nelson Mandela]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1918--> # {{Icon|GA}} [[Robert Mugabe]] <!--b. 1924 Feb.--> # {{Icon|B}} [[F. W. de Klerk]] <!--b. 1936--> =====Western Africa===== {{Vital article count|7}} # {{Icon|C}} [[Léopold Sédar Senghor]] <!--b. 1906--> # {{Icon|C}} [[Nnamdi Azikiwe]] <!--b. 1904--> # {{Icon|B}} [[Kwame Nkrumah]] <!--b. 1909--> # {{Icon|B}} [[Olusegun Obasanjo]] <!--b. 1937--> # {{Icon|B}} [[Kofi Annan]] <!--b. 1938--> # {{Icon|B}} [[Ellen Johnson Sirleaf]] <!--b. 1938--> # {{Icon|B}} [[Thomas Sankara]] <!--b. 1949--> {{Div col end}} ====Americas==== {{Vital article count|39}} {{Div col|colwidth=15em}} =====South America===== {{Vital article count|11}} # {{Icon|GA}} [[José de San Martín]] <!--b. 1778--> # {{Icon|GA}} '''[[Simón Bolívar]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1783--> # {{Icon|C}} [[Antonio José de Sucre]] <!--b. 1795--> # {{Icon|B}} [[Juan Perón]] <!--b. 1895--> # {{Icon|B}} [[Salvador Allende]] <!--b. 1908--> # {{Icon|C}} [[Alfredo Stroessner]] <!--b. 1912--> # {{Icon|B}} [[Augusto Pinochet]] <!--b. 1915--> # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Hugo Chávez]] <!--b. 1954--> ======Brazil====== {{Vital article count|3}} # {{Icon|FA}} [[Pedro I of Brazil]] <!--b. 1798--> # {{Icon|FA}} [[Pedro II of Brazil]] <!--b. 1825--> # {{Icon|B}} [[Getúlio Vargas]] <!--b. 1882--> =====Central America and the Caribbean===== {{Vital article count|4}} # {{Icon|C}} [[Francisco Morazán]] <!--b. 1792--> # {{Icon|C}} [[Rafael Trujillo]] <!--b. 1891--> # {{Icon|C}} [[François Duvalier]] <!--b. 1907--> # {{Icon|GA}} [[Fidel Castro]] <!--b. 1926--> =====Mexico===== {{Vital article count|3}} # {{Icon|B}} [[Antonio López de Santa Anna]] <!--b. 1794--> # {{Icon|C}} [[Benito Juárez]] <!--b. 1806--> # {{Icon|B}} [[Porfirio Díaz]] <!--b. 1830--> =====United States===== {{Vital article count|19}} # {{Icon|FA}} [[Andrew Jackson]] <!--b. 1767--> # {{Icon|FA}} [[Tecumseh]] <!--b. 1768--> # {{Icon|B}} [[Henry Clay]] <!--b. 1777--> # {{Icon|FA}} {{Icon|FFA}} '''[[Abraham Lincoln]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1809--> # {{Icon|GA}} [[Sitting Bull]] <!--b. 1831--> # {{Icon|GA}} [[Woodrow Wilson]] <!--b. 1856--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Theodore Roosevelt]] <!--b. 1858--> # {{Icon|GA}} {{Icon|FFA}} [[Franklin D. Roosevelt]] <!--b. 1882--> # {{Icon|FA}} [[Harry S. Truman]] <!--b. 1884 May--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Eleanor Roosevelt]] <!--b. 1884 Oct.--> # {{Icon|B}} [[Dwight D. Eisenhower]] <!--b. 1890--> # {{Icon|C}} [[J. Edgar Hoover]] <!--b. 1895--> # {{Icon|B}} [[Lyndon B. Johnson]] <!--b. 1908--> # {{Icon|FA}} [[Ronald Reagan]] <!--b. 1911--> # {{Icon|FA}} [[Richard Nixon]] <!--b. 1913--> # {{Icon|B}} [[John F. Kennedy]] <!--b. 1917--> # {{Icon|B}} [[Donald Trump]] <!--b. 1946 June--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[George W. Bush]] <!--b. 1946 July--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Barack Obama]] <!--b. 1961--> =====Canada===== {{Vital article count|2}} # {{Icon|FA}} [[John A. Macdonald]] <!--b. 1815--> # {{Icon|B}} [[Pierre Trudeau]] <!--b. 1919--> {{Div col end}} ====Asia and Oceania==== {{Vital article count|54}} {{Div col|colwidth=15em}} =====Central Asia, Iran, Caucasus===== {{Vital article count|5}} # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Mohammad Mosaddegh]] <!--b. 1882--> # {{Icon|B}} [[Ruhollah Khomeini]] <!--b. 1900/1902--> # {{Icon|B}} [[Mohammad Zahir Shah]] <!--b. 1914--> # {{Icon|C}} [[Mohammad Reza Pahlavi]] <!--b. 1919--> # {{Icon|B}} [[Eduard Shevardnadze]] <!--b. 1928--> =====China===== {{Vital article count|10}} # {{Icon|B}} [[Empress Dowager Cixi]] <!--b. 1835--> # {{Icon|C}} [[Chiang Kai-shek]] <!--b. 1887--> # {{Icon|B}} '''[[Mao Zedong]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1893--> # {{Icon|B}} [[Soong Mei-ling]] <!--b. 1898 Mar. 4--> # {{Icon|B}} [[Zhou Enlai]] <!--b. 1898 Mar. 5--> # {{Icon|B}} [[Deng Xiaoping]] <!--b. 1904--> # {{Icon|B}} [[Puyi]] <!--b. 1906--> # {{Icon|C}} [[Jiang Qing]] <!--b. 1914--> # {{Icon|B}} [[Jiang Zemin]] <!--b. 1926--> # {{Icon|B}} [[Xi Jinping]] <!--b. 1953--> =====Japan===== {{Vital article count|5}} # {{Icon|C}} [[Emperor Meiji]] <!--b. 1852--> # {{Icon|B}} [[Hideki Tojo]] <!--b. 1884--> # {{Icon|B}} [[Eisaku Satō]] <!--b. 1901 Mar.--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Hirohito]] <!--b. 1901 Apr.--> # {{Icon|B}} [[Shinzo Abe]] <!--b. 1954--> =====Korea===== {{Vital article count|3}} # {{Icon|C}} [[Syngman Rhee]] <!--b. 1875--> # {{Icon|C}} [[Kim Il Sung]] <!--b. 1912--> # {{Icon|C}} [[Park Chung Hee]] <!--b. 1917--> =====Southeastern Asia===== {{Vital article count|10}} # {{Icon|C}} [[Chulalongkorn]] <!--b. 1853--> # {{Icon|B}} [[Ho Chi Minh]] <!--b. 1890--> # {{Icon|B}} [[Sukarno]] <!--b. 1901--> # {{Icon|B}} [[Ne Win]] <!--b. 1911--> # {{Icon|B}} [[Ferdinand Marcos]] <!--b. 1917--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Suharto]] <!--b. 1921--> # {{Icon|B}} [[Lee Kuan Yew]] <!--b. 1923--> # {{Icon|B}} [[Pol Pot]] <!--b. 1925 May--> # {{Icon|GA}} [[Mahathir Mohamad]] <!--b. 1925 July--> # {{Icon|C}} [[Corazon Aquino]] <!--b. 1933--> =====Southern Asia===== {{Vital article count|11}} # {{Icon|FA}} [[Muhammad Ali Jinnah]] <!--b. 1876--> # {{Icon|C}} [[D. S. Senanayake]] <!--b. 1884--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Sheikh Mujibur Rahman]] <!--b. 1920--> # {{Icon|B}} [[Benazir Bhutto]] <!--b. 1953--> ======India====== {{Vital article count|7}} # {{Icon|C}} [[George Curzon, 1st Marquess Curzon of Kedleston]] <!--b. 1859--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Vallabhbhai Patel]] <!--b. 1875--> # {{Icon|B}} [[Jawaharlal Nehru]] <!--b. 1889--> # {{Icon|C}} [[Indira Gandhi]] <!--b. 1917--> # {{Icon|GA}} [[Atal Bihari Vajpayee]] <!--b. 1924--> # {{Icon|B}} [[Manmohan Singh]] <!--b. 1932--> # {{Icon|GA}} [[Narendra Modi]] <!--b. 1950--> =====Western Asia===== {{Vital article count|10}} # {{Icon|C}} [[Ibn Saud]] <!--b. 1875--> # {{Icon|B}} [[David Ben-Gurion]] <!--b. 1886--> # {{Icon|FA}} [[Yasser Arafat]] <!--b. 1929--> # {{Icon|B}} [[Saddam Hussein]] <!--b. 1937--> # {{Icon|B}} [[Benjamin Netanyahu]] <!--b. 1949--> # {{Icon|B}} [[Ali Abdullah Saleh]] <!--b. 1947--> ======Ottoman Empire and Turkey====== {{Vital article count|4}} # {{Icon|C}} [[Mahmud II]] <!--b. 1785--> # {{Icon|C}} [[Abdul Hamid II]] <!--b. 1842--> # {{Icon|B}} [[Mustafa Kemal Atatürk]] <!--b. 1881--> # {{Icon|B}} [[Recep Tayyip Erdoğan]] <!--b. 1954--> {{Div col end}} ====Europe==== {{Vital article count|62}} {{Div col|colwidth=15em}} =====Central Europe===== {{Vital article count|7}} # {{Icon|B}} [[Francis II, Holy Roman Emperor]] <!--b. 1768--> # {{Icon|GA}} [[Klemens von Metternich]] <!--b. 1773--> # {{Icon|C}} [[Franz Joseph I]] <!--b. 1830--> # {{Icon|FA}} [[Józef Piłsudski]] <!--b. 1867--> # {{Icon|C}} [[Alexander Dubček]] <!--b. 1921--> # {{Icon|B}} [[Václav Havel]] <!--b. 1936--> # {{Icon|GA}} [[Lech Wałęsa]] <!--b. 1943--> =====Southeastern Europe===== {{Vital article count|5}} # {{Icon|C}} [[Ion Antonescu]] <!--b. 1882--> # {{Icon|B}} [[Ante Pavelić]] <!--b. 1889--> # {{Icon|C}} [[Josip Broz Tito]] <!--b. 1892--> # {{Icon|B}} [[Nicolae Ceaușescu]] <!--b. 1918--> # {{Icon|B}} [[Slobodan Milošević]] <!--b. 1941--> =====Russia and USSR===== {{Vital article count|12}} # {{Icon|C}} [[Alexander I of Russia]] <!--b. 1777--> # {{Icon|C}} [[Nicholas I of Russia]] <!--b. 1796--> # {{Icon|B}} [[Alexander II of Russia]] <!--b. 1818--> # {{Icon|C}} [[Nicholas II]] <!--b. 1868--> # {{Icon|FA}} [[Vladimir Lenin]] <!--b. 1870--> # {{Icon|GA}} '''[[Joseph Stalin]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1878--> # {{Icon|B}} [[Leon Trotsky]] <!--b. 1879--> # {{Icon|FA}} [[Nikita Khrushchev]] <!--b. 1894--> # {{Icon|GA}} [[Leonid Brezhnev]] <!--b. 1906--> # {{Icon|B}} [[Boris Yeltsin]] <!--b. 1931 Feb.--> # {{Icon|GA}} [[Mikhail Gorbachev]] <!--b. 1931 Mar.--> # {{Icon|B}} [[Vladimir Putin]] <!--b. 1952--> =====Scandinavia===== {{Vital article count|3}} # {{Icon|B}} [[Carl Gustaf Emil Mannerheim]] <!--b. 1867--> # {{Icon|B}} [[Dag Hammarskjöld]] <!--b. 1905--> # {{Icon|B}} [[Gro Harlem Brundtland]] <!--b. 1939--> =====Western Europe===== {{Vital article count|35}} # {{Icon|B}} [[Leopold II of Belgium]] <!--b. 1835--> ======France====== {{Vital article count|7}} # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} {{Icon|FFAC}} '''[[Napoleon]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1769--> # {{Icon|C}} [[Louis Philippe I]] <!--b. 1773--> # {{Icon|B}} [[Adolphe Thiers]] <!--b. 1797--> # {{Icon|B}} [[Napoleon III]] <!--b. 1808--> # {{Icon|C}} [[Georges Clemenceau]] <!--b. 1841--> # {{Icon|B}} [[Charles de Gaulle]] <!--b. 1890--> # {{Icon|B}} [[François Mitterrand]] <!--b. 1916--> ======Germany====== {{Vital article count|10}} # {{Icon|C}} [[Wilhelm I]] <!--b. 1797--> # {{Icon|B}} [[Otto von Bismarck]] <!--b. 1815--> # {{Icon|C}} [[Wilhelm II]] <!--b. 1859--> # {{Icon|C}} [[Konrad Adenauer]] <!--b. 1876--> # {{Icon|GA}} '''[[Adolf Hitler]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1889--> # {{Icon|GA}} [[Joseph Goebbels]] <!--b. 1897--> # {{Icon|B}} [[Erich Honecker]] <!--b. 1912--> # {{Icon|B}} [[Willy Brandt]] <!--b. 1913--> # {{Icon|B}} [[Helmut Kohl]] <!--b. 1930--> # {{Icon|GA}} [[Angela Merkel]] <!--b. 1954--> ======Iberia====== {{Vital article count|3}} # {{Icon|B}} [[António de Oliveira Salazar]] <!--b. 1889--> # {{Icon|C}} [[Francisco Franco]] <!--b. 1892--> # {{Icon|C}} [[Juan Carlos I]] <!--b. 1938--> ======Ireland====== {{Vital article count|3}} # {{Icon|B}} [[Charles Stewart Parnell]] <!--b. 1846--> # {{Icon|B}} [[Éamon de Valera]] <!--b. 1882--> # {{Icon|B}} [[Michael Collins (Irish leader)]] <!--b. 1890--> ======Italy====== {{Vital article count|2}} # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Camillo Benso, Count of Cavour]] <!--b. 1810--> # {{Icon|B}} [[Benito Mussolini]] <!--b. 1883--> ======United Kingdom====== {{Vital article count|9}} # {{Icon|B}} [[Robert Peel]] <!--b. 1788--> # {{Icon|FA}} [[Benjamin Disraeli]] <!--b. 1804--> # {{Icon|B}} [[William Ewart Gladstone]] <!--b. 1809--> # {{Icon|FA}} [[Queen Victoria]] <!--b. 1819--> # {{Icon|C}} [[David Lloyd George]] <!--b. 1863--> # {{Icon|GA}} [[Winston Churchill]] <!--b. 1874--> # {{Icon|B}} [[Clement Attlee]] <!--b. 1883--> # {{Icon|GA}} {{Icon|A}} {{Icon|FFA}} [[Margaret Thatcher]] <!--b. 1925--> # {{Icon|FA}} [[Elizabeth II]] <!--b. 1926--> {{Div col end}} ==Military leaders and theorists== {{Vital article count|51}} ===Ancient=== {{Vital article count|9}} {{Div col|colwidth=15em}} ====Africa==== {{Vital article count|1}} # {{Icon|C}} [[Hannibal]] <!--b. 247 BC--> ====Asia==== {{Vital article count|2}} # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Sun Tzu]] <!--b. 544 BC--> # {{Icon|C}} [[Zhuge Liang]] <!--b. 181--> ====Europe==== {{Vital article count|6}} # {{Icon|B}} [[Leonidas I]] <!--b. 540 BC--> # {{Icon|B}} [[Scipio Africanus]] <!--b. 236/235 BC--> # {{Icon|C}} [[Sulla]] <!--b. 138 BC--> # {{Icon|C}} [[Pompey]] <!--b. 106 BC--> # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Mark Antony]] <!--b. 83 BC--> # {{Icon|B}} [[Flavius Aetius]] <!--b. 390--> {{Div col end}} ===Post-classical=== {{Vital article count|11}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|FA}} [[Khalid ibn al-Walid]] <!--d. 642--> # {{Icon|GA}} [[Amr ibn al-As]] <!--b. 573, d. 664--> # {{Icon|B}} [[El Cid]] <!--b. 1043--> # {{Icon|C}} [[Godfrey of Bouillon]] <!--b. 1060--> # {{Icon|C}} [[Subutai]] <!--b. 1175--> # {{Icon|C}} [[Trần Hưng Đạo]] <!--b. 1228--> # {{Icon|B}} [[Jan Žižka]] <!--b. 1360--> # {{Icon|C}} [[Skanderbeg]] <!--b. 1405--> # {{Icon|B}} [[John Hunyadi]] <!--b. 1406--> # {{Icon|FA}} '''[[Joan of Arc]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1412--> # {{Icon|C}} [[Afonso de Albuquerque]] <!--b. 1453--> {{Div col end}} ===Early modern=== {{Vital article count|12}} {{Div col|colwidth=15em}} ====Asia==== {{Vital article count|2}} # {{Icon|C}} [[Yi Sun-sin]] <!--b. 1545--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Miyamoto Musashi]] <!--b. 1584--> ====Europe==== {{Vital article count|10}} # {{Icon|C}} [[Hayreddin Barbarossa]] <!--b. 1466/1483--> # {{Icon|C}} [[Francisco Pizarro]] <!--b. 1478--> # {{Icon|C}} [[Hernán Cortés]] <!--b. 1485--> # {{Icon|C}} [[Fernando Álvarez de Toledo, 3rd Duke of Alba]] <!--b. 1507--> # {{Icon|B}} [[Francis Drake]] <!--b. 1540--> # {{Icon|B}} [[Michiel de Ruyter]] <!--b. 1607--> # {{Icon|FA}} [[John Churchill, 1st Duke of Marlborough]] <!--b. 1650--> # {{Icon|B}} [[Prince Eugene of Savoy]] <!--b. 1663--> # {{Icon|C}} [[Alexander Suvorov]] <!--b. 1729/1730--> # {{Icon|GA}} {{Icon|FFA}} [[Horatio Nelson, 1st Viscount Nelson]] <!--b. 1758--> {{Div col end}} ===Modern=== {{Vital article count|19}} {{Div col|colwidth=15em}} ====Americas==== {{Vital article count|4}} # {{Icon|B}} [[Robert E. Lee]] <!--b. 1807 Jan.--> # {{Icon|FA}} [[Ulysses S. Grant]] <!--b. 1822--> # {{Icon|FA}} [[Douglas MacArthur]] <!--b. 1880 Jan.--> # {{Icon|B}} [[George C. Marshall]] <!--b. 1880 Dec.--> ====Asia==== {{Vital article count|3}} # {{Icon|C}} [[Enver Pasha]] <!--b. 1881--> # {{Icon|C}} [[Isoroku Yamamoto]] <!--b. 1884--> # {{Icon|C}} [[Võ Nguyên Giáp]] <!--b. 1911--> ====Europe==== {{Vital article count|12}} # {{Icon|B}} [[Arthur Wellesley, 1st Duke of Wellington]] <!--b. 1769--> # {{Icon|C}} [[Carl von Clausewitz]] <!--b. 1780--> # {{Icon|C}} [[Helmuth von Moltke the Elder]] <!--b. 1800--> # {{Icon|B}} [[Giuseppe Garibaldi]] <!--b. 1807 July--> # {{Icon|C}} [[Paul von Hindenburg]] <!--b. 1847--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Robert Baden-Powell, 1st Baron Baden-Powell]] <!--b. 1857--> # {{Icon|C}} [[Erich Ludendorff]] <!--b. 1865--> # {{Icon|B}} [[Bernard Montgomery]] <!--b. 1887--> # {{Icon|GA}} [[T. E. Lawrence]] <!--b. 1888--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Erwin Rommel]] <!--b. 1891--> # {{Icon|GA}} [[Hermann Göring]] <!--b. 1893--> # {{Icon|C}} [[Georgy Zhukov]] <!--b. 1896--> {{Div col end}} ==Rebels, revolutionaries and activists== {{Vital article count|52}} ===Ancient=== {{Vital article count|1}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|C}} [[Spartacus]] <!--b. 103 BC--> {{Div col end}} ===Post-classical=== {{Vital article count|3}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|C}} [[Abu Muslim]] <!--b. 718-727--> # {{Icon|B}} [[Babak Khorramdin]] <!--b. 795/798--> # {{Icon|C}} [[Huang Chao]] <!--b. 835--> {{Div col end}} ===Early modern=== {{Vital article count|8}} {{Div col|colwidth=15em}} ====Early modern: General==== {{Vital article count|2}} # {{Icon|GA}} [[Bartolomé de las Casas]] <!--b. 1484--> # {{Icon|B}} [[Miguel Hidalgo y Costilla]] <!--b. 1753--> ====Europe==== {{Vital article count|6}} # {{Icon|C}} [[Thomas Müntzer]] <!--b. 1489--> # {{Icon|C}} [[Yemelyan Pugachev]] <!--b. 1742--> # {{Icon|FA}} [[William Wilberforce]] <!--b. 1759 Aug.--> =====France===== {{Vital article count|3}} # {{Icon|C}} [[Jean-Paul Marat]] <!--b. 1743--> # {{Icon|B}} [[Maximilien Robespierre]] <!--b. 1758--> # {{Icon|C}} [[Georges Danton]] <!--b. 1759 Oct.--> {{Div col end}} ===Modern=== {{Vital article count|40}} {{Div col|colwidth=15em}} ====Americas==== {{Vital article count|21}} # {{Icon|FA}} [[Louis Riel]] <!--b. 1844--> # {{Icon|B}} [[Marcus Garvey]] <!--b. 1887--> # {{Icon|GA}} {{Icon|FFA}} [[Che Guevara]] <!--b. 1928--> =====Mexico===== {{Vital article count|2}} # {{Icon|B}} [[Pancho Villa]] <!--b. 1878--> # {{Icon|C}} [[Emiliano Zapata]] <!--b. 1879--> =====United States===== {{Vital article count|16}} # {{Icon|B}} [[Sojourner Truth]] <!--b. 1797--> # {{Icon|GA}} [[Elizabeth Cady Stanton]] <!--b. 1815--> # {{Icon|B}} [[Frederick Douglass]] <!--b. 1818--> # {{Icon|B}} [[Susan B. Anthony]] <!--b. 1820--> # {{Icon|FA}} [[Harriet Tubman]] <!--b. 1822--> # {{Icon|B}} [[John Muir]] <!--b. 1838--> # {{Icon|B}} [[Booker T. Washington]] <!--b. 1856--> # {{Icon|B}} [[Jane Addams]] <!--b. 1860--> # {{Icon|FA}} [[W. E. B. Du Bois]] <!--b. 1868--> # {{Icon|FA}} [[Margaret Sanger]] <!--b. 1879--> # {{Icon|B}} [[Helen Keller]] <!--b. 1880--> # {{Icon|FA}} [[Rosa Parks]] <!--b. 1913--> # {{Icon|B}} [[Betty Friedan]] <!--b. 1921--> # {{Icon|FA}} [[Malcolm X]] <!--b. 1925--> # {{Icon|GA}} [[Martin Luther King Jr.]] <!--b. 1929--> # {{Icon|FA}} [[Harvey Milk]] <!--b. 1930--> ====Africa==== {{Vital article count|3}} # {{Icon|B}} [[Sayyid Qutb]] <!--b. 1906--> # {{Icon|B}} [[Ken Saro-Wiwa]] <!--b. 1941--> # {{Icon|FA}} [[Steve Biko]] <!--b. 1946--> ====Asia==== {{Vital article count|11}} # {{Icon|C}} [[Diponegoro]] <!--b. 1785--> # {{Icon|C}} [[Hong Xiuquan]] <!--b. 1814--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[José Rizal]] <!--b. 1861--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Sun Yat-sen]] <!--b. 1866--> # {{Icon|C}} [[Aung San]] <!--b. 1915--> # {{Icon|B}} [[Aung San Suu Kyi]] <!--b. 1945--> =====India===== {{Vital article count|5}} # {{Icon|FA}} [[Rani of Jhansi]] <!--b. 1828/1835--> # {{Icon|C}} [[Bal Gangadhar Tilak]] <!--b. 1856--> # {{Icon|GA}} {{Icon|FFA}} '''[[Mahatma Gandhi]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1869--> # {{Icon|B}} [[B. R. Ambedkar]] <!--b. 1891--> # {{Icon|B}} [[Subhas Chandra Bose]] <!--b. 1897--> ====Europe==== {{Vital article count|5}} # {{Icon|C}} [[Henry Dunant]] <!--b. 1828--> # {{Icon|FA}} [[Emmeline Pankhurst]] <!--b. 1858--> # {{Icon|B}} [[Theodor Herzl]] <!--b. 1860--> # {{Icon|FA}} [[Emma Goldman]] <!--b. 1869--> # {{Icon|B}} [[Rosa Luxemburg]] <!--b. 1871--> {{Div col end}} ==Scientists, inventors and mathematicians== {{Vital article count|256}} ===Pre-modern figures=== {{Vital article count|28}} {{Div col|colwidth=15em}} ====Ancient history==== {{Vital article count|15}} # {{Icon|GA}} [[Pythagoras]] <!--b. 570 BC--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} '''[[Hippocrates]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 460 BC--> # {{Icon|B}} '''[[Euclid]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--fl. 300 BC--> # {{Icon|FA}} '''[[Archimedes]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 287 BC--> # {{Icon|B}} [[Eratosthenes]] <!--b. 276 BC--> # {{Icon|C}} [[Apollonius of Perga]] <!--b. 240 BC--> # {{Icon|B}} [[Hipparchus]] <!--b. 190 BC--> # {{Icon|C}} [[Pliny the Elder]] <!--b. 23/24--> # {{Icon|FA}} [[Cai Lun]]<!--b. 50-62--> # {{Icon|C}} [[Hero of Alexandria]] <!--possibly fl. 62 --> # {{Icon|FA}} [[Zhang Heng]] <!--b. 78--> # {{Icon|B}} [[Ptolemy]] <!--b. 100--> # {{Icon|B}} [[Galen]] <!--b. 129--> # {{Icon|B}} [[Diophantus]] <!--fl. 250--> # {{Icon|GA}} [[Hypatia]] <!--b. 350-370--> ====Post-classical history==== {{Vital article count|13}} # {{Icon|C}} [[Aryabhata]] <!--b. 476--> # {{Icon|C}} [[Brahmagupta]] <!--b. 598--> # {{Icon|B}} [[Jabir ibn Hayyan]] <!--d. 806-816--> # {{Icon|B}} '''[[Al-Khwarizmi]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 780, d. 850--> # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Abu Bakr al-Razi]] <!--b. 864/865--> # {{Icon|B}} [[Al-Zahrawi]] <!--b. 936--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Ibn al-Haytham]] <!--b. 865--> # {{Icon|C}} [[Al-Biruni]] <!--b. 973--> # {{Icon|B}} '''[[Avicenna]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 980--> # {{Icon|FA}} '''[[Shen Kuo]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1031--> # {{Icon|C}} [[Fibonacci]] <!--b. 1170--> # {{Icon|B}} [[Nasir al-Din al-Tusi]] <!--b. 1201--> # {{Icon|B}} '''[[Johannes Gutenberg]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born c. 1393-1406--> {{Div col end}} ===Physics=== {{Vital article count|56}} {{Div col|colwidth=15em}} ====Early modern==== {{Vital article count|6}} # {{Icon|C}} [[William Gilbert (physicist)]] <!--b. 1544--> # {{Icon|GA}} [[Christiaan Huygens]] <!--b. 1629--> # {{Icon|GA}} [[Robert Hooke]] <!--b. 1635--> # {{Icon|GA}} {{Icon|FFA}} '''[[Isaac Newton]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1643--> # {{Icon|C}} [[Mikhail Lomonosov]] <!--b. 1711--> # {{Icon|B}} [[Henry Cavendish]] <!--b. 1731--> ====Modern==== {{Vital article count|44}} # {{Icon|C}} [[Thomas Young (scientist)]] <!--b. 1773--> # {{Icon|C}} [[André-Marie Ampère]] <!--b. 1775--> # {{Icon|C}} [[Amedeo Avogadro]] <!--b. 1776--> # {{Icon|C}} [[Hans Christian Ørsted]] <!--b. 1777--> # {{Icon|GA}} [[Augustin-Jean Fresnel]] <!--b. 1788--> # {{Icon|C}} [[Georg Ohm]] <!--b. 1789--> # {{Icon|B}} '''[[Michael Faraday]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1791--> # {{Icon|B}} [[Nicolas Léonard Sadi Carnot]] <!--b. 1796--> # {{Icon|B}} [[James Prescott Joule]] <!--b. 1818--> # {{Icon|C}} [[Léon Foucault]] <!--b. 1819--> # {{Icon|C}} [[Hermann von Helmholtz]] <!--b. 1821--> # {{Icon|C}} [[Gustav Kirchhoff]] <!--b. 1824 Mar.--> # {{Icon|B}} [[Lord Kelvin]] <!--b. 1824 June--> # {{Icon|GA}} '''[[James Clerk Maxwell]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1831--> # {{Icon|C}} [[Johannes Diderik van der Waals]] <!--b. 1837--> # {{Icon|C}} [[Ernst Mach]] <!--b. 1838--> # {{Icon|B}} [[Ludwig Boltzmann]] <!--b. 1844--> # {{Icon|C}} [[Wilhelm Röntgen]] <!--b. 1845--> # {{Icon|B}} [[Henri Becquerel]] <!--b. 1852 Dec. 15--> # {{Icon|B}} [[Albert A. Michelson]] <!--b. 1852 Dec. 19--> # {{Icon|B}} [[Hendrik Lorentz]] <!--b. 1853--> # {{Icon|B}} [[J. J. Thomson]] <!--b. 1856--> # {{Icon|C}} [[Heinrich Hertz]] <!--b. 1857--> # {{Icon|C}} [[Max Planck]] <!--b. 1858--> # {{Icon|C}} [[Pierre Curie]] <!--b. 1859--> # {{Icon|B}} [[William Henry Bragg]] <!--b. 1862--> # {{Icon|GA}} '''[[Marie Curie]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1867--> # {{Icon|C}} [[Robert Millikan]] <!--b. 1868--> # {{Icon|B}} [[Ernest Rutherford]] <!--b. 1871--> # {{Icon|FA}} [[Lise Meitner]] <!--b. 1878--> # {{Icon|GA}} {{Icon|FFA}} '''[[Albert Einstein]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1879--> # {{Icon|GA}} [[Max Born]] <!--b. 1882--> # {{Icon|FA}} [[Niels Bohr]] <!--b. 1885--> # {{Icon|B}} [[Erwin Schrödinger]] <!--b. 1887--> # {{Icon|GA}} [[C. V. Raman]] <!--b. 1888--> # {{Icon|FA}} [[James Chadwick]] <!--b. 1891--> # {{Icon|B}} [[Wolfgang Pauli]] <!--b. 1900--> # {{Icon|GA}} [[Ernest Lawrence]] <!--b. 1901 Aug.--> # {{Icon|FA}} [[Enrico Fermi]] <!--b. 1901 Sep.--> # {{Icon|B}} [[Werner Heisenberg]] <!--b. 1901 Dec.--> # {{Icon|B}} [[Paul Dirac]] <!--b. 1902--> # {{Icon|FA}} [[J. Robert Oppenheimer]] <!--b. 1904--> # {{Icon|GA}} [[Hans Bethe]] <!--b. 1906--> # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Edward Teller]] <!--b. 1908--> ====Contemporary==== {{Vital article count|6}} # {{Icon|FA}} [[Richard Feynman]] <!--b. 1918--> # {{Icon|B}} [[Andrei Sakharov]] <!--b. 1921--> # {{Icon|C}} [[Tsung-Dao Lee]] <!--b. 1926--> # {{Icon|C}} [[Murray Gell-Mann]] <!--b. 1929--> # {{Icon|B}} [[Charles K. Kao]] <!--b. 1933--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Stephen Hawking]] <!--b. 1942--> {{Div col end}} ===Astronomy=== {{Vital article count|10}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|B}} '''[[Nicolaus Copernicus]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1473--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Tycho Brahe]] <!--b. 1546--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} '''[[Galileo Galilei]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1564--> # {{Icon|FA}} [[Johannes Kepler]] <!--b. 1571--> # {{Icon|C}} [[Edmond Halley]] <!--b. 1656--> # {{Icon|B}} [[William Herschel]] <!--b. 1738--> # {{Icon|B}} [[Caroline Herschel]] <!--b. 1750--> # {{Icon|B}} [[Edwin Hubble]] <!--b. 1889--> # {{Icon|C}} [[Georges Lemaître]] <!--b. 1894--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Carl Sagan]] <!--b. 1934--> {{Div col end}} ===Chemistry=== {{Vital article count|23}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|B}} [[Robert Boyle]] <!--b. 1627--> # {{Icon|FA}} [[Joseph Priestley]] <!--b. 1733--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} '''[[Antoine Lavoisier]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1743--> # {{Icon|B}} [[John Dalton]] <!--b. 1766--> # {{Icon|C}} [[Joseph Louis Gay-Lussac]] <!--b. 1778 Dec. 6--> # {{Icon|B}} [[Humphry Davy]] <!--b. 1778 Dec. 17--> # {{Icon|C}} [[Jöns Jacob Berzelius]] <!--b. 1779--> # {{Icon|B}} [[Friedrich Wöhler]] <!--b. 1800--> # {{Icon|B}} [[Justus von Liebig]] <!--b. 1803--> # {{Icon|B}} '''[[Dmitri Mendeleev]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1834--> # {{Icon|FA}} [[Josiah Willard Gibbs]] <!--b. 1839--> # {{Icon|C}} [[Jacobus Henricus van 't Hoff]] <!--b. 1852--> # {{Icon|C}} [[Svante Arrhenius]] <!--b. 1859--> # {{Icon|C}} [[Fritz Haber]] <!--b. 1868--> # {{Icon|C}} [[Gilbert N. Lewis]] <!--b. 1875--> # {{Icon|FA}} [[Otto Hahn]] <!--b. 1879--> # {{Icon|B}} [[Irving Langmuir]] <!--b. 1881--> # {{Icon|B}} [[Peter Debye]] <!--b. 1884--> # {{Icon|GA}} [[Harold Urey]] <!--b. 1893--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Linus Pauling]] <!--b. 1901--> # {{Icon|B}} [[Dorothy Hodgkin]] <!--b. 1910--> # {{Icon|B}} [[Robert Burns Woodward]] <!--b. 1917--> # {{Icon|B}} [[Frederick Sanger]] <!--b. 1918--> {{Div col end}} ===Biology=== {{Vital article count|29}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|B}} [[Antonie van Leeuwenhoek]] <!--b. 1632--> # {{Icon|GA}} '''[[Carl Linnaeus]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1707--> # {{Icon|C}} [[Joseph Banks]] <!--b. 1743--> # {{Icon|B}} [[Jean-Baptiste Lamarck]] <!--b. 1744--> # {{Icon|B}} [[Georges Cuvier]] <!--b. 1769--> # {{Icon|B}} [[John James Audubon]] <!--b. 1785--> # {{Icon|B}} [[Louis Agassiz]] <!--b. 1807--> # {{Icon|FA}} '''[[Charles Darwin]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1809--> # {{Icon|B}} [[Joseph Dalton Hooker]] <!--b. 1817--> # {{Icon|B}} [[Gregor Mendel]] <!--b. 1822--> # {{Icon|FA}} [[Alfred Russel Wallace]] <!--b. 1823--> # {{Icon|B}} [[Thomas Henry Huxley]] <!--b. 1825--> # {{Icon|B}} [[Ernst Haeckel]] <!--b. 1834--> # {{Icon|FA}} [[Edward Drinker Cope]] <!--b. 1840--> # {{Icon|C}} [[Eugenius Warming]] <!--b. 1841--> # {{Icon|C}} [[Santiago Ramón y Cajal]] <!--b. 1852--> # {{Icon|B}} [[George Washington Carver]] <!--b. 1864--> # {{Icon|B}} [[Alfred Kinsey]] <!--b. 1894--> # {{Icon|C}} [[Hans Krebs (biochemist)]] <!--b. 1900--> # {{Icon|FA}} [[Barbara McClintock]] <!--b. 1902--> # {{Icon|C}} [[Konrad Lorenz]] <!--b. 1903--> # {{Icon|FA}} [[Rachel Carson]] <!--b. 1907--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Norman Borlaug]] <!--b. 1914--> # {{Icon|B}} [[Francis Crick]] <!--b. 1916--> # {{Icon|B}} [[Rosalind Franklin]] <!--b. 1920--> # {{Icon|B}} [[James Watson]] <!--b. 1928--> # {{Icon|B}} [[Jane Goodall]] <!--b. 1934--> # {{Icon|C}} [[W. D. Hamilton]] <!--b. 1936--> # {{Icon|GA}} [[Stephen Jay Gould]] <!--b. 1941--> {{div col end}} ===Medicine=== {{Vital article count|14}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|B}} [[Paracelsus]] <!--b. 1493--> # {{Icon|C}} [[Andreas Vesalius]] <!--b. 1514--> # {{Icon|B}} [[Li Shizhen]] <!--b. 1518--> # {{Icon|C}} [[William Harvey]] <!--b. 1578--> # {{Icon|Start}} [[Luigi Galvani]] <!--b. 1737--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Edward Jenner]] <!--b. 1749--> # {{Icon|C}} [[Claude Bernard]] <!--b. 1813--> # {{Icon|B}} [[Ignaz Semmelweis]] <!--b. 1818--> # {{Icon|B}} '''[[Florence Nightingale]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1820--> # {{Icon|B}} '''[[Louis Pasteur]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) <!--b. 1822--> # {{Icon|B}} [[Joseph Lister]] <!--b. 1827--> # {{Icon|C}} [[Robert Koch]] <!--b. 1843--> # {{Icon|B}} [[Alexander Fleming]] <!--b. 1881--> # {{Icon|B}} [[Jonas Salk]] <!--b. 1914--> {{Div col end}} ===Earth science and physical geography=== {{Vital article count|6}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|B}} [[James Hutton]]<!--born 1726--> # {{Icon|B}} [[Alexander von Humboldt]] <!--b. 1769--> # {{Icon|B}} [[Charles Lyell]]<!--born 1797--> # {{Icon|C}} [[Alfred Wegener]]<!--born 1880--> # {{Icon|C}} [[Jacques Cousteau]]<!--born 1910--> # {{Icon|B}} [[Marie Tharp]]<!--born 1920--> {{Div col end}} ===Inventors and engineers=== {{Vital article count|34}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|B}} [[James Watt]]<!--born 1736--> # {{Icon|C}} [[Montgolfier brothers]]<!--born 1740 and 1745--> # {{Icon|C}} [[Alessandro Volta]]<!--born 1745--> # {{Icon|C}} [[Nicéphore Niépce]]<!--born 1765--> # {{Icon|C}} [[Robert Fulton]]<!--born 1765--> # {{Icon|C}} [[Eli Whitney]]<!--born 1765--> # {{Icon|C}} [[George Stephenson]]<!--born 1781--> # {{Icon|C}} [[Louis Daguerre]]<!--born 1787--> # {{Icon|B}} [[Samuel Morse]]<!--born 1791--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Isambard Kingdom Brunel]]<!--born 1806--> # {{Icon|C}} [[Cyrus McCormick]]<!--born 1809--> # {{Icon|B}} [[Gustave Eiffel]]<!--born 1832--> # {{Icon|C}} [[Alfred Nobel]]<!--born 1833--> # {{Icon|C}} [[Carl Benz]]<!--born 1844--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} '''[[Thomas Edison]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1847--> # {{Icon|B}} [[Alexander Graham Bell]]<!--born 1847--> # {{Icon|C}} [[Emile Berliner]]<!--born 1851--> # {{Icon|C}} [[Charles Algernon Parsons]]<!--born 1854--> # {{Icon|C}} [[George Eastman]]<!--born 1854--> # {{Icon|GA}} '''[[Nikola Tesla]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1856--> # {{Icon|C}} [[Rudolf Diesel]]<!--born 1858--> # {{Icon|C}} [[Leo Baekeland]]<!--born 1863--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Wright brothers]]<!--born 1871 and 1867--> # {{Icon|B}} [[Lee de Forest]]<!--born 1873--> # {{Icon|B}} [[Guglielmo Marconi]]<!--born 1874--> # {{Icon|B}} [[Robert H. Goddard]]<!--born 1882--> # {{Icon|B}} [[John Logie Baird]]<!--born 1888--> # {{Icon|C}} [[Philo Farnsworth]]<!--born 1906--> # {{Icon|C}} [[Sergei Korolev]]<!--born 1907--> # {{Icon|C}} [[John Bardeen]]<!--born 1908--> # {{Icon|B}} [[William Shockley]]<!--born 1910--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Wernher von Braun]]<!--born 1912--> # {{Icon|C}} [[Jack Kilby]]<!--born 1923--> # {{Icon|C}} [[Nicolaus Otto]] <!--born 1832--> {{Div col end}} ===Mathematicians=== {{Vital article count|44}} {{Div col|colwidth=15em}} ====Early modern==== {{Vital article count|12}} # {{Icon|C}} [[Gerolamo Cardano]]<!--born 1501--> # {{Icon|C}} [[Pierre de Fermat]]<!--born 1601--> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Blaise Pascal]]<!--born 1623--> # {{Icon|C}} [[Gottfried Wilhelm Leibniz]]<!--born 1646--> # {{Icon|C}} [[Jacob Bernoulli]]<!--born 1655--> # {{Icon|C}} [[Johann Bernoulli]]<!--born 1667--> # {{Icon|C}} [[Daniel Bernoulli]]<!--born 1700--> # {{Icon|FA}} '''[[Leonhard Euler]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1707--> # {{Icon|C}} [[Jean le Rond d'Alembert]]<!--born 1717--> # {{Icon|B}} [[Joseph-Louis Lagrange]]<!--born 1736--> # {{Icon|C}} [[Gaspard Monge]]<!--born 1746--> # {{Icon|B}} [[Pierre-Simon Laplace]]<!--born 1749--> ====Modern==== {{Vital article count|32}} # {{Icon|C}} [[Joseph Fourier]]<!--born 1768--> # {{Icon|GA}} {{Icon|FFA}} '''[[Carl Friedrich Gauss]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1777--> # {{Icon|B}} [[Siméon Denis Poisson]]<!--born 1781--> # {{Icon|B}} [[Augustin-Louis Cauchy]]<!--born 1789--> # {{Icon|C}} [[Nikolai Lobachevsky]]<!--born 1792--> # {{Icon|C}} [[Niels Henrik Abel]]<!--born 1802--> # {{Icon|C}} [[Carl Gustav Jacob Jacobi]]<!--born 1804--> # {{Icon|C}} [[Peter Gustav Lejeune Dirichlet]]<!--born Feb. 1805--> # {{Icon|B}} [[William Rowan Hamilton]]<!--born Aug. 1805--> # {{Icon|B}} [[Évariste Galois]]<!--born 1811--> # {{Icon|C}} [[Karl Weierstrass]]<!--born Oct. 1815--> # {{Icon|B}} [[George Boole]]<!--born Nov. 1815--> # {{Icon|B}} [[Arthur Cayley]]<!--born 1821--> # {{Icon|C}} [[Charles Hermite]]<!--born 1822--> # {{Icon|C}} [[Bernhard Riemann]]<!--born 1826--> # {{Icon|FA}} [[Georg Cantor]]<!--born 1845--> # {{Icon|C}} [[Gottlob Frege]]<!--born 1848--> # {{Icon|B}} [[Henri Poincaré]]<!--born 1854--> # {{Icon|B}} [[Karl Pearson]]<!--born 1857--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[David Hilbert]]<!--born 1862--> # {{Icon|FA}} '''[[Emmy Noether]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1882--> # {{Icon|C}} [[Hermann Weyl]]<!--born 1885--> # {{Icon|GA}} [[Srinivasa Ramanujan]]<!--born 1887--> # {{Icon|B}} [[Ronald Fisher]]<!--born 1890--> # {{Icon|C}} [[Stefan Banach]]<!--born 1892--> # {{Icon|C}} [[Alfred Tarski]]<!--born 1901--> # {{Icon|C}} [[Andrey Kolmogorov]]<!--born Apr. 1903--> # {{Icon|GA}} [[John von Neumann]]<!--born Dec. 1903--> # {{Icon|B}} '''[[Kurt Gödel]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1906--> # {{Icon|C}} [[Claude Shannon]]<!--born 1916--> # {{Icon|B}} [[Benoit Mandelbrot]]<!--born 1924--> # {{Icon|B}} [[Alexander Grothendieck]]<!--born 1928--> {{Div col end}} ===Computer scientists=== {{Vital article count|12}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|B}} [[Charles Babbage]]<!--born 1791--> # {{Icon|B}} [[Ada Lovelace]]<!--born 1815--> # {{Icon|B}} [[Grace Hopper]]<!--born 1906--> # {{Icon|B}} [[Konrad Zuse]]<!--born 1910--> # {{Icon|GA}} '''[[Alan Turing]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]])<!--born 1912--> # {{Icon|GA}} [[Douglas Engelbart]]<!--born 1925--> # {{Icon|B}} [[Edsger W. Dijkstra]]<!--born 1930--> # {{Icon|B}} [[Donald Knuth]]<!--born 1938--> # {{Icon|C}} [[Dennis Ritchie]]<!--born 1941--> # {{Icon|B}} [[Steve Wozniak]]<!--born 1950--> # {{Icon|C}} [[Tim Berners-Lee]]<!--born 1955--> # {{Icon|B}} [[Linus Torvalds]]<!--born 1969--> {{Div col end}} ==Sports figures== {{Vital article count|77}} ===Individual sports=== {{Vital article count|48}} {{Div col|colwidth=15em}} ====Athletics==== {{Vital article count|12}} # {{Icon|C}} [[Pierre de Coubertin]]<!--born 1863--> # {{Icon|GA}} [[Paavo Nurmi]]<!--born 1897--> # {{Icon|C}} [[Jesse Owens]]<!--born 1913--> # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Fanny Blankers-Koen]]<!--born 1918--> # {{Icon|C}} [[Wilma Rudolph]]<!--born 1940--> # {{Icon|B}} [[Florence Griffith Joyner]]<!--born 1959--> # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Carl Lewis]]<!--born 1961--> # {{Icon|C}} [[Jackie Joyner-Kersee]]<!--born 1962--> # {{Icon|C}} [[Sergey Bubka]]<!--born 1963--> # {{Icon|C}} [[Haile Gebrselassie]]<!--born 1973--> # {{Icon|C}} [[Hicham El Guerrouj]]<!--born 1974--> # {{Icon|GA}} [[Usain Bolt]]<!--born 1986--> ====Auto racing==== {{Vital article count|3}} # {{Icon|C}} [[Enzo Ferrari]]<!--born 1898--> # {{Icon|B}} [[Juan Manuel Fangio]]<!--born 1911--> # {{Icon|GA}} [[Michael Schumacher]]<!--born 1969--> ====Boxing==== {{Vital article count|3}} # {{Icon|B}} [[Joe Louis]]<!--born 1914--> # {{Icon|GA}} [[Sugar Ray Robinson]]<!--born 1921--> # {{Icon|B}} [[Muhammad Ali]]<!--born 1942--> ====Chess==== {{Vital article count|2}} # {{Icon|GA}} [[Bobby Fischer]]<!--born 1943--> # {{Icon|GA}} {{Icon|FFA}} [[Garry Kasparov]]<!--born 1963--> ====Climbing and mountaineering==== {{Vital article count|2}} # {{Icon|B}} [[Tenzing Norgay]]<!--born 1914--> # {{Icon|GA}} [[Edmund Hillary]]<!--born 1919--> ====Cycling==== {{Vital article count|1}} # {{Icon|GA}} [[Eddy Merckx]]<!--born 1945--> ====Figure skating==== {{Vital article count|2}} # {{Icon|C}} [[Sonja Henie]]<!--born 1912--> # {{Icon|GA}} [[Yuzuru Hanyu]]<!--born 1994--> ====Golf==== {{Vital article count|2}} # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Jack Nicklaus]]<!--born 1940--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Tiger Woods]]<!--born 1975--> ====Gymnastics==== {{Vital article count|3}} # {{Icon|C}} [[Larisa Latynina]]<!--born 1934--> # {{Icon|B}} [[Nadia Comăneci]]<!--born 1961--> # {{Icon|B}} [[Simone Biles]]<!--born 1997--> ====Martial arts==== {{Vital article count|2}} # {{Icon|GA}} [[Kanō Jigorō]]<!--born 1860--> # {{Icon|B}} [[Bruce Lee]]<!--born 1940--> ====Skiing==== {{Vital article count|2}} # {{Icon|C}} [[Ingemar Stenmark]]<!--born 1956--> # {{Icon|C}} [[Marit Bjørgen]]<!--born 1980--> ====Speed skating==== {{Vital article count|1}} # {{Icon|C}} [[Eric Heiden]]<!--born 1958--> ====Swimming==== {{Vital article count|3}} # {{Icon|B}} [[Johnny Weissmuller]]<!--born 1904--> # {{Icon|B}} [[Mark Spitz]]<!--born 1950--> # {{Icon|GA}} [[Michael Phelps]]<!--born 1985--> ====Tennis==== {{Vital article count|7}} # {{Icon|B}} [[Rod Laver]]<!--born 1938--> # {{Icon|B}} [[Margaret Court]]<!--born 1942--> # {{Icon|B}} [[Martina Navratilova]]<!--born 1956--> # {{Icon|B}} [[Steffi Graf]]<!--born 1969--> # {{Icon|GA}} [[Roger Federer]]<!--born 1981--> # {{Icon|B}} [[Serena Williams]]<!--born 1981--> # {{Icon|B}} [[Novak Djokovic]]<!--born 1987--> ====Wrestling==== {{Vital article count|1}} # {{Icon|C}} [[Aleksandr Karelin]]<!--born 1967--> ====Multiple sports==== {{Vital article count|2}} # {{Icon|FA}} [[Jim Thorpe]]<!--born 1887--> # {{Icon|B}} [[Babe Didrikson Zaharias]]<!--born 1911--> {{Div col end}} ===Team sports=== {{Vital article count|29}} {{Div col|colwidth=15em}} ====American football==== {{Vital article count|2}} # {{Icon|B}} [[Jim Brown]] <!--born 1936--> # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Tom Brady]] <!--born 1977--> ====Association football==== {{Vital article count|12}} # {{Icon|B}} [[Alfredo Di Stéfano]]<!--born 1926--> # {{Icon|B}} [[Lev Yashin]]<!--born 1929--> # {{Icon|GA}} [[Pelé]]<!--born 1940--> # {{Icon|B}} [[Franz Beckenbauer]]<!--born 1945--> # {{Icon|B}} [[Johan Cruyff]]<!--born 1947--> # {{Icon|B}} [[Diego Maradona]]<!--born 1960--> # {{Icon|GA}} [[Mia Hamm]]<!--born 1972--> # {{Icon|B}} [[Zinedine Zidane]]<!--born 1972--> # {{Icon|B}} [[Ronaldo (Brazilian footballer)]]<!--born 1976--> # {{Icon|B}} [[Cristiano Ronaldo]]<!--born 1985--> # {{Icon|GA}} [[Marta (footballer)]]<!--born 1986--> # {{Icon|GA}} [[Lionel Messi]]<!--born 1987--> ====Baseball==== {{Vital article count|2}} # {{Icon|FA}} [[Babe Ruth]]<!--born 1895--> # {{Icon|FA}} [[Jackie Robinson]]<!--born 1919--> ====Basketball==== {{Vital article count|4}} # {{Icon|GA}} [[Wilt Chamberlain]]<!--born 1936--> # {{Icon|B}} [[Kareem Abdul-Jabbar]]<!--born 1947--> # {{Icon|FA}} [[Michael Jordan]]<!--born 1963--> # {{Icon|GA}} [[LeBron James]]<!--born 1984--> ====Cricket==== {{Vital article count|4}} # {{Icon|B}} [[W. G. Grace]]<!--born 1848--> # {{Icon|FA}} [[Don Bradman]]<!--born 1908--> # {{Icon|C}} [[Garfield Sobers]]<!--born 1936--> # {{Icon|B}} [[Sachin Tendulkar]]<!--born 1973--> ====Field hockey==== {{Vital article count|1}} # {{Icon|C}} [[Dhyan Chand]]<!--born 1905--> ====Ice hockey==== {{Vital article count|2}} # {{Icon|B}} [[Gordie Howe]]<!--born 1928--> # {{Icon|FA}} [[Wayne Gretzky]]<!--born 1961--> ====Rowing==== {{Vital article count|1}} # {{Icon|C}} [[Steve Redgrave]]<!--born 1962--> ====Rugby union==== {{Vital article count|1}} # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Jonah Lomu]]<!--born 1975--> {{Div col end}} ==Criminals== {{vital article count|7}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|FA}} [[Blackbeard]] <!--born 1680--> # {{Icon|FA}} [[Jack the Ripper]] <!--fl. 19th century--> # {{Icon|B}} [[Talaat Pasha]] <!--born 1874--> # {{Icon|GA}} [[Al Capone]] <!--born 1899--> # {{Icon|GA}} [[Heinrich Himmler]] <!--born 1900--> # {{Icon|C}} [[Pablo Escobar]] <!--born 1949--> # {{Icon|B}} [[Osama bin Laden]] <!--born 1957--> {{div col end}} <noinclude> {{Core topics}} </noinclude> [[Category:Wikipedia article lists|All languages should have]] [[Category:Wikipedia core topics|Vital articles]] [[Category:Wikipedia vital articles| ]] [[শ্ৰেণী:তালিকাসমূহ]] f5xgcrzst9mauch3txm2dgq9j4fmrqf ৰূপালী চাকংকৰ 0 131221 617413 614691 2026-07-16T01:14:51Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617413 wikitext text/x-wiki {{Wikify}} '''ৰূপালী চাকংকৰ''' হৈছে মহাৰাষ্ট্ৰৰ এগৰাকী বিশিষ্ট ভাৰতীয় ৰাজনীতিবিদ যি বৰ্তমান মহাৰাষ্ট্ৰ ৰাজ্যিক মহিলা আয়োগ অধ্যক্ষ হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰি আছে।<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/marathi/india-58912680|dead-url=2025-12-24|language=mr}}</ref><ref>{{Cite web|date=2023-10-22|title=MSCW chief Chakankar demands action in Beed woman stripping case|url=https://indianexpress.com/article/cities/mumbai/mscw-chief-chakankar-action-beed-woman-stripping-case-8995085/|accessdate=2025-12-24|work=The Indian Express|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=:: Welcome ::|url=https://mscw.org.in/members2.php|accessdate=2025-12-24|work=mscw.org.in}}</ref><ref>{{Cite web|last=Shrivastava|first=Sonu|date=2025-05-25|title=NCP (SP) Demands Removal If State Women’s Commission Chairperson|url=https://www.deccanchronicle.com/nation/ncp-sp-demands-removal-if-state-womens-commission-chairperson-1881117|accessdate=2025-12-24|work=www.deccanchronicle.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=रुपाली चाकणकरांच्या हस्ते लेकाच्या सिनेमाच पोस्टर लॉंच, शिल्पा-सोहम दिसणार एकत्र|url=https://lokmat.news18.com/entertainment/taday-ncp-leader-rupali-chakankar-launch-her-son-soham-chakankar-debut-marathi-film-tu-aani-mee-mee-aani-tu-film-poster-sp-707528.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220630162430/https://lokmat.news18.com/entertainment/taday-ncp-leader-rupali-chakankar-launch-her-son-soham-chakankar-debut-marathi-film-tu-aani-mee-mee-aani-tu-film-poster-sp-707528.html|archivedate=2022-06-30|accessdate=2025-12-24|work=News18 Lokmat|language=mr-IN|deadurl=no}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/marathi/india-58912680|dead-url=2025-12-24|language=mr}}</ref><ref>{{Cite web|date=2023-10-22|title=MSCW chief Chakankar demands action in Beed woman stripping case|url=https://indianexpress.com/article/cities/mumbai/mscw-chief-chakankar-action-beed-woman-stripping-case-8995085/|accessdate=2025-12-24|work=The Indian Express|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=:: Welcome ::|url=https://mscw.org.in/members2.php|accessdate=2025-12-24|work=mscw.org.in}}</ref><ref>{{Cite web|last=Shrivastava|first=Sonu|date=2025-05-25|title=NCP (SP) Demands Removal If State Women’s Commission Chairperson|url=https://www.deccanchronicle.com/nation/ncp-sp-demands-removal-if-state-womens-commission-chairperson-1881117|accessdate=2025-12-24|work=www.deccanchronicle.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=रुपाली चाकणकरांच्या हस्ते लेकाच्या सिनेमाच पोस्टर लॉंच, शिल्पा-सोहम दिसणार एकत्र|url=https://lokmat.news18.com/entertainment/taday-ncp-leader-rupali-chakankar-launch-her-son-soham-chakankar-debut-marathi-film-tu-aani-mee-mee-aani-tu-film-poster-sp-707528.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220630162430/https://lokmat.news18.com/entertainment/taday-ncp-leader-rupali-chakankar-launch-her-son-soham-chakankar-debut-marathi-film-tu-aani-mee-mee-aani-tu-film-poster-sp-707528.html|archivedate=2022-06-30|accessdate=2025-12-24|work=News18 Lokmat|language=mr-IN|deadurl=no}}</ref> 2025 চনৰ শেষলৈকে, তেওঁ জাতীয়তাবাদী কংগ্ৰেছ পাৰ্টি (এনচিপি)ৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ নেতা হৈ আছে, বিশেষকৈ উপ মুখ্যমন্ত্ৰী অজিত পাৱাৰৰ নেতৃত্বত থকা গোটটোত।<ref>{{Cite web|title=रुपाली चाकणकरांची एकूण संपत्ती किती? त्यांचे पती काय काम करतात? जाणून घ्या A To Z माहिती|url=https://zeenews.india.com/marathi/photos/ajit-pawar-ncp-leader-rupali-chakankar-property-details-husband-name-education-political-career-net-worth-everything-you-need-to-know/954928|accessdate=2025-12-24|work=Zee 24 taas|language=mr}}</ref><ref>{{Cite web|date=2025-12-21|title=Rupali Chakankar News in Marathi (रुपाली चाकणकर मराठी बातम्या) Latest News on Rupali Chakankar in Marathi (रुपाली चाकणकर ताज्या मराठी बातम्या) at Loksatta.com|url=https://www.loksatta.com/about/rupali-chakankar/|accessdate=2025-12-24|work=Loksatta|language=mr}}</ref><ref>{{Cite web|last=P. T. I. News|title=NCP appoints Rupali Chakankar, Suraj Chavan as spokespersons|url=https://www.ptinews.com/story/national/ncp-appoints-rupali-chakankar-suraj-chavan-as-spokespersons/3083557|accessdate=2025-12-24|work=www.ptinews.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Rupali Chakankar re-appointed Maha women panel chief|url=https://english.hindusthansamachar.in/Encyc/2024/10/16/Rose-to-Commissioner-level-from-a-corporator.php|accessdate=2025-12-24|work=english.hindusthansamachar.in|language=en|archivedate=2026-01-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20260102204144/https://english.hindusthansamachar.in/Encyc/2024/10/16/Rose-to-Commissioner-level-from-a-corporator.php|deadurl=yes}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} fqfsxkztmw8nxb9vq9ma1cmrm0i4171 617415 617413 2026-07-16T01:15:24Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617415 wikitext text/x-wiki {{Wikify}}{{পোখালি}} '''ৰূপালী চাকংকৰ''' হৈছে মহাৰাষ্ট্ৰৰ এগৰাকী বিশিষ্ট ভাৰতীয় ৰাজনীতিবিদ যি বৰ্তমান মহাৰাষ্ট্ৰ ৰাজ্যিক মহিলা আয়োগ অধ্যক্ষ হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰি আছে।<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/marathi/india-58912680|dead-url=2025-12-24|language=mr}}</ref><ref>{{Cite web|date=2023-10-22|title=MSCW chief Chakankar demands action in Beed woman stripping case|url=https://indianexpress.com/article/cities/mumbai/mscw-chief-chakankar-action-beed-woman-stripping-case-8995085/|accessdate=2025-12-24|work=The Indian Express|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=:: Welcome ::|url=https://mscw.org.in/members2.php|accessdate=2025-12-24|work=mscw.org.in}}</ref><ref>{{Cite web|last=Shrivastava|first=Sonu|date=2025-05-25|title=NCP (SP) Demands Removal If State Women’s Commission Chairperson|url=https://www.deccanchronicle.com/nation/ncp-sp-demands-removal-if-state-womens-commission-chairperson-1881117|accessdate=2025-12-24|work=www.deccanchronicle.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=रुपाली चाकणकरांच्या हस्ते लेकाच्या सिनेमाच पोस्टर लॉंच, शिल्पा-सोहम दिसणार एकत्र|url=https://lokmat.news18.com/entertainment/taday-ncp-leader-rupali-chakankar-launch-her-son-soham-chakankar-debut-marathi-film-tu-aani-mee-mee-aani-tu-film-poster-sp-707528.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220630162430/https://lokmat.news18.com/entertainment/taday-ncp-leader-rupali-chakankar-launch-her-son-soham-chakankar-debut-marathi-film-tu-aani-mee-mee-aani-tu-film-poster-sp-707528.html|archivedate=2022-06-30|accessdate=2025-12-24|work=News18 Lokmat|language=mr-IN|deadurl=no}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/marathi/india-58912680|dead-url=2025-12-24|language=mr}}</ref><ref>{{Cite web|date=2023-10-22|title=MSCW chief Chakankar demands action in Beed woman stripping case|url=https://indianexpress.com/article/cities/mumbai/mscw-chief-chakankar-action-beed-woman-stripping-case-8995085/|accessdate=2025-12-24|work=The Indian Express|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=:: Welcome ::|url=https://mscw.org.in/members2.php|accessdate=2025-12-24|work=mscw.org.in}}</ref><ref>{{Cite web|last=Shrivastava|first=Sonu|date=2025-05-25|title=NCP (SP) Demands Removal If State Women’s Commission Chairperson|url=https://www.deccanchronicle.com/nation/ncp-sp-demands-removal-if-state-womens-commission-chairperson-1881117|accessdate=2025-12-24|work=www.deccanchronicle.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=रुपाली चाकणकरांच्या हस्ते लेकाच्या सिनेमाच पोस्टर लॉंच, शिल्पा-सोहम दिसणार एकत्र|url=https://lokmat.news18.com/entertainment/taday-ncp-leader-rupali-chakankar-launch-her-son-soham-chakankar-debut-marathi-film-tu-aani-mee-mee-aani-tu-film-poster-sp-707528.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220630162430/https://lokmat.news18.com/entertainment/taday-ncp-leader-rupali-chakankar-launch-her-son-soham-chakankar-debut-marathi-film-tu-aani-mee-mee-aani-tu-film-poster-sp-707528.html|archivedate=2022-06-30|accessdate=2025-12-24|work=News18 Lokmat|language=mr-IN|deadurl=no}}</ref> ২০২৫ চনৰ শেষলৈকে, তেওঁ জাতীয়তাবাদী কংগ্ৰেছ পাৰ্টি (এনচিপি)ৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ নেতা হৈ আছে, বিশেষকৈ উপ মুখ্যমন্ত্ৰী অজিত পাৱাৰৰ নেতৃত্বত থকা গোটটোত।<ref>{{Cite web|title=रुपाली चाकणकरांची एकूण संपत्ती किती? त्यांचे पती काय काम करतात? जाणून घ्या A To Z माहिती|url=https://zeenews.india.com/marathi/photos/ajit-pawar-ncp-leader-rupali-chakankar-property-details-husband-name-education-political-career-net-worth-everything-you-need-to-know/954928|accessdate=2025-12-24|work=Zee 24 taas|language=mr}}</ref><ref>{{Cite web|date=2025-12-21|title=Rupali Chakankar News in Marathi (रुपाली चाकणकर मराठी बातम्या) Latest News on Rupali Chakankar in Marathi (रुपाली चाकणकर ताज्या मराठी बातम्या) at Loksatta.com|url=https://www.loksatta.com/about/rupali-chakankar/|accessdate=2025-12-24|work=Loksatta|language=mr}}</ref><ref>{{Cite web|last=P. T. I. News|title=NCP appoints Rupali Chakankar, Suraj Chavan as spokespersons|url=https://www.ptinews.com/story/national/ncp-appoints-rupali-chakankar-suraj-chavan-as-spokespersons/3083557|accessdate=2025-12-24|work=www.ptinews.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Rupali Chakankar re-appointed Maha women panel chief|url=https://english.hindusthansamachar.in/Encyc/2024/10/16/Rose-to-Commissioner-level-from-a-corporator.php|accessdate=2025-12-24|work=english.hindusthansamachar.in|language=en|archivedate=2026-01-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20260102204144/https://english.hindusthansamachar.in/Encyc/2024/10/16/Rose-to-Commissioner-level-from-a-corporator.php|deadurl=yes}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} fljmh0dcw3073jhpg4b8bvc388n2r17 617416 617415 2026-07-16T01:15:55Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:মহাৰাষ্ট্ৰৰ ব্যক্তি]] using [[WP:HC|HotCat]] 617416 wikitext text/x-wiki {{Wikify}}{{পোখালি}} '''ৰূপালী চাকংকৰ''' হৈছে মহাৰাষ্ট্ৰৰ এগৰাকী বিশিষ্ট ভাৰতীয় ৰাজনীতিবিদ যি বৰ্তমান মহাৰাষ্ট্ৰ ৰাজ্যিক মহিলা আয়োগ অধ্যক্ষ হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰি আছে।<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/marathi/india-58912680|dead-url=2025-12-24|language=mr}}</ref><ref>{{Cite web|date=2023-10-22|title=MSCW chief Chakankar demands action in Beed woman stripping case|url=https://indianexpress.com/article/cities/mumbai/mscw-chief-chakankar-action-beed-woman-stripping-case-8995085/|accessdate=2025-12-24|work=The Indian Express|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=:: Welcome ::|url=https://mscw.org.in/members2.php|accessdate=2025-12-24|work=mscw.org.in}}</ref><ref>{{Cite web|last=Shrivastava|first=Sonu|date=2025-05-25|title=NCP (SP) Demands Removal If State Women’s Commission Chairperson|url=https://www.deccanchronicle.com/nation/ncp-sp-demands-removal-if-state-womens-commission-chairperson-1881117|accessdate=2025-12-24|work=www.deccanchronicle.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=रुपाली चाकणकरांच्या हस्ते लेकाच्या सिनेमाच पोस्टर लॉंच, शिल्पा-सोहम दिसणार एकत्र|url=https://lokmat.news18.com/entertainment/taday-ncp-leader-rupali-chakankar-launch-her-son-soham-chakankar-debut-marathi-film-tu-aani-mee-mee-aani-tu-film-poster-sp-707528.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220630162430/https://lokmat.news18.com/entertainment/taday-ncp-leader-rupali-chakankar-launch-her-son-soham-chakankar-debut-marathi-film-tu-aani-mee-mee-aani-tu-film-poster-sp-707528.html|archivedate=2022-06-30|accessdate=2025-12-24|work=News18 Lokmat|language=mr-IN|deadurl=no}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/marathi/india-58912680|dead-url=2025-12-24|language=mr}}</ref><ref>{{Cite web|date=2023-10-22|title=MSCW chief Chakankar demands action in Beed woman stripping case|url=https://indianexpress.com/article/cities/mumbai/mscw-chief-chakankar-action-beed-woman-stripping-case-8995085/|accessdate=2025-12-24|work=The Indian Express|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=:: Welcome ::|url=https://mscw.org.in/members2.php|accessdate=2025-12-24|work=mscw.org.in}}</ref><ref>{{Cite web|last=Shrivastava|first=Sonu|date=2025-05-25|title=NCP (SP) Demands Removal If State Women’s Commission Chairperson|url=https://www.deccanchronicle.com/nation/ncp-sp-demands-removal-if-state-womens-commission-chairperson-1881117|accessdate=2025-12-24|work=www.deccanchronicle.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=रुपाली चाकणकरांच्या हस्ते लेकाच्या सिनेमाच पोस्टर लॉंच, शिल्पा-सोहम दिसणार एकत्र|url=https://lokmat.news18.com/entertainment/taday-ncp-leader-rupali-chakankar-launch-her-son-soham-chakankar-debut-marathi-film-tu-aani-mee-mee-aani-tu-film-poster-sp-707528.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220630162430/https://lokmat.news18.com/entertainment/taday-ncp-leader-rupali-chakankar-launch-her-son-soham-chakankar-debut-marathi-film-tu-aani-mee-mee-aani-tu-film-poster-sp-707528.html|archivedate=2022-06-30|accessdate=2025-12-24|work=News18 Lokmat|language=mr-IN|deadurl=no}}</ref> ২০২৫ চনৰ শেষলৈকে, তেওঁ জাতীয়তাবাদী কংগ্ৰেছ পাৰ্টি (এনচিপি)ৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ নেতা হৈ আছে, বিশেষকৈ উপ মুখ্যমন্ত্ৰী অজিত পাৱাৰৰ নেতৃত্বত থকা গোটটোত।<ref>{{Cite web|title=रुपाली चाकणकरांची एकूण संपत्ती किती? त्यांचे पती काय काम करतात? जाणून घ्या A To Z माहिती|url=https://zeenews.india.com/marathi/photos/ajit-pawar-ncp-leader-rupali-chakankar-property-details-husband-name-education-political-career-net-worth-everything-you-need-to-know/954928|accessdate=2025-12-24|work=Zee 24 taas|language=mr}}</ref><ref>{{Cite web|date=2025-12-21|title=Rupali Chakankar News in Marathi (रुपाली चाकणकर मराठी बातम्या) Latest News on Rupali Chakankar in Marathi (रुपाली चाकणकर ताज्या मराठी बातम्या) at Loksatta.com|url=https://www.loksatta.com/about/rupali-chakankar/|accessdate=2025-12-24|work=Loksatta|language=mr}}</ref><ref>{{Cite web|last=P. T. I. News|title=NCP appoints Rupali Chakankar, Suraj Chavan as spokespersons|url=https://www.ptinews.com/story/national/ncp-appoints-rupali-chakankar-suraj-chavan-as-spokespersons/3083557|accessdate=2025-12-24|work=www.ptinews.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Rupali Chakankar re-appointed Maha women panel chief|url=https://english.hindusthansamachar.in/Encyc/2024/10/16/Rose-to-Commissioner-level-from-a-corporator.php|accessdate=2025-12-24|work=english.hindusthansamachar.in|language=en|archivedate=2026-01-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20260102204144/https://english.hindusthansamachar.in/Encyc/2024/10/16/Rose-to-Commissioner-level-from-a-corporator.php|deadurl=yes}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:মহাৰাষ্ট্ৰৰ ব্যক্তি]] 9ccvqzvd5xyhie3zwd1087eyk01czgd অঞ্জলি মেনন 0 131585 617590 581861 2026-07-16T10:40:28Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617590 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = অঞ্জলি মেনন | image = അജ്ഞലി മേനോൻ (cropped).jpg | caption = ২০১৬ চনত এক অনুষ্ঠানত অঞ্জলি | birth_place = কোঝিকোড, [[কেৰালা]], [[ভাৰত]]<ref>{{Cite web|date=2014-06-09|title=Anjali Menon's 'Bangalore Days' creates history |url=https://www.firstpost.com/entertainment/anjali-menons-bangalore-days-creates-history-1562751.html|access-date=2021-03-05|website=Firstpost|archive-date=14 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221014014522/https://www.firstpost.com/entertainment/anjali-menons-bangalore-days-creates-history-1562751.html|url-status=live}}</ref> | occupation = চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক<br/>চিত্ৰনাট্যকাৰ | alma_mater = প্ৰভিডেন্স উইমেন্স কলেজ<br/>পুনে বিশ্ববিদ্যালয়<br/>লণ্ডন ফিল্ম স্কুল | years_active = ২০০৯–বৰ্তমান | spouse = বিনোদ মেনন | parents = টি. মাধৱন নায়াৰ<br/>সৰদা নায়াৰ | website = {{URL|anjalimenon.in}} }} '''অঞ্জলি মেনন''' হৈছে [[মালয়ালম]] চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগত মুখ্যতঃ কৰ্মৰত এগৰাকী ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক আৰু চিত্ৰনাট্যকাৰ।<ref name="Aravind">{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/what-makes-bangalore-days-director-anjali-menon-a-rarity-in-indian-cinema/articleshow/64990470.cms?from=mdr|title=What makes 'Bangalore Days' director Anjali Menon a rarity in Indian cinema|last=Aravind|first=Indulekha|date=2018-07-14|work=The Economic Times|access-date=2019-07-31|archive-date=22 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211222125506/https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/what-makes-bangalore-days-director-anjali-menon-a-rarity-in-indian-cinema/articleshow/64990470.cms?from=mdr|url-status=live}}</ref> তেওঁ নিজৰ কৰ্মৰ বাবে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়, ৰাষ্ট্ৰীয় আৰু ৰাজ্যিক বঁটা লাভ কৰিছে। তেওঁ বিশেষকৈ তেওঁৰ পূৰ্ণদৈৰ্ঘ্য চলচ্চিত্ৰ ''মাঞ্জাডিকুৰু'',<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/Manjadikuru-girl-lives-a-sad-life-off-the-screen-too/articleshow/14348089.cms|title='Manjadikuru' girl lives a sad life off the screen too|date=23 June 2012|first=Arun|last=Janardhanan|website=The Times of India|language=en|access-date=2019-07-31|archive-date=1 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211201162549/https://timesofindia.indiatimes.com/city/chennai/manjadikuru-girl-lives-a-sad-life-off-the-screen-too/articleshow/14348089.cms|url-status=live}}</ref> ''কেৰালা কেফে'' (''হেপ্পি জাৰ্নি''), ''উস্তাদ হোটেল'', ''বেংগালোৰ ডেইজ'', ''কুডে'' আৰু ''ৱণ্ডাৰ উইমেন'' চলচ্চিত্ৰসমূহৰ বাবে অধিক জনাজাত।<ref name="Charmy Harikrishnan & Shephali Bhatt">{{Cite news|url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/how-a-wave-of-women-filmmakers-is-changing-indian-cinema/articleshow/66297171.cms?from=mdr|title=How women film-makers like Meghna Gulzar, Rima Das, Anjali Menon & Nandita Das are changing the face of Indian cinema|last=Harikrishnan|first=Charmy|date=2018-10-21|work=The Economic Times|access-date=2021-08-10|archive-date=4 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220904163528/https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/how-a-wave-of-women-filmmakers-is-changing-indian-cinema/articleshow/66297171.cms?from=mdr|url-status=live}}</ref> অঞ্জলি হৈছে মুম্বাই আৰু কেৰালাভিত্তিক চলচ্চিত্ৰ সংস্থা ‘লিটল ফিল্মছ’ৰ প্ৰতিষ্ঠাপক।<ref>{{Cite web |url=https://littlefilmsindia.com/ |title=Little Films India |access-date=9 July 2023 |archive-date=4 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230404221051/https://www.littlefilmsindia.com/ |url-status=live }}</ref> তেওঁ মালয়ালম চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগত লিংগ সমতাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰা সংগঠন ‘উইমেন ইন চিনেমা কালেক্টিভ’ৰ অন্যতম প্ৰতিষ্ঠাপক।<ref>{{cite news |last1=Praveen |first1=S. r |title=Women in Cinema Collective condemns AMMA's decision to reinstate actor Dileep |url=http://www.thehindu.com/news/national/kerala/women-in-cinema-collective-condemns-ammas-decision-to-reinstate-actor-dileep/article24252575.ece |work=The Hindu |date=25 June 2018 |language=en-IN |access-date=9 July 2023 |archive-date=24 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230424192632/https://www.thehindu.com/news/national/kerala/women-in-cinema-collective-condemns-ammas-decision-to-reinstate-actor-dileep/article24252575.ece |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news|title=Parvathy Menon, Manju Warrier, Bhavana and others form Women in Cinema Collective|url=http://indianexpress.com/article/entertainment/regional/parvathy-menon-manju-warrier-bhavana-and-others-form-women-in-cinema-collective-4686196/|access-date=27 December 2017|work=The Indian Express|agency=The Indian Express|date=4 June 2017|archive-date=18 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171218040006/http://indianexpress.com/article/entertainment/regional/parvathy-menon-manju-warrier-bhavana-and-others-form-women-in-cinema-collective-4686196/|url-status=live}}</ref> তেওঁ মুম্বাই একাডেমি অৱ দ্য মুভিং ইমেজৰ বৰ্ড সদস্যও।<ref>{{cite web |title=Mumbai Academy of Moving Image - Trustees Site |url=https://www.mumbaifilmfestival.com/festival/trustees |website=www.mumbaifilmfestival.com |access-date=9 July 2023 |archive-date=20 January 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230120104803/https://www.mumbaifilmfestival.com/festival/trustees |url-status=live |archivedate=20 January 2023 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230120104803/https://www.mumbaifilmfestival.com/festival/trustees |deadurl=yes }}</ref> == প্ৰাৰম্ভিক জীৱন আৰু শিক্ষা == অঞ্জলি মেননৰ জন্ম কোঝিকোডত টি. এম. নায়াৰ আৰু সৰদা নায়াৰৰ ঘৰত হৈছিল। তেওঁ শৈশৱৰ এটা ডাঙৰ অংশ সংযুক্ত আৰব আমিৰাতৰ ডুবাইত অতিবাহিত কৰে।<ref>{{cite web | url=http://www.smartdriveonline.in/the-wheel-of-life-by-anjali-menon/ | title=Smartdriveonline.in | access-date=9 July 2023 | archive-date=27 November 2020 | archive-url=https://web.archive.org/web/20201127075245/http://www.smartdriveonline.in/the-wheel-of-life-by-anjali-menon/ | url-status=dead | archivedate=27 November 2020 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20201127075245/http://www.smartdriveonline.in/the-wheel-of-life-by-anjali-menon/ | deadurl=yes }}</ref> লণ্ডন ফিল্ম স্কুলৰ প্ৰাক্তন ছাত্ৰী অঞ্জলিয়ে ২০০৩ চনত চলচ্চিত্ৰ পৰিচালনা, চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজনা আৰু চলচ্চিত্ৰ সম্পাদনাত সন্মানসহ স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী লাভ কৰে। চলচ্চিত্ৰ শিক্ষাৰ পূৰ্বে তেওঁ প্ৰভিডেন্স উইমেন্স কলেজ, কোঝিকোডৰপৰা স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰিছিল আৰু পুনে বিশ্ববিদ্যালয়ৰপৰা যোগাযোগ অধ্যয়নত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী অৰ্জন কৰে। অঞ্জলিয়ে ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় নৃত্য আৰু সংগীতত প্ৰশিক্ষণ লাভ কৰিছে।<ref name="Mathews">{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/anjali-menons-bharatanatyam-photos-are-a-real-vijayadashami-treat/articleshow/78876932.cms|title=Anjali Menon's bharatanatyam photos are a real Vijayadashami treat|last=Mathews|first=Anna|date=2020-10-26|work=Times of India|access-date=2021-08-10|archive-date=1 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211201162545/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/anjali-menons-bharatanatyam-photos-are-a-real-vijayadashami-treat/articleshow/78876932.cms|url-status=live}}</ref><ref name=":0">{{Cite web|title=About AM|url=https://anjalimenon.wordpress.com/about-am/|date=2011-11-26|website=Anjali Menon|language=en|access-date=2020-05-22|archive-date=19 March 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170319073101/https://anjalimenon.wordpress.com/about-am/|url-status=dead|archivedate=2017-03-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170319073101/https://anjalimenon.wordpress.com/about-am/|deadurl=yes}}</ref><ref>{{cite web |title=Cut to Anjali |url=http://www.hindu.com/mp/2009/09/12/stories/2009091252510600.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090923205209/http://www.hindu.com/mp/2009/09/12/stories/2009091252510600.htm |url-status=dead |archive-date=23 September 2009 |date=12 September 2009 |work=The Hindu |access-date=17 December 2009 |archivedate=23 September 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090923205209/http://www.hindu.com/mp/2009/09/12/stories/2009091252510600.htm |deadurl=yes }}</ref> == ব্যক্তিগত জীৱন == তেওঁ ভাৰত আৰু সংযুক্ত আৰব আমিৰাতৰ ডুবাইৰ মাজত বাস কৰে।<ref>{{Cite web|url=https://gulfnews.com/friday/art-people/filmmaker-anjali-menon-talks-about-films-and-family-1.2246042|title=How Anjali Menon went from successful writer to director of one of Malayalam cinema's biggest hits|last=Dutta|first=Nandita|website=Scroll.in|date=25 July 2019 |language=en-US|access-date=2019-07-31|archive-date=20 November 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221120061019/https://scroll.in/reel/930775/how-anjali-menon-went-from-successful-writer-to-director-of-one-of-malayalam-cinemas-biggest-hits|url-status=live}}</ref> == চলচ্চিত্ৰ তালিকা == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" | বছৰ ! scope="col" | চলচ্চিত্ৰ ! পৰিচালনা ! চিত্ৰনাট্য ! scope="col" class="unsortable"| মন্তব্য |- | ২০০০ | ''ব্লেক নৰ হোৱাইট'' | {{Ya}} | {{Ya}} | চুটি চলচ্চিত্ৰ |- | ২০০৯ | ''কেৰালা কেফে'' | {{Ya}} | {{Ya}} | “হেপ্পী জাৰ্নি” খণ্ড |- | rowspan="2" | ২০১২ | ''মাঞ্জাডিক্কুৰু'' | {{Ya}} | {{Ya}} | — |- | ''উস্তাদ হোটেল'' | {{Na}} | {{Ya}} | — |- | ২০১৪ | ''বেংগালোৰ ডেইজ'' | {{Ya}} | {{Ya}} | — |- | ২০১৮ | ''কূডে'' | {{Ya}} | {{Ya}} | — |- | ২০২২ | ''ৱাণ্ডাৰ ৱিমেন'' | {{Ya}} | {{Ya}} | ইংৰাজী ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ; [[Sony LIV]]-ত সোজাকৈ মুক্তি |- | ২০২৫ | ''বেকষ্টেজ'' | {{Ya}} | {{Ya}} | ইংৰাজী চুটি চলচ্চিত্ৰ; সংকলন ধাৰাবাহিক ''যুৱা সপোনোঁ কা সফৰ''-ৰ অংশ |} অঞ্জলি মেনন এক প্ৰতিভাবান মালয়ালম চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা আৰু চিত্ৰনাট্যকাৰ, যিয়ে সম আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা লাভ কৰি চলচ্চিত্ৰ শিল্পত সংযোজন কৰিছে। == বঁটা আৰু সন্মাননা == {| class="wikitable" ! বঁটা ! বছৰ ! চলচ্চিত্ৰ |- | BFI-ৰ ইমেজিন এছিয়া বঁটা – শ্ৰেষ্ঠ চুটি চলচ্চিত্ৰ (ৰৌপ্য) | rowspan="2" | | rowspan="2" | ''ব্লেক নৰ হোৱাইট'' |- | পাম স্প্ৰিংছ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱত বিশ্ব প্ৰিমিয়াৰ |- | হাসানকুট্টি বঁটা – শ্ৰেষ্ঠ অভিষেক পৰিচালক | rowspan="2" | ২০০৮ | rowspan="2" | ''মাঞ্জাডিক্কুৰু'' |- | FIPRESCI বঁটা – শ্ৰেষ্ঠ মালয়ালম চলচ্চিত্ৰ |- | ৬০তম ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা – শ্ৰেষ্ঠ সংলাপ | rowspan="2" | ২০১২ | rowspan="3" | ''উস্তাদ হোটেল'' |- | কেৰালা ৰাজ্য চলচ্চিত্ৰ বঁটা – শ্ৰেষ্ঠ চিত্ৰনাট্য |- | এছিয়ানেট চলচ্চিত্ৰ বঁটা – শ্ৰেষ্ঠ চিত্ৰনাট্য | ২০১৩ |- | কেৰালা ৰাজ্য চলচ্চিত্ৰ বঁটা – শ্ৰেষ্ঠ চিত্ৰনাট্য (মূল) | ২০১৪ | rowspan="5" | ''বেংগালোৰ ডেইজ'' |- | ফিল্মফেয়াৰ বঁটা দক্ষিণ – শ্ৰেষ্ঠ পৰিচালক | rowspan="4" | ২০১৫ |- | এছিয়ানেট চলচ্চিত্ৰ বঁটা – শ্ৰেষ্ঠ পৰিচালক আৰু শ্ৰেষ্ঠ জনপ্ৰিয় চলচ্চিত্ৰ |- | বনিতা চলচ্চিত্ৰ বঁটা – শ্ৰেষ্ঠ পৰিচালক আৰু শ্ৰেষ্ঠ জনপ্ৰিয় চলচ্চিত্ৰ |- | SIIMA চলচ্চিত্ৰ বঁটা – শ্ৰেষ্ঠ পৰিচালক আৰু শ্ৰেষ্ঠ চলচ্চিত্ৰ |} == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} == বাহ্যিক সংযোগ == * {{IMDb name|id=3250747|name=Anjali Menon}} [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]] [[শ্ৰেণী:কেৰালাৰ ব্যক্তি]] aitfyd0ctcgomlxrfqk65pys4jjquxb অনঘা জে. কোলাঠ 0 133158 617603 586358 2026-07-16T10:57:20Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617603 wikitext text/x-wiki {{Infobox writer | name = অনঘা জে. কোলাঠ | image = Anagha_J_Kolath.jpg | imagesize = | caption = | birth_name = | birth_date = {{birth year and age|1994|12}} | birth_place = কোট্টায়ম জিলা, [[কেৰালা]], [[ভাৰত]] | nationality = ভাৰতীয় | death_place = | death_date = | alma_mater = | occupation = কবি | movement = | notableworks = ''মেঝুকুথিৰিক্কু স্বানথাম থিপেট্টি'' | spouse = | children = | awards = যুৱ পুৰস্কাৰ ২০২২ | influences = | signature = }} '''অনঘা জে. কোলাঠ''' ([[ইংৰাজী]]: Anagha J. Kolath) এগৰাকী [[মালয়ালম]] ভাষাৰ কবি। ২০২২ চনত তেওঁ [[সাহিত্য অকাডেমি]]ৰ যুৱ পুৰস্কাৰ লাভ কৰে। == জীৱনী == অনঘা জে. কোলাঠৰ জন্ম ১৯৯৪ চনত [[কেৰালা]]ৰ কোট্টায়ম জিলাৰ পাল্লাৰ কোলাঠ হাউচত হৈছিল। তেওঁ বেংক বিষয়া কে এন জয়চন্দ্ৰন আৰু অৱসৰপ্ৰাপ্ত স্কুল শিক্ষয়িত্ৰী পি জি শ্যামলাদেৱীৰ তিনিগৰাকী কন্যাৰ ভিতৰত কনিষ্ঠ।<ref name="keralakaumudi">{{Cite web |last=Daily |first=Keralakaumudi |title=അനഘയുടെ അക്ഷരങ്ങൾ |url=https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=1352&u=young-writer-1352 |access-date=2022-08-24 |website=Keralakaumudi Daily |language=ml |archive-date=24 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220824183241/https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=1352&u=young-writer-1352 |url-status=live }}</ref> তেওঁৰ দুই ভগ্নীৰ নাম অঞ্জনা আৰু অৰ্চনা।<ref name="MM">{{Cite web |title=കവിത; ഞാനറി‍ഞ്ഞ കടൽ കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമിയുടെ യുവ പുരസ്കാര ജേതാവ് അനഘ ജെ.കോലത്ത് |url=https://www.manoramaonline.com/district-news/kottayam/2022/08/25/kottayam-anagha-j-kolath.html |access-date=2024-06-30 |website=www.manoramaonline.com |language=ml}}</ref> অনঘাই পাল্লা শক্তিবিলাসম এন এছ এছ স্কুলত প্ৰাথমিক শিক্ষা গ্ৰহণ কৰে।<ref name="keralakaumudi"/> কিটাংগুৰৰ এন এছ এছ এইচ এছ এছৰপৰা প্লাছ টু উত্তীৰ্ণ হোৱাৰ পিছত তেওঁ তিৰুৱনন্তপুৰমৰ চৰকাৰী মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰপৰা ইংৰাজী বিষয়ত স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে।<ref name="keralakaumudi"/> চাংগানাছেৰী কলেজৰপৰা স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী লাভ কৰাৰ পাছত অনঘাই স্কুল অৱ লেটাৰ্ছত [[মালয়ালম]] বিষয়ত এম এ অধ্যয়ন কৰে।<ref name="keralakaumudi"/> == সাহিত্যিক জীৱন == অনঘাই দ্বিতীয় শ্ৰেণীত পঢ়ি থকা সময়তে তেওঁৰ প্ৰথম কবিতা লিখিছিল।<ref name="keralakaumudi"/> তেওঁ কেৱল কবিতা লিখাই নহয়, আবৃত্তি কৰাতো পাকৈত। সৰুৰেপৰাই তেওঁ গুৰুভায়ুৰ দেৱস্বমৰদ্বাৰা আয়োজিত নাৰায়ণীম আৰু পুন্থনম আবৃত্তি প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name="keralakaumudi"/> ২০১৩ চনত তেওঁক গুৰুভায়ুৰ মন্দিৰৰপৰা 'সুবৰ্ণ মুদ্ৰা' প্ৰদান কৰা হয়।<ref name="keralakaumudi"/> তেওঁ এটা আগশাৰীৰ মালয়ালম চেনেলৰ কবিতা আবৃত্তি প্ৰতিযোগিতাত তৃতীয় স্থান লাভ কৰিছে।<ref name="keralakaumudi"/> == কৰ্মৰাজি == লেখক কে. জয়কুমাৰৰ সহায় আৰু উৎসাহত অনঘাই তেওঁৰ কবিতাসমূহ সংকলিত কৰি প্ৰকাশ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছিল।<ref name=":0">{{Cite web |date=2022-08-24 |title=കഥാകൃത്ത് സേതുവിനും കവി അനഘ ജെ കോലത്തിനും കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്‌കാരം » Newsthen |url=https://newsthen.com/2022/08/24/86280.html |access-date=2022-08-25 |language=ml |archive-date=25 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220825105426/https://newsthen.com/2022/08/24/86280.html |url-status=live }}</ref> প্ৰায় ৩০টা কবিতাৰে গঠিত অনঘাৰ প্ৰথম কবিতা সংকলন ''ঞ্জান অৰিঞ্জা কাদাল'' ২০১৪ চনত প্ৰকাশিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=A little wordsmith par excellence - Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/life-style/spotlight/a-little-wordsmith-par-excellence/articleshow/43220807.cms |access-date=2022-08-24 |website=The Times of India |language=en |last1=Soman |first1=Deepa |archive-date=24 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220824183240/https://timesofindia.indiatimes.com/life-style/spotlight/a-little-wordsmith-par-excellence/articleshow/43220807.cms |url-status=live }}</ref> ৫১টা কবিতাৰ আবৃত্তি থকা 'কাব্যমৃতম' নামৰ এটা চিডিও মুক্তি পাইছে।<ref name="keralakaumudi"/> তেওঁ ২০২০ চনত সাহিত্য অকাডেমিৰ অনলাইন 'কাব্যৰংগ'ৰ বাবে নিৰ্বাচিত হৈছিল।<ref name=":0" /> কবিতাৰ উপৰি অনঘাই বিভিন্ন আলোচনী আৰু অনলাইন মাধ্যমৰ বাবে গল্প আৰু প্ৰবন্ধ লিখাত সক্ৰিয়।<ref name=":0" /> == বঁটা আৰু সন্মান == অনঘাই বহুতো বঁটা লাভ কৰিছে, যাৰ ভিতৰত আছে ২০১৪ চনৰ আন্তৰ্জাতিক মাতৃভাষা দিৱসত লাভ কৰা শ্ৰেষ্ঠ কবিতাৰ আকাশবাণী যুৱবাণী বঁটা, অংকনম কবিতা বঁটা (২০১৪), মহাবিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে কে এম সুকুমাৰন স্মাৰক বঁটা (২০১৪) আৰু পুনালুৰ বালান কবিতা বঁটা<ref>{{Cite web |title=പുനലൂർ ബാലൻ പുരസ്‌കാരം |url=http://www.librarycouncilkollam.com/%e0%b4%aa%e0%b5%81%e0%b4%a8%e0%b4%b2%e0%b5%82%e0%b5%bc-%e0%b4%ac%e0%b4%be%e0%b4%b2%e0%b5%bb-%e0%b4%aa%e0%b5%81%e0%b4%b0%e0%b4%b8%e0%b5%8d%e2%80%8c%e0%b4%95%e0%b4%be%e0%b4%b0%e0%b4%82/ |access-date=2022-08-24 |language=ml |archive-date=22 November 2022 |archive-url=https://web.archive.org |url-status=live |archivedate=2022-11-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221122193904/http://www.librarycouncilkollam.com/%E0%B4%AA%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B4%B2%E0%B5%82%E0%B5%BC-%E0%B4%AC%E0%B4%BE%E0%B4%B2%E0%B5%BB-%E0%B4%AA%E0%B5%81%E0%B4%B0%E0%B4%B8%E0%B5%8D%E2%80%8C%E0%B4%95%E0%B4%BE%E0%B4%B0%E0%B4%82/ |deadurl=yes }}</ref> (২০২০)।<ref>{{Cite news|title=On write path|url=https://www.newindianexpress.com/cities/kochi/2018/oct/10/on-write-path-1883357.html|access-date=2023-04-18|newspaper=The New Indian Express|first=Merin|last=Mariya|date=10 October 2018|archive-date=24 August 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220824183354/https://www.newindianexpress.com/cities/kochi/2018/oct/10/on-write-path-1883357.html|url-status=live}}</ref> ২০২২ চনত তেওঁ তেওঁৰ কবিতা সংকলন ''মেঝুকুথিৰিক্কু স্বানথাম থিপেট্টি''ৰ বাবে সাহিত্য অকাডেমিৰ যুৱ পুৰস্কাৰ লাভ কৰে।<ref>{{Cite web |title=Malayalam writers Sethu, Anagha J Kolath bag Sahitya Akademi awards |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2022/08/24/sahitya-akademi-award-sethu-anagha-j-kolath.html |access-date=2022-08-24 |website=OnManorama |archive-date=24 August 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220824183240/https://www.onmanorama.com/news/kerala/2022/08/24/sahitya-akademi-award-sethu-anagha-j-kolath.html |url-status=live }}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:কেৰালাৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:মালয়ালম ভাষাৰ কবি]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সাহিত্যিক]] [[শ্ৰেণী:লেখিকা]] 1r0f0glx2j82wekq8zx494zh0yqmog2 শ্বাৰ্লিন চোপ্ৰা 0 136101 617368 599779 2026-07-15T18:23:42Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617368 wikitext text/x-wiki {{Infobox pageant titleholder | name = শ্বাৰ্লিন চোপ্ৰা | image = Sherlyn Chopra in lehengas choli 2022.jpg | image_size = | caption = | birth_name = | birth_date = {{birth date and age|df=y|1987|02|11}} | birth_place = [[হায়দৰাবাদ]], [[ভাৰত]] | occupation = অভিনেত্ৰী | years_active = ২০০২–বৰ্তমান | height = {{height|ft=5|in=8}}<ref name="playboy.com">{{cite web |url=https://www.playboy.com/sherlyn-chopra |title=Sherlyn Chopra on Playboy}}</ref> | title = মিছ অন্ধ্ৰ<ref name="photogallery.indiatimes.com">{{cite web |url=http://photogallery.indiatimes.com/celebs/bollywood/sherlyn-chopra/sherlyn-chopras-unseen-pics/articleshow/15417811.cms |title=Sherlyn won a beauty contest, she added as a caption "When waz crowned Miss Andhra Pradesh.....'}}</ref> | competitions = মিছ অন্ধ্ৰ সৌন্দৰ্য প্ৰতিযোগিতা<br />বিগ বছ ৩ | spouse = | relatives = | website = }} '''শ্বাৰ্লিন চোপ্ৰা''' ([[ইংৰাজী]]: Sherlyn Chopra; জন্ম: ১১ ফেব্ৰুৱাৰী ১৯৮৭) এগৰাকী ভাৰতীয় অভিনেত্ৰী আৰু মডেল যিয়ে [[হিন্দী]] আৰু [[তেলুগু]] ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰত কাম কৰাৰ বাবে পৰিচিত। ২০০৭ চনত ''ৰেড স্বস্তিক'' ছবিৰ জৰিয়তে তেওঁ অভিনয় জীৱনৰ পাতনি মেলে।<ref>{{Cite news |date=2 June 2007 |title=Red Swastik (Now Playing) |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/previews/red-swastik-now-playing/articleshow/2093346.cms |access-date=28 March 2024 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=8 June 2007 |title=Red Swastik Review 1.5/5 {{!}} Red Swastik Movie Review {{!}} Red Swastik 2007 Public Review {{!}} Film Review |url=https://www.bollywoodhungama.com/movie/red-swastik/critic-review/red-swastik-movie-review/ |access-date=28 March 2024 |website=Bollywood Hungama}}</ref> ২০১২ চনৰ জুলাই মাহত আমেৰিকান আলোচনী ''প্লেবয়''ৰ বেটুপাতত স্থান পোৱাৰ পিছত চোপ্ৰাই সংবাদ মাধ্যমৰ বিশেষ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰে। এনে কৰা তেওঁ আছিল প্ৰথমগৰাকী ভাৰতীয় আৰু তেওঁক এগৰাকী "বলীবুডৰ কিংবদন্তি" বুলি অভিহিত কৰা হৈছিল।<ref name="Telegraph first nude">{{Cite web |title=Bollywood star becomes first Indian to pose for Playboy |url=https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/india/9426510/Bollywood-star-becomes-first-Indian-to-pose-nude-for-Playboy.html |access-date=23 January 2021 |website=The Telegraph |date=25 July 2012 |language=en-GB}}</ref><ref>{{cite web |title=Sherlyn Chopra shoots for Playboy |url=http://movies.ndtv.com/bollywood/sherlyn-chopra-shoots-for-playboy-244120 |date=17 July 2013 |publisher=NDTV |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130926054922/http://movies.ndtv.com/bollywood/sherlyn-chopra-shoots-for-playboy-244120 |archivedate=26 September 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |title=Sherlyn Chopra goes Naked to ride on Horseback |url=http://news.biharprabha.com/2013/09/sherlyn-chopra-goes-naked-to-ride-on-horseback/ |publisher=Bihar Prabda |date=20 September 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130925152758/http://news.biharprabha.com/2013/09/sherlyn-chopra-goes-naked-to-ride-on-horseback/ |archivedate=25 September 2013 |url-status=dead}}</ref> ইয়াৰ পিছত তেওঁক ''এমটিভি স্প্লিটচভিলা''ৰ ষষ্ঠ ছিজনৰ আঁতধৰোঁতা হিচাপে নিৰ্বাচিত কৰা হয়।<ref name=":0">{{cite news |title=Sherlyn Chopra to host the sixth season of MTV Splitsvilla |url=http://ibnlive.in.com/news/sherlyn-chopra-to-host-the-sixth-season-of-mtv-splitsvilla/384755-44-124.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20130413230653/http://ibnlive.in.com/news/sherlyn-chopra-to-host-the-sixth-season-of-mtv-splitsvilla/384755-44-124.html |url-status=dead |archive-date=13 April 2013 |access-date=23 April 2013 |newspaper=IBN Live |date=23 April 2013 |archivedate=13 April 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130413230653/http://ibnlive.in.com/news/sherlyn-chopra-to-host-the-sixth-season-of-mtv-splitsvilla/384755-44-124.html |deadurl=yes }}</ref><ref name="The Times of India">{{Cite web |date=14 May 2013 |title=Sheryln Chopra heats up Splistsvilla- |url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/sheryln-chopra-heats-up-splistsvilla-6/articleshow/20049106.cms |website=The Times of India |language=en}}</ref> ২০১৩ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত তেওঁ "বেড গাৰ্ল" শীৰ্ষক এটা মিউজিক ছিংগেল মুকলি কৰে।<ref>{{cite web |title=Sherlyn Chopra's new Music Video Bad Girl goes Viral |url=http://news.biharprabha.com/2014/01/sherlyn-chopras-news-song-bad-girl-goes-viral/ |work=Biharprabha News |access-date=4 January 2014 |archivedate=29 September 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180929053640/http://news.biharprabha.com/2014/01/sherlyn-chopras-news-song-bad-girl-goes-viral/ |deadurl=yes }}</ref> তেওঁ ২০০৯ চনত ৰিয়েলিটি শ্ব' ''বিগ বছ''ৰ এজন প্ৰতিযোগী আছিল।<ref>{{cite web |url=https://www.bollywoodmantra.com/news/sherlyn-chopra-evicted-from-bigg-boss/5017/ |title=Sherlyn Chopra evicted from Bigg Boss |date=30 October 2009 |access-date=26 February 2019 |archive-date=24 March 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190324194732/https://www.bollywoodmantra.com/news/sherlyn-chopra-evicted-from-bigg-boss/5017/ |url-status=dead |archivedate=24 March 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190324194732/https://www.bollywoodmantra.com/news/sherlyn-chopra-evicted-from-bigg-boss/5017/ |deadurl=yes }}</ref> == প্ৰাৰম্ভিক জীৱন == চোপ্ৰাৰ জন্ম ভাৰতৰ হায়দৰাবাদত এজন ভাৰতীয় খ্ৰীষ্টান পিতৃ আৰু এগৰাকী ভাৰতীয় মুছলমান মাতৃৰ গৰ্ভত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=Sharmila Tagore to Sushmita Sen, Bollywood divas born in Hyderabad |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/telugu/movies/news/sharmila-tagore-to-sushmita-sen-these-8-bollywood-divas-were-born-in-hyderabad/photostory/81495750.cms |work=The Times of India |date=14 March 2021 |access-date=21 July 2021}}</ref><ref>{{cite magazine |title=Sherlyn Chopra |url=https://www.indiatoday.in/sherlyn-chopra |archive-url=https://web.archive.org/web/20200213101629/https://www.indiatoday.in/sherlyn-chopra |archive-date=13 February 2020 |magazine=India Today |access-date=4 May 2025 |archivedate=13 February 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200213101629/https://www.indiatoday.in/sherlyn-chopra |deadurl=yes }}</ref> তেওঁৰ এগৰাকী ভগ্নী আছে যি অনুষ্ঠান পৰিচালিকা (এমচি) হিচাপে কাম কৰে আৰু এজন ককায়েক [[নিউজিলেণ্ড]]ত ছফ্টৱেৰ ইঞ্জিনিয়াৰ হিচাপে কৰ্মৰত। তেওঁৰ পিতৃ-মাতৃয়ে প্ৰথমবাৰৰ বাবে ইৰানত লগ পাইছিল। ঘৰত তেওঁৰ পৰিয়ালে হিন্দী, ইংৰাজী আৰু উৰ্দু ভাষা কয়। তেওঁলোক এসময়ত ভাৰতীয় মেথডিষ্ট চাৰ্চৰ সক্ৰিয় সদস্য আছিল। শ্বাৰ্লিন ইমানেই ধৰ্মপৰায়ণ আছিল যে তেওঁ এসময়ত ধৰ্মীয় সভাৰ সন্মুখত গোটেই ''প্লাজম ১১৯'' মুখস্থ মাতি শুনাইছিল।<ref name=parents>{{cite web |date=23 July 2012 |url=http://www.emirates247.com/2.569/take-one/bollywood-insult-playboy-calls-sherlyn-chopra-a-legend-2012-07-23-1.468465 |title=Bollywood insult? Playboy calls Sherlyn Chopra a legend |publisher=emirates247.com |access-date=23 July 2012 |archive-date=16 January 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140116224828/http://www.emirates247.com/2.569/take-one/bollywood-insult-playboy-calls-sherlyn-chopra-a-legend-2012-07-23-1.468465 |url-status=dead |archivedate=16 January 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140116224828/http://www.emirates247.com/2.569/take-one/bollywood-insult-playboy-calls-sherlyn-chopra-a-legend-2012-07-23-1.468465 |deadurl=yes }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.hellomumbainews.com/hello_womeniya/mumbai-mumbai-actress-sherlyn-chopra-says-i-thank-my-mom-for-training-me-good-and-hard-to-be-a-boss-babe-shared-her-view-on-mothers-day/ | title=Mumbai : Mumbai actress Sherlyn Chopra says, I thank my mom for training me good and hard to be a boss babe, shared her view on Mother's day | date=10 May 2020 }}</ref> তেওঁ ষ্টেনলী গাৰ্লছ হাইস্কুলত পঢ়া-শুনা কৰিছিল। তাত তেওঁ এজন অতি মেধাৱী ছাত্ৰী আছিল, তেওঁৰ কোনো বন্ধু নাছিল আৰু বহুত পঢ়া-শুনা কৰা ছোৱালী হিচাপে পৰিচিত আছিল। তেওঁ স্কুলৰ ভিতৰতে শীৰ্ষস্থান দখল কৰি উত্তীৰ্ণ হৈছিল। পিছলৈ তেওঁ ছেচুনদৰাবাদৰ চেইণ্ট এনছ কলেজ ফৰ উইমেনত নামভৰ্তি কৰে। ১৯৯৯ চনত তেওঁ "মিছ অন্ধ্ৰ" খিতাপ লাভ কৰে, যিয়ে পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁক বিনোদন জগতৰ প্ৰতি আগ্ৰহী কৰি তোলে। চোপ্ৰাৰ মতে, মি টু আন্দোলনৰ (ভাৰত) প্ৰতিটো কণ্ঠ গুৰুত্বসহকাৰে শুনা উচিত আৰু কেৱল গুজৱ বুলি উলাই নকৰি ভালদৰে তদন্ত কৰা উচিত।<ref name=conf>{{cite web |author=Madhumitha |date=18 December 2008 |url=http://www.go-nxg.com/?p=3253 |title=Confessions of a diva |publisher=Go-nxg.com |access-date=8 July 2011 |archive-date=5 October 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111005215535/http://www.go-nxg.com/?p=3253 |url-status=dead |archivedate=5 October 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20111005215535/http://www.go-nxg.com/?p=3253 |deadurl=yes }}</ref><ref>{{cite news | url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/hindi/bigg-boss-16-sherlyn-chopra-finally-records-her-statement-against-me-too-accused-sajid-khan/articleshow/95197464.cms | title=Bigg Boss 16: Sherlyn Chopra finally records her statement against 'Me Too' accused Sajid Khan | newspaper=The Times of India | date=31 October 2022 }}</ref> == কেৰিয়াৰ == চোপ্ৰাই বলীউডৰ ছবিত মুখ্য অভিনেত্ৰী হিচাপে অভিনয় জীৱন আৰম্ভ কৰিছিল। তেওঁ ''টাইম পাছ'', ''ৰেড স্বস্তিক'' আৰু ''গেম''ৰ দৰে ছবিত অভিনয় কৰিছিল। ৰিচাৰ্ড ঋষিৰ বিপৰীতে ''এ ফিল্ম বাই অৰবিন্দ'' ছবিৰ জৰিয়তে তেওঁ তেলুগু চলচ্চিত্ৰ জগতত আত্মপ্ৰকাশ কৰে।<ref>{{cite web |title=A film by Aravind |url=http://www.idlebrain.com |work=idlebrain.com}}</ref> চোপ্ৰা ''বিগ বছ''ৰ এজন প্ৰতিযোগীও আছিল।<ref name="autogenerated">{{cite web |url=http://timesofindia.indiatimes.com |title=Rakhi's mom on Bigg Boss |date=6 October 2009 |work=The Times of India }}</ref> অনুষ্ঠানটোৰ ২৭তম দিনত তেওঁক বহিষ্কাৰ কৰা হৈছিল।<ref>[http://photogallery.indiatimes.com Sherlyn Chopra at 55th Idea Filmfare Awards in Mumbai]. ''The Times of India''. (27 February 2010). Retrieved 30 April 2013.</ref> শেহতীয়াকৈ কষ্টিউম ড্ৰামা ''পৌৰষপুৰ ৩''ত দ্বৈত চৰিত্ৰত কৰা অভিনয়ে সমালোচকৰপৰা প্ৰশংসা বুটলিবলৈ সক্ষম হৈছে।<ref>{{cite web | url=https://timesofindia.indiatimes.com | title=Sherlyn Chopra opens up about her role in 'Paurashpur 2' | website=The Times of India }}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == <references /> == বাহ্যিক সংযোগ == {{commons category}} * {{instagram|_sherlynchopra_}} * {{twitter|SherlynChopra}} * {{IMDb name|1298692}} * [https://web.archive.org প্লেবয় সংস্কৰণ] [[শ্ৰেণী:হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:তেলুগু চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী]] rj2onygleyqgiziivw1giy31krmd2vb ৰেনী কুজুৰ 0 136293 617540 603035 2026-07-16T09:01:49Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617540 wikitext text/x-wiki {{Infobox model | name = ৰেনী কুজুৰ | image = | caption = ৰেনী কুজুৰ | birth_name = ৰেনু কুজুৰ | birth_date = {{birth year and age|1985}}<ref>{{Cite web|url=https://www.lookchup.com/read-blog/renee-kujur-born-in-1985-is-a-indian-model-and-a-social-media-personality-this-d.html|title=Renee Kujur (born in 1985) is an Indian Model and a Social Media Personality. This dark skinned girl|website=www.lookchup.com|access-date=2019-11-30}}</ref> | birth_place = পিৰাই, যশপুৰ জিলা, [[ছত্তীছগঢ়]], [[ভাৰত]] | occupation = ফেশ্বন মডেল | years_active = ২০১৬–বৰ্তমান | height = ৫ ফুট ৭ ইঞ্চি (১.৭০ মিটাৰ) | haircolor = ক'লা | eyecolor = মুগা | agency = বেভাৰ্লি মডেলছ<br>বেঞ্জ এণ্ড বিডজ মডেলছ ইণ্ডিয়া<br>ছেটিন মডেলছ ইণ্ডিয়া<br>টিএফএম/৩৬০ মডেলছ ইণ্ডিয়া }} '''ৰেনী কুজুৰ''' ([[ইংৰাজী]]: Renee Kujur; জন্ম: ১৯৮৫) এগৰাকী [[ভাৰতীয়]] ফেশ্বন মডেল।<ref>{{Cite news|url=https://www.marieclaire.co.uk/news/celebrity-news/rihanna-famous-doppelganger-606536|title=Turns Out Rihanna Actually Has A Pretty Famous Doppelganger|date=2018-07-06|work=Marie Claire|access-date=2018-09-09}}<br>- {{Cite news|url=http://www.ladbible.com/news/music-model-uses-her-resemblance-to-rihanna-to-challenge-prejudice-20180705|title=Dark Skinned Model Uses Her Resemblance To Rihanna To Challenge Prejudice|date=2018-07-05|access-date=2018-09-09}}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> তেওঁক আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ৰিদম এণ্ড ব্লুজ (R&B) গায়িকা ৰিহানাৰ সদৃশ মুখাৱয়বৰ (doppelganger) বাবে জনা যায়।<ref>{{Cite web|url=https://www.msn.com/en-us/entertainment/celebrity/meet-model-renee-kujur-rihannas-stunning-lookalike-from-india/ar-AAzE7QC?li=AAggSpD&OCID=ansmsnnews11|title=Meet Model Renee Kujur, Rihanna's Stunning Lookalike from India|website=MSN|access-date=2018-09-09}}<br>- {{Cite news|url=https://www.news18.com/news/buzz/unwanted-or-exotic-chhattisgarhs-rihanna-who-recently-went-viral-raises-dark-questions-about-indias-colourism-1803095.html|title=Unwanted or Exotic? Chhattisgarh's 'Rihanna' Who Recently Went Viral Raises 'Dark' Questions About India's Colourism|work=News18|access-date=2018-09-09}}<br>- {{Cite news|url=http://vt.co/news/world/1-meet-the-stunning-indian-model-who-is-a-dead-ringer-for-rihanna/|title=Meet the stunning Indian model who is a dead ringer for Rihanna|work=VT|access-date=2018-09-09}}<br>- {{Cite news|url=https://metro.co.uk/2018/07/05/meet-indian-model-everyone-thinks-rihannas-doppelganger-7685248/|title=Meet the Indian model everyone thinks is Rihanna's doppelgänger|date=2018-07-05|work=Metro|access-date=2018-09-09}}<br>- {{Cite web|url=https://celebrity.nine.com.au/2018/07/06/04/51/rihanna-doppelganger-indian-model-renee-kujur|title=Twitter is convinced that it's found Rihanna's doppelgänger|website=Celebrity 9|date=5 July 2018 |access-date=2018-09-09}}</ref> তেওঁক ''ৰিহানা ২.০'' বা ''ভাৰতৰ নিজা ৰিহানা'' বুলিও কোৱা হয়।<ref>{{Cite news|url=https://www.businessinsider.com/one-woman-used-to-be-a-struggling-model-until-people-realized-she-looks-just-like-rihanna-i-dont-know-where-i-wouldve-landed-without-rihanna-2018-7?IR=T|title=One woman used to be a struggling model until people realized she looks just like Rihanna|work=Business Insider|access-date=2018-09-09}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.clevver.com/rihanna-lookalikes/2/|title=Rihanna Lookalikes, Celebrity Doppelgangers, Photos|date=2018-09-01|work=Clevver|access-date=2018-09-09|archive-date=9 September 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180909081940/http://www.clevver.com/rihanna-lookalikes/2|url-status=dead|archivedate=2018-09-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180909081940/http://www.clevver.com/rihanna-lookalikes/2|deadurl=yes}}<br>- {{Cite news|url=https://www.mensxp.com/entertainment/news/46018-meet-rene-kujur-the-beautiful-model-from-chhattisgarh-who-is-being-called-the-indian-rihanna.html|title=Meet Rene Kujur, The Beautiful Model From Chhattisgarh Who Is Being Called The Indian 'Rihanna'|work=www.mensxp.com|access-date=2018-09-09}}</ref> == ব্যক্তিগত জীৱন == ৰেনী কুজুৰৰ জন্ম ১৯৮৫ চনত ভাৰতৰ ছত্তীছগঢ় ৰাজ্যৰ যশপুৰ জিলাৰ বাগিছা তহচিলৰ পিৰাই গাঁৱত এটা কুৰুখ আদিবাসী (অনুসূচিত জনজাতি) পৰিয়ালত হৈছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/lifestyle/video/india-s-own-rihanna-renee-kujur-reveals-why-she-hid-her-real-age-while-modelling-1284054-2018-07-12|title=India's own Rihanna Renee Kujur reveals why she hid her real age while modelling|website=India Today|date=12 July 2018|access-date=2018-09-09}}<br>- {{Cite news|url=https://www.hindustantimes.com/fashion-and-trends/rihanna-lookalike-model-renee-kujur-was-bullied-as-a-child-told-that-angels-are-never-dark/story-NLKtXnh3jFOCgBz1Kd3ZHP.html|title=Rihanna-lookalike model Renee Kujur was bullied as a child, told that 'angels are never dark'|date=2018-07-26|work=Hindustan Times|access-date=2018-09-09}}<br>- {{Cite web|url=https://www.deccanchronicle.com/tabloid/chennai-chronicle?date=30072018|title=Far more than just RiRi's doppelganger|website=Deccan Chronicle|access-date=2018-09-09}}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}<br>- {{Cite news|url=https://english.manoramaonline.com/lifestyle/beauty-and-fashion/2018/07/27/kareena-kapoor-sets-ramp-on-fire-at-icw.html|title=Kareena Kapoor sets ramp on fire at ICW|work=OnManorama|access-date=2018-09-09}}</ref> তেওঁ নিজৰ ছালৰ বৰণ আৰু শাৰীৰিক গঠনৰ বাবে কুসংস্কাৰ আৰু সমালোচনাৰ সন্মুখীন হৈছিল।<ref>{{Cite news|url=https://hellogiggles.com/news/rihanna-doppelganger-indian-model-renee-kujur/|title=At last, Twitter has found Rihanna's doppelgänger: Indian model Renee Kujur|work=HelloGiggles|access-date=2018-09-09|archive-date=9 September 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180909221957/https://hellogiggles.com/news/rihanna-doppelganger-indian-model-renee-kujur/|url-status=dead|archivedate=2018-09-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180909221957/https://hellogiggles.com/news/rihanna-doppelganger-indian-model-renee-kujur/|deadurl=yes}}<br>- {{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/raipur/dusky-is-sexy-says-renee-model-from-chhattisgarhs-jashpur/articleshow/64879747.cms|title=Dusky is sexy' says Renee, model from Chhattisgarh's Jashpur|work=The Times of India|access-date=2018-09-09}}</ref> যেতিয়া তেওঁৰ বয়স মাত্ৰ ৩ বছৰ আছিল, তেওঁ স্কুলত এখন ফেঞ্চি ড্ৰেছ প্ৰতিযোগিতাত পৰীৰ সাজত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল আৰু তেতিয়া সহপাঠীসকলে তেওঁক 'কলা-পৰী' বুলি জোকাইছিল। এই ঘটনাই ৩বছৰীয়া শিশুটোৰ মনত গভীৰ প্ৰভাৱ পেলাইছিল।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatimes.com/trending/human-interest/once-ridiculed-for-her-dark-skin-this-indian-model-who-looks-like-rihanna-is-now-a-star-348722.html|title=Once Ridiculed For Her Dark Skin, This Indian Model Who Looks Like Rihanna Is Now A Star|work=India Times|access-date=2018-09-09}}<br>- {{Cite news|url=https://www.scoopwhoop.com/rihanna-lookalike-from-chattisgarh/#.dcq2gnrti|title=Mocked For Her Dark Skin, This Rihanna Lookalike From Chattisgarh Is Taking The Internet by Storm|date=2018-07-05|work=ScoopWhoop|access-date=2018-09-09}}</ref> কিশোৰী অৱস্থাত তেওঁক 'কালী' বুলি মাতিছিল।<ref>{{Cite news|url=https://telanganatoday.com/introducing-rihana-india-2|title=Introducing Rihanna from India|work=Telangana Today|access-date=2018-09-09}}</ref> তেওঁ টমী হিলফিগাৰ ষ্ট’ৰত বিক্ৰী কৰ্মী হিচাপে কাম কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিছিল, য’ত মানুহে লক্ষ্য কৰিছিল যে তেওঁক দেখিবলৈ ৰিহানাৰ দৰে।<ref>{{Cite news|url=http://www.asianage.com/life/more-features/290718/far-more-than-just-riris-doppelganger.html|title=Far more than just RiRi's doppelganger|date=2018-07-29|work=The Asian Age|access-date=2018-09-09}}</ref> যেতিয়া তেওঁ ৰিহানাৰ সৈতে থকা তেওঁৰ সাদৃশ্যৰ কথা অনুভৱ কৰিলে, তেতিয়া তেওঁৰ বাবে পৰিস্থিতি সলনি হ’ল।<ref>{{Cite news|url=https://www.allure.com/story/model-renee-kujur-rihanna-lookalike|title=Indian Model Renee Kujur Is Going Viral for Looking Exactly Like Rihanna|last=Robin|first=Marci|work=Allure|access-date=2018-09-09}}</ref> তেওঁ প্ৰকাশ কৰে যে যিদিনা তেওঁ নিজৰ আদৰ্শ ৰিহানাক লগ পাব, সেইদিনাই তেওঁৰ যাত্ৰা সম্পূৰ্ণ হ’ব।<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/lifestyle/celebrity/story/renee-kujur-on-idol-rihanna-my-journey-will-be-complete-the-day-i-meet-her-1284153-2018-07-12|title=Renee Kujur on idol Rihanna: My journey will be complete the day I meet her|website=India Today|date=12 July 2018 |access-date=2018-09-09}}</ref> == কৰ্মজীৱন == ৰেনী কুজুৰে নতুন দিল্লীৰ মালৱীয় নগৰত এগৰাকী মডেল হিচাপে কাম কৰে।<ref>{{Cite news|url=https://www.hindustantimes.com/fashion-and-trends/meet-india-s-very-own-rihanna/story-YEltwsuDXNSjROQSb37jwI.html|title=Meet India's very own Rihanna: Chattisgarh model Renee Kujur is the R&B superstar's doppelgänger|date=2018-07-04|work=Hindustan Times|access-date=2018-09-09}}</ref> ৰিহানাৰ সৈতে থকা তেওঁৰ আচৰিত ধৰণৰ সাদৃশ্যৰ ছবিবোৰে তেওঁক ইণ্টাৰনেটত চাঞ্চল্যৰ সৃষ্টি কৰিছিল।<ref>{{Cite news|url=https://www.essence.com/fashion/indian-model-renne-kujur-rihannas-doppelganger/|title=Renee Kujur Model In India Who Favors RihannaIndian Model Renne Kujur Becomes Internet Sensation For Being Rihanna's Doppelgänger|work=Essence|access-date=2018-09-09}}<br>- {{Cite news|url=https://www.newsamericasnow.com/does-this-indian-model-look-like-rihanna/|title=Caribbean Entertainment – Does This Indian Model Look Like Rihanna?|date=2018-07-05|work=Caribbean and Latin America Daily News|access-date=2018-09-09}}<br>- {{Cite news|url=https://www.yahoo.com/lifestyle/meet-model-renee-kujur-rihanna-164955010.html|title=Meet Model Renee Kujur, Rihanna's Stunning Lookalike from India|website=Yahoo!|access-date=2018-09-09}}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> তেওঁ ছেটিন মডেলছ ইণ্ডিয়াৰ হৈ কাম কৰে আৰু পাম মেহতা, চেতন চিলাৰ আৰু বিজয় বালহাৰাৰ দৰে ডিজাইনাৰৰ সৈতে কাম কৰিছে। তেওঁ ইণ্ডিয়া ৰাণৱে উইক আৰু এছিয়ান ডিজাইনাৰ উইকৰ ৰেম্পত খোজ দিছে। তেওঁ ৰীবক আৰু নিফ্টৰ দৰে ব্ৰেণ্ডৰ বাবে মডেলিং কৰিছিল।<ref>{{Cite news|url=https://heavy.com/news/2018/07/renee-kujur/|title=Renee Kujur: 5 Fast Facts You Need to Know|last=Goronja|first=Ariel|date=2018-07-05|work=Heavy|access-date=2018-09-09|archivedate=2018-09-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180909222147/https://heavy.com/news/2018/07/renee-kujur/|deadurl=yes}}</ref> ২০১৮ চনৰ ইণ্ডিয়া কুটিৰ উইকৰ গালাত ফেশ্বন ডিজাইন কাউন্সিল অৱ ইণ্ডিয়াৰ দ্বাৰা তেওঁক সম্বৰ্ধনা জনোৱা হৈছিল।<ref>{{Cite news|url=https://www.indiatvnews.com/lifestyle/fashion-india-couture-week-day-2-kareen-kapoor-khan-says-i-m-a-born-actress-not-model-454898|title=India Couture Week Day 2, Kareena Kapoor Khan says, I'm a born actress, not model|date=2018-07-27|access-date=2018-09-09}}</ref> তেওঁ বিশ্বজুৰি ক'লা বৰণৰ মডেলসকলৰ বিৰুদ্ধে হোৱা বৈষম্যৰ বিৰুদ্ধে যুঁজ দি আছে।<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.co.uk/programmes/p06d9cwt|title=Rihanna lookalike finds fame, Asian Network's Big Debate|website=BBC Asian Network|date=9 July 2018 |access-date=2018-09-09}}</ref> ২০১৯ চনত তেওঁ ভাৰতৰ মডেলিং প্ৰতিযোগিতা ''এমটিভি ছুপাৰমডেল অৱ দা য়েৰ''ৰ প্ৰথম ছিজনত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/news/mtv-supermodel-feature-rihanna-s-lookalike-details-inside-494468|title=MTV Supermodel to feature Rihanna's lookalike|website=PINKVILLA|access-date=2020-01-12|archive-date=12 January 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200112124708/https://www.pinkvilla.com/entertainment/news/mtv-supermodel-feature-rihanna-s-lookalike-details-inside-494468|url-status=dead|archivedate=2020-01-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200112124708/https://www.pinkvilla.com/entertainment/news/mtv-supermodel-feature-rihanna-s-lookalike-details-inside-494468|deadurl=yes}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *{{Instagram|badgalrene|Renee Kujur}} * [https://www.trendook.com/indian-rihanna-renee-kujur/ Indian Rihanna: Renee Kujur’s journey from flout to ‘Indian Rihanna’.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221126150935/https://www.trendook.com/indian-rihanna-renee-kujur/ |date=2022-11-26 }} [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় মডেল]] 0b4737dt7jvq9hg39qvb3kmn1lbn8tn মৌচুমী 0 136504 617276 612290 2026-07-15T12:27:32Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617276 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = মৌচুমী | native_name = মৌসুমী | image = Moushumi cropped Reception hosted by Hasan Mahmud honoring National Film Award recipients Dhaka Club 2021-03-12 (PID-0030445) (cropped).jpg | caption = ২০২১ চনত মৌচুমী | birth_name = আৰিফা পাৰভিন জামান | birth_date = {{birth date and age|1973|11|03|df=yes}} | birth_place = তিলকুপী, খুলনা জিলা, (বৰ্তমান পাটকেলঘাটা, সাতক্ষীৰা জিলা) [[বাংলাদেশ]] | occupation = অভিনেত্ৰী, মডেল, পৰিচালক | years_active = ১৯৯২–বৰ্তমান | notable_works = ''মেঘলা আকাশ'', ''দেৱদাস'' | spouse = ওমৰ ছানী | children = ২ | relatives = {{ubl|ইৰিন জামান (ভগ্নী)|সাদিকা পাৰভিন পপি (খুৰাকৰ জীয়ৰী)}} | nationality = বাংলাদেশী | education = }} '''আৰিফা পাৰভিন জামান''' ([[ইংৰাজী]]: Moushumi; জন্ম: ৩ নৱেম্বৰ ১৯৭৩), যাৰ মঞ্চনাম হ'ল '''মৌচুমী''', এগৰাকী [[বাংলাদেশী]] চলচ্চিত্ৰ অভিনেত্ৰী আৰু পৰিচালক। তেওঁ মূলতঃ নব্বৈৰ দশক আৰু ২০০০ চনৰ আৰম্ভণিৰপৰাই এগৰাকী আগশাৰীৰ চলচ্চিত্ৰ অভিনেত্ৰী আৰু পৰিচালক হিচাপে পৰিচিত। ১৯৯৩ চনত মুক্তি পোৱা তেওঁৰ প্ৰথমখন ছবি আছিল ''কেয়ামত থেকে কেয়ামত''। ইয়াৰ পিছৰেপৰা তেওঁ ''অন্তৰে অন্তৰে'', ''দোলা'', ''স্নেহ'', ''বিশ্ব প্ৰেমিক'', ''গৰীবেৰ ৰাণী'', ''২০ বছৰ পৰ'', ''স্বজন'', ''দেনমোহৰ'', ''আদৰেৰ সন্তান'', ''খুদা'', ''সুখেৰ ঘৰে দুখেৰ আগুন'', ''মুক্তিৰ সংগ্ৰাম'', ''বিদ্ৰোহী বন্ধু'', ''লুটতৰাজ'', ''প্ৰিয় শত্ৰু'', ''কষ্ট'', ''অন্ধ ভালপোৱা'', ''উল্কা'', ''ৰঙিন ৰংবাজ'', ''ৰূপসী ৰাজকন্যা'' আৰু ''মেহেৰ নিগাৰ''ৰ দৰে বহুতো সফল ছবিত অভিনয় কৰিছে।<ref>{{cite news|title=Moushumi tells the tale of her 30-yr career success|url=https://www.daily-sun.com/printversion/details/650293/Moushumi-tells-the-tale-of-her-30yr-career-success|newspaper=The Daily Star|access-date=June 4, 2025|archivedate=June 4, 2025|archiveurl=https://web.archive.org/web/20250604055314/https://www.daily-sun.com/printversion/details/650293/Moushumi-tells-the-tale-of-her-30yr-career-success|deadurl=yes}}</ref> ২০০০ চনৰ পৰৱৰ্তী কালছোৱাত ''মাতৃত্ব'', ''দজ্জাল শাহুৰী'', ''খাইৰুন সুন্দৰী'', ''কখনো মেঘ কখনো বৃষ্টি'', ''আম্মাজান'', ''মোল্লা বাৰীৰ বহু'', ''মেঘলা আকাশ'' (২০০১), ''শত্ৰু শত্ৰু খেলা'', ''তই যদি আমাৰ হতি ৰে'', ''সোণাৰ ময়না পাখি'', ''কুখ্যাত খুনি'', ''বাবা আমাৰ বাবা'' আৰু ''গোলাপী এখন বিলেতে'' আদি ছবিৰ জৰিয়তে তেওঁৰ কেৰিয়াৰ অধিক উৰ্ধমুখী হয়। ২০০৯ চনৰ পিছত তেওঁ কামৰ পৰিমাণ কিছু হ্ৰাস কৰে যদিও সহযোগী অভিনেত্ৰী হিচাপে ''তাৰকাটা'', ''দুই পুৰুষ'', ''চিটাগাইঙ্গা পোয়া নোয়াখাইল্লা মাইয়া'', ''এক কাপ চাহ'', ''কিছু আশা কিছু ভালপোৱা'', ''আমি নেতা হবো'' আৰু ''চাহেব নামেৰ গোলাম'' আদি ছবিৰ জৰিয়তে নিজৰ সফলতা ধৰি ৰাখে।<ref>{{cite news|title=Moushumi's 32 years in film industry|url=https://www.daily-sun.com/printversion/details/798355|newspaper=The Daily Star|access-date=June 4, 2025|archivedate=June 4, 2025|archiveurl=https://web.archive.org/web/20250604055314/https://www.daily-sun.com/printversion/details/798355|deadurl=yes}}</ref> মৌচুমীয়ে ''মেঘলা আকাশ'' (২০০১), ''দেৱদাস'' (২০১৩) আৰু ''তাৰকাটা'' (২০১৪) ছবিত কৰা অভিনয়ৰ বাবে তিনিবাৰকৈ বাংলাদেশ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটাৰ শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ সন্মান লাভ কৰিছে।<ref>{{cite news |script-title=bn:আবাৰ মৌসুমী |date=2014-05-30 |url=https://www.prothomalo.com/entertainment/আবাৰ-মৌসুমী |language=bn |newspaper=Prothom Alo |access-date=November 14, 2013 }}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> তেওঁ ২৬৫খনতকৈও অধিক ছবিত অভিনয় কৰিছে আৰু ২০০৩ চনত ''কখনো মেঘ কখনো বৃষ্টি'' ছবিৰ জৰিয়তে পৰিচালক হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছে।<ref>{{cite news |title=Conversation with Moushumi |url=https://www.thedailystar.net/news-detail-161286|newspaper=The Daily Star |access-date=June 5, 2011}}</ref><ref>{{cite news |author=Harun ur Rashid |date=August 26, 2003 |title=New film coming soon |url=http://www.thedailystar.net/2003/08/26/d30826140481.htm |newspaper=The Daily Star |access-date=June 5, 2011}}</ref> ==জীৱনী== আৰিফা পাৰভিন জামানৰ জন্ম হৈছিল ১৯৭৩ চনৰ ৩ নৱেম্বৰত।<ref>{{cite news |first=Shah Alam |last=Shazu |date=November 3, 2013 |title=Happy Birthday, Moushumi! |url=https://www.thedailystar.net/news/happy-birthday-moushumi |newspaper=The Daily Star |access-date=November 18, 2015}}</ref><ref>{{cite news |script-title=bn:মৌসুমীৰ জন্মদিনে কেন পাশে নেই ওমৰ সানী |trans-title=Why is Omar Sunny not there for Mousumi's birthday? |url=https://www.prothomalo.com/entertainment/dhallywood/cn31ird9b1 |work=Prothom Alo |date=November 3, 2024 |language=bn}}</ref> তেওঁৰ জন্মস্থান তিলকুপী গাঁওখন তেতিয়াৰ অবিভক্ত খুলনা জিলাৰ অন্তৰ্গত আছিল। (বৰ্তমান ই সাতক্ষীৰা জিলাৰ তালা উপজিলাৰ চাৰুলিয়া ইউনিয়নত অৱস্থিত)। তেওঁৰ মাতৃ আছিল শ্বামীমা খাতুন আৰু পিতৃ আছিল নাজমুজ্জামান বিশ্বাস, যি খুলনা উন্নয়ন প্ৰাধিকৰণৰ এজন ঠিকাৰদাৰ হিচাপে কৰ্মৰত আছিল। তেওঁৰ ইৰিন জামান আৰু স্নিগ্ধা জামান নামৰ দুগৰাকী কনিষ্ঠ ভগ্নী আছে। তেওঁ খুলনাৰ সোনাডাঙ্গা থানাত ডাঙৰ-দীঘল হৈছিল।<ref>{{cite news |script-title=bn:নিৰাপত্তাৰ অভাৱে গ্ৰামেৰ বাড়ি যান না নায়িকা মৌসুমী |trans-title=Actress Mousumi does not go to her village home due to lack of security |url=https://www.jagonews24.com/entertainment/news/655876 |work=jagonews24.com |date=April 3, 2021 |language=bn}}</ref> মৌচুমীয়ে ১৯৯০ চনত 'আনন্দ বিচিত্ৰা ফটো বিউটি কনটেষ্ট'ত জয়লাভ কৰিছিল, যাৰ পিছত তেওঁ টেলিভিছন বিজ্ঞাপনত অভিনয়ৰ সুযোগ লাভ কৰে।<ref name="daily-sun1">{{cite news |author=Hafez Ahmed |date=October 7, 2013 |title=Moushumi-Omar Sani pair in Eid telefilm |url=http://www.daily-sun.com/details_yes_07-10-2013_Moushumi-Omar-Sunny-pair-in-Eid-telefilm_638_1_7_1_1.html#sthash.EnNduNa0.dpuf |newspaper=Daily Sun |archive-url=https://web.archive.org/web/20140201215541/http://www.daily-sun.com/details_yes_07-10-2013_Moushumi-Omar-Sunny-pair-in-Eid-telefilm_638_1_7_1_1.html |archive-date=February 1, 2014 |access-date=December 15, 2014 |archivedate=February 1, 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140201215541/http://www.daily-sun.com/details_yes_07-10-2013_Moushumi-Omar-Sunny-pair-in-Eid-telefilm_638_1_7_1_1.html#sthash.EnNduNa0.dpuf |deadurl=yes }}</ref> তেওঁ ১৯৯৩ চনত চোহানুৰ ৰহমান চোহানৰ নিৰ্দেশনাত নিৰ্মিত বলিউডৰ ছবি ''কয়ামত চে কয়ামত তক''ৰ ৰিমেক ''কেয়ামত থেকে কেয়ামত''ৰ জৰিয়তে অভিনয় জীৱনৰ পাতনি মেলে।<ref>{{Cite news |date= |script-title=bn:ঢালিউডে নতুন দিগন্ত উন্মোচনেৰও তিন দশক |url=https://www.kalerkantho.com/feature/rongermela/2023/03/23/1263736 |access-date=2023-08-03 |work=Kaler Kantho |title=আৰ্কাইভ কপি |archivedate=2023-08-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230803024353/https://www.kalerkantho.com/feature/rongermela/2023/03/23/1263736 |deadurl=yes }}</ref> ছবিখনে বাংলাদেশত ব্যাপক ব্যাৱসায়িক সফলতা অৰ্জন কৰে আৰু মৌচুমীৰ লগতে তেওঁৰ সহ-অভিনেতা ছলমান শ্বাহক জনপ্ৰিয়তাৰ শীৰ্ষলৈ লৈ যায়।<ref>{{Cite news |date=2017-03-25 |title=Two decades of Moushumi |url=https://www.thedailystar.net/arts-entertainment/interview/two-decades-moushumi-1380895 |access-date=2023-08-03 |work=The Daily Star |language=en}}</ref> পৰৱৰ্তী দুবছৰত তেওঁ শ্বাহৰ সৈতে ''অন্তৰে অন্তৰে'', ''দেনমোহৰ'' আৰু ''স্নেহ'' নামৰ আন তিনিখন ছবিত অভিনয় কৰে।<ref>{{Cite news |date=2014-09-06 |title=Memories of the star Salman Shah's death anniversary |url=https://www.thedailystar.net/memories-of-the-star-salman-shahs-death-anniversary-40357 |access-date=2023-08-03 |work=The Daily Star |language=en}}</ref> ১৯৯৭ চনত মৌচুমীয়ে 'কপোতাক্ষ চলচ্চিত্ৰ' নামৰ এটা প্ৰডাকচন হাউচ আৰম্ভ কৰে।<ref>{{Cite news |date=2015-08-12 |script-title=bn:সাত বছৰ পৰ প্ৰযোজনায় |url=https://www.prothomalo.com/entertainment/সাত-বছৰ-পৰ-প্ৰযোজনায় |access-date=2023-08-03 |work=Prothom Alo |language=bn }}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> মৌচুমীয়ে মহিলা আৰু শিশুৰ কল্যাণৰ বাবে 'মৌচুমী ৱেলফেয়াৰ ফাউণ্ডেশ্যন' প্ৰতিষ্ঠা কৰে আৰু ২০১৩ চনত তেওঁক ইউনিচেফৰ সদ্ভাৱনা দূত (UNICEF Goodwill Ambassador) হিচাপে মনোনীত কৰা হয়।<ref>{{cite news |date=September 17, 2013 |title=Shakib, Jewel Aich, Moushumi Unicef ambassadors |newspaper=bdnews24.com |url=http://bdnews24.com/bangladesh/2013/09/17/shakib-jewel-aich-moushumi-unicef-ambassadors |access-date=February 25, 2014}}</ref><ref>{{cite news |author=Limon Ahmed |date=September 19, 2013 |script-title=bn:'ইউনিসেফ আমাৰ স্বপ্নগুলোকে অনুপ্ৰাণিত কৰেছে' |language=bn |trans-title='UNICEF has inspired my dream' |newspaper=Risingbd.com |url=http://www.risingbd.com/‘ইউনিসেফ-আমাৰ-স্বপ্নগুলোকে-অনুপ্ৰাণিত-কৰেছে’/14129 |access-date=February 25, 2014}}</ref> == ব্যক্তিগত জীৱন == ১৯৯৬ চনত মৌচুমীয়ে অভিনয়ৰপৰা ছমাহৰ বিৰতি লয় আৰু অভিনেতা ওমৰ ছানীৰ সৈতে তেওঁৰ বাগদানৰ কথা ঘোষণা কৰে। এই দম্পতীটোৰ দুটি সন্তান আছে।<ref name="binodonnews">{{cite news |script-title=bn:মৌসুমী এখনো মাঠে |trans-title=Moushumi still in the field |url=http://www.binodonnews.com/%E0%A6%AE%E0%A7%8C%E0%A6%B8%E0%A7%81%E0%A6%AE%E0%A7%80-%E0%A6%8F%E0%A6%96%E0%A6%A8%E0%A7%8B-%E0%A6%AE%E0%A6%BE%E0%A6%A0%E0%A7%87/ |language=bn |newspaper=Binodon News |date=December 19, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160529124338/http://www.binodonnews.com/%E0%A6%AE%E0%A7%8C%E0%A6%B8%E0%A7%81%E0%A6%AE%E0%A7%80-%E0%A6%8F%E0%A6%96%E0%A6%A8%E0%A7%8B-%E0%A6%AE%E0%A6%BE%E0%A6%A0%E0%A7%87/ |archive-date=May 29, 2016 |access-date=June 3, 2014 |title=আৰ্কাইভ কপি |archivedate=May 29, 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160529124338/http://www.binodonnews.com/%E0%A6%AE%E0%A7%8C%E0%A6%B8%E0%A7%81%E0%A6%AE%E0%A7%80-%E0%A6%8F%E0%A6%96%E0%A6%A8%E0%A7%8B-%E0%A6%AE%E0%A6%BE%E0%A6%A0%E0%A7%87/ |deadurl=yes }}</ref><ref name="ittefaq2">{{cite news |script-title=bn:ছেলেৰ পৰিচালনায় ওমৰ সানী-মৌসুমী |trans-title=Directed by his son Omar Sunny-Moushumi |url=http://www.ittefaq.com.bd/entertainment/2015/07/06/27360.html |language=bn |newspaper=[[The Daily Ittefaq]] |date=June 6, 2015 |access-date=September 1, 2015}}</ref> মৌচুমীৰ এগৰাকী কনিষ্ঠ ভগ্নী ইৰিন জামান আছে।<ref name=erin>{{cite news |url=https://www.bhorerkagoj.com/print-edition/2019/07/20/261427.php |script-title=bn:২০ বছৰ পৰ তাৰা কোথায়? |work=Bhorer Kagoj |date=20 July 2019 |language=bn |archive-url=https://web.archive.org/web/20200420200819/https://www.bhorerkagoj.com/print-edition/2019/07/20/261427.php |archive-date=2020-04-20 |access-date=2021-11-03 |title=আৰ্কাইভ কপি |archivedate=2020-04-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200420200819/https://www.bhorerkagoj.com/print-edition/2019/07/20/261427.php |deadurl=yes }}</ref> অভিনেত্ৰী সাদিকা পাৰভিন পপি মৌচুমীৰ খুৰাকৰ জীয়ৰী (ভগ্নী)।<ref>{{Cite news |date=2023-08-26 |script-title=bn:তিন বছৰ ধৰে খোঁজ নেই চিত্ৰনায়িকা পপিৰ, কোথায় আছেন তিনি |url=https://www.prothomalo.com/entertainment/dhallywood/gkfyjyxxrr |access-date=2023-08-27 |work=Prothom Alo |language=bn}}</ref> ২০২৪ চনৰ আগষ্ট মাহত আইপিডিচি ফাইনেঞ্চৰ (IPDC Finance) সৈতে জড়িত চেক বাউন্সৰ এটা গোচৰত ঢাকাৰ এখন আদালতে মৌচুমীৰ বিৰুদ্ধে গ্ৰেপ্তাৰী পৰোৱানা জাৰি কৰে।<ref>{{Cite news|date=2024-08-04 |title=Arrest warrant issued against actress Moushumi |url=https://www.thedailystar.net/entertainment/tv-film/news/arrest-warrant-issued-against-actress-moushumi-3669351 |access-date=2024-11-13 |work=The Daily Star |language=en}}</ref> কেইবাবাৰো চমন জাৰি কৰাৰ পাছতো মৌচুমী আদালতত হাজিৰ নোহোৱাৰ বাবে এই পৰোৱানা জাৰি কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news|date=2024-08-11 |title=মৌসুমীৰ বিৰুদ্ধে গ্ৰেপ্তাৰি পৰোয়ানা, যা বল’লেন ওমৰ সানী |url=https://www.prothomalo.com/entertainment/dhallywood/p1nwc68t22 |access-date=2024-11-13 |work=Prothomalo |language=bn}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * {{commons-inline}} * {{IMDb name|2548959}} [[শ্ৰেণী:বাংলাদেশৰ অভিনেত্ৰী]] 99921xypzrb71dhk6g6ye5y078fg410 প্ৰফুল্ল বৰা 0 136743 617285 616914 2026-07-15T14:19:29Z প্ৰিয়াংকু বৰা 45871 তথ্য শুধৰণি 617285 wikitext text/x-wiki {{COI|date=জুলাই ২০২৬}} {{Infobox writer|name=প্ৰফুল্ল বৰা |image=Prafulla_Borah.jpg |image_size= |alt= |caption= |pseudonym= |birth_name= |birth_date= ৩০ ছেপ্টেম্বৰ, ১৯৪২ চন |birth_place= দ পৰ্বতীয়া, [[তেজপুৰ]] |death_date= ২০ নৱেম্বৰ, ২০০৬ |death_place= দ পৰ্বতীয়া, তেজপুৰ ( নিজা বাসভৱন ) |resting_place= |occupation= নাট্যকাৰ, চিত্ৰনাট্যকাৰ, সাহিত্য আলোচনী 'প্ৰাসংগিক' ৰ প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক |language= [[অসমীয়া]] |nationality= [[ভাৰতীয়]] |ethnicity= |citizenship= |education= কলা শাখাৰ স্নাতক |alma_mater= |period= |genre=অসমীয়া সাহিত্য |notableworks= নাটক - সীমান্তৰ জুই, সাঁকো, উপপথ, সময়, বান, সূৰ্যস্নান<br /> অনাতাঁৰ নাট - বৰুৱাৰ সংসাৰ, সন্ধ্যাতৰা, সপোন সন্ধ্যা, উৰ্মিমালা, মন আমাৰ মন<br /> ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ নাটক - তেজীমলা, দেৱযানী, নৰ্তকী, অলংকাৰ, অংগীকাৰ , আশীৰ্বাদ, পাহাৰৰ জুই, স্নেহবন্ধন, মন্থন আদি। |spouse=প্ৰণতি বৰা |awards= |website=}} প্ৰফুল্ল বৰা ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] : Prafulla Borah ) স্বাধীনোত্তৰ কালৰ অসমৰ এগৰাকী প্ৰতিষ্ঠিত নাট্যকাৰ, কবি, গীতিকাৰ, গল্পকাৰ, ঔপন্যাসিক, চিত্ৰনাট্যকাৰ আৰু চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা। ''সীমান্তৰ জুই,'' ''সাঁকো, [[উপপথ]], [[বৰুৱাৰ সংসাৰ]], সময়, বান, সূৰ্যস্নান, তেজীমলা , দেৱযানী, আশীৰ্বাদ, অলংকাৰ, পাহাৰৰ জুই'' প্ৰফুল্ল বৰাৰ বহু চৰ্চিত নাটক।<ref>অসমীয়া নাট্য সাহিত্য | ড° সত্যেন্দ্ৰনাথ শৰ্মা </ref><ref>আধুনিক অসমীয়া সাহিত্যৰ পৰিচয় | সম্পাদনা: ড° লীলা গগৈ </ref> [[ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ]]ত মৌলিক অসমীয়া নাটকৰ বাটকটীয়া আছিল প্ৰফুল্ল বৰা। ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ অগ্ৰণী নাট্যদল [[অসম ষ্টাৰ থিয়েটাৰ]]ৰ মঞ্চত অভিনীত প্ৰফুল্ল বৰাৰ ''দেৱযানী'' নাটখন ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ বাবে ৰচিত প্ৰথম মৌলিক অসমীয়া পাণ্ডুলিপি।<ref>ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ মৌলিক নাট আৰু নাট্যকাৰ প্ৰফুল্ল বৰা | দশৰথ দাস | প্ৰান্তিক | ১৬- ৩১ ডিচেম্বৰ, ২০১৪</ref> প্ৰফুল্ল বৰা ৰচিত ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ বহু সমাদৃত নাটক হৈছে ''তেজীমলা, দেৱযানী, অলংকাৰ, অনুৰাগ, অপৰাধ, আশীৰ্বাদ, মৰমতৃষ্ণা, পাহাৰৰ জুই, জীৱনতৃষ্ণা, সূৰ্যসন্ধান, আকাশী গংগা, প্ৰিয়তমা, মন্থন, মাটিৰ মৰম, অনুপমা মোৰ, স্নেহবন্ধন'' আদি।<ref>ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ শিল্পীৰ পৃথিৱীত এভূমুকি | অতুল মজুমদাৰ </ref><ref>ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ | সম্পাদনা: ড° পংকজ গোস্বামী </ref> কাঞ্চন বৰুৱাৰ বহুপঠিত উপন্যাস ''অসীমত যাৰ হেৰাল সীমা'' প্ৰথমবাৰৰ বাবে প্ৰফুল্ল বৰাই দিয়া নাট্যৰূপ [[কহিনুৰ থিয়েটাৰ]] তথা ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ ইতিহাসৰ উল্লেখযোগ্য কৃতি।<ref>এই যাত্ৰা জয়যাত্ৰা | অতুল মজুমদাৰ </ref>''লুইতক ভেটিব কোনে, সিহঁত নমৰে, সাপ আৰু ভেকুলী,'' ''কথা আৰু কাহিনী,গলি আৰু ৰাজপথ'' আদি প্ৰফুল্ল বৰা ৰচিত অসংখ্য একাংক নাটকে ৰাজ্যিক আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ত শ্ৰেষ্ঠ নাটকৰ সন্মান লাভ কৰাৰ লগতে প্ৰফুল্ল বৰা ৰচিত ''সাঁ‌কো'' নামৰ পূৰ্ণাংগ নাটখনে শ্ৰেষ্ঠ নাটকৰ ৰাষ্ট্ৰীয় স্বীকৃতি আৰু ''উপপথ'' নামৰ পূৰ্ণাংগ নাটকে আন্তঃৰাষ্টীয় সন্মান লাভ কৰে।''<ref>ডেৰশ বছৰৰ নিৰ্বাচিত অসমীয়া নাট্য সংকলন | তৃতীয় খণ্ড | অসম নাট্য সন্মিলন </ref><ref>নাট্য আৰু চেতনা | ড° জগদীশ পাটগিৰী | প্ৰকাশক: চতুৰংগম গুৱাহাটী </ref> বৰুৱাৰ সংসাৰ, সন্ধ্যাতৰা, সপোন সন্ধ্যা, মন আমাৰ মন, উৰ্মিমালা ,হৃদয়ৰ চিঞৰ ''প্ৰফুল্ল বৰা ৰচিত জনপ্ৰিয় অনাতাঁৰ ধাৰাবাহিক।''প্ৰাসংগিক'' নামৰ বহুল প্ৰচলিত অসমীয়া সাহিত্য আলোচনীখনৰ প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক আছিল প্ৰফুল্ল বৰা। কেইবাখনো অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ বাবে কাহিনী, গীত আৰু চিত্ৰনাট্য ৰচনা কৰা প্ৰফুল্ল বৰাই নিজা কাহিনী, চিত্ৰনাট্য, প্ৰযোজনা আৰু পৰিচালনাৰে নিৰ্মাণ কৰিছিল অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ ''বংশধৰ।'' উল্লেখযোগ্য যে প্ৰফুল্ল বৰা ৰচিত নাটক ''বৰুৱাৰ সংসাৰ'' নিপ বৰুৱাৰ পৰিচালনাত আৰু ''উপপথ'' হেমন্ত দত্তৰ পৰিচালনাত সাৰ্থক চলচ্চিত্ৰৰ ৰূপ পাই ক্ৰমে ১৯৭০ আৰু ১৯৮০ চনত। ১৯৭১ চনত মুক্তি লাভ কৰা ইন্দুকল্প হাজৰিকাৰ ''মানৱ আৰু দানৱ'' চলচ্চিত্ৰখনিৰ সংলাপ ৰচনা কৰিছিল প্ৰফুল্ল বৰাই। প্ৰফুল্ল বৰাৰ মৃত্যু হয় ২০০৬ চনৰ ২০ নৱেম্বৰত। প্ৰয়াত শিল্পীগৰাকীৰ প্ৰতি সন্মান জনাই [[তেজপুৰ]] চহৰত অৱদান সাংস্কৃতিক গোষ্ঠীয়ে বাণ থিয়েটাৰ আৰু অসম চৰকাৰৰ সাংস্কৃতিক সঞ্চালকালয়ৰ সহযোগত প্ৰতি বছৰে প্ৰফুল্ল বৰা নাট সমাৰোহ অনুষ্ঠিত কৰি আহিছে।<ref>{{cite web|url=https://assam.news18.com/news/assam/at-tezpur-celebrated-the-dramatist-prafulla-bora-memorial-day-dd-local18-500620.html|title=প্ৰফুল্ল বৰা নাট সমাৰোহ|website=assam.news18.com|access-date=2026-05-21}}</ref>ওপজা গাঁও দ-পৰ্ব্বতীয়াত প্ৰফুল্ল বৰাৰ উদ্যোগত প্ৰতিষ্ঠা হোৱা মাধৱ মন্দিৰ মহুমুখী প্ৰকল্পই প্ৰফুল্ল বৰা বঁ‌টা প্ৰদান কৰি অহাৰ লগতে সদৌ অসম ভিত্তিত প্ৰফুল্ল বৰা সোঁ‌ৱৰণী একাংক নাট প্ৰতিযোগিতা অনুষ্ঠিত কৰি আহিছে। দ-পৰ্ব্বতীয়াতে প্ৰফুল্ল বৰাৰ স্মৃতিত অসম নাট্য সন্মিলনৰ এটি শাখা গঠন কৰা হৈছে।<ref>{{cite web|url=https://www.asomiyapratidin.in/assam/assam-natya-sammelan-forms-da-parbatia-prafulla-bora-branch|title= নাট্য সন্মিলন,প্ৰফুল্ল বৰা শাখা|website=asomiyapratidin.in|access-date=20026-03-02}}</ref> তদুপৰি অসম সাহিত্য সভাই ২০ নৱেম্বৰ প্ৰফুল্ল বৰা স্মৃতি দিৱস বিভিন্ন কাৰ্যসূচীৰে পালন কৰি আহিছে।''<ref>{{cite web|url=https://www.etvbharat.com/assamese/assam/state/darrang/smiriti-day-celebrate-by-sahitya-sabha/assam20201120220232421|title=অসম সাহিত্য সভাৰ প্ৰফুল্ল বৰা স্মৃতি দিৱস পালন|website=etvbharat|access-date=2026-05-21}}</ref>'' == প্ৰাৰম্ভিক জীৱন == ১৯৪২ চনৰ ৩০ ছেপ্টেম্বৰত তেজপুৰ চহৰৰ পশ্চিম প্ৰান্তত অৱস্থিত দ পৰ্বতীয়া গাঁৱত জন্মগ্ৰহণ কৰা প্ৰফুল্ল বৰাৰ পিতৃ ৰবিৰাম বৰা আৰু মাতৃ হিৰণময়ী বৰা। == কৰ্ম জীৱন == প্ৰাসংগিক আলোচনীৰ প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক আছিল প্ৰফুল্ল বৰা। ১৯৮০ চনত প্ৰফুল্ল বৰা ৰচিত ''উপপথ'' নাটকৰ কাহিনীৰ আধাৰত হেমন্ত দত্তৰ পৰিচালনাত নিৰ্মাণ হৈছিল অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ ''উপপথ।'' <ref>{{cite web|url=https://www.niyomiyabarta.com/assam/renowned-playwright-and-lyricist-hemanta-dutta-passes-away-grief-all-around/|title=প্ৰফুল্ল বৰা ৰচিত উপপথ নাটৰ কাহিনীৰ আধাৰত চলচ্চিত্ৰ|website=niyamiyabarta|access-date=2026-05-21}}</ref> == দাম্পত্য জীৱন == ১৯৭৪ চনৰ ১০ মাৰ্চ তাৰিখে নগাঁও নিৱাসী শশীকান্ত বৰাৰ সৰু জীয়ৰী প্ৰণতি বৰাৰ সৈতে বিবাহপাশত আবদ্ধ হয়। == অন্যান্য সামাজিক কৰ্ম == ওপজা গাঁও দ পৰ্বতীয়াত অৱস্থিত মাধৱ মন্দিৰ বহুমুখী প্ৰকল্পৰ প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক। == বঁটা, সন্মান, স্বীকৃতি == • অসমৰ আগশাৰীৰ ভ্ৰাম্যমাণ নাট্যদল কহিনুৰ থিয়েটাৰে প্ৰফুল্ল বৰাক আনুষ্ঠানিকভাৱে '''দৰদী নাট্যকাৰ'' 'উপাধি প্ৰদান কৰিছিল। • ১৯৯৬ চনত অসম চৰকাৰৰ সাহিত্যিক পেঞ্চন লাভ। • পদ্মনাথ গোহাঞিবৰুৱা শাখা সাহিত্য সভাৰ উদ্যোগত অসম সাহিত্য সভাৰ তদানীন্তন সভাপতি নগেন শইকীয়াৰ দ্বাৰা আনুষ্ঠানিকভাৱে '''শোণিত গৌৰৱ'' 'উপাধি প্ৰদান। •অসম চৰকাৰৰ দ্বাৰা ১৭ জানুৱাৰী, ২০০১ চনত শিল্পী বঁটা প্ৰদান। •২০০৩ চনত অসম নাট্য সন্মিলনৰ নলবাৰী অধিবেশনত সুধাকন্ঠ ড°ভূপেন হাজৰিকাৰ দ্বাৰা বিশেষ সম্বৰ্ধনা। •গুৱাহাটীৰ জ্যোতিৰূপাৰ বঁটা আৰু বিশেষ সম্বৰ্ধনা। • নাট্যক্ষেত্ৰলৈ আগবঢ়োৱা জীৱনজোৰা অৱদানৰ বাবে মুনলাইট মিডিয়া বঁটা ৯৮। •পুৰণি গুদাম, নগাঁ‌ৱৰ জাতীয় নাট্য সংগ্ৰহালয়ৰ দ্বাৰা 'নাট্যজ্যোতি' উপাধি প্ৰদান। •দৈনিক অগ্ৰদূত কাকতগোষ্ঠীয়ে ২৮ জুন, ২০০৭ চনত তেজপুৰ চহৰত মৰণোত্তৰভাৱে প্ৰফুল্ল বৰালৈ আগবঢ়ায় বঁটা আৰু সম্বৰ্ধনা। == তথ্য সংগ্ৰহ == {{ৰেফলিষ্ট}} [[শ্ৰেণী:নাট্যকাৰ]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া নাট্যকাৰ]] o5ask9kz73wv1bsfpr4vrirtd99n6ms জিন পিয়াজে 0 137104 617473 613795 2026-07-16T03:27:08Z Kandarpajit Kallol 6257 617473 wikitext text/x-wiki {{Infobox scientist | image = Jean Piaget in Ann Arbor (cropped).png | caption = ১৯৬৮ চনত মিচিগান বিশ্ববিদ্যালয়ত পিয়াজে | birth_name = জিন উইলিয়াম ফ্ৰীটজ পিয়াজে | birth_date = {{birth date|1896|8|9|df=y}} | birth_place = নিউছেটেল, [[ছুইজাৰলেণ্ড]] | death_date = {{Death date and age|1980|9|16|1896|8|9|df=y}} | death_place = জেনেভা, ছুইজাৰলেণ্ড | fields = বিকাশাত্মক মনোবিজ্ঞান, জ্ঞানতত্ত্ব | known_for = গঠনবাদ, জেনেভান স্কুল, জেনেটিক জ্ঞানতত্ত্ব, জ্ঞানাত্মক বিকাশৰ তত্ত্ব, অবজেক্ট পাৰ্মানেন্স, অহংকেন্দ্ৰিকতা | alma_mater = নিউছেটেল বিশ্ববিদ্যালয়<br />জেনেভা বিশ্ববিদ্যালয় | workplaces = নিউছেটেল বিশ্ববিদ্যালয়<br />জেনেভা বিশ্ববিদ্যালয়<br />লচেন বিশ্ববিদ্যালয়<br />পেৰিছ বিশ্ববিদ্যালয় }} '''জিন উইলিয়াম ফ্ৰীটজ পিয়াজে''' ([[ইংৰাজী]]: Jean William Fritz Piaget; ৯ আগষ্ট ১৮৯৬ – ১৬ ছেপ্টেম্বৰ ১৯৮০) আছিল এজন চুইছ মনোবিজ্ঞানী, যি শিশুৰ বিকাশ সম্পৰ্কীয় গৱেষণাৰ বাবে সৰ্বত্ৰ পৰিচিত। পিয়াজেৰ জ্ঞানাত্মক বিকাশৰ তত্ত্ব আৰু জ্ঞানতাত্ত্বিক দৃষ্টিভংগীক একেলগে 'জেনেটিক জ্ঞানতত্ত্ব' (genetic epistemology) বুলি কোৱা হয়।<ref>[https://www.simplypsychology.org/piaget.html Jean Piaget's Theory and Stages of Cognitive Development], by Saul McLeod, Simply Psychology, updated 2018</ref> পিয়াজেই শিশুৰ শিক্ষাৰ ওপৰত অতিশয় গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল। আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শিক্ষা ব্যুৰোৰ সঞ্চালক হিচাপে তেওঁ ১৯৩৪ চনত ঘোষণা কৰিছিল যে "কেৱল শিক্ষাইহে আমাৰ সমাজক হ’ব পৰা সম্ভাৱ্য পতনৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ সক্ষম, সেয়া হিংসাত্মক ধৰণেই হওক বা ক্ৰমান্বয়ে হওক"।<ref> {{cite journal | last=Munari | first=Alberto | year=1994 | journal=Prospects: The Quarterly Review of Comparative Education | volume=XXIV | issue=1/2 | pages=311–327 | url=http://www.ibe.unesco.org/fileadmin/user_upload/archive/publications/ThinkersPdf/piagetf.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20081031045550/http://www.ibe.unesco.org/fileadmin/user_upload/archive/publications/ThinkersPdf/piagetf.pdf |archive-date=2008-10-31 |url-status=live | doi=10.1007/bf02199023 | title=Jean Piaget | s2cid=144657103 }} </ref> তেওঁৰ শিশু বিকাশৰ তত্ত্ব শিক্ষক প্ৰশিক্ষণ কাৰ্যসূচীসমূহত অধ্যয়ন কৰা হয়। বৰ্তমান সময়তো প্ৰাৰম্ভিক শৈশৱকালীন শিক্ষাৰ ক্ষেত্ৰত কাম কৰা শিক্ষাবিদ আৰু তত্ত্ববিদসকলে গঠনবাদ-আধাৰিত কৌশলসমূহ প্ৰয়োগ কৰি আহিছে। পিয়াজেই ১৯৫৫ চনত [[জেনেভা বিশ্ববিদ্যালয়]]ত কৰ্মৰত অৱস্থাত [[জেনেভা]]ত ''আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জেনেটিক জ্ঞানতত্ত্ব কেন্দ্ৰ'' প্ৰতিষ্ঠা কৰে আৰু ১৯৮০ চনত মৃত্যুৰ আগলৈকে এই কেন্দ্ৰটো পৰিচালনা কৰে।<ref>{{Cite journal |last1=Ratcliff |first1=Marc J. |last2=Tau |first2=Ramiro |date=2019-04-29 |title=A networking model. The case of the International Center for Genetic Epistemology |journal=Estudos e Pesquisas Em Psicologia |volume=18 |issue=4 |pages=1215–1238 |doi=10.12957/epp.2018.42233 |issn=1808-4281|doi-access=free }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.piaget.org/aboutPiaget.html|title=About Piaget|publisher=Jean Piaget Society|access-date=17 October 2016|archive-date=24 August 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190824192513/http://www.piaget.org/aboutPiaget.html}}</ref> ইয়াৰ প্ৰতিষ্ঠাৰ ফলত গঢ়ি উঠা সহযোগিতা আৰু ইয়াৰ প্ৰভাৱৰ বাবে পাণ্ডিত্যপূৰ্ণ সাহিত্যত এই কেন্দ্ৰটোক 'পিয়াজেৰ কাৰখানা' (Piaget's factory) বুলিও অভিহিত কৰা হয়।<ref name="Burman-HoP2012">{{cite journal|last=Burman|first=J. T.|title=Jean Piaget: Images of a life and his factory|journal=History of Psychology|year=2012|volume=15|issue=3|pages=283–288|doi=10.1037/a0025930|pmid=23397918|issn=1093-4510}}</ref> আৰ্নষ্ট ভন গ্লাচাৰ্ছফেল্ডৰ মতে, পিয়াজে আছিল "জ্ঞান আহৰণৰ গঠনবাদী তত্ত্বৰ এজন মহান পথ প্ৰদৰ্শক"।<ref name="von Glasersfeld 1990">{{cite journal|last=von Glasersfeld|first=E.|title=An exposition of constructivism: Why some like it radical|journal=Journal for Research in Mathematics Education: Monograph|year=1990|volume=4|pages=19–29 & 195–210 [22]|jstor=749910|issn=0883-9530|doi=10.2307/749910}} (p. 22).</ref> ১৯৬০-ৰ দশকত তেওঁৰ ধাৰণাসমূহ ব্যাপকভাৱে জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছিল।<ref>{{cite journal | last1 = Hsueh | first1 = Y | year = 2009 | title = Piaget in the United States, 1925–1971. In U. Müller, J. I. M. Carpendale & L. Smith (Eds.), ''The Cambridge Companion to Piaget'' (pp. 344–370). Cambridge, UK: Cambridge University Press. Müller, U., Burman, J. T., & Hutchinson, S. (2013). The developmental psychology of Jean Piaget: A quinquagenary retrospective | journal = Journal of Applied Developmental Psychology | volume = 34 | issue = 1| pages = 52–55 | doi = 10.1016/j.appdev.2012.10.001 }}</ref> ইয়াৰ ফলস্বৰূপে [[মনোবিজ্ঞান]]ত 'বিকাশৰ অধ্যয়ন' এক অন্যতম প্ৰধান শাখা হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰে।<ref>Pickren, W. E. (2012). Joseph McVicker Hunt: Golden age psychologist. In W. E. Pickren, D. A. Dewsbury, & M. Wertheimer (Eds.), ''Portraits of Pioneers in Developmental Psychology'' (pp. 185–203). New York: Psychology Press/Taylor & Francis.</ref> ২০ শতিকাৰ শেষৰ ফালে, বি. এফ. স্কীনাৰৰ পিছতে তেওঁ সৰ্বাধিক উদ্ধৃত হোৱা মনোবিজ্ঞানী হিচাপে দ্বিতীয় স্থান লাভ কৰিছিল।<ref>{{cite journal|title=The 100 most eminent psychologists of the 20th century|journal=Review of General Psychology|volume=6|issue=2|year=2002|pages=139–152|url=http://creativity.ipras.ru/texts/top100.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20141225174251/http://creativity.ipras.ru/texts/top100.pdf |archive-date=2014-12-25 |url-status=live|doi=10.1037/1089-2680.6.2.139|last1=Haggbloom|first1=Steven J. |last2=Warnick|first2=Renee|last3=Warnick|first3=Jason E.|last4=Jones|first4=Vinessa K.|last5=Yarbrough|first5=Gary L.|last6=Russell|first6=Tenea M.|last7=Borecky|first7=Chris M.|last8=McGahhey|first8=Reagan|last9=Powell|first9=John L. III |last10=Beavers|first10=Jamie|last11=Monte|first11=Emmanuelle|s2cid=145668721}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} fvgmtfaafaq13rf8fc8mtw5vu11n9ek 617474 617473 2026-07-16T03:28:40Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617474 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Infobox scientist | image = Jean Piaget in Ann Arbor (cropped).png | caption = ১৯৬৮ চনত মিচিগান বিশ্ববিদ্যালয়ত পিয়াজে | birth_name = জিন উইলিয়াম ফ্ৰীটজ পিয়াজে | birth_date = {{birth date|1896|8|9|df=y}} | birth_place = নিউছেটেল, [[ছুইজাৰলেণ্ড]] | death_date = {{Death date and age|1980|9|16|1896|8|9|df=y}} | death_place = জেনেভা, ছুইজাৰলেণ্ড | fields = বিকাশাত্মক মনোবিজ্ঞান, জ্ঞানতত্ত্ব | known_for = গঠনবাদ, জেনেভান স্কুল, জেনেটিক জ্ঞানতত্ত্ব, জ্ঞানাত্মক বিকাশৰ তত্ত্ব, অবজেক্ট পাৰ্মানেন্স, অহংকেন্দ্ৰিকতা | alma_mater = নিউছেটেল বিশ্ববিদ্যালয়<br />জেনেভা বিশ্ববিদ্যালয় | workplaces = নিউছেটেল বিশ্ববিদ্যালয়<br />জেনেভা বিশ্ববিদ্যালয়<br />লচেন বিশ্ববিদ্যালয়<br />পেৰিছ বিশ্ববিদ্যালয় }} '''জিন উইলিয়াম ফ্ৰীটজ পিয়াজে''' ([[ইংৰাজী]]: Jean William Fritz Piaget; ৯ আগষ্ট ১৮৯৬ – ১৬ ছেপ্টেম্বৰ ১৯৮০) আছিল এজন ছুইছ মনোবিজ্ঞানী, যি শিশুৰ বিকাশ সম্পৰ্কীয় গৱেষণাৰ বাবে সৰ্বত্ৰ পৰিচিত। পিয়াজেৰ জ্ঞানাত্মক বিকাশৰ তত্ত্ব আৰু জ্ঞানতাত্ত্বিক দৃষ্টিভংগীক একেলগে “জেনেটিক জ্ঞানতত্ত্ব” (genetic epistemology) বুলি কোৱা হয়।<ref>[https://www.simplypsychology.org/piaget.html Jean Piaget's Theory and Stages of Cognitive Development], by Saul McLeod, Simply Psychology, updated 2018</ref> পিয়াজেই শিশুৰ শিক্ষাৰ ওপৰত অতিশয় গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল। আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শিক্ষা ব্যুৰোৰ সঞ্চালক হিচাপে তেওঁ ১৯৩৪ চনত ঘোষণা কৰিছিল যে "কেৱল শিক্ষাইহে আমাৰ সমাজক হ’ব পৰা সম্ভাৱ্য পতনৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ সক্ষম, সেয়া হিংসাত্মক ধৰণেই হওক বা ক্ৰমান্বয়ে হওক"।<ref> {{cite journal | last=Munari | first=Alberto | year=1994 | journal=Prospects: The Quarterly Review of Comparative Education | volume=XXIV | issue=1/2 | pages=311–327 | url=http://www.ibe.unesco.org/fileadmin/user_upload/archive/publications/ThinkersPdf/piagetf.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20081031045550/http://www.ibe.unesco.org/fileadmin/user_upload/archive/publications/ThinkersPdf/piagetf.pdf |archive-date=2008-10-31 |url-status=live | doi=10.1007/bf02199023 | title=Jean Piaget | s2cid=144657103 }} </ref> তেওঁৰ শিশু বিকাশৰ তত্ত্ব শিক্ষক প্ৰশিক্ষণ কাৰ্যসূচীসমূহত অধ্যয়ন কৰা হয়। বৰ্তমান সময়তো প্ৰাৰম্ভিক শৈশৱকালীন শিক্ষাৰ ক্ষেত্ৰত কাম কৰা শিক্ষাবিদ আৰু তত্ত্ববিদসকলে গঠনবাদ-আধাৰিত কৌশলসমূহ প্ৰয়োগ কৰি আহিছে। পিয়াজেই ১৯৫৫ চনত [[জেনেভা বিশ্ববিদ্যালয়]]ত কৰ্মৰত অৱস্থাত [[জেনেভা]]ত ''আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জেনেটিক জ্ঞানতত্ত্ব কেন্দ্ৰ'' প্ৰতিষ্ঠা কৰে আৰু ১৯৮০ চনত মৃত্যুৰ আগলৈকে এই কেন্দ্ৰটো পৰিচালনা কৰে।<ref>{{Cite journal |last1=Ratcliff |first1=Marc J. |last2=Tau |first2=Ramiro |date=2019-04-29 |title=A networking model. The case of the International Center for Genetic Epistemology |journal=Estudos e Pesquisas Em Psicologia |volume=18 |issue=4 |pages=1215–1238 |doi=10.12957/epp.2018.42233 |issn=1808-4281|doi-access=free }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.piaget.org/aboutPiaget.html|title=About Piaget|publisher=Jean Piaget Society|access-date=17 October 2016|archive-date=24 August 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190824192513/http://www.piaget.org/aboutPiaget.html}}</ref> ইয়াৰ প্ৰতিষ্ঠাৰ ফলত গঢ়ি উঠা সহযোগিতা আৰু ইয়াৰ প্ৰভাৱৰ বাবে পাণ্ডিত্যপূৰ্ণ সাহিত্যত এই কেন্দ্ৰটোক “পিয়াজেৰ কাৰখানা” (Piaget's factory) বুলিও অভিহিত কৰা হয়।<ref name="Burman-HoP2012">{{cite journal|last=Burman|first=J. T.|title=Jean Piaget: Images of a life and his factory|journal=History of Psychology|year=2012|volume=15|issue=3|pages=283–288|doi=10.1037/a0025930|pmid=23397918|issn=1093-4510}}</ref> আৰ্নষ্ট ভন গ্লাচাৰ্ছফেল্ডৰ মতে, পিয়াজে আছিল "জ্ঞান আহৰণৰ গঠনবাদী তত্ত্বৰ এজন মহান পথ প্ৰদৰ্শক"।<ref name="von Glasersfeld 1990">{{cite journal|last=von Glasersfeld|first=E.|title=An exposition of constructivism: Why some like it radical|journal=Journal for Research in Mathematics Education: Monograph|year=1990|volume=4|pages=19–29 & 195–210 [22]|jstor=749910|issn=0883-9530|doi=10.2307/749910}} (p. 22).</ref> ১৯৬০-ৰ দশকত তেওঁৰ ধাৰণাসমূহ ব্যাপকভাৱে জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছিল।<ref>{{cite journal | last1 = Hsueh | first1 = Y | year = 2009 | title = Piaget in the United States, 1925–1971. In U. Müller, J. I. M. Carpendale & L. Smith (Eds.), ''The Cambridge Companion to Piaget'' (pp. 344–370). Cambridge, UK: Cambridge University Press. Müller, U., Burman, J. T., & Hutchinson, S. (2013). The developmental psychology of Jean Piaget: A quinquagenary retrospective | journal = Journal of Applied Developmental Psychology | volume = 34 | issue = 1| pages = 52–55 | doi = 10.1016/j.appdev.2012.10.001 }}</ref> ইয়াৰ ফলস্বৰূপে [[মনোবিজ্ঞান]]ত ''বিকাশৰ অধ্যয়ন'' এক অন্যতম প্ৰধান শাখা হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰে।<ref>Pickren, W. E. (2012). Joseph McVicker Hunt: Golden age psychologist. In W. E. Pickren, D. A. Dewsbury, & M. Wertheimer (Eds.), ''Portraits of Pioneers in Developmental Psychology'' (pp. 185–203). New York: Psychology Press/Taylor & Francis.</ref> ২০ শতিকাৰ শেষৰ ফালে, বি. এফ. স্কীনাৰৰ পিছতে তেওঁ সৰ্বাধিক উদ্ধৃত হোৱা মনোবিজ্ঞানী হিচাপে দ্বিতীয় স্থান লাভ কৰিছিল।<ref>{{cite journal|title=The 100 most eminent psychologists of the 20th century|journal=Review of General Psychology|volume=6|issue=2|year=2002|pages=139–152|url=http://creativity.ipras.ru/texts/top100.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20141225174251/http://creativity.ipras.ru/texts/top100.pdf |archive-date=2014-12-25 |url-status=live|doi=10.1037/1089-2680.6.2.139|last1=Haggbloom|first1=Steven J. |last2=Warnick|first2=Renee|last3=Warnick|first3=Jason E.|last4=Jones|first4=Vinessa K.|last5=Yarbrough|first5=Gary L.|last6=Russell|first6=Tenea M.|last7=Borecky|first7=Chris M.|last8=McGahhey|first8=Reagan|last9=Powell|first9=John L. III |last10=Beavers|first10=Jamie|last11=Monte|first11=Emmanuelle|s2cid=145668721}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} 9cyrcpns04xo59ajqu5py5n4qqp4j9n 617475 617474 2026-07-16T03:29:34Z Kandarpajit Kallol 6257 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617475 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Infobox scientist | image = Jean Piaget in Ann Arbor (cropped).png | caption = ১৯৬৮ চনত মিছিগান বিশ্ববিদ্যালয়ত পিঁয়াজে | birth_name = জিন উইলিয়াম ফ্ৰীটজ পিঁয়াজে | birth_date = {{birth date|1896|8|9|df=y}} | birth_place = নিউছেটেল, [[ছুইজাৰলেণ্ড]] | death_date = {{Death date and age|1980|9|16|1896|8|9|df=y}} | death_place = জেনেভা, ছুইজাৰলেণ্ড | fields = বিকাশাত্মক মনোবিজ্ঞান, জ্ঞানতত্ত্ব | known_for = গঠনবাদ, জেনেভান স্কুল, জেনেটিক জ্ঞানতত্ত্ব, জ্ঞানাত্মক বিকাশৰ তত্ত্ব, অবজেক্ট পাৰ্মানেন্স, অহংকেন্দ্ৰিকতা | alma_mater = নিউছেটেল বিশ্ববিদ্যালয়<br />জেনেভা বিশ্ববিদ্যালয় | workplaces = নিউছেটেল বিশ্ববিদ্যালয়<br />জেনেভা বিশ্ববিদ্যালয়<br />লচেন বিশ্ববিদ্যালয়<br />পেৰিছ বিশ্ববিদ্যালয় }} '''জিন উইলিয়াম ফ্ৰীটজ পিঁয়াজে''' ([[ইংৰাজী]]: Jean William Fritz Piaget; ৯ আগষ্ট ১৮৯৬ – ১৬ ছেপ্টেম্বৰ ১৯৮০) আছিল এজন ছুইছ মনোবিজ্ঞানী, যি শিশুৰ বিকাশ সম্পৰ্কীয় গৱেষণাৰ বাবে সৰ্বত্ৰ পৰিচিত। পিঁয়াজেৰ জ্ঞানাত্মক বিকাশৰ তত্ত্ব আৰু জ্ঞানতাত্ত্বিক দৃষ্টিভংগীক একেলগে “জেনেটিক জ্ঞানতত্ত্ব” (genetic epistemology) বুলি কোৱা হয়।<ref>[https://www.simplypsychology.org/piaget.html Jean Piaget's Theory and Stages of Cognitive Development], by Saul McLeod, Simply Psychology, updated 2018</ref> পিঁয়াজেই শিশুৰ শিক্ষাৰ ওপৰত অতিশয় গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল। আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শিক্ষা ব্যুৰোৰ সঞ্চালক হিচাপে তেওঁ ১৯৩৪ চনত ঘোষণা কৰিছিল যে "কেৱল শিক্ষাইহে আমাৰ সমাজক হ’ব পৰা সম্ভাৱ্য পতনৰপৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ সক্ষম, সেয়া হিংসাত্মক ধৰণেই হওক বা ক্ৰমান্বয়ে হওক।" <ref> {{cite journal | last=Munari | first=Alberto | year=1994 | journal=Prospects: The Quarterly Review of Comparative Education | volume=XXIV | issue=1/2 | pages=311–327 | url=http://www.ibe.unesco.org/fileadmin/user_upload/archive/publications/ThinkersPdf/piagetf.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20081031045550/http://www.ibe.unesco.org/fileadmin/user_upload/archive/publications/ThinkersPdf/piagetf.pdf |archive-date=2008-10-31 |url-status=live | doi=10.1007/bf02199023 | title=Jean Piaget | s2cid=144657103 }} </ref> তেওঁৰ শিশু বিকাশৰ তত্ত্ব শিক্ষক প্ৰশিক্ষণ কাৰ্যসূচীসমূহত অধ্যয়ন কৰা হয়। বৰ্তমান সময়তো প্ৰাৰম্ভিক শৈশৱকালীন শিক্ষাৰ ক্ষেত্ৰত কাম কৰা শিক্ষাবিদ আৰু তত্ত্ববিদসকলে গঠনবাদ-আধাৰিত কৌশলসমূহ প্ৰয়োগ কৰি আহিছে। পিঁয়াজেই ১৯৫৫ চনত জেনেভা বিশ্ববিদ্যালয়ত কৰ্মৰত অৱস্থাত জেনেভাত ''আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জেনেটিক জ্ঞানতত্ত্ব কেন্দ্ৰ'' প্ৰতিষ্ঠা কৰে আৰু ১৯৮০ চনত মৃত্যুৰ আগলৈকে এই কেন্দ্ৰটো পৰিচালনা কৰে।<ref>{{Cite journal |last1=Ratcliff |first1=Marc J. |last2=Tau |first2=Ramiro |date=2019-04-29 |title=A networking model. The case of the International Center for Genetic Epistemology |journal=Estudos e Pesquisas Em Psicologia |volume=18 |issue=4 |pages=1215–1238 |doi=10.12957/epp.2018.42233 |issn=1808-4281|doi-access=free }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.piaget.org/aboutPiaget.html|title=About Piaget|publisher=Jean Piaget Society|access-date=17 October 2016|archive-date=24 August 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190824192513/http://www.piaget.org/aboutPiaget.html}}</ref> ইয়াৰ প্ৰতিষ্ঠাৰ ফলত গঢ়ি উঠা সহযোগিতা আৰু ইয়াৰ প্ৰভাৱৰ বাবে পাণ্ডিত্যপূৰ্ণ সাহিত্যত এই কেন্দ্ৰটোক “পিঁয়াজেৰ কাৰখানা” (Piaget's factory) বুলিও অভিহিত কৰা হয়।<ref name="Burman-HoP2012">{{cite journal|last=Burman|first=J. T.|title=Jean Piaget: Images of a life and his factory|journal=History of Psychology|year=2012|volume=15|issue=3|pages=283–288|doi=10.1037/a0025930|pmid=23397918|issn=1093-4510}}</ref> আৰ্নষ্ট ভন গ্লাচাৰ্ছফেল্ডৰ মতে, পিঁয়াজে আছিল "জ্ঞান আহৰণৰ গঠনবাদী তত্ত্বৰ এজন মহান পথ-প্ৰদৰ্শক।" <ref name="von Glasersfeld 1990">{{cite journal|last=von Glasersfeld|first=E.|title=An exposition of constructivism: Why some like it radical|journal=Journal for Research in Mathematics Education: Monograph|year=1990|volume=4|pages=19–29 & 195–210 [22]|jstor=749910|issn=0883-9530|doi=10.2307/749910}} (p. 22).</ref> ১৯৬০-ৰ দশকত তেওঁৰ ধাৰণাসমূহ ব্যাপকভাৱে জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছিল।<ref>{{cite journal | last1 = Hsueh | first1 = Y | year = 2009 | title = Piaget in the United States, 1925–1971. In U. Müller, J. I. M. Carpendale & L. Smith (Eds.), ''The Cambridge Companion to Piaget'' (pp. 344–370). Cambridge, UK: Cambridge University Press. Müller, U., Burman, J. T., & Hutchinson, S. (2013). The developmental psychology of Jean Piaget: A quinquagenary retrospective | journal = Journal of Applied Developmental Psychology | volume = 34 | issue = 1| pages = 52–55 | doi = 10.1016/j.appdev.2012.10.001 }}</ref> ইয়াৰ ফলস্বৰূপে [[মনোবিজ্ঞান]]ত ''বিকাশৰ অধ্যয়ন'' এক অন্যতম প্ৰধান শাখা হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰে।<ref>Pickren, W. E. (2012). Joseph McVicker Hunt: Golden age psychologist. In W. E. Pickren, D. A. Dewsbury, & M. Wertheimer (Eds.), ''Portraits of Pioneers in Developmental Psychology'' (pp. 185–203). New York: Psychology Press/Taylor & Francis.</ref> ২০ শতিকাৰ শেষৰফালে, বি. এফ. স্কীনাৰৰ পিছতে তেওঁ সৰ্বাধিক উদ্ধৃত হোৱা মনোবিজ্ঞানী হিচাপে দ্বিতীয় স্থান লাভ কৰিছিল।<ref>{{cite journal|title=The 100 most eminent psychologists of the 20th century|journal=Review of General Psychology|volume=6|issue=2|year=2002|pages=139–152|url=http://creativity.ipras.ru/texts/top100.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20141225174251/http://creativity.ipras.ru/texts/top100.pdf |archive-date=2014-12-25 |url-status=live|doi=10.1037/1089-2680.6.2.139|last1=Haggbloom|first1=Steven J. |last2=Warnick|first2=Renee|last3=Warnick|first3=Jason E.|last4=Jones|first4=Vinessa K.|last5=Yarbrough|first5=Gary L.|last6=Russell|first6=Tenea M.|last7=Borecky|first7=Chris M.|last8=McGahhey|first8=Reagan|last9=Powell|first9=John L. III |last10=Beavers|first10=Jamie|last11=Monte|first11=Emmanuelle|s2cid=145668721}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:মনোবিজ্ঞানী]] lumnxc9ti2sien5fbug2pqbwhvzvi9t 617476 617475 2026-07-16T03:29:50Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:ছুইজাৰলেণ্ডৰ ব্যক্তি]] using [[WP:HC|HotCat]] 617476 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Infobox scientist | image = Jean Piaget in Ann Arbor (cropped).png | caption = ১৯৬৮ চনত মিছিগান বিশ্ববিদ্যালয়ত পিঁয়াজে | birth_name = জিন উইলিয়াম ফ্ৰীটজ পিঁয়াজে | birth_date = {{birth date|1896|8|9|df=y}} | birth_place = নিউছেটেল, [[ছুইজাৰলেণ্ড]] | death_date = {{Death date and age|1980|9|16|1896|8|9|df=y}} | death_place = জেনেভা, ছুইজাৰলেণ্ড | fields = বিকাশাত্মক মনোবিজ্ঞান, জ্ঞানতত্ত্ব | known_for = গঠনবাদ, জেনেভান স্কুল, জেনেটিক জ্ঞানতত্ত্ব, জ্ঞানাত্মক বিকাশৰ তত্ত্ব, অবজেক্ট পাৰ্মানেন্স, অহংকেন্দ্ৰিকতা | alma_mater = নিউছেটেল বিশ্ববিদ্যালয়<br />জেনেভা বিশ্ববিদ্যালয় | workplaces = নিউছেটেল বিশ্ববিদ্যালয়<br />জেনেভা বিশ্ববিদ্যালয়<br />লচেন বিশ্ববিদ্যালয়<br />পেৰিছ বিশ্ববিদ্যালয় }} '''জিন উইলিয়াম ফ্ৰীটজ পিঁয়াজে''' ([[ইংৰাজী]]: Jean William Fritz Piaget; ৯ আগষ্ট ১৮৯৬ – ১৬ ছেপ্টেম্বৰ ১৯৮০) আছিল এজন ছুইছ মনোবিজ্ঞানী, যি শিশুৰ বিকাশ সম্পৰ্কীয় গৱেষণাৰ বাবে সৰ্বত্ৰ পৰিচিত। পিঁয়াজেৰ জ্ঞানাত্মক বিকাশৰ তত্ত্ব আৰু জ্ঞানতাত্ত্বিক দৃষ্টিভংগীক একেলগে “জেনেটিক জ্ঞানতত্ত্ব” (genetic epistemology) বুলি কোৱা হয়।<ref>[https://www.simplypsychology.org/piaget.html Jean Piaget's Theory and Stages of Cognitive Development], by Saul McLeod, Simply Psychology, updated 2018</ref> পিঁয়াজেই শিশুৰ শিক্ষাৰ ওপৰত অতিশয় গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল। আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শিক্ষা ব্যুৰোৰ সঞ্চালক হিচাপে তেওঁ ১৯৩৪ চনত ঘোষণা কৰিছিল যে "কেৱল শিক্ষাইহে আমাৰ সমাজক হ’ব পৰা সম্ভাৱ্য পতনৰপৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ সক্ষম, সেয়া হিংসাত্মক ধৰণেই হওক বা ক্ৰমান্বয়ে হওক।" <ref> {{cite journal | last=Munari | first=Alberto | year=1994 | journal=Prospects: The Quarterly Review of Comparative Education | volume=XXIV | issue=1/2 | pages=311–327 | url=http://www.ibe.unesco.org/fileadmin/user_upload/archive/publications/ThinkersPdf/piagetf.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20081031045550/http://www.ibe.unesco.org/fileadmin/user_upload/archive/publications/ThinkersPdf/piagetf.pdf |archive-date=2008-10-31 |url-status=live | doi=10.1007/bf02199023 | title=Jean Piaget | s2cid=144657103 }} </ref> তেওঁৰ শিশু বিকাশৰ তত্ত্ব শিক্ষক প্ৰশিক্ষণ কাৰ্যসূচীসমূহত অধ্যয়ন কৰা হয়। বৰ্তমান সময়তো প্ৰাৰম্ভিক শৈশৱকালীন শিক্ষাৰ ক্ষেত্ৰত কাম কৰা শিক্ষাবিদ আৰু তত্ত্ববিদসকলে গঠনবাদ-আধাৰিত কৌশলসমূহ প্ৰয়োগ কৰি আহিছে। পিঁয়াজেই ১৯৫৫ চনত জেনেভা বিশ্ববিদ্যালয়ত কৰ্মৰত অৱস্থাত জেনেভাত ''আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জেনেটিক জ্ঞানতত্ত্ব কেন্দ্ৰ'' প্ৰতিষ্ঠা কৰে আৰু ১৯৮০ চনত মৃত্যুৰ আগলৈকে এই কেন্দ্ৰটো পৰিচালনা কৰে।<ref>{{Cite journal |last1=Ratcliff |first1=Marc J. |last2=Tau |first2=Ramiro |date=2019-04-29 |title=A networking model. The case of the International Center for Genetic Epistemology |journal=Estudos e Pesquisas Em Psicologia |volume=18 |issue=4 |pages=1215–1238 |doi=10.12957/epp.2018.42233 |issn=1808-4281|doi-access=free }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.piaget.org/aboutPiaget.html|title=About Piaget|publisher=Jean Piaget Society|access-date=17 October 2016|archive-date=24 August 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190824192513/http://www.piaget.org/aboutPiaget.html}}</ref> ইয়াৰ প্ৰতিষ্ঠাৰ ফলত গঢ়ি উঠা সহযোগিতা আৰু ইয়াৰ প্ৰভাৱৰ বাবে পাণ্ডিত্যপূৰ্ণ সাহিত্যত এই কেন্দ্ৰটোক “পিঁয়াজেৰ কাৰখানা” (Piaget's factory) বুলিও অভিহিত কৰা হয়।<ref name="Burman-HoP2012">{{cite journal|last=Burman|first=J. T.|title=Jean Piaget: Images of a life and his factory|journal=History of Psychology|year=2012|volume=15|issue=3|pages=283–288|doi=10.1037/a0025930|pmid=23397918|issn=1093-4510}}</ref> আৰ্নষ্ট ভন গ্লাচাৰ্ছফেল্ডৰ মতে, পিঁয়াজে আছিল "জ্ঞান আহৰণৰ গঠনবাদী তত্ত্বৰ এজন মহান পথ-প্ৰদৰ্শক।" <ref name="von Glasersfeld 1990">{{cite journal|last=von Glasersfeld|first=E.|title=An exposition of constructivism: Why some like it radical|journal=Journal for Research in Mathematics Education: Monograph|year=1990|volume=4|pages=19–29 & 195–210 [22]|jstor=749910|issn=0883-9530|doi=10.2307/749910}} (p. 22).</ref> ১৯৬০-ৰ দশকত তেওঁৰ ধাৰণাসমূহ ব্যাপকভাৱে জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছিল।<ref>{{cite journal | last1 = Hsueh | first1 = Y | year = 2009 | title = Piaget in the United States, 1925–1971. In U. Müller, J. I. M. Carpendale & L. Smith (Eds.), ''The Cambridge Companion to Piaget'' (pp. 344–370). Cambridge, UK: Cambridge University Press. Müller, U., Burman, J. T., & Hutchinson, S. (2013). The developmental psychology of Jean Piaget: A quinquagenary retrospective | journal = Journal of Applied Developmental Psychology | volume = 34 | issue = 1| pages = 52–55 | doi = 10.1016/j.appdev.2012.10.001 }}</ref> ইয়াৰ ফলস্বৰূপে [[মনোবিজ্ঞান]]ত ''বিকাশৰ অধ্যয়ন'' এক অন্যতম প্ৰধান শাখা হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰে।<ref>Pickren, W. E. (2012). Joseph McVicker Hunt: Golden age psychologist. In W. E. Pickren, D. A. Dewsbury, & M. Wertheimer (Eds.), ''Portraits of Pioneers in Developmental Psychology'' (pp. 185–203). New York: Psychology Press/Taylor & Francis.</ref> ২০ শতিকাৰ শেষৰফালে, বি. এফ. স্কীনাৰৰ পিছতে তেওঁ সৰ্বাধিক উদ্ধৃত হোৱা মনোবিজ্ঞানী হিচাপে দ্বিতীয় স্থান লাভ কৰিছিল।<ref>{{cite journal|title=The 100 most eminent psychologists of the 20th century|journal=Review of General Psychology|volume=6|issue=2|year=2002|pages=139–152|url=http://creativity.ipras.ru/texts/top100.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20141225174251/http://creativity.ipras.ru/texts/top100.pdf |archive-date=2014-12-25 |url-status=live|doi=10.1037/1089-2680.6.2.139|last1=Haggbloom|first1=Steven J. |last2=Warnick|first2=Renee|last3=Warnick|first3=Jason E.|last4=Jones|first4=Vinessa K.|last5=Yarbrough|first5=Gary L.|last6=Russell|first6=Tenea M.|last7=Borecky|first7=Chris M.|last8=McGahhey|first8=Reagan|last9=Powell|first9=John L. III |last10=Beavers|first10=Jamie|last11=Monte|first11=Emmanuelle|s2cid=145668721}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:মনোবিজ্ঞানী]] [[শ্ৰেণী:ছুইজাৰলেণ্ডৰ ব্যক্তি]] qqluwmbdy2cq98uzalj1aipf0x6vo48 ইভান পাভলভ 0 137169 617444 614241 2026-07-16T02:17:29Z Kandarpajit Kallol 6257 617444 wikitext text/x-wiki {{Infobox scientist | name = ইভান পাভলভ | native_name = {{nobold|Иван Павлов}} | honorific_suffix = {{post-nominals|country=GBR|size=100%|ForMemRS}} | native_name_lang = ru | image = Ivan Pavlov NLM3.jpg | caption = জীৱনৰ শেষৰ ফালে পাভলভ | birth_name = ইভান পেট্ৰ’ভিচ পাভলভ | birth_date = {{birth date|1849|09|26|df=yes}} | birth_place = [[ৰিয়াজান]], [[ৰিয়াজান গভৰ্নৰেট]], [[ৰাছিয়ান সাম্ৰাজ্য]] | death_date = {{death date and age|1936|02|27|1849|09|14|df=yes}} | death_place = [[চেইণ্ট পিটাৰ্চবাৰ্গ|লেনিনগ্ৰাড]], [[ৰাছিয়ান ছোভিয়েট ফেডাৰেটিভ ছচিয়েলিষ্ট ৰিপাব্লিক|ৰাছিয়ান SFSR]], [[ছোভিয়েট ইউনিয়ন]] | nationality = | field = [[শৰীৰতত্ব]], [[মনোবিজ্ঞান]] | work_institution = [[S.M. Kirov Military Medical Academy#Imperial Military Medical Academy|ইম্পেৰিয়েল মিলিটাৰী মেডিকেল একাডেমী]] | alma_mater = [[Saint Petersburg State University|চেইণ্ট পিটাৰ্চবাৰ্গ বিশ্ববিদ্যালয়]] | doctoral_advisor = | doctoral_students = [[পিয়টৰ আনোখিন]], [[বৰিছ বাবকিন]], [[লিয়ন অৰ্বেলি]] | known_for = {{ublist|আধুনিক [[আচৰণ চিকিৎসা]]ৰ প্ৰতিষ্ঠাপক|[[ধ্ৰুপদী প্ৰতিৱৰ্তন]]}} | prizes = {{Plainlist| * [[চিকিৎসা বিজ্ঞানৰ নোবেল বঁটা]] (1904) * [[Foreign Member of the Royal Society|ForMemRS]] (1907)<ref name="frs"/> * [[কপলি মেডেল]] (1915)}} | spouse = {{marriage|চেৰাফিমা ভাছিলিয়েভনা কাৰ্চেভস্কায়া|1 May 1881}} | children = 5 | footnotes = }} '''ইভান পেট্ৰভিচ পাভলভ''' ([[ৰাছিয়ান]]: Иван Петрович Павлов; ২৬ ছেপ্টেম্বৰ [অ.এছ. ১৪ ছেপ্টেম্বৰ] ১৮৪৯ – ২৭ ফেব্ৰুৱাৰী ১৯৩৬) আছিল এজন ৰাছিয়ান আৰু ছোভিয়েট পৰীক্ষামূলক স্নায়ুবিজ্ঞানী আৰু শৰীৰতত্ত্ববিদ, যি কুকুৰৰ ওপৰত কৰা পৰীক্ষাৰ জৰিয়তে ধ্ৰুপদী অনুবন্ধনৰ আৱিষ্কাৰৰ বাবে পৰিচিত। পাভলভে পাচন প্ৰক্ৰিয়াৰ শৰীৰতত্ত্বৰ ওপৰতো গুৰুত্বপূৰ্ণ গৱেষণা চলাইছিল, যাৰ বাবে তেওঁক ১৯০৪ চনত শৰীৰতত্ত্ব বা চিকিৎসা বিজ্ঞানৰ নোবেল বঁটা প্ৰদান কৰা হৈছিল।<ref>{{cite web | url=https://www.nobelprize.org/prizes/medicine/1904/pavlov/other-resources/ | title=Nobel Prize in Physiology or Medicine 1904 | accessdate=23 June 2026}}</ref> == শিক্ষা আৰু প্ৰাৰম্ভিক জীৱন == [[চিত্ৰ:Pavlov_House_Ryazan.JPG|left|thumb|19 শতিকাৰ আৰম্ভণিতে নিৰ্মাণ কৰা পাভলভৰ পূৰ্বৰ ঘৰ, ৰিয়াজানৰ পাভলভ মেম'ৰিয়েল মিউজিয়াম <ref>[http://pavlov.amr-museum.ru/engl/e_museum.htm The memorial estate] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121114175850/http://pavlov.amr-museum.ru/engl/e_museum.htm|date=14 November 2012}} About the house</ref>]] ১৮৪৯ চনৰ ২৬ ছেপ্টেম্বৰত ৰাছিয়ান সাম্ৰাজ্যৰ ৰিয়াজানত দহটি সন্তানৰ ভিতৰত প্ৰথম সন্তান হিচাপে পাভলভৰ জন্ম হৈছিল।তেওঁৰ পিতৃ পিটাৰ ডিমিট্ৰিভিচ পাভলভ (১৮২৩–১৮৯৯) আছিল গাঁৱৰ এজন ৰাছিয়ান অৰ্থডক্স পুৰোহিত।তেওঁৰ মাতৃ ভাৰভাৰা ইভানোভনা উছপেনস্কায়া (১৮২৬–১৮৯০) আছিল এগৰাকী গৃহিনী। শৈশৱত, পাভলভে স্বেচ্ছাই ঘৰুৱা কাম-কাজ যেনে বাচন-বৰ্তন ধোৱা আৰু তেওঁৰ ভাই-ভনীসকলৰ যত্ন লোৱা কামত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। তেওঁ বাগান কৰিবলৈ, চাইকেল চলাবলৈ, নাওঁ বাবলৈ, সাঁতুৰিবলৈ আৰু গ'ৰ'ডকি খেলিবলৈ ভাল পাইছিল; তেওঁ নিজৰ গ্ৰীষ্মকালীন বন্ধৰ সময়খিনি এই কাৰ্যকলাপবোৰৰ বাবে উৎসৰ্গা কৰিছিল। যদিও সাত বছৰ বয়সতে তেওঁ পঢ়িবলৈ সক্ষম হৈছিল, তথাপিও এখন ওখ বেৰৰ পৰা শিলৰ পদপথৰ ওপৰত পৰি যোৱাৰ ফলত পোৱা গুৰুতৰ আঘাতৰ বাবে পাভলভে ১১ বছৰ বয়সলৈকে আনুষ্ঠানিক শিক্ষা আৰম্ভ কৰিব পৰা নাছিল। শৈশৱৰ দিনবোৰৰ পৰাই, পাভলভে বৌদ্ধিক কৌতূহলৰ লগতে যাক তেওঁ "গৱেষণাৰ প্ৰবৃত্তি" বুলি উল্লেখ কৰিছিল, সেয়া প্ৰদৰ্শন কৰিছিল।স্থানীয় ধৰ্মতাত্ত্বিক চেমিনাৰীত প্ৰৱেশ কৰাৰ আগতে তেওঁ ৰিয়াজানৰ গীৰ্জাৰ বিদ্যালয়ত শিক্ষা গ্ৰহণ কৰিছিল। ১৮৬০ৰ দশকৰ এগৰাকী ৰাছিয়ান সাহিত্য সমালোচক ডিমিট্ৰি পিছাৰেভ আৰু ৰাছিয়ান শৰীৰতত্ত্বৰ পিতৃ ইভান চেচেনভৰ দ্বাৰা প্ৰচাৰিত প্ৰগতিশীল ধাৰণাসমূহৰ দ্বাৰা অনুপ্ৰাণিত হৈ, পাভলভে স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ নকৰাকৈয়ে নিজৰ ধৰ্মীয় কৰ্মজীৱন ত্যাগ কৰিছিল আৰু বিজ্ঞানৰ প্ৰতি নিজৰ জীৱন উছৰ্গা কৰিছিল। ১৮৭০ চনত, তেওঁ প্ৰাকৃতিক বিজ্ঞান অধ্যয়ন কৰাৰ বাবে ছেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গ বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পদাৰ্থ বিজ্ঞান আৰু গণিত বিভাগত নামভৰ্তি কৰে। তেওঁৰ চতুৰ্থ বৰ্ষত, অগ্ন্যাশয়ৰ স্নায়ুৰ শৰীৰতত্ত্বৰ ওপৰত কৰা তেওঁৰ প্ৰথমটো গৱেষণা প্ৰকল্পই তেওঁলৈ বিশ্ববিদ্যালয়ৰ এক সন্মানীয় বঁটা কঢ়িয়াই আনিছিল। ১৮৭৫ চনত, পাভলভে 'কেণ্ডিডেট অৱ নেচাৰেল চাইন্সেছ'ৰ ডিগ্ৰী লাভ কৰে। শৰীৰতত্ত্বৰ প্ৰতি থকা নিজৰ আগ্ৰহৰ দ্বাৰা অনুপ্ৰাণিত হৈ, পাভলভে নিজৰ অধ্যয়ন চলাই নিয়াৰ সিদ্ধান্ত লয় আৰু ইম্পেৰিয়েল একাডেমী অৱ মেডিকেল চাৰ্জাৰীলৈ অগ্ৰসৰ হয়। একাডেমীত থাকোঁতে, পাভলভ তেওঁৰ প্ৰাক্তন শিক্ষক ইলিয়াছ ভন চাইয়নৰ এজন সহায়ক হৈ পৰিছিল। পিছলৈ যেতিয়া ডি চাইয়নৰ ঠাইত আন এজন নিৰ্দেশকক নিযুক্তি দিয়া হৈছিল, তেতিয়া তেওঁ সেই বিভাগটো ত্যাগ কৰিছিল। কিছু দিনৰ পিছত, পাভলভে ভেটেৰিনাৰী ইনষ্টিটিউটৰ শৰীৰতত্ত্ব বিভাগত কনষ্টেণ্টিন উষ্টিমোভিচৰ গৱেষণাগাৰৰ সহায়ক হিচাপে এটা পদ লাভ কৰে। দুবছৰ ধৰি পাভলভে তেওঁৰ চিকিৎসা বিজ্ঞানৰ গৱেষণা পত্ৰৰ বাবে ৰক্ত সঞ্চালন তন্ত্ৰৰ ওপৰত অনুসন্ধান চলাইছিল। ১৮৭৮ চনত, এজন চিকিৎসক, অধ্যাপক চাৰ্গেই বটকিনে পাভলভক ক্লিনিকৰ মুৰব্বী হিচাপে শৰীৰতাত্ত্বিক গৱেষণাগাৰত কাম কৰিবলৈ আমন্ত্ৰণ জনাইছিল। ১৮৭৯ চনত, তেওঁ নিজৰ গৱেষণামূলক কামৰ বাবে সোণৰ পদকৰ সৈতে মেডিকেল মিলিটাৰী একাডেমীৰ পৰা স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে। এটা প্ৰতিযোগিতামূলক পৰীক্ষাৰ পিছত, পাভলভে স্নাতকোত্তৰ কামৰ বাবে একাডেমীত এক ফেল'শ্বিপ লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হয়। [[চিত্ৰ:Ivan-Pavlov08.jpg|left|thumb|ইভান পাভলভ (1883) ]] ফেল'শ্বিপ আৰু বটকিনৰ ক্লিনিকৰ শৰীৰতাত্ত্বিক গৱেষণাগাৰৰ সঞ্চালক হিচাপে থকা তেওঁৰ পদবীয়ে পাভলভক তেওঁৰ গৱেষণাৰ কাম চলাই নিবলৈ সক্ষম কৰিছিল।১৮৮৩ চনত, তেওঁ 'হৃদযন্ত্ৰৰ অপকেন্দ্ৰিক স্নায়ু' বিষয়ত তেওঁৰ ডক্টৰেট গৱেষণা পত্ৰ উপস্থাপন কৰিছিল আৰু স্নায়ুৰ ধাৰণা আৰু স্নায়ুতন্ত্ৰৰ পুষ্টিগত কাৰ্যৰ মৌলিক নীতিসমূহ আগবঢ়াইছিল। ইয়াৰ উপৰিও, বটকিন ক্লিনিকৰ সৈতে তেওঁৰ সহযোগিতাই ৰক্ত সঞ্চালন অংগসমূহৰ কাৰ্যকলাপত প্ৰতিৱৰ্ত ক্ৰিয়াৰ নিয়ন্ত্ৰণৰ এক মৌলিক আৰ্হিৰ প্ৰমাণ দাঙি ধৰিছিল। এগৰাকী সাহিত্য সমালোচক তথা প্ৰাকৃতিক বিজ্ঞানৰ সমৰ্থক ডিমিট্ৰি পিছাৰেভ আৰু এগৰাকী শৰীৰতত্ত্ববিদ ইভান চেচেনভৰ দ্বাৰা তেওঁ বৈজ্ঞানিক কৰ্মজীৱন গঢ়িবলৈ অনুপ্ৰাণিত হৈছিল, যিগৰাকী চেচেনভক পাভলভে "শৰীৰতত্ত্বৰ পিতৃ" বুলি অভিহিত কৰিছিল। == কেৰিয়াৰ == [[চিত্ৰ:Nesterov-Pavlov.jpg|thumb|1935 চনত মিখাইল নেষ্টেৰভ দ্বাৰা নিৰ্মিত পাভলভৰ এখন চিত্ৰ]] === জাৰ্মানীত অধ্যয়ন === ডক্টৰেট ডিগ্ৰী সম্পূৰ্ণ কৰাৰ পিছত, পাভলভ জাৰ্মানীলৈ যায়, য'ত তেওঁ লাইপজিগত কাৰ্ল লুডৱিগৰ সৈতে আৰু ব্ৰেছলাউৰ হাইডেনহেইনৰ গৱেষণাগাৰত ইমেৰ কেলীৰ সৈতে অধ্যয়ন কৰিছিল। তেওঁ ১৮৮৪ চনৰ পৰা ১৮৮৬ চনলৈকে তাত আছিল। হাইডেনহেইনে পাকস্থলীৰ এটা বাহিৰলৈ উলিওৱা অংশ ব্যৱহাৰ কৰি কুকুৰৰ পাচন প্ৰক্ৰিয়াৰ অধ্যয়ন কৰি আছিল। অৱশ্যে, পাভলভে বাহ্যিক স্নায়ু যোগান বৰ্তাই ৰখাৰ সমস্যাটো অতিক্ৰম কৰি কৌশলটো নিখুঁত কৰি তুলিছিল। এই বাহিৰলৈ উলিওৱা অংশটো হাইডেনহেইন বা পাভলভ পাউচ নামেৰে পৰিচিত হৈ পৰিছিল। === ৰাছিয়ালৈ প্ৰত্যাৱৰ্তন === ১৮৮৬ চনত, পাভলভে এটা নতুন পদৱীৰ সন্ধানত ৰাছিয়ালৈ উভতি আহে। ছেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গ বিশ্ববিদ্যালয়ৰ শৰীৰতত্ত্ব বিভাগৰ আসনখনৰ বাবে তেওঁৰ আবেদন নাকচ কৰা হৈছিল। অৱশেষত, পাভলভক চাইবেৰিয়াৰ টমস্ক বিশ্ববিদ্যালয়ত আৰু পোলেণ্ডৰ ৱাৰ্ছ বিশ্ববিদ্যালয়ত ফাৰ্মাক'লজীৰ আসনৰ প্ৰস্তাৱ দিয়া হৈছিল। তেওঁ দুয়োটা পদৰ এটাও গ্ৰহণ কৰা নাছিল। ১৮৯০ চনত তেওঁক মিলিটাৰী মেডিকেল একাডেমীত ফাৰ্মাক'লজীৰ অধ্যাপক পদত নিযুক্তি দিয়া হয় আৰু তেওঁ পাঁচ বছৰ ধৰি এই পদত অধিষ্ঠিত হৈ থাকে। ১৮৯১ চনত, পাভলভক ছেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গত থকা ইনষ্টিটিউট অৱ এক্সপেৰিমেণ্টেল মেডিচিনলৈ শৰীৰতত্ত্ব বিভাগটো সংগঠিত আৰু পৰিচালনা কৰিবলৈ আমন্ত্ৰণ জনোৱা হৈছিল। ৪৫ বছৰৰ সময়ছোৱাত, তেওঁৰ নিৰ্দেশনাত, এই প্ৰতিষ্ঠানটো বিশ্বৰ শৰীৰতাত্ত্বিক গৱেষণাৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কেন্দ্ৰ হৈ পৰিছিল। পাভলভে প্ৰতিষ্ঠানটোৰ শৰীৰতত্ত্ব বিভাগৰ পৰিচালনা অব্যাহত ৰাখিছিল, আৰু লগতে ১৮৯৫ চনত মেডিকেল মিলিটাৰী একাডেমীত শৰীৰতত্ত্বৰ আসনখনো গ্ৰহণ কৰিছিল। পাভলভে ধাৰাবাহিকভাৱে তিনিটা দশক ধৰি একাডেমীখনৰ শৰীৰতত্ত্ব বিভাগৰ মুৰব্বী হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল। === ছোভিয়েট চৰকাৰৰ সৈতে সম্পৰ্ক === ছোভিয়েট চৰকাৰৰ দ্বাৰা পাভলভক উচ্চ সন্মান প্ৰদৰ্শন কৰা হৈছিল, আৰু তেওঁ নিজৰ গৱেষণা চলাই নিবলৈ সক্ষম হৈছিল। ভ্লাডিমিৰ লেনিনৰ দ্বাৰা তেওঁক প্ৰশংসা কৰা হৈছিল। ছোভিয়েট ইউনিয়ন চৰকাৰৰ পৰা লাভ কৰা প্ৰশংসা, তেওঁৰ গৱেষণাগাৰক সহায় কৰিবলৈ অহা প্ৰচুৰ ধন, আৰু তেওঁক প্ৰদান কৰা সন্মানৰ স্বত্বেও, পাভলভে ছোভিয়েট কমিউনিজমৰ প্ৰতি থকা তেওঁৰ অসন্তুষ্টি আৰু অৱজ্ঞা লুকুৱাই ৰখাৰ কোনো চেষ্টা কৰা নাছিল। ১৯২৩ চনত পাভলভে কৈছিল যে কমিউনিষ্ট শাসনে ৰাছিয়াত যি ধৰণৰ সামাজিক পৰীক্ষা-নিৰীক্ষা চলাই আছিল, তাৰ বাবে তেওঁ ভেকুলীৰ পিছফালৰ ভৰি এখনো বলিদান নিদিয়ে। চাৰি বছৰৰ পিছত, ৰাছিয়াৰ বুদ্ধিজীৱীসকলৰ প্ৰতি যি কৰা হৈছিল তাৰ প্ৰতিবাদ জনাই তেওঁ জোচেফ ষ্টালিনলৈ চিঠি লিখিছিল আৰু কৈছিল যে এজন ৰাছিয়ান হিচাপে তেওঁ লজ্জিত। ১৯৩৪ চনত চাৰ্গেই কিৰভৰ হত্যাৰ পিছত, পাভলভে ভিয়াচেছলাভ মলোটভলৈ ইয়াৰ পিছত হোৱা গণ নিৰ্যাতনৰ সমালোচনা কৰি কেইবাখনো চিঠি লিখিছিল, আৰু তেওঁ ব্যক্তিগতভাৱে জনা কেইবাজনো লোকৰ সৈতে জড়িত গোচৰৰ পুনৰ্বিবেচনাৰ বাবে অনুৰোধ জনাইছিল। জীৱনৰ অন্তিম বছৰবোৰত, ছোভিয়েট চৰকাৰৰ প্ৰতি পাভলভৰ মনোভাৱ কিছু নৰম হৈছিল; ইয়াৰ নীতিসমূহক সম্পূৰ্ণৰূপে সমৰ্থন নকৰাকৈ, তেওঁ বৈজ্ঞানিক প্ৰতিষ্ঠানসমূহলৈ আগবঢ়োৱা সমৰ্থনৰ বাবে ছোভিয়েট চৰকাৰক প্ৰশংসা কৰিছিল।১৯৩৫ চনত, তেওঁৰ মৃত্যুৰ কেইমাহমান আগতে, পাভলভে ১৯৩৬ চনৰ "ষ্টালিন সংবিধান"ৰ এখন খচৰা পঢ়িছিল আৰু এখন অধিক মুক্ত আৰু গণতান্ত্ৰিক ছোভিয়েট ইউনিয়নৰ আপাত আৰম্ভণিক লৈ নিজৰ আনন্দ প্ৰকাশ কৰিছিল। === মৃত্যু আৰু সমাধি === অন্তিম মুহূৰ্তলৈকে সজাগ হৈ থাকি, পাভলভে তেওঁৰ এজন ছাত্ৰক তেওঁৰ বিচনাৰ কাষত বহিবলৈ আৰু তেওঁৰ মৃত্যুৰ পৰিস্থিতি লিপিবদ্ধ কৰিবলৈ অনুৰোধ কৰিছিল। তেওঁ জীৱনৰ এই অন্তিম পৰ্যায়ৰ বিষয়ভিত্তিক অভিজ্ঞতাসমূহৰ এক অনন্য প্ৰমাণ সৃষ্টি কৰিব বিচাৰিছিল। ১৯৩৬ চনৰ ২৭ ফেব্ৰুৱাৰীত ৮৬ বছৰ বয়সত ডাবল নিউমোনিয়াত আক্ৰান্ত হৈ পাভলভৰ মৃত্যু হয়। তেওঁক এক আড়ম্বৰপূৰ্ণ শেষকৃত্য প্ৰদান কৰা হৈছিল, আৰু তেওঁৰ সন্মানৰ্থে তেওঁৰ অধ্যয়ন কোঠা আৰু গৱেষণাগাৰক এক সংগ্ৰহালয় হিচাপে সংৰক্ষণ কৰা হৈছিল। তেওঁৰ সমাধি ছেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গৰ ভলক'ভ' চেমেটেৰীৰ লিটাৰেটৰস্কি মষ্টকি (লেখকসকলৰ খোজকঢ়া পথ) অংশত অৱস্থিত। === ৰিফ্লেক্স চিষ্টেমৰ গৱেষণা === পাভলভে শৰীৰতত্ত্ব আৰু স্নায়ুবিজ্ঞানৰ বহুতো ক্ষেত্ৰলৈ অৱদান আগবঢ়াইছিল। তেওঁৰ বেছিভাগ কামেই মেজাজ (temperament), অনুবন্ধন (conditioning) আৰু অনৈচ্ছিক প্ৰতিৱৰ্ত ক্ৰিয়া (involuntary reflex actions)ৰ গৱেষণাৰ সৈতে জড়িত আছিল। পাভলভে পাচন প্ৰক্ৰিয়াৰ ওপৰত পৰীক্ষা-নিৰীক্ষা চলাইছিল আৰু পৰিচালনা কৰিছিল, আৰু অৱশেষত ১২ বছৰৰ গৱেষণাৰ অন্তত ১৮৯৭ চনত 'দ্য ৱৰ্ক অৱ দা ডাইজেষ্টিভ গ্লেণ্ডছ' প্ৰকাশ কৰিছিল। তেওঁৰ পৰীক্ষাসমূহৰ বাবে তেওঁ ১৯০৪ চনত শৰীৰতত্ত্ব আৰু চিকিৎসা বিজ্ঞানৰ নোবেল বঁটা লাভ কৰিছিল। এই পৰীক্ষাসমূহত ইতৰ প্ৰাণীৰ (অৰ্থাৎ মানুহৰ বাহিৰে আন প্ৰাণীৰ) পাচন তন্ত্ৰৰ অংশসমূহ অস্ত্ৰোপচাৰৰ জৰিয়তে আঁতৰাই পেলোৱা, ইয়াৰ প্ৰভাৱ নিৰ্ধাৰণ কৰিবলৈ স্নায়ুৰ থোপাসমূহ বিচ্ছিন্ন কৰা, আৰু অংগটোৰ ভিতৰৰ উপাদানসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ পাচন অংগ আৰু বাহিৰৰ মোনাৰ মাজত ফিষ্টুলা সংস্থাপন কৰা কাৰ্য অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। এই গৱেষণাই পাচন তন্ত্ৰৰ ওপৰত বিস্তৃত গৱেষণাৰ বাবে এক ভিত্তি হিচাপে কাম কৰিছিল। প্ৰতিৱৰ্ত ক্ৰিয়াৰ ওপৰত হোৱা পৰৱৰ্তী কামসমূহত চাপ আৰু বিষৰ প্ৰতি হোৱা অনৈচ্ছিক প্ৰতিক্ৰিয়াসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। === স্নায়ুতন্ত্ৰৰ গৱেষণা === [[চিত্ৰ:One_of_Pavlov's_dogs.jpg|thumb|লালটি নিঃসৰণ জুখিবলৈ অস্ত্ৰোপচাৰৰ জৰিয়তে কেনুলা (cannula) সংস্থাপন কৰা পাভলভৰ এটা কুকুৰ, যাক ৰাছিয়াৰ ৰিয়াজানত থকা পাভলভ সংগ্ৰহালয়ত সংৰক্ষিত কৰি ৰখা হৈছে।]] হিপোক্ৰেটিছ আৰু গ্যালেনে বৰ্ণনা কৰা মেজাজৰ প্ৰকাৰসমূহৰ বায়'মাৰ্কাৰসমূহৰ প্ৰতি পাভলভ সদায় আগ্ৰহী আছিল। তেওঁ এই বায়'মাৰ্কাৰসমূহক "স্নায়ুতন্ত্ৰৰ বৈশিষ্ট্যসমূহ" বুলি অভিহিত কৰিছিল আৰু তিনিটা প্ৰধান বৈশিষ্ট্য চিনাক্ত কৰিছিল: (১) শক্তি, (২) স্নায়ৱিক প্ৰক্ৰিয়াসমূহৰ গতিশীলতা আৰু (৩) উত্তেজনা আৰু প্ৰতিৰোধৰ মাজৰ ভাৰসাম্য; আৰু এই তিনিটা বৈশিষ্ট্যৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি চাৰিটা প্ৰকাৰ উদ্ভাৱন কৰিছিল। তেওঁ সেই সময়ত অধ্যয়ন চলি থকা চাৰিটা মেজাজৰ প্ৰকাৰৰ সংজ্ঞাসমূহ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল: ক'লেৰিক, ফ্লেগমেটিক, চেংগুইন, আৰু মেলাংকলিক, আৰু নামসমূহ ক্ৰমান্বয়ে "শক্তিশালী আৰু আৱেগিক প্ৰকাৰ", "শক্তিশালী ভাৰসাম্যপূৰ্ণ আৰু শান্ত প্ৰকাৰ", "শক্তিশালী ভাৰসাম্যপূৰ্ণ আৰু প্ৰাণৱন্ত প্ৰকাৰ", আৰু "দুৰ্বল প্ৰকাৰ" লৈ উন্নীত কৰিছিল। পাভলভ আৰু তেওঁৰ গৱেষকসকলে ট্ৰান্সমাৰ্জিনেল ইনহিবিশ্যন (TMI) পৰ্যবেক্ষণ কৰিছিল আৰু ইয়াৰ অধ্যয়ন আৰম্ভ কৰিছিল, যি হৈছে বৈদ্যুতিক শ্বকৰ দ্বাৰা অত্যাধিক চাপ বা বিষৰ সন্মুখীন হ'লে শৰীৰটো নিষ্ক্ৰিয় হৈ পৰাৰ এক স্বাভাৱিক প্ৰতিক্ৰিয়া।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} গৱেষণাই দেখুৱাইছিল যে কেনেদৰে সকলো মেজাজৰ প্ৰকাৰে উদ্দীপকৰ প্ৰতি একে ধৰণে প্ৰতিক্ৰিয়া প্ৰকাশ কৰে, কিন্তু বিভিন্ন মেজাজে বেলেগ বেলেগ সময়ত এই প্ৰতিক্ৰিয়াসমূহৰ মাজেৰে অগ্ৰসৰ হয়। তেওঁ মন্তব্য কৰিছিল "যে আটাইতকৈ প্ৰাথমিক বংশগত পাৰ্থক্যটো আছিল... কিমান সোনকালে তেওঁলোকে এই নিষ্ক্ৰিয়তাৰ বিন্দুত উপনীত হৈছিল আৰু সোনকালে নিষ্ক্ৰিয় হোৱাসকলৰ এক মৌলিকভাৱে পৃথক ধৰণৰ স্নায়ুতন্ত্ৰ থাকে।" পাভলভে পাচক গ্ৰন্থিসমূহৰ ওপৰত পৰীক্ষা-নিৰীক্ষা চলোৱাৰ লগতে কুকুৰৰ পাকস্থলীৰ কাৰ্যপ্ৰণালীৰ গৱেষণা কৰিছিল, আৰু অৱশেষত ১৯০৪ চনত শৰীৰতত্ত্ব বা চিকিৎসা বিজ্ঞানৰ নোবেল বঁটা লাভ কৰিছিল, যাৰ ফলত তেওঁ প্ৰথমগৰাকী ৰাছিয়ান নোবেল বিজয়ী হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল। ২০০২ চনত প্ৰকাশিত 'ৰিভিউ অৱ জেনেৰেল চাইক'লজী'ৰ এক সমীক্ষাই পাভলভক বিংশ শতিকাৰ ২৪ সংখ্যক সৰ্বাধিক উদ্ধৃত মনোবিজ্ঞানী হিচাপে স্থান দিছিল। পাভলভৰ ধ্ৰুপদী অনুবন্ধনৰ নীতিসমূহ বিভিন্ন ধৰণৰ আচৰণগত চিকিৎসা (behavior therapies) আৰু পৰীক্ষামূলক তথা ক্লিনিকেল পৰিৱেশত, যেনে শৈক্ষিক শ্ৰেণীকোঠাত আৰু আনকি প্ৰণালীবদ্ধ অসংবেদনশীলকৰণৰ জৰিয়তে ফোবিয়া (অযৌক্তিক ভয়) হ্ৰাস কৰাৰ ক্ষেত্ৰতো কাৰ্যকৰী হোৱা দেখা গৈছে। === ক্লাছিকেল কণ্ডিচনিং === পাভলভৰ ধ্ৰুপদী অনুবন্ধনৰ প্ৰাথমিক ধাৰণাসমূহে বৰ্তমানৰ শিক্ষণ তত্ত্বসমূহৰ বাবে এক ঐতিহাসিক পটভূমি হিচাপে কাম কৰে। অৱশ্যে, ধ্ৰুপদী অনুবন্ধনৰ প্ৰতি এই ৰাছিয়ান শৰীৰতত্ত্ববিদগৰাকীৰ প্ৰাৰম্ভিক আগ্ৰহ কুকুৰৰ পাচন প্ৰক্ৰিয়াৰ ওপৰত কৰা তেওঁৰ এটা পৰীক্ষাৰ সময়ত প্ৰায় আকস্মিকভাৱেই সৃষ্টি হৈছিল।<ref>{{cite web | url=https://www.verywellmind.com/ivan-pavlov-biography-1849-1936-2795548 | title=Ivan Pavlov and His Discovery of Classical Conditioning | accessdate=23 June 2026 }}{{Dead link|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> যিহেতু পাভলভে তেওঁৰ বহুতো পৰীক্ষাত ইতৰ প্ৰাণীৰ সৈতে নিবিড়ভাৱে কাম কৰিছিল, সেয়েহে তেওঁৰ প্ৰাৰম্ভিক অৱদানসমূহ প্ৰধানকৈ ইতৰ প্ৰাণীৰ শিক্ষণৰ বিষয়ে আছিল। অৱশ্যে, ধ্ৰুপদী অনুবন্ধনৰ মূল নীতিসমূহ মানুহকে ধৰি বহুতো ভিন্ন জীৱৰ ক্ষেত্ৰত পৰীক্ষা কৰা হৈছে। পাভলভৰ ধ্ৰুপদী অনুবন্ধনৰ মূল প্ৰাথমিক নীতিসমূহ শ্ৰেণীকোঠা আৰু শিক্ষণ পৰিৱেশৰ দৰে বিভিন্ন ক্ষেত্ৰলৈ সম্প্ৰসাৰিত হৈছে। ধ্ৰুপদী অনুবন্ধনে আচৰণগত প্ৰতিক্ৰিয়াসমূহ সলনি কৰিবলৈ পূৰ্বৱৰ্তী অৱস্থা বা চৰ্তসমূহ ব্যৱহাৰ কৰাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। ধ্ৰুপদী অনুবন্ধনৰ অন্তৰ্নিহিত নীতিসমূহে শ্ৰেণীকোঠাত ব্যৱহৃত প্ৰতিৰোধমূলক পূৰ্বৱৰ্তী নিয়ন্ত্ৰণ কৌশলসমূহক প্ৰভাৱিত কৰিছে।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} ধ্ৰুপদী অনুবন্ধনে বৰ্তমান সময়ৰ আচৰণ পৰিৱৰ্তনৰ অনুশীলনসমূহ, যেনে পূৰ্বৱৰ্তী নিয়ন্ত্ৰণৰ বাবে ভিত্তি স্থাপন কৰিছিল। পূৰ্বৱৰ্তী ঘটনা আৰু অৱস্থাসমূহক আচৰণৰ পূৰ্বে সংঘটিত হোৱা অৱস্থা হিচাপে সংজ্ঞায়িত কৰা হয়।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} পাভলভৰ প্ৰাৰম্ভিক পৰীক্ষাসমূহত কুকুৰৰ লালটি নিঃসৰণ কৰিবলৈ আচৰণৰ পূৰ্বৱৰ্তী ঘটনা বা উদ্দীপকৰ (যেনে, এটা ধ্বনি) নিয়ন্ত্ৰণ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল, ঠিক যিদৰে শিক্ষকসকলে ইতিবাচক আচৰণ সৃষ্টি কৰিবলৈ বা অনুপযোগী আচৰণ হ্ৰাস কৰিবলৈ নিৰ্দেশনা আৰু শিক্ষণ পৰিৱেশ নিয়ন্ত্ৰণ কৰে। যদিও তেওঁ ধ্বনিটোক পূৰ্বৱৰ্তী কাৰক বুলি উল্লেখ কৰা নাছিল, পাৰিপাৰ্শ্বিক উদ্দীপক আৰু আচৰণগত প্ৰতিক্ৰিয়াসমূহৰ মাজৰ সম্পৰ্ক প্ৰদৰ্শন কৰা প্ৰথমগৰাকী বিজ্ঞানীসকলৰ ভিতৰত পাভলভ অন্যতম আছিল। প্ৰতিক্ৰিয়া সৃষ্টি কৰা পূৰ্বৱৰ্তী কাৰকসমূহ নিৰ্ধাৰণ কৰিবলৈ পাভলভে প্ৰণালীবদ্ধভাৱে উদ্দীপকসমূহ উপস্থাপন আৰু প্ৰত্যাহাৰ কৰিছিল, যিটো শৈক্ষিক পেছাদাৰীসকলে কাৰ্য্যকৰী আচৰণ মূল্যায়ন (functional behavior assessments) চলোৱাৰ পদ্ধতিৰ সৈতে প্ৰায় একে। শ্ৰেণীকোঠাৰ পৰিৱেশৰ ভিতৰত অন্তৰ্নিহিতভাৱে কাৰ্য্যকৰী হ'বলৈ পূৰ্বৱৰ্তী কৌশলসমূহ পৰীক্ষামূলক প্ৰমাণৰ দ্বাৰা সমৰ্থিত। পূৰ্বৱৰ্তী কাৰক-ভিত্তিক হস্তক্ষেপসমূহ প্ৰতিৰোধমূলক হিচাপে কাম কৰিবলৈ, আৰু সমস্যামূলক আচৰণসমূহৰ তাৎক্ষণিক হ্ৰাস সাধন কৰিবলৈ গৱেষণাৰ দ্বাৰা সমৰ্থিত। == বঁটা আৰু সন্মান == ১৯০৪ চনত পাভলভক শৰীৰতত্ত্ব বা চিকিৎসা বিজ্ঞানৰ নোবেল বঁটা প্ৰদান কৰা হৈছিল। তেওঁ ১৯০৭ চনত ৰয়েল ছচাইটিৰ বিদেশী সদস্য (ForMemRS) হিচাপে নিৰ্বাচিত হৈছিল, ১৯০৮ চনত আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ নেচনেল একাডেমী অৱ চাইন্সেছৰ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সদস্য হিচাপে নিৰ্বাচিত হৈছিল, ১৯১৫ চনত ৰয়েল ছচাইটিৰ ক'পলে মেডেল লাভ কৰিছিল, আৰু ১৯৩২ চনত আমেৰিকান ফিল'চফিকেল ছচাইটিৰ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সদস্য হিচাপে নিৰ্বাচিত হৈছিল। ১৯০৭ চনত তেওঁ ৰয়েল নেদাৰলেণ্ড একাডেমী অৱ আৰ্টছ এণ্ড চাইন্সেছৰ এজন বিদেশী সদস্য হৈছিল। তেওঁৰ সন্মানৰ্থে পাভলভৰ কুকুৰ (Pavlov's dog), পাভলভিয়ান অধিৱেশন (Pavlovian session) আৰু পাভলভৰ টাইপ'লজী (Pavlov's typology) নামাকৰণ কৰা হৈছে। ১০০৭ পাৱলোভিয়া গ্ৰহাণু আৰু পাভলভ নামৰ চন্দ্ৰৰ গহ্বৰটোও তেওঁৰ নামেৰে নামকৰণ কৰা হৈছিল। ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:চিকিৎসা বিজ্ঞানৰ ন'বেল বঁটা বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:ৰয়েল ছ'ছাইটিৰ বিদেশী সদস্য]] [[শ্ৰেণী:Articles with hCards]] [[শ্ৰেণী:অপৰ্যালোচিত অনুবাদসহ পৃষ্ঠা]] r4vcdrt454f9xpz1ciqel7qp7qo02f4 কাৰ্ল ৰজাৰ্ছ 0 137203 617472 611489 2026-07-16T03:22:26Z Kandarpajit Kallol 6257 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617472 wikitext text/x-wiki {{wikify}}{{Infobox scientist|name=কাৰ্ল ৰজাৰ্ছ|image=Carl Ransom Rogers.jpg|birth_name=Carl Ransom Rogers|birth_date={{birth date|1902|1|8|mf=y}}|birth_place=[[Oak Park, Illinois]], U.S.|death_date={{death date and age|1987|2|4|1902|1|8|mf=y}}|death_place=[[San Diego, California]], U.S.|field=[[Psychology]]|work_institutions=[[Ohio State University]]<br />[[University of Chicago]]<br /> [[University of Wisconsin–Madison]]<br />[[Western Behavioral Sciences Institute]]<br />Center for Studies of the Person|doctoral_advisor=Goodwin Barbour Watson|academic_advisors=[[William Heard Kilpatrick]]|known_for=The person-centered approach (e.g., [[client-centered therapy]], [[student-centered learning]], [[Rogerian argument]])|children=[[Natalie Rogers]]|prizes=Award for Distinguished Scientific Contributions to Psychology (1956, [[American Psychological Association|APA]]); Award for Distinguished Contributions to Applied Psychology as a Professional Practice (1972, [[American Psychological Association|APA]]); 1964 Humanist of the Year ([[American Humanist Association]])}} '''কাৰ্ল ৰেনচম ৰজাৰ্ছ''' (ইংৰাজীঃ Carl Ransom Rogers; 8 জানুৱাৰী 1902-4 ফেব্ৰুৱাৰি 1987) এজন আমেৰিকান মনোবিজ্ঞানী আছিল যি মানৱতাবাদী মনোবিজ্ঞান অন্যতম প্ৰতিষ্ঠাপক আছিল আৰু বিশেষকৈ তেওঁৰ ব্যক্তি-কেন্দ্ৰিক মনোচিকিৎসা বাবে জনাজাত আছিল। ৰজাৰ্ছক চাইক'থেৰাপী গৱেষণাৰ অন্যতম প্ৰতিষ্ঠাপক পিতৃ হিচাপে বহুলভাৱে গণ্য কৰা হয় আৰু ১৯৫৬ চনত আমেৰিকান চাইক'লজিকেল এছ'চিয়েশ্যনৰ (APA)দ্বাৰা তেওঁৰ গৱেষণাৰ বাবে তেওঁক 'এৱাৰ্ড ফৰ ডিষ্টিংগুইছড চাইণ্টিফিক কণ্ট্ৰিবিউশ্বনছ' বঁটাৰে সন্মানিত কৰা হৈছিল। ব্যক্তি-কেন্দ্ৰিক দৃষ্টিভংগী, অৰ্থাৎ ব্যক্তিত্ব আৰু মানৱ সম্পৰ্ক বুজি পোৱাৰ বাবে ৰজাৰ্ছৰ দৃষ্টিভংগীয়ে বিভিন্ন ক্ষেত্ৰত, যেনে চাইক'থেৰাপী আৰু পৰামৰ্শদান (গ্ৰাহক-কেন্দ্ৰিক চিকিৎসা), শিক্ষা (ছাত্ৰ-কেন্দ্ৰিক শিক্ষণ), সংগঠন, আৰু অন্যান্য গোটৰ পৰিৱেশত ব্যাপক প্ৰয়োগ লাভ কৰিছিল।<ref>{{Cite book|last=Rogers|first1=Carl|title=Counseling and Psychotherapy: Newer Concepts in Practice|publisher=Houghton Mifflin|publication-place=Boston, Massachusetts/New York|year=1942|isbn=978-1-4067-6087-3|oclc=165705|page=}}</ref> তেওঁৰ পেছাদাৰী কামৰ বাবে তেওঁ ১৯৭২ চনত এ পি এৰ (APA) পৰা 'এৱাৰ্ড ফৰ ডিষ্টিংগুইছড প্ৰফেচনেল কণ্ট্ৰিবিউশ্বনছ টু চাইক'লজী' বঁটা লাভ কৰিছিল। উদ্ধৃতি আৰু স্বীকৃতিৰ দৰে ছটা মাপকাঠী ব্যৱহাৰ কৰি ষ্টিভেন জে. হেগব্লুম আৰু তেওঁৰ সতীৰ্থসকলৰদ্বাৰা কৰা এটা অধ্যয়নত, ৰজাৰ্ছক বিংশ শতিকাৰ ষষ্ঠ সৰ্বাধিক প্ৰখ্যাত মনোবিজ্ঞানী হিচাপে আৰু ক্লিনিকেল মনোবিজ্ঞানীসকলৰ ভিতৰত কেৱল চিগমাণ্ড ফ্ৰয়েডৰ পিছতেই দ্বিতীয় স্থানত থকা বুলি পোৱা গৈছিল।<ref>{{Cite journal|last=Haggbloom|first1=Steven J.|last2=Warnick|first2=Renee|last3=Warnick|first3=Jason E.|last4=Jones|first4=Vinessa K.|last5=Yarbrough|first5=Gary L.|last6=Russell|first6=Tenea M.|last7=Borecky|first7=Chris M.|last8=McGahhey|first8=Reagan|last9=Powell|first9=John L.|date=March 2003|title='The 100 most eminent psychologists of the 20th century': Correction to Haggbloom et al (2002)|journal=[[Review of General Psychology]]|language=en|volume=7|issue=1|pages=37|doi=10.1037/1089-2680.7.1.37}}</ref>আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ আৰু কানাডাৰ মনোবিজ্ঞানীসকলৰ ৪২২ গৰাকী উত্তৰদাতাৰ মাজত ১৯৮২ চনত কৰা এক সমীক্ষাৰ ভিত্তিত, তেওঁক ইতিহাসৰ আটাইতকৈ প্ৰভাৱশালী মনোচিকিৎসক (চাইক'থেৰাপিষ্ট) হিচাপে গণ্য কৰা হৈছিল (ফ্ৰয়েডৰ স্থান আছিল তৃতীয়)<ref>{{Cite journal|last=Smith|first1=D.|title=Trends in counseling and psychotherapy|doi=10.1037/0003-066X.37.7.802|journal=American Psychologist|volume=37|issue=7|pages=802–809|year=1982|pmid=7137698}}</ref> == তত্ত্ব == ৰজাৰ্ছৰ স্ব-তত্ত্বক (theory of the self) মানৱতাবাদী, অস্তিত্ববাদী আৰু পৰিঘটনাবাদী (phenomenological) হিচাপে গণ্য কৰা হয়। ই প্ৰত্যক্ষভাৱে কম্বছ আৰু স্নিগৰ (১৯৪৯) "ফেনোমেনেল ফিল্ড" (phenomenal field) ব্যক্তিত্বৰ তত্ত্বৰ ওপৰত আধাৰিত। তেওঁৰ তত্ত্বৰ ওপৰত ৰজাৰ্ছৰ ব্যাখ্যা অতি বিস্তৃত। ইয়াৰ বিষয়ে তেওঁ ১৬খন গ্ৰন্থ আৰু বহুতো জাৰ্নেল প্ৰবন্ধ লিখিছিল। প্ৰোচাস্কা আৰু নৰক্ৰছে (২০০৩) উল্লেখ কৰিছে যে ৰজাৰ্ছে "ধাৰাবাহিকভাৱে চাইক'থেৰাপীৰ এক প্ৰমাণভিত্তিক মূল্যায়নৰ সপক্ষে থিয় দিছিল। তেওঁ আৰু তেওঁৰ অনুগামীসকলে প্ৰমাণ কৰি দেখুৱাইছে যে চিকিৎসা (therapy) পৰিচালনা কৰাৰ ক্ষেত্ৰত এক মানৱতাবাদী দৃষ্টিভংগী আৰু চিকিৎসাৰ মূল্যায়ন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত এক বৈজ্ঞানিক দৃষ্টিভংগী পৰস্পৰ বিৰোধী হোৱাৰ প্ৰয়োজন নাই।" === ঊনৈছটা প্ৰস্তাৱ === ৰজাৰ্ছৰ তত্ত্ব (1951 চন অনুসৰি) 19টা প্ৰস্তাৱৰ ওপৰত আধাৰিত আছিলঃ <ref name="r53">{{Cite book|title=Client-centered therapy: Its current practice, implications and theory.|first1=Carl|last=Rogers|year=1951|publisher=Constable|place=London|isbn=978-1-84119-840-8}}</ref> # সকলো ব্যক্তি (জীৱ) অভিজ্ঞতাৰ এক নিৰন্তৰ পৰিৱৰ্তনশীল জগতত (ফেনোমেনেল ফিল্ড) বৰ্তি থাকে, যাৰ কেন্দ্ৰ তেওঁলোক নিজেই। # জীৱটোৱে ক্ষেত্ৰখন যিদৰে অনুভৱ আৰু উপলব্ধি কৰে, সেইদৰেই ইয়াৰ প্ৰতি প্ৰতিক্ৰিয়া প্ৰকাশ কৰে। এই উপলব্ধিগত ক্ষেত্ৰখনেই ব্যক্তিগৰাকীৰ বাবে "বাস্তৱ।" # জীৱটোৱে এই পৰিঘটনাবাদী ক্ষেত্ৰখনৰ (phenomenal field) প্ৰতি এক সুসংগঠিত সমগ্ৰ সত্তা হিচাপে প্ৰতিক্ৰিয়া প্ৰকাশ কৰে। # সমগ্ৰ উপলব্ধিগত ক্ষেত্ৰখনৰ এটা অংশ ক্ৰমান্বয়ে 'স্ব-সত্তা' (self) হিচাপে পৃথক হৈ পৰে। # পৰিৱেশৰ সৈতে হোৱা ক্ৰিয়া-প্ৰতিক্ৰিয়াৰ ফলস্বৰূপে, আৰু বিশেষকৈ আনৰ সৈতে হোৱা মূল্যায়নমূলক ক্ৰিয়া-প্ৰতিক্ৰিয়াৰ ফলস্বৰূপে, স্ব-সত্তাৰ (self) গঠন গঢ় লৈ উঠে— যি হৈছে "মই" বা "মোক"ৰ বৈশিষ্ট্য আৰু সম্পৰ্কৰ উপলব্ধিৰ এক সুসংগঠিত, প্ৰৱাহী (fluid) অথচ সংগতিপূৰ্ণ ধাৰণাগত আৰ্হি, লগতে এই ধাৰণাসমূহৰ সৈতে জড়িত হৈ থকা মূল্যবোধসমূহ। # জীৱটোৰ এটা মৌলিক প্ৰৱণতা আৰু প্ৰচেষ্টা আছে— অভিজ্ঞতা লাভ কৰা জীৱটোক বাস্তৱায়িত কৰা, বজাই ৰখা আৰু উন্নত কৰা। # আচৰণ বুজিবলৈ সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ দৃষ্টিকোণটো হৈছে ব্যক্তিগৰাকীৰ অভ্যন্তৰীণ প্ৰসংগ-কাঠামোৰ (internal frame of reference) পৰা। # আচৰণ হৈছে মূলতঃ উপলব্ধি কৰা ক্ষেত্ৰখনত, অনুভৱ কৰা অনুসৰি নিজৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ পূৰণ কৰিবলৈ জীৱটোৱে কৰা এক লক্ষ্য-নিৰ্দেশিত প্ৰচেষ্টা। # আৱেগে এনে লক্ষ্য-নিৰ্দেশিত আচৰণৰ লগত সংগ দিয়ে আৰু সাধাৰণতে ইয়াক সুচল কৰি তোলে, য'ত আৱেগৰ প্ৰকাৰটো জীৱটোৰ ৰক্ষণাবেক্ষণ আৰু উৎকৰ্ষ সাধনৰ ক্ষেত্ৰত আচৰণটোৰ উপলব্ধি কৰা গুৰুত্বৰ সৈতে সম্পৰ্কিত হৈ থাকে। # অভিজ্ঞতাসমূহৰ সৈতে জড়িত হৈ থকা মূল্যবোধসমূহ, আৰু স্ব-গাঁথনিৰ (self-structure) অংশ হৈ থকা মূল্যবোধসমূহ, কিছুমান ক্ষেত্ৰত জীৱটোৱে প্ৰত্যক্ষভাৱে অনুভৱ কৰা মূল্যবোধ হয়, আৰু কিছুমান ক্ষেত্ৰত আনৰপৰা আত্মসাৎ (introjected) বা গ্ৰহণ কৰা মূল্যবোধ হয়, কিন্তু সেইবোৰক এনে এক বিকৃত ৰূপত উপলব্ধি কৰা হয় যেন সেইবোৰ প্ৰত্যক্ষভাৱেহে অনুভৱ কৰা হৈছিল। # ব্যক্তিৰ জীৱনত অভিজ্ঞতাসমূহ ঘটাৰ লগে লগে, সেইবোৰক হয়তো (ক) প্ৰতীকায়িত কৰা হয়, উপলব্ধি কৰা হয় আৰু স্ব-সত্তাৰ (self) সৈতে কোনো সম্পৰ্কত সংগঠিত কৰা হয়, (খ) আওকাণ কৰা হয় কাৰণ স্ব-গাঁথনিৰ (self structure) সৈতে ইয়াৰ কোনো উপলব্ধিগত সম্পৰ্ক নাথাকে, অথবা (গ) প্ৰতীকীকৰণ অস্বীকাৰ কৰা হয় বা বিকৃত প্ৰতীকীকৰণ প্ৰদান কৰা হয় কাৰণ অভিজ্ঞতাটো স্ব-গাঁথনিৰ সৈতে অসামঞ্জস্যপূৰ্ণ। # জীৱটোৱে গ্ৰহণ কৰা আচৰণৰ বেছিভাগ ধৰণেই হৈছে সেইবোৰ, যিবোৰ স্ব-সত্তাৰ ধাৰণাৰ (concept of self) সৈতে সংগতিপূৰ্ণ। # কিছুমান ক্ষেত্ৰত, যিবোৰ জৈৱিক অভিজ্ঞতা আৰু প্ৰয়োজনীয়তাক প্ৰতীকায়িত কৰা হোৱা নাই, সেইবোৰৰদ্বাৰাও আচৰণৰ সৃষ্টি হ'ব পাৰে। এনে আচৰণ স্ব-গাঁথনিৰ (structure of the self) সৈতে অসামঞ্জস্যপূৰ্ণ হ'ব পাৰে, কিন্তু তেনে ক্ষেত্ৰত ব্যক্তিয়ে সেই আচৰণটোক "নিজৰ" বুলি গ্ৰহণ নকৰে। # মনস্তাত্ত্বিক সামঞ্জস্য তেতিয়াহে বৰ্তি থাকে যেতিয়া স্ব-সত্তাৰ ধাৰণাটো এনেকুৱা হয় যে জীৱটোৰ সকলো সংবেদনশীল (sensory) আৰু আভিযান্তৰিক (visceral) অভিজ্ঞতাক এটা প্ৰতীকী স্তৰত স্ব-সত্তাৰ ধাৰণাটোৰ সৈতে এক সংগতিপূৰ্ণ সম্পৰ্কত অন্তৰ্ভুক্ত (assimilated) কৰা হয়, বা কৰিব পৰা যায়।" # মনস্তাত্ত্বিক অসামঞ্জস্য তেতিয়া বৰ্তি থাকে যেতিয়া জীৱটোৱে গুৰুত্বপূৰ্ণ সংবেদনশীল (sensory) আৰু আভিযান্তৰিক (visceral) অভিজ্ঞতাসমূহৰ সজাগতা অস্বীকাৰ কৰে, যাৰ ফলস্বৰূপে সেইবোৰক প্ৰতীকায়িত কৰা নহয় আৰু স্ব-গাঁথনিৰ সামগ্ৰিক ৰূপত (gestalt of the self structure) সংগঠিত কৰা নহয়। যেতিয়া এনে পৰিস্থিতি বৰ্তি থাকে, তেতিয়া এক মৌলিক বা সম্ভাৱ্য মনস্তাত্ত্বিক চাপৰ (psychological tension) সৃষ্টি হয়। # স্ব-গাঁথনিৰ সংগঠনৰ সৈতে অসামঞ্জস্যপূৰ্ণ যিকোনো অভিজ্ঞতাক এক ভাবুকি হিচাপে উপলব্ধি কৰা হ'ব পাৰে, আৰু এনে উপলব্ধি যিমানেই বেছি হয়, নিজক বৰ্তাই ৰাখিবলৈ স্ব-গাঁথনিটো সিমানেই কঠোৰভাৱে সংগঠিত হৈ পৰে। # কিছুমান নিৰ্দিষ্ট পৰিস্থিতিত, য'ত প্ৰধানকৈ স্ব-গাঁথনিৰ (self structure) প্ৰতি ভাবুকি সম্পূৰ্ণৰূপে অনুপস্থিত থাকে, ইয়াৰ সৈতে অসামঞ্জস্যপূৰ্ণ অভিজ্ঞতাসমূহক উপলব্ধি আৰু পৰীক্ষা কৰিব পৰা যায়, আৰু তেনে অভিজ্ঞতাসমূহক অন্তৰ্ভুক্ত (assimilate) আৰু সাঙুৰি ল'বলৈ স্ব-গাঁথনিটোৰ সংশোধন কৰিব পৰা যায়। # যেতিয়া ব্যক্তিয়ে তেওঁৰ সকলো সংবেদনশীল (sensory) আৰু আভিযান্তৰিক (visceral) অভিজ্ঞতাক উপলব্ধি কৰে আৰু এক সংগতিপূৰ্ণ আৰু সমন্বিত ব্যৱস্থাত (integrated system) গ্ৰহণ কৰে, তেতিয়া তেওঁ নিশ্চিতভাৱে আনক অধিক ভালদৰে বুজি পোৱা হয় আৰু আনক সুকীয়া ব্যক্তি হিচাপে অধিক সহজভাৱে গ্ৰহণ কৰিব পাৰে। # যিমানেই ব্যক্তিয়ে তেওঁৰ অধিক জৈৱিক অভিজ্ঞতাসমূহক উপলব্ধি কৰে আৰু নিজৰ স্ব-গাঁথনিত (self structure) গ্ৰহণ কৰে, সিমানেই তেওঁ দেখা পায় যে তেওঁ নিজৰ বৰ্তমানৰ মূল্যবোধৰ ব্যৱস্থাক— যি ব্যাপকভাৱে বিকৃত ৰূপত প্ৰতীকায়িত হোৱা আত্মসাৎকৰণৰ (introjections) ওপৰত আধাৰিত— এক নিৰন্তৰ জৈৱিক মূল্যায়ন প্ৰক্ৰিয়াৰে (continuing organismic valuing process) সলনি কৰি আছে। ১৭ নম্বৰৰ সন্দৰ্ভত, ৰজাৰ্ছ "চৰ্তহীন ইতিবাচক দৃষ্টিভংগী" (unconditional positive regard) অনুশীলন কৰাৰ বাবে পৰিচিত, যাক এজন ব্যক্তিক ".... [এজন ব্যক্তিৰ] মৌলিক মূল্যৰ প্ৰতি কোনো নেতিবাচক বিচাৰ নোহোৱাকৈ" গ্ৰহণ কৰা বুলি সংজ্ঞায়িত কৰা হয়। === ব্যক্তিত্বৰ বিকাশ === বিকাশৰ সন্দৰ্ভত, ৰজাৰ্ছে স্তৰৰ পৰিৱৰ্তে নীতিসমূহৰহে বৰ্ণনা কৰিছিল। মূল বিষয়টো হৈছে এটা স্ব-ধাৰণাৰ (self-concept) বিকাশ আৰু এক অপৃথকীকৃত (undifferentiated) স্ব-সত্তাৰপৰা সম্পূৰ্ণৰূপে পৃথকীকৃত হোৱালৈকে ইয়াৰ অগ্ৰগতি। {{Blockquote|'''Self Concept''' ... the organized consistent conceptual gestalt composed of perceptions of the characteristics of 'I' or 'me' and the perceptions of the relationships of the 'I' or 'me' to others and to various aspects of life, together with the values attached to these perceptions. It is a gestalt which is available to awareness though not necessarily in awareness. It is a fluid and changing gestalt, a process, but at any given moment it is a specific entity. (Rogers, 1959)<ref name="r59">{{cite book|last=Rogers|first=Carl.|editor=S. Koch|title= Psychology: A study of a science. Vol. 3: Formulations of the person and the social context.|year=1959|publisher=McGraw Hill|location=New York|chapter=A theory of therapy, personality relationships as developed in the client-centered framework.}}</ref>}} স্ব-ধাৰণাৰ (self-concept) বিকাশত, তেওঁ চৰ্তসাপেক্ষ আৰু চৰ্তহীন ইতিবাচক দৃষ্টিভংগীক মূল হিচাপে গণ্য কৰিছিল। যিসকল ব্যক্তি চৰ্তহীন ইতিবাচক দৃষ্টিভংগীৰ পৰিৱেশত ডাঙৰ-দীঘল হয়, তেওঁলোকে নিজকে সম্পূৰ্ণৰূপে বাস্তৱায়িত (fully actualize) কৰাৰ সুযোগ লাভ কৰে। যিসকল চৰ্তসাপেক্ষ ইতিবাচক দৃষ্টিভংগীৰ পৰিৱেশত ডাঙৰ-দীঘল হয়, তেওঁলোকে নিজকে কেৱল তেতিয়াহে যোগ্য বুলি অনুভৱ কৰে যদিহে তেওঁলোকে আন লোকে তেওঁলোকৰ বাবে নিৰ্ধাৰণ কৰি দিয়া চৰ্তসমূহ (যাক ৰজাৰ্ছে মূল্যৰ চৰ্ত বা 'conditions of worth' বুলি বৰ্ণনা কৰিছে) পূৰণ কৰে। === সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যক্ষম ব্যক্তি === ১৪ নম্বৰ প্ৰস্তাৱনাত উল্লেখ কৰা অনুসৰি, সৰ্বোত্তম বিকাশৰ ফলস্বৰূপে এক স্থবিৰ অৱস্থাৰ পৰিৱৰ্তে এক নিৰ্দিষ্ট প্ৰক্ৰিয়াৰহে সৃষ্টি হয়। ৰজাৰ্ছে ইয়াক 'উত্তম জীৱন' (good life) বুলি আখ্যা দিছে, য'ত জীৱটোৱে নিজৰ সম্ভাৱনাক পূৰ্ণ কৰিবলৈ অবিৰতভাৱে প্ৰয়াস কৰে। তেওঁ এজন সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যক্ষম ব্যক্তিৰ (fully functioning person) বৈশিষ্ট্যসমূহ তালিকাভুক্ত কৰিছিল (ৰজাৰ্ছ ১৯৬১): <ref name="r61">{{Cite book|title=On becoming a person: A therapist's view of psychotherapy|first1=Carl|last=Rogers|year=1961|publisher=Constable|place=London|isbn=978-1-84529-057-3}}</ref> # অভিজ্ঞতাৰ প্ৰতি এক ক্ৰমবৰ্ধমান মুকলি মনোভাব: তেওঁলোকে প্ৰতিৰক্ষামূলক মনোভাবৰপৰা আঁতৰি আহে আৰু তেওঁলোকৰ 'ছাবচেপচন'ৰ (subception) কোনো প্ৰয়োজন নাথাকে (যি হৈছে এক উপলব্ধিমূলক প্ৰতিৰক্ষা য'ত এক অশান্তিকৰ উদ্দীপকক চেতনাত প্ৰৱেশ কৰাত বাধা দিবলৈ অবচেতনভাৱে কৌশল প্ৰয়োগ কৰাটো অন্তৰ্ভুক্ত থাকে)। # ক্ৰমবৰ্ধমান এক অস্তিত্ববাদী জীৱন-শৈলী: প্ৰতিটো মুহূৰ্ত সম্পূৰ্ণৰূপে জীয়াই থকা, ব্যক্তিত্ব বা স্ব-ধাৰণাৰ (self-concept) সৈতে খাপ খুৱাবলৈ মুহূৰ্তটোক বিকৃত নকৰি বৰঞ্চ অভিজ্ঞতাৰপৰা ব্যক্তিত্ব আৰু স্ব-ধাৰণাক নিৰ্গত হ'বলৈ দিয়া। ইয়াৰ ফলস্বৰূপে উদ্দীপনা, সাহসিকতা, খাপ খুৱাব পৰা ক্ষমতা, সহনশীলতা, স্বতঃস্ফূৰ্ততা, আৰু কঠোৰতাৰ অভাৱৰ সৃষ্টি হয়, আৰু ই বিশ্বাসৰ এক ভেটি গঢ়ি উঠাৰ ইংগিত দিয়ে। "বৰ্তমান কি ঘটি আছে তাৰ প্ৰতি নিজৰ আত্মাক মুকলি কৰি দিয়া, আৰু সেই বৰ্তমানৰ প্ৰক্ৰিয়াটোত যিয়েই গাঁথনি থকা যেন নালাগক কিয়, তাক আৱিষ্কাৰ কৰা" (ৰজাৰ্ছ ১৯৬১)॥<ref name="r61">{{Cite book|title=On becoming a person: A therapist's view of psychotherapy|first1=Carl|last=Rogers|year=1961|publisher=Constable|place=London|isbn=978-1-84529-057-3}}</ref> # ক্ৰমবৰ্ধমান জৈৱিক বিশ্বাস: তেওঁলোকে প্ৰতিটো মুহূৰ্তৰ বাবে উপযুক্ত আচৰণ বাছি লোৱাৰ ক্ষেত্ৰত নিজৰ বিচাৰ-বিবেচনা আৰু সামৰ্থ্যৰ ওপৰত বিশ্বাস ৰাখে। তেওঁলোকে প্ৰচলিত নীতি-নিয়ম আৰু সামাজিক মানদণ্ডৰ (social norms) ওপৰত নিৰ্ভৰ নকৰে, বৰঞ্চ বিশ্বাস কৰে যে যিহেতু তেওঁলোকে অভিজ্ঞতাসমূহৰ প্ৰতি মুকলি মনোভাব পোষণ কৰে, তেওঁলোকে শুদ্ধ আৰু অশুদ্ধৰ নিজা বোধৰ ওপৰত বিশ্বাস কৰিবলৈ সক্ষম হ'ব। # বাছনিৰ স্বাধীনতা: এজন অসামঞ্জস্যপূৰ্ণ ব্যক্তিক (incongruent individual) প্ৰভাবিত কৰা বাধাসমূহৰদ্বাৰা শৃংখলিত নহৈ, তেওঁলোকে অধিক সাৱলীলভাৱে এক বহল পৰিসৰৰ বাছনি কৰিবলৈ সক্ষম হয়। তেওঁলোকে বিশ্বাস কৰে যে নিজৰ আচৰণ নিৰ্ধাৰণ কৰাত তেওঁলোকৰ এক ভূমিকা থাকে আৰু সেয়েহে ইয়াৰ বাবে নিজকে দায়ী বুলি অনুভৱ কৰে। # সৃজনশীলতা: ইয়াৰ ফলস্বৰূপে তেওঁলোকে সৃজনশীল হ'বলৈ অধিক মুক্ত অনুভৱ কৰিব। তেওঁলোকে প্ৰচলিত ৰীতি-নীতি মানি চলাৰ (conform) কোনো প্ৰয়োজন অনুভৱ নকৰাকৈ নিজৰ পৰিস্থিতিৰ সৈতে খাপ খুৱাই লোৱাৰ ক্ষেত্ৰতো অধিক সৃজনশীল হ'ব। # নিৰ্ভৰযোগ্যতা আৰু গঠনমূলকতা: তেওঁলোকে গঠনমূলকভাৱে কাম কৰিব বুলি বিশ্বাস কৰিব পাৰি। নিজৰ সকলো প্ৰয়োজনীয়তাৰ প্ৰতি মুকলি মনোভাব ৰখা এজন ব্যক্তিয়ে সেইবোৰৰ মাজত ভৰসাম্য বজাই ৰাখিবলৈ সক্ষম হ'ব। সামঞ্জস্যপূৰ্ণ ব্যক্তিসকলৰ (congruent individuals) ক্ষেত্ৰত, আনকি আক্ৰমণাত্মক প্ৰয়োজনীয়তাসমূহকো তেওঁলোকৰ অন্তৰ্নিহিত সজগুণৰ (intrinsic goodness)দ্বাৰা মিলোৱা হ'ব আৰু ভৰসাম্য ৰক্ষা কৰা হ'ব। # এক সমৃদ্ধিশালী পূৰ্ণ জীৱন: ৰজাৰ্ছে সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যক্ষম ব্যক্তিৰ (fully functioning individual) জীৱনক এক সমৃদ্ধ, পূৰ্ণ আৰু ৰোমাঞ্চকৰ জীৱন হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছে, আৰু মত প্ৰকাশ কৰিছে যে তেওঁলোকে আনন্দ আৰু বেদনা, প্ৰেম আৰু ভগ্নহৃদয়, ভয় আৰু সাহস অধিক তীব্ৰভাৱে অনুভৱ কৰে। উত্তম জীৱনৰ (good life) সন্দৰ্ভত তেওঁৰ বৰ্ণনা হ'ল:"{{Blockquote|This process of the good life is not, I am convinced, a life for the faint-hearted. It involves the stretching and growing of becoming more and more of one's potentialities. It involves the courage to be. It means launching oneself fully into the stream of life. (Rogers 1961)<ref name="r61" />}}<blockquote class="templatequote"></blockquote> == ব্যৱহাৰসমূহ == === ব্যক্তি-কেন্দ্ৰিক চিকিৎসা === ৰজাৰ্ছে মূলতঃ চিকিৎসাৰ এক ব্যৱস্থাৰ ভেটি হিচাপে তেওঁৰ তত্ত্বটো বিকশিত কৰিছিল। তেওঁ প্ৰথমে ইয়াক "নন-ডাইৰেক্টিভ থেৰাপী" (non-directive therapy) বুলি আখ্যা দিছিল যদিও পিছলৈ "নন-ডাইৰেক্টিভ" শব্দটোৰ সলনি "ক্লাইণ্ট-চেণ্টাৰ্ড" (client-centered) আৰু তাৰো পিছত "পাৰ্চন-চেণ্টাৰ্ড" (person-centered) শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ১৯৫১ চনত 'ক্লাইণ্ট-চেণ্টাৰ্ড থেৰাপী' (Client-Centered Therapy) প্ৰকাশ পোৱাৰ আগতেই, ৰজাৰ্ছে বিশ্বাস কৰিছিল যে তেওঁ বৰ্ণনা কৰা নীতিসমূহ কেৱল চিকিৎসাতেই নহয়, বৰঞ্চ বিভিন্ন প্ৰেক্ষাপটত প্ৰয়োগ কৰিব পৰা যাব। ফলস্বৰূপে, তেওঁৰ সামগ্ৰিক তত্ত্বটোক বৰ্ণনা কৰিবলৈ তেওঁ "পাৰ্চন-চেণ্টাৰ্ড এপ্ৰোচ" (person-centered approach) বা ব্যক্তি-কেন্দ্ৰিক দৃষ্টিভংগী শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিছিল। পাৰ্চন-চেণ্টাৰ্ড থেৰাপী হৈছে চিকিৎসাত পাৰ্চন-চেণ্টাৰ্ড এপ্ৰোচৰ প্ৰয়োগ। অন্যান্য প্ৰয়োগসমূহৰ ভিতৰত আছে ব্যক্তিত্বৰ তত্ত্ব, আন্তঃব্যক্তিক সম্পৰ্ক, শিক্ষা, নাৰ্চিং, আন্তঃসাংস্কৃতিক সম্পৰ্ক আৰু অন্যান্য "সহায়কাৰী" পেচা আৰু পৰিস্থিতিসমূহ। ১৯৪৬ চনত ৰজাৰ্ছে জন এল. ৱালেনৰ (যি 'দ্য ইণ্টাৰপাৰ্চনেল গেপ' বা The Interpersonal Gap নামৰ আচৰণগত আৰ্হিটোৰ স্ৰষ্টা) সৈতে যুটীয়াভাৱে "কাউন্সেলিং উইথ ৰিটাৰ্ণড চাৰ্ভিচমেন" (Counseling with Returned Servicemen)[1] ৰচনা কৰিছিল, য'ত দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰপৰা উভতি অহা সামৰিক জোৱানসকলক পৰামৰ্শ দিয়াৰ ক্ষেত্ৰত পাৰ্চন-চেণ্টাৰ্ড এপ্ৰোচৰ প্ৰয়োগৰ বিষয়ে লিপিৱদ্ধ কৰা হৈছিল। ক্লাইণ্ট-কেন্দ্ৰিক (client-centered) দৃষ্টিভংগীৰ ফলপ্ৰসূতাৰ প্ৰথম অভিজ্ঞতামূলক প্ৰমাণ ১৯৪১ চনত অহিঅ' ষ্টেট ইউনিভাৰ্চিটিত ইলিয়াছ পৰ্টাৰৰদ্বাৰা প্ৰকাশিত হৈছিল, য'ত ৰজাৰ্ছ আৰু তেওঁৰ ক্লাইণ্টসকলৰ মাজৰ চিকিৎসাজনিত অধিৱেশনসমূহৰ ৰেকৰ্ডিং ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।[1] এজন পৰামৰ্শদাতাই প্ৰয়োগ কৰা নিৰ্দেশনাত্মক (directiveness) বা অনিৰ্দেশনাত্মক (non-directiveness) প্ৰৱণতাৰ মাত্ৰা জুখিবলৈ এটা ব্যৱস্থা উদ্ভাৱন কৰাৰ উদ্দেশ্যে পৰ্টাৰে ৰজাৰ্ছৰ ট্ৰেন্সক্ৰিপ্টসমূহ ব্যৱহাৰ কৰিছিল।[2] ক্লাইণ্টে লোৱা সিদ্ধান্তসমূহত পৰামৰ্শদাতাৰ মনোভাব আৰু অভিমুখিতাই (orientation) এক নিৰ্ণায়ক ভূমিকা (instrumental) পালন কৰা বুলি দেখুওৱা হৈছিল। === শিকাৰু-কেন্দ্ৰিক শিক্ষণ === শিক্ষাত ইয়াৰ প্ৰয়োগৰ এক বিশাল আৰু সুদৃঢ় গৱেষণাৰ পৰম্পৰা আছে যিটো চিকিৎসাৰ (therapy) দৰেই একে, য'ত অধ্যয়নসমূহ ১৯৩০-ৰ দশকৰ শেষৰফালে আৰম্ভ হৈ আজিও অব্যাহত আছে (কৰ্ণেলিয়াছ-হোৱাইট, ২০০৭)। ৰজাৰ্ছে 'ক্লাইণ্ট-চেণ্টাৰ্ড থেৰাপী'ত (Client-Centered Therapy) শিক্ষাৰ প্ৰতি থকা এই দৃষ্টিভংগীৰ বিষয়ে বৰ্ণনা কৰিছিল আৰু ১৯৬৯ চনত একচেটিয়াভাৱে এই বিষয়টোৰ প্ৰতি সমৰ্পিত 'ফ্ৰিডম টু লাৰ্ণ' (Freedom to Learn) গ্ৰন্থখন ৰচনা কৰিছিল। 'ফ্ৰিডম টু লাৰ্ণ' গ্ৰন্থখন দুবাৰকৈ সংশোধন কৰা হৈছিল। নতুন শিক্ষ্যাৰ্থী-কেন্দ্ৰিক আৰ্হিটো (Learner-Centered Model) বহু দিশত শিক্ষাৰ এই ধ্ৰুপদী ব্যক্তি-কেন্দ্ৰিক (person-centered) দৃষ্টিভংগীৰ সৈতে সাদৃশ্যপূৰ্ণ। ৰজাৰ্ছৰ মৃত্যুৰ পূৰ্বে, তেওঁ আৰু হেৰল্ড লিয়নে 'On Becoming an Effective Teacher—Person-centered Teaching, Psychology, Philosophy, and Dialogues with Carl R. Rogers and Harold Lyon' নামৰ এখন গ্ৰন্থৰ কাম আৰম্ভ কৰিছিল, যিখন ২০১৩ চনত লিয়ন আৰু ৰেইনহাৰ্ড টাউচে সম্পূৰ্ণ আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল। ইয়াত ব্যক্তি-কেন্দ্ৰিক শিক্ষাদানৰ (person-centered teaching) সন্দৰ্ভত ৰজাৰ্ছৰ অন্তিম অপ্ৰকাশিত লেখাসমূহ সন্নিৱিষ্ট আছে।[1] শিক্ষ্যাৰ্থী-কেন্দ্ৰিক (learner-centered) শিক্ষাৰ সন্দৰ্ভত ৰজাৰ্ছৰ নিম্নলিখিত পাঁচটা প্ৰকল্প (hypotheses) আছিল: # এজন ব্যক্তিয়ে আন এজন ব্যক্তিক প্ৰত্যক্ষভাৱে শিক্ষা দিব নোৱাৰে; এজন ব্যক্তিয়ে কেৱল আনজনৰ শিক্ষণত সহায়হে (facilitate) কৰিব পাৰে" (ৰজাৰ্ছ, ১৯৫১)। এইটো তেওঁৰ ব্যক্তিত্ব তত্ত্বৰ (personality theory) ফলশ্ৰুতি, যিয়ে কয় যে প্ৰতিজন ব্যক্তিয়ে অভিজ্ঞতাৰ এক নিৰন্তৰ পৰিৱৰ্তনশীল জগতত অৱস্থান কৰে য'ত তেওঁলোকেই হৈছে কেন্দ্ৰবিন্দু। প্ৰতিজন ব্যক্তিয়ে নিজৰ উপলব্ধি (perception) আৰু অভিজ্ঞতাৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি প্ৰতিক্ৰিয়া আৰু সঁহাৰি জনায়। ইয়াৰ বিশ্বাস হৈছে যে শিক্ষকে যি কৰে তাতকৈ ছাত্ৰই যি কৰে সেয়া অধিক গুৰুত্বপূৰ্ণ। ইয়াৰ মূল গুৰুত্ব ছাত্ৰজনৰ ওপৰত দিয়া হয় (ৰজাৰ্ছ, ১৯৫১)। সেয়েহে, কেনেকৈ আৰু কি শিকা হয় তাৰ বাবে শিক্ষ্যাৰ্থীৰ পটভূমি আৰু অভিজ্ঞতাসমূহ অপৰিহাৰ্য। প্ৰতিগৰাকী ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে শ্ৰেণীকোঠালৈ যি লৈ আহে তাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি তেওঁলোকে শিকা কথাবোৰ বেলেগ বেলেগ ধৰণে প্ৰক্ৰিয়াকৰণ (process) কৰিব। # এজন ব্যক্তিয়ে তাৎপৰ্যপূৰ্ণভাৱে কেৱল সেইবোৰ কথাহে শিকে যিবোৰক স্ব-গাঁথনিৰ (structure of self) ৰক্ষণাবেক্ষণ বা বৃদ্ধিত (enhancement) জড়িত থকা বুলি উপলব্ধি কৰা হয়" (ৰজাৰ্ছ, ১৯৫১)। সেয়েহে, শিক্ষণৰ বাবে ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ প্ৰতি ইয়াৰ প্ৰাসংগিকতা থকাটো অপৰিহাৰ্য। ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ অভিজ্ঞতাসমূহ পাঠ্যক্ৰমৰ মূল কেন্দ্ৰবিন্দু হৈ পৰে। # "যি অভিজ্ঞতা আত্মসাৎ কৰিলে স্ব-সত্তাৰ সংগঠনত পৰিৱৰ্তন ঘটিব পাৰে, তাক অস্বীকাৰ বা প্ৰতীকৰ বিকৃতিৰ জৰিয়তে প্ৰতিৰোধ কৰাৰ প্ৰৱণতা দেখা যায়" (ৰজাৰ্ছ, ১৯৫১)। যদি কোনো এটা পাঠ্যক্ৰমৰ সমল বা উপস্থাপন পূৰ্বনিৰ্ধাৰিত তথ্যৰ সৈতে অসামঞ্জস্যপূৰ্ণ হয়, তেন্তে ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে তেতিয়াহে শিকিব যদিহে তেওঁলোকে ভিন্ন ধাৰণাসমূহৰ প্ৰতি মুকলি মনোভাব পোষণ কৰে। নিজৰ ধাৰণাতকৈ ভিন্ন ধাৰণাসমূহৰ প্ৰতি মুকলি মনোভাব ৰখাটো শিক্ষণৰ বাবে অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ। সেয়েহে, মুকলি মনোভাবক নম্ৰভাৱে উৎসাহিত কৰাটো ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক শিক্ষণত জড়িত কৰোৱাত সহায়ক হয়। লগতে, এই কাৰণেই এইটো গুৰুত্বপূৰ্ণ যে নতুন তথ্যসমূহ প্ৰাসংগিক আৰু বৰ্তমানৰ অভিজ্ঞতাৰ সৈতে সম্পৰ্কিত হোৱা উচিত। # "ভাবুকিৰ সন্মুখীন হ'লে স্ব-সত্তাৰ গাঁথনি আৰু সংগঠন অধিক কঠোৰ হোৱা যেন লাগে আৰু ভাবুকিৰপৰা সম্পূৰ্ণৰূপে মুক্ত হ'লে ইয়াৰ সীমাসমূহ শিথিল হৈ পৰে" (ৰজাৰ্ছ, ১৯৫১)। যদি ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে বিশ্বাস কৰে যে ধাৰণাসমূহ তেওঁলোকৰ ওপৰত জোৰকৈ জাপি দিয়া হৈছে, তেন্তে তেওঁলোক অস্বস্তিকৰ আৰু ভয়ভীত হৈ পৰিব পাৰে। শ্ৰেণীকোঠাত ভাবুকিৰ সুৰৰদ্বাৰা এক প্ৰতিবন্ধক সৃষ্টি হয়। সেয়েহে, শ্ৰেণীকোঠাত এনে এক মুক্ত, বন্ধুত্বপূৰ্ণ পৰিৱেশ থকাটো অপৰিহাৰ্য য'ত বিশ্বাস গঢ়ি উঠে। কোনো ধাৰণাৰ সৈতে একমত নোহোৱাৰ বাবে হ'ব পৰা প্ৰতিশোধৰ ভয় দূৰ কৰা উচিত। শ্ৰেণীকোঠাৰ এক সমৰ্থনসূচক পৰিৱেশে ভয় দূৰ কৰাত সহায় কৰে আৰু ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলক তেওঁলোকে শ্ৰেণীকোঠালৈ লৈ অহা ধাৰণা আৰু বিশ্বাসতকৈ ভিন্ন ধাৰণা আৰু বিশ্বাস অন্বেষণ কৰাৰ সাহস গোটাবলৈ উৎসাহিত কৰে। লগতে, নতুন তথ্যই ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ নিজৰ বিষয়ে থকা ধাৰণালৈ ভাবুকি কঢ়িয়াই আনিব পাৰে; সেয়েহে, ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে যিমান কম অসুৰক্ষিত (vulnerable) অনুভৱ কৰিব, সিমান বেছিকৈ তেওঁলোকে শিক্ষণ প্ৰক্ৰিয়াৰ প্ৰতি নিজকে মুকলি কৰিবলৈ সক্ষম হোৱাৰ সম্ভাৱনা থাকে। # "যি শৈক্ষিক পৰিস্থিতিয়ে আটাইতকৈ ফলপ্ৰসূভাৱে তাৎপৰ্যপূৰ্ণ শিক্ষণক প্ৰসাৰিত কৰে সেয়া হৈছে এনে এক পৰিস্থিতি য'ত (ক) শিক্ষ্যাৰ্থীৰ স্ব-সত্তাৰ (self) প্ৰতি থকা ভাবুকি ন্যূনতমলৈ হ্ৰাস কৰা হয় আৰু (খ) ক্ষেত্ৰখনৰ পৃথকীকৃত উপলব্ধিৰ (differentiated perception) সুবিধা প্ৰদান কৰা হয়" (ৰজাৰ্ছ, ১৯৫১)। প্ৰশিক্ষকজন ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলৰপৰা শিকিবলৈ আৰু ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলক বিষয়-বস্তুৰ সৈতে সংযোগ কৰাৰ বাবে কাম কৰিবলৈ মুকলি মনৰ হোৱা উচিত। ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলৰ সৈতে সঘনাই কৰা বাৰ্তালাপে এই লক্ষ্যত উপনীত হোৱাত সহায় কৰিব। নিৰ্দেশ দিয়া এজন বিশেষজ্ঞৰ (expert) পৰিৱৰ্তে পথ প্ৰদৰ্শন কৰা এজন পৰামৰ্শদাতা (mentor) হোৱাৰ বিষয়টোক প্ৰশিক্ষকজনে গ্ৰহণ কৰাটোৱে ছাত্ৰ-কেন্দ্ৰিক, ভাবুকিহীন আৰু জোৰ-জুলুমহীন (unforced) শিক্ষণৰ ক্ষেত্ৰত এক নিৰ্ণায়ক ভূমিকা পালন কৰে। == নিৰ্বাচিত ৰচনাসমূহ == * Rogers, Carl, and Carmichael, Leonard (1939). ''The Clinical Treatment of the Problem Child''. Boston; New York: Houghton Mifflin Company. * Rogers, Carl. (1942). ''Counseling and Psychotherapy: Newer Concepts in Practice''. Boston; New York: Houghton Mifflin Company. * Rogers, Carl. (1951). ''Client-Centered Therapy: Its Current Practice, Implications and Theory''. London: Constable. {{ISBN|1-84119-840-4}}. * Rogers, C.R. (1957). The necessary and sufficient conditions of therapeutic personality change. ''Journal of Consulting and Clinical Psychology'', 21: 95–103. * Rogers, Carl. (1959). A Theory of Therapy, Personality and Interpersonal Relationships as Developed in the Client-centered Framework. In (ed.) S. Koch, ''Psychology: A Study of a Science. Vol. 3: Formulations of the Person and the Social Context.'' New York: McGraw Hill. * Rogers, Carl. (1961). ''On Becoming a Person: A Therapist's View of Psychotherapy''. London: Constable. {{ISBN|1-84529-057-7}}[[ISBN (identifier)|ISBN]]&nbsp; [[Special:BookSources/1-84529-057-7|<bdi>1-84529-057-7</bdi>]].[http://www.panarchy.org/rogers/person.html Excerpts] * Rogers, Carl. (1969). ''Freedom to Learn: A View of What Education Might Become''. (1st ed.) Columbus, Ohio: Charles Merill. [http://www.panarchy.org/rogers/learning.html Excerpts] * Rogers, Carl. (1970). ''On Encounter Groups''. New York: Harrow Books, Harper and Row, {{ISBN|0-06-087045-1}} * Rogers, Carl. (1977). ''On Personal Power: Inner Strength and Its Revolutionary Impact''. * Rogers, Carl. (nd, @1978). A personal message from Carl Rogers. In: N. J. Raskin. (2004). ''Contributions to Client-Centered Therapy and the Person-Centered Approach''. (pp. v-vi). Herefordshire, United Kingdom: PCCS Books, Ross-on-the-Wye. {{ISBN|1-898059-57-8}}[[ISBN (identifier)|ISBN]]&nbsp; [[Special:BookSources/1-898059-57-8|<bdi>1-898059-57-8</bdi>]] * Rogers, Carl. (1980). ''A Way of Being''. Boston: Houghton Mifflin. * Rogers, Carl. and Stevens, B. (1967). ''Person to Person: The Problem of Being Human''. Lafayette, CA: Real People Press. * Rogers, Carl, Lyon, Harold C., & Tausch, Reinhard (2013) ''On Becoming an Effective Teacher—Person-centered Teaching, Psychology, Philosophy, and Dialogues with Carl R. Rogers and Harold Lyon''. London: Routledge, {{ISBN|978-0-415-81698-4}} * Rogers, C.R., Raskin, N.J., et al. (1949). A coordinated research in psychotherapy. ''Journal of Consulting Psychology'', 13, 149–200. Cited in: N.J. Raskin, The first 50 years and the next 10. ''Person-Centered Review'', 5(4), November 1990, 364–372. == তথ্যসূত্ৰসমূহ == [[শ্ৰেণী:Articles with hCards]] [[শ্ৰেণী:আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:মনোবিজ্ঞানী]] 3hcmkxm4yk2nkmuyv63l97ljrikcjdt ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/বিস্তাৰিত/ইতিহাস 4 137271 617507 611004 2026-07-16T04:15:20Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:তালিকাসমূহ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617507 wikitext text/x-wiki {{shortcut|WP:VAH|WP:VA/H|WP:VAHISTORY}} {{center|{{Clickable button 2|ইতিহাসৰ যিকোনো এটা অত্যাৱশ্যকীয় চতুৰ্থ স্তৰৰ প্ৰবন্ধৰ বাবে ইয়াত টিপক|class=mw-ui-progressive|url=https://randomincategory.toolforge.org/?category=Wikipedia%20level-4%20vital%20articles%20in%20History&category5=&server=en.wikipedia.org&cmnamespace=&cmtype=&returntype=subject}}}} '''Vital articles''' is a list of subjects for which Wikipedia should have corresponding high-quality articles. It serves as a [[Special:Recentchangeslinked/Wikipedia:Vital articles|centralized watchlist]] to track the status of Wikipedia's most essential articles. This is one of eleven [[Wikipedia:Vital articles/Level/4|Level 4]] sub-lists of ten thousand articles and is currently under construction. This list is tailored to the English-language Wikipedia. There is also a [[m:List of articles every Wikipedia should have/Expanded|list of ten thousand articles]] considered vital to Wikipedias of all languages. For more information on this list and the process for adding articles, please see the [[Wikipedia:Vital articles/Frequently Asked Questions|Frequently Asked Questions (FAQ) page]]. <!-- update summary table: The text between update comments will be automatically overwritten by the bot. --> Total 695 articles. {| class="wikitable sortable" |- ! Class !! #Articles |- | {{Icon|FA}} [[:Category:FA-Class vital articles|FA]] || 18 |- | {{Icon|GA}} [[:Category:GA-Class vital articles|GA]] || 27 |- | {{Icon|A}} [[:Category:A-Class vital articles|A]] || 4 |- | {{Icon|B}} [[:Category:B-Class vital articles|B]] || 322 |- | {{Icon|C}} [[:Category:C-Class vital articles|C]] || 324 |- | {{Icon|FFA}} [[:Category:Wikipedia former featured articles|FFA]] || 38 |- | {{Icon|DGA}} [[:Category:Delisted good articles|DGA]] || 41 |- | {{Icon|Start}} [[:Category:Start-Class vital articles|Start]] || 2 |} <!-- update end: summary table --> =ইতিহাস= {{Vital article count|695}} ==প্ৰধান== {{Vital article count|5}} # {{Icon|GA}} [[মানৱ ইতিহাস]] '''''[[:en:Human history]]''''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/স্তৰ/১|প্ৰথম স্তৰ]]) # {{Icon|FA}} [[ইতিহাস]] '''''[[:en:History]]''''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/স্তৰ/২|দ্বিতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|C}} [[:en:Historical method]] # {{Icon|C}} [[সভ্যতা]] '''''[[:en:Civilization]]''''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/স্তৰ/২|দ্বিতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|B}} [[:en:Archive]] ==মহাদেশ আৰু দেশ অনুসৰি== {{Vital article count|15}} {{Div col|colwidth=20em}} # {{Icon|C}} [[আফ্ৰিকাৰ ইতিহাস]] '''[[:en:History of Africa]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|C}} [[উত্তৰ আফ্ৰিকাৰ ইতিহাস]] [[:en:History of North Africa]] # {{Icon|C}} [[ইউৰোপৰ ইতিহাস]] '''[[:en:History of Europe]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|C}} [[History of Scandinavia]] ## {{Icon|C}} [[History of the Mediterranean region]] # {{Icon|C}} '''[[History of North America]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|C}} [[History of the Caribbean]] # {{Icon|C}} '''[[History of South America]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[History of Oceania]] # {{Icon|C}} '''[[History of Asia]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|B}} [[History of East Asia]] ## {{Icon|C}} [[History of Southeast Asia]] ## {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[History of Central Asia]] ## {{Icon|C}} [[History of the Middle East]] # {{Icon|B}} [[History of Antarctica]] {{Div col end}} ==History by country== {{Vital article count|42}} {{Col-begin}} {{Col-break|width=31%}} ===Africa=== {{Vital article count|6}} # {{Icon|C}} [[History of Egypt]] # {{Icon|C}} [[History of Ethiopia]] # {{Icon|C}} [[History of Morocco]] # {{Icon|C}} [[History of Nigeria]] # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[History of South Africa]] # {{Icon|B}} [[History of Sudan]] ===Americas=== {{Vital article count|7}} # {{Icon|C}} [[History of Argentina]] # {{Icon|C}} [[History of Brazil]] # {{Icon|B}} [[History of Canada]] # {{Icon|C}} [[History of Colombia]] # {{Icon|C}} [[History of Mexico]] # {{Icon|C}} [[History of Peru]] # {{Icon|B}} {{Icon|FFAC}} [[History of the United States]] ===Oceania=== {{Vital article count|1}} # {{Icon|B}} [[History of Australia]] {{Col-break|width=35%}} ===Asia=== {{Vital article count|18}} # {{Icon|B}} [[History of Afghanistan]] # {{Icon|B}} [[History of China]] ## {{Icon|B}} [[History of the People's Republic of China]] # {{Icon|B}} [[History of Korea]] #{{Icon|B}} [[History of India]] ## {{Icon|B}} [[History of India (1947–present)]] # {{Icon|C}} [[History of Indonesia]] # {{Icon|B}} [[History of Iran]] # {{Icon|C}} [[History of Iraq]] ## {{Icon|C}} [[History of Mesopotamia]] # {{Icon|C}} [[History of Israel]] # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[History of Japan]] # {{Icon|B}} [[History of Pakistan]] # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[History of the Philippines]] # {{Icon|B}} [[History of Saudi Arabia]] # {{Icon|C}} [[History of Thailand]] # {{Icon|B}} [[History of Turkey]] # {{Icon|B}} [[History of Vietnam]] {{Col-break|width=34%}} ===Europe=== {{Vital article count|10}} # {{Icon|C}} [[History of the British Isles]] ## {{Icon|C}} [[History of the United Kingdom]] # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[History of Germany]] # {{Icon|C}} [[History of Greece]] # {{Icon|C}} [[History of France]] # {{Icon|B}} [[History of Italy]] # {{Icon|C}} [[History of Poland]] # {{Icon|C}} [[History of Portugal]] # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[History of Russia]] # {{Icon|C}} [[History of Spain]] {{Col-end}} ==Prehistory== {{Vital article count|15}} # {{Icon|B}} '''''[[Prehistory]]''''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/স্তৰ/২|দ্বিতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|B}} [[Early human migrations]] # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} '''[[Stone Age]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|B}} [[Paleolithic]] ### {{Icon|C}} [[Lower Paleolithic]] ### {{Icon|C}} [[Middle Paleolithic]] #### {{Icon|B}} [[Control of fire by early humans]] ### {{Icon|C}} [[Upper Paleolithic]] #### {{Icon|C}} [[Behavioral modernity]] ## {{Icon|C}} [[Mesolithic]] ## {{Icon|C}} [[Neolithic]] ### {{Icon|B}} '''[[Neolithic Revolution]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ### {{Icon|B}} [[Cradle of civilization]] ### {{Icon|B}} [[Prehistoric Egypt]] ### {{Icon|C}} [[Proto-Indo-Europeans]] ==Ancient== {{Vital article count|129}} {{Col-begin}} {{Col-break}} ===Ancient: General=== {{Vital article count|9}} # {{Icon|B}} '''''[[Ancient history]]''''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/স্তৰ/২|দ্বিতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} '''[[Bronze Age]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|C}} [[Chalcolithic]] ## {{Icon|C}} [[Late Bronze Age collapse]] # {{Icon|B}} '''[[Iron Age]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[Classical antiquity]] ## {{Icon|C}} [[Hellenistic period]] # {{Icon|B}} [[Late antiquity]] # {{Icon|C}} '''[[Silk Road]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ===Africa=== {{Vital article count|15}} # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} '''[[Ancient Egypt]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|C}} [[Old Kingdom of Egypt]] ## {{Icon|B}} [[Middle Kingdom of Egypt]] ## {{Icon|C}} [[New Kingdom of Egypt]] ## {{Icon|C}} [[Ptolemaic Kingdom]] ## {{Icon|C}} [[Pharaoh]] ## {{Icon|GA}} [[Valley of the Kings]] # {{Icon|B}} [[Kingdom of Aksum]] # {{Icon|C}} [[Bantu expansion]] # {{Icon|B}} [[Ancient Carthage]] ## {{Icon|FA}} [[Punic Wars]] # {{Icon|B}} [[Nok culture]] # {{Icon|B}} [[Nubia]] ## {{Icon|C}} [[Kingdom of Kush]] # {{Icon|C}} [[Land of Punt]] ===Americas=== {{Vital article count|11}} # {{Icon|B}} [[Ancestral Puebloans]] # {{Icon|C}} '''[[Andean civilizations]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|B}} [[Chavín culture]] ## {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Caral–Supe civilization]] # {{Icon|B}} '''[[Mesoamerica]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|FA}} '''[[Maya civilization]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|B}} [[Olmecs]] ## {{Icon|C}} [[Zapotec civilization]] # {{Icon|B}} [[Paleo-Indians]] ## {{Icon|B}} [[Clovis culture]] # {{Icon|B}} [[Peopling of the Americas]] ===Asia=== {{Vital article count|61}} ====Central Asia, Iran, Caucasus==== {{Vital article count|12}} # {{Icon|B}} '''[[Achaemenid Empire]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[Atropatene]] # {{Icon|B}} [[Bactria]] # {{Icon|B}} [[Caucasian Albania]] # {{Icon|B}} [[Elam]] # {{Icon|C}} [[Kingdom of Iberia]] # {{Icon|B}} [[Medes]] # {{Icon|FA}} [[Parthian Empire]] # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Roman–Persian wars]] # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Sasanian Empire]] # {{Icon|GA}} [[Sogdia]] # {{Icon|B}} [[Tocharians]] {{Col-break}} ====East Asia==== {{Vital article count|16}} <!-- ancient China and Imperial China before the Sui Dynasty --> # {{Icon|C}} [[Old Chosŏn]] # {{Icon|FA}} '''[[Han dynasty]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[Jin dynasty (266–420)|Jin dynasty]] # {{Icon|B}} [[Jōmon period]] # {{Icon|B}} [[Northern and Southern dynasties]] # {{Icon|B}} [[Shang dynasty]] # {{Icon|C}} [[Sixteen Kingdoms]] # {{Icon|B}} [[Qin dynasty]] # {{Icon|C}} [[Spring and Autumn period]] # {{Icon|C}} [[Three Kingdoms]] # {{Icon|C}} [[Three Kingdoms of Korea]] # {{Icon|B}} [[Warring States period]] # {{Icon|C}} [[Xia dynasty]] # {{Icon|C}} [[Xiongnu]] # {{Icon|C}} [[Yayoi period]] # {{Icon|Start}} [[Zhou dynasty]] ====Southeast Asia==== {{Vital article count|3}} # {{Icon|C}} [[Hồng Bàng dynasty]] # {{Icon|C}} [[Nanyue]] # {{Icon|C}} [[Pyu city-states]] ====South Asia==== {{Vital article count|10}} # {{Icon|B}} '''[[Gupta Empire]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} '''[[Indus Valley Civilisation]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Chola dynasty]] # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Indo-Greek Kingdom]] # {{Icon|C}} [[Indo-Scythian Kingdom]] # {{Icon|C}} [[Kushan Empire]] # {{Icon|B}} [[Magadha]] # {{Icon|B}} [[Maurya Empire]] # {{Icon|B}} [[Satavahana dynasty]] # {{Icon|B}} [[Vedic period]] ====West Asia==== {{Vital article count|20}} # {{Icon|C}} [[Fertile Crescent]] ## {{Icon|B}} '''[[Mesopotamia]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ### {{Icon|B}} '''[[Sumer]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ### {{Icon|C}} [[Assyria]] # {{Icon|C}} [[Babylonia]] ## {{Icon|B}} [[Chaldea]] # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Akkadian Empire]] # {{Icon|C}} [[Amorites]] # {{Icon|C}} [[Kingdom of Armenia (antiquity)|Kingdom of Armenia]] # {{Icon|GA}} [[Ebla]] # {{Icon|C}} [[Ancient Israel and Judah]] # {{Icon|B}} [[Hittites]] # {{Icon|C}} [[Lydia]] # {{Icon|C}} [[Mitanni]] # {{Icon|B}} '''[[Phoenicia]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[Phrygia]] # {{Icon|B}} [[Seleucid Empire]] # {{Icon|B}} [[Sheba]] # {{Icon|B}} [[Trojan War]] # {{Icon|C}} [[Urartu]] {{Col-break}} ===Europe=== {{Vital article count|33}} <!-- see also under "Cities, Europe" for Athens --> # {{Icon|B}} '''[[Ancient Greece]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|B}} [[Minoan civilization]] ## {{Icon|GA}} [[Mycenaean Greece]] ## {{Icon|C}} [[Classical Athens]] ## {{Icon|B}} [[Sparta]] ## {{Icon|GA}} [[Battle of Marathon]] ## {{Icon|C}} [[Delian League]] ## {{Icon|GA}} [[Greco-Persian Wars]] ## {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Peloponnesian War]] ## {{Icon|FA}} [[Macedonia (ancient kingdom)|Macedonia]] # {{Icon|B}} [[Etruscan civilization]] # {{Icon|B}} '''[[Ancient Rome]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|C}} [[Roman Kingdom]] ## {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Roman Republic]] ### {{Icon|C}} [[Macedonian Wars]] ### {{Icon|GA}} [[Gallic Wars]] ## {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Roman Empire]] ### {{Icon|C}} [[Julio-Claudian dynasty]] ### {{Icon|C}} [[Nerva–Antonine dynasty]] ### {{Icon|C}} [[Crisis of the Third Century]] ## {{Icon|GA}} [[Western Roman Empire]] ### {{Icon|B}} [[Fall of the Western Roman Empire]] # {{Icon|B}} [[Celts]] # {{Icon|B}} [[Dacians]] # {{Icon|B}} [[Odrysian kingdom]] # {{Icon|C}} [[Sarmatians]] # {{Icon|B}} [[Scythians]] # {{Icon|C}} [[Migration Period]] ## {{Icon|B}} [[Alans]] ## {{Icon|B}} [[Goths]] ## {{Icon|B}} [[Huns]] ## {{Icon|B}} [[Saxons]] ## {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Vandals]] {{Col-end}} ==Post-classical== {{Vital article count|133}} {{Col-begin}} {{Col-break}} ===Post-classical: General=== {{Vital article count|9}} # {{Icon|B}} '''''[[Post-classical history]]''''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/স্তৰ/২|দ্বিতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|B}} [[Early Muslim conquests]] # {{Icon|B}} [[Feudalism]] ## {{Icon|C}} [[Serfdom]] # {{Icon|B}} [[Guild]] # {{Icon|C}} [[Nobility]] ## {{Icon|C}} [[Boyar]] ## {{Icon|C}} [[Knight]] ### {{Icon|B}} [[Chivalry]] ===Africa=== {{Vital article count|8}} # {{Icon|B}} [[Ajuran Sultanate]] # {{Icon|C}} [[Almoravid dynasty]] # {{Icon|B}} [[Ethiopian Empire]] # {{Icon|B}} [[Ghana Empire]] # {{Icon|B}} [[Kanem–Bornu Empire]] # {{Icon|B}} '''[[Mali Empire]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[Songhai Empire]] # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Trans-Saharan trade]] ===Americas=== {{Vital article count|7}} # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} '''[[Aztecs]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} '''[[Inca Empire]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[Chimor]] # {{Icon|C}} [[Mississippian period (North America)]] # {{Icon|B}} [[Moche culture]] # {{Icon|C}} '''[[Pre-Columbian era]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[Wari culture]] ===Asia=== {{Vital article count|43}} ====West Asia==== {{Vital article count|9}} # {{Icon|B}} '''[[Islamic Golden Age]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|GA}} {{Icon|A}} '''[[Crusades]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Crusader states]] # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} '''[[Ottoman Empire]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|B}} [[Abbasid Caliphate]] # {{Icon|C}} [[Fatimid Caliphate]] # {{Icon|C}} [[Sultanate of Rum]] # {{Icon|C}} [[Umayyad Caliphate]] # {{Icon|B}} [[Mamluk]] ====Central Asia and Iran==== {{Vital article count|9}} # {{Icon|C}} [[Aq Qoyunlu]] # {{Icon|B}} [[Göktürks]] # {{Icon|B}} [[Golden Horde]] # {{Icon|C}} [[Seljuk Empire]] # {{Icon|C}} [[Qara Qoyunlu]] # {{Icon|B}} [[Muslim conquest of Persia]] # {{Icon|C}} [[Khwarazmian Empire]] # {{Icon|C}} [[Timurid Empire]] # {{Icon|C}} [[Uyghur Khaganate]] ====Southeast Asia==== {{Vital article count|7}} # {{Icon|B}} [[Champa]] # {{Icon|B}} [[Khmer Empire]] # {{Icon|C}} [[Majapahit]] # {{Icon|B}} [[Malacca Sultanate]] # {{Icon|B}} [[Pagan kingdom]] # {{Icon|B}} [[Srivijaya]] # {{Icon|C}} [[Trần dynasty]] {{Col-break}} ====South Asia==== {{Vital article count|3}} # {{Icon|B}} [[Delhi Sultanate]] # {{Icon|B}} [[Muslim conquests in the Indian subcontinent]] # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Vijayanagara Empire]] ====East Asia==== {{Vital article count|15}} # {{Icon|B}} [[An Lushan rebellion]] # {{Icon|B}} [[Five Dynasties and Ten Kingdoms period]] # {{Icon|C}} [[Goryeo]] # {{Icon|C}} [[Heian period]] # {{Icon|B}} [[Jin dynasty (1115–1234)|Great Jin]] # {{Icon|GA}} [[Liao dynasty]] # {{Icon|B}} '''[[Mongol Empire]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[Mongol conquests]] # {{Icon|B}} [[Ninja]] # {{Icon|C}} [[Samurai]] # {{Icon|FA}} [[Song dynasty]] # {{Icon|C}} [[Sui dynasty]] # {{Icon|FA}} '''[[Tang dynasty]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[Tibetan Empire]] # {{Icon|C}} [[Yuan dynasty]] ===Europe=== {{Vital article count|66}} ====Europe: General==== {{Vital article count|4}} # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} '''[[Middle Ages]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} '''[[Black Death]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|B}} [[East–West Schism]] # {{Icon|C}} [[House of Habsburg]] ====Eastern Europe and Central==== {{Vital article count|23}} # {{Icon|C}} [[Pannonian Avars]] # {{Icon|C}} [[Kingdom of Bohemia]] # {{Icon|B}} [[First Bulgarian Empire]] # {{Icon|B}} [[Second Bulgarian Empire]] # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} '''[[Byzantine Empire]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Arab–Byzantine wars]] ## {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Byzantine–Ottoman wars]] ## {{Icon|B}} [[Fall of Constantinople]] # {{Icon|B}} [[Cumans]] # {{Icon|B}} [[Kingdom of Galicia–Volhynia]] # {{Icon|B}} [[Grand Duchy of Lithuania]] # {{Icon|C}} [[Grand Principality of Moscow]] # {{Icon|C}} [[Kingdom of Hungary]] # {{Icon|C}} [[Hussite Wars]] # {{Icon|B}} [[Khazars]] # {{Icon|B}} [[Kievan Rus']] # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Great Moravia]] # {{Icon|C}} [[Novgorod Republic]] # {{Icon|C}} [[Polish–Lithuanian–Teutonic War]] # {{Icon|C}} [[Rurikids]] # {{Icon|C}} [[Teutonic Order]] # {{Icon|C}} [[Vladimir-Suzdal]] # {{Icon|C}} [[Volga Bulgaria]] {{Col-break}} ====Western Europe==== {{Vital article count|39}} <!-- see also in another section: Venice --> # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Franks]] # {{Icon|B}} [[Normans]] # {{Icon|C}} [[Wends]] # {{Icon|C}} [[Ostsiedlung]] # {{Icon|C}} '''[[Viking Age]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|B}} [[Vikings]] # {{Icon|B}} '''[[Holy Roman Empire]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[Kingdom of Germany]] # {{Icon|C}} [[Investiture Controversy]] # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Knights Templar]] # {{Icon|A}} {{Icon|FFA}} [[House of Plantagenet]] # {{Icon|C}} [[Northern Crusades]] # {{Icon|B}} [[Hanseatic League]] # {{Icon|C}} [[Inquisition]] =====England===== {{Vital article count|4}} # {{Icon|B}} [[Anglo-Saxons]] # {{Icon|B}} [[Kingdom of England]] # {{Icon|FA}} [[Norman Conquest]] # {{Icon|C}} [[Wars of the Roses]] =====France===== {{Vital article count|7}} # {{Icon|C}} [[Carolingian Empire]] # {{Icon|C}} [[Francia]] # {{Icon|C}} [[Merovingian dynasty]] # {{Icon|B}} [[Kingdom of France]] # {{Icon|C}} [[Duchy of Burgundy]] # {{Icon|C}} [[Capetian dynasty]] # {{Icon|C}} [[Hundred Years' War]] =====Spain===== {{Vital article count|6}} # {{Icon|C}} [[Visigothic Kingdom]] # {{Icon|C}} [[Al-Andalus]] ## {{Icon|B}} [[Umayyad state of Córdoba]] ## {{Icon|C}} [[Reconquista]] # {{Icon|Start}} [[Kingdom of Aragon]] # {{Icon|C}} [[Kingdom of Castile]] =====Italy===== {{Vital article count|8}} # {{Icon|GA}} [[Gothic War (535–554)|Gothic War]] # {{Icon|B}} [[Lombards]] # {{Icon|B}} [[Republic of Venice]] # {{Icon|B}} [[Papal States]] # {{Icon|B}} [[Republic of Genoa]] # {{Icon|C}} [[Guelphs and Ghibellines]] # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Kingdom of Sicily]] # {{Icon|C}} [[House of Medici]] {{Col-end}} ==Early modern== {{Vital article count|92}} {{Col-begin}} {{Col-break}} ===Early modern: General=== {{Vital article count|8}} # {{Icon|B}} '''''[[Early modern period]]''''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/স্তৰ/২|দ্বিতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} '''[[Age of Discovery]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|C}} [[Magellan expedition]] # {{Icon|C}} [[Colonization]] # {{Icon|B}} [[Little Ice Age]] # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} '''[[Renaissance]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|B}} '''[[Scientific Revolution]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|B}} [[Seven Years' War]] ===Colonial empires=== {{Vital article count|6}} # {{Icon|B}} [[Portuguese Empire]] # {{Icon|GA}} [[Columbian exchange]] # {{Icon|B}} [[Treaty of Tordesillas]] # {{Icon|B}} [[French colonial empire]] # {{Icon|B}} '''[[Spanish Empire]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} '''[[British Empire]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ===Africa=== {{Vital article count|8}} # {{Icon|B}} [[Slavery in Africa]] # {{Icon|B}} '''[[Atlantic slave trade]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[Hausa Kingdoms]] # {{Icon|B}} [[Kingdom of Kongo]] # {{Icon|C}} [[Mutapa Empire]] # {{Icon|C}} [[Funj Sultanate]] # {{Icon|B}} [[Oyo Empire]] # {{Icon|B}} [[Asante Empire]] ===Americas=== {{Vital article count|11}} # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} '''[[American Revolution]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[American Revolutionary War]] # {{Icon|B}} [[European colonization of the Americas]] ## {{Icon|B}} [[British colonization of the Americas]] ## {{Icon|C}} [[Spanish colonization of the Americas]] ### {{Icon|C}} [[Spanish conquest of the Aztec Empire]] ### {{Icon|C}} [[Spanish conquest of the Inca Empire]] # {{Icon|B}} [[French and Indian War]] # {{Icon|B}} [[Haitian Revolution]] # {{Icon|B}} [[Lewis and Clark Expedition]] # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Spanish American wars of independence]] {{Col-break}} ===Asia=== {{Vital article count|24}} ====Basics==== {{Vital article count|3}} # {{Icon|C}} [[Western imperialism in Asia]] # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[East India Company]] # {{Icon|B}} [[Dutch East India Company]] ====Central and West Asia==== {{Vital article count|4}} # {{Icon|C}} [[Kazakh Khanate]] # {{Icon|C}} [[Khanate of Bukhara]] # {{Icon|B}} [[Safavid dynasty]] # {{Icon|B}} [[Dzungar Khanate]] ====East Asia==== {{Vital article count|8}} # {{Icon|FA}} [[Ming dynasty]] # {{Icon|C}} [[Joseon]] # {{Icon|C}} [[1556 Shaanxi earthquake]] # {{Icon|C}} [[Imjin War|Japanese invasions of Korea]] # {{Icon|C}} [[Edo period]] ## {{Icon|C}} [[Tokugawa shogunate]] # {{Icon|C}} [[Qing dynasty]] # {{Icon|B}} [[Sino-Burmese War]] ====Southeast Asia==== {{Vital article count|4}} # {{Icon|B}} [[Ayutthaya Kingdom]] # {{Icon|B}} [[Lan Xang]] # {{Icon|C}} [[Lê dynasty]] # {{Icon|B}} [[Toungoo dynasty]] ====South Asia==== {{Vital article count|5}} # {{Icon|B}} [[Deccan sultanates]] # {{Icon|B}} '''[[Mughal Empire]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[Maratha Empire]] # {{Icon|B}} [[Great Bengal famine of 1770]] # {{Icon|B}} [[Sikh Empire]] {{Col-break}} ===Europe === {{Vital article count|35}} ====Basics==== {{Vital article count|5}} # {{Icon|B}} '''[[Reformation]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|B}} '''[[Age of Enlightenment]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[Counter-Reformation]] # {{Icon|A}} [[Thirty Years' War]] # {{Icon|C}} [[Peace of Westphalia]] ====Eastern Europe and Central==== {{Vital article count|14}} # {{Icon|B}} [[Cossacks]] ## {{Icon|C}} [[Cossack Hetmanate]] # {{Icon|C}} [[Khanate of Kazan]] # {{Icon|C}} [[Crimean Khanate]] # {{Icon|C}} [[Tsardom of Russia]] # {{Icon|GA}} [[Livonian War]] # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Polish–Russian War (1609–1618)|Polish–Muscovite War]] # {{Icon|C}} [[House of Romanov]] # {{Icon|C}} [[Great Turkish War]] # {{Icon|B}} [[Great Northern War]] # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Polish–Lithuanian Commonwealth]] ## {{Icon|B}} [[Partitions of Poland]] # {{Icon|B}} [[Ottoman wars in Europe]] ## {{Icon|B}} [[Battle of Vienna]] ====Western Europe==== {{Vital article count|16}} # {{Icon|B}} [[Enclosure]] # {{Icon|B}} [[Spanish Inquisition]] # {{Icon|B}} [[Italian Wars]] # {{Icon|B}} [[Prussia]] # {{Icon|C}} [[French Wars of Religion]] ## {{Icon|B}} [[Huguenots]] # {{Icon|B}} [[Puritans]] # {{Icon|C}} [[Eighty Years' War]] # {{Icon|C}} [[Dutch Golden Age]] # {{Icon|C}} [[English Civil War]] # {{Icon|C}} [[Anglo-Dutch wars]] # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[War of the Spanish Succession]] # {{Icon|C}} [[War of the Austrian Succession]] # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[1755 Lisbon earthquake]] # {{Icon|B}} '''[[French Revolution]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|C}} [[French Revolutionary Wars]] {{Col-end}} ==Modern== {{Vital article count|175}} {{Col-begin}} {{Col-break}} ===Modern: General=== {{Vital article count|43}} # {{Icon|C}} '''''[[Modern era]]''''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা/স্তৰ/২|দ্বিতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|C}} [[Late modern period]] # {{Icon|C}} '''[[Contemporary history]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[Abolitionism]] # {{Icon|C}} [[Civil rights movements]] # {{Icon|C}} [[Collective farming]] # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} '''[[Industrial Revolution]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|B}} '''[[Decolonization]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[New Imperialism]] # {{Icon|C}} [[Second Industrial Revolution]] # {{Icon|GA}} [[Spanish flu]] # {{Icon|B}} '''[[Great Depression]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[Post–World War II economic expansion]] # {{Icon|C}} '''[[Information Age]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} '''[[Cold War]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|B}} [[Nuclear arms race]] ## {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Space Race]] ### {{Icon|C}} [[Moon landing]] # {{Icon|C}} [[Sexual revolution]] # {{Icon|B}} [[Green Revolution]] # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[1973 oil crisis]] # {{Icon|B}} [[War on terror]] # {{Icon|C}} [[2008 financial crisis]] # {{Icon|GA}} [[COVID-19 pandemic]] ====World War I==== {{Vital article count|8}} # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} '''[[World War I]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|GA}} [[Assassination of Archduke Franz Ferdinand]] ## {{Icon|B}} [[Balkan Front (World War I)|Balkans Front]] ## {{Icon|C}} [[Eastern Front (World War I)|Eastern Front]] ## {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Western Front (World War I)|Western Front]] ## {{Icon|C}} [[Middle Eastern theatre of World War I]] ## {{Icon|C}} [[Italian front (World War I)|Italian Front]] ## {{Icon|FA}} [[Balfour Declaration]] ====World War II==== {{Vital article count|11}} # {{Icon|GA}} '''[[World War II]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Battle of the Atlantic]] ## {{Icon|C}} [[Western Front (World War II)|Western Front]] ## {{Icon|B}} [[Mediterranean and Middle East theatre of World War II]] ## {{Icon|C}} [[Eastern Front (World War II)|Eastern Front]] ## {{Icon|GA}} {{Icon|FFAC}} [[The Holocaust]] ## {{Icon|C}} [[Pacific War]] ## {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Attack on Pearl Harbor]] ## {{Icon|C}} [[Battle of Stalingrad]] ## {{Icon|GA}} {{Icon|A}} [[Atomic bombings of Hiroshima and Nagasaki]] ## {{Icon|C}} [[Yalta Conference]] ===Americas=== {{Vital article count|21}} ====North America==== {{Vital article count|16}} # {{Icon|B}} [[American frontier]] ## {{Icon|C}} [[American Indian Wars]] # {{Icon|C}} [[Mexican War of Independence]] # {{Icon|B}} [[Monroe Doctrine]] # {{Icon|C}} [[Mexican–American War]] # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[American Civil War]] # {{Icon|C}} [[Spanish–American War]] # {{Icon|C}} [[Mexican Revolution]] # {{Icon|B}} [[Wall Street crash of 1929]] # {{Icon|B}} [[New Deal]] # {{Icon|B}} [[Dust Bowl]] # {{Icon|FA}} [[Manhattan Project]] # {{Icon|B}} [[Cuban Revolution]] # {{Icon|C}} [[Civil rights movement]] # {{Icon|B}} [[Cuban Missile Crisis]] # {{Icon|GA}} {{Icon|FFA}} [[September 11 attacks]] ====South America==== {{Vital article count|5}} # {{Icon|C}} [[Gran Colombia]] # {{Icon|FA}} [[Empire of Brazil]] # {{Icon|B}} [[Paraguayan War]] # {{Icon|B}} [[War of the Pacific]] # {{Icon|C}} [[Operation Condor]] {{Col-break}} ===Asia=== {{Vital article count|49}} ====Central Asia and Iran==== {{Vital article count|5}} # {{Icon|B}} [[Great Game]] # {{Icon|B}} [[Persian Constitutional Revolution]] # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Iranian Revolution]] # {{Icon|B}} [[Afghan conflict]] # {{Icon|C}} [[Iran–Iraq War]] ====East Asia==== {{Vital article count|19}} # {{Icon|B}} [[First Opium War]] # {{Icon|C}} [[Taiping Rebellion]] # {{Icon|C}} [[Second Opium War]] # {{Icon|B}} [[Meiji Restoration]] # {{Icon|B}} [[Empire of Japan]] # {{Icon|C}} [[First Sino-Japanese War]] # {{Icon|B}} [[Boxer Rebellion]] # {{Icon|B}} [[Russo-Japanese War]] # {{Icon|B}} [[1911 Revolution]] # {{Icon|B}} [[Chinese Civil War]] # {{Icon|B}} [[1931 China floods]] # {{Icon|C}} [[Second Sino-Japanese War]] ## {{Icon|C}} [[Nanjing Massacre]] # {{Icon|C}} [[Great Leap Forward]] # {{Icon|B}} [[Korean War]] # {{Icon|B}} [[Cultural Revolution]] # {{Icon|B}} [[1976 Tangshan earthquake]] # {{Icon|B}} [[Reform and opening up]] # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[1989 Tiananmen Square protests and massacre]] ====Southeast Asia==== {{Vital article count|11}} # {{Icon|B}} [[Konbaung dynasty]] # {{Icon|B}} [[Dutch East Indies]] # {{Icon|C}} [[Nguyễn dynasty]] # {{Icon|C}} [[French Indochina]] # {{Icon|B}} [[Philippine Revolution]] # {{Icon|C}} [[Philippine–American War]] # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Indonesian National Revolution]] # {{Icon|C}} [[First Indochina War]] # {{Icon|B}} [[Vietnam War]] # {{Icon|B}} [[Cambodian genocide]] # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[2004 Indian Ocean earthquake and tsunami]] ====South Asia==== {{Vital article count|7}} # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Indian independence movement]] ## {{Icon|B}} [[Indian Rebellion of 1857]] # {{Icon|B}} [[British Raj]] ## {{Icon|B}} [[Partition of India]] # {{Icon|B}} [[1970 Bhola cyclone]] # {{Icon|B}} [[Bangladesh Liberation War]] # {{Icon|B}} [[Sri Lankan civil war]] ====West Asia==== {{Vital article count|7}} # {{Icon|FA}} [[Armenian genocide]] # {{Icon|C}} [[Turkish War of Independence]] # {{Icon|C}} [[Israeli–Palestinian conflict]] # {{Icon|B}} [[Arab–Israeli conflict]] # {{Icon|C}} [[Gulf War]] # {{Icon|C}} [[Iraq War]] # {{Icon|B}} [[Arab Spring]] {{Col-break}} ===Europe=== {{Vital article count|49}} ====Basics==== {{Vital article count|7}} # {{Icon|C}} [[Austrian Empire]] # {{Icon|C}} [[Congress of Vienna]] # {{Icon|C}} [[Revolutions of 1848]] # {{Icon|C}} [[Austria-Hungary]] # {{Icon|B}} [[Treaty of Versailles]] # {{Icon|C}} [[Iron Curtain]] # {{Icon|C}} [[European integration]] ====Eastern Europe==== {{Vital article count|25}} # {{Icon|C}} [[Russian Empire]] # {{Icon|B}} [[French invasion of Russia]] # {{Icon|B}} [[Greek War of Independence]] # {{Icon|C}} [[Crimean War]] # {{Icon|B}} [[Russo-Turkish War (1877–1878)|Russo-Turkish War]] # {{Icon|C}} [[Congress of Berlin]] # {{Icon|B}} [[Russian Revolution of 1905]] # {{Icon|B}} [[Balkan Wars]] # {{Icon|B}} [[Russian Revolution]] # {{Icon|C}} [[Russian Civil War]] # {{Icon|B}} [[Czechoslovakia]] # {{Icon|C}} [[Yugoslavia]] # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Polish–Soviet War]] # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} '''[[Soviet Union]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|B}} [[Gulag]] ## {{Icon|B}} [[Population transfer in the Soviet Union]] ## {{Icon|B}} [[Holodomor]] ## {{Icon|B}} [[Great Purge]] ## {{Icon|B}} [[Eastern Bloc]] ### {{Icon|B}} [[Warsaw Pact]] ## {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Hungarian Revolution of 1956]] ## {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Prague Spring]] ## {{Icon|B}} [[Chernobyl disaster]] ## {{Icon|B}} [[Dissolution of the Soviet Union]] # {{Icon|C}} [[Revolutions of 1989]] ====Western Europe==== {{Vital article count|17}} # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Napoleonic Wars]] # {{Icon|B}} [[German Confederation]] # {{Icon|C}} [[July Revolution]] # {{Icon|B}} [[Great Famine (Ireland)|Great Famine]] # {{Icon|B}} [[Unification of Italy]] # {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Unification of Germany]] # {{Icon|C}} [[Franco-Prussian War]] # {{Icon|B}} [[German Empire]] # {{Icon|B}} [[Paris Commune]] # {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[Dreyfus affair]] # {{Icon|FA}} [[Sinking of the Titanic|Sinking of the RMS ''Titanic'']] # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Spanish Civil War]] # {{Icon|GA}} [[Nazi Germany]] ## {{Icon|GA}} [[Nazi concentration camps]] # {{Icon|B}} [[Berlin Wall]] # {{Icon|C}} [[The Troubles]] # {{Icon|B}} [[German reunification]] ===Africa=== {{Vital article count|13}} # {{Icon|C}} [[Sokoto Caliphate]] # {{Icon|C}} '''[[Scramble for Africa]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|C}} [[Anglo-Zulu War]] ## {{Icon|C}} {{Icon|FFA}} [[Congo Free State]] ## {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Second Boer War]] # {{Icon|B}} [[Second Italo-Ethiopian War]] # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Apartheid]] # {{Icon|C}} [[Algerian War]] # {{Icon|C}} [[Nigerian Civil War]] # {{Icon|C}} [[Ethiopian Civil War]] # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Angolan Civil War]] # {{Icon|B}} [[Rwandan genocide]] # {{Icon|C}} [[Second Congo War]] {{Col-end}} ==Historical cities== {{Vital article count|31}} {{Col-begin}} {{Col-break}} ===Africa=== {{Vital article count|6}} # {{Icon|C}} [[Thebes, Egypt|Thebes]] # {{Icon|C}} [[Memphis, Egypt|Memphis]] # {{Icon|B}} [[Carthage]] # {{Icon|C}} [[Meroë]] # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Timbuktu]] # {{Icon|B}} [[Great Zimbabwe]] ===Americas=== {{Vital article count|6}} # {{Icon|GA}} [[Tikal]] # {{Icon|C}} [[Teotihuacan]] # {{Icon|B}} [[Tiwanaku]] # {{Icon|B}} [[Chichen Itza]] # {{Icon|B}} [[Cahokia]] # {{Icon|C}} [[Tenochtitlan]] {{Col-break}} ===Asia=== {{Vital article count|16}} # {{Icon|B}} [[Göbekli Tepe]] # {{Icon|B}} [[Jericho]] # {{Icon|C}} [[Çatalhöyük]] # {{Icon|C}} [[Ugarit]] # {{Icon|C}} [[Uruk]] # {{Icon|C}} [[Susa]] # {{Icon|C}} [[Ur]] # {{Icon|C}} [[Troy]] # {{Icon|C}} [[Nineveh]] # {{Icon|FA}} [[Palmyra]] # {{Icon|C}} [[Babylon]] # {{Icon|C}} [[Mohenjo-daro]] # {{Icon|C}} [[Persepolis]] # {{Icon|C}} [[Petra]] # {{Icon|C}} [[Antioch]] # {{Icon|C}} [[Ctesiphon]] {{Col-break}} ===Europe=== {{Vital article count|3}} # {{Icon|C}} [[Knossos]] # {{Icon|B}} [[Pompeii]] # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} [[Constantinople]] {{Col-end}} ==History by subject matter== {{Vital article count|46}} {{Div col|colwidth=25em}} ===History of art=== {{Vital article count|7}} # {{Icon|C}} '''[[History of art]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|C}} '''[[History of architecture]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|C}} [[History of film]] ## {{Icon|B}} '''[[History of literature]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|B}} '''[[History of music]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ### {{Icon|C}} [[History of opera]] ## {{Icon|C}} [[History of theatre]] ===History of everyday life=== {{Vital article count|1}} # {{Icon|C}} [[History of human sexuality]] ===History of philosophy and religion=== {{Vital article count|9}} # {{Icon|B}} [[History of atheism]] # {{Icon|GA}} '''[[History of philosophy]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[History of political thought]] # {{Icon|C}} '''[[History of religion]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[History of Buddhism]] ## {{Icon|GA}} [[History of Christianity]] ## {{Icon|B}} [[History of Hinduism]] ## {{Icon|B}} [[History of Islam]] ## {{Icon|B}} [[Jewish history]] ===History of science and technology=== {{Vital article count|19}} # {{Icon|GA}} '''[[History of agriculture]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[History of communication]] ## {{Icon|B}} [[History of writing]] # {{Icon|B}} '''[[History of mathematics]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|B}} {{Icon|DGA}} '''[[History of science]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|B}} [[History of astronomy]] ## {{Icon|FA}} [[History of biology]] ## {{Icon|C}} [[History of chemistry]] ## {{Icon|C}} [[History of geography]] ## {{Icon|B}} [[History of geology]] ## {{Icon|C}} [[History of linguistics]] ## {{Icon|B}} [[History of physics]] # {{Icon|B}} '''[[History of medicine]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} '''[[History of technology]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|B}} {{Icon|FFA}} [[History of computing hardware]] ## {{Icon|B}} [[History of transport]] ### {{Icon|C}} [[History of aviation]] ### {{Icon|C}} [[History of spaceflight]] ### {{Icon|C}} [[Maritime history]] ===History of society and the social sciences=== {{Vital article count|7}} # {{Icon|C}} [[History of economic thought]] # {{Icon|C}} [[History of psychology]] # {{Icon|C}} [[History of slavery]] # {{Icon|B}} [[History of sociology]] # {{Icon|C}} [[Legal history]] # {{Icon|C}} '''[[Military history]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) # {{Icon|C}} [[Women's history]] ===History of games and sport=== {{Vital article count|3}} # {{Icon|B}} [[History of games]] # {{Icon|C}} [[History of sport]] # {{Icon|C}} [[History of video games]] {{Div col end}} ==Auxiliary historical sciences== {{Vital article count|12}} {{Div col|colwidth=15em}} # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} '''[[Archaeology]]''' ([[ৱিকিপিডিয়া:অত্যাৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা|তৃতীয় স্তৰ]]) ## {{Icon|C}} [[Archaeological culture]] ## {{Icon|C}} [[Archaeological excavation|Excavation]] ## {{Icon|FA}} [[Radiocarbon dating]] # {{Icon|C}} [[Chronology]] # {{Icon|C}} [[Epigraphy]] # {{Icon|C}} {{Icon|DGA}} [[Flag]] ## {{Icon|C}} [[National flag]] # {{Icon|B}} [[Genealogy]] # {{Icon|B}} [[Heraldry]] # {{Icon|C}} [[Historiography]] # {{Icon|C}} [[Palaeography]] {{Div col end}} <noinclude> {{Core topics}} </noinclude> [[Category:Wikipedia article lists|All languages should have]] [[Category:Wikipedia core topics|Vital articles]] [[Category:Wikipedia vital articles| ]] [[শ্ৰেণী:তালিকাসমূহ]] d8ild1g74adw3ara4zya7ggf1o2i66f মেক্সিকো বিপ্লৱ 0 137329 617492 615230 2026-07-16T03:44:28Z Kandarpajit Kallol 6257 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617492 wikitext text/x-wiki {{wikify}} '''মেক্সিকো বিপ্লৱ''' ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] : Mexican Revolution) হৈছে বিংশ শতিকাৰ প্ৰথমটো বৃহৎ সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক বিদ্ৰোহ। এই বিপ্লৱ ১৯১০ চনৰপৰা ১৯২০ চনৰ ভিতৰত উত্তৰ আমেৰিকাৰ দেশ [[মেক্সিকো]]ত সংঘটিত হৈছিল। এই বিপ্লৱে মেক্সিকোৰ সমাজ, অৰ্থনীতি আৰু ৰাজনৈতিক ব্যৱস্থাত এক আমূল পৰিৱৰ্তন আনিছিল আৰু এখন আধুনিক মেক্সিকোৰ ভেটি স্থাপন কৰিছিল। এই বিপ্লৱৰ ফলত মেক্সিকোত ৩৫বছৰীয়া একনায়কত্ববাদী শাসনৰ অন্ত পৰে আৰু দেশখনত সাংবিধানিক গণৰাজ্যৰ প্ৰতিষ্ঠা হয়।<ref>{{cite web | url=https://www.britannica.com/event/Mexican-Revolution | title=Mexican Revolution | accessdate=24 June 2026}}</ref> == বিপ্লৱৰ প্ৰধান কাৰণসমূহ == মেক্সিকো বিপ্লৱৰ আঁৰত কেইবাটাও গুৰুত্বপূৰ্ণ ৰাজনৈতিক আৰু অৰ্থনৈতিক কাৰণ জড়িত আছিল: ১. পৰফিৰিঅ' ডিয়াজৰ একনায়কত্ববাদ: ৰাষ্ট্ৰপতি পৰফিৰিঅ' ডিয়াজে প্ৰায় ৩৫ বছৰ ধৰি মেক্সিকোত একনায়কত্ববাদী শাসন চলাইছিল। তেওঁৰ শাসনকালত দেশখনত যথেষ্ট অৰ্থনৈতিক বিকাশ হৈছিল যদিও সাধাৰণ জনতাৰ গণতান্ত্ৰিক অধিকাৰসমূহ খৰ্ব কৰা হৈছিল।<ref>{{cite web | url=https://www.historytoday.com/archive/mexican-revolution | title=A History of the Mexican Revolution | accessdate=24 June 2026}}</ref> ২. ভূমিৰ অসম বিতৰণ: মেক্সিকোৰ অধিকাংশ কৃষিভূমি কেইজনমান মুষ্টিমেয় ধনী জমিদাৰৰ হাতত আবদ্ধ আছিল। সাধাৰণ কৃষকসকলৰ নিজা মাটি নাছিল আৰু তেওঁলোকে অতি দৰিদ্ৰতাত দিন কটাবলগীয়া হৈছিল। ৩. অৰ্থনৈতিক শোষণ: বিদেশী বিনিয়োগকাৰী আৰু স্থানীয় পুঁজিপতিসকলে খনি আৰু উদ্যোগসমূহত শ্ৰমিকসকলক নিৰ্মমভাৱে শোষণ কৰিছিল। শ্ৰমিকসকলৰ মজুৰি আছিল অতি কম আৰু কামৰ পৰিৱেশ আছিল পুতৌজনক। == বিপ্লৱৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ নেতাসকল == এই ঐতিহাসিক সংগ্ৰামত কেইবাজনো নেতাই গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছিল: *ফ্ৰাঞ্চিস্কো মাডেৰো (Francisco Madero): তেওঁ ডিয়াজৰ বিৰুদ্ধে প্ৰথমটো বিদ্ৰোহৰ আহ্বান জনাইছিল আৰু গণতন্ত্ৰ প্ৰতিষ্ঠাৰ হকে মাত মাতিছিল।<ref>{{cite web | url=https://www.thoughtco.com/important-people-of-the-mexican-revolution-2136695 | title=8 Important People of the Mexican Revolution | accessdate=24 June 2026}}</ref> *এমিলিয়ানো জাপাটা (Emiliano Zapata):তেওঁ দক্ষিণ মেক্সিকোৰ কৃষকসকলক একত্ৰিত কৰিছিল আৰু "মাটি আৰু স্বাধীনতা" (Land and Liberty) শ্লোগানেৰে ভূমি সংস্কাৰৰ তীব্ৰ দাবী তুলিছিল। *পাঞ্চো ভিলা (Pancho Villa): উত্তৰ মেক্সিকোত তেওঁ এক শক্তিশালী সেনা গঠন কৰি ডিয়াজৰ চৰকাৰৰ বিৰুদ্ধে সশস্ত্ৰ যুদ্ধ কৰিছিল। == বিপ্লৱৰ গতিধাৰা == ১৯১০ চনত ফ্ৰাঞ্চিস্কো মাডেৰোৰ নেতৃত্বত বিপ্লৱৰ সূচনা হয়। জনসাধাৰণৰ প্ৰবল বিৰোধিতা আৰু সশস্ত্ৰ সংগ্ৰামৰ সন্মুখীন হৈ ১৯১১ চনত পৰফিৰিঅ' ডিয়াজে দেশ এৰিবলৈ বাধ্য হয়। ইয়াৰ পিছত মাডেৰো ৰাষ্ট্ৰপতি হিচাপে নিৰ্বাচিত হয় যদিও তেওঁৰ চৰকাৰ বেছি দিন তিষ্ঠি থাকিব নোৱাৰিলে আৰু ১৯১৩ চনত তেওঁক হত্যা কৰা হয়। মাডেৰোৰ মৃত্যুৰ পাছত মেক্সিকোত এক ভয়ংকৰ গৃহ-যুদ্ধৰ আৰম্ভণি হয়। জাপাটা, ভিলা আৰু ভেনুষ্টিয়ানো কাৰাঞ্জাৰ দৰে নেতাসকলৰ মাজত আদৰ্শগত মতানৈক্য আৰু ৰাজনৈতিক ক্ষমতাৰ বাবে সংঘাত আৰম্ভ হয়। অৱশেষত কাৰাঞ্জাৰ নেতৃত্বাধীন গোটটোৱে আধিপত্য বিস্তাৰ কৰিবলৈ সক্ষম হয়। == ফলাফল আৰু প্ৰভাৱ == মেক্সিকো বিপ্লৱৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ফলাফল আছিল -'১৯১৭ চনৰ মেক্সিকোৰ নতুন সংবিধান' গ্ৰহণ। এই সংবিধানে দেশখনলৈ কেইবাটাও যুগান্তকাৰী পৰিৱৰ্তন আনিছিল: * ভূমি সংস্কাৰ: বৃহৎ জমিদাৰী প্ৰথা বাতিল কৰি কৃষকসকলৰ মাজত মাটি বিতৰণৰ সাংবিধানিক ব্যৱস্থা কৰা হয়। * শ্ৰমিকৰ অধিকাৰ: আঠ ঘণ্টাৰ কৰ্মদিন, ন্যূনতম মজুৰি আৰু ট্ৰেড ইউনিয়ন গঠনৰ অধিকাৰক স্বীকৃতি প্ৰদান কৰা হয়। * ৰাষ্ট্ৰীয়কৰণ: দেশৰ প্ৰাকৃতিক সম্পদ, বিশেষকৈ খনিজ সম্পদ আৰু তেলৰ ওপৰত বিদেশী নিয়ন্ত্ৰণ হ্ৰাস কৰি ৰাষ্ট্ৰৰ অধিকাৰ সাৱ্যস্ত কৰা হয়। মেক্সিকো বিপ্লৱ কেৱল এক ক্ষমতা সলনিৰ ৰাজনৈতিক সংগ্ৰাম নাছিল, বৰঞ্চ ই আছিল শতিকাজোৰা শোষণ আৰু বৈষম্যৰ বিৰুদ্ধে সাধাৰণ জনতাৰ এক বৃহৎ জাগৰণ। প্ৰায় দহ বছৰ ধৰি চলা এই সংগ্ৰামৰ ফলতেই এখন সামাজিক ন্যায়ভিত্তিক, গণতান্ত্ৰিক আৰু প্ৰগতিশীল মেক্সিকোৰ জন্ম হৈছিল। == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:বিপ্লৱ]] lry160tn8osm81hw6jxd51z93x94zah প্ৰথম আফিং যুদ্ধ 0 137353 617493 615229 2026-07-16T03:45:27Z Kandarpajit Kallol 6257 removed [[Category:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]]; added [[Category:যুদ্ধ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617493 wikitext text/x-wiki {{wikify}}'''প্ৰথম আফিং যুদ্ধ''' (ইংৰাজী: First Opium War) আছিল গ্ৰেট ব্ৰিটেইন আৰু [[চীন]]ৰ ছিং ৰাজবংশৰ মাজত সংঘটিত হোৱা এখন ঐতিহাসিক আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণ যুদ্ধ। এই যুদ্ধ ১৮৩৯ চনৰ পৰা ১৮৪২ চনৰ ভিতৰত সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{cite web | url=https://www.nam.ac.uk/explore/first-china-war-1839-1842 | title=First Opium War | accessdate=24 June 2026}}</ref> এই যুদ্ধখন ঘাইকৈ চীনত ব্ৰিটিছৰ বাণিজ্যিক স্বাৰ্থ, বিশেষকৈ আফিঙৰ চোৰাং ব্যৱসায় আৰু চীন চৰকাৰে ইয়াক বন্ধ কৰিবলৈ লোৱা কঠোৰ পদক্ষেপৰ ফলস্বৰূপে সংঘটিত হৈছিল। এই যুদ্ধত চীনৰ পৰাজয় হৈছিল আৰু ব্ৰিটেইনৰ লগত এখন অসম চুক্তি কৰিবলৈ বাধ্য হৈছিল। আধুনিক চীনৰ ইতিহাসত এই যুদ্ধই এক গভীৰ আৰু সুদূৰপ্ৰসাৰী প্ৰভাৱ পেলাইছিল। == যুদ্ধৰ প্ৰধান কাৰণসমূহ == * '''বাণিজ্যিক ভাৰসাম্যহীনতা:''' ওঠৰ আৰু ঊনবিংশ শতিকাত ব্ৰিটেইনক চীনৰ চাহ, ৰেচম আৰু চীনা মাটিৰ বাচন-বৰ্তনৰ যথেষ্ট প্ৰয়োজন আছিল। কিন্তু চীনক ব্ৰিটিছ সামগ্ৰীৰ কোনো প্ৰয়োজন নাছিল। ইয়াৰ ফলত ব্ৰিটেইনে চীনক বৃহৎ পৰিমাণৰ ৰূপ দি সামগ্ৰীসমূহ কিনিবলগীয়া হৈছিল, যিয়ে ব্ৰিটেইনৰ অৰ্থনীতিত এক বিৰূপ প্ৰভাৱ পেলাইছিল। * '''আফিঙৰ সৰবৰাহ:''' এই বাণিজ্যিক ঘাটি পূৰণ কৰিবলৈ ব্ৰিটিছ ইষ্ট ইণ্ডিয়া কোম্পানীয়ে ভাৰতত উৎপাদিত আফিং গোপনে চীনলৈ ৰপ্তানি কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াৰ ফলত চীনত লাখ লাখ লোক আফিঙৰ নিচাত আসক্ত হৈ পৰে আৰু চীনৰ পৰা বৃহৎ পৰিমাণৰ ধন ব্ৰিটেইনলৈ ওলাই যাবলৈ ধৰে। * '''চীনৰ কঠোৰ পদক্ষেপ:''' আফিঙৰ ভয়াবহতা উপলব্ধি কৰি চীনৰ সম্ৰাট ডাওগুৱাঙে (Daoguang) লিন জেছু (Lin Zexu) নামৰ এজন নিপুণ বিষয়াক এই ব্যৱসায় নিৰ্মূল কৰিবলৈ নিয়োগ কৰে। ১৮৩৯ চনত লিনে গুৱাংঝৌত (Guangzhou) ব্ৰিটিছ ব্যৱসায়ীসকলৰ পৰা প্ৰায় ২০,০০০ বাকচ আফিং জব্দ কৰি ধ্বংস কৰে আৰু বিদেশী ব্যৱসায়ীসকলৰ ওপৰত কঠোৰ নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰে। == যুদ্ধৰ গতিধাৰা == আফিং ধ্বংসৰ খবৰ পাই ব্ৰিটিছ চৰকাৰে ক্ষুব্ধ হৈ চীনৰ বিৰুদ্ধে যুদ্ধ ঘোষণা কৰে। ১৮৪০ চনত ব্ৰিটিছ নৌসেনাৰ এটা বৃহৎ দল চীনৰ উপকূলত উপস্থিত হয়। ব্ৰিটিছ সামৰিক বাহিনী আধুনিক অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰ আৰু ভাপ-ইঞ্জিনৰ জাহাজেৰে সুসজ্জিত আছিল। আনহাতে, চীনৰ সামৰিক বাহিনী আছিল পুৰণি, দুৰ্বল আৰু আধুনিক প্ৰযুক্তিৰ পৰা বঞ্চিত। ব্ৰিটিছ সেনাই অতি সহজেই চীনা নৌসেনাক পৰাস্ত কৰি চীনৰ কেইবাখনো গুৰুত্বপূৰ্ণ বন্দৰ আৰু চহৰ দখল কৰিবলৈ সক্ষম হয়।<ref>{{cite web | url=https://massolit.io/courses/the-first-opium-war-1839-42 | title=China and the West: 2,000 Years of Trade | accessdate=24 June 2026}}</ref> == ফলাফল আৰু নানকিঙৰ সন্ধি == ১৮৪২ চনত চীনৰ পৰাজয়ৰ জৰিয়তে এই যুদ্ধৰ অন্ত পৰে আৰু দুয়োপক্ষৰ মাজত ঐতিহাসিক '''<nowiki/>'নানকিঙৰ সন্ধি' (Treaty of Nanjing)''' স্বাক্ষৰিত হয়। এই চুক্তিৰ প্ৰধান চৰ্তসমূহ আছিল: * '''হংকং হস্তান্তৰ:''' চীনে ব্ৰিটেইনক হংকং দ্বীপটো চিৰদিনৰ বাবে অৰ্পণ কৰিবলগীয়া হয়।<ref>{{cite web | url=https://www.nationalarchives.gov.uk/education/resources/hong-kong-and-the-opium-wars/ | title=Hong Kong and the Opium Wars- How did Hong Kong become part of the British Empire? | accessdate=24 June 2026}}</ref> * '''বন্দৰ মুকলি:''' ব্ৰিটিছ ব্যৱসায়ীসকলৰ বাবে গুৱাংঝৌ, ছাংহাই, নিংবো, ফুজো আৰু জিয়ামেন আদিকে ধৰি পাঁচখন প্ৰধান বন্দৰ মুকলি কৰি দিয়া হয়। * '''ক্ষতিপূৰণ:''' চীনে ব্ৰিটেইনক যুদ্ধৰ ক্ষতিপূৰণ আৰু ধ্বংস কৰা আফিঙৰ মূল্য হিচাপে বৃহৎ পৰিমাণৰ ধন (প্ৰায় ২.১ কোটি ৰূপৰ মুদ্ৰা) প্ৰদান কৰিবলৈ বাধ্য হয়। * '''একচেটিয়া অধিকাৰ খৰ্ব:''' চীনত থকা ব্ৰিটিছ নাগৰিকসকলৰ ওপৰত চীনা আইন প্ৰযোজ্য নহ'ব বুলি স্থিৰ কৰা হয়। প্ৰথম আফিং যুদ্ধই চীনৰ ছিং ৰাজবংশৰ দুৰ্বলতা সমগ্ৰ বিশ্বৰ আগত উন্মোচিত কৰিলে। নানকিঙৰ সন্ধিক চীনৰ ইতিহাসত প্ৰথমখন "অসম চুক্তি" বুলি গণ্য কৰা হয়, কিয়নো ই চীনৰ সাৰ্বভৌমত্বৰ ওপৰত এক বৃহৎ আঘাত হানিছিল। এই যুদ্ধৰ পৰাই চীনত ব্ৰিটিছকে ধৰি অন্যান্য বিদেশী শক্তিৰ প্ৰভাৱ আৰু শোষণ বৃদ্ধি পাবলৈ ধৰে, যিয়ে চীনৰ ইতিহাসত "অপমানৰ শতিকা"ৰ সূচনা কৰিছিল। == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:যুদ্ধ]] 08txroolb8xwtt87zuuedzpu7mj4tfb 617496 617493 2026-07-16T03:48:33Z Kandarpajit Kallol 6257 617496 wikitext text/x-wiki {{wikify}}'''প্ৰথম আফিং যুদ্ধ''' ([[ইংৰাজী]]: First Opium War) আছিল গ্ৰেট ব্ৰিটেইন আৰু [[চীন]]ৰ ছিং ৰাজবংশৰ মাজত সংঘটিত হোৱা এখন ঐতিহাসিক আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণ [[যুদ্ধ]]। এই যুদ্ধ ১৮৩৯ চনৰ পৰা ১৮৪২ চনৰ ভিতৰত সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{cite web | url=https://www.nam.ac.uk/explore/first-china-war-1839-1842 | title=First Opium War | accessdate=24 June 2026}}</ref> এই যুদ্ধখন ঘাইকৈ চীনত ব্ৰিটিছৰ বাণিজ্যিক স্বাৰ্থ, বিশেষকৈ আফিঙৰ চোৰাং ব্যৱসায় আৰু চীন চৰকাৰে ইয়াক বন্ধ কৰিবলৈ লোৱা কঠোৰ পদক্ষেপৰ ফলস্বৰূপে সংঘটিত হৈছিল। এই যুদ্ধত চীনৰ পৰাজয় হৈছিল আৰু ব্ৰিটেইনৰ লগত এখন অসম চুক্তি কৰিবলৈ বাধ্য হৈছিল। আধুনিক চীনৰ ইতিহাসত এই যুদ্ধই এক গভীৰ আৰু সুদূৰপ্ৰসাৰী প্ৰভাৱ পেলাইছিল। == যুদ্ধৰ প্ৰধান কাৰণসমূহ == * '''বাণিজ্যিক ভাৰসাম্যহীনতা:''' ওঠৰ আৰু ঊনবিংশ শতিকাত ব্ৰিটেইনক চীনৰ চাহ, ৰেচম আৰু চীনা মাটিৰ বাচন-বৰ্তনৰ যথেষ্ট প্ৰয়োজন আছিল। কিন্তু চীনক ব্ৰিটিছ সামগ্ৰীৰ কোনো প্ৰয়োজন নাছিল। ইয়াৰ ফলত ব্ৰিটেইনে চীনক বৃহৎ পৰিমাণৰ ৰূপ দি সামগ্ৰীসমূহ কিনিবলগীয়া হৈছিল, যিয়ে ব্ৰিটেইনৰ অৰ্থনীতিত এক বিৰূপ প্ৰভাৱ পেলাইছিল। * '''আফিঙৰ সৰবৰাহ:''' এই বাণিজ্যিক ঘাটি পূৰণ কৰিবলৈ ব্ৰিটিছ ইষ্ট ইণ্ডিয়া কোম্পানীয়ে ভাৰতত উৎপাদিত আফিং গোপনে চীনলৈ ৰপ্তানি কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াৰ ফলত চীনত লাখ লাখ লোক আফিঙৰ নিচাত আসক্ত হৈ পৰে আৰু চীনৰ পৰা বৃহৎ পৰিমাণৰ ধন ব্ৰিটেইনলৈ ওলাই যাবলৈ ধৰে। * '''চীনৰ কঠোৰ পদক্ষেপ:''' আফিঙৰ ভয়াবহতা উপলব্ধি কৰি চীনৰ সম্ৰাট ডাওগুৱাঙে (Daoguang) লিন জেছু (Lin Zexu) নামৰ এজন নিপুণ বিষয়াক এই ব্যৱসায় নিৰ্মূল কৰিবলৈ নিয়োগ কৰে। ১৮৩৯ চনত লিনে গুৱাংঝৌত (Guangzhou) ব্ৰিটিছ ব্যৱসায়ীসকলৰ পৰা প্ৰায় ২০,০০০ বাকচ আফিং জব্দ কৰি ধ্বংস কৰে আৰু বিদেশী ব্যৱসায়ীসকলৰ ওপৰত কঠোৰ নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰে। == যুদ্ধৰ গতিধাৰা == আফিং ধ্বংসৰ খবৰ পাই ব্ৰিটিছ চৰকাৰে ক্ষুব্ধ হৈ চীনৰ বিৰুদ্ধে যুদ্ধ ঘোষণা কৰে। ১৮৪০ চনত ব্ৰিটিছ নৌসেনাৰ এটা বৃহৎ দল চীনৰ উপকূলত উপস্থিত হয়। ব্ৰিটিছ সামৰিক বাহিনী আধুনিক অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰ আৰু ভাপ-ইঞ্জিনৰ জাহাজেৰে সুসজ্জিত আছিল। আনহাতে, চীনৰ সামৰিক বাহিনী আছিল পুৰণি, দুৰ্বল আৰু আধুনিক প্ৰযুক্তিৰ পৰা বঞ্চিত। ব্ৰিটিছ সেনাই অতি সহজেই চীনা নৌসেনাক পৰাস্ত কৰি চীনৰ কেইবাখনো গুৰুত্বপূৰ্ণ বন্দৰ আৰু চহৰ দখল কৰিবলৈ সক্ষম হয়।<ref>{{cite web | url=https://massolit.io/courses/the-first-opium-war-1839-42 | title=China and the West: 2,000 Years of Trade | accessdate=24 June 2026}}</ref> == ফলাফল আৰু নানকিঙৰ সন্ধি == ১৮৪২ চনত চীনৰ পৰাজয়ৰ জৰিয়তে এই যুদ্ধৰ অন্ত পৰে আৰু দুয়োপক্ষৰ মাজত ঐতিহাসিক '''<nowiki/>'নানকিঙৰ সন্ধি' (Treaty of Nanjing)''' স্বাক্ষৰিত হয়। এই চুক্তিৰ প্ৰধান চৰ্তসমূহ আছিল: * '''হংকং হস্তান্তৰ:''' চীনে ব্ৰিটেইনক হংকং দ্বীপটো চিৰদিনৰ বাবে অৰ্পণ কৰিবলগীয়া হয়।<ref>{{cite web | url=https://www.nationalarchives.gov.uk/education/resources/hong-kong-and-the-opium-wars/ | title=Hong Kong and the Opium Wars- How did Hong Kong become part of the British Empire? | accessdate=24 June 2026}}</ref> * '''বন্দৰ মুকলি:''' ব্ৰিটিছ ব্যৱসায়ীসকলৰ বাবে গুৱাংঝৌ, ছাংহাই, নিংবো, ফুজো আৰু জিয়ামেন আদিকে ধৰি পাঁচখন প্ৰধান বন্দৰ মুকলি কৰি দিয়া হয়। * '''ক্ষতিপূৰণ:''' চীনে ব্ৰিটেইনক যুদ্ধৰ ক্ষতিপূৰণ আৰু ধ্বংস কৰা আফিঙৰ মূল্য হিচাপে বৃহৎ পৰিমাণৰ ধন (প্ৰায় ২.১ কোটি ৰূপৰ মুদ্ৰা) প্ৰদান কৰিবলৈ বাধ্য হয়। * '''একচেটিয়া অধিকাৰ খৰ্ব:''' চীনত থকা ব্ৰিটিছ নাগৰিকসকলৰ ওপৰত চীনা আইন প্ৰযোজ্য নহ'ব বুলি স্থিৰ কৰা হয়। প্ৰথম আফিং যুদ্ধই চীনৰ ছিং ৰাজবংশৰ দুৰ্বলতা সমগ্ৰ বিশ্বৰ আগত উন্মোচিত কৰিলে। নানকিঙৰ সন্ধিক চীনৰ ইতিহাসত প্ৰথমখন "অসম চুক্তি" বুলি গণ্য কৰা হয়, কিয়নো ই চীনৰ সাৰ্বভৌমত্বৰ ওপৰত এক বৃহৎ আঘাত হানিছিল। এই যুদ্ধৰ পৰাই চীনত ব্ৰিটিছকে ধৰি অন্যান্য বিদেশী শক্তিৰ প্ৰভাৱ আৰু শোষণ বৃদ্ধি পাবলৈ ধৰে, যিয়ে চীনৰ ইতিহাসত "অপমানৰ শতিকা"ৰ সূচনা কৰিছিল। == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:যুদ্ধ]] jv5hsj3dyj6gcoffrpkmal60qxr4mr1 দ্বিতীয় আফিং যুদ্ধ 0 137357 617494 615227 2026-07-16T03:46:53Z Kandarpajit Kallol 6257 617494 wikitext text/x-wiki {{wikify}}'''দ্বিতীয় আফিং যুদ্ধ''' (ইংৰাজী: Second Opium war) আছিল [[ব্ৰিটিছ]] আৰু [[ফৰাচী]] সাম্ৰাজ্যই যুটীয়াভাৱে [[চীন]]ৰ ছিং ৰাজবংশৰ বিৰুদ্ধে চলোৱা এখন গুৰুত্বপূৰ্ণ সামৰিক অভিযান।<ref>{{cite web | url=https://www.napoleon.org/en/history-of-the-two-empires/timelines/the-franco-british-expedition-to-china-1860/ | title=The Franco-British expedition to China, 1860 | accessdate=24 June 2026}}</ref> এই যুদ্ধ ১৮৫৬ চনৰ পৰা ১৮৬০ চনলৈ সংঘটিত হৈছিল। ইয়াক 'এৰো যুদ্ধ' বা 'ইংলো-ফ্ৰেন্স অভিযান' বুলিও জনা যায়। প্ৰথম আফিং যুদ্ধৰ অন্তত স্বাক্ষৰিত 'নানকিঙৰ সন্ধি'য়ে পশ্চিমীয়া শক্তিসমূহৰ বৰ্ধিত বাণিজ্যিক আকাংক্ষা সম্পূৰ্ণৰূপে পূৰণ কৰিব পৰা নাছিল, যাৰ ফলস্বৰূপে এই দ্বিতীয়খন যুদ্ধৰ সূত্ৰপাত হৈছিল। == যুদ্ধৰ প্ৰধান কাৰণসমূহ == # '''চুক্তিৰ পুনৰীক্ষণৰ দাবী:''' ব্ৰিটেইন, ফ্ৰান্স আৰু আমেৰিকাই চীনৰ সমগ্ৰ ভূখণ্ডত বিদেশীক ভ্ৰমণ আৰু বাণিজ্যৰ সুবিধা দিয়া, আফিং ব্যৱসায় সম্পূৰ্ণ বৈধ কৰা আৰু বেইজিঙত বিদেশী ৰাষ্ট্ৰদূত স্থাপনৰ দাবী জনাইছিল। ছিং চৰকাৰে নিজৰ সাৰ্বভৌমত্ব ৰক্ষাৰ স্বাৰ্থত এই দাবী নাকচ কৰিছিল। # '''<nowiki/>'এৰো' জাহাজৰ ঘটনা :''' ১৮৫৬ চনত চীনা বিষয়াসকলে গুৱাংঝৌত 'এৰো' নামৰ এখন ব্ৰিটিছ-পঞ্জীভুক্ত (কিন্তু চীনা মালিকানাধীন) জাহাজ জব্দ কৰে আৰু ইয়াৰ কৰ্মচাৰীসকলক পাইৰেচীৰ (জলদস্যুতা) সন্দেহত গ্ৰেপ্তাৰ কৰে। ব্ৰিটেইনে ইয়াক ব্ৰিটিছ পতাকাৰ প্ৰতি চূড়ান্ত অপমান বুলি গণ্য কৰি আক্ৰমণৰ অজুহাত হিচাপে লয়। # '''ফৰাচী পাদুৰীৰ হত্যা:''' ফ্ৰান্সে এই যুদ্ধত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ প্ৰধান কাৰণ আছিল ১৮৫৬ চনত গুৱাংঝিত আগষ্ট চাপডেলেইন নামৰ এজন ফৰাচী খ্ৰীষ্টান মিছনেৰীক চীনা কৰ্তৃপক্ষই মৃত্যুদণ্ড প্ৰদান কৰা ঘটনাটো। ফ্ৰান্সে ইয়াৰ প্ৰতিশোধ ল'বলৈ ব্ৰিটেইনৰ সৈতে হাত মিলায় আৰু যুদ্ধত লিপ্ত হয়। == যুদ্ধৰ গতিধাৰা == ১৮৫৭ চনৰ শেষৰ ফালে ব্ৰিটিছ আৰু ফৰাচী যুটীয়া বাহিনীয়ে গুৱাংঝৌ আক্ৰমণ কৰি দখল কৰে। ১৮৫৮ চনত মিত্ৰবাহিনীয়ে উত্তৰলৈ অগ্ৰসৰ হৈ ডাগু দুৰ্গ দখল কৰে আৰু চীনক '''তিয়ানজিনৰ সন্ধি''' স্বাক্ষৰ কৰিবলৈ বাধ্য কৰে। পিছে চীনৰ সম্ৰাট জিয়ানফেঙে চুক্তিৰ চৰ্তসমূহ মানি ল'বলৈ অস্বীকাৰ কৰাত আৰু ব্ৰিটিছ ৰাষ্ট্ৰদূতক বেইজিঙত প্ৰৱেশত বাধা দিয়াত যুদ্ধ পুনৰ আৰম্ভ হয়। ১৮৬০ চনত মিত্ৰবাহিনীয়ে বৃহৎ সেনাদল লৈ পোনচাটেই ৰাজধানী বেইজিঙলৈ অগ্ৰসৰ হয়। তেওঁলোকে বেইজিং দখল কৰে আৰু চীনৰ আটাইতকৈ বিখ্যাত আৰু ঐতিহ্যমণ্ডিত '''<nowiki/>'পুৰণি গ্ৰীষ্মকালীন প্ৰাসাদ'''' লুটপাত কৰি জ্বলাই দিয়ে। এই ধ্বংসলীলা চীনৰ ইতিহাসৰ অন্যতম ক’লা অধ্যায় হিচাপে বিবেচিত হয়।<ref>{{cite web | url=https://www.historic-uk.com/HistoryUK/HistoryofBritain/Second-Opium-War/ | title=The Second Opium War | accessdate=24 June 2026}}</ref> == ফলাফল আৰু বেইজিঙৰ চুক্তি == ১৮৬০ চনত চীন চূড়ান্তভাৱে পৰাস্ত হয় আৰু আত্মগোপন কৰা সম্ৰাটৰ ভাতৃয়ে বাধ্য হৈ '''বেইজিঙৰ চুক্তি''' স্বাক্ষৰ কৰে। এই চুক্তিৰ প্ৰধান চৰ্তসমূহ আছিল: # '''তিয়ানজিনৰ সন্ধিৰ অনুমোদন:''' পূৰ্বৰ সন্ধিৰ চৰ্তসমূহ বলৱৎ কৰা হয় আৰু ১১ খন নতুন বন্দৰ বিদেশী বাণিজ্যৰ বাবে মুকলি কৰা হয়। # '''আফিঙৰ বৈধকৰণ:''' চীনত আফিং আমদানি আৰু ব্যৱসায় সম্পূৰ্ণৰূপে আইনী স্বীকৃতি লাভ কৰে, যিয়ে চীনা সমাজৰ ভয়াবহ ক্ষতি সাধন কৰে। # '''কউলুন হস্তান্তৰ:''' হংকং দ্বীপৰ উপৰিও ইয়াৰ বিপৰীতে থকা কউলুন উপদ্বীপৰ এটা বৃহৎ অংশ ব্ৰিটেইনক চিৰদিনৰ বাবে অৰ্পণ কৰা হয়।<ref>{{cite web | url=https://www.nationalarchives.gov.uk/education/resources/hong-kong-and-the-opium-wars/ | title=Hong Kong and the Opium Wars How did Hong Kong become part of the British Empire? | accessdate=24 June 2026}}</ref> # '''খ্ৰীষ্টান ধৰ্মপ্ৰচাৰৰ অধিকাৰ:''' মিছনেৰীসকলক সমগ্ৰ চীনত ধৰ্মপ্ৰচাৰ আৰু সম্পত্তি ক্ৰয় কৰাৰ অধিকাৰ প্ৰদান কৰা হয়। # '''ক্ষতিপূৰণ:''' ব্ৰিটেইন আৰু ফ্ৰান্সক বৃহৎ পৰিমাণৰ যুদ্ধৰ ক্ষতিপূৰণ (প্ৰায় ৮০ লাখ টায়েল ৰূপ) আদায় দিয়া হয়। == প্ৰভাৱ == দ্বিতীয় আফিং যুদ্ধই চীনৰ ছিং ৰাজবংশৰ ৰাজনৈতিক আৰু সামৰিক দেউলীয়া অৱস্থা পুনৰবাৰ প্ৰমাণ কৰিলে। এই যুদ্ধৰ পৰাজয়ে বিদেশী শক্তিসমূহক চীনৰ আভ্যন্তৰীণ পৰিক্ৰমাত প্ৰত্যক্ষভাৱে হস্তক্ষেপ কৰাৰ পথ প্ৰশস্ত কৰিলে। অৱশ্যে, এই পৰাজয়ৰ এক ঐতিহাসিক পৰিণামো আছিল; ই চীনৰ বৌদ্ধিক সমাজক নিজৰ প্ৰযুক্তিগত আৰু সামৰিক অনগ্ৰসৰতাৰ বিষয়ে গভীৰভাৱে সজাগ কৰি তুলিলে, যিয়ে পৰৱৰ্তী সময়ত চীনৰ আধুনিকীকৰণৰ উদ্দেশ্যে '''<nowiki/>'আত্ম-সবলীকৰণ আন্দোলন'''' আৰম্ভ কৰাৰ মূল অনুপ্ৰেৰণা হিচাপে কাম কৰিছিল। == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:যুদ্ধ]] 3a76ac2wxir9q85s5t7efvhzgwj5awk 617495 617494 2026-07-16T03:47:20Z Kandarpajit Kallol 6257 617495 wikitext text/x-wiki {{wikify}}'''দ্বিতীয় আফিং যুদ্ধ''' ([[ইংৰাজী]]: Second Opium war) আছিল [[ব্ৰিটিছ]] আৰু [[ফৰাচী]] সাম্ৰাজ্যই যুটীয়াভাৱে [[চীন]]ৰ ছিং ৰাজবংশৰ বিৰুদ্ধে চলোৱা এখন গুৰুত্বপূৰ্ণ সামৰিক অভিযান।<ref>{{cite web | url=https://www.napoleon.org/en/history-of-the-two-empires/timelines/the-franco-british-expedition-to-china-1860/ | title=The Franco-British expedition to China, 1860 | accessdate=24 June 2026}}</ref> এই যুদ্ধ ১৮৫৬ চনৰ পৰা ১৮৬০ চনলৈ সংঘটিত হৈছিল। ইয়াক 'এৰো যুদ্ধ' বা 'ইংলো-ফ্ৰেন্স অভিযান' বুলিও জনা যায়। প্ৰথম আফিং যুদ্ধৰ অন্তত স্বাক্ষৰিত 'নানকিঙৰ সন্ধি'য়ে পশ্চিমীয়া শক্তিসমূহৰ বৰ্ধিত বাণিজ্যিক আকাংক্ষা সম্পূৰ্ণৰূপে পূৰণ কৰিব পৰা নাছিল, যাৰ ফলস্বৰূপে এই দ্বিতীয়খন যুদ্ধৰ সূত্ৰপাত হৈছিল। == যুদ্ধৰ প্ৰধান কাৰণসমূহ == # '''চুক্তিৰ পুনৰীক্ষণৰ দাবী:''' ব্ৰিটেইন, ফ্ৰান্স আৰু আমেৰিকাই চীনৰ সমগ্ৰ ভূখণ্ডত বিদেশীক ভ্ৰমণ আৰু বাণিজ্যৰ সুবিধা দিয়া, আফিং ব্যৱসায় সম্পূৰ্ণ বৈধ কৰা আৰু বেইজিঙত বিদেশী ৰাষ্ট্ৰদূত স্থাপনৰ দাবী জনাইছিল। ছিং চৰকাৰে নিজৰ সাৰ্বভৌমত্ব ৰক্ষাৰ স্বাৰ্থত এই দাবী নাকচ কৰিছিল। # '''<nowiki/>'এৰো' জাহাজৰ ঘটনা :''' ১৮৫৬ চনত চীনা বিষয়াসকলে গুৱাংঝৌত 'এৰো' নামৰ এখন ব্ৰিটিছ-পঞ্জীভুক্ত (কিন্তু চীনা মালিকানাধীন) জাহাজ জব্দ কৰে আৰু ইয়াৰ কৰ্মচাৰীসকলক পাইৰেচীৰ (জলদস্যুতা) সন্দেহত গ্ৰেপ্তাৰ কৰে। ব্ৰিটেইনে ইয়াক ব্ৰিটিছ পতাকাৰ প্ৰতি চূড়ান্ত অপমান বুলি গণ্য কৰি আক্ৰমণৰ অজুহাত হিচাপে লয়। # '''ফৰাচী পাদুৰীৰ হত্যা:''' ফ্ৰান্সে এই যুদ্ধত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ প্ৰধান কাৰণ আছিল ১৮৫৬ চনত গুৱাংঝিত আগষ্ট চাপডেলেইন নামৰ এজন ফৰাচী খ্ৰীষ্টান মিছনেৰীক চীনা কৰ্তৃপক্ষই মৃত্যুদণ্ড প্ৰদান কৰা ঘটনাটো। ফ্ৰান্সে ইয়াৰ প্ৰতিশোধ ল'বলৈ ব্ৰিটেইনৰ সৈতে হাত মিলায় আৰু যুদ্ধত লিপ্ত হয়। == যুদ্ধৰ গতিধাৰা == ১৮৫৭ চনৰ শেষৰ ফালে ব্ৰিটিছ আৰু ফৰাচী যুটীয়া বাহিনীয়ে গুৱাংঝৌ আক্ৰমণ কৰি দখল কৰে। ১৮৫৮ চনত মিত্ৰবাহিনীয়ে উত্তৰলৈ অগ্ৰসৰ হৈ ডাগু দুৰ্গ দখল কৰে আৰু চীনক '''তিয়ানজিনৰ সন্ধি''' স্বাক্ষৰ কৰিবলৈ বাধ্য কৰে। পিছে চীনৰ সম্ৰাট জিয়ানফেঙে চুক্তিৰ চৰ্তসমূহ মানি ল'বলৈ অস্বীকাৰ কৰাত আৰু ব্ৰিটিছ ৰাষ্ট্ৰদূতক বেইজিঙত প্ৰৱেশত বাধা দিয়াত যুদ্ধ পুনৰ আৰম্ভ হয়। ১৮৬০ চনত মিত্ৰবাহিনীয়ে বৃহৎ সেনাদল লৈ পোনচাটেই ৰাজধানী বেইজিঙলৈ অগ্ৰসৰ হয়। তেওঁলোকে বেইজিং দখল কৰে আৰু চীনৰ আটাইতকৈ বিখ্যাত আৰু ঐতিহ্যমণ্ডিত '''<nowiki/>'পুৰণি গ্ৰীষ্মকালীন প্ৰাসাদ'''' লুটপাত কৰি জ্বলাই দিয়ে। এই ধ্বংসলীলা চীনৰ ইতিহাসৰ অন্যতম ক’লা অধ্যায় হিচাপে বিবেচিত হয়।<ref>{{cite web | url=https://www.historic-uk.com/HistoryUK/HistoryofBritain/Second-Opium-War/ | title=The Second Opium War | accessdate=24 June 2026}}</ref> == ফলাফল আৰু বেইজিঙৰ চুক্তি == ১৮৬০ চনত চীন চূড়ান্তভাৱে পৰাস্ত হয় আৰু আত্মগোপন কৰা সম্ৰাটৰ ভাতৃয়ে বাধ্য হৈ '''বেইজিঙৰ চুক্তি''' স্বাক্ষৰ কৰে। এই চুক্তিৰ প্ৰধান চৰ্তসমূহ আছিল: # '''তিয়ানজিনৰ সন্ধিৰ অনুমোদন:''' পূৰ্বৰ সন্ধিৰ চৰ্তসমূহ বলৱৎ কৰা হয় আৰু ১১ খন নতুন বন্দৰ বিদেশী বাণিজ্যৰ বাবে মুকলি কৰা হয়। # '''আফিঙৰ বৈধকৰণ:''' চীনত আফিং আমদানি আৰু ব্যৱসায় সম্পূৰ্ণৰূপে আইনী স্বীকৃতি লাভ কৰে, যিয়ে চীনা সমাজৰ ভয়াবহ ক্ষতি সাধন কৰে। # '''কউলুন হস্তান্তৰ:''' হংকং দ্বীপৰ উপৰিও ইয়াৰ বিপৰীতে থকা কউলুন উপদ্বীপৰ এটা বৃহৎ অংশ ব্ৰিটেইনক চিৰদিনৰ বাবে অৰ্পণ কৰা হয়।<ref>{{cite web | url=https://www.nationalarchives.gov.uk/education/resources/hong-kong-and-the-opium-wars/ | title=Hong Kong and the Opium Wars How did Hong Kong become part of the British Empire? | accessdate=24 June 2026}}</ref> # '''খ্ৰীষ্টান ধৰ্মপ্ৰচাৰৰ অধিকাৰ:''' মিছনেৰীসকলক সমগ্ৰ চীনত ধৰ্মপ্ৰচাৰ আৰু সম্পত্তি ক্ৰয় কৰাৰ অধিকাৰ প্ৰদান কৰা হয়। # '''ক্ষতিপূৰণ:''' ব্ৰিটেইন আৰু ফ্ৰান্সক বৃহৎ পৰিমাণৰ যুদ্ধৰ ক্ষতিপূৰণ (প্ৰায় ৮০ লাখ টায়েল ৰূপ) আদায় দিয়া হয়। == প্ৰভাৱ == দ্বিতীয় আফিং যুদ্ধই চীনৰ ছিং ৰাজবংশৰ ৰাজনৈতিক আৰু সামৰিক দেউলীয়া অৱস্থা পুনৰবাৰ প্ৰমাণ কৰিলে। এই যুদ্ধৰ পৰাজয়ে বিদেশী শক্তিসমূহক চীনৰ আভ্যন্তৰীণ পৰিক্ৰমাত প্ৰত্যক্ষভাৱে হস্তক্ষেপ কৰাৰ পথ প্ৰশস্ত কৰিলে। অৱশ্যে, এই পৰাজয়ৰ এক ঐতিহাসিক পৰিণামো আছিল; ই চীনৰ বৌদ্ধিক সমাজক নিজৰ প্ৰযুক্তিগত আৰু সামৰিক অনগ্ৰসৰতাৰ বিষয়ে গভীৰভাৱে সজাগ কৰি তুলিলে, যিয়ে পৰৱৰ্তী সময়ত চীনৰ আধুনিকীকৰণৰ উদ্দেশ্যে '''<nowiki/>'আত্ম-সবলীকৰণ আন্দোলন'''' আৰম্ভ কৰাৰ মূল অনুপ্ৰেৰণা হিচাপে কাম কৰিছিল। == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:যুদ্ধ]] 7fl94gy7vumb0jp09enocvj7rzjkp1d ন্যায় দৰ্শন 0 137360 617484 615228 2026-07-16T03:36:09Z Kandarpajit Kallol 6257 removed [[Category:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]]; added [[Category:দৰ্শন]] using [[WP:HC|HotCat]] 617484 wikitext text/x-wiki {{wikify}}'''ন্যায় দৰ্শন''' (ইংৰাজী: Naya Philosophy) ভাৰতীয় ষড়দৰ্শনৰ অন্যতম এক প্ৰধান আৰু প্ৰাচীন শাখা। এই [[দৰ্শন]]ৰ মূল প্ৰতিষ্ঠাপক হৈছে [[মহৰ্ষি গৌতম]] (যাক অক্ষপাদ গৌতম বুলিও জনা যায়)। তেওঁ ৰচনা কৰা 'ন্যায় সূত্ৰ'য়েই হৈছে এই দৰ্শনৰ মূল আধাৰ।<ref>{{cite web | url=https://iep.utm.edu/nyaya/ | title=Nyāya | accessdate=24 June 2026}}</ref> সংস্কৃতত 'ন্যায়' শব্দৰ অৰ্থ হৈছে যুক্তি, তৰ্ক বা সঠিক পথ। সেয়েহে ন্যায় দৰ্শনক মূলতঃ যুক্তিবিদ্যা আৰু জ্ঞানতত্ত্বৰ বিজ্ঞান বুলি গণ্য কৰা হয়। == মূল ধাৰণা আৰু জ্ঞানতত্ত্ব == ন্যায় দৰ্শনৰ মূল লক্ষ্য হৈছে প্ৰকৃত জ্ঞান বা 'তত্ত্বজ্ঞান' লাভ কৰা। এই দৰ্শনে বিশ্বাস কৰে যে ভ্ৰান্ত জ্ঞান বা অজ্ঞানেই হৈছে মানুহৰ সকলো দুখ-কষ্টৰ মূল কাৰণ। প্ৰকৃত জ্ঞানেহে মানুহক মুক্তিৰ পথলৈ নিব পাৰে। সঠিক জ্ঞান লাভ কৰাৰ বাবে ন্যায় দৰ্শনত চাৰিটা 'প্ৰমাণ'ৰ (জ্ঞানাৰ্জনৰ মাধ্যম) কথা উল্লেখ কৰা হৈছে: ১. '''প্ৰত্যক্ষ:''' ইন্দ্ৰিয় (যেনে: চকু, কাণ, নাক আদি) আৰু বিষয়ৰ সংযোগৰ ফলত যি স্পষ্ট আৰু নিৰ্ভুল জ্ঞান লাভ কৰা হয়, সেয়ে প্ৰত্যক্ষ। উদাহৰণস্বৰূপে— চকুৰে দেখি এটা আপেলৰ ৰং আৰু আকৃতিৰ বিষয়ে জনা।<ref>{{cite web | url=https://www.britannica.com/topic/Nyaya | title=Nyaya | accessdate=24 June 2026}}</ref> ২. '''অনুমান:''' ইয়াৰ অৰ্থ হৈছে পূৰ্বতে জনা কোনো কথাৰ ভিত্তিত নতুন কিবা এটাৰ বিষয়ে জ্ঞান লাভ কৰা। যেনে— দূৰৰ পাহাৰত ধোঁৱা দেখি তাত জুই থকাটো অনুমান কৰা, কাৰণ আমি জানো যে য'তেই ধোঁৱা থাকে, ত'তেই জুই থাকে। ৩. '''উপমান :''' দুটা বস্তুৰ মাজত থকা সাদৃশ্যৰ পৰা লাভ কৰা জ্ঞান। যেনে— 'নীলগাই' দেখাত গৰুৰ দৰে, এই কথাটো জানি হাবিৰ মাজত এটা নতুন প্ৰাণী দেখি তাক নীলগাই বুলি চিনাক্ত কৰা। ৪. '''শব্দ :''' কোনো নিৰ্ভৰযোগ্য, সত্যবাদী বা 'আপ্ত পুৰুষৰ' (যিজনে সঁচা কথা কয় আৰু প্ৰকৃত জ্ঞানৰ অধিকাৰী) বাক্য বা উপদেশৰ পৰা পোৱা জ্ঞান। বেদৰ বাক্যসমূহকো শব্দ প্ৰমাণ হিচাপে গ্ৰহণ কৰা হয়। == ষোড়শ পদাৰ্থ == মহৰ্ষি গৌতমে তেওঁৰ ন্যায় সূত্ৰত জীৱন, জগত আৰু তৰ্কশাস্ত্ৰক নিখুঁতভাৱে বুজিবৰ বাবে ১৬ টা পদাৰ্থৰ কথা উল্লেখ কৰিছে। ইয়াৰ ভিতৰত প্ৰধানকেইটা হ'ল— প্ৰমাণ, প্ৰমেয় (যিটো জনা উচিত), সংশয় (সন্দেহ), প্ৰয়োজন, দৃষ্টান্ত, সিদ্ধান্ত, অৱয়ৱ, তৰ্ক, নিৰ্ণয়, বাদ আদি। ন্যায় দৰ্শনৰ মতে, এই পদাৰ্থসমূহৰ সঠিক আৰু বাস্তৱ জ্ঞানেই মানুহক মুক্তিৰ পথ প্ৰশস্ত কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.saet.ac.uk/Hinduism/TheNyayaSchoolofIndianPhilosophy | title=The Nyāya School of Indian Philosophy | accessdate=24 June 2026}}</ref> == ঈশ্বৰ আৰু জগতৰ ধাৰণা == ন্যায় দৰ্শন ঈশ্বৰত বিশ্বাসী। এই দৰ্শনৰ মতে: * ঈশ্বৰ হৈছে এই বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ সৃষ্টিকৰ্তা, পালনকৰ্তা আৰু ধ্বংসকৰ্তা। * জগতখন পৰমাণুৰ দ্বাৰা গঠিত হ'লেও, এই পৰমাণুসমূহক নিয়ন্ত্ৰণ কৰি এক নিৰ্দিষ্ট ৰূপ দিয়াৰ আঁৰত ঈশ্বৰৰেই হাত আছে। * ঈশ্বৰ হৈছে মানুহৰ কৰ্মফলৰ প্ৰদানকৰ্তা। মানুহে নিজৰ ভাল বা বেয়া কৰ্ম অনুসৰি ঈশ্বৰৰ পৰা ফল লাভ কৰে। == মোক্ষ বা অপবৰ্গ == ন্যায় দৰ্শনত মানৱ জীৱনৰ চূড়ান্ত লক্ষ্য হৈছে 'মোক্ষ' বা 'অপবৰ্গ' লাভ কৰা। যেতিয়া মানুহে ষোড়শ পদাৰ্থৰ প্ৰকৃত জ্ঞান (তত্ত্বজ্ঞান) লাভ কৰে, তেতিয়া তেওঁৰ মনৰ পৰা সকলো মোহ, ভ্ৰম আৰু অহংকাৰ দূৰ হয়। অজ্ঞানতা আঁতৰি যোৱাৰ লগে লগে কৰ্মবন্ধন খহি পৰে আৰু আত্মাই জন্ম-মৃত্যুৰ চক্ৰৰ পৰা চিৰদিনৰ বাবে মুক্তি লাভ কৰে। ন্যায় দৰ্শনত মোক্ষ অৱস্থাত কোনো আনন্দ নাথাকে, ই হৈছে সকলো ধৰণৰ দুখ-কষ্টৰ সম্পূৰ্ণ সমাপ্তি। == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:দৰ্শন]] elj6lgm37wc67hbdekktgbk6rnhn0fp জৈন দৰ্শন 0 137363 617481 616870 2026-07-16T03:34:20Z Kandarpajit Kallol 6257 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617481 wikitext text/x-wiki {{wikify}}ভাৰতীয় দৰ্শনৰ ইতিহাসত '''জৈন দৰ্শন''' (ইংৰাজী- Jainism) এক অতি প্ৰাচীন আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণ ধাৰা। শ্ৰমণ পৰম্পৰাৰপৰা উদ্ভৱ হোৱা এই দৰ্শন বেদৰ প্ৰামাণ্যক অস্বীকাৰ কৰা নাস্তিক বা অৱৈদিক দৰ্শনসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম।<ref>{{cite web | url=https://iep.utm.edu/jain/ | title=Jain Philosophy | accessdate=24 June 2026}}</ref> জৈন ধৰ্ম আৰু দৰ্শনৰ মূল আধাৰ হৈছে ২৪ গৰাকী তীৰ্থংকৰৰ উপদেশ, যাৰ ভিতৰত প্ৰথমগৰাকী আছিল ঋষভনাথ আৰু চতুৰ্বিংশতিতম তথা অন্তিমগৰাকী আছিল বৰ্ধমান মহাবীৰ।<ref>{{cite web | url=https://plato.stanford.edu/entries/jaina-philosophy/ | accessdate=24 June 2026}}</ref> প্ৰাচীন ভাৰতত জৈন ধৰ্মৰ যথেষ্ট প্ৰভাৱ আছিল। আনকি ভাৰতৰ ইতিহাস চালে দেখা যায় যে, বহুকেইজন ৰজাও জীৱনৰ শেষলৈ মায়া-মোহ এৰি জৈন ধৰ্ম গ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ ভিতৰত মৌৰ্য বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতা চন্দ্ৰগুপ্ত মৌৰ্য অন্যতম। == জৈন দৰ্শনৰ মূল তত্ত্বসমূহ == জৈন দৰ্শনৰ তাত্ত্বিক দিশটো অত্যন্ত গভীৰ আৰু যুক্তিনিৰ্ভৰ। ইয়াৰ প্ৰধান সিদ্ধান্তসমূহ তলত উল্লেখ কৰা হ'ল: * '''জীৱ আৰু অজীব:''' জৈন দৰ্শন এক দ্বৈতবাদী দৰ্শন। সমগ্ৰ বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডক দুটা মূল ভাগত ভগোৱা হৈছে— জীৱ (যেনে আত্মা বা চেতনা) আৰু অজীব (যেনে জড় পদাৰ্থ, আকাশ, কাল, ধৰ্ম আৰু অধৰ্ম)। জীৱৰ স্বাভাৱিক অৱস্থা হৈছে অনন্ত জ্ঞান, অনন্ত দৰ্শন, অনন্ত শক্তি আৰু অনন্ত আনন্দ।<ref>{{cite web | url=https://jainworld.com/library/jain-books/books-on-line/jainworld-books-in-indian-languages/the-jaina-path-of-ahimsa/philosophy-of-jainism/ | title=Philosophy of Jainism | accessdate=24 June 2026}}</ref> * '''অনেকান্তবাদ :''' এইটো জৈন দৰ্শনৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ জ্ঞানতাত্ত্বিক অৱদান। অনেকান্তবাদ অনুসৰি, বাস্তৱতা বা সত্যৰ একাধিক ৰূপ আছে। কোনো এটা বস্তুৰ অনন্ত গুণ বা পৰ্যায় থাকে, আৰু সাধাৰণ মানুহে তাৰ সকলো দিশ একেলগে জানিব নোৱাৰে। সেয়েহে, সকলো জ্ঞান আপেক্ষিক আৰু বহুমুখী। * '''স্যাদবাদ :''' অনেকান্তবাদৰ আধাৰতেই স্যাদবাদ গঢ় লৈ উঠিছে। ইয়াৰ অৰ্থ হ'ল প্ৰতিটো উক্তি বা বিচাৰ এক বিশেষ দৃষ্টিকোণৰপৰাহে সত্য। সেয়েহে কোনো কথা চূড়ান্ত বা নিশ্চিতভাৱে নোকোৱাকৈ 'স্যাৎ' (অৰ্থাৎ 'হ'ব পাৰে' বা 'এক নিৰ্দিষ্ট দৃষ্টিকোণৰ পৰা') শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰাৰ পোষকতা কৰা হয়। ই চিন্তা আৰু মতবাদৰ ক্ষেত্ৰত একপ্ৰকাৰৰ বৌদ্ধিক সহনশীলতাৰ শিক্ষা দিয়ে। == নৈতিকতা আৰু আধ্যাত্মিক পথ == জৈন দৰ্শন কেৱল তাত্ত্বিক নহয়, ই এক গভীৰ ব্যাৱহাৰিক আৰু নৈতিক জীৱনপ্ৰণালীৰো নিৰ্দেশনা দিয়ে। * '''ত্ৰিৰত্ন :''' মোক্ষ বা মুক্তি লাভৰ বাবে জৈন দৰ্শনত তিনিটা মাৰ্গ নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছে: *# '''সম্যক দৰ্শন :''' তীৰ্থংকৰসকলৰ বাণী আৰু তত্ত্বৰ প্ৰতি শুদ্ধ বিশ্বাস। *# '''সম্যক জ্ঞান :''' জীৱ, অজীব আদি তত্ত্বসমূহৰ প্ৰকৃত আৰু শুদ্ধ জ্ঞান। *# '''সম্যক চৰিত্ৰ :''' জ্ঞান আৰু বিশ্বাসক নিজৰ কৰ্ম আৰু আচৰণত প্ৰতিফলিত কৰা। * '''পঞ্চ মহাব্ৰত :''' সম্যক চৰিত্ৰৰ অন্তৰ্গত জৈন সন্ন্যাসী আৰু গৃহস্থৰ বাবে পাঁচটা কঠোৰ ব্ৰত পালনৰ নিৰ্দেশ আছে: ** '''অহিংসা :''' মন, বাক্য আৰু কৰ্মৰে কোনো জীৱক কষ্ট নিদিয়া। ই জৈন দৰ্শনৰ সৰ্বোচ্চ আৰু আটাইতকৈ কঠোৰ নীতি। ** '''সত্য :''' সদায় মিছা নোকোৱা আৰু সঁচা কথা কোৱা। ** '''অস্তেয় :''' চুৰি নকৰা বা আনৰ বস্তু বিনা অনুমতিত নোলোৱা। ** '''ব্ৰহ্মচৰ্য :''' ইন্দ্ৰিয় সংযম বা পৱিত্ৰ জীৱন-যাপন কৰা। ** '''অপৰিগ্ৰহ :''' পাৰ্থিৱ বস্তুৰ প্ৰতি আসক্তি ত্যাগ কৰা আৰু প্ৰয়োজনতকৈ বেছি সা-সম্পত্তি জমা নকৰা। == কৰ্মবাদ আৰু মোক্ষ == জৈন কৰ্মবাদ আন ভাৰতীয় দৰ্শনতকৈ কিছু পৃথক। ইয়াত 'কৰ্ম'ক একপ্ৰকাৰৰ সূক্ষ্ম জড় পদাৰ্থ (পদ্গল) হিচাপে গণ্য কৰা হয়, যি মানুহৰ কামনা আৰু আসক্তিৰ ফলত আত্মাৰ সৈতে লাগি ধৰে। এই কৰ্মৰ আৱৰণেই আত্মাক তাৰ প্ৰকৃত স্বৰূপ উপলব্ধি কৰাত বাধা দিয়ে। যেতিয়া এজন ব্যক্তিয়ে নিজৰ নৈতিক আচৰণ আৰু তপস্যাৰ জৰিয়তে পুৰণি কৰ্মবোৰ ধ্বংস কৰে (যাক '''নিৰ্জৰা''' বোলা হয়) আৰু নতুন কৰ্মৰ প্ৰৱেশ বন্ধ কৰে (যাক '''সংবৰ''' বোলা হয়), তেতিয়াই তেওঁ 'মোক্ষ' লাভ কৰে। মোক্ষপ্ৰাপ্ত আত্মাই জন্ম-মৃত্যুৰ চক্ৰৰপৰা মুক্ত হৈ তাৰ স্বাভাৱিক অনন্ত আনন্দ আৰু জ্ঞান লাভ কৰে। == তথ্যসূত্ৰ == <references /> 0uuzofbib1b00w840ejcd32y1tldodq 617482 617481 2026-07-16T03:34:59Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617482 wikitext text/x-wiki {{wikify}}ভাৰতীয় দৰ্শনৰ ইতিহাসত '''জৈন দৰ্শন''' (ইংৰাজী- Jainism) এক অতি প্ৰাচীন আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণ ধাৰা। শ্ৰমণ পৰম্পৰাৰপৰা উদ্ভৱ হোৱা এই [[দৰ্শন]] বেদৰ প্ৰামাণ্যক অস্বীকাৰ কৰা নাস্তিক বা অৱৈদিক দৰ্শনসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম।<ref>{{cite web | url=https://iep.utm.edu/jain/ | title=Jain Philosophy | accessdate=24 June 2026}}</ref> জৈন ধৰ্ম আৰু দৰ্শনৰ মূল আধাৰ হৈছে ২৪ গৰাকী তীৰ্থংকৰৰ উপদেশ, যাৰ ভিতৰত প্ৰথমগৰাকী আছিল ঋষভনাথ আৰু চতুৰ্বিংশতিতম তথা অন্তিমগৰাকী আছিল বৰ্ধমান মহাবীৰ।<ref>{{cite web | url=https://plato.stanford.edu/entries/jaina-philosophy/ | accessdate=24 June 2026}}</ref> প্ৰাচীন ভাৰতত [[জৈন ধৰ্ম]]ৰ যথেষ্ট প্ৰভাৱ আছিল। আনকি ভাৰতৰ ইতিহাস চালে দেখা যায় যে, বহুকেইজন ৰজাও জীৱনৰ শেষলৈ মায়া-মোহ এৰি জৈন ধৰ্ম গ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ ভিতৰত মৌৰ্য বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতা [[চন্দ্ৰগুপ্ত মৌৰ্য]] অন্যতম। == জৈন দৰ্শনৰ মূল তত্ত্বসমূহ == জৈন দৰ্শনৰ তাত্ত্বিক দিশটো অত্যন্ত গভীৰ আৰু যুক্তিনিৰ্ভৰ। ইয়াৰ প্ৰধান সিদ্ধান্তসমূহ তলত উল্লেখ কৰা হ'ল: * '''জীৱ আৰু অজীব:''' জৈন দৰ্শন এক দ্বৈতবাদী দৰ্শন। সমগ্ৰ বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডক দুটা মূল ভাগত ভগোৱা হৈছে— জীৱ (যেনে আত্মা বা চেতনা) আৰু অজীব (যেনে জড় পদাৰ্থ, আকাশ, কাল, ধৰ্ম আৰু অধৰ্ম)। জীৱৰ স্বাভাৱিক অৱস্থা হৈছে অনন্ত জ্ঞান, অনন্ত দৰ্শন, অনন্ত শক্তি আৰু অনন্ত আনন্দ।<ref>{{cite web | url=https://jainworld.com/library/jain-books/books-on-line/jainworld-books-in-indian-languages/the-jaina-path-of-ahimsa/philosophy-of-jainism/ | title=Philosophy of Jainism | accessdate=24 June 2026}}</ref> * '''অনেকান্তবাদ :''' এইটো জৈন দৰ্শনৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ জ্ঞানতাত্ত্বিক অৱদান। অনেকান্তবাদ অনুসৰি, বাস্তৱতা বা সত্যৰ একাধিক ৰূপ আছে। কোনো এটা বস্তুৰ অনন্ত গুণ বা পৰ্যায় থাকে, আৰু সাধাৰণ মানুহে তাৰ সকলো দিশ একেলগে জানিব নোৱাৰে। সেয়েহে, সকলো জ্ঞান আপেক্ষিক আৰু বহুমুখী। * '''স্যাদবাদ :''' অনেকান্তবাদৰ আধাৰতেই স্যাদবাদ গঢ় লৈ উঠিছে। ইয়াৰ অৰ্থ হ'ল প্ৰতিটো উক্তি বা বিচাৰ এক বিশেষ দৃষ্টিকোণৰপৰাহে সত্য। সেয়েহে কোনো কথা চূড়ান্ত বা নিশ্চিতভাৱে নোকোৱাকৈ 'স্যাৎ' (অৰ্থাৎ 'হ'ব পাৰে' বা 'এক নিৰ্দিষ্ট দৃষ্টিকোণৰ পৰা') শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰাৰ পোষকতা কৰা হয়। ই চিন্তা আৰু মতবাদৰ ক্ষেত্ৰত একপ্ৰকাৰৰ বৌদ্ধিক সহনশীলতাৰ শিক্ষা দিয়ে। == নৈতিকতা আৰু আধ্যাত্মিক পথ == জৈন দৰ্শন কেৱল তাত্ত্বিক নহয়, ই এক গভীৰ ব্যাৱহাৰিক আৰু নৈতিক জীৱনপ্ৰণালীৰো নিৰ্দেশনা দিয়ে। * '''ত্ৰিৰত্ন :''' মোক্ষ বা মুক্তি লাভৰ বাবে জৈন দৰ্শনত তিনিটা মাৰ্গ নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছে: *# '''সম্যক দৰ্শন :''' তীৰ্থংকৰসকলৰ বাণী আৰু তত্ত্বৰ প্ৰতি শুদ্ধ বিশ্বাস। *# '''সম্যক জ্ঞান :''' জীৱ, অজীব আদি তত্ত্বসমূহৰ প্ৰকৃত আৰু শুদ্ধ জ্ঞান। *# '''সম্যক চৰিত্ৰ :''' জ্ঞান আৰু বিশ্বাসক নিজৰ কৰ্ম আৰু আচৰণত প্ৰতিফলিত কৰা। * '''পঞ্চ মহাব্ৰত :''' সম্যক চৰিত্ৰৰ অন্তৰ্গত জৈন সন্ন্যাসী আৰু গৃহস্থৰ বাবে পাঁচটা কঠোৰ ব্ৰত পালনৰ নিৰ্দেশ আছে: ** '''অহিংসা :''' মন, বাক্য আৰু কৰ্মৰে কোনো জীৱক কষ্ট নিদিয়া। ই জৈন দৰ্শনৰ সৰ্বোচ্চ আৰু আটাইতকৈ কঠোৰ নীতি। ** '''সত্য :''' সদায় মিছা নোকোৱা আৰু সঁচা কথা কোৱা। ** '''অস্তেয় :''' চুৰি নকৰা বা আনৰ বস্তু বিনা অনুমতিত নোলোৱা। ** '''ব্ৰহ্মচৰ্য :''' ইন্দ্ৰিয় সংযম বা পৱিত্ৰ জীৱন-যাপন কৰা। ** '''অপৰিগ্ৰহ :''' পাৰ্থিৱ বস্তুৰ প্ৰতি আসক্তি ত্যাগ কৰা আৰু প্ৰয়োজনতকৈ বেছি সা-সম্পত্তি জমা নকৰা। == কৰ্মবাদ আৰু মোক্ষ == জৈন কৰ্মবাদ আন ভাৰতীয় দৰ্শনতকৈ কিছু পৃথক। ইয়াত 'কৰ্ম'ক একপ্ৰকাৰৰ সূক্ষ্ম জড় পদাৰ্থ (পদ্গল) হিচাপে গণ্য কৰা হয়, যি মানুহৰ কামনা আৰু আসক্তিৰ ফলত আত্মাৰ সৈতে লাগি ধৰে। এই কৰ্মৰ আৱৰণেই আত্মাক তাৰ প্ৰকৃত স্বৰূপ উপলব্ধি কৰাত বাধা দিয়ে। যেতিয়া এজন ব্যক্তিয়ে নিজৰ নৈতিক আচৰণ আৰু তপস্যাৰ জৰিয়তে পুৰণি কৰ্মবোৰ ধ্বংস কৰে (যাক '''নিৰ্জৰা''' বোলা হয়) আৰু নতুন কৰ্মৰ প্ৰৱেশ বন্ধ কৰে (যাক '''সংবৰ''' বোলা হয়), তেতিয়াই তেওঁ 'মোক্ষ' লাভ কৰে। মোক্ষপ্ৰাপ্ত আত্মাই জন্ম-মৃত্যুৰ চক্ৰৰপৰা মুক্ত হৈ তাৰ স্বাভাৱিক অনন্ত আনন্দ আৰু জ্ঞান লাভ কৰে। == তথ্যসূত্ৰ == <references /> 0sqabpj3dfp83o4f5hugv1fbzygx3dz 617483 617482 2026-07-16T03:35:16Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:ভাৰতীয় দৰ্শন]] using [[WP:HC|HotCat]] 617483 wikitext text/x-wiki {{wikify}}ভাৰতীয় দৰ্শনৰ ইতিহাসত '''জৈন দৰ্শন''' (ইংৰাজী- Jainism) এক অতি প্ৰাচীন আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণ ধাৰা। শ্ৰমণ পৰম্পৰাৰপৰা উদ্ভৱ হোৱা এই [[দৰ্শন]] বেদৰ প্ৰামাণ্যক অস্বীকাৰ কৰা নাস্তিক বা অৱৈদিক দৰ্শনসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম।<ref>{{cite web | url=https://iep.utm.edu/jain/ | title=Jain Philosophy | accessdate=24 June 2026}}</ref> জৈন ধৰ্ম আৰু দৰ্শনৰ মূল আধাৰ হৈছে ২৪ গৰাকী তীৰ্থংকৰৰ উপদেশ, যাৰ ভিতৰত প্ৰথমগৰাকী আছিল ঋষভনাথ আৰু চতুৰ্বিংশতিতম তথা অন্তিমগৰাকী আছিল বৰ্ধমান মহাবীৰ।<ref>{{cite web | url=https://plato.stanford.edu/entries/jaina-philosophy/ | accessdate=24 June 2026}}</ref> প্ৰাচীন ভাৰতত [[জৈন ধৰ্ম]]ৰ যথেষ্ট প্ৰভাৱ আছিল। আনকি ভাৰতৰ ইতিহাস চালে দেখা যায় যে, বহুকেইজন ৰজাও জীৱনৰ শেষলৈ মায়া-মোহ এৰি জৈন ধৰ্ম গ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ ভিতৰত মৌৰ্য বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতা [[চন্দ্ৰগুপ্ত মৌৰ্য]] অন্যতম। == জৈন দৰ্শনৰ মূল তত্ত্বসমূহ == জৈন দৰ্শনৰ তাত্ত্বিক দিশটো অত্যন্ত গভীৰ আৰু যুক্তিনিৰ্ভৰ। ইয়াৰ প্ৰধান সিদ্ধান্তসমূহ তলত উল্লেখ কৰা হ'ল: * '''জীৱ আৰু অজীব:''' জৈন দৰ্শন এক দ্বৈতবাদী দৰ্শন। সমগ্ৰ বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডক দুটা মূল ভাগত ভগোৱা হৈছে— জীৱ (যেনে আত্মা বা চেতনা) আৰু অজীব (যেনে জড় পদাৰ্থ, আকাশ, কাল, ধৰ্ম আৰু অধৰ্ম)। জীৱৰ স্বাভাৱিক অৱস্থা হৈছে অনন্ত জ্ঞান, অনন্ত দৰ্শন, অনন্ত শক্তি আৰু অনন্ত আনন্দ।<ref>{{cite web | url=https://jainworld.com/library/jain-books/books-on-line/jainworld-books-in-indian-languages/the-jaina-path-of-ahimsa/philosophy-of-jainism/ | title=Philosophy of Jainism | accessdate=24 June 2026}}</ref> * '''অনেকান্তবাদ :''' এইটো জৈন দৰ্শনৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ জ্ঞানতাত্ত্বিক অৱদান। অনেকান্তবাদ অনুসৰি, বাস্তৱতা বা সত্যৰ একাধিক ৰূপ আছে। কোনো এটা বস্তুৰ অনন্ত গুণ বা পৰ্যায় থাকে, আৰু সাধাৰণ মানুহে তাৰ সকলো দিশ একেলগে জানিব নোৱাৰে। সেয়েহে, সকলো জ্ঞান আপেক্ষিক আৰু বহুমুখী। * '''স্যাদবাদ :''' অনেকান্তবাদৰ আধাৰতেই স্যাদবাদ গঢ় লৈ উঠিছে। ইয়াৰ অৰ্থ হ'ল প্ৰতিটো উক্তি বা বিচাৰ এক বিশেষ দৃষ্টিকোণৰপৰাহে সত্য। সেয়েহে কোনো কথা চূড়ান্ত বা নিশ্চিতভাৱে নোকোৱাকৈ 'স্যাৎ' (অৰ্থাৎ 'হ'ব পাৰে' বা 'এক নিৰ্দিষ্ট দৃষ্টিকোণৰ পৰা') শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰাৰ পোষকতা কৰা হয়। ই চিন্তা আৰু মতবাদৰ ক্ষেত্ৰত একপ্ৰকাৰৰ বৌদ্ধিক সহনশীলতাৰ শিক্ষা দিয়ে। == নৈতিকতা আৰু আধ্যাত্মিক পথ == জৈন দৰ্শন কেৱল তাত্ত্বিক নহয়, ই এক গভীৰ ব্যাৱহাৰিক আৰু নৈতিক জীৱনপ্ৰণালীৰো নিৰ্দেশনা দিয়ে। * '''ত্ৰিৰত্ন :''' মোক্ষ বা মুক্তি লাভৰ বাবে জৈন দৰ্শনত তিনিটা মাৰ্গ নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছে: *# '''সম্যক দৰ্শন :''' তীৰ্থংকৰসকলৰ বাণী আৰু তত্ত্বৰ প্ৰতি শুদ্ধ বিশ্বাস। *# '''সম্যক জ্ঞান :''' জীৱ, অজীব আদি তত্ত্বসমূহৰ প্ৰকৃত আৰু শুদ্ধ জ্ঞান। *# '''সম্যক চৰিত্ৰ :''' জ্ঞান আৰু বিশ্বাসক নিজৰ কৰ্ম আৰু আচৰণত প্ৰতিফলিত কৰা। * '''পঞ্চ মহাব্ৰত :''' সম্যক চৰিত্ৰৰ অন্তৰ্গত জৈন সন্ন্যাসী আৰু গৃহস্থৰ বাবে পাঁচটা কঠোৰ ব্ৰত পালনৰ নিৰ্দেশ আছে: ** '''অহিংসা :''' মন, বাক্য আৰু কৰ্মৰে কোনো জীৱক কষ্ট নিদিয়া। ই জৈন দৰ্শনৰ সৰ্বোচ্চ আৰু আটাইতকৈ কঠোৰ নীতি। ** '''সত্য :''' সদায় মিছা নোকোৱা আৰু সঁচা কথা কোৱা। ** '''অস্তেয় :''' চুৰি নকৰা বা আনৰ বস্তু বিনা অনুমতিত নোলোৱা। ** '''ব্ৰহ্মচৰ্য :''' ইন্দ্ৰিয় সংযম বা পৱিত্ৰ জীৱন-যাপন কৰা। ** '''অপৰিগ্ৰহ :''' পাৰ্থিৱ বস্তুৰ প্ৰতি আসক্তি ত্যাগ কৰা আৰু প্ৰয়োজনতকৈ বেছি সা-সম্পত্তি জমা নকৰা। == কৰ্মবাদ আৰু মোক্ষ == জৈন কৰ্মবাদ আন ভাৰতীয় দৰ্শনতকৈ কিছু পৃথক। ইয়াত 'কৰ্ম'ক একপ্ৰকাৰৰ সূক্ষ্ম জড় পদাৰ্থ (পদ্গল) হিচাপে গণ্য কৰা হয়, যি মানুহৰ কামনা আৰু আসক্তিৰ ফলত আত্মাৰ সৈতে লাগি ধৰে। এই কৰ্মৰ আৱৰণেই আত্মাক তাৰ প্ৰকৃত স্বৰূপ উপলব্ধি কৰাত বাধা দিয়ে। যেতিয়া এজন ব্যক্তিয়ে নিজৰ নৈতিক আচৰণ আৰু তপস্যাৰ জৰিয়তে পুৰণি কৰ্মবোৰ ধ্বংস কৰে (যাক '''নিৰ্জৰা''' বোলা হয়) আৰু নতুন কৰ্মৰ প্ৰৱেশ বন্ধ কৰে (যাক '''সংবৰ''' বোলা হয়), তেতিয়াই তেওঁ 'মোক্ষ' লাভ কৰে। মোক্ষপ্ৰাপ্ত আত্মাই জন্ম-মৃত্যুৰ চক্ৰৰপৰা মুক্ত হৈ তাৰ স্বাভাৱিক অনন্ত আনন্দ আৰু জ্ঞান লাভ কৰে। == তথ্যসূত্ৰ == <references /> [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় দৰ্শন]] 22ejb17t0kjiqecztl4k3ziw5jd8td8 বৈশেষিক দৰ্শন 0 137369 617486 616868 2026-07-16T03:37:21Z Kandarpajit Kallol 6257 removed [[Category:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]]; added [[Category:দৰ্শন]] using [[WP:HC|HotCat]] 617486 wikitext text/x-wiki প্ৰাচীন ভাৰতীয় দৰ্শনৰ ছটা প্ৰধান আস্তিক সম্প্ৰদায়ৰ (ষড়দৰ্শন) ভিতৰত '''বৈশেষিক দৰ্শন''' ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] : Vaisheshika Philosophy) অন্যতম। এই দৰ্শনৰ প্ৰতিষ্ঠাপক হৈছে [[মহৰ্ষি কণাদ]]।<ref>{{cite web | url=https://www.britannica.com/topic/Vaisheshika | title=Vaisheshika | accessdate=24 June 2026}}</ref> খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ২য় শতিকাৰ পৰা ৬ষ্ঠ শতিকাৰ ভিতৰত ৰচিত "[[বৈশেষিক সূত্ৰ]]" হৈছে এই দৰ্শনৰ মূল আধাৰ।<ref>{{cite web | url=https://lotusarise.com/vaisheshika-school-of-indian-philosophy-upsc/ | title=Vaisheshika School of Indian Philosophy | accessdate=24 June 2026}}</ref> এই দৰ্শনে [[বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ড]]ৰ গঠন আৰু পদাৰ্থৰ বিশ্লেষণাত্মক অধ্যয়নৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। প্ৰকৃততে, 'বিশেষ' নামৰ পদাৰ্থৰ ওপৰত অধিক গুৰুত্ব প্ৰদান কৰাৰ বাবেই এই দৰ্শনৰ নাম 'বৈশেষিক' ৰখা হৈছে। == পৰমাণুবাদ == বৈশেষিক দৰ্শনৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ আৰু যুগান্তকাৰী অৱদান হৈছে ইয়াৰ 'পৰমাণুবাদ'। এই দৰ্শনৰ মতে, সৃষ্টিজগতৰ সকলো ভৌতিক বস্তু অসংখ্য ক্ষুদ্ৰ আৰু অবিভাজ্য কণাৰে গঠিত, যাক '''পৰমাণু''' বোলা হয়। এই পৰমাণুবোৰ নিত্য আৰু অবিনশ্বৰ। মহৰ্ষি কণাদে আধুনিক বিজ্ঞানৰ বহু শতিকা পূৰ্বেই পদাৰ্থৰ এই বৈজ্ঞানিক ধাৰণা আগবঢ়াইছিল। == সপ্ত পদাৰ্থ (অস্তিত্বৰ শ্ৰেণীবিভাজন) == বৈশেষিক দৰ্শনে সমগ্ৰ বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ অস্তিত্বক মূলতঃ সাতটা 'পদাৰ্থ' বা বৰ্গত বিভক্ত কৰিছে। মহৰ্ষি কণাদে প্ৰথমতে ছটা পদাৰ্থৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল যদিও পৰৱৰ্তী কালৰ দাৰ্শনিকসকলে সপ্তম পদাৰ্থটো সংযোগ কৰে: * '''দ্ৰব্য:''' য'ত গুণ আৰু কৰ্ম অৱস্থান কৰে। দ্ৰব্য মুঠ ৯ প্ৰকাৰৰ— পৃথিৱী, জল, তেজ, বায়ু, আকাশ, কাল, দিক, আত্মা আৰু মন। * '''গুণ:''' দ্ৰব্যৰ স্বাভাৱিক বৈশিষ্ট্য। দৰ্শনখনত মুঠ ২৪ বিধ গুণৰ কথা উল্লেখ আছে (যেনে- ৰূপ, ৰস, গন্ধ, স্পৰ্শ, বুদ্ধি আদি)। * '''কৰ্ম:''' দ্ৰব্যৰ যিকোনো ধৰণৰ চলন বা ক্ৰিয়া। ই ৫ প্ৰকাৰৰ। * '''সামান্য:''' একে জাতীয় বস্তুৰ মাজত থকা সাধাৰণ ধৰ্ম (যেনে- সকলো মানুহৰ মাজত থকা 'মনুষ্যত্ব')। * '''বিশেষ:''' যি ধৰ্মৰ বাবে এটা বস্তু আন এটা বস্তুতকৈ সম্পূৰ্ণ পৃথক বা নিৰ্দিষ্ট হয়। * '''সমবায়:''' দুটা বস্তুৰ মাজত থকা অবিচ্ছেদ্য আৰু নিত্য সম্পৰ্ক (যেনে- জুই আৰু উত্তাপৰ মাজৰ সম্পৰ্ক, বা ফুল আৰু সুবাসৰ সম্পৰ্ক)। * '''অভাৱ:''' কোনো বস্তুৰ অস্তিত্বহীনতা বা অনুপস্থিতি। == জ্ঞানৰ উৎস (প্ৰমাণ মীমাংসা) == সত্য বা প্ৰকৃত জ্ঞান লাভৰ বাবে বৈশেষিক দৰ্শনে মূলতঃ দুটা প্ৰমাণক মানি লয়:<ref>{{cite web | url=https://philosophy.institute/indian-philosophy/vaisesika-categories-structuring-reality/#google_vignette | title=The Vaisesika Categories: Structuring Reality | accessdate=24 June 2026}}</ref> # '''প্ৰত্যক্ষ:''' পঞ্চেন্দ্ৰিয়ৰ (চকু, কাণ, নাক, জিভা আৰু ছাল) জৰিয়তে পোৱা প্ৰত্যক্ষ জ্ঞান। # '''অনুমান:''' কোনো জ্ঞাত বিষয়ৰ আধাৰত চিন্তা আৰু যুক্তিৰে অজ্ঞাত বিষয়ৰ জ্ঞান লাভ কৰা। == জীৱনৰ লক্ষ্য: মোক্ষ == ভাৰতীয় দৰ্শনৰ অন্যান্য ধাৰাসমূহৰ দৰেই বৈশেষিক দৰ্শনৰো চূড়ান্ত লক্ষ্য হৈছে '''মোক্ষ''' বা মুক্তি লাভ কৰা। এই দৰ্শনৰ মতে, অজ্ঞানেই হৈছে মানুহৰ দুখ-কষ্টৰ মূল কাৰণ। যেতিয়া মানুহে জগতৰ এই 'সপ্ত পদাৰ্থ'ৰ প্ৰকৃত আৰু নিৰ্ভুল জ্ঞান লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হয়, তেতিয়া তেওঁৰ মনৰ পৰা সকলো ভ্ৰম আঁতৰি যায়। প্ৰকৃত জ্ঞান লাভৰ ফলস্বৰূপে আত্মাই জন্ম-মৃত্যুৰ চক্ৰৰ পৰা চিৰকালৰ বাবে মুক্তি লাভ কৰে। == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:দৰ্শন]] 0l5aj7ffxcyg2lxwlufotuhvz2mgt4s 617487 617486 2026-07-16T03:37:44Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617487 wikitext text/x-wiki {{wikify}}প্ৰাচীন ভাৰতীয় দৰ্শনৰ ছটা প্ৰধান আস্তিক সম্প্ৰদায়ৰ (ষড়দৰ্শন) ভিতৰত '''বৈশেষিক দৰ্শন''' ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] : Vaisheshika Philosophy) অন্যতম। এই দৰ্শনৰ প্ৰতিষ্ঠাপক হৈছে [[মহৰ্ষি কণাদ]]।<ref>{{cite web | url=https://www.britannica.com/topic/Vaisheshika | title=Vaisheshika | accessdate=24 June 2026}}</ref> খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ২য় শতিকাৰ পৰা ৬ষ্ঠ শতিকাৰ ভিতৰত ৰচিত "[[বৈশেষিক সূত্ৰ]]" হৈছে এই দৰ্শনৰ মূল আধাৰ।<ref>{{cite web | url=https://lotusarise.com/vaisheshika-school-of-indian-philosophy-upsc/ | title=Vaisheshika School of Indian Philosophy | accessdate=24 June 2026}}</ref> এই দৰ্শনে [[বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ড]]ৰ গঠন আৰু পদাৰ্থৰ বিশ্লেষণাত্মক অধ্যয়নৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। প্ৰকৃততে, 'বিশেষ' নামৰ পদাৰ্থৰ ওপৰত অধিক গুৰুত্ব প্ৰদান কৰাৰ বাবেই এই দৰ্শনৰ নাম 'বৈশেষিক' ৰখা হৈছে। == পৰমাণুবাদ == বৈশেষিক দৰ্শনৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ আৰু যুগান্তকাৰী অৱদান হৈছে ইয়াৰ 'পৰমাণুবাদ'। এই দৰ্শনৰ মতে, সৃষ্টিজগতৰ সকলো ভৌতিক বস্তু অসংখ্য ক্ষুদ্ৰ আৰু অবিভাজ্য কণাৰে গঠিত, যাক '''পৰমাণু''' বোলা হয়। এই পৰমাণুবোৰ নিত্য আৰু অবিনশ্বৰ। মহৰ্ষি কণাদে আধুনিক বিজ্ঞানৰ বহু শতিকা পূৰ্বেই পদাৰ্থৰ এই বৈজ্ঞানিক ধাৰণা আগবঢ়াইছিল। == সপ্ত পদাৰ্থ (অস্তিত্বৰ শ্ৰেণীবিভাজন) == বৈশেষিক দৰ্শনে সমগ্ৰ বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ অস্তিত্বক মূলতঃ সাতটা 'পদাৰ্থ' বা বৰ্গত বিভক্ত কৰিছে। মহৰ্ষি কণাদে প্ৰথমতে ছটা পদাৰ্থৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল যদিও পৰৱৰ্তী কালৰ দাৰ্শনিকসকলে সপ্তম পদাৰ্থটো সংযোগ কৰে: * '''দ্ৰব্য:''' য'ত গুণ আৰু কৰ্ম অৱস্থান কৰে। দ্ৰব্য মুঠ ৯ প্ৰকাৰৰ— পৃথিৱী, জল, তেজ, বায়ু, আকাশ, কাল, দিক, আত্মা আৰু মন। * '''গুণ:''' দ্ৰব্যৰ স্বাভাৱিক বৈশিষ্ট্য। দৰ্শনখনত মুঠ ২৪ বিধ গুণৰ কথা উল্লেখ আছে (যেনে- ৰূপ, ৰস, গন্ধ, স্পৰ্শ, বুদ্ধি আদি)। * '''কৰ্ম:''' দ্ৰব্যৰ যিকোনো ধৰণৰ চলন বা ক্ৰিয়া। ই ৫ প্ৰকাৰৰ। * '''সামান্য:''' একে জাতীয় বস্তুৰ মাজত থকা সাধাৰণ ধৰ্ম (যেনে- সকলো মানুহৰ মাজত থকা 'মনুষ্যত্ব')। * '''বিশেষ:''' যি ধৰ্মৰ বাবে এটা বস্তু আন এটা বস্তুতকৈ সম্পূৰ্ণ পৃথক বা নিৰ্দিষ্ট হয়। * '''সমবায়:''' দুটা বস্তুৰ মাজত থকা অবিচ্ছেদ্য আৰু নিত্য সম্পৰ্ক (যেনে- জুই আৰু উত্তাপৰ মাজৰ সম্পৰ্ক, বা ফুল আৰু সুবাসৰ সম্পৰ্ক)। * '''অভাৱ:''' কোনো বস্তুৰ অস্তিত্বহীনতা বা অনুপস্থিতি। == জ্ঞানৰ উৎস (প্ৰমাণ মীমাংসা) == সত্য বা প্ৰকৃত জ্ঞান লাভৰ বাবে বৈশেষিক দৰ্শনে মূলতঃ দুটা প্ৰমাণক মানি লয়:<ref>{{cite web | url=https://philosophy.institute/indian-philosophy/vaisesika-categories-structuring-reality/#google_vignette | title=The Vaisesika Categories: Structuring Reality | accessdate=24 June 2026}}</ref> # '''প্ৰত্যক্ষ:''' পঞ্চেন্দ্ৰিয়ৰ (চকু, কাণ, নাক, জিভা আৰু ছাল) জৰিয়তে পোৱা প্ৰত্যক্ষ জ্ঞান। # '''অনুমান:''' কোনো জ্ঞাত বিষয়ৰ আধাৰত চিন্তা আৰু যুক্তিৰে অজ্ঞাত বিষয়ৰ জ্ঞান লাভ কৰা। == জীৱনৰ লক্ষ্য: মোক্ষ == ভাৰতীয় দৰ্শনৰ অন্যান্য ধাৰাসমূহৰ দৰেই বৈশেষিক দৰ্শনৰো চূড়ান্ত লক্ষ্য হৈছে '''মোক্ষ''' বা মুক্তি লাভ কৰা। এই দৰ্শনৰ মতে, অজ্ঞানেই হৈছে মানুহৰ দুখ-কষ্টৰ মূল কাৰণ। যেতিয়া মানুহে জগতৰ এই 'সপ্ত পদাৰ্থ'ৰ প্ৰকৃত আৰু নিৰ্ভুল জ্ঞান লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হয়, তেতিয়া তেওঁৰ মনৰ পৰা সকলো ভ্ৰম আঁতৰি যায়। প্ৰকৃত জ্ঞান লাভৰ ফলস্বৰূপে আত্মাই জন্ম-মৃত্যুৰ চক্ৰৰ পৰা চিৰকালৰ বাবে মুক্তি লাভ কৰে। == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:দৰ্শন]] dhv3k3kbm87qw8zr7pqgjc73f8cvqq2 পূৰ্ব মীমাংসা দৰ্শন 0 137370 617485 616874 2026-07-16T03:36:48Z Kandarpajit Kallol 6257 removed [[Category:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]]; added [[Category:দৰ্শন]] using [[WP:HC|HotCat]] 617485 wikitext text/x-wiki {{wikify}}প্ৰাচীন ভাৰতীয় দৰ্শনৰ ছটা আস্তিক দৰ্শনৰ (ষড়দৰ্শন) ভিতৰত '''পূৰ্ব মীমাংসা দৰ্শন''' ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]: Purva Mimamsa) অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ। ইয়াক সাধাৰণ ভাষাত 'মীমাংসা দৰ্শন' বুলিও কোৱা হয়। মহৰ্ষি জৈমিনি এই দৰ্শনৰ প্ৰতিষ্ঠাপক আৰু তেওঁৰ দ্বাৰা খ্ৰীষ্টপূৰ্ব চতুৰ্থ শতিকামানত ৰচিত "মীমাংসা সূত্ৰ" হৈছে ইয়াৰ মূল আধাৰ।<ref>{{cite web | url=https://lotusarise.com/mimamsa-school-of-indian-philosophy-upsc/ | title=Mimamsa School of Indian Philosophy | accessdate=24 June 2026}}</ref> বেদৰ দুটা প্ৰধান অংশ আছে— 'কৰ্মকাণ্ড' আৰু 'জ্ঞানকাণ্ড'। পূৰ্ব মীমাংসাই বেদৰ পূৰ্বৱৰ্তী অংশ অৰ্থাৎ 'কৰ্মকাণ্ড'ৰ (যাগ-যজ্ঞ, বিধি-বিধান আৰু কৰ্তব্য) ওপৰত বিশদ আলোচনা আৰু বিশ্লেষণ আগবঢ়ায়। == বেদৰ অপৌৰুষেয়তা == মীমাংসা দৰ্শনৰ মূল ভেটিয়েই হৈছে বেদৰ নিৰঙ্কুশ প্ৰামাণ্যতা। এই দৰ্শনৰ মতে, বেদ কোনো মানুহ বা আনকি ঈশ্বৰৰ দ্বাৰাও সৃষ্ট নহয়; ই চিৰন্তন আৰু অপৌৰুষেয়। বেদৰ বাক্যসমূহেই হৈছে চূড়ান্ত সত্য আৰু মানৱ জীৱনৰ ধৰ্ম-অধৰ্ম নিৰ্ণয়ৰ একমাত্ৰ অকাট্য উৎস।<ref>{{cite web | url=https://philosophy.institute/indian-philosophy/soul-concept-mimamsa-philosophy/#google_vignette | title=The Concept of Soul in Mimamsa Philosophy | accessdate=24 June 2026}}</ref> == মূল দাৰ্শনিক ধাৰণাসমূহ == '''১. ধৰ্ম আৰু কৰ্মৰ ধাৰণা''' পূৰ্ব মীমাংসাত 'ধৰ্ম' শব্দটোক এক বিশেষ অৰ্থত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। বেদত নিৰ্দেশ দিয়া নীতি-নিয়ম আৰু কৰ্তব্যসমূহ পালন কৰায়েই হৈছে ধৰ্ম। এই দৰ্শনে বিশ্বাস কৰে যে মানুহৰ জীৱনৰ মূল লক্ষ্য হৈছে বেদত নিৰ্দিষ্ট কৰি দিয়া যাগ-যজ্ঞ আৰু যাৱতীয় কৰ্মসমূহ '''শুদ্ধ কৰি''' পালন কৰা। কৰ্মফলৰ ওপৰত এই দৰ্শনৰ গভীৰ বিশ্বাস আছে আৰু ই কয় যে প্ৰতিটো সৎ কৰ্মই ভৱিষ্যতে নিশ্চিতভাৱে সুফল কঢ়িয়াই আনে। '''২. অপূৰ্বৰ ধাৰণা''' মীমাংসা দৰ্শনৰ এক অনন্য আৰু কৌতূহলপূৰ্ণ সংযোজন হৈছে 'অপূৰ্ব'ৰ ধাৰণা। যেতিয়া এজন ব্যক্তিয়ে বেদসন্মতভাৱে কোনো যাগ-যজ্ঞ বা ধৰ্মীয় আচাৰ সম্পন্ন কৰে, তেতিয়া লগে লগেই তাৰ ফল (যেনে- স্বৰ্গপ্ৰাপ্তি) পোৱা নাযায়। এই দৰ্শনৰ মতে, কৰ্ম আৰু ভৱিষ্যতৰ কৰ্মফলৰ মাজত সংযোগ স্থাপন কৰিবলৈ কৰ্মৰ দ্বাৰা মানুহৰ আত্মাত এক অদৃষ্ট আৰু সূক্ষ্ম শক্তিৰ সৃষ্টি হয়, যাক 'অপূৰ্ব' বোলা হয়। এই অপূৰ্বই নিৰ্দিষ্ট সময়ত ব্যক্তিজনক তেওঁৰ কৰ্মৰ ফল প্ৰদান কৰে। '''৩. জ্ঞানৰ উৎস বা প্ৰমাণ''' পৰৱৰ্তী সময়ত মীমাংসা দৰ্শন প্ৰধানকৈ কুমাৰিল ভট্ট আৰু প্ৰভাকৰ মিশ্ৰ— এই দুজন পণ্ডিতৰ দ্বাৰা দুটা শাখাত বিভক্ত হৈ পৰে। সত্য জ্ঞান লাভৰ বাবে কুমাৰিল ভট্টৰ শাখাই ছটা 'প্ৰমাণ' স্বীকাৰ কৰে: * '''প্ৰত্যক্ষ:''' পঞ্চেন্দ্ৰিয়ৰ জৰিয়তে পোৱা জ্ঞান। * '''অনুমান:''' জ্ঞাত বিষয়ৰ পৰা যুক্তিৰে অজ্ঞাত বিষয়ৰ জ্ঞান লাভ কৰা। * '''উপমান:''' তুলনাৰ জৰিয়তে পোৱা জ্ঞান। * '''শব্দ:''' আপ্তবাক্য বা বেদৰ প্ৰমাণ (মীমাংসা দৰ্শনত এইটো আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ)। * '''অৰ্থাপত্তি:''' পৰিস্থিতিৰ পৰা অনুমান কৰা জ্ঞান। * '''অনুপলব্ধি:''' কোনো বস্তুৰ অভাৱৰ পৰা পোৱা জ্ঞান। '''৪. ঈশ্বৰ আৰু জগত''' আশ্চৰ্যজনকভাৱে, পূৰ্ব মীমাংসা দৰ্শন মূলতঃ এক নিৰীশ্বৰবাদী দৰ্শন হিচাপে আৰম্ভ হৈছিল। ই ব্ৰহ্মাণ্ডৰ সৃষ্টিকৰ্তা বা নিয়ন্ত্ৰক হিচাপে কোনো সৰ্বশক্তিমান ঈশ্বৰৰ অস্তিত্ব স্বীকাৰ নকৰে। তেওঁলোকৰ মতে, এই জগত অনাদি আৰু অনন্ত। জগতৰ পৰিচালনা মানুহৰ কৰ্মফল আৰু 'অপূৰ্ব'ৰ দ্বাৰা এক স্বয়ংক্ৰিয় নৈতিক নিয়মত চলি থাকে। দেৱ-দেৱীসকলৰ প্ৰত্যক্ষ কোনো ক্ষমতা নাই, তেওঁলোক কেৱল যাগ-যজ্ঞৰ মন্ত্ৰৰ মাজতেই আৱদ্ধ। == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:দৰ্শন]] 6dp7ix2v2lsswc4uzfg03qetnd4gev1 ষ্টোইকবাদ 0 137373 617489 616679 2026-07-16T03:40:42Z Kandarpajit Kallol 6257 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617489 wikitext text/x-wiki [[File:Paolo Monti - Servizio fotografico (Napoli, 1969) - BEIC 6353768.jpg|thumb|স্তোয়িকবাদৰ প্ৰতিষ্ঠাপক হিচাপে পৰিগণিত [[কিতিয়নীয়া জেন']]ৰ এটা আৱক্ষ মূৰ্তি]] '''স্তোয়িকবাদ''' ({{lang-la|Stōicismus}}, {{IPA|la|stoːɪkɪsmʊs|pron}}; {{lang-el|Στωικισμός}}, {{IPA|el|stɔːikizmós|pron}}) হ'ল এক [[দৰ্শন|দাৰ্শনিক]] আন্দোলন আৰু জীৱন জীয়াই থকাৰ এক ব্যাৱহাৰিক নিৰ্দেশিকা, যিয়ে দৈনিক আত্ম-অনুশাসন আৰু নৈতিক উন্নতিৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে।<ref>{{cite encyclopedia |title=Stoicism |encyclopedia=Stanford Encyclopedia of Philosophy |last=Sellars |first=John |year=2023 |url=https://plato.stanford.edu/entries/stoicism/ |access-date=2026-03-15}}</ref> ইয়াৰ উৎপত্তি [[প্ৰাচীন গ্ৰীচ]]ৰ [[হেল্লেনীয়া দৰ্শন|হেল্লেনীয়া যুগত]] হৈছিল আৰু [[প্ৰাচীন ৰোমীয়া দৰ্শন|ৰোমীয়া সাম্ৰাজ্যৰ যুগত]] ই ব্যাপকভাৱে প্ৰসাৰিত হৈছিল।<ref>{{cite web|title=Stoicism|website=Britannica|author=Jason Lewis Saunders|url=https://www.britannica.com/topic/Stoicism|access-date=2 January 2022|archive-date=28 June 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230628193627/https://www.britannica.com/topic/Stoicism|url-status=live}}</ref> প্ৰাচীন স্তোয়িকসকলে বিশ্বাস কৰিছিল যে ব্ৰহ্মাণ্ডখন যুক্তি বা ''ল'গ'ছ'' অনুসৰি পৰিচালিত হয়,<ref name="shenefeltwhite74">{{Harvnb|Shenefelt|White|2013|p=74}}</ref> যাৰ ফলত ই যুক্তিসংগত বাৰ্তালাপ, [[অদ্বয়বাদ|অদ্বৈতবাদী]] পদাৰ্থ বিজ্ঞান আৰু [[প্ৰকৃতিবাদ (দৰ্শন)|প্ৰকৃতিবাদী]] নীতিশাস্ত্ৰৰ আদৰ্শৰে গঠিত পৃথিৱীখনৰ এক একীকৃত ধাৰণা প্ৰদান কৰে।<ref>Aetius, Stoicorum Veterum Fragmenta, 2.35</ref> এই আদৰ্শসমূহেৰে সৎ গুণ বা গুণৰাজী গঠিত হয়, যিটো স্তোয়িকসকলৰ 'এক সু-যুক্তিসংগত জীৱন-যাপন কৰা'ৰ লক্ষ্যৰ বাবে অপৰিহাৰ্য।{{sfn|Long|Sedley|1987|p=161}} স্তোয়িক দৰ্শনক পৰম্পৰাগতভাৱে তিনিটা আন্তঃসংযোগকাৰী শাখাত বিভক্ত কৰা হৈছে: তৰ্কশাস্ত্ৰ, পদাৰ্থ বিজ্ঞান আৰু নীতিশাস্ত্ৰ। স্তোয়িক তৰ্কশাস্ত্ৰই [[বচন]], [[যুক্তি]] আৰু সত্য-অসত্যৰ মাজৰ পাৰ্থক্য নিৰূপণৰ জৰিয়তে অত্যন্ত সচেতন যুক্তিবাদৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়ে। স্তোয়িকবাদত দাৰ্শনিক বাৰ্তালাপ সৰ্বোপৰি, য'ত মনটোৱে নিজৰ সৈতেই এক যুক্তিসংগত কথোপকথনত লিপ্ত থাকে বুলি ধাৰণা কৰা হয়।{{sfn|Long|Sedley|1987|p=161}} স্তোয়িক নীতিশাস্ত্ৰই সৎ গুণক সৰ্বোচ্চ মংগল হিচাপে কেন্দ্ৰ কৰে, আৰু আজীৱন সমৃদ্ধি (''[[এউদাইম'নীয়া]]'') অৰ্জন কৰাৰ বাবে আৱেগিক [[আত্ম-নিয়ন্ত্ৰণ]], এক শান্ত সমস্যা-সমাধানকাৰী মানসিক অৱস্থা আৰু যুক্তিসংগত বিচাৰৰ চৰ্চা কৰে। একে সময়তে, প্ৰবল আৱেগ, উদ্বেগ আৰু অসুৰক্ষিতাবোধক বিপথে পৰিচালিত প্ৰতিক্ৰিয়া হিচাপে গণ্য কৰা হয়, যাক আত্ম-অনুশাসিত অভ্যাসৰ জৰিয়তে নিয়ন্ত্ৰণ কৰা উচিত। প্ৰাচীন প্ৰাচ্য-পাশ্চাত্য দৰ্শনৰ সকলো ধাৰাৰ ভিতৰত স্তোয়িকবাদে সম্পূৰ্ণ প্ৰণালীবদ্ধ হোৱাৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ দাবী কৰিছিল।{{sfn|Long|Sedley|1987|p=160}} স্তোয়িক নীতিশাস্ত্ৰৰ মূল কথা আছিল প্ৰকৃতিৰ সৈতে সংগতি ৰাখি জীয়াই থকাৰ ধাৰণা, যাৰ অৰ্থ আছিল নিজৰ জীৱনক নিজৰ যুক্তিবোধ আৰু ব্ৰহ্মাণ্ডৰ যুক্তিসংগত শৃংখলাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰা।<ref>{{cite web |title=Stoic Ethics |url=https://iep.utm.edu/stoiceth/ |website=Internet Encyclopedia of Philosophy |access-date=2026-03-11}}</ref> খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৩০০ শতিকাৰ ওচৰা-উচৰি [[কিতিয়নীয়া জেন']]ৰদ্বাৰা [[প্ৰাচীন আথিনাৰ আগ'ৰা]]ত স্তোয়িকবাদৰ ভেটি প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল আৰু খ্ৰীষ্টীয় ৩য় শতিকালৈকে সমগ্ৰ [[গ্ৰীক-ৰোমীয়া বিশ্ব]]ত ই বিকশিত হৈছিল। স্তোয়িকবাদৰ উত্থান ঘটিছিল [[ক্যুনিকবাদ|ক্যুনিক]] পৰম্পৰাৰপৰা আৰু এখন অংকিত [[স্তম্ভশালা]] বা [[স্তআ পৈকিলে]]ত ৰাজহুৱা শিক্ষাদানৰ জৰিয়তে ই জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছিল। ইয়াৰ অনুগামীসকলৰ ভিতৰত ৰোমান সম্ৰাট [[মাৰ্কুছ আউৰেলিউছ]] অন্যতম আছিল। আৰিস্ত'তেলীয় [[পদ তৰ্কশাস্ত্ৰ]]ৰ লগতে স্তোয়িকসকলে বিকশিত কৰা [[বচনাত্মক তৰ্কশাস্ত্ৰ]]ৰ প্ৰণালীটো ধ্ৰুপদী বিশ্বৰ তৰ্কশাস্ত্ৰৰ দুটা বৃহৎ প্ৰণালীৰ ভিতৰত অন্যতম আছিল। খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৩য় শতিকাত স্তোয়িক বিদ্যালয়ৰ তৃতীয়জন প্ৰধান ব্যক্তি [[খ্ৰ্যুছিপ্প'ছ]]ৰদ্বাৰা ই বহুখিনি নিৰ্মিত আৰু গঢ় লৈ উঠিছিল। খ্ৰ্যুছিপ্প'ছৰ তৰ্কশাস্ত্ৰ পদ তৰ্কশাস্ত্ৰতকৈ পৃথক আছিল কাৰণ ই পদৰ পৰিৱৰ্তে [[বচন]]ৰ বিশ্লেষণৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল। খ্ৰীষ্টীয় চতুৰ্থ শতিকাত [[খ্ৰীষ্টধৰ্ম]] ৰাষ্ট্ৰীয় ধৰ্মত পৰিণত হোৱাৰ পিছত স্তোয়িকবাদৰ পতন ঘটে, যদিও [[জ্ঞানবাদ]] বৰ্তি আছিল আৰু ইয়াত স্তোয়িকবাদ তথা [[প্লাত'নবাদ]]ৰ উপাদানসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। তাৰ পিছৰেপৰা ইয়াৰ পুনৰুত্থান ঘটিছে, বিশেষকৈ [[নৱ-জাগৰণ]] (নব্য-স্তোয়িকবাদ) আৰু সমসাময়িক যুগত।<ref>{{cite book|last1=Becker|first1=Lawrence C.|author-link=Lawrence C. Becker|title=A New Stoicism|date=2001|publisher=[[Princeton University Press]]|location=Princeton|isbn=978-1400822447|url=https://books.google.com/books?id=NbqFt3RPsuQC|access-date=10 August 2017|archive-date=8 July 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230708093213/https://books.google.com/books?id=NbqFt3RPsuQC|url-status=live}}</ref> ইয়াৰ প্ৰভাৱ [[লূকিউছ আন্নায়ুছ ছেনেকা মিনৰ|ছেনেকা]] আৰু [[এপিক্তেতুছ]]ৰ দৰে ৰোমান চিন্তাবিদসকললৈকে প্ৰসাৰিত হৈছিল আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত খ্ৰীষ্টধৰ্ম আৰু নৱ-জাগৰণৰ নব্য-স্তোয়িকবাদ আন্দোলনক প্ৰভাবিত কৰিছিল। স্তোয়িকবাদে তৰ্কশাস্ত্ৰৰ পৰৱৰ্তী বিকাশক গঢ় দিছিল আৰু আধুনিক [[জ্ঞানাত্মক চিকিৎসা|জ্ঞানাত্মক চিকিৎসা পদ্ধতি]]সমূহক অনুপ্ৰাণিত কৰিছিল। == ষ্টোইকবাদৰ মূল নীতিসমূহ == ষ্টোইক দৰ্শনৰ ভেটি কেইটামান সৰল কিন্তু শক্তিশালী নীতিৰ ওপৰত প্ৰতিষ্ঠিত: * '''নিয়ন্ত্ৰণৰ বিভাজন :''' ষ্টোইকবাদৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ শিক্ষাটো হ'ল আমি কি নিয়ন্ত্ৰণ কৰিব পাৰোঁ আৰু কি নোৱাৰোঁ, তাৰ পাৰ্থক্য বুজি পোৱা। আমাৰ চিন্তা, আমাৰ সিদ্ধান্ত আৰু আমাৰ প্ৰতিক্ৰিয়াবোৰ সম্পূৰ্ণ আমাৰ নিয়ন্ত্ৰণত থাকে। আনহাতে, বতৰ, আন মানুহৰ আচৰণ বা অতীতৰ ঘটনাবোৰ আমাৰ নিয়ন্ত্ৰণৰ বাহিৰত। যিবোৰ কথা আমাৰ নিয়ন্ত্ৰণত নাই, সেইবোৰক লৈ চিন্তা কৰি সময় নষ্ট কৰাটো অৰ্থহীন। * '''সজগুণেই শ্ৰেষ্ঠ সম্পদ :''' ষ্টোইকসকলৰ মতে, বাহ্যিক সম্পদ যেনে— ধন, সুখ্যাতি বা ক্ষমতা প্ৰকৃত সুখৰ কাৰণ হ'ব নোৱাৰে। প্ৰকৃত সুখ নিহিত থাকে আমাৰ চৰিত্ৰ আৰু সজগুণৰ মাজত। তেওঁলোকে চাৰিটা মূল সজগুণৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়ে: প্ৰজ্ঞা, সাহস, ন্যায় আৰু আত্মনিয়ন্ত্ৰণ। * '''আৱেগৰ পৰিচালনা:''' ষ্টোইকবাদে আৱেগহীন হ'বলৈ নকয়, বৰঞ্চ আৱেগৰ দাস নহৈ আমাৰ চিন্তাধাৰাক শুদ্ধ কৰি পৰিচালনা কৰিবলৈহে শিকায়। ধ্বংসাত্মক আৱেগ যেনে খং, ভয় বা অত্যধিক দুখৰপৰা মুক্ত হৈ মানসিক শান্তি বজাই ৰখাটোৱেই ইয়াৰ লক্ষ্য।<ref>{{cite web | url=https://plato.stanford.edu/entries/stoicism/ | accessdate=25 June 2026}}</ref> == প্ৰধান দাৰ্শনিকসকল == ষ্টোইকবাদক জনপ্ৰিয় কৰাত তিনিগৰাকী ৰোমান দাৰ্শনিকৰ অৱদান অনস্বীকাৰ্য: * '''মাৰ্কাছ অৰেলিয়াছ:''' এজন ৰোমান সম্ৰাট, যাৰ ব্যক্তিগত দিনলিপি "Meditations" আজিও বিশ্বৰ অন্যতম শ্ৰেষ্ঠ দাৰ্শনিক গ্ৰন্থ হিচাপে পৰিচিত। * '''চেনেকা :''' এজন ৰাজনীতিবিদ আৰু নাট্যকাৰ, যিয়ে জীৱনৰ অনিশ্চয়তা আৰু সময়ৰ সদ্ব্যৱহাৰৰ বিষয়ে গভীৰ চিন্তা আগবঢ়াইছিল। * '''এপিক্টেটাছ :''' এজন দাসৰপৰা দাৰ্শনিক হোৱা ব্যক্তি, যিয়ে প্ৰমাণ কৰিছিল যে মানুহৰ স্বাধীনতা কেৱল মানসিক দৃষ্টিভংগীৰ ওপৰতহে নিৰ্ভৰশীল। == বৰ্তমান সময়ত প্ৰাসংগিকতা == বৰ্তমান যুগৰ ব্যস্ততা, প্ৰতিযোগিতা আৰু মানসিক চাপৰ মাজত ষ্টোইকবাদৰ প্ৰাসংগিকতা ক্ৰমান্বয়ে বৃদ্ধি পাইছে। মানসিক হতাশাগ্ৰস্ততা আৰু অস্থিৰতা দূৰ কৰিবলৈ আজিৰ প্ৰজন্মই ষ্টোইক দৰ্শনৰ আশ্ৰয় লৈছে। আধুনিক মনোবিজ্ঞানৰ 'কগনিটিভ বিহেভিয়াৰেল থেৰাপী' বহু পৰিমাণে এই ষ্টোইক নীতিৰ ওপৰতেই আধাৰিত, যিয়ে মানুহক নেতিবাচক চিন্তাধাৰা সলনি কৰি এক সুস্থ জীৱন গঢ়াত সহায় কৰে। ষ্টোইকবাদ হৈছে জীৱনৰ প্ৰত্যাহ্বানবোৰক সাহসেৰে মুখা-মুখি হোৱাৰ এক মানসিক অস্ত্ৰ। ই আমাক পৰিস্থিতিক দোষাৰোপ কৰাৰ সলনি, নিজৰ মানসিক স্থিৰতা বজাই ৰাখি কৰ্মত মনোনিৱেশ কৰিবলৈ অনুপ্ৰেৰণা যোগায়। জীৱনৰ ধুমুহাৰ মাজতো কেনেকৈ স্থিৰ আৰু অবিচলিত হৈ থাকিব পাৰি, সেয়াই হ'ল ষ্টোইকবাদৰ প্ৰকৃত শিক্ষা। == টোকা == {{Notelist}} == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] qujjmhkcmqocodarb30vw6rgjyhkcnb 617490 617489 2026-07-16T03:41:22Z Kandarpajit Kallol 6257 617490 wikitext text/x-wiki {{wikify}}[[File:Paolo Monti - Servizio fotografico (Napoli, 1969) - BEIC 6353768.jpg|thumb|ষ্টোইকবাদৰ প্ৰতিষ্ঠাপক হিচাপে পৰিগণিত [[কিতিয়নীয়া জেন']]ৰ এটা আৱক্ষ মূৰ্তি]] '''ষ্টোইকবাদ''' ({{lang-la|Stōicismus}}, {{IPA|la|stoːɪkɪsmʊs|pron}}; {{lang-el|Στωικισμός}}, {{IPA|el|stɔːikizmós|pron}}) হ'ল এক [[দৰ্শন|দাৰ্শনিক]] আন্দোলন আৰু জীৱন জীয়াই থকাৰ এক ব্যাৱহাৰিক নিৰ্দেশিকা, যিয়ে দৈনিক আত্ম-অনুশাসন আৰু নৈতিক উন্নতিৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে।<ref>{{cite encyclopedia |title=Stoicism |encyclopedia=Stanford Encyclopedia of Philosophy |last=Sellars |first=John |year=2023 |url=https://plato.stanford.edu/entries/stoicism/ |access-date=2026-03-15}}</ref> ইয়াৰ উৎপত্তি [[প্ৰাচীন গ্ৰীচ]]ৰ [[হেল্লেনীয়া দৰ্শন|হেল্লেনীয়া যুগত]] হৈছিল আৰু [[প্ৰাচীন ৰোমীয়া দৰ্শন|ৰোমীয়া সাম্ৰাজ্যৰ যুগত]] ই ব্যাপকভাৱে প্ৰসাৰিত হৈছিল।<ref>{{cite web|title=Stoicism|website=Britannica|author=Jason Lewis Saunders|url=https://www.britannica.com/topic/Stoicism|access-date=2 January 2022|archive-date=28 June 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230628193627/https://www.britannica.com/topic/Stoicism|url-status=live}}</ref> প্ৰাচীন স্তোয়িকসকলে বিশ্বাস কৰিছিল যে ব্ৰহ্মাণ্ডখন যুক্তি বা ''ল'গ'ছ'' অনুসৰি পৰিচালিত হয়,<ref name="shenefeltwhite74">{{Harvnb|Shenefelt|White|2013|p=74}}</ref> যাৰ ফলত ই যুক্তিসংগত বাৰ্তালাপ, [[অদ্বয়বাদ|অদ্বৈতবাদী]] পদাৰ্থ বিজ্ঞান আৰু [[প্ৰকৃতিবাদ (দৰ্শন)|প্ৰকৃতিবাদী]] নীতিশাস্ত্ৰৰ আদৰ্শৰে গঠিত পৃথিৱীখনৰ এক একীকৃত ধাৰণা প্ৰদান কৰে।<ref>Aetius, Stoicorum Veterum Fragmenta, 2.35</ref> এই আদৰ্শসমূহেৰে সৎ গুণ বা গুণৰাজী গঠিত হয়, যিটো স্তোয়িকসকলৰ 'এক সু-যুক্তিসংগত জীৱন-যাপন কৰা'ৰ লক্ষ্যৰ বাবে অপৰিহাৰ্য।{{sfn|Long|Sedley|1987|p=161}} স্তোয়িক দৰ্শনক পৰম্পৰাগতভাৱে তিনিটা আন্তঃসংযোগকাৰী শাখাত বিভক্ত কৰা হৈছে: তৰ্কশাস্ত্ৰ, পদাৰ্থ বিজ্ঞান আৰু নীতিশাস্ত্ৰ। স্তোয়িক তৰ্কশাস্ত্ৰই [[বচন]], [[যুক্তি]] আৰু সত্য-অসত্যৰ মাজৰ পাৰ্থক্য নিৰূপণৰ জৰিয়তে অত্যন্ত সচেতন যুক্তিবাদৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়ে। ষ্টোইকবাদত দাৰ্শনিক বাৰ্তালাপ সৰ্বোপৰি, য'ত মনটোৱে নিজৰ সৈতেই এক যুক্তিসংগত কথোপকথনত লিপ্ত থাকে বুলি ধাৰণা কৰা হয়।{{sfn|Long|Sedley|1987|p=161}} স্তোয়িক নীতিশাস্ত্ৰই সৎ গুণক সৰ্বোচ্চ মংগল হিচাপে কেন্দ্ৰ কৰে, আৰু আজীৱন সমৃদ্ধি (''[[এউদাইম'নীয়া]]'') অৰ্জন কৰাৰ বাবে আৱেগিক [[আত্ম-নিয়ন্ত্ৰণ]], এক শান্ত সমস্যা-সমাধানকাৰী মানসিক অৱস্থা আৰু যুক্তিসংগত বিচাৰৰ চৰ্চা কৰে। একে সময়তে, প্ৰবল আৱেগ, উদ্বেগ আৰু অসুৰক্ষিতাবোধক বিপথে পৰিচালিত প্ৰতিক্ৰিয়া হিচাপে গণ্য কৰা হয়, যাক আত্ম-অনুশাসিত অভ্যাসৰ জৰিয়তে নিয়ন্ত্ৰণ কৰা উচিত। প্ৰাচীন প্ৰাচ্য-পাশ্চাত্য দৰ্শনৰ সকলো ধাৰাৰ ভিতৰত ষ্টোইকবাদে সম্পূৰ্ণ প্ৰণালীবদ্ধ হোৱাৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ দাবী কৰিছিল।{{sfn|Long|Sedley|1987|p=160}} স্তোয়িক নীতিশাস্ত্ৰৰ মূল কথা আছিল প্ৰকৃতিৰ সৈতে সংগতি ৰাখি জীয়াই থকাৰ ধাৰণা, যাৰ অৰ্থ আছিল নিজৰ জীৱনক নিজৰ যুক্তিবোধ আৰু ব্ৰহ্মাণ্ডৰ যুক্তিসংগত শৃংখলাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰা।<ref>{{cite web |title=Stoic Ethics |url=https://iep.utm.edu/stoiceth/ |website=Internet Encyclopedia of Philosophy |access-date=2026-03-11}}</ref> খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৩০০ শতিকাৰ ওচৰা-উচৰি [[কিতিয়নীয়া জেন']]ৰদ্বাৰা [[প্ৰাচীন আথিনাৰ আগ'ৰা]]ত ষ্টোইকবাদৰ ভেটি প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল আৰু খ্ৰীষ্টীয় ৩য় শতিকালৈকে সমগ্ৰ [[গ্ৰীক-ৰোমীয়া বিশ্ব]]ত ই বিকশিত হৈছিল। ষ্টোইকবাদৰ উত্থান ঘটিছিল [[ক্যুনিকবাদ|ক্যুনিক]] পৰম্পৰাৰপৰা আৰু এখন অংকিত [[স্তম্ভশালা]] বা [[স্তআ পৈকিলে]]ত ৰাজহুৱা শিক্ষাদানৰ জৰিয়তে ই জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছিল। ইয়াৰ অনুগামীসকলৰ ভিতৰত ৰোমান সম্ৰাট [[মাৰ্কুছ আউৰেলিউছ]] অন্যতম আছিল। আৰিস্ত'তেলীয় [[পদ তৰ্কশাস্ত্ৰ]]ৰ লগতে স্তোয়িকসকলে বিকশিত কৰা [[বচনাত্মক তৰ্কশাস্ত্ৰ]]ৰ প্ৰণালীটো ধ্ৰুপদী বিশ্বৰ তৰ্কশাস্ত্ৰৰ দুটা বৃহৎ প্ৰণালীৰ ভিতৰত অন্যতম আছিল। খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৩য় শতিকাত স্তোয়িক বিদ্যালয়ৰ তৃতীয়জন প্ৰধান ব্যক্তি [[খ্ৰ্যুছিপ্প'ছ]]ৰদ্বাৰা ই বহুখিনি নিৰ্মিত আৰু গঢ় লৈ উঠিছিল। খ্ৰ্যুছিপ্প'ছৰ তৰ্কশাস্ত্ৰ পদ তৰ্কশাস্ত্ৰতকৈ পৃথক আছিল কাৰণ ই পদৰ পৰিৱৰ্তে [[বচন]]ৰ বিশ্লেষণৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল। খ্ৰীষ্টীয় চতুৰ্থ শতিকাত [[খ্ৰীষ্টধৰ্ম]] ৰাষ্ট্ৰীয় ধৰ্মত পৰিণত হোৱাৰ পিছত ষ্টোইকবাদৰ পতন ঘটে, যদিও [[জ্ঞানবাদ]] বৰ্তি আছিল আৰু ইয়াত ষ্টোইকবাদ তথা [[প্লাত'নবাদ]]ৰ উপাদানসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। তাৰ পিছৰেপৰা ইয়াৰ পুনৰুত্থান ঘটিছে, বিশেষকৈ [[নৱ-জাগৰণ]] (নব্য-ষ্টোইকবাদ) আৰু সমসাময়িক যুগত।<ref>{{cite book|last1=Becker|first1=Lawrence C.|author-link=Lawrence C. Becker|title=A New Stoicism|date=2001|publisher=[[Princeton University Press]]|location=Princeton|isbn=978-1400822447|url=https://books.google.com/books?id=NbqFt3RPsuQC|access-date=10 August 2017|archive-date=8 July 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230708093213/https://books.google.com/books?id=NbqFt3RPsuQC|url-status=live}}</ref> ইয়াৰ প্ৰভাৱ [[লূকিউছ আন্নায়ুছ ছেনেকা মিনৰ|ছেনেকা]] আৰু [[এপিক্তেতুছ]]ৰ দৰে ৰোমান চিন্তাবিদসকললৈকে প্ৰসাৰিত হৈছিল আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত খ্ৰীষ্টধৰ্ম আৰু নৱ-জাগৰণৰ নব্য-ষ্টোইকবাদ আন্দোলনক প্ৰভাবিত কৰিছিল। ষ্টোইকবাদে তৰ্কশাস্ত্ৰৰ পৰৱৰ্তী বিকাশক গঢ় দিছিল আৰু আধুনিক [[জ্ঞানাত্মক চিকিৎসা|জ্ঞানাত্মক চিকিৎসা পদ্ধতি]]সমূহক অনুপ্ৰাণিত কৰিছিল। == ষ্টোইকবাদৰ মূল নীতিসমূহ == ষ্টোইক দৰ্শনৰ ভেটি কেইটামান সৰল কিন্তু শক্তিশালী নীতিৰ ওপৰত প্ৰতিষ্ঠিত: * '''নিয়ন্ত্ৰণৰ বিভাজন :''' ষ্টোইকবাদৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ শিক্ষাটো হ'ল আমি কি নিয়ন্ত্ৰণ কৰিব পাৰোঁ আৰু কি নোৱাৰোঁ, তাৰ পাৰ্থক্য বুজি পোৱা। আমাৰ চিন্তা, আমাৰ সিদ্ধান্ত আৰু আমাৰ প্ৰতিক্ৰিয়াবোৰ সম্পূৰ্ণ আমাৰ নিয়ন্ত্ৰণত থাকে। আনহাতে, বতৰ, আন মানুহৰ আচৰণ বা অতীতৰ ঘটনাবোৰ আমাৰ নিয়ন্ত্ৰণৰ বাহিৰত। যিবোৰ কথা আমাৰ নিয়ন্ত্ৰণত নাই, সেইবোৰক লৈ চিন্তা কৰি সময় নষ্ট কৰাটো অৰ্থহীন। * '''সজগুণেই শ্ৰেষ্ঠ সম্পদ :''' ষ্টোইকসকলৰ মতে, বাহ্যিক সম্পদ যেনে— ধন, সুখ্যাতি বা ক্ষমতা প্ৰকৃত সুখৰ কাৰণ হ'ব নোৱাৰে। প্ৰকৃত সুখ নিহিত থাকে আমাৰ চৰিত্ৰ আৰু সজগুণৰ মাজত। তেওঁলোকে চাৰিটা মূল সজগুণৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়ে: প্ৰজ্ঞা, সাহস, ন্যায় আৰু আত্মনিয়ন্ত্ৰণ। * '''আৱেগৰ পৰিচালনা:''' ষ্টোইকবাদে আৱেগহীন হ'বলৈ নকয়, বৰঞ্চ আৱেগৰ দাস নহৈ আমাৰ চিন্তাধাৰাক শুদ্ধ কৰি পৰিচালনা কৰিবলৈহে শিকায়। ধ্বংসাত্মক আৱেগ যেনে খং, ভয় বা অত্যধিক দুখৰপৰা মুক্ত হৈ মানসিক শান্তি বজাই ৰখাটোৱেই ইয়াৰ লক্ষ্য।<ref>{{cite web | url=https://plato.stanford.edu/entries/stoicism/ | accessdate=25 June 2026}}</ref> == প্ৰধান দাৰ্শনিকসকল == ষ্টোইকবাদক জনপ্ৰিয় কৰাত তিনিগৰাকী ৰোমান দাৰ্শনিকৰ অৱদান অনস্বীকাৰ্য: * '''মাৰ্কাছ অৰেলিয়াছ:''' এজন ৰোমান সম্ৰাট, যাৰ ব্যক্তিগত দিনলিপি "Meditations" আজিও বিশ্বৰ অন্যতম শ্ৰেষ্ঠ দাৰ্শনিক গ্ৰন্থ হিচাপে পৰিচিত। * '''চেনেকা :''' এজন ৰাজনীতিবিদ আৰু নাট্যকাৰ, যিয়ে জীৱনৰ অনিশ্চয়তা আৰু সময়ৰ সদ্ব্যৱহাৰৰ বিষয়ে গভীৰ চিন্তা আগবঢ়াইছিল। * '''এপিক্টেটাছ :''' এজন দাসৰপৰা দাৰ্শনিক হোৱা ব্যক্তি, যিয়ে প্ৰমাণ কৰিছিল যে মানুহৰ স্বাধীনতা কেৱল মানসিক দৃষ্টিভংগীৰ ওপৰতহে নিৰ্ভৰশীল। == বৰ্তমান সময়ত প্ৰাসংগিকতা == বৰ্তমান যুগৰ ব্যস্ততা, প্ৰতিযোগিতা আৰু মানসিক চাপৰ মাজত ষ্টোইকবাদৰ প্ৰাসংগিকতা ক্ৰমান্বয়ে বৃদ্ধি পাইছে। মানসিক হতাশাগ্ৰস্ততা আৰু অস্থিৰতা দূৰ কৰিবলৈ আজিৰ প্ৰজন্মই ষ্টোইক দৰ্শনৰ আশ্ৰয় লৈছে। আধুনিক মনোবিজ্ঞানৰ 'কগনিটিভ বিহেভিয়াৰেল থেৰাপী' বহু পৰিমাণে এই ষ্টোইক নীতিৰ ওপৰতেই আধাৰিত, যিয়ে মানুহক নেতিবাচক চিন্তাধাৰা সলনি কৰি এক সুস্থ জীৱন গঢ়াত সহায় কৰে। ষ্টোইকবাদ হৈছে জীৱনৰ প্ৰত্যাহ্বানবোৰক সাহসেৰে মুখা-মুখি হোৱাৰ এক মানসিক অস্ত্ৰ। ই আমাক পৰিস্থিতিক দোষাৰোপ কৰাৰ সলনি, নিজৰ মানসিক স্থিৰতা বজাই ৰাখি কৰ্মত মনোনিৱেশ কৰিবলৈ অনুপ্ৰেৰণা যোগায়। জীৱনৰ ধুমুহাৰ মাজতো কেনেকৈ স্থিৰ আৰু অবিচলিত হৈ থাকিব পাৰি, সেয়াই হ'ল ষ্টোইকবাদৰ প্ৰকৃত শিক্ষা। == টোকা == {{Notelist}} == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] 0kdlgf9jon2gyr6np30ouo6mjeg1dqs 617491 617490 2026-07-16T03:43:08Z Kandarpajit Kallol 6257 removed [[Category:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]]; added [[Category:দৰ্শন]] using [[WP:HC|HotCat]] 617491 wikitext text/x-wiki {{wikify}}[[File:Paolo Monti - Servizio fotografico (Napoli, 1969) - BEIC 6353768.jpg|thumb|ষ্টোইকবাদৰ প্ৰতিষ্ঠাপক হিচাপে পৰিগণিত [[কিতিয়নীয়া জেন']]ৰ এটা আৱক্ষ মূৰ্তি]] '''ষ্টোইকবাদ''' ({{lang-la|Stōicismus}}, {{IPA|la|stoːɪkɪsmʊs|pron}}; {{lang-el|Στωικισμός}}, {{IPA|el|stɔːikizmós|pron}}) হ'ল এক [[দৰ্শন|দাৰ্শনিক]] আন্দোলন আৰু জীৱন জীয়াই থকাৰ এক ব্যাৱহাৰিক নিৰ্দেশিকা, যিয়ে দৈনিক আত্ম-অনুশাসন আৰু নৈতিক উন্নতিৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে।<ref>{{cite encyclopedia |title=Stoicism |encyclopedia=Stanford Encyclopedia of Philosophy |last=Sellars |first=John |year=2023 |url=https://plato.stanford.edu/entries/stoicism/ |access-date=2026-03-15}}</ref> ইয়াৰ উৎপত্তি [[প্ৰাচীন গ্ৰীচ]]ৰ [[হেল্লেনীয়া দৰ্শন|হেল্লেনীয়া যুগত]] হৈছিল আৰু [[প্ৰাচীন ৰোমীয়া দৰ্শন|ৰোমীয়া সাম্ৰাজ্যৰ যুগত]] ই ব্যাপকভাৱে প্ৰসাৰিত হৈছিল।<ref>{{cite web|title=Stoicism|website=Britannica|author=Jason Lewis Saunders|url=https://www.britannica.com/topic/Stoicism|access-date=2 January 2022|archive-date=28 June 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230628193627/https://www.britannica.com/topic/Stoicism|url-status=live}}</ref> প্ৰাচীন স্তোয়িকসকলে বিশ্বাস কৰিছিল যে ব্ৰহ্মাণ্ডখন যুক্তি বা ''ল'গ'ছ'' অনুসৰি পৰিচালিত হয়,<ref name="shenefeltwhite74">{{Harvnb|Shenefelt|White|2013|p=74}}</ref> যাৰ ফলত ই যুক্তিসংগত বাৰ্তালাপ, [[অদ্বয়বাদ|অদ্বৈতবাদী]] পদাৰ্থ বিজ্ঞান আৰু [[প্ৰকৃতিবাদ (দৰ্শন)|প্ৰকৃতিবাদী]] নীতিশাস্ত্ৰৰ আদৰ্শৰে গঠিত পৃথিৱীখনৰ এক একীকৃত ধাৰণা প্ৰদান কৰে।<ref>Aetius, Stoicorum Veterum Fragmenta, 2.35</ref> এই আদৰ্শসমূহেৰে সৎ গুণ বা গুণৰাজী গঠিত হয়, যিটো স্তোয়িকসকলৰ 'এক সু-যুক্তিসংগত জীৱন-যাপন কৰা'ৰ লক্ষ্যৰ বাবে অপৰিহাৰ্য।{{sfn|Long|Sedley|1987|p=161}} স্তোয়িক দৰ্শনক পৰম্পৰাগতভাৱে তিনিটা আন্তঃসংযোগকাৰী শাখাত বিভক্ত কৰা হৈছে: তৰ্কশাস্ত্ৰ, পদাৰ্থ বিজ্ঞান আৰু নীতিশাস্ত্ৰ। স্তোয়িক তৰ্কশাস্ত্ৰই [[বচন]], [[যুক্তি]] আৰু সত্য-অসত্যৰ মাজৰ পাৰ্থক্য নিৰূপণৰ জৰিয়তে অত্যন্ত সচেতন যুক্তিবাদৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়ে। ষ্টোইকবাদত দাৰ্শনিক বাৰ্তালাপ সৰ্বোপৰি, য'ত মনটোৱে নিজৰ সৈতেই এক যুক্তিসংগত কথোপকথনত লিপ্ত থাকে বুলি ধাৰণা কৰা হয়।{{sfn|Long|Sedley|1987|p=161}} স্তোয়িক নীতিশাস্ত্ৰই সৎ গুণক সৰ্বোচ্চ মংগল হিচাপে কেন্দ্ৰ কৰে, আৰু আজীৱন সমৃদ্ধি (''[[এউদাইম'নীয়া]]'') অৰ্জন কৰাৰ বাবে আৱেগিক [[আত্ম-নিয়ন্ত্ৰণ]], এক শান্ত সমস্যা-সমাধানকাৰী মানসিক অৱস্থা আৰু যুক্তিসংগত বিচাৰৰ চৰ্চা কৰে। একে সময়তে, প্ৰবল আৱেগ, উদ্বেগ আৰু অসুৰক্ষিতাবোধক বিপথে পৰিচালিত প্ৰতিক্ৰিয়া হিচাপে গণ্য কৰা হয়, যাক আত্ম-অনুশাসিত অভ্যাসৰ জৰিয়তে নিয়ন্ত্ৰণ কৰা উচিত। প্ৰাচীন প্ৰাচ্য-পাশ্চাত্য দৰ্শনৰ সকলো ধাৰাৰ ভিতৰত ষ্টোইকবাদে সম্পূৰ্ণ প্ৰণালীবদ্ধ হোৱাৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ দাবী কৰিছিল।{{sfn|Long|Sedley|1987|p=160}} স্তোয়িক নীতিশাস্ত্ৰৰ মূল কথা আছিল প্ৰকৃতিৰ সৈতে সংগতি ৰাখি জীয়াই থকাৰ ধাৰণা, যাৰ অৰ্থ আছিল নিজৰ জীৱনক নিজৰ যুক্তিবোধ আৰু ব্ৰহ্মাণ্ডৰ যুক্তিসংগত শৃংখলাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰা।<ref>{{cite web |title=Stoic Ethics |url=https://iep.utm.edu/stoiceth/ |website=Internet Encyclopedia of Philosophy |access-date=2026-03-11}}</ref> খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৩০০ শতিকাৰ ওচৰা-উচৰি [[কিতিয়নীয়া জেন']]ৰদ্বাৰা [[প্ৰাচীন আথিনাৰ আগ'ৰা]]ত ষ্টোইকবাদৰ ভেটি প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল আৰু খ্ৰীষ্টীয় ৩য় শতিকালৈকে সমগ্ৰ [[গ্ৰীক-ৰোমীয়া বিশ্ব]]ত ই বিকশিত হৈছিল। ষ্টোইকবাদৰ উত্থান ঘটিছিল [[ক্যুনিকবাদ|ক্যুনিক]] পৰম্পৰাৰপৰা আৰু এখন অংকিত [[স্তম্ভশালা]] বা [[স্তআ পৈকিলে]]ত ৰাজহুৱা শিক্ষাদানৰ জৰিয়তে ই জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছিল। ইয়াৰ অনুগামীসকলৰ ভিতৰত ৰোমান সম্ৰাট [[মাৰ্কুছ আউৰেলিউছ]] অন্যতম আছিল। আৰিস্ত'তেলীয় [[পদ তৰ্কশাস্ত্ৰ]]ৰ লগতে স্তোয়িকসকলে বিকশিত কৰা [[বচনাত্মক তৰ্কশাস্ত্ৰ]]ৰ প্ৰণালীটো ধ্ৰুপদী বিশ্বৰ তৰ্কশাস্ত্ৰৰ দুটা বৃহৎ প্ৰণালীৰ ভিতৰত অন্যতম আছিল। খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৩য় শতিকাত স্তোয়িক বিদ্যালয়ৰ তৃতীয়জন প্ৰধান ব্যক্তি [[খ্ৰ্যুছিপ্প'ছ]]ৰদ্বাৰা ই বহুখিনি নিৰ্মিত আৰু গঢ় লৈ উঠিছিল। খ্ৰ্যুছিপ্প'ছৰ তৰ্কশাস্ত্ৰ পদ তৰ্কশাস্ত্ৰতকৈ পৃথক আছিল কাৰণ ই পদৰ পৰিৱৰ্তে [[বচন]]ৰ বিশ্লেষণৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল। খ্ৰীষ্টীয় চতুৰ্থ শতিকাত [[খ্ৰীষ্টধৰ্ম]] ৰাষ্ট্ৰীয় ধৰ্মত পৰিণত হোৱাৰ পিছত ষ্টোইকবাদৰ পতন ঘটে, যদিও [[জ্ঞানবাদ]] বৰ্তি আছিল আৰু ইয়াত ষ্টোইকবাদ তথা [[প্লাত'নবাদ]]ৰ উপাদানসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। তাৰ পিছৰেপৰা ইয়াৰ পুনৰুত্থান ঘটিছে, বিশেষকৈ [[নৱ-জাগৰণ]] (নব্য-ষ্টোইকবাদ) আৰু সমসাময়িক যুগত।<ref>{{cite book|last1=Becker|first1=Lawrence C.|author-link=Lawrence C. Becker|title=A New Stoicism|date=2001|publisher=[[Princeton University Press]]|location=Princeton|isbn=978-1400822447|url=https://books.google.com/books?id=NbqFt3RPsuQC|access-date=10 August 2017|archive-date=8 July 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230708093213/https://books.google.com/books?id=NbqFt3RPsuQC|url-status=live}}</ref> ইয়াৰ প্ৰভাৱ [[লূকিউছ আন্নায়ুছ ছেনেকা মিনৰ|ছেনেকা]] আৰু [[এপিক্তেতুছ]]ৰ দৰে ৰোমান চিন্তাবিদসকললৈকে প্ৰসাৰিত হৈছিল আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত খ্ৰীষ্টধৰ্ম আৰু নৱ-জাগৰণৰ নব্য-ষ্টোইকবাদ আন্দোলনক প্ৰভাবিত কৰিছিল। ষ্টোইকবাদে তৰ্কশাস্ত্ৰৰ পৰৱৰ্তী বিকাশক গঢ় দিছিল আৰু আধুনিক [[জ্ঞানাত্মক চিকিৎসা|জ্ঞানাত্মক চিকিৎসা পদ্ধতি]]সমূহক অনুপ্ৰাণিত কৰিছিল। == ষ্টোইকবাদৰ মূল নীতিসমূহ == ষ্টোইক দৰ্শনৰ ভেটি কেইটামান সৰল কিন্তু শক্তিশালী নীতিৰ ওপৰত প্ৰতিষ্ঠিত: * '''নিয়ন্ত্ৰণৰ বিভাজন :''' ষ্টোইকবাদৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ শিক্ষাটো হ'ল আমি কি নিয়ন্ত্ৰণ কৰিব পাৰোঁ আৰু কি নোৱাৰোঁ, তাৰ পাৰ্থক্য বুজি পোৱা। আমাৰ চিন্তা, আমাৰ সিদ্ধান্ত আৰু আমাৰ প্ৰতিক্ৰিয়াবোৰ সম্পূৰ্ণ আমাৰ নিয়ন্ত্ৰণত থাকে। আনহাতে, বতৰ, আন মানুহৰ আচৰণ বা অতীতৰ ঘটনাবোৰ আমাৰ নিয়ন্ত্ৰণৰ বাহিৰত। যিবোৰ কথা আমাৰ নিয়ন্ত্ৰণত নাই, সেইবোৰক লৈ চিন্তা কৰি সময় নষ্ট কৰাটো অৰ্থহীন। * '''সজগুণেই শ্ৰেষ্ঠ সম্পদ :''' ষ্টোইকসকলৰ মতে, বাহ্যিক সম্পদ যেনে— ধন, সুখ্যাতি বা ক্ষমতা প্ৰকৃত সুখৰ কাৰণ হ'ব নোৱাৰে। প্ৰকৃত সুখ নিহিত থাকে আমাৰ চৰিত্ৰ আৰু সজগুণৰ মাজত। তেওঁলোকে চাৰিটা মূল সজগুণৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়ে: প্ৰজ্ঞা, সাহস, ন্যায় আৰু আত্মনিয়ন্ত্ৰণ। * '''আৱেগৰ পৰিচালনা:''' ষ্টোইকবাদে আৱেগহীন হ'বলৈ নকয়, বৰঞ্চ আৱেগৰ দাস নহৈ আমাৰ চিন্তাধাৰাক শুদ্ধ কৰি পৰিচালনা কৰিবলৈহে শিকায়। ধ্বংসাত্মক আৱেগ যেনে খং, ভয় বা অত্যধিক দুখৰপৰা মুক্ত হৈ মানসিক শান্তি বজাই ৰখাটোৱেই ইয়াৰ লক্ষ্য।<ref>{{cite web | url=https://plato.stanford.edu/entries/stoicism/ | accessdate=25 June 2026}}</ref> == প্ৰধান দাৰ্শনিকসকল == ষ্টোইকবাদক জনপ্ৰিয় কৰাত তিনিগৰাকী ৰোমান দাৰ্শনিকৰ অৱদান অনস্বীকাৰ্য: * '''মাৰ্কাছ অৰেলিয়াছ:''' এজন ৰোমান সম্ৰাট, যাৰ ব্যক্তিগত দিনলিপি "Meditations" আজিও বিশ্বৰ অন্যতম শ্ৰেষ্ঠ দাৰ্শনিক গ্ৰন্থ হিচাপে পৰিচিত। * '''চেনেকা :''' এজন ৰাজনীতিবিদ আৰু নাট্যকাৰ, যিয়ে জীৱনৰ অনিশ্চয়তা আৰু সময়ৰ সদ্ব্যৱহাৰৰ বিষয়ে গভীৰ চিন্তা আগবঢ়াইছিল। * '''এপিক্টেটাছ :''' এজন দাসৰপৰা দাৰ্শনিক হোৱা ব্যক্তি, যিয়ে প্ৰমাণ কৰিছিল যে মানুহৰ স্বাধীনতা কেৱল মানসিক দৃষ্টিভংগীৰ ওপৰতহে নিৰ্ভৰশীল। == বৰ্তমান সময়ত প্ৰাসংগিকতা == বৰ্তমান যুগৰ ব্যস্ততা, প্ৰতিযোগিতা আৰু মানসিক চাপৰ মাজত ষ্টোইকবাদৰ প্ৰাসংগিকতা ক্ৰমান্বয়ে বৃদ্ধি পাইছে। মানসিক হতাশাগ্ৰস্ততা আৰু অস্থিৰতা দূৰ কৰিবলৈ আজিৰ প্ৰজন্মই ষ্টোইক দৰ্শনৰ আশ্ৰয় লৈছে। আধুনিক মনোবিজ্ঞানৰ 'কগনিটিভ বিহেভিয়াৰেল থেৰাপী' বহু পৰিমাণে এই ষ্টোইক নীতিৰ ওপৰতেই আধাৰিত, যিয়ে মানুহক নেতিবাচক চিন্তাধাৰা সলনি কৰি এক সুস্থ জীৱন গঢ়াত সহায় কৰে। ষ্টোইকবাদ হৈছে জীৱনৰ প্ৰত্যাহ্বানবোৰক সাহসেৰে মুখা-মুখি হোৱাৰ এক মানসিক অস্ত্ৰ। ই আমাক পৰিস্থিতিক দোষাৰোপ কৰাৰ সলনি, নিজৰ মানসিক স্থিৰতা বজাই ৰাখি কৰ্মত মনোনিৱেশ কৰিবলৈ অনুপ্ৰেৰণা যোগায়। জীৱনৰ ধুমুহাৰ মাজতো কেনেকৈ স্থিৰ আৰু অবিচলিত হৈ থাকিব পাৰি, সেয়াই হ'ল ষ্টোইকবাদৰ প্ৰকৃত শিক্ষা। == টোকা == {{Notelist}} == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:দৰ্শন]] 5dqc31u586ikdhinnc4hlhjvivjay34 অস্তিত্ববাদ 0 137378 617432 614633 2026-07-16T01:50:04Z Kandarpajit Kallol 6257 617432 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Multiple image | total_width = 300 | image1 = Kierkegaard.jpg | image2 = Nietzsche LIFE.jpg | image3 = Fyodor Mikhailovich Dostoyevsky 1876.jpg | image4 = Sartre closeup.jpg | image5 = Simone de Beauvoir 1955.jpg | image6 = Camus2.jpg | perrow = 3 | footer = বাওঁফালৰ পৰা সোঁফাললৈ, ওপৰৰ পৰা: চোৰেন কিয়েৰ্কেগাৰ্ড, ফ্ৰীডৰিখ নিট্‌শে, ফিয়দৰ দস্তয়েভস্কি, জঁ-পল ছাত্ৰ্ৰ, চিমোন দ্য ব’ভোৱা, এলবেয়াৰ কাম্যু }} '''অস্তিত্ববাদ''' ([[ইংৰাজী]]: Existentialism) হৈছে এক দৰ্শনমূলক দৃষ্টিভংগী আৰু অনুসন্ধানৰ ধাৰা, যি অস্তিত্বৰ আপাত অযৌক্তিকতা বা দুৰ্বোধ্যতাৰ স্বত্বেও এক প্ৰামাণিক জীৱন যাপন কৰাৰ বাবে মানুহৰ ব্যক্তিগত সংগ্ৰামক অন্বেষণ কৰে।<ref>{{Cite Merriam-Webster|Existentialism}}</ref><ref>{{Cite Dictionary.com|Existentialism}}</ref><ref>{{Cite Cambridge Dictionaries|Existentialism}}</ref> জীৱনৰ অৰ্থ, উদ্দেশ্য আৰু মূল্যবোধ পৰীক্ষা কৰাৰ ক্ষেত্ৰত অস্তিত্ববাদী চিন্তাধাৰাত প্ৰায়েই অস্তিত্বৰ সংকট, অস্তিত্ববাদী দুশ্চিন্তা, সাহস আৰু স্বাধীনতাৰ দৰে ধাৰণাসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত হয়।{{sfn|Solomon|1974|pp=1–2}} অস্তিত্ববাদ ১৯ আৰু ২০ শতিকাৰ কেইবাজনো ইউৰোপীয় দাৰ্শনিকৰ সৈতে জড়িত, যিসকলে চিন্তাধাৰাৰ গভীৰ পাৰ্থক্য থকাৰ স্বত্বেও মানৱ সত্তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত একমত আছিল।{{sfn|Crowell|2020}}<ref name="Macquarrie">{{cite book |first=John |last=Macquarrie |title=Existentialism |location=New York |publisher=[[Penguin Books|Penguin]] |pages=14–15 |year=1972}}</ref><ref name="Philosophy 1995 p. 259">{{cite book |title=Oxford Companion to Philosophy |url=https://archive.org |url-access=limited |editor-first=Ted |editor-last=Honderich |location=New York |publisher=[[Oxford University Press]] |year=1995 |page=[https://archive.org/page/n274 259]|isbn=978-0-19-866132-0 }}</ref> বৰ্তমান অস্তিত্ববাদৰ সৈতে জড়িত ১৯ শতিকাৰ ব্যক্তিসকলৰ ভিতৰত দাৰ্শনিক চোৰেন কিয়েৰ্কেগাৰ্ড আৰু ফ্ৰীডৰিখ নিট্‌শেৰ লগতে ঔপন্যাসিক ফিয়দৰ দস্তয়েভস্কি অন্যতম, যিসকল সকলোৱে যুক্তিবাদক সমালোচনা কৰিছিল আৰু জীৱনৰ অৰ্থৰ সমস্যাক লৈ চিন্তিত আছিল। অৱশ্যে, ২০ শতিকাৰ মাজভাগৰ আগলৈকে 'অস্তিত্ববাদ' শব্দটোৰ সৃষ্টি হোৱা নাছিল। এই সময়ছোৱাত এই ধাৰণাটো সমসাময়িক দাৰ্শনিক জঁ-পল ছাত্ৰ্ৰ, মাৰ্টিন হাইডেগাৰ, চিমোন দ্য বে'ভোৱা, কাৰ্ল যাছপাৰ্চ, গেব্ৰিয়েল মাৰ্চেল, পল টিলিক আৰু বিতৰ্কিতভাৱে এলবেয়াৰ কাম্যুৰ সৈতে আটাইতকৈ বেছি জড়িত হৈ পৰিছিল। বহুতো অস্তিত্ববাদীয়ে পৰম্পৰাগত প্ৰণালীবদ্ধ বা শৈক্ষিক দৰ্শনসমূহক শৈলী আৰু বিষয়বস্তুৰ ফালৰ পৰা অতিশয় বিমূৰ্ত আৰুবাস্তৱ মানৱ অভিজ্ঞতাৰ পৰা আঁতৰত থকা বুলি গণ্য কৰিছিল।<ref>{{cite book |first=Ernst |last=Breisach |title=Introduction to Modern Existentialism |location=New York |publisher=Grove Press |year=162 |page=5}}</ref><ref>{{cite book |first=Walter |last=Kaufmann |title=Existentialism: From Dostoyevesky to Sartre |location=New York |publisher=Meridian |year=1956 |page=12}}</ref> অস্তিত্ববাদী চিন্তাধাৰাৰ এক প্ৰাথমিক গুণ হৈছে প্ৰামাণিকতা (authenticity)।{{sfn|Flynn|2006|p=[https://google.com xi]}} অস্তিত্ববাদে দৰ্শনৰ বাহিৰেও আন বহুতো শাখা যেমন— ধৰ্মতত্ত্ব, নাটক, কলা, সাহিত্য আৰু মনোবিজ্ঞানক প্ৰভাৱিত কৰিছিল।<ref>{{cite book |last1=Guignon |first1=Charles B. |url=https://google.com |title=Existentialism: Basic Writings |last2=Pereboom |first2=Derk |publisher=Hackett Publishing |year=2001 |isbn=978-0-87220-595-6 |page=xiii |via=[[Google Books]]}}</ref> অস্তিত্ববাদী দৰ্শনে বিভিন্ন দৃষ্টিকোণ সাৱটি লয়, কিন্তু ইয়াৰ কিছুমান অন্তৰ্নিহিত ধাৰণা একেই। এইবোৰৰ ভিতৰত অস্তিত্ববাদৰ এটা কেন্দ্ৰীয় নীতি হৈছে যে আত্ম-আৱিষ্কাৰ আৰু জীৱনৰ অৰ্থ নিৰ্ধাৰণৰ বাবে ব্যক্তিগত স্বাধীনতা, ব্যক্তিগত দায়িত্ব আৰু ইচ্ছাকৃত পচন্দ অপৰিহাৰ্য।<ref>{{Cite book |first=Paul |last=Kleinman |title=Philosophy 101: from Plato and Socrates to ethics and metaphysics, an essential primer on the history of thought |date=2013 |publisher=Adams Media |isbn=978-1-4405-6767-4 |oclc=869368682}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} 7gz0pe9p3fd7rzx8s897tef4eu9mzg3 617433 617432 2026-07-16T01:51:38Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617433 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Multiple image | total_width = 300 | image1 = Kierkegaard.jpg | image2 = Nietzsche LIFE.jpg | image3 = Fyodor Mikhailovich Dostoyevsky 1876.jpg | image4 = Sartre closeup.jpg | image5 = Simone de Beauvoir 1955.jpg | image6 = Camus2.jpg | perrow = 3 | footer = বাওঁফালৰ পৰা সোঁফাললৈ, ওপৰৰ পৰা: চোৰেন কিয়েৰ্কেগাৰ্ড, ফ্ৰীডৰিখ নিট্‌শে, ফিয়দৰ দস্তয়েভস্কি, জঁ-পল ছাত্ৰ্ৰ, চিমোন দ্য ব’ভোৱা, এলবেয়াৰ কাম্যু }} '''অস্তিত্ববাদ''' ([[ইংৰাজী]]: Existentialism) হৈছে এক দৰ্শনমূলক দৃষ্টিভংগী আৰু অনুসন্ধানৰ ধাৰা, যি অস্তিত্বৰ আপাত অযৌক্তিকতা বা দুৰ্বোধ্যতাৰ স্বত্বেও এক প্ৰামাণিক জীৱন যাপন কৰাৰ বাবে মানুহৰ ব্যক্তিগত সংগ্ৰামক অন্বেষণ কৰে।<ref>{{Cite Merriam-Webster|Existentialism}}</ref><ref>{{Cite Dictionary.com|Existentialism}}</ref> জীৱনৰ অৰ্থ, উদ্দেশ্য আৰু মূল্যবোধ পৰীক্ষা কৰাৰ ক্ষেত্ৰত অস্তিত্ববাদী চিন্তাধাৰাত প্ৰায়েই অস্তিত্বৰ সংকট, অস্তিত্ববাদী দুশ্চিন্তা, সাহস আৰু স্বাধীনতাৰ দৰে ধাৰণাসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত হয়।{{sfn|Solomon|1974|pp=1–2}} অস্তিত্ববাদ ১৯ আৰু ২০ শতিকাৰ কেইবাজনো ইউৰোপীয় দাৰ্শনিকৰ সৈতে জড়িত, যিসকলে চিন্তাধাৰাৰ গভীৰ পাৰ্থক্য থকাৰ স্বত্বেও মানৱ সত্তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত একমত আছিল।{{sfn|Crowell|2020}}<ref name="Macquarrie">{{cite book |first=John |last=Macquarrie |title=Existentialism |location=New York |publisher=[[Penguin Books|Penguin]] |pages=14–15 |year=1972}}</ref><ref name="Philosophy 1995 p. 259">{{cite book |title=Oxford Companion to Philosophy |url=https://archive.org |url-access=limited |editor-first=Ted |editor-last=Honderich |location=New York |publisher=[[Oxford University Press]] |year=1995 |page=[https://archive.org/page/n274 259]|isbn=978-0-19-866132-0 }}</ref> বৰ্তমান অস্তিত্ববাদৰ সৈতে জড়িত ১৯ শতিকাৰ ব্যক্তিসকলৰ ভিতৰত দাৰ্শনিক চোৰেন কিয়েৰ্কেগাৰ্ড আৰু ফ্ৰীডৰিখ নিট্‌শেৰ লগতে ঔপন্যাসিক ফিয়দৰ দস্তয়েভস্কি অন্যতম, যিসকল সকলোৱে যুক্তিবাদক সমালোচনা কৰিছিল আৰু জীৱনৰ অৰ্থৰ সমস্যাক লৈ চিন্তিত আছিল। অৱশ্যে, ২০ শতিকাৰ মাজভাগৰ আগলৈকে 'অস্তিত্ববাদ' শব্দটোৰ সৃষ্টি হোৱা নাছিল। এই সময়ছোৱাত এই ধাৰণাটো সমসাময়িক দাৰ্শনিক জঁ-পল ছাত্ৰ্ৰ, মাৰ্টিন হাইডেগাৰ, চিমোন দ্য বে'ভোৱা, কাৰ্ল যাছপাৰ্চ, গেব্ৰিয়েল মাৰ্চেল, পল টিলিক আৰু বিতৰ্কিতভাৱে এলবেয়াৰ কাম্যুৰ সৈতে আটাইতকৈ বেছি জড়িত হৈ পৰিছিল। বহুতো অস্তিত্ববাদীয়ে পৰম্পৰাগত প্ৰণালীবদ্ধ বা শৈক্ষিক দৰ্শনসমূহক শৈলী আৰু বিষয়বস্তুৰ ফালৰ পৰা অতিশয় বিমূৰ্ত আৰুবাস্তৱ মানৱ অভিজ্ঞতাৰ পৰা আঁতৰত থকা বুলি গণ্য কৰিছিল।<ref>{{cite book |first=Ernst |last=Breisach |title=Introduction to Modern Existentialism |location=New York |publisher=Grove Press |year=162 |page=5}}</ref><ref>{{cite book |first=Walter |last=Kaufmann |title=Existentialism: From Dostoyevesky to Sartre |location=New York |publisher=Meridian |year=1956 |page=12}}</ref> অস্তিত্ববাদী চিন্তাধাৰাৰ এক প্ৰাথমিক গুণ হৈছে প্ৰামাণিকতা (authenticity)।{{sfn|Flynn|2006|p=[https://google.com xi]}} অস্তিত্ববাদে দৰ্শনৰ বাহিৰেও আন বহুতো শাখা যেমন— ধৰ্মতত্ত্ব, নাটক, কলা, সাহিত্য আৰু মনোবিজ্ঞানক প্ৰভাৱিত কৰিছিল।<ref>{{cite book |last1=Guignon |first1=Charles B. |url=https://google.com |title=Existentialism: Basic Writings |last2=Pereboom |first2=Derk |publisher=Hackett Publishing |year=2001 |isbn=978-0-87220-595-6 |page=xiii |via=[[Google Books]]}}</ref> অস্তিত্ববাদী দৰ্শনে বিভিন্ন দৃষ্টিকোণ সাৱটি লয়, কিন্তু ইয়াৰ কিছুমান অন্তৰ্নিহিত ধাৰণা একেই। এইবোৰৰ ভিতৰত অস্তিত্ববাদৰ এটা কেন্দ্ৰীয় নীতি হৈছে যে আত্ম-আৱিষ্কাৰ আৰু জীৱনৰ অৰ্থ নিৰ্ধাৰণৰ বাবে ব্যক্তিগত স্বাধীনতা, ব্যক্তিগত দায়িত্ব আৰু ইচ্ছাকৃত পচন্দ অপৰিহাৰ্য।<ref>{{Cite book |first=Paul |last=Kleinman |title=Philosophy 101: from Plato and Socrates to ethics and metaphysics, an essential primer on the history of thought |date=2013 |publisher=Adams Media |isbn=978-1-4405-6767-4 |oclc=869368682}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} thcsjff3wuifez0r9jvovxgdqmerdd4 617434 617433 2026-07-16T01:55:12Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617434 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Multiple image | total_width = 300 | image1 = Kierkegaard.jpg | image2 = Nietzsche LIFE.jpg | image3 = Fyodor Mikhailovich Dostoyevsky 1876.jpg | image4 = Sartre closeup.jpg | image5 = Simone de Beauvoir 1955.jpg | image6 = Camus2.jpg | perrow = 3 | footer = বাওঁফালৰ পৰা সোঁফাললৈ, ওপৰৰ পৰা: চোৰেন কিয়েৰ্কেগাৰ্ড, ফ্ৰীডৰিখ নিট্‌শে, ফিয়দৰ দস্তয়েভস্কি, জঁ-পল ছাত্ৰ্ৰ, চিমোন দ্য ব’ভোৱা, এলবেয়াৰ কাম্যু }} '''অস্তিত্ববাদ''' ([[ইংৰাজী]]: Existentialism) হৈছে এক দৰ্শনমূলক দৃষ্টিভংগী আৰু অনুসন্ধানৰ ধাৰা, যি অস্তিত্বৰ আপাত অযৌক্তিকতা বা দুৰ্বোধ্যতাৰ স্বত্বেও এক প্ৰামাণিক জীৱন যাপন কৰাৰ বাবে মানুহৰ ব্যক্তিগত সংগ্ৰামক অন্বেষণ কৰে।<ref>{{Cite Merriam-Webster|Existentialism}}</ref><ref>{{Cite Dictionary.com|Existentialism}}</ref> জীৱনৰ অৰ্থ, উদ্দেশ্য আৰু মূল্যবোধ পৰীক্ষা কৰাৰ ক্ষেত্ৰত অস্তিত্ববাদী চিন্তাধাৰাত প্ৰায়েই অস্তিত্বৰ সংকট, অস্তিত্ববাদী দুশ্চিন্তা, সাহস আৰু স্বাধীনতাৰ দৰে ধাৰণাসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত হয়।{{sfn|Solomon|1974|pp=1–2}} অস্তিত্ববাদ ১৯ আৰু ২০ শতিকাৰ কেইবাজনো ইউৰোপীয় দাৰ্শনিকৰ সৈতে জড়িত, যিসকলে চিন্তাধাৰাৰ গভীৰ পাৰ্থক্য থকাৰ স্বত্বেও মানৱ সত্তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত একমত আছিল।{{sfn|Crowell|2020}}<ref name="Macquarrie">{{cite book |first=John |last=Macquarrie |title=Existentialism |location=New York |publisher=[[Penguin Books|Penguin]] |pages=14–15 |year=1972}}</ref><ref name="Philosophy 1995 p. 259">{{cite book |title=Oxford Companion to Philosophy |url=https://archive.org |url-access=limited |editor-first=Ted |editor-last=Honderich |location=New York |publisher=[[Oxford University Press]] |year=1995 |page=[https://archive.org/page/n274 259]|isbn=978-0-19-866132-0 }}</ref> বৰ্তমান অস্তিত্ববাদৰ সৈতে জড়িত ১৯ শতিকাৰ ব্যক্তিসকলৰ ভিতৰত দাৰ্শনিক চোৰেন কিয়েৰ্কেগাৰ্ড আৰু ফ্ৰীডৰিখ নিট্‌শেৰ লগতে ঔপন্যাসিক ফিয়দৰ দস্তয়েভস্কি অন্যতম, যিসকল সকলোৱে যুক্তিবাদক সমালোচনা কৰিছিল আৰু জীৱনৰ অৰ্থৰ সমস্যাক লৈ চিন্তিত আছিল। অৱশ্যে, ২০ শতিকাৰ মাজভাগৰ আগলৈকে 'অস্তিত্ববাদ' শব্দটোৰ সৃষ্টি হোৱা নাছিল। এই সময়ছোৱাত এই ধাৰণাটো সমসাময়িক দাৰ্শনিক জঁ-পল ছাত্ৰ্ৰ, মাৰ্টিন হাইডেগাৰ, চিমোন দ্য বে'ভোৱা, কাৰ্ল যাছপাৰ্চ, গেব্ৰিয়েল মাৰ্চেল, পল টিলিক আৰু বিতৰ্কিতভাৱে এলবেয়াৰ কাম্যুৰ সৈতে আটাইতকৈ বেছি জড়িত হৈ পৰিছিল। বহুতো অস্তিত্ববাদীয়ে পৰম্পৰাগত প্ৰণালীবদ্ধ বা শৈক্ষিক দৰ্শনসমূহক শৈলী আৰু বিষয়বস্তুৰ ফালৰ পৰা অতিশয় বিমূৰ্ত আৰুবাস্তৱ মানৱ অভিজ্ঞতাৰ পৰা আঁতৰত থকা বুলি গণ্য কৰিছিল।<ref>{{cite book |first=Ernst |last=Breisach |title=Introduction to Modern Existentialism |location=New York |publisher=Grove Press |year=162 |page=5}}</ref><ref>{{cite book |first=Walter |last=Kaufmann |title=Existentialism: From Dostoyevesky to Sartre |location=New York |publisher=Meridian |year=1956 |page=12}}</ref> অস্তিত্ববাদী চিন্তাধাৰাৰ এক প্ৰাথমিক গুণ হৈছে প্ৰামাণিকতা (authenticity)।{{sfn|Flynn|2006|p=[https://google.com xi]}} অস্তিত্ববাদে [[দৰ্শন]]ৰ বাহিৰেও আন বহুতো শাখা যেনে— ধৰ্মতত্ত্ব, [[নাটক]], [[কলা]], [[সাহিত্য]] আৰু [[মনোবিজ্ঞান]]ক প্ৰভাৱিত কৰিছিল।<ref>{{cite book |last1=Guignon |first1=Charles B. |url=https://google.com |title=Existentialism: Basic Writings |last2=Pereboom |first2=Derk |publisher=Hackett Publishing |year=2001 |isbn=978-0-87220-595-6 |page=xiii |via=[[Google Books]]}}</ref> অস্তিত্ববাদী দৰ্শনে বিভিন্ন দৃষ্টিকোণ আঁকোৱালি লয়, কিন্তু ইয়াৰ কিছুমান অন্তৰ্নিহিত ধাৰণা একেই। এইবোৰৰ ভিতৰত অস্তিত্ববাদৰ এটা কেন্দ্ৰীয় নীতি হৈছে যে আত্ম-আৱিষ্কাৰ আৰু জীৱনৰ অৰ্থ নিৰ্ধাৰণৰ বাবে ব্যক্তিগত স্বাধীনতা, ব্যক্তিগত দায়িত্ব আৰু ইচ্ছাকৃত পচন্দ অপৰিহাৰ্য।<ref>{{Cite book |first=Paul |last=Kleinman |title=Philosophy 101: from Plato and Socrates to ethics and metaphysics, an essential primer on the history of thought |date=2013 |publisher=Adams Media |isbn=978-1-4405-6767-4 |oclc=869368682}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} kz3fu3l8scz5w0828c93p8xdvf6m2k1 617435 617434 2026-07-16T01:56:23Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617435 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Multiple image | total_width = 300 | image1 = Kierkegaard.jpg | image2 = Nietzsche LIFE.jpg | image3 = Fyodor Mikhailovich Dostoyevsky 1876.jpg | image4 = Sartre closeup.jpg | image5 = Simone de Beauvoir 1955.jpg | image6 = Camus2.jpg | perrow = 3 | footer = বাওঁফালৰ পৰা সোঁফাললৈ, ওপৰৰ পৰা: চোৰেন কিয়েৰ্কেগাৰ্ড, ফ্ৰীডৰিখ নিট্‌শে, ফিয়দৰ দস্তয়েভস্কি, জঁ-পল ছাত্ৰ্ৰ, চিমোন দ্য ব’ভোৱা, এলবেয়াৰ কাম্যু }} '''অস্তিত্ববাদ''' ([[ইংৰাজী]]: Existentialism) হৈছে এক দৰ্শনমূলক দৃষ্টিভংগী আৰু অনুসন্ধানৰ ধাৰা, যি অস্তিত্বৰ আপাত অযৌক্তিকতা বা দুৰ্বোধ্যতাৰ স্বত্বেও এক প্ৰামাণিক জীৱন যাপন কৰাৰ বাবে মানুহৰ ব্যক্তিগত সংগ্ৰামক অন্বেষণ কৰে।<ref>{{Cite Merriam-Webster|Existentialism}}</ref><ref>{{Cite Dictionary.com|Existentialism}}</ref> জীৱনৰ অৰ্থ, উদ্দেশ্য আৰু মূল্যবোধ পৰীক্ষা কৰাৰ ক্ষেত্ৰত অস্তিত্ববাদী চিন্তাধাৰাত প্ৰায়েই [[অস্তিত্বৰ সংকট]], অস্তিত্ববাদী দুশ্চিন্তা, সাহস আৰু স্বাধীনতাৰ দৰে ধাৰণাসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত হয়।{{sfn|Solomon|1974|pp=1–2}} অস্তিত্ববাদ ১৯ আৰু ২০ শতিকাৰ কেইবাজনো ইউৰোপীয় দাৰ্শনিকৰ সৈতে জড়িত, যিসকলে চিন্তাধাৰাৰ গভীৰ পাৰ্থক্য থকাৰ স্বত্বেও মানৱ সত্তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত একমত আছিল।{{sfn|Crowell|2020}}<ref name="Macquarrie">{{cite book |first=John |last=Macquarrie |title=Existentialism |location=New York |publisher=[[Penguin Books|Penguin]] |pages=14–15 |year=1972}}</ref><ref name="Philosophy 1995 p. 259">{{cite book |title=Oxford Companion to Philosophy |url=https://archive.org |url-access=limited |editor-first=Ted |editor-last=Honderich |location=New York |publisher=[[Oxford University Press]] |year=1995 |page=[https://archive.org/page/n274 259]|isbn=978-0-19-866132-0 }}</ref> বৰ্তমান অস্তিত্ববাদৰ সৈতে জড়িত ১৯ শতিকাৰ ব্যক্তিসকলৰ ভিতৰত দাৰ্শনিক চোৰেন কিয়েৰ্কেগাৰ্ড আৰু ফ্ৰীডৰিখ নিট্‌শেৰ লগতে ঔপন্যাসিক ফিয়দৰ দস্তয়েভস্কি অন্যতম, যিসকল সকলোৱে যুক্তিবাদক সমালোচনা কৰিছিল আৰু জীৱনৰ অৰ্থৰ সমস্যাক লৈ চিন্তিত আছিল। অৱশ্যে, ২০ শতিকাৰ মাজভাগৰ আগলৈকে 'অস্তিত্ববাদ' শব্দটোৰ সৃষ্টি হোৱা নাছিল। এই সময়ছোৱাত এই ধাৰণাটো সমসাময়িক দাৰ্শনিক জঁ-পল ছাত্ৰ্ৰ, মাৰ্টিন হাইডেগাৰ, চিমোন দ্য বে'ভোৱা, কাৰ্ল যাছপাৰ্চ, গেব্ৰিয়েল মাৰ্চেল, পল টিলিক আৰু বিতৰ্কিতভাৱে এলবেয়াৰ কাম্যুৰ সৈতে আটাইতকৈ বেছি জড়িত হৈ পৰিছিল। বহুতো অস্তিত্ববাদীয়ে পৰম্পৰাগত প্ৰণালীবদ্ধ বা শৈক্ষিক দৰ্শনসমূহক শৈলী আৰু বিষয়বস্তুৰ ফালৰ পৰা অতিশয় বিমূৰ্ত আৰুবাস্তৱ মানৱ অভিজ্ঞতাৰ পৰা আঁতৰত থকা বুলি গণ্য কৰিছিল।<ref>{{cite book |first=Ernst |last=Breisach |title=Introduction to Modern Existentialism |location=New York |publisher=Grove Press |year=162 |page=5}}</ref><ref>{{cite book |first=Walter |last=Kaufmann |title=Existentialism: From Dostoyevesky to Sartre |location=New York |publisher=Meridian |year=1956 |page=12}}</ref> অস্তিত্ববাদী চিন্তাধাৰাৰ এক প্ৰাথমিক গুণ হৈছে প্ৰামাণিকতা (authenticity)।{{sfn|Flynn|2006|p=[https://google.com xi]}} অস্তিত্ববাদে [[দৰ্শন]]ৰ বাহিৰেও আন বহুতো শাখা যেনে— ধৰ্মতত্ত্ব, [[নাটক]], [[কলা]], [[সাহিত্য]] আৰু [[মনোবিজ্ঞান]]ক প্ৰভাৱিত কৰিছিল।<ref>{{cite book |last1=Guignon |first1=Charles B. |url=https://google.com |title=Existentialism: Basic Writings |last2=Pereboom |first2=Derk |publisher=Hackett Publishing |year=2001 |isbn=978-0-87220-595-6 |page=xiii |via=[[Google Books]]}}</ref> অস্তিত্ববাদী দৰ্শনে বিভিন্ন দৃষ্টিকোণ আঁকোৱালি লয়, কিন্তু ইয়াৰ কিছুমান অন্তৰ্নিহিত ধাৰণা একেই। এইবোৰৰ ভিতৰত অস্তিত্ববাদৰ এটা কেন্দ্ৰীয় নীতি হৈছে যে আত্ম-আৱিষ্কাৰ আৰু জীৱনৰ অৰ্থ নিৰ্ধাৰণৰ বাবে ব্যক্তিগত স্বাধীনতা, ব্যক্তিগত দায়িত্ব আৰু ইচ্ছাকৃত পচন্দ অপৰিহাৰ্য।<ref>{{Cite book |first=Paul |last=Kleinman |title=Philosophy 101: from Plato and Socrates to ethics and metaphysics, an essential primer on the history of thought |date=2013 |publisher=Adams Media |isbn=978-1-4405-6767-4 |oclc=869368682}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} fwwm7552vtxf5ny9u49ua47ybzzpzai 617436 617435 2026-07-16T02:00:42Z Kandarpajit Kallol 6257 617436 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Multiple image | total_width = 300 | image1 = Kierkegaard.jpg | image2 = Nietzsche LIFE.jpg | image3 = Fyodor Mikhailovich Dostoyevsky 1876.jpg | image4 = Sartre closeup.jpg | image5 = Simone de Beauvoir 1955.jpg | image6 = Camus2.jpg | perrow = 3 | footer = বাওঁফালৰ পৰা সোঁফাললৈ, ওপৰৰ পৰা: চোৰেন কিয়েৰ্কেগাৰ্ড, [[ফ্ৰেডৰিখ নিৎসে]], [[ফিওদোৰ দস্তয়েভস্কি]], [[জ্যা পল ছাট্টে]], [[চিমন দে ব্যাভুৱাৰ]], [[আলবেৰ কেমু]] }} '''অস্তিত্ববাদ''' ([[ইংৰাজী]]: Existentialism) হৈছে এক দৰ্শনমূলক দৃষ্টিভংগী আৰু অনুসন্ধানৰ ধাৰা, যি অস্তিত্বৰ আপাত অযৌক্তিকতা বা দুৰ্বোধ্যতাৰ স্বত্বেও এক প্ৰামাণিক জীৱন যাপন কৰাৰ বাবে মানুহৰ ব্যক্তিগত সংগ্ৰামক অন্বেষণ কৰে।<ref>{{Cite Merriam-Webster|Existentialism}}</ref><ref>{{Cite Dictionary.com|Existentialism}}</ref> জীৱনৰ অৰ্থ, উদ্দেশ্য আৰু মূল্যবোধ পৰীক্ষা কৰাৰ ক্ষেত্ৰত অস্তিত্ববাদী চিন্তাধাৰাত প্ৰায়েই [[অস্তিত্বৰ সংকট]], অস্তিত্ববাদী দুশ্চিন্তা, সাহস আৰু স্বাধীনতাৰ দৰে ধাৰণাসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত হয়।{{sfn|Solomon|1974|pp=1–2}} অস্তিত্ববাদ ১৯ আৰু ২০ শতিকাৰ কেইবাজনো ইউৰোপীয় দাৰ্শনিকৰ সৈতে জড়িত, যিসকলে চিন্তাধাৰাৰ গভীৰ পাৰ্থক্য থকাৰ স্বত্বেও মানৱ সত্তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত একমত আছিল।{{sfn|Crowell|2020}}<ref name="Macquarrie">{{cite book |first=John |last=Macquarrie |title=Existentialism |location=New York |publisher=[[Penguin Books|Penguin]] |pages=14–15 |year=1972}}</ref><ref name="Philosophy 1995 p. 259">{{cite book |title=Oxford Companion to Philosophy |url=https://archive.org |url-access=limited |editor-first=Ted |editor-last=Honderich |location=New York |publisher=[[Oxford University Press]] |year=1995 |page=[https://archive.org/page/n274 259]|isbn=978-0-19-866132-0 }}</ref> বৰ্তমান অস্তিত্ববাদৰ সৈতে জড়িত ১৯ শতিকাৰ ব্যক্তিসকলৰ ভিতৰত দাৰ্শনিক চোৰেন কিয়েৰ্কেগাৰ্ড আৰু ফ্ৰীডৰিখ নিট্‌শেৰ লগতে ঔপন্যাসিক ফিয়দৰ দস্তয়েভস্কি অন্যতম, যিসকল সকলোৱে যুক্তিবাদক সমালোচনা কৰিছিল আৰু জীৱনৰ অৰ্থৰ সমস্যাক লৈ চিন্তিত আছিল। অৱশ্যে, ২০ শতিকাৰ মাজভাগৰ আগলৈকে 'অস্তিত্ববাদ' শব্দটোৰ সৃষ্টি হোৱা নাছিল। এই সময়ছোৱাত এই ধাৰণাটো সমসাময়িক দাৰ্শনিক জঁ-পল ছাত্ৰ্ৰ, মাৰ্টিন হাইডেগাৰ, চিমোন দ্য বে'ভোৱা, কাৰ্ল যাছপাৰ্চ, গেব্ৰিয়েল মাৰ্চেল, পল টিলিক আৰু বিতৰ্কিতভাৱে এলবেয়াৰ কাম্যুৰ সৈতে আটাইতকৈ বেছি জড়িত হৈ পৰিছিল। বহুতো অস্তিত্ববাদীয়ে পৰম্পৰাগত প্ৰণালীবদ্ধ বা শৈক্ষিক দৰ্শনসমূহক শৈলী আৰু বিষয়বস্তুৰ ফালৰ পৰা অতিশয় বিমূৰ্ত আৰুবাস্তৱ মানৱ অভিজ্ঞতাৰ পৰা আঁতৰত থকা বুলি গণ্য কৰিছিল।<ref>{{cite book |first=Ernst |last=Breisach |title=Introduction to Modern Existentialism |location=New York |publisher=Grove Press |year=162 |page=5}}</ref><ref>{{cite book |first=Walter |last=Kaufmann |title=Existentialism: From Dostoyevesky to Sartre |location=New York |publisher=Meridian |year=1956 |page=12}}</ref> অস্তিত্ববাদী চিন্তাধাৰাৰ এক প্ৰাথমিক গুণ হৈছে প্ৰামাণিকতা (authenticity)।{{sfn|Flynn|2006|p=[https://google.com xi]}} অস্তিত্ববাদে [[দৰ্শন]]ৰ বাহিৰেও আন বহুতো শাখা যেনে— ধৰ্মতত্ত্ব, [[নাটক]], [[কলা]], [[সাহিত্য]] আৰু [[মনোবিজ্ঞান]]ক প্ৰভাৱিত কৰিছিল।<ref>{{cite book |last1=Guignon |first1=Charles B. |url=https://google.com |title=Existentialism: Basic Writings |last2=Pereboom |first2=Derk |publisher=Hackett Publishing |year=2001 |isbn=978-0-87220-595-6 |page=xiii |via=[[Google Books]]}}</ref> অস্তিত্ববাদী দৰ্শনে বিভিন্ন দৃষ্টিকোণ আঁকোৱালি লয়, কিন্তু ইয়াৰ কিছুমান অন্তৰ্নিহিত ধাৰণা একেই। এইবোৰৰ ভিতৰত অস্তিত্ববাদৰ এটা কেন্দ্ৰীয় নীতি হৈছে যে আত্ম-আৱিষ্কাৰ আৰু জীৱনৰ অৰ্থ নিৰ্ধাৰণৰ বাবে ব্যক্তিগত স্বাধীনতা, ব্যক্তিগত দায়িত্ব আৰু ইচ্ছাকৃত পচন্দ অপৰিহাৰ্য।<ref>{{Cite book |first=Paul |last=Kleinman |title=Philosophy 101: from Plato and Socrates to ethics and metaphysics, an essential primer on the history of thought |date=2013 |publisher=Adams Media |isbn=978-1-4405-6767-4 |oclc=869368682}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} rq8uy49igdspbtmu9xzzdnhbexm6sk4 617437 617436 2026-07-16T02:03:07Z Kandarpajit Kallol 6257 617437 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Multiple image | total_width = 300 | image1 = Kierkegaard.jpg | image2 = Nietzsche LIFE.jpg | image3 = Fyodor Mikhailovich Dostoyevsky 1876.jpg | image4 = Sartre closeup.jpg | image5 = Simone de Beauvoir 1955.jpg | image6 = Camus2.jpg | perrow = 3 | footer = বাওঁফালৰ পৰা সোঁফাললৈ, ওপৰৰ পৰা: চোৰেন কিয়েৰ্কেগাৰ্ড, [[ফ্ৰেডৰিখ নিৎসে]], [[ফিওদোৰ দস্তয়েভস্কি]], [[জ্যা পল ছাট্টে]], [[চিমন দে ব্যাভুৱাৰ]], [[আলবেৰ কেমু]] }} '''অস্তিত্ববাদ''' ([[ইংৰাজী]]: Existentialism) হৈছে এক দৰ্শনমূলক দৃষ্টিভংগী আৰু অনুসন্ধানৰ ধাৰা, যি অস্তিত্বৰ আপাত অযৌক্তিকতা বা দুৰ্বোধ্যতাৰ স্বত্বেও এক প্ৰামাণিক জীৱন যাপন কৰাৰ বাবে মানুহৰ ব্যক্তিগত সংগ্ৰামক অন্বেষণ কৰে।<ref>{{Cite Merriam-Webster|Existentialism}}</ref><ref>{{Cite Dictionary.com|Existentialism}}</ref> জীৱনৰ অৰ্থ, উদ্দেশ্য আৰু মূল্যবোধ পৰীক্ষা কৰাৰ ক্ষেত্ৰত অস্তিত্ববাদী চিন্তাধাৰাত প্ৰায়েই [[অস্তিত্বৰ সংকট]], অস্তিত্ববাদী দুশ্চিন্তা, সাহস আৰু স্বাধীনতাৰ দৰে ধাৰণাসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত হয়।{{sfn|Solomon|1974|pp=1–2}} অস্তিত্ববাদ ১৯ আৰু ২০ শতিকাৰ কেইবাজনো ইউৰোপীয় দাৰ্শনিকৰ সৈতে জড়িত, যিসকলে চিন্তাধাৰাৰ গভীৰ পাৰ্থক্য থকাৰ স্বত্বেও মানৱ সত্তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত একমত আছিল।{{sfn|Crowell|2020}}<ref name="Macquarrie">{{cite book |first=John |last=Macquarrie |title=Existentialism |location=New York |publisher=[[Penguin Books|Penguin]] |pages=14–15 |year=1972}}</ref><ref name="Philosophy 1995 p. 259">{{cite book |title=Oxford Companion to Philosophy |url=https://archive.org |url-access=limited |editor-first=Ted |editor-last=Honderich |location=New York |publisher=[[Oxford University Press]] |year=1995 |page=[https://archive.org/page/n274 259]|isbn=978-0-19-866132-0 }}</ref> বৰ্তমান অস্তিত্ববাদৰ সৈতে জড়িত ১৯ শতিকাৰ ব্যক্তিসকলৰ ভিতৰত দাৰ্শনিক চোৰেন কিয়েৰ্কেগাৰ্ড আৰু [[ফ্ৰেডৰিখ নিৎসে]]ৰ লগতে ঔপন্যাসিক [[ফিওদোৰ দস্তয়েভস্কি]] অন্যতম, যিসকল সকলোৱে যুক্তিবাদক সমালোচনা কৰিছিল আৰু জীৱনৰ অৰ্থৰ সমস্যাক লৈ চিন্তিত আছিল। অৱশ্যে, ২০ শতিকাৰ মাজভাগৰ আগলৈকে 'অস্তিত্ববাদ' শব্দটোৰ সৃষ্টি হোৱা নাছিল। এই সময়ছোৱাত এই ধাৰণাটো সমসাময়িক দাৰ্শনিক [[জ্যা পল ছাট্টে]], মাৰ্টিন হাইডেগাৰ, [[চিমন দে ব্যাভুৱাৰ]], কাৰ্ল যাছপাৰ্চ, গেব্ৰিয়েল মাৰ্চেল, পল টিলিক আৰু বিতৰ্কিতভাৱে [[আলবেৰ কেমু]]ৰ সৈতে আটাইতকৈ বেছি জড়িত হৈ পৰিছিল। বহুতো অস্তিত্ববাদীয়ে পৰম্পৰাগত প্ৰণালীবদ্ধ বা শৈক্ষিক দৰ্শনসমূহক শৈলী আৰু বিষয়বস্তুৰ ফালৰ পৰা অতিশয় বিমূৰ্ত আৰুবাস্তৱ মানৱ অভিজ্ঞতাৰ পৰা আঁতৰত থকা বুলি গণ্য কৰিছিল।<ref>{{cite book |first=Ernst |last=Breisach |title=Introduction to Modern Existentialism |location=New York |publisher=Grove Press |year=162 |page=5}}</ref><ref>{{cite book |first=Walter |last=Kaufmann |title=Existentialism: From Dostoyevesky to Sartre |location=New York |publisher=Meridian |year=1956 |page=12}}</ref> অস্তিত্ববাদী চিন্তাধাৰাৰ এক প্ৰাথমিক গুণ হৈছে প্ৰামাণিকতা (authenticity)।{{sfn|Flynn|2006|p=[https://google.com xi]}} অস্তিত্ববাদে [[দৰ্শন]]ৰ বাহিৰেও আন বহুতো শাখা যেনে— ধৰ্মতত্ত্ব, [[নাটক]], [[কলা]], [[সাহিত্য]] আৰু [[মনোবিজ্ঞান]]ক প্ৰভাৱিত কৰিছিল।<ref>{{cite book |last1=Guignon |first1=Charles B. |url=https://google.com |title=Existentialism: Basic Writings |last2=Pereboom |first2=Derk |publisher=Hackett Publishing |year=2001 |isbn=978-0-87220-595-6 |page=xiii |via=[[Google Books]]}}</ref> অস্তিত্ববাদী দৰ্শনে বিভিন্ন দৃষ্টিকোণ আঁকোৱালি লয়, কিন্তু ইয়াৰ কিছুমান অন্তৰ্নিহিত ধাৰণা একেই। এইবোৰৰ ভিতৰত অস্তিত্ববাদৰ এটা কেন্দ্ৰীয় নীতি হৈছে যে আত্ম-আৱিষ্কাৰ আৰু জীৱনৰ অৰ্থ নিৰ্ধাৰণৰ বাবে ব্যক্তিগত স্বাধীনতা, ব্যক্তিগত দায়িত্ব আৰু ইচ্ছাকৃত পচন্দ অপৰিহাৰ্য।<ref>{{Cite book |first=Paul |last=Kleinman |title=Philosophy 101: from Plato and Socrates to ethics and metaphysics, an essential primer on the history of thought |date=2013 |publisher=Adams Media |isbn=978-1-4405-6767-4 |oclc=869368682}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} 4ioqila6k7clpbk0modyxlhtpvy5gyi 617438 617437 2026-07-16T02:03:40Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:দৰ্শন]] using [[WP:HC|HotCat]] 617438 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Multiple image | total_width = 300 | image1 = Kierkegaard.jpg | image2 = Nietzsche LIFE.jpg | image3 = Fyodor Mikhailovich Dostoyevsky 1876.jpg | image4 = Sartre closeup.jpg | image5 = Simone de Beauvoir 1955.jpg | image6 = Camus2.jpg | perrow = 3 | footer = বাওঁফালৰ পৰা সোঁফাললৈ, ওপৰৰ পৰা: চোৰেন কিয়েৰ্কেগাৰ্ড, [[ফ্ৰেডৰিখ নিৎসে]], [[ফিওদোৰ দস্তয়েভস্কি]], [[জ্যা পল ছাট্টে]], [[চিমন দে ব্যাভুৱাৰ]], [[আলবেৰ কেমু]] }} '''অস্তিত্ববাদ''' ([[ইংৰাজী]]: Existentialism) হৈছে এক দৰ্শনমূলক দৃষ্টিভংগী আৰু অনুসন্ধানৰ ধাৰা, যি অস্তিত্বৰ আপাত অযৌক্তিকতা বা দুৰ্বোধ্যতাৰ স্বত্বেও এক প্ৰামাণিক জীৱন যাপন কৰাৰ বাবে মানুহৰ ব্যক্তিগত সংগ্ৰামক অন্বেষণ কৰে।<ref>{{Cite Merriam-Webster|Existentialism}}</ref><ref>{{Cite Dictionary.com|Existentialism}}</ref> জীৱনৰ অৰ্থ, উদ্দেশ্য আৰু মূল্যবোধ পৰীক্ষা কৰাৰ ক্ষেত্ৰত অস্তিত্ববাদী চিন্তাধাৰাত প্ৰায়েই [[অস্তিত্বৰ সংকট]], অস্তিত্ববাদী দুশ্চিন্তা, সাহস আৰু স্বাধীনতাৰ দৰে ধাৰণাসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত হয়।{{sfn|Solomon|1974|pp=1–2}} অস্তিত্ববাদ ১৯ আৰু ২০ শতিকাৰ কেইবাজনো ইউৰোপীয় দাৰ্শনিকৰ সৈতে জড়িত, যিসকলে চিন্তাধাৰাৰ গভীৰ পাৰ্থক্য থকাৰ স্বত্বেও মানৱ সত্তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত একমত আছিল।{{sfn|Crowell|2020}}<ref name="Macquarrie">{{cite book |first=John |last=Macquarrie |title=Existentialism |location=New York |publisher=[[Penguin Books|Penguin]] |pages=14–15 |year=1972}}</ref><ref name="Philosophy 1995 p. 259">{{cite book |title=Oxford Companion to Philosophy |url=https://archive.org |url-access=limited |editor-first=Ted |editor-last=Honderich |location=New York |publisher=[[Oxford University Press]] |year=1995 |page=[https://archive.org/page/n274 259]|isbn=978-0-19-866132-0 }}</ref> বৰ্তমান অস্তিত্ববাদৰ সৈতে জড়িত ১৯ শতিকাৰ ব্যক্তিসকলৰ ভিতৰত দাৰ্শনিক চোৰেন কিয়েৰ্কেগাৰ্ড আৰু [[ফ্ৰেডৰিখ নিৎসে]]ৰ লগতে ঔপন্যাসিক [[ফিওদোৰ দস্তয়েভস্কি]] অন্যতম, যিসকল সকলোৱে যুক্তিবাদক সমালোচনা কৰিছিল আৰু জীৱনৰ অৰ্থৰ সমস্যাক লৈ চিন্তিত আছিল। অৱশ্যে, ২০ শতিকাৰ মাজভাগৰ আগলৈকে 'অস্তিত্ববাদ' শব্দটোৰ সৃষ্টি হোৱা নাছিল। এই সময়ছোৱাত এই ধাৰণাটো সমসাময়িক দাৰ্শনিক [[জ্যা পল ছাট্টে]], মাৰ্টিন হাইডেগাৰ, [[চিমন দে ব্যাভুৱাৰ]], কাৰ্ল যাছপাৰ্চ, গেব্ৰিয়েল মাৰ্চেল, পল টিলিক আৰু বিতৰ্কিতভাৱে [[আলবেৰ কেমু]]ৰ সৈতে আটাইতকৈ বেছি জড়িত হৈ পৰিছিল। বহুতো অস্তিত্ববাদীয়ে পৰম্পৰাগত প্ৰণালীবদ্ধ বা শৈক্ষিক দৰ্শনসমূহক শৈলী আৰু বিষয়বস্তুৰ ফালৰ পৰা অতিশয় বিমূৰ্ত আৰুবাস্তৱ মানৱ অভিজ্ঞতাৰ পৰা আঁতৰত থকা বুলি গণ্য কৰিছিল।<ref>{{cite book |first=Ernst |last=Breisach |title=Introduction to Modern Existentialism |location=New York |publisher=Grove Press |year=162 |page=5}}</ref><ref>{{cite book |first=Walter |last=Kaufmann |title=Existentialism: From Dostoyevesky to Sartre |location=New York |publisher=Meridian |year=1956 |page=12}}</ref> অস্তিত্ববাদী চিন্তাধাৰাৰ এক প্ৰাথমিক গুণ হৈছে প্ৰামাণিকতা (authenticity)।{{sfn|Flynn|2006|p=[https://google.com xi]}} অস্তিত্ববাদে [[দৰ্শন]]ৰ বাহিৰেও আন বহুতো শাখা যেনে— ধৰ্মতত্ত্ব, [[নাটক]], [[কলা]], [[সাহিত্য]] আৰু [[মনোবিজ্ঞান]]ক প্ৰভাৱিত কৰিছিল।<ref>{{cite book |last1=Guignon |first1=Charles B. |url=https://google.com |title=Existentialism: Basic Writings |last2=Pereboom |first2=Derk |publisher=Hackett Publishing |year=2001 |isbn=978-0-87220-595-6 |page=xiii |via=[[Google Books]]}}</ref> অস্তিত্ববাদী দৰ্শনে বিভিন্ন দৃষ্টিকোণ আঁকোৱালি লয়, কিন্তু ইয়াৰ কিছুমান অন্তৰ্নিহিত ধাৰণা একেই। এইবোৰৰ ভিতৰত অস্তিত্ববাদৰ এটা কেন্দ্ৰীয় নীতি হৈছে যে আত্ম-আৱিষ্কাৰ আৰু জীৱনৰ অৰ্থ নিৰ্ধাৰণৰ বাবে ব্যক্তিগত স্বাধীনতা, ব্যক্তিগত দায়িত্ব আৰু ইচ্ছাকৃত পচন্দ অপৰিহাৰ্য।<ref>{{Cite book |first=Paul |last=Kleinman |title=Philosophy 101: from Plato and Socrates to ethics and metaphysics, an essential primer on the history of thought |date=2013 |publisher=Adams Media |isbn=978-1-4405-6767-4 |oclc=869368682}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:দৰ্শন]] 5096ao9ew1l96khval7qlu6e6118rj0 যুক্তিবাদ 0 137380 617488 616866 2026-07-16T03:39:12Z Kandarpajit Kallol 6257 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617488 wikitext text/x-wiki {{wikify}}'''যুক্তিবাদ''' ([[ইংৰাজী]]: Rationalism) হৈছে জ্ঞানতত্ত্বৰ আন এক প্ৰধান দাৰ্শনিক মতবাদ। অভিজ্ঞতাবাদৰ সম্পূৰ্ণ বিপৰীতে, যুক্তিবাদে বিশ্বাস কৰে যে মানুহৰ জ্ঞানৰ প্ৰধান আৰু আটাইতকৈ নিৰ্ভৰযোগ্য উৎস হৈছে কেৱল যুক্তি আৰু বৌদ্ধিক চিন্তন, ইন্দ্ৰিয়ৰ অভিজ্ঞতা নহয়। আধুনিক যুগত মনোবিজ্ঞান, ভাষাবিজ্ঞান, নীতিশাস্ত্ৰ আদি সকলো ক্ষেত্ৰতে যুক্তিবাদী চিন্তাৰ প্ৰয়োগ কৰা হৈছে। যুক্তিবাদীসকলে যুক্তি আগবঢ়াইছে মানুহৰ জন্মগতভাৱেই মনত কিছুমান যুক্তিবাদী বা বৌদ্ধিক ধাৰণা নিহিত হৈ থাকে আৰু ইয়াৰ সহায়তহে মানুহৰ জ্ঞান লাভ কৰা সম্ভৱ হয়।<ref>{{cite web | url=https://www.britannica.com/topic/rationalism | title=Rationalism | accessdate=25 June 2026}}</ref> == যুক্তিবাদৰ মূল নীতিসমূহ == যুক্তিবাদৰ ভেটি কেইটামান সুনিৰ্দিষ্ট আৰু যৌক্তিক ধাৰণাৰ ওপৰত প্ৰতিষ্ঠিত: * '''পূৰ্বনিৰ্ধাৰিত জ্ঞান (A Priori Knowledge):''' যুক্তিবাদীসকলৰ মতে, কিছুমান সত্য ইমানেই সৰ্বজনীন আৰু নিশ্চিত যে তাক প্ৰমাণ কৰিবলৈ কোনো বাহ্যিক অভিজ্ঞতা বা পৰীক্ষাৰ প্ৰয়োজন নাই (যেনে- গণিতৰ সূত্ৰসমূহ; ২+২=৪)। এই জ্ঞান অভিজ্ঞতাৰ পূৰ্বেই আমাৰ মনত নিহিত হৈ থাকে। * '''জন্মগত ধাৰণা (Innate Ideas):''' অভিজ্ঞতাবাদৰ 'খালী শ্লেট' ধাৰণাটোক প্ৰত্যাখ্যান কৰি যুক্তিবাদে কয় যে মানুহৰ মনটো জন্মতেই সম্পূৰ্ণ খালী নাথাকে। জন্মগতভাৱেই আমাৰ মনত কিছুমান মৌলিক ধাৰণা (যেনে- ঈশ্বৰ, কাৰ্য-কাৰণ, বা জ্যামিতিক ধাৰণা) সোমাই থাকে, যিবোৰ বিকশিত কৰিবলৈ কেৱল যুক্তিৰ প্ৰয়োজন। * '''ইন্দ্ৰিয়ৰ প্ৰতি অবিশ্বাস (Skepticism of the Senses):''' আমাৰ ইন্দ্ৰিয়সমূহে আমাক প্ৰায়ে বিভ্ৰান্ত কৰিব পাৰে। উদাহৰণস্বৰূপে, পানীত আধা ডুব গৈ থকা এডাল পোন লাঠী বেঁকা যেন লাগে, বা মৰুভূমিত মৰীচিকা দেখা যায়। সেয়েহে, চকুৰে দেখা বা কাণেৰে শুনা সকলো বস্তুৱেই প্ৰকৃত সত্য নহ'বও পাৰে। কেৱল যুক্তিৰদ্বাৰাহে ভ্ৰমৰপৰা মুক্ত হৈ প্ৰকৃত সত্যত উপনীত হ'ব পাৰি। * '''নিগমন পদ্ধতি (Deductive Reasoning):''' যুক্তিবাদে সাধাৰণ সত্যৰপৰা নিৰ্দিষ্ট সত্যলৈ যোৱাৰ প্ৰণালীক গুৰুত্ব দিয়ে। এটা প্ৰমাণিত আৰু নিশ্চিত ধাৰণাৰপৰা যুক্তিৰ সহায়ত ধাপে ধাপে আন সত্য আৱিষ্কাৰ কৰাই হৈছে যুক্তিবাদৰ পদ্ধতি। == প্ৰধান যুক্তিবাদী দাৰ্শনিকসকল == সপ্তদশ আৰু অষ্টাদশ শতিকাত ইউৰোপত যুক্তিবাদৰ সৰ্বাধিক প্ৰসাৰ ঘটিছিল। ইয়াৰ গুৰিয়াল আছিল প্ৰধানকৈ তিনিগৰাকী দাৰ্শনিক: * '''ৰেনে ডেকাৰ্ট (René Descartes):''' ফৰাচী দাৰ্শনিক ডেকাৰ্টক 'আধুনিক দৰ্শনৰ পিতৃ' বুলি কোৱা হয়। তেওঁ সকলো বস্তুকে সন্দেহ কৰাৰপৰা আৰম্ভ কৰিছিল আৰু শেষত এক চৰম সত্যত উপনীত হৈছিল— ''"Cogito, ergo sum"'' (মই চিন্তা কৰোঁ, সেয়েহে মই আছোঁ)। তেওঁ প্ৰমাণ কৰিছিল যে চিন্তা কৰাৰ ক্ষমতাই হৈছে মানুহৰ অস্তিত্বৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ প্ৰমাণ।<ref>{{cite web | url=https://plato.stanford.edu/entries/descartes/ | title=René Descartes | accessdate=25 June 2026}}</ref> * '''বাৰুখ স্পিনোজা (Baruch Spinoza):''' ডাচ দাৰ্শনিক স্পিনোজাই জ্যামিতিৰ আধাৰত সমগ্ৰ বিশ্বব্ৰহ্মাণ্ডৰ এক যুক্তিসংগত ব্যাখ্যা আগবঢ়াইছিল। তেওঁৰ মতে, গোটেই ব্ৰহ্মাণ্ডখন এক পৰম শংখলা আৰু যৌক্তিক নিয়মত চলে, আৰু ইয়াত কোনো আকস্মিকতাৰ স্থান নাই।<ref>{{cite web | url=https://www.britannica.com/biography/Benedict-de-Spinoza | title=Benedict-de-Spinoza | accessdate=25 June 2026}}</ref> * '''গটফ্ৰাইড উইলহেম লাইবনিজ (Gottfried Wilhelm Leibniz):''' এইগৰাকী জাৰ্মান দাৰ্শনিকে বিশ্বাস কৰিছিল যে পৃথিৱীৰ প্ৰতিটো বস্তু বা ঘটনাৰ আঁৰতেই এক যুক্তিসংগত কাৰণ আছে। ইয়াক তেওঁ 'পৰ্যাপ্ত কাৰণৰ নীতি' (Principle of Sufficient Reason) বুলি অভিহিত কৰিছিল। == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:দৰ্শন]] 50snk5r75xq8g87meq35vg23j0rezmj উপযোগিতাবাদ 0 137381 617455 616872 2026-07-16T02:53:24Z Kandarpajit Kallol 6257 617455 wikitext text/x-wiki '''উপযোগিতাবাদ''' ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]: Utilitarianism) হৈছে নীতিশাস্ত্ৰৰ এক প্ৰকাৰৰ তত্ত্ব, যি প্ৰভাৱিত ব্যক্তিসকলৰ সুখ আৰু কল্যাণ সৰ্বাধিক কৰা কাৰ্যসমূহৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়ে।<ref>Duignan, Brian. [1999] 2000. "[https://www.britannica.com/topic/utilitarianism-philosophy Utilitarianism]" (revised). ''Encyclopædia Britannica''. Retrieved 5 July 2020.</ref><ref>{{cite web|title=Utilitarianism|url=https://ethicsunwrapped.utexas.edu/glossary/utilitarianism|access-date=2020-05-27|website=Ethics Unwrapped|publisher=McCombs School of Business|location=Austin, TX|language=en-US}}</ref> অৰ্থাৎ, উপযোগিতাবাদী চিন্তাধাৰাই সৰ্বাধিক সংখ্যক মানুহৰ বাবে সৰ্বাধিক কল্যাণ সাধন কৰা কাৰ্যক উৎসাহিত কৰে। যদিও উপযোগিতাবাদৰ বিভিন্ন প্ৰকাৰে ভিন্ন ভিন্ন চৰিত্ৰ প্ৰদৰ্শন কৰে, তথাপিও এই সকলোবোৰৰ মূল ভিত্তি হৈছে কোনো এক প্ৰকাৰে 'উপযোগিতা' (utility) সৰ্বাধিক কৰা, যাক প্ৰায়েই সামগ্ৰিক কল্যাণ বা তেনে সম্পৰ্কীয় ধাৰণাৰে সংজ্ঞায়িত কৰা হয়। উদাহৰণস্বৰূপ, উপযোগিতাবাদৰ প্ৰতিষ্ঠাতা জেৰেমী বেন্থালে 'উপযোগিতা'ক এনে এক ক্ষমতা হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল, যাৰ দ্বাৰা কোনো কাৰ্য বা বস্তুৱে প্ৰভাৱিত ব্যক্তিসকলৰ বাবে লাভাগ্ৰহণ, আনন্দ, সুখ আৰু কল্যাণ কঢ়িয়াই আনিব পাৰে অথবা ক্ষতি, বেদনা আৰু অসন্তুষ্টি প্ৰতিৰোধ কৰিব পাৰে। উপযোগিতাবাদ হৈছে পৰিণামবাদ (consequentialism)-ৰ এটা ৰূপ, য’ত কোৱা হয় যে যিকোনো কাৰ্যৰ পৰিণাম বা ফলাফলেই হৈছে ভাল-বেয়া বা শুদ্ধ-অশুদ্ধ বিচাৰ কৰাৰ একমাত্ৰ মাপকাঠী। পৰিণামবাদৰ অন্যান্য ৰূপ যেনে— অহংবাদ (egoism) আৰু পৰাৰ্থবাদ (altruism)-ৰ দৰে নহয়, সমতাবাদী উপযোগিতাবাদে সমগ্ৰ মানৱজাতি বা সকলো চেতনাসম্পন্ন জীৱৰ স্বাৰ্থক সমভাৱে বিবেচনা কৰে। উপযোগিতাবাদৰ সমৰ্থকসকলৰ মাজত কেইবাটাও বিষয়ত মতানৈক্য আছে, যেনে— সম্ভাৱ্য ফলাফলৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি কাৰ্য বাছনি কৰা উচিত নে (act utilitarianism), নে উপযোগিতা সৰ্বাধিক কৰা নিয়মসমূহকহে মানি চলা উচিত (rule utilitarianism)। আকৌ সামগ্ৰিক উপযোগিতা (total utilitarianism) নে গড় উপযোগিতা (average utilitarianism) সৰ্বাধিক কৰা উচিত, তাক লৈও মতভেদ দেখা পোৱা যায়। এই তত্ত্বৰ বীজ সুখবাদী এৰিষ্টীপাছ আৰু এপিকুৰাছৰ দৰ্শনত পোৱা যায়, যিসকলে সুখক একমাত্ৰ কল্যাণ বুলি গণ্য কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰিও প্ৰাচীন চীনৰ দাৰ্শনিক ম’জি (Mozi)-ৰ ৰাজ্যিক পৰিণামবাদ, যিয়ে লাভ সৰ্বাধিক কৰা আৰু ক্ষতি হ্ৰাস কৰাৰ তত্ত্ব বিকাশ কৰিছিল, আৰু মধ্যযুগীয় ভাৰতীয় দাৰ্শনিক শান্তীদেৱৰ কৰ্মৰাজিতো ইয়াৰ আভাস পোৱা যায়। আধুনিক উপযোগিতাবাদৰ পৰম্পৰা জেৰেমী বেন্থালৰ পৰা আৰম্ভ হৈছিল আৰু ইয়াক [[জন ষ্টুয়াৰ্ট মিল]], হেনৰী চিদৱিক, আৰ. এম. হেয়াৰ আৰু পিটাৰ ছিংগাৰৰ দৰে দাৰ্শনিকসকলে আগুৱাই লৈ গৈছিল। এই ধাৰণাটো সমাজ কল্যাণ অৰ্থনীতি, ন্যায়ৰ প্ৰশ্ন, গোলকীয় দৰিদ্ৰতাৰ সংকট, খাদ্যৰ বাবে পশুপালনৰ নৈতিকতা আৰু মানৱ জাতিৰ বাবে মহাবিনাশৰ বিপৰ্যয় এৰাই চলাৰ গুৰুত্ব আদি ক্ষেত্ৰত প্ৰয়োগ কৰা হৈছে। == ব্যুৎপত্তি == জেৰেমী বেন্থালৰ দ্বাৰা প্ৰতিষ্ঠিত উপযোগিতাবাদী দৰ্শন 'বেন্থামবাদ'ক তেওঁৰ উত্তৰাধিকাৰী জন ষ্টুয়াৰ্ট মিলে যথেষ্ট সংশোধন কৰিছিল আৰু 'উপযোগিতাবাদ' (utilitarianism) শব্দটো জনপ্ৰিয় কৰি তুলিছিল।<ref name="Habibi 2001 89, 112">{{cite book | last=Habibi | first=Don | chapter=Mill's Moral Philosophy | title=John Stuart Mill and the Ethic of Human Growth | publisher=Springer Netherlands | location=Dordrecht | year=2001 | isbn=978-90-481-5668-9 | pages=89–90, 112| doi=10.1007/978-94-017-2010-6_3 }}</ref> ১৮৬১ চনত মিলে উল্লেখ কৰিছিল যে তেওঁ নিজেই 'ইউটিলিটেৰিয়ান' শব্দটো প্ৰথম ব্যৱহাৰ কৰা ব্যক্তি বুলি বিশ্বাস কৰাৰ কাৰণ আছে, যদিও তেওঁ ইয়াক উদ্ভাৱন কৰা নাছিল, বৰঞ্চ জন গাল্টৰ ১৮২১ চনৰ উপন্যাস 'এনেলছ অৱ দ্য পেৰিছ'ত প্ৰকাশ পোৱা এক খণ্ড বাক্যৰ পৰা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>Mill, John Stuart. 1861. ''wikisource:Utilitarianism''. n1.</ref> অৱশ্যে, মিল সম্ভৱতঃ অৱগত নাছিল যে বেন্থালে ইতিপূৰ্বে ১৭৮১ চনত জৰ্জ উইলছনলৈ আৰু ১৮০২ চনত এচিয়েন ডুমণ্টলৈ লিখা পত্ৰত 'ইউটিলিটেৰিয়ান' শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name="Habibi 2001 89, 112"/></wikitext> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} c1n25du1v7avebl40b22027opnyxvxi 617456 617455 2026-07-16T02:53:50Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617456 wikitext text/x-wiki '''উপযোগিতাবাদ''' ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]: Utilitarianism) হৈছে নীতিশাস্ত্ৰৰ এক প্ৰকাৰৰ তত্ত্ব, যি প্ৰভাৱিত ব্যক্তিসকলৰ সুখ আৰু কল্যাণ সৰ্বাধিক কৰা কাৰ্যসমূহৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়ে।<ref>Duignan, Brian. [1999] 2000. "[https://www.britannica.com/topic/utilitarianism-philosophy Utilitarianism]" (revised). ''Encyclopædia Britannica''. Retrieved 5 July 2020.</ref><ref>{{cite web|title=Utilitarianism|url=https://ethicsunwrapped.utexas.edu/glossary/utilitarianism|access-date=2020-05-27|website=Ethics Unwrapped|publisher=McCombs School of Business|location=Austin, TX|language=en-US}}</ref> অৰ্থাৎ, উপযোগিতাবাদী চিন্তাধাৰাই সৰ্বাধিক সংখ্যক মানুহৰ বাবে সৰ্বাধিক কল্যাণ সাধন কৰা কাৰ্যক উৎসাহিত কৰে। যদিও উপযোগিতাবাদৰ বিভিন্ন প্ৰকাৰে ভিন্ন ভিন্ন চৰিত্ৰ প্ৰদৰ্শন কৰে, তথাপিও এই সকলোবোৰৰ মূল ভিত্তি হৈছে কোনো এক প্ৰকাৰে 'উপযোগিতা' (utility) সৰ্বাধিক কৰা, যাক প্ৰায়েই সামগ্ৰিক কল্যাণ বা তেনে সম্পৰ্কীয় ধাৰণাৰে সংজ্ঞায়িত কৰা হয়। উদাহৰণস্বৰূপ, উপযোগিতাবাদৰ প্ৰতিষ্ঠাতা জেৰেমী বেন্থালে 'উপযোগিতা'ক এনে এক ক্ষমতা হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল, যাৰ দ্বাৰা কোনো কাৰ্য বা বস্তুৱে প্ৰভাৱিত ব্যক্তিসকলৰ বাবে লাভাগ্ৰহণ, আনন্দ, সুখ আৰু কল্যাণ কঢ়িয়াই আনিব পাৰে অথবা ক্ষতি, বেদনা আৰু অসন্তুষ্টি প্ৰতিৰোধ কৰিব পাৰে। উপযোগিতাবাদ হৈছে পৰিণামবাদ (consequentialism)-ৰ এটা ৰূপ, য’ত কোৱা হয় যে যিকোনো কাৰ্যৰ পৰিণাম বা ফলাফলেই হৈছে ভাল-বেয়া বা শুদ্ধ-অশুদ্ধ বিচাৰ কৰাৰ একমাত্ৰ মাপকাঠী। পৰিণামবাদৰ অন্যান্য ৰূপ যেনে— অহংবাদ (egoism) আৰু পৰাৰ্থবাদ (altruism)-ৰ দৰে নহয়, সমতাবাদী উপযোগিতাবাদে সমগ্ৰ মানৱজাতি বা সকলো চেতনাসম্পন্ন জীৱৰ স্বাৰ্থক সমভাৱে বিবেচনা কৰে। উপযোগিতাবাদৰ সমৰ্থকসকলৰ মাজত কেইবাটাও বিষয়ত মতানৈক্য আছে, যেনে— সম্ভাৱ্য ফলাফলৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি কাৰ্য বাছনি কৰা উচিত নে (act utilitarianism), নে উপযোগিতা সৰ্বাধিক কৰা নিয়মসমূহকহে মানি চলা উচিত (rule utilitarianism)। আকৌ সামগ্ৰিক উপযোগিতা (total utilitarianism) নে গড় উপযোগিতা (average utilitarianism) সৰ্বাধিক কৰা উচিত, তাক লৈও মতভেদ দেখা পোৱা যায়। এই তত্ত্বৰ বীজ সুখবাদী এৰিষ্টীপাছ আৰু এপিকুৰাছৰ দৰ্শনত পোৱা যায়, যিসকলে সুখক একমাত্ৰ কল্যাণ বুলি গণ্য কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰিও প্ৰাচীন চীনৰ দাৰ্শনিক ম’জি (Mozi)-ৰ ৰাজ্যিক পৰিণামবাদ, যিয়ে লাভ সৰ্বাধিক কৰা আৰু ক্ষতি হ্ৰাস কৰাৰ তত্ত্ব বিকাশ কৰিছিল, আৰু মধ্যযুগীয় ভাৰতীয় দাৰ্শনিক শান্তীদেৱৰ কৰ্মৰাজিতো ইয়াৰ আভাস পোৱা যায়। আধুনিক উপযোগিতাবাদৰ পৰম্পৰা জেৰেমী বেন্থালৰ পৰা আৰম্ভ হৈছিল আৰু ইয়াক [[জন ষ্টুৱাৰ্ট মিল]], হেনৰী চিদৱিক, আৰ. এম. হেয়াৰ আৰু পিটাৰ ছিংগাৰৰ দৰে দাৰ্শনিকসকলে আগুৱাই লৈ গৈছিল। এই ধাৰণাটো সমাজ কল্যাণ অৰ্থনীতি, ন্যায়ৰ প্ৰশ্ন, গোলকীয় দৰিদ্ৰতাৰ সংকট, খাদ্যৰ বাবে পশুপালনৰ নৈতিকতা আৰু মানৱ জাতিৰ বাবে মহাবিনাশৰ বিপৰ্যয় এৰাই চলাৰ গুৰুত্ব আদি ক্ষেত্ৰত প্ৰয়োগ কৰা হৈছে। == ব্যুৎপত্তি == জেৰেমী বেন্থালৰ দ্বাৰা প্ৰতিষ্ঠিত উপযোগিতাবাদী দৰ্শন 'বেন্থামবাদ'ক তেওঁৰ উত্তৰাধিকাৰী জন ষ্টুয়াৰ্ট মিলে যথেষ্ট সংশোধন কৰিছিল আৰু 'উপযোগিতাবাদ' (utilitarianism) শব্দটো জনপ্ৰিয় কৰি তুলিছিল।<ref name="Habibi 2001 89, 112">{{cite book | last=Habibi | first=Don | chapter=Mill's Moral Philosophy | title=John Stuart Mill and the Ethic of Human Growth | publisher=Springer Netherlands | location=Dordrecht | year=2001 | isbn=978-90-481-5668-9 | pages=89–90, 112| doi=10.1007/978-94-017-2010-6_3 }}</ref> ১৮৬১ চনত মিলে উল্লেখ কৰিছিল যে তেওঁ নিজেই 'ইউটিলিটেৰিয়ান' শব্দটো প্ৰথম ব্যৱহাৰ কৰা ব্যক্তি বুলি বিশ্বাস কৰাৰ কাৰণ আছে, যদিও তেওঁ ইয়াক উদ্ভাৱন কৰা নাছিল, বৰঞ্চ জন গাল্টৰ ১৮২১ চনৰ উপন্যাস 'এনেলছ অৱ দ্য পেৰিছ'ত প্ৰকাশ পোৱা এক খণ্ড বাক্যৰ পৰা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>Mill, John Stuart. 1861. ''wikisource:Utilitarianism''. n1.</ref> অৱশ্যে, মিল সম্ভৱতঃ অৱগত নাছিল যে বেন্থালে ইতিপূৰ্বে ১৭৮১ চনত জৰ্জ উইলছনলৈ আৰু ১৮০২ চনত এচিয়েন ডুমণ্টলৈ লিখা পত্ৰত 'ইউটিলিটেৰিয়ান' শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name="Habibi 2001 89, 112"/></wikitext> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} dew9i5uuf3bkkb68rgclxf7v1whgtnu 617457 617456 2026-07-16T02:54:45Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617457 wikitext text/x-wiki '''উপযোগিতাবাদ''' ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]: Utilitarianism) হৈছে নীতিশাস্ত্ৰৰ এক প্ৰকাৰৰ তত্ত্ব, যি প্ৰভাৱিত ব্যক্তিসকলৰ সুখ আৰু কল্যাণ সৰ্বাধিক কৰা কাৰ্যসমূহৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়ে।<ref>Duignan, Brian. [1999] 2000. "[https://www.britannica.com/topic/utilitarianism-philosophy Utilitarianism]" (revised). ''Encyclopædia Britannica''. Retrieved 5 July 2020.</ref><ref>{{cite web|title=Utilitarianism|url=https://ethicsunwrapped.utexas.edu/glossary/utilitarianism|access-date=2020-05-27|website=Ethics Unwrapped|publisher=McCombs School of Business|location=Austin, TX|language=en-US}}</ref> অৰ্থাৎ, উপযোগিতাবাদী চিন্তাধাৰাই সৰ্বাধিক সংখ্যক মানুহৰ বাবে সৰ্বাধিক কল্যাণ সাধন কৰা কাৰ্যক উৎসাহিত কৰে। যদিও উপযোগিতাবাদৰ বিভিন্ন প্ৰকাৰে ভিন্ন ভিন্ন চৰিত্ৰ প্ৰদৰ্শন কৰে, তথাপিও এই সকলোবোৰৰ মূল ভিত্তি হৈছে কোনো এক প্ৰকাৰে 'উপযোগিতা' (utility) সৰ্বাধিক কৰা, যাক প্ৰায়েই সামগ্ৰিক কল্যাণ বা তেনে সম্পৰ্কীয় ধাৰণাৰে সংজ্ঞায়িত কৰা হয়। উদাহৰণস্বৰূপ, উপযোগিতাবাদৰ প্ৰতিষ্ঠাতা জেৰেমী বেন্থালে 'উপযোগিতা'ক এনে এক ক্ষমতা হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল, যাৰ দ্বাৰা কোনো কাৰ্য বা বস্তুৱে প্ৰভাৱিত ব্যক্তিসকলৰ বাবে লাভাগ্ৰহণ, আনন্দ, সুখ আৰু কল্যাণ কঢ়িয়াই আনিব পাৰে অথবা ক্ষতি, বেদনা আৰু অসন্তুষ্টি প্ৰতিৰোধ কৰিব পাৰে। উপযোগিতাবাদ হৈছে পৰিণামবাদ (consequentialism)-ৰ এটা ৰূপ, য’ত কোৱা হয় যে যিকোনো কাৰ্যৰ পৰিণাম বা ফলাফলেই হৈছে ভাল-বেয়া বা শুদ্ধ-অশুদ্ধ বিচাৰ কৰাৰ একমাত্ৰ মাপকাঠী। পৰিণামবাদৰ অন্যান্য ৰূপ যেনে— অহংবাদ (egoism) আৰু পৰাৰ্থবাদ (altruism)-ৰ দৰে নহয়, সমতাবাদী উপযোগিতাবাদে সমগ্ৰ মানৱজাতি বা সকলো চেতনাসম্পন্ন জীৱৰ স্বাৰ্থক সমভাৱে বিবেচনা কৰে। উপযোগিতাবাদৰ সমৰ্থকসকলৰ মাজত কেইবাটাও বিষয়ত মতানৈক্য আছে, যেনে— সম্ভাৱ্য ফলাফলৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি কাৰ্য বাছনি কৰা উচিত নে, নে উপযোগিতা সৰ্বাধিক কৰা নিয়মসমূহকহে মানি চলা উচিত শ। আকৌ সামগ্ৰিক উপযোগিতা (total utilitarianism) নে গড় উপযোগিতা (average utilitarianism) সৰ্বাধিক কৰা উচিত, তাক লৈও মতভেদ দেখা পোৱা যায়। এই তত্ত্বৰ বীজ সুখবাদী এৰিষ্টীপাছ আৰু এপিকুৰাছৰ দৰ্শনত পোৱা যায়, যিসকলে সুখক একমাত্ৰ কল্যাণ বুলি গণ্য কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰিও প্ৰাচীন চীনৰ দাৰ্শনিক ম’জিৰ ৰাজ্যিক পৰিণামবাদ, যিয়ে লাভ সৰ্বাধিক কৰা আৰু ক্ষতি হ্ৰাস কৰাৰ তত্ত্ব বিকাশ কৰিছিল, আৰু মধ্যযুগীয় ভাৰতীয় দাৰ্শনিক শান্তীদেৱৰ কৰ্মৰাজিতো ইয়াৰ আভাস পোৱা যায়। আধুনিক উপযোগিতাবাদৰ পৰম্পৰা জেৰেমী বেন্থালৰ পৰা আৰম্ভ হৈছিল আৰু ইয়াক [[জন ষ্টুৱাৰ্ট মিল]], হেনৰী চিদৱিক, আৰ. এম. হেয়াৰ আৰু পিটাৰ ছিংগাৰৰ দৰে দাৰ্শনিকসকলে আগুৱাই লৈ গৈছিল। এই ধাৰণাটো সমাজ কল্যাণ অৰ্থনীতি, ন্যায়ৰ প্ৰশ্ন, গোলকীয় দৰিদ্ৰতাৰ সংকট, খাদ্যৰ বাবে পশুপালনৰ নৈতিকতা আৰু মানৱ জাতিৰ বাবে মহাবিনাশৰ বিপৰ্যয় এৰাই চলাৰ গুৰুত্ব আদি ক্ষেত্ৰত প্ৰয়োগ কৰা হৈছে। == ব্যুৎপত্তি == জেৰেমী বেন্থালৰ দ্বাৰা প্ৰতিষ্ঠিত উপযোগিতাবাদী দৰ্শন 'বেন্থামবাদ'ক তেওঁৰ উত্তৰাধিকাৰী জন ষ্টুয়াৰ্ট মিলে যথেষ্ট সংশোধন কৰিছিল আৰু 'উপযোগিতাবাদ' (utilitarianism) শব্দটো জনপ্ৰিয় কৰি তুলিছিল।<ref name="Habibi 2001 89, 112">{{cite book | last=Habibi | first=Don | chapter=Mill's Moral Philosophy | title=John Stuart Mill and the Ethic of Human Growth | publisher=Springer Netherlands | location=Dordrecht | year=2001 | isbn=978-90-481-5668-9 | pages=89–90, 112| doi=10.1007/978-94-017-2010-6_3 }}</ref> ১৮৬১ চনত মিলে উল্লেখ কৰিছিল যে তেওঁ নিজেই 'ইউটিলিটেৰিয়ান' শব্দটো প্ৰথম ব্যৱহাৰ কৰা ব্যক্তি বুলি বিশ্বাস কৰাৰ কাৰণ আছে, যদিও তেওঁ ইয়াক উদ্ভাৱন কৰা নাছিল, বৰঞ্চ জন গাল্টৰ ১৮২১ চনৰ উপন্যাস 'এনেলছ অৱ দ্য পেৰিছ'ত প্ৰকাশ পোৱা এক খণ্ড বাক্যৰ পৰা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>Mill, John Stuart. 1861. ''wikisource:Utilitarianism''. n1.</ref> অৱশ্যে, মিল সম্ভৱতঃ অৱগত নাছিল যে বেন্থালে ইতিপূৰ্বে ১৭৮১ চনত জৰ্জ উইলছনলৈ আৰু ১৮০২ চনত এচিয়েন ডুমণ্টলৈ লিখা পত্ৰত 'ইউটিলিটেৰিয়ান' শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name="Habibi 2001 89, 112"/></wikitext> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} h0xiurgtzhpcq2ykz36z5azr5xsfhfy 617458 617457 2026-07-16T02:55:02Z Kandarpajit Kallol 6257 617458 wikitext text/x-wiki '''উপযোগিতাবাদ''' ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]: Utilitarianism) হৈছে নীতিশাস্ত্ৰৰ এক প্ৰকাৰৰ তত্ত্ব, যি প্ৰভাৱিত ব্যক্তিসকলৰ সুখ আৰু কল্যাণ সৰ্বাধিক কৰা কাৰ্যসমূহৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়ে।<ref>Duignan, Brian. [1999] 2000. "[https://www.britannica.com/topic/utilitarianism-philosophy Utilitarianism]" (revised). ''Encyclopædia Britannica''. Retrieved 5 July 2020.</ref><ref>{{cite web|title=Utilitarianism|url=https://ethicsunwrapped.utexas.edu/glossary/utilitarianism|access-date=2020-05-27|website=Ethics Unwrapped|publisher=McCombs School of Business|location=Austin, TX|language=en-US}}</ref> অৰ্থাৎ, উপযোগিতাবাদী চিন্তাধাৰাই সৰ্বাধিক সংখ্যক মানুহৰ বাবে সৰ্বাধিক কল্যাণ সাধন কৰা কাৰ্যক উৎসাহিত কৰে। যদিও উপযোগিতাবাদৰ বিভিন্ন প্ৰকাৰে ভিন্ন ভিন্ন চৰিত্ৰ প্ৰদৰ্শন কৰে, তথাপিও এই সকলোবোৰৰ মূল ভিত্তি হৈছে কোনো এক প্ৰকাৰে 'উপযোগিতা' (utility) সৰ্বাধিক কৰা, যাক প্ৰায়েই সামগ্ৰিক কল্যাণ বা তেনে সম্পৰ্কীয় ধাৰণাৰে সংজ্ঞায়িত কৰা হয়। উদাহৰণস্বৰূপ, উপযোগিতাবাদৰ প্ৰতিষ্ঠাতা জেৰেমী বেন্থালে 'উপযোগিতা'ক এনে এক ক্ষমতা হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল, যাৰ দ্বাৰা কোনো কাৰ্য বা বস্তুৱে প্ৰভাৱিত ব্যক্তিসকলৰ বাবে লাভাগ্ৰহণ, আনন্দ, সুখ আৰু কল্যাণ কঢ়িয়াই আনিব পাৰে অথবা ক্ষতি, বেদনা আৰু অসন্তুষ্টি প্ৰতিৰোধ কৰিব পাৰে। উপযোগিতাবাদ হৈছে পৰিণামবাদ (consequentialism)-ৰ এটা ৰূপ, য’ত কোৱা হয় যে যিকোনো কাৰ্যৰ পৰিণাম বা ফলাফলেই হৈছে ভাল-বেয়া বা শুদ্ধ-অশুদ্ধ বিচাৰ কৰাৰ একমাত্ৰ মাপকাঠী। পৰিণামবাদৰ অন্যান্য ৰূপ যেনে— অহংবাদ (egoism) আৰু পৰাৰ্থবাদ (altruism)-ৰ দৰে নহয়, সমতাবাদী উপযোগিতাবাদে সমগ্ৰ মানৱজাতি বা সকলো চেতনাসম্পন্ন জীৱৰ স্বাৰ্থক সমভাৱে বিবেচনা কৰে। উপযোগিতাবাদৰ সমৰ্থকসকলৰ মাজত কেইবাটাও বিষয়ত মতানৈক্য আছে, যেনে— সম্ভাৱ্য ফলাফলৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি কাৰ্য বাছনি কৰা উচিত নে, নে উপযোগিতা সৰ্বাধিক কৰা নিয়মসমূহকহে মানি চলা উচিত শ। আকৌ সামগ্ৰিক উপযোগিতা (total utilitarianism) নে গড় উপযোগিতা (average utilitarianism) সৰ্বাধিক কৰা উচিত, তাক লৈও মতভেদ দেখা পোৱা যায়। এই তত্ত্বৰ বীজ সুখবাদী এৰিষ্টীপাছ আৰু এপিকুৰাছৰ দৰ্শনত পোৱা যায়, যিসকলে সুখক একমাত্ৰ কল্যাণ বুলি গণ্য কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰিও প্ৰাচীন চীনৰ দাৰ্শনিক ম’জিৰ ৰাজ্যিক পৰিণামবাদ, যিয়ে লাভ সৰ্বাধিক কৰা আৰু ক্ষতি হ্ৰাস কৰাৰ তত্ত্ব বিকাশ কৰিছিল, আৰু মধ্যযুগীয় ভাৰতীয় দাৰ্শনিক শান্তীদেৱৰ কৰ্মৰাজিতো ইয়াৰ আভাস পোৱা যায়। আধুনিক উপযোগিতাবাদৰ পৰম্পৰা জেৰেমী বেন্থালৰ পৰা আৰম্ভ হৈছিল আৰু ইয়াক [[জন ষ্টুৱাৰ্ট মিল]], হেনৰী চিদৱিক, আৰ. এম. হেয়াৰ আৰু পিটাৰ ছিংগাৰৰ দৰে দাৰ্শনিকসকলে আগুৱাই লৈ গৈছিল। এই ধাৰণাটো সমাজ কল্যাণ অৰ্থনীতি, ন্যায়ৰ প্ৰশ্ন, গোলকীয় দৰিদ্ৰতাৰ সংকট, খাদ্যৰ বাবে পশুপালনৰ নৈতিকতা আৰু মানৱ জাতিৰ বাবে মহাবিনাশৰ বিপৰ্যয় এৰাই চলাৰ গুৰুত্ব আদি ক্ষেত্ৰত প্ৰয়োগ কৰা হৈছে। == ব্যুৎপত্তি == জেৰেমী বেন্থালৰ দ্বাৰা প্ৰতিষ্ঠিত উপযোগিতাবাদী দৰ্শন 'বেন্থামবাদ'ক তেওঁৰ উত্তৰাধিকাৰী জন ষ্টুয়াৰ্ট মিলে যথেষ্ট সংশোধন কৰিছিল আৰু 'উপযোগিতাবাদ' (utilitarianism) শব্দটো জনপ্ৰিয় কৰি তুলিছিল।<ref name="Habibi 2001 89, 112">{{cite book | last=Habibi | first=Don | chapter=Mill's Moral Philosophy | title=John Stuart Mill and the Ethic of Human Growth | publisher=Springer Netherlands | location=Dordrecht | year=2001 | isbn=978-90-481-5668-9 | pages=89–90, 112| doi=10.1007/978-94-017-2010-6_3 }}</ref> ১৮৬১ চনত মিলে উল্লেখ কৰিছিল যে তেওঁ নিজেই 'ইউটিলিটেৰিয়ান' শব্দটো প্ৰথম ব্যৱহাৰ কৰা ব্যক্তি বুলি বিশ্বাস কৰাৰ কাৰণ আছে, যদিও তেওঁ ইয়াক উদ্ভাৱন কৰা নাছিল, বৰঞ্চ জন গাল্টৰ ১৮২১ চনৰ উপন্যাস 'এনেলছ অৱ দ্য পেৰিছ'ত প্ৰকাশ পোৱা এক খণ্ড বাক্যৰ পৰা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>Mill, John Stuart. 1861. ''wikisource:Utilitarianism''. n1.</ref> অৱশ্যে, মিল সম্ভৱতঃ অৱগত নাছিল যে বেন্থালে ইতিপূৰ্বে ১৭৮১ চনত জৰ্জ উইলছনলৈ আৰু ১৮০২ চনত এচিয়েন ডুমণ্টলৈ লিখা পত্ৰত 'ইউটিলিটেৰিয়ান' শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name="Habibi 2001 89, 112"/> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} pw5xyk5qm64zu8gkkm9hbhse15zuv1v 617459 617458 2026-07-16T02:55:16Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:দৰ্শন]] using [[WP:HC|HotCat]] 617459 wikitext text/x-wiki '''উপযোগিতাবাদ''' ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]: Utilitarianism) হৈছে নীতিশাস্ত্ৰৰ এক প্ৰকাৰৰ তত্ত্ব, যি প্ৰভাৱিত ব্যক্তিসকলৰ সুখ আৰু কল্যাণ সৰ্বাধিক কৰা কাৰ্যসমূহৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়ে।<ref>Duignan, Brian. [1999] 2000. "[https://www.britannica.com/topic/utilitarianism-philosophy Utilitarianism]" (revised). ''Encyclopædia Britannica''. Retrieved 5 July 2020.</ref><ref>{{cite web|title=Utilitarianism|url=https://ethicsunwrapped.utexas.edu/glossary/utilitarianism|access-date=2020-05-27|website=Ethics Unwrapped|publisher=McCombs School of Business|location=Austin, TX|language=en-US}}</ref> অৰ্থাৎ, উপযোগিতাবাদী চিন্তাধাৰাই সৰ্বাধিক সংখ্যক মানুহৰ বাবে সৰ্বাধিক কল্যাণ সাধন কৰা কাৰ্যক উৎসাহিত কৰে। যদিও উপযোগিতাবাদৰ বিভিন্ন প্ৰকাৰে ভিন্ন ভিন্ন চৰিত্ৰ প্ৰদৰ্শন কৰে, তথাপিও এই সকলোবোৰৰ মূল ভিত্তি হৈছে কোনো এক প্ৰকাৰে 'উপযোগিতা' (utility) সৰ্বাধিক কৰা, যাক প্ৰায়েই সামগ্ৰিক কল্যাণ বা তেনে সম্পৰ্কীয় ধাৰণাৰে সংজ্ঞায়িত কৰা হয়। উদাহৰণস্বৰূপ, উপযোগিতাবাদৰ প্ৰতিষ্ঠাতা জেৰেমী বেন্থালে 'উপযোগিতা'ক এনে এক ক্ষমতা হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল, যাৰ দ্বাৰা কোনো কাৰ্য বা বস্তুৱে প্ৰভাৱিত ব্যক্তিসকলৰ বাবে লাভাগ্ৰহণ, আনন্দ, সুখ আৰু কল্যাণ কঢ়িয়াই আনিব পাৰে অথবা ক্ষতি, বেদনা আৰু অসন্তুষ্টি প্ৰতিৰোধ কৰিব পাৰে। উপযোগিতাবাদ হৈছে পৰিণামবাদ (consequentialism)-ৰ এটা ৰূপ, য’ত কোৱা হয় যে যিকোনো কাৰ্যৰ পৰিণাম বা ফলাফলেই হৈছে ভাল-বেয়া বা শুদ্ধ-অশুদ্ধ বিচাৰ কৰাৰ একমাত্ৰ মাপকাঠী। পৰিণামবাদৰ অন্যান্য ৰূপ যেনে— অহংবাদ (egoism) আৰু পৰাৰ্থবাদ (altruism)-ৰ দৰে নহয়, সমতাবাদী উপযোগিতাবাদে সমগ্ৰ মানৱজাতি বা সকলো চেতনাসম্পন্ন জীৱৰ স্বাৰ্থক সমভাৱে বিবেচনা কৰে। উপযোগিতাবাদৰ সমৰ্থকসকলৰ মাজত কেইবাটাও বিষয়ত মতানৈক্য আছে, যেনে— সম্ভাৱ্য ফলাফলৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি কাৰ্য বাছনি কৰা উচিত নে, নে উপযোগিতা সৰ্বাধিক কৰা নিয়মসমূহকহে মানি চলা উচিত শ। আকৌ সামগ্ৰিক উপযোগিতা (total utilitarianism) নে গড় উপযোগিতা (average utilitarianism) সৰ্বাধিক কৰা উচিত, তাক লৈও মতভেদ দেখা পোৱা যায়। এই তত্ত্বৰ বীজ সুখবাদী এৰিষ্টীপাছ আৰু এপিকুৰাছৰ দৰ্শনত পোৱা যায়, যিসকলে সুখক একমাত্ৰ কল্যাণ বুলি গণ্য কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰিও প্ৰাচীন চীনৰ দাৰ্শনিক ম’জিৰ ৰাজ্যিক পৰিণামবাদ, যিয়ে লাভ সৰ্বাধিক কৰা আৰু ক্ষতি হ্ৰাস কৰাৰ তত্ত্ব বিকাশ কৰিছিল, আৰু মধ্যযুগীয় ভাৰতীয় দাৰ্শনিক শান্তীদেৱৰ কৰ্মৰাজিতো ইয়াৰ আভাস পোৱা যায়। আধুনিক উপযোগিতাবাদৰ পৰম্পৰা জেৰেমী বেন্থালৰ পৰা আৰম্ভ হৈছিল আৰু ইয়াক [[জন ষ্টুৱাৰ্ট মিল]], হেনৰী চিদৱিক, আৰ. এম. হেয়াৰ আৰু পিটাৰ ছিংগাৰৰ দৰে দাৰ্শনিকসকলে আগুৱাই লৈ গৈছিল। এই ধাৰণাটো সমাজ কল্যাণ অৰ্থনীতি, ন্যায়ৰ প্ৰশ্ন, গোলকীয় দৰিদ্ৰতাৰ সংকট, খাদ্যৰ বাবে পশুপালনৰ নৈতিকতা আৰু মানৱ জাতিৰ বাবে মহাবিনাশৰ বিপৰ্যয় এৰাই চলাৰ গুৰুত্ব আদি ক্ষেত্ৰত প্ৰয়োগ কৰা হৈছে। == ব্যুৎপত্তি == জেৰেমী বেন্থালৰ দ্বাৰা প্ৰতিষ্ঠিত উপযোগিতাবাদী দৰ্শন 'বেন্থামবাদ'ক তেওঁৰ উত্তৰাধিকাৰী জন ষ্টুয়াৰ্ট মিলে যথেষ্ট সংশোধন কৰিছিল আৰু 'উপযোগিতাবাদ' (utilitarianism) শব্দটো জনপ্ৰিয় কৰি তুলিছিল।<ref name="Habibi 2001 89, 112">{{cite book | last=Habibi | first=Don | chapter=Mill's Moral Philosophy | title=John Stuart Mill and the Ethic of Human Growth | publisher=Springer Netherlands | location=Dordrecht | year=2001 | isbn=978-90-481-5668-9 | pages=89–90, 112| doi=10.1007/978-94-017-2010-6_3 }}</ref> ১৮৬১ চনত মিলে উল্লেখ কৰিছিল যে তেওঁ নিজেই 'ইউটিলিটেৰিয়ান' শব্দটো প্ৰথম ব্যৱহাৰ কৰা ব্যক্তি বুলি বিশ্বাস কৰাৰ কাৰণ আছে, যদিও তেওঁ ইয়াক উদ্ভাৱন কৰা নাছিল, বৰঞ্চ জন গাল্টৰ ১৮২১ চনৰ উপন্যাস 'এনেলছ অৱ দ্য পেৰিছ'ত প্ৰকাশ পোৱা এক খণ্ড বাক্যৰ পৰা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>Mill, John Stuart. 1861. ''wikisource:Utilitarianism''. n1.</ref> অৱশ্যে, মিল সম্ভৱতঃ অৱগত নাছিল যে বেন্থালে ইতিপূৰ্বে ১৭৮১ চনত জৰ্জ উইলছনলৈ আৰু ১৮০২ চনত এচিয়েন ডুমণ্টলৈ লিখা পত্ৰত 'ইউটিলিটেৰিয়ান' শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name="Habibi 2001 89, 112"/> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:দৰ্শন]] em4s8b9q823vxzjnf7xnxm3l9ppbn6y ৱান হাণ্ড্ৰেড ইয়েৰ্ছ অৱ চলিটিউড 0 137390 617397 613927 2026-07-15T19:17:29Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617397 wikitext text/x-wiki {{unreferenced}}{{পোখালি}} '''''ৱান্ হাণ্ড্ৰেড্ ইয়াৰ্ছ অৱ্ চলিটিউড্''''' ''(Spanish: Cien aṇos de spledad)'' কলম্বিয়ান লেখক গাব্ৰিয়েল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ দ্বাৰা ৰচিত, ১৯৬৭ চনত প্ৰকাশিত এখন উপন্য‍াস। মাক’ণ্ড’ নামৰ কাল্পনিক চহৰ এখনৰ প্ৰতিষ্ঠাতা, প্ৰধান জ’চ্ আৰকাদিঅ’ বুয়েন্দিয়া আৰু তেওঁৰ বুয়েন্দি‍য়া পৰিয়ালৰ বহু-প্ৰাজন্মিক গাঁথাই গ্ৰন্থখনৰ মূল উপজীৱ‍্য । মাৰ্কেজৰ এই গ্ৰন্থখন বিশ্ব সাহিত‍্যৰ এক অন‍্যতম মহান কীৰ্তি বুলি ইতিমধ‍্যে পৰিগণিত হৈছে । ২০০৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত স্পেইনৰ কাৰ্টাজিনা চহৰত অনুষ্ঠিত চতুৰ্থ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় স্পেনিছ ভাষা সন্মিলনত ই স্পেনিছ ভাষাৰ এক অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ সাহিত্যকৰ্ম হিচাপে স্বীকৃত হৈছিল। == পটভূমি == ১৯৬৫ চনত মাৰ্কেজ সপৰিয়ালে আকাপুল্ক' চহৰলৈ ফুৰিবলৈ গৈছিল। [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] 4ycqg833ovki6dwmf72orjxh2r6c217 617398 617397 2026-07-15T19:25:00Z Kandarpajit Kallol 6257 617398 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Infobox book | name = ৱান হাণ্ড্ৰেড ইয়েৰ্ছ অৱ চলিটিউড<br>One Hundred Years of Solitude | title_orig = Cien años de soledad | translator = গ্ৰেগৰী ৰাবাচা | image = | caption = প্ৰথম সংস্কৰণৰটোপাট | author = গেব্ৰিয়েল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজ | illustrator = | cover_artist = | country = [[আৰ্জেণ্টিনা]] <!--PLEASE do not change this to Colombia. Argentina refers to the initial country of publication, not the author's nationality or the book's setting.--> | language = [[স্পেনিছ ভাষা|স্পেনিছ]] | series = | genre = {{hlist|যাদুকৰী বাস্তৱবাদ|{{nowrap|পাৰিবাৰিক আখ্যান<ref>{{cite book |last1=Martin |first1=Gerald |title=The Cambridge Introduction to Gabriel García Márquez |date=April 26, 2012 |publisher=[[Cambridge University Press]] |location=Cambridge |page=50 |quote=One Hundred Years of Solitude is a family saga, or indeed, if one prefers, a postmodernist parody of a family saga.}}</ref>}}}} | release_date = মে' ১৯৬৭ | english_pub_date = ১৯৭০ | publisher = এডিটৰিয়েল চুদামেৰিকানা | publisher2 = {{Plainlist| * [[হাৰপাৰ এণ্ড ৰ’]] (আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ) * [[জোনাথন কেপ]] (যুক্তৰাজ্য)}} | oclc = 17522865 | preceded_by = | followed_by = | pages = 422 }} '''''ৱান হাণ্ড্ৰেড ইয়েৰ্ছ অৱ চলিটিউড''''' ([[স্পেনিছ]]: Cien años de soledad) হৈছে কলম্বিয়াৰ লেখক গেব্ৰিয়েল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ ১৯৬৭ চনৰ এখন [[উপন্যাস]]। ইয়াত বুয়েনদিয়া পৰিয়ালৰ বহু প্ৰজন্মৰ কাহিনী বৰ্ণনা কৰা হৈছে, যাৰ মূল পুৰুষ জোচে আৰ্কাডিঅ’ বুয়েনদিয়াই মাকোণ্ডো নামৰ এক কাল্পনিক চহৰৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। এই উপন্যাসখনক প্ৰায়েই বিশ্ব সাহিত্যৰ অন্যতম সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ কৃতি হিচাপে আখ্যা দিয়া হয়।<ref name="oedb.org">{{cite web|url=https://oedb.org|title=The 50 Most Influential Books of All Time|website=Open Education Database|date=26 January 2010}}</ref><ref>{{cite web|url=https://thegreatestbooks.org|title=The Greatest Books|website=thegreatestbooks.org|access-date=2020-07-22|archive-date=2021-05-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512211207/https://thegreatestbooks.org|url-status=dead}}</ref><ref name="telegraph.co.uk">{{cite news|url=https://telegraph.co.uk|title=The 100 greatest novels of all time|website=The Telegraph|date=23 July 2021|last1=Writers|first1=Telegraph}}</ref><ref>{{cite web|url=https://penguin.co.uk|title=100 must-read classic books, as chosen by our readers|website=Penguin|date=26 May 2022 }}</ref> ২০০৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত কাৰ্টাহেনা ডি ইণ্ডিয়াছত অনুষ্ঠিত হোৱা চতুৰ্থ স্পেনিছ ভাষাৰ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সন্মিলনত ইয়াক [[স্পেনিছ ভাষা]]ৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কৰ্ম হিচাপে স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Agradecimiento |url=https://congresosdelalengua.es |website=Congresos Internacionales de la Lengua Española |access-date=31 August 2024 |language=Spanish}}</ref><ref>{{cite news |last1=Tovar |first1=Guillermo |title=Gabriel García Márquez será el personaggio central del IV Congreso de la Lengua |url=https://elmundo.es |access-date=31 August 2024 |work=[[El Mundo (Spain)]] |agency=[[EFE]] |date=22 March 2007 |language=Spanish}}</ref> কিতাপখনৰ যাদুকৰী বাস্তৱবাদী শৈলী আৰু ইয়াৰ বিষয়বস্তুৱে ১৯৬০ আৰু ১৯৭০ চনৰ লেটিন আমেৰিকান বুম সাহিত্য আন্দোলনৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰতিনিধিত্বমূলক উপন্যাস হিচাপে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। এই শৈলীটো ইউৰোপীয় আৰু উত্তৰ আমেৰিকীয় [[আধুনিকতাবাদ]]ৰ লগতে কিউবাৰ 'ভেংগাৰ্ডিয়া' (Avant-Garde) সাহিত্য আন্দোলনৰ দ্বাৰা প্ৰভাৱিত আছিল।<ref>{{Cite journal |last=Martin |first=Gerald |date=1984 |title=Boom, Yes; 'New' Novel, No: Further Reflections on the Optical Illusions of the 1960s in Latin America |url=https://jstor.org |journal=Bulletin of Latin American Research |volume=3 |issue=2 |pages=53–63 |doi=10.2307/3338252|jstor=3338252 |url-access=subscription }}</ref> ১৯৬৭ চনৰ মে' মাহত বুয়েনছ এয়াৰছত এডিটৰিয়েল চুদামেৰিকানাৰ দ্বাৰা প্ৰথম প্ৰকাশ পোৱাৰ পিছৰে পৰা, কিতাপখন ৪৬টা ভাষালৈ অনূদিত হৈছে আৰু ইয়াৰ ৫ কোটিতকৈও অধিক কপি বিক্ৰী হৈছে।<ref>{{cite web|url=https://culturacolectiva.com|title=Esto es lo que sabemos de la serie de 'Cien Años de Soledad' que producirá Netflix|website=culturacolectiva.com|date=29 September 2020}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economist.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20170906091425/https://economist.com|url-status=dead|archive-date=2017-09-06|title=The magician in his labyrinth|newspaper=[[The Economist]] |date=2017-09-06|access-date=2020-04-16}}</ref><ref name="Bell">{{cite book |title=Gabriel García Márquez's One Hundred Years of Solitude: A Casebook |last=Bell-Villada |first=Gene H. |author-link=Gene H. Bell-Villada |year=2002 |publisher=Oxford University Press |isbn=0-19-514455-4 }}</ref><ref name = "PSinsights">''One Hundred years of Solitude'', by Gabriel García Márquez, 2003, Harper Collins: New York, {{ISBN|0-06-088328-6}}, post-script section entitled: 'P.S. Insights, Interviews & More' pp. 2–12</ref> গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ সৃষ্টি (magnum opus) হিচাপে বিবেচিত এই উপন্যাসখন আজিও বহুলভাৱে সমাদৃত আৰু স্পেনিছ সাহিত্যৰ লগতে সমগ্ৰ বিশ্ব সাহিত্যৰ এক অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কৃতি হিচাপে পৰিগণিত হৈছে।<ref>{{Cite web|url=http://rae.es|title = Ediciones conmemorativas | Obras | Real Academia Española}}</ref><ref name="oedb.org"/><ref name="telegraph.co.uk"/> ২০২৪ চনত, কিতাপখনক একে নামৰ এখন অনুমোদিত দূৰদৰ্শন ধাৰাবাহিকলৈ ৰূপান্তৰ কৰা হয়, যাৰ কাৰ্যবাহী প্ৰযোজক আছিল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ পুত্ৰদ্বয় আৰু ইয়াক [[নেটফ্লিক্স]]ত মুক্তি দিয়া হৈছিল। == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} 5mfrydxqghqxnw84wuexrmdln3hp5rx 617399 617398 2026-07-15T19:25:30Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:উপন্যাস]] using [[WP:HC|HotCat]] 617399 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Infobox book | name = ৱান হাণ্ড্ৰেড ইয়েৰ্ছ অৱ চলিটিউড<br>One Hundred Years of Solitude | title_orig = Cien años de soledad | translator = গ্ৰেগৰী ৰাবাচা | image = | caption = প্ৰথম সংস্কৰণৰটোপাট | author = গেব্ৰিয়েল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজ | illustrator = | cover_artist = | country = [[আৰ্জেণ্টিনা]] <!--PLEASE do not change this to Colombia. Argentina refers to the initial country of publication, not the author's nationality or the book's setting.--> | language = [[স্পেনিছ ভাষা|স্পেনিছ]] | series = | genre = {{hlist|যাদুকৰী বাস্তৱবাদ|{{nowrap|পাৰিবাৰিক আখ্যান<ref>{{cite book |last1=Martin |first1=Gerald |title=The Cambridge Introduction to Gabriel García Márquez |date=April 26, 2012 |publisher=[[Cambridge University Press]] |location=Cambridge |page=50 |quote=One Hundred Years of Solitude is a family saga, or indeed, if one prefers, a postmodernist parody of a family saga.}}</ref>}}}} | release_date = মে' ১৯৬৭ | english_pub_date = ১৯৭০ | publisher = এডিটৰিয়েল চুদামেৰিকানা | publisher2 = {{Plainlist| * [[হাৰপাৰ এণ্ড ৰ’]] (আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ) * [[জোনাথন কেপ]] (যুক্তৰাজ্য)}} | oclc = 17522865 | preceded_by = | followed_by = | pages = 422 }} '''''ৱান হাণ্ড্ৰেড ইয়েৰ্ছ অৱ চলিটিউড''''' ([[স্পেনিছ]]: Cien años de soledad) হৈছে কলম্বিয়াৰ লেখক গেব্ৰিয়েল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ ১৯৬৭ চনৰ এখন [[উপন্যাস]]। ইয়াত বুয়েনদিয়া পৰিয়ালৰ বহু প্ৰজন্মৰ কাহিনী বৰ্ণনা কৰা হৈছে, যাৰ মূল পুৰুষ জোচে আৰ্কাডিঅ’ বুয়েনদিয়াই মাকোণ্ডো নামৰ এক কাল্পনিক চহৰৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। এই উপন্যাসখনক প্ৰায়েই বিশ্ব সাহিত্যৰ অন্যতম সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ কৃতি হিচাপে আখ্যা দিয়া হয়।<ref name="oedb.org">{{cite web|url=https://oedb.org|title=The 50 Most Influential Books of All Time|website=Open Education Database|date=26 January 2010}}</ref><ref>{{cite web|url=https://thegreatestbooks.org|title=The Greatest Books|website=thegreatestbooks.org|access-date=2020-07-22|archive-date=2021-05-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512211207/https://thegreatestbooks.org|url-status=dead}}</ref><ref name="telegraph.co.uk">{{cite news|url=https://telegraph.co.uk|title=The 100 greatest novels of all time|website=The Telegraph|date=23 July 2021|last1=Writers|first1=Telegraph}}</ref><ref>{{cite web|url=https://penguin.co.uk|title=100 must-read classic books, as chosen by our readers|website=Penguin|date=26 May 2022 }}</ref> ২০০৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত কাৰ্টাহেনা ডি ইণ্ডিয়াছত অনুষ্ঠিত হোৱা চতুৰ্থ স্পেনিছ ভাষাৰ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সন্মিলনত ইয়াক [[স্পেনিছ ভাষা]]ৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কৰ্ম হিচাপে স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Agradecimiento |url=https://congresosdelalengua.es |website=Congresos Internacionales de la Lengua Española |access-date=31 August 2024 |language=Spanish}}</ref><ref>{{cite news |last1=Tovar |first1=Guillermo |title=Gabriel García Márquez será el personaggio central del IV Congreso de la Lengua |url=https://elmundo.es |access-date=31 August 2024 |work=[[El Mundo (Spain)]] |agency=[[EFE]] |date=22 March 2007 |language=Spanish}}</ref> কিতাপখনৰ যাদুকৰী বাস্তৱবাদী শৈলী আৰু ইয়াৰ বিষয়বস্তুৱে ১৯৬০ আৰু ১৯৭০ চনৰ লেটিন আমেৰিকান বুম সাহিত্য আন্দোলনৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰতিনিধিত্বমূলক উপন্যাস হিচাপে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। এই শৈলীটো ইউৰোপীয় আৰু উত্তৰ আমেৰিকীয় [[আধুনিকতাবাদ]]ৰ লগতে কিউবাৰ 'ভেংগাৰ্ডিয়া' (Avant-Garde) সাহিত্য আন্দোলনৰ দ্বাৰা প্ৰভাৱিত আছিল।<ref>{{Cite journal |last=Martin |first=Gerald |date=1984 |title=Boom, Yes; 'New' Novel, No: Further Reflections on the Optical Illusions of the 1960s in Latin America |url=https://jstor.org |journal=Bulletin of Latin American Research |volume=3 |issue=2 |pages=53–63 |doi=10.2307/3338252|jstor=3338252 |url-access=subscription }}</ref> ১৯৬৭ চনৰ মে' মাহত বুয়েনছ এয়াৰছত এডিটৰিয়েল চুদামেৰিকানাৰ দ্বাৰা প্ৰথম প্ৰকাশ পোৱাৰ পিছৰে পৰা, কিতাপখন ৪৬টা ভাষালৈ অনূদিত হৈছে আৰু ইয়াৰ ৫ কোটিতকৈও অধিক কপি বিক্ৰী হৈছে।<ref>{{cite web|url=https://culturacolectiva.com|title=Esto es lo que sabemos de la serie de 'Cien Años de Soledad' que producirá Netflix|website=culturacolectiva.com|date=29 September 2020}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economist.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20170906091425/https://economist.com|url-status=dead|archive-date=2017-09-06|title=The magician in his labyrinth|newspaper=[[The Economist]] |date=2017-09-06|access-date=2020-04-16}}</ref><ref name="Bell">{{cite book |title=Gabriel García Márquez's One Hundred Years of Solitude: A Casebook |last=Bell-Villada |first=Gene H. |author-link=Gene H. Bell-Villada |year=2002 |publisher=Oxford University Press |isbn=0-19-514455-4 }}</ref><ref name = "PSinsights">''One Hundred years of Solitude'', by Gabriel García Márquez, 2003, Harper Collins: New York, {{ISBN|0-06-088328-6}}, post-script section entitled: 'P.S. Insights, Interviews & More' pp. 2–12</ref> গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ সৃষ্টি (magnum opus) হিচাপে বিবেচিত এই উপন্যাসখন আজিও বহুলভাৱে সমাদৃত আৰু স্পেনিছ সাহিত্যৰ লগতে সমগ্ৰ বিশ্ব সাহিত্যৰ এক অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কৃতি হিচাপে পৰিগণিত হৈছে।<ref>{{Cite web|url=http://rae.es|title = Ediciones conmemorativas | Obras | Real Academia Española}}</ref><ref name="oedb.org"/><ref name="telegraph.co.uk"/> ২০২৪ চনত, কিতাপখনক একে নামৰ এখন অনুমোদিত দূৰদৰ্শন ধাৰাবাহিকলৈ ৰূপান্তৰ কৰা হয়, যাৰ কাৰ্যবাহী প্ৰযোজক আছিল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ পুত্ৰদ্বয় আৰু ইয়াক [[নেটফ্লিক্স]]ত মুক্তি দিয়া হৈছিল। == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:উপন্যাস]] h8ws4ve4fhn6ithzyz9a3myeif9at8m 617400 617399 2026-07-15T19:27:29Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617400 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Infobox book | name = ৱান হাণ্ড্ৰেড ইয়েৰ্ছ অৱ চলিটিউড<br>One Hundred Years of Solitude | title_orig = Cien años de soledad | translator = গ্ৰেগৰী ৰাবাচা | image = | caption = প্ৰথম সংস্কৰণৰটোপাট | author = গেব্ৰিয়েল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজ | illustrator = | cover_artist = | country = [[আৰ্জেণ্টিনা]] <!--PLEASE do not change this to Colombia. Argentina refers to the initial country of publication, not the author's nationality or the book's setting.--> | language = [[স্পেনিছ ভাষা|স্পেনিছ]] | series = | genre = {{hlist|যাদুকৰী বাস্তৱবাদ|{{nowrap|পাৰিবাৰিক আখ্যান<ref>{{cite book |last1=Martin |first1=Gerald |title=The Cambridge Introduction to Gabriel García Márquez |date=April 26, 2012 |publisher=[[Cambridge University Press]] |location=Cambridge |page=50 |quote=One Hundred Years of Solitude is a family saga, or indeed, if one prefers, a postmodernist parody of a family saga.}}</ref>}}}} | release_date = মে' ১৯৬৭ | english_pub_date = ১৯৭০ | publisher = এডিটৰিয়েল চুদামেৰিকানা | publisher2 = {{Plainlist| * [[হাৰপাৰ এণ্ড ৰ’]] (আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ) * [[জোনাথন কেপ]] (যুক্তৰাজ্য)}} | oclc = 17522865 | preceded_by = | followed_by = | pages = 422 }} '''''ৱান হাণ্ড্ৰেড ইয়েৰ্ছ অৱ চলিটিউড''''' ([[স্পেনিছ]]: Cien años de soledad, অসমীয়া অৰ্থ: নিঃসংগতাৰ এশ বছৰ) হৈছে কলম্বিয়াৰ লেখক গেব্ৰিয়েল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ ১৯৬৭ চনৰ এখন [[উপন্যাস]]। ইয়াত বুয়েনদিয়া পৰিয়ালৰ বহু প্ৰজন্মৰ কাহিনী বৰ্ণনা কৰা হৈছে, যাৰ মূল পুৰুষ জোচে আৰ্কাডিঅ’ বুয়েনদিয়াই মাকোণ্ডো নামৰ এক কাল্পনিক চহৰৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। এই উপন্যাসখনক প্ৰায়েই বিশ্ব সাহিত্যৰ অন্যতম সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ কৃতি হিচাপে আখ্যা দিয়া হয়।<ref name="oedb.org">{{cite web|url=https://oedb.org|title=The 50 Most Influential Books of All Time|website=Open Education Database|date=26 January 2010}}</ref><ref>{{cite web|url=https://thegreatestbooks.org|title=The Greatest Books|website=thegreatestbooks.org|access-date=2020-07-22|archive-date=2021-05-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512211207/https://thegreatestbooks.org|url-status=dead}}</ref><ref name="telegraph.co.uk">{{cite news|url=https://telegraph.co.uk|title=The 100 greatest novels of all time|website=The Telegraph|date=23 July 2021|last1=Writers|first1=Telegraph}}</ref><ref>{{cite web|url=https://penguin.co.uk|title=100 must-read classic books, as chosen by our readers|website=Penguin|date=26 May 2022 }}</ref> ২০০৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত কাৰ্টাহেনা ডি ইণ্ডিয়াছত অনুষ্ঠিত হোৱা চতুৰ্থ স্পেনিছ ভাষাৰ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সন্মিলনত ইয়াক [[স্পেনিছ ভাষা]]ৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কৰ্ম হিচাপে স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Agradecimiento |url=https://congresosdelalengua.es |website=Congresos Internacionales de la Lengua Española |access-date=31 August 2024 |language=Spanish}}</ref><ref>{{cite news |last1=Tovar |first1=Guillermo |title=Gabriel García Márquez será el personaggio central del IV Congreso de la Lengua |url=https://elmundo.es |access-date=31 August 2024 |work=[[El Mundo (Spain)]] |agency=[[EFE]] |date=22 March 2007 |language=Spanish}}</ref> কিতাপখনৰ যাদুকৰী বাস্তৱবাদী শৈলী আৰু ইয়াৰ বিষয়বস্তুৱে ১৯৬০ আৰু ১৯৭০ চনৰ লেটিন আমেৰিকান বুম সাহিত্য আন্দোলনৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰতিনিধিত্বমূলক উপন্যাস হিচাপে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। এই শৈলীটো ইউৰোপীয় আৰু উত্তৰ আমেৰিকীয় [[আধুনিকতাবাদ]]ৰ লগতে কিউবাৰ 'ভেংগাৰ্ডিয়া' (Avant-Garde) সাহিত্য আন্দোলনৰ দ্বাৰা প্ৰভাৱিত আছিল।<ref>{{Cite journal |last=Martin |first=Gerald |date=1984 |title=Boom, Yes; 'New' Novel, No: Further Reflections on the Optical Illusions of the 1960s in Latin America |url=https://jstor.org |journal=Bulletin of Latin American Research |volume=3 |issue=2 |pages=53–63 |doi=10.2307/3338252|jstor=3338252 |url-access=subscription }}</ref> ১৯৬৭ চনৰ মে' মাহত বুয়েনছ এয়াৰছত এডিটৰিয়েল চুদামেৰিকানাৰ দ্বাৰা প্ৰথম প্ৰকাশ পোৱাৰ পিছৰে পৰা, কিতাপখন ৪৬টা ভাষালৈ অনূদিত হৈছে আৰু ইয়াৰ ৫ কোটিতকৈও অধিক কপি বিক্ৰী হৈছে।<ref>{{cite web|url=https://culturacolectiva.com|title=Esto es lo que sabemos de la serie de 'Cien Años de Soledad' que producirá Netflix|website=culturacolectiva.com|date=29 September 2020}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economist.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20170906091425/https://economist.com|url-status=dead|archive-date=2017-09-06|title=The magician in his labyrinth|newspaper=[[The Economist]] |date=2017-09-06|access-date=2020-04-16}}</ref><ref name="Bell">{{cite book |title=Gabriel García Márquez's One Hundred Years of Solitude: A Casebook |last=Bell-Villada |first=Gene H. |author-link=Gene H. Bell-Villada |year=2002 |publisher=Oxford University Press |isbn=0-19-514455-4 }}</ref><ref name = "PSinsights">''One Hundred years of Solitude'', by Gabriel García Márquez, 2003, Harper Collins: New York, {{ISBN|0-06-088328-6}}, post-script section entitled: 'P.S. Insights, Interviews & More' pp. 2–12</ref> গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ সৃষ্টি (magnum opus) হিচাপে বিবেচিত এই উপন্যাসখন আজিও বহুলভাৱে সমাদৃত আৰু স্পেনিছ সাহিত্যৰ লগতে সমগ্ৰ বিশ্ব সাহিত্যৰ এক অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কৃতি হিচাপে পৰিগণিত হৈছে।<ref>{{Cite web|url=http://rae.es|title = Ediciones conmemorativas | Obras | Real Academia Española}}</ref><ref name="oedb.org"/><ref name="telegraph.co.uk"/> ২০২৪ চনত, কিতাপখনক একে নামৰ এখন অনুমোদিত দূৰদৰ্শন ধাৰাবাহিকলৈ ৰূপান্তৰ কৰা হয়, যাৰ কাৰ্যবাহী প্ৰযোজক আছিল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ পুত্ৰদ্বয় আৰু ইয়াক [[নেটফ্লিক্স]]ত মুক্তি দিয়া হৈছিল। == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:উপন্যাস]] pgo1m0jgnkwjryupwee4pc0eg9zjwz1 617401 617400 2026-07-15T19:29:00Z Kandarpajit Kallol 6257 পৃষ্ঠা [[ৱান হাণ্ড্ৰেড্ ইয়াৰ্ছ অৱ্ চলিটিউড্]]ৰ পৰা [[ৱান হাণ্ড্ৰেড ইয়েৰ্ছ অৱ চলিটিউড]]লৈ Kandarpajit Kallolয়ে স্থানান্তৰ কৰিলে 617400 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Infobox book | name = ৱান হাণ্ড্ৰেড ইয়েৰ্ছ অৱ চলিটিউড<br>One Hundred Years of Solitude | title_orig = Cien años de soledad | translator = গ্ৰেগৰী ৰাবাচা | image = | caption = প্ৰথম সংস্কৰণৰটোপাট | author = গেব্ৰিয়েল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজ | illustrator = | cover_artist = | country = [[আৰ্জেণ্টিনা]] <!--PLEASE do not change this to Colombia. Argentina refers to the initial country of publication, not the author's nationality or the book's setting.--> | language = [[স্পেনিছ ভাষা|স্পেনিছ]] | series = | genre = {{hlist|যাদুকৰী বাস্তৱবাদ|{{nowrap|পাৰিবাৰিক আখ্যান<ref>{{cite book |last1=Martin |first1=Gerald |title=The Cambridge Introduction to Gabriel García Márquez |date=April 26, 2012 |publisher=[[Cambridge University Press]] |location=Cambridge |page=50 |quote=One Hundred Years of Solitude is a family saga, or indeed, if one prefers, a postmodernist parody of a family saga.}}</ref>}}}} | release_date = মে' ১৯৬৭ | english_pub_date = ১৯৭০ | publisher = এডিটৰিয়েল চুদামেৰিকানা | publisher2 = {{Plainlist| * [[হাৰপাৰ এণ্ড ৰ’]] (আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ) * [[জোনাথন কেপ]] (যুক্তৰাজ্য)}} | oclc = 17522865 | preceded_by = | followed_by = | pages = 422 }} '''''ৱান হাণ্ড্ৰেড ইয়েৰ্ছ অৱ চলিটিউড''''' ([[স্পেনিছ]]: Cien años de soledad, অসমীয়া অৰ্থ: নিঃসংগতাৰ এশ বছৰ) হৈছে কলম্বিয়াৰ লেখক গেব্ৰিয়েল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ ১৯৬৭ চনৰ এখন [[উপন্যাস]]। ইয়াত বুয়েনদিয়া পৰিয়ালৰ বহু প্ৰজন্মৰ কাহিনী বৰ্ণনা কৰা হৈছে, যাৰ মূল পুৰুষ জোচে আৰ্কাডিঅ’ বুয়েনদিয়াই মাকোণ্ডো নামৰ এক কাল্পনিক চহৰৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। এই উপন্যাসখনক প্ৰায়েই বিশ্ব সাহিত্যৰ অন্যতম সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ কৃতি হিচাপে আখ্যা দিয়া হয়।<ref name="oedb.org">{{cite web|url=https://oedb.org|title=The 50 Most Influential Books of All Time|website=Open Education Database|date=26 January 2010}}</ref><ref>{{cite web|url=https://thegreatestbooks.org|title=The Greatest Books|website=thegreatestbooks.org|access-date=2020-07-22|archive-date=2021-05-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512211207/https://thegreatestbooks.org|url-status=dead}}</ref><ref name="telegraph.co.uk">{{cite news|url=https://telegraph.co.uk|title=The 100 greatest novels of all time|website=The Telegraph|date=23 July 2021|last1=Writers|first1=Telegraph}}</ref><ref>{{cite web|url=https://penguin.co.uk|title=100 must-read classic books, as chosen by our readers|website=Penguin|date=26 May 2022 }}</ref> ২০০৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত কাৰ্টাহেনা ডি ইণ্ডিয়াছত অনুষ্ঠিত হোৱা চতুৰ্থ স্পেনিছ ভাষাৰ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সন্মিলনত ইয়াক [[স্পেনিছ ভাষা]]ৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কৰ্ম হিচাপে স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Agradecimiento |url=https://congresosdelalengua.es |website=Congresos Internacionales de la Lengua Española |access-date=31 August 2024 |language=Spanish}}</ref><ref>{{cite news |last1=Tovar |first1=Guillermo |title=Gabriel García Márquez será el personaggio central del IV Congreso de la Lengua |url=https://elmundo.es |access-date=31 August 2024 |work=[[El Mundo (Spain)]] |agency=[[EFE]] |date=22 March 2007 |language=Spanish}}</ref> কিতাপখনৰ যাদুকৰী বাস্তৱবাদী শৈলী আৰু ইয়াৰ বিষয়বস্তুৱে ১৯৬০ আৰু ১৯৭০ চনৰ লেটিন আমেৰিকান বুম সাহিত্য আন্দোলনৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰতিনিধিত্বমূলক উপন্যাস হিচাপে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। এই শৈলীটো ইউৰোপীয় আৰু উত্তৰ আমেৰিকীয় [[আধুনিকতাবাদ]]ৰ লগতে কিউবাৰ 'ভেংগাৰ্ডিয়া' (Avant-Garde) সাহিত্য আন্দোলনৰ দ্বাৰা প্ৰভাৱিত আছিল।<ref>{{Cite journal |last=Martin |first=Gerald |date=1984 |title=Boom, Yes; 'New' Novel, No: Further Reflections on the Optical Illusions of the 1960s in Latin America |url=https://jstor.org |journal=Bulletin of Latin American Research |volume=3 |issue=2 |pages=53–63 |doi=10.2307/3338252|jstor=3338252 |url-access=subscription }}</ref> ১৯৬৭ চনৰ মে' মাহত বুয়েনছ এয়াৰছত এডিটৰিয়েল চুদামেৰিকানাৰ দ্বাৰা প্ৰথম প্ৰকাশ পোৱাৰ পিছৰে পৰা, কিতাপখন ৪৬টা ভাষালৈ অনূদিত হৈছে আৰু ইয়াৰ ৫ কোটিতকৈও অধিক কপি বিক্ৰী হৈছে।<ref>{{cite web|url=https://culturacolectiva.com|title=Esto es lo que sabemos de la serie de 'Cien Años de Soledad' que producirá Netflix|website=culturacolectiva.com|date=29 September 2020}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economist.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20170906091425/https://economist.com|url-status=dead|archive-date=2017-09-06|title=The magician in his labyrinth|newspaper=[[The Economist]] |date=2017-09-06|access-date=2020-04-16}}</ref><ref name="Bell">{{cite book |title=Gabriel García Márquez's One Hundred Years of Solitude: A Casebook |last=Bell-Villada |first=Gene H. |author-link=Gene H. Bell-Villada |year=2002 |publisher=Oxford University Press |isbn=0-19-514455-4 }}</ref><ref name = "PSinsights">''One Hundred years of Solitude'', by Gabriel García Márquez, 2003, Harper Collins: New York, {{ISBN|0-06-088328-6}}, post-script section entitled: 'P.S. Insights, Interviews & More' pp. 2–12</ref> গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ সৃষ্টি (magnum opus) হিচাপে বিবেচিত এই উপন্যাসখন আজিও বহুলভাৱে সমাদৃত আৰু স্পেনিছ সাহিত্যৰ লগতে সমগ্ৰ বিশ্ব সাহিত্যৰ এক অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কৃতি হিচাপে পৰিগণিত হৈছে।<ref>{{Cite web|url=http://rae.es|title = Ediciones conmemorativas | Obras | Real Academia Española}}</ref><ref name="oedb.org"/><ref name="telegraph.co.uk"/> ২০২৪ চনত, কিতাপখনক একে নামৰ এখন অনুমোদিত দূৰদৰ্শন ধাৰাবাহিকলৈ ৰূপান্তৰ কৰা হয়, যাৰ কাৰ্যবাহী প্ৰযোজক আছিল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ পুত্ৰদ্বয় আৰু ইয়াক [[নেটফ্লিক্স]]ত মুক্তি দিয়া হৈছিল। == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:উপন্যাস]] pgo1m0jgnkwjryupwee4pc0eg9zjwz1 617403 617401 2026-07-15T19:29:35Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617403 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Infobox book | name = ৱান হাণ্ড্ৰেড ইয়েৰ্ছ অৱ চলিটিউড<br>One Hundred Years of Solitude | title_orig = Cien años de soledad | translator = গ্ৰেগৰী ৰাবাচা | image = | caption = প্ৰথম সংস্কৰণৰটোপাট | author = গেব্ৰিয়েল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজ | illustrator = | cover_artist = | country = [[আৰ্জেণ্টিনা]] <!--PLEASE do not change this to Colombia. Argentina refers to the initial country of publication, not the author's nationality or the book's setting.--> | language = [[স্পেনিছ ভাষা|স্পেনিছ]] | series = | genre = {{hlist|যাদুকৰী বাস্তৱবাদ|{{nowrap|পাৰিবাৰিক আখ্যান<ref>{{cite book |last1=Martin |first1=Gerald |title=The Cambridge Introduction to Gabriel García Márquez |date=April 26, 2012 |publisher=[[Cambridge University Press]] |location=Cambridge |page=50 |quote=One Hundred Years of Solitude is a family saga, or indeed, if one prefers, a postmodernist parody of a family saga.}}</ref>}}}} | release_date = মে' ১৯৬৭ | english_pub_date = ১৯৭০ | publisher = এডিটৰিয়েল চুদামেৰিকানা | publisher2 = {{Plainlist| * [[হাৰপাৰ এণ্ড ৰ’]] (আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ) * [[জোনাথন কেপ]] (যুক্তৰাজ্য)}} | oclc = 17522865 | preceded_by = | followed_by = | pages = ৪২২ }} '''''ৱান হাণ্ড্ৰেড ইয়েৰ্ছ অৱ চলিটিউড''''' ([[স্পেনিছ]]: Cien años de soledad, অসমীয়া অৰ্থ: নিঃসংগতাৰ এশ বছৰ) হৈছে কলম্বিয়াৰ লেখক গেব্ৰিয়েল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ ১৯৬৭ চনৰ এখন [[উপন্যাস]]। ইয়াত বুয়েনদিয়া পৰিয়ালৰ বহু প্ৰজন্মৰ কাহিনী বৰ্ণনা কৰা হৈছে, যাৰ মূল পুৰুষ জোচে আৰ্কাডিঅ’ বুয়েনদিয়াই মাকোণ্ডো নামৰ এক কাল্পনিক চহৰৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। এই উপন্যাসখনক প্ৰায়েই বিশ্ব সাহিত্যৰ অন্যতম সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ কৃতি হিচাপে আখ্যা দিয়া হয়।<ref name="oedb.org">{{cite web|url=https://oedb.org|title=The 50 Most Influential Books of All Time|website=Open Education Database|date=26 January 2010}}</ref><ref>{{cite web|url=https://thegreatestbooks.org|title=The Greatest Books|website=thegreatestbooks.org|access-date=2020-07-22|archive-date=2021-05-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512211207/https://thegreatestbooks.org|url-status=dead}}</ref><ref name="telegraph.co.uk">{{cite news|url=https://telegraph.co.uk|title=The 100 greatest novels of all time|website=The Telegraph|date=23 July 2021|last1=Writers|first1=Telegraph}}</ref><ref>{{cite web|url=https://penguin.co.uk|title=100 must-read classic books, as chosen by our readers|website=Penguin|date=26 May 2022 }}</ref> ২০০৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত কাৰ্টাহেনা ডি ইণ্ডিয়াছত অনুষ্ঠিত হোৱা চতুৰ্থ স্পেনিছ ভাষাৰ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সন্মিলনত ইয়াক [[স্পেনিছ ভাষা]]ৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কৰ্ম হিচাপে স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Agradecimiento |url=https://congresosdelalengua.es |website=Congresos Internacionales de la Lengua Española |access-date=31 August 2024 |language=Spanish}}</ref><ref>{{cite news |last1=Tovar |first1=Guillermo |title=Gabriel García Márquez será el personaggio central del IV Congreso de la Lengua |url=https://elmundo.es |access-date=31 August 2024 |work=[[El Mundo (Spain)]] |agency=[[EFE]] |date=22 March 2007 |language=Spanish}}</ref> কিতাপখনৰ যাদুকৰী বাস্তৱবাদী শৈলী আৰু ইয়াৰ বিষয়বস্তুৱে ১৯৬০ আৰু ১৯৭০ চনৰ লেটিন আমেৰিকান বুম সাহিত্য আন্দোলনৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰতিনিধিত্বমূলক উপন্যাস হিচাপে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। এই শৈলীটো ইউৰোপীয় আৰু উত্তৰ আমেৰিকীয় [[আধুনিকতাবাদ]]ৰ লগতে কিউবাৰ 'ভেংগাৰ্ডিয়া' (Avant-Garde) সাহিত্য আন্দোলনৰ দ্বাৰা প্ৰভাৱিত আছিল।<ref>{{Cite journal |last=Martin |first=Gerald |date=1984 |title=Boom, Yes; 'New' Novel, No: Further Reflections on the Optical Illusions of the 1960s in Latin America |url=https://jstor.org |journal=Bulletin of Latin American Research |volume=3 |issue=2 |pages=53–63 |doi=10.2307/3338252|jstor=3338252 |url-access=subscription }}</ref> ১৯৬৭ চনৰ মে' মাহত বুয়েনছ এয়াৰছত এডিটৰিয়েল চুদামেৰিকানাৰ দ্বাৰা প্ৰথম প্ৰকাশ পোৱাৰ পিছৰে পৰা, কিতাপখন ৪৬টা ভাষালৈ অনূদিত হৈছে আৰু ইয়াৰ ৫ কোটিতকৈও অধিক কপি বিক্ৰী হৈছে।<ref>{{cite web|url=https://culturacolectiva.com|title=Esto es lo que sabemos de la serie de 'Cien Años de Soledad' que producirá Netflix|website=culturacolectiva.com|date=29 September 2020}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economist.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20170906091425/https://economist.com|url-status=dead|archive-date=2017-09-06|title=The magician in his labyrinth|newspaper=[[The Economist]] |date=2017-09-06|access-date=2020-04-16}}</ref><ref name="Bell">{{cite book |title=Gabriel García Márquez's One Hundred Years of Solitude: A Casebook |last=Bell-Villada |first=Gene H. |author-link=Gene H. Bell-Villada |year=2002 |publisher=Oxford University Press |isbn=0-19-514455-4 }}</ref><ref name = "PSinsights">''One Hundred years of Solitude'', by Gabriel García Márquez, 2003, Harper Collins: New York, {{ISBN|0-06-088328-6}}, post-script section entitled: 'P.S. Insights, Interviews & More' pp. 2–12</ref> গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ সৃষ্টি (magnum opus) হিচাপে বিবেচিত এই উপন্যাসখন আজিও বহুলভাৱে সমাদৃত আৰু স্পেনিছ সাহিত্যৰ লগতে সমগ্ৰ বিশ্ব সাহিত্যৰ এক অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কৃতি হিচাপে পৰিগণিত হৈছে।<ref>{{Cite web|url=http://rae.es|title = Ediciones conmemorativas | Obras | Real Academia Española}}</ref><ref name="oedb.org"/><ref name="telegraph.co.uk"/> ২০২৪ চনত, কিতাপখনক একে নামৰ এখন অনুমোদিত দূৰদৰ্শন ধাৰাবাহিকলৈ ৰূপান্তৰ কৰা হয়, যাৰ কাৰ্যবাহী প্ৰযোজক আছিল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ পুত্ৰদ্বয় আৰু ইয়াক [[নেটফ্লিক্স]]ত মুক্তি দিয়া হৈছিল। == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:উপন্যাস]] eeidw1yjhebcb0ex0fluakj0mqm4lf6 617405 617403 2026-07-15T19:30:50Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617405 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Italic title}}{{Infobox book | name = ৱান হাণ্ড্ৰেড ইয়েৰ্ছ অৱ চলিটিউড<br>One Hundred Years of Solitude | title_orig = Cien años de soledad | translator = গ্ৰেগৰী ৰাবাচা | image = | caption = প্ৰথম সংস্কৰণৰটোপাট | author = গেব্ৰিয়েল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজ | illustrator = | cover_artist = | country = [[আৰ্জেণ্টিনা]] <!--PLEASE do not change this to Colombia. Argentina refers to the initial country of publication, not the author's nationality or the book's setting.--> | language = [[স্পেনিছ ভাষা|স্পেনিছ]] | series = | genre = {{hlist|যাদুকৰী বাস্তৱবাদ|{{nowrap|পাৰিবাৰিক আখ্যান<ref>{{cite book |last1=Martin |first1=Gerald |title=The Cambridge Introduction to Gabriel García Márquez |date=April 26, 2012 |publisher=[[Cambridge University Press]] |location=Cambridge |page=50 |quote=One Hundred Years of Solitude is a family saga, or indeed, if one prefers, a postmodernist parody of a family saga.}}</ref>}}}} | release_date = মে' ১৯৬৭ | english_pub_date = ১৯৭০ | publisher = এডিটৰিয়েল চুদামেৰিকানা | publisher2 = {{Plainlist| * [[হাৰপাৰ এণ্ড ৰ’]] (আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ) * [[জোনাথন কেপ]] (যুক্তৰাজ্য)}} | oclc = 17522865 | preceded_by = | followed_by = | pages = ৪২২ }} '''''ৱান হাণ্ড্ৰেড ইয়েৰ্ছ অৱ চলিটিউড''''' ([[স্পেনিছ]]: Cien años de soledad, অসমীয়া অৰ্থ: নিঃসংগতাৰ এশ বছৰ) হৈছে কলম্বিয়াৰ লেখক গেব্ৰিয়েল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ ১৯৬৭ চনৰ এখন [[উপন্যাস]]। ইয়াত বুয়েনদিয়া পৰিয়ালৰ বহু প্ৰজন্মৰ কাহিনী বৰ্ণনা কৰা হৈছে, যাৰ মূল পুৰুষ জোচে আৰ্কাডিঅ’ বুয়েনদিয়াই মাকোণ্ডো নামৰ এক কাল্পনিক চহৰৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। এই উপন্যাসখনক প্ৰায়েই বিশ্ব সাহিত্যৰ অন্যতম সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ কৃতি হিচাপে আখ্যা দিয়া হয়।<ref name="oedb.org">{{cite web|url=https://oedb.org|title=The 50 Most Influential Books of All Time|website=Open Education Database|date=26 January 2010}}</ref><ref>{{cite web|url=https://thegreatestbooks.org|title=The Greatest Books|website=thegreatestbooks.org|access-date=2020-07-22|archive-date=2021-05-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20210512211207/https://thegreatestbooks.org|url-status=dead}}</ref><ref name="telegraph.co.uk">{{cite news|url=https://telegraph.co.uk|title=The 100 greatest novels of all time|website=The Telegraph|date=23 July 2021|last1=Writers|first1=Telegraph}}</ref><ref>{{cite web|url=https://penguin.co.uk|title=100 must-read classic books, as chosen by our readers|website=Penguin|date=26 May 2022 }}</ref> ২০০৭ চনৰ মাৰ্চ মাহত কাৰ্টাহেনা ডি ইণ্ডিয়াছত অনুষ্ঠিত হোৱা চতুৰ্থ স্পেনিছ ভাষাৰ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সন্মিলনত ইয়াক [[স্পেনিছ ভাষা]]ৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কৰ্ম হিচাপে স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Agradecimiento |url=https://congresosdelalengua.es |website=Congresos Internacionales de la Lengua Española |access-date=31 August 2024 |language=Spanish}}</ref><ref>{{cite news |last1=Tovar |first1=Guillermo |title=Gabriel García Márquez será el personaggio central del IV Congreso de la Lengua |url=https://elmundo.es |access-date=31 August 2024 |work=[[El Mundo (Spain)]] |agency=[[EFE]] |date=22 March 2007 |language=Spanish}}</ref> কিতাপখনৰ যাদুকৰী বাস্তৱবাদী শৈলী আৰু ইয়াৰ বিষয়বস্তুৱে ১৯৬০ আৰু ১৯৭০ চনৰ লেটিন আমেৰিকান বুম সাহিত্য আন্দোলনৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰতিনিধিত্বমূলক উপন্যাস হিচাপে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। এই শৈলীটো ইউৰোপীয় আৰু উত্তৰ আমেৰিকীয় [[আধুনিকতাবাদ]]ৰ লগতে কিউবাৰ 'ভেংগাৰ্ডিয়া' (Avant-Garde) সাহিত্য আন্দোলনৰ দ্বাৰা প্ৰভাৱিত আছিল।<ref>{{Cite journal |last=Martin |first=Gerald |date=1984 |title=Boom, Yes; 'New' Novel, No: Further Reflections on the Optical Illusions of the 1960s in Latin America |url=https://jstor.org |journal=Bulletin of Latin American Research |volume=3 |issue=2 |pages=53–63 |doi=10.2307/3338252|jstor=3338252 |url-access=subscription }}</ref> ১৯৬৭ চনৰ মে' মাহত বুয়েনছ এয়াৰছত এডিটৰিয়েল চুদামেৰিকানাৰ দ্বাৰা প্ৰথম প্ৰকাশ পোৱাৰ পিছৰে পৰা, কিতাপখন ৪৬টা ভাষালৈ অনূদিত হৈছে আৰু ইয়াৰ ৫ কোটিতকৈও অধিক কপি বিক্ৰী হৈছে।<ref>{{cite web|url=https://culturacolectiva.com|title=Esto es lo que sabemos de la serie de 'Cien Años de Soledad' que producirá Netflix|website=culturacolectiva.com|date=29 September 2020}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://economist.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20170906091425/https://economist.com|url-status=dead|archive-date=2017-09-06|title=The magician in his labyrinth|newspaper=[[The Economist]] |date=2017-09-06|access-date=2020-04-16}}</ref><ref name="Bell">{{cite book |title=Gabriel García Márquez's One Hundred Years of Solitude: A Casebook |last=Bell-Villada |first=Gene H. |author-link=Gene H. Bell-Villada |year=2002 |publisher=Oxford University Press |isbn=0-19-514455-4 }}</ref><ref name = "PSinsights">''One Hundred years of Solitude'', by Gabriel García Márquez, 2003, Harper Collins: New York, {{ISBN|0-06-088328-6}}, post-script section entitled: 'P.S. Insights, Interviews & More' pp. 2–12</ref> গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ সৃষ্টি (magnum opus) হিচাপে বিবেচিত এই উপন্যাসখন আজিও বহুলভাৱে সমাদৃত আৰু স্পেনিছ সাহিত্যৰ লগতে সমগ্ৰ বিশ্ব সাহিত্যৰ এক অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কৃতি হিচাপে পৰিগণিত হৈছে।<ref>{{Cite web|url=http://rae.es|title = Ediciones conmemorativas | Obras | Real Academia Española}}</ref><ref name="oedb.org"/><ref name="telegraph.co.uk"/> ২০২৪ চনত, কিতাপখনক একে নামৰ এখন অনুমোদিত দূৰদৰ্শন ধাৰাবাহিকলৈ ৰূপান্তৰ কৰা হয়, যাৰ কাৰ্যবাহী প্ৰযোজক আছিল গাৰ্চিয়া মাৰ্কেজৰ পুত্ৰদ্বয় আৰু ইয়াক [[নেটফ্লিক্স]]ত মুক্তি দিয়া হৈছিল। == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:উপন্যাস]] npvezpftcrvs19umbdcokv3vv8nobld কচুপথাৰ গাঁও 0 137421 617420 612960 2026-07-16T01:22:13Z Kandarpajit Kallol 6257 617420 wikitext text/x-wiki {{wikify}}{{unreferenced}} '''কচুপথাৰ গাঁও''' হৈছে অসমৰ [[চৰাইদেউ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত মাহমৰা ৰাজহ চক্ৰৰ অধীনস্থ এখন ৰাজহ গা‍ঁঁও।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} এইখন গাঁৱৰ পূবে জজলী হাবি গাঁও, পশ্চিমে খোকামৰা লাওজান গাঁও, উত্তৰে টিফুক নৈ আৰু দক্ষিণে মৰাণজান গাঁও অৱস্থিত। গাঁওখনত প্ৰায় ৮০০ জন লোক বসবাস কৰে। গাঁৱৰ লোকসকলৰ প্ৰধান জীৱিকা কৃষি যদিও কিছুসংখ্যক লোক বিভিন্ন চৰকাৰী আৰু বেচৰকাৰী কামতো নিয়োজিত। গাঁওখনত এখন প্ৰাথমিক বিদ্যালয় আৰু এখন মধ্য ইংৰাজী বিদ্যালয় আছে।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} == গাঁওখনৰ নামৰ উৎপত্তিৰ কাহিনী == গাঁও খনৰ নামৰ উৎপত্তি সম্বন্ধে এটা লোক কাহিনী জড়িত হৈ আছে। প্ৰবাদ অনুসৰি এই অঞ্চলটোত অতীজতে খুব ভাল কচু খেতি হৈছিল। এবাৰ এজন বুঢ়াই দুমোন ওজনৰ কচু এটা তেওঁৰ খেতি পথাৰত পাই ৰজাক ভেটি হিচাপে দিলেগৈ। তেতিয়া ৰজাই সেই অঞ্চলটোৰ নাম কচুৰ নামেৰে 'কচুপথাৰ' হিচাপে নামাকৰণ কৰিলে।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}} ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ গাঁও]] ojifr1atvjeed1wqlj6957ivfhkqqzg ঐতিহাসিক বস্তুবাদ 0 137543 617469 614630 2026-07-16T03:14:26Z Kandarpajit Kallol 6257 removed [[Category:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]]; added [[Category:দৰ্শন]] using [[WP:HC|HotCat]] 617469 wikitext text/x-wiki {{Wikify}} '''ঐতিহাসিক বস্তুবাদ''' (ইংৰাজী: <ref>{{cite web | url=https://www.britannica.com/topic/historical-materialism | title=Historical Materialism | accessdate=25 June 2026}}</ref>) হৈছে জৰ্মান দাৰ্শনিক আৰু ইতিহাসবিদ [[কাৰ্ল মাৰ্ক্স]]ৰ আৰু তেওঁৰ সহযোগী [[ফেডৰিখ এংগেলছ|ফেডৰিখ এংগেলছে]] আগবঢ়োৱা ইতিহাসৰ এটা তত্ত্ব। এই তত্ত্ব অনুসৰি মানৱ সমাজৰ সকলো অনুষ্ঠান যেনে ধৰ্ম, চৰকাৰ আদি সমাজৰ অৰ্থনৈতিক কাৰ্যকলাপৰ ফলাফল। মাৰ্ক্সৰ মতে যেতিয়া এখন সমাজত অৰ্থনীতিক উত্পাদনৰ আহিলাবোৰ বা ধৰণবোৰ সলনি হয়, তেতিয়া সমাজ আৰু ৰাজনীতিৰ ক্ষেত্ৰখনলৈও পৰিৱৰ্তন অহাতো আৱশ্যম্ভৱী হৈ পৰে, কিয়নো নতুন অৰ্থনৈতিক ব্যৱস্থাটোত পুৰণি সমাজিক আৰু ৰাজনৈতিক ব্যৱস্থাবোৰ অচল হৈ পৰে আৰু তেতিয়াই সমাজলৈ পৰিৱৰ্তন আহে। সমাজত বিপ্লৱৰ সুচনা হয়। ইতিহাসো তেনেদৰেই সলনি হয়। নতুন আৰু পুৰণিৰ মাজত দন্দ্বৰ সৃষ্টি হৈয়েই সমাজলৈ পৰিৱৰ্তন আহে। == তত্ত্বটোৰ মূল কথা == মাৰ্ক্সৰ ইতিহাস ব্যাখ্যাৰ এই তত্ত্বটো দন্দ্বাত্মক বস্তুবাদৰ আলমত গঢ় লৈ উঠা এটা তত্ত্ব। এই তত্ত্ব অনুসৰি সকলো বস্তু ভৌতিক বিৰোধ বা দন্দ্বৰ জড়িয়তে বিকশিত হয়।<ref>{{cite web | url=https://www.ebsco.com/research-starters/religion-and-philosophy/marx-and-historical-materialism | title=Marx and Historical Materialism | accessdate=25 June 2026}}</ref> উদাহৰণস্বৰূপে সকলো উদ্ভিদ আৰু প্ৰাণী তেতিয়াহে বিকশিত হয় যেতিয়া সিহঁতৰ জীৱন ধাৰণৰ পদ্ধতিৰ লগত পৰিৱেশৰ সংঘাত আৰম্ভ হয়। কিয়নো এই পৃথিৱীখন মূলতঃ ভৌতিক। ই কোনো মানসিক বা আধ্যাত্মিক তত্ত্বৰে গঠিত নহয়, সম্পূৰ্ণৰূপে পদাৰ্থৰে গঠিত। প্ৰকৃতিৰ এই দন্দ্ববোৰক কোনো যুক্তি বা ঐশ্বৰিক শক্তিৰ দ্বাৰা থমাই ৰাখিব নোৱাৰি। পৰস্পৰ বিৰোধী উপাদানবোৰৰ মাজত সংঘাত অনিবাৰ্য যেতিয়ালৈকে ইহঁতে এটাই আনটোৰ সৈতে নিজকে খাপ খুৱাই নলয় বা ইহঁতৰ এটাই আনটোক সম্পূৰ্ণভাৱে ধ্বংস কৰি নেপেলায়। এই প্ৰক্ৰিয়া অবিৰত। চিৰন্তন। ঐতিহাসিক বস্তুবাদে দ্বন্দ্বমূলক বস্তুবাদৰ মূল ধাৰণাটোক মানৱ সভ্যতাৰ ওপৰত প্ৰয়োগ কৰিছে। জীয়াই থকাৰ মৌলিক প্ৰয়োজনসমূহ পূৰণ কৰিবলৈ প্ৰতিজন মানুহেই কোনো নহয় কোনো অৰ্থনৈতিক কাৰ্যকলাপত লিপ্ত হ'বই লাগিব। সামগ্ৰিকভাৱে ইয়াৰ অৰ্থ হ'ল— প্ৰতিখন সমাজেই নিজৰ 'উৎপাদনৰ পদ্ধতি' অৰ্থাৎ অৰ্থনৈতিক ব্যৱস্থাৰ ওপৰত সম্পূৰ্ণৰূপে নিৰ্ভৰশীল। সেয়েহে, সমাজৰ আন সকলোবোৰ অনুষ্ঠান-প্ৰতিষ্ঠান (যেনে চৰকাৰ, আইন আদি) এই অৰ্থনৈতিক ব্যৱস্থাটোৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিয়েই চলিব লাগিব, ইয়াৰ লগত খাপ খাব লাগিব, অন্যথা সেইবোৰ কালক্ৰমত নিশ্চিহ্ন হৈ পৰিব। ই অৱস্থাটোৱেই হৈছে "ইতিহাসৰ চালিকা শক্তি" আৰু সমাজবোৰ সময়ৰ লগে লগে সলনি হৈ যোৱাৰ মূক কাৰণো ইয়ে। যেতিয়াই অৰ্থনীতি বা উৎপাদনৰ পদ্ধতিসমূহৰ বিকাশ ঘটে, তেতিয়াই সমাজত নতুন সংঘাত বা বিৰোধৰ সৃষ্টি হয়। ইয়াৰ ফলস্বৰূপে পুৰণি ব্যৱস্থাটোৰ পতন ঘটে আৰু তাৰ ঠাইত এক নতুন তথা অধিক উন্নত অৰ্থনৈতিক ব্যৱস্থাই গা কৰি উঠে, যিয়ে শেষত এখন নতুন সমাজৰ জন্ম দিয়ে। উদাহৰণস্বৰূপে, সামন্তবাদৰ যুগত ৰজা আৰু তেওঁলোকৰ অধীনস্থ জমিদাৰসকলক ধন-সম্পত্তি বৃদ্ধিৰ বাবে ব্যৱসায়-বাণিজ্য কৰাৰ প্ৰয়োজন হৈছিল। কিন্তু এই বাণিজ্যৰ সম্প্ৰসাৰণৰ ফলতেই সমাজত এক নতুন 'ব্যৱসায়ী শ্ৰেণী'ৰ সৃষ্টি হ’ল। পৰৱৰ্তী সময়ত এই শ্ৰেণীটোৱে নিজৰ ৰাজনৈতিক অধিকাৰ দাবী কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিলে, যাৰ ফলত পুঁজিবাদৰ (capitalism) প্ৰাৰম্ভিক স্তৰ— 'বাণিজ্যবাদ'ৰ সূচনা হ'ল। মাৰ্ক্সে তেওঁৰ লেখনিসমূহত মানৱ ইতিহাসত ইতিমধ্যে ব্যৱহৃত হোৱা চাৰিটা প্ৰধান '''<nowiki/>'উৎপাদনৰ পদ্ধতি'ৰ''' কথা উল্লেখ কৰিছে। সেইবোৰ হ'ল:১) '''চিকাৰ আৰু খাদ্য সংগ্ৰহ''' (যাক কেতিয়াবা 'আদিম সাম্যবাদ' বুলিও কোৱা হয়), ২) '''দাসপ্ৰথা (Slavery), ৩) সামন্তবাদ (Feudalism), ৪) পুঁজিবাদ বা ধনতন্ত্ৰ (Capitalism)'''।  ইয়াৰ উপৰিও, মাৰ্ক্সে পঞ্চম এটা পদ্ধতিৰ কথাও উল্লেখ কৰিছে, সেয়া হৈছে '''সাম্যবাদ (Communism)'''।<ref>{{cite web | url=https://marxist.com/an-introduction-to-historical-materialism/part-one-what-is-history.htm | title=What is historical materialism? | accessdate=25 June 2026}}</ref> তেওঁৰ মতে, পুঁজিবাদৰ নিজৰ ভিতৰত থকা অন্তৰ্নিহিত সংঘাত বা বিৰোধৰ ফলতেই অৱশেষত এই সাম্যবাদৰ সৃষ্টি হ'ব। ঠিক যিদৰে সামন্তবাদে নিজৰ পতনৰ পথ নিজেই প্ৰশস্ত কৰিছিল, পুঁজিবাদেও সমাজত এক নতুন শ্ৰেণীৰ জন্ম দিছে— সেয়া হৈছে ঔদ্যোগিক শ্ৰমিক শ্ৰেণী। মাৰ্ক্সৰ বিশ্বাস আছিল যে, সময়ৰ লগে লগে এই শ্ৰমিকসকলে সমাজৰ বৰ্তমানৰ শোষণমূলক ব্যৱস্থাটোক নীৰৱে মানি ল'বলৈ অস্বীকাৰ কৰিব আৰু ইয়াৰ বিৰুদ্ধে থিয় দিব। মাৰ্ক্সে এই শ্ৰমিক শ্ৰেণীটোক '''<nowiki/>'প্ৰলেতাৰিয়েত' (Proletariat)''' বা সৰ্বহাৰা শ্ৰেণী বুলি নামাকৰণ কৰিছিল। == তত্ত্বটো উত্পত্তিৰ কাহিনী == ঐতিহাসিক বস্তুবাদৰ মূল নীতিসমূহ ফ্ৰেডৰিখ এংগেলছৰ ১৮৭৮ চনত প্ৰকাশিত গ্ৰন্থ 'এণ্টি-ড্যুৰিং'ত (Anti-Dühring) বিতংভাৱে দাঙি ধৰা হৈছিল (গ্ৰন্থখনৰ মূল নাম আছিল ''Herr Eugen Dühring’s Revolution in Science'')। যিহেতু এই গ্ৰন্থখন কাৰ্ল মাৰ্ক্সৰ প্ৰত্যক্ষ তত্বাৱধানত লিখা হৈছিল আৰু তেওঁ ইয়াত সন্মতিও প্ৰদান কৰিছিল, সেয়েহে সহজেই ধাৰণা কৰিব পাৰি যে গ্ৰন্থখনৰ বক্তব্যৰ সৈতে মাৰ্ক্সৰ পূৰ্ণ সহমত আছিল। অৱশ্যে এটা কথা মন কৰিবলগীয়া যে, মাৰ্ক্সে নিজে কেতিয়াও তেওঁৰ ইতিহাসৰ তত্ত্বটো সুনিৰ্দিষ্ট বা প্ৰত্যক্ষভাৱে ক'তো বৰ্ণনা কৰি থৈ যোৱা নাছিল। বৰ্তমানৰ পণ্ডিতসকলে যেতিয়া মাৰ্ক্সৰ এই দৰ্শনৰ বিষয়ে আলোচনা কৰে, তেতিয়া তেওঁলোকে সাধাৰণতে মাৰ্ক্সৰ ১৮৫৯ চনত প্ৰকাশিত গ্ৰন্থ ''A Contribution to the Critique of Political Economy''-ৰ "১৮৫৯ চনৰ প্ৰস্তাৱনা" আৰু কিছু পৰিমাণে এংগেলছৰ সৈতে যুটীয়াভাৱে লিখা ''The German Ideology'' নামৰ গ্ৰন্থখনৰ পৰাই তেওঁৰ ধাৰণাসমূহৰ বিষয়ে অনুমান কৰি লয়। কিন্তু পণ্ডিতসকলৰ এনে ধৰণৰ বিশ্লেষণো বিতৰ্কমুক্ত নহয়। একাংশ সমালোচকৰ মতে, পণ্ডিতসকলে মাৰ্ক্সৰ ইতিহাসৰ তত্ত্বটো বুজিবলৈ এনে এটা চমু লেখনিৰ ওপৰত অতিমাত্ৰা নিৰ্ভৰ কৰিছে, যিটো লেখনি মাৰ্ক্স আৰু এংগেলছে নিজেই পৰৱৰ্তী সময়ত সংৰক্ষণ কৰি ৰখাৰ বা পুনৰ ছপা কৰাৰ কোনো প্ৰয়োজন বোধ কৰা নাছিল। == তত্ত্বটোৰ স্বীকৃতি আৰু সমালোচনা == সাম্যবাদী মতাদৰ্শৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংগ হিচাপে 'ঐতিহাসিক বস্তুবাদ' বিংশ শতিকাৰ বেছিভাগ সময়জুৰি ইতিহাসৰ অন্যতম প্ৰধান তত্ত্ব হিচাপে পৰিচিত আছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত বহুতো চিন্তাবিদে এই তত্ত্বটোৰ অধিক অধ্যয়ন, বিকাশ আৰু বিশ্লেষণ কৰিছে। ইয়াৰ সম্প্ৰসাৰণ আৰু বিকাশত অৱদান যোগোৱা কেইগৰাকীমান প্ৰসিদ্ধ তাত্ত্বিক হ'ল— এডুৱাৰ্ড বাৰ্নষ্টাইন, কাৰ্ল কাউটস্কি, ৰোজা লাক্সেমবাৰ্গ, লিয়ন ট্ৰটস্কি, ভ্লাদিমিৰ লেনিন আৰু মাও জে দং। আনহাতে, ইংৰাজীভাষী বিশ্বত বেছিভাগ ৰাজনৈতিক দাৰ্শনিকেই এই কথাত সন্দেহ প্ৰকাশ কৰিছিল যে মাৰ্ক্সৰ ইতিহাস সম্পৰ্কে সঁচাকৈয়ে কোনো সুসংহত বা ধাৰাবাহিক তত্ত্ব আছিল নে ? কিন্তু ১৯৭৮ চনত কানাডিয়ান দাৰ্শনিক জি. এ. কোহেনৰ (G.A. Cohen) এখন গভীৰ আৰু প্ৰভাৱশালী বিশ্লেষণাত্মক গ্ৰন্থ ''Marx’s Theory of History: A Defence'' প্ৰকাশ পোৱাৰ পাছত তেওঁলোকৰ এই সন্দেহ আঁতৰ হয় আৰু মাৰ্ক্সৰ এই তত্ত্বই ইংৰাজীভাষী জগতখনতো এক নতুন স্বীকৃতি লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হয়। কোহেনৰ অৱদানৰ পিছতো 'ঐতিহাসিক বস্তুবাদ'ৰ ধাৰণাটো আজিও তীব্ৰ সমালোচনাৰ সন্মুখীন হৈ আহিছে। ১৯৯০-ৰ দশকৰ পৰা ইয়াৰ বিৰুদ্ধে উত্থাপিত আটাইতকৈ সাধাৰণ সমালোচনাটো এটা বাস্তৱ ঐতিহাসিক ঘটনাৰ ওপৰত আধাৰিত। সেয়া হৈছে ১৯৮৯ চনৰ পৰা ১৯৯১ চনৰ ভিতৰত পূব ইউৰোপ আৰু ছোভিয়েট ইউনিয়নত সাম্যবাদৰ পতন, যাৰ প্ৰতীকী আৰম্ভণি ঘটিছিল ১৯৮৯ চনত বাৰ্লিনৰ দেৱাল খহি পৰাৰ জৰিয়তে। যিহেতু ঐতিহাসিক বস্তুবাদৰ বেছিভাগ ব্যাখ্যাতেই এই ভৱিষ্যতবাণী কৰা হৈছিল যে কালক্ৰমত পুঁজিবাদৰ পতন ঘটিব আৰু তাৰ ঠাই সমাজবাদ আৰু সাম্যবাদে ল'ব, সেয়েহে বাস্তৱত সাম্যবাদৰ পতন ঘটাৰ লগে লগে এই তত্ত্বটো ভুল প্ৰমাণিত হ'ল বুলি বহুতে গণ্য কৰে। অৱশ্যে এই সমালোচনাৰ প্ৰত্যুত্তৰত মাৰ্ক্সবাদীসকলে কয় যে, বিংশ শতিকাত গঢ় লৈ উঠা সমাজতান্ত্ৰিক আৰু সাম্যবাদী ৰাষ্ট্ৰসমূহত মাৰ্ক্সে বৰ্ণনা কৰা প্ৰকৃত 'সাম্যবাদী উৎপাদনৰ পদ্ধতি' কেতিয়াও প্ৰয়োগ হোৱাই নাছিল। কিন্তু বিৰোধী বা সমালোচকসকলে মাৰ্ক্সবাদীসকলৰ এই যুক্তিক প্ৰতাৰণাপূৰ্ণ বা ভিত্তিহীন বুলি উপহাস কৰে। তেওঁলোকৰ মতে, নিজৰ তত্ত্বটোক ৰক্ষা কৰিবলৈ মাৰ্ক্সবাদীসকলে সাম্যবাদৰ সংজ্ঞাটোক কেৱল নিজৰ সুবিধা অনুসৰি সলনি কৰি লৈছে। ঐতিহাসিক বস্তুবাদৰ তত্ত্বটোক অত্যধিক সৰল আৰু সকলো কথাকে কেৱল এটা কাৰণলৈ অৱনমিত কৰা বা চমুৱাই চোৱা  বুলিও অভিযোগ কৰা হয়; যিসকলে এনেদৰে সমালোচনা কৰে, তেওঁলোকে ইয়াক প্ৰায়ে "প্ৰযুক্তিগত নিৰ্ধাৰণবাদ" (technological determinism) বুলি আখ্যা দিয়ে। বিৰোধীসকলে যুক্তি দৰ্শায় যে, কেৱল মাত্ৰ উৎপাদনৰ পদ্ধতিয়েই (অৰ্থনীতিয়ে) প্ৰতিখন সমাজৰ আনুষ্ঠানিক বা প্ৰতিষ্ঠানিক গাঁথনি নিৰ্ধাৰণ কৰে বুলি কোৱা কথাটো একেবাৰেই সত্য নহয়। ইয়াৰ প্ৰত্যুত্তৰত মাৰ্ক্সবাদীসকলে ক'ব পাৰে যে, স্বয়ং এংগেলছেও এই কথা মানি লৈছিল যে উৎপাদনৰ পদ্ধতিয়েই সমাজৰ একমাত্ৰ নিৰ্ধাৰক উপাদান নহয়। কিন্তু তেওঁলোকৰ এই স্বীকাৰোক্তিয়ে আন বহুতো সমস্যাৰ সৃষ্টি কৰে। অৰ্থাৎ— যদি অৰ্থনীতিৰ বাহিৰেও আন আন উপাদানে উৎপাদন প্ৰক্ৰিয়াৰ ওপৰত প্ৰভাৱ পেলাব পাৰে, তেন্তে ইতিহাস কেতিয়াও কেৱলমাত্ৰ অৰ্থনৈতিক কাৰ্যকলাপৰেই ফল হ'ব নোৱাৰে। == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:দৰ্শন]] ol0ck4r221h8owu9xv1partjouwdgx0 ঈমান, ঐক্য, অনুশাসন 0 137547 617445 614246 2026-07-16T02:20:17Z Kandarpajit Kallol 6257 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617445 wikitext text/x-wiki {{wikify}}[[File:Emblem of Pakistan (1954-1972).svg|thumb|350x350পিক্সেল|১৯৭৩ চনৰ আগতে পাকিস্তানৰ জাতীয় প্ৰতীকত ব্যৱহৃত উৰ্দু আৰু বাংলা আখৰ]] '''ঈমান, ঐক্য, অনুশাসন''' ({{Lang-ur|{{Nastaliq|ایمان، اتحاد، نظم}}; [[বাংলা]]: ঈমান, একতা, শৃঙ্খলা}}) হৈছে পাকিস্তানৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় মূলমন্ত্ৰ]]।<ref>{{cite news|title=বাংলাদেশেৰ স্বাধীনতা যুদ্ধ দলিলপত্ৰ|volume=১|page=৩৭৬|editor=হাসান হাফিজুৰ ৰহমান|year=২০০৯|orig-year=১৯৮২|publisher=হাক্কানি পাবলিশাৰ্স|url=https://bn.wikisource.org/wiki/পাতা:বাংলাদেশেৰ_স্বাধীনতা_যুদ্ধ_দলিলপত্ৰ_(প্ৰথম_খণ্ড).pdf/৪০১|isbn=}}</ref> ইয়াক পাকিস্তানৰ পথ-প্ৰদৰ্শক নীতি হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref>https://en.humsub.com.pk/2900/the-state-emblem-of-pakistan/</ref> মুহাম্মাদ আলী জিন্নাহই পাকিস্তানৰ স্বাধীনতাৰ সময়ত ইয়াক জাতীয় মূলমন্ত্ৰ হিচাপে প্ৰৱৰ্তন কৰি গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>https://www.nation.com.pk/25-Dec-2013/unity-faith-and-discipline</ref> যদিও ইয়াত প্ৰথমে বাংলা আৰু উৰ্দু আখৰ আছিল, বৰ্তমানে ইয়াত কেৱল উৰ্দু ভাষাতহে লিপিবদ্ধ কৰা হৈছে। প্ৰতীকটো নিজেই চাৰিটা উপাদানৰ সংমিশ্ৰণ: মালা, অৰ্ধচন্দ্ৰ, তৰা আৰু স্ক্ৰল, ঢালৰ সকলো উপাদান [[জেচমিন]] ফুলৰ মালাৰে আগুৰি আৰু তাৰ ওপৰত অৰ্ধচন্দ্ৰযুক্ত তৰা।<ref>https://pakembassytashkent.org.pk/state-emblem/</ref> == উৎস আৰু উৎপত্তি == এই মূলমন্ত্ৰৰ উৎপত্তি হৈছে পাকিস্তানৰ জাতিৰ পিতা মুহাম্মাদ আলী জিন্নাহৰ ব্যক্তিগত জীৱন-দৰ্শনৰপৰা।<ref>{{Cite web|url=http://paktribune.com/articles/Quaids-MottobrUnity-Faith-And-Discipline-242863.html|title=Quaid's Motto<br>Unity Faith And Discipline|website=Paktribune|language=en|access-date=2026-06-13|archive-date=5 नवंबर 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141105145437/http://paktribune.com/articles/Quaids-MottobrUnity-Faith-And-Discipline-242863.html|url-status=dead|archivedate=2014-11-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141105145437/http://paktribune.com/articles/Quaids-MottobrUnity-Faith-And-Discipline-242863.html|deadurl=yes}}</ref> ১৯৪৭ চনৰ ২৮ ডিচেম্বৰত তেওঁ এখন ৰাজহুৱা সভাত ভাষণ দি কয়:<blockquote>""আমি সকলোৱে জুইৰ মাজেৰে পাৰ হৈছো। সূৰ্য্য এতিয়াও উদয় হোৱা নাই। কিন্তু ঈমান, ঐক্য আৰু অনুশাসনত আমি পৃথিৱীৰ যিকোনো জাতিৰ সমান বুলি কোনো সন্দেহ নাই। আপোনালোক সকলোৱে সেই জুই পাৰ হ'বলৈ এতিয়া সাজু নেকি?"<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com.bd/books?id=mtT7DwAAQBAJ&printsec=frontcover&dq=slogan+of+baba+e+qaum&hl=en&newbks=1&newbks_redir=0&source=gb_mobile_search&ovdme=1&sa=X&redir_esc=y|title=Quotes from the Quaid: Foreword by Stanley Wolpert|last=Merchant|first=Liaquat|last2=Mujahid|first2=Sharif Al|date=2020-09-08|publisher=Saiyid Books|isbn=978-969-2200-00-4|language=en}}</ref></blockquote> {| class="wikitable" ! <nowiki>উৰ্দূ ভাষাত</nowiki> ! দেৱনাগৰীত ! অসমিয়াত |- |<blockquote><poem> <big>{{Nastaliq|ایمان، اتحاد، نظم}}</big> </poem></blockquote> |<blockquote><poem> ईमान, इत्तिहाद, नज़्म </poem></blockquote> |<blockquote><poem> ঈমান, ঐক্য, অনুশাসন </poem></blockquote> |} == জনপ্ৰিয় অৰ্থসকল == বৰ্তমান পাকিস্তানত ইয়াৰ বহু ৰকমৰ অৰ্থ কৰা হয়। উদাহৰণ: === উৰ্দূত প্ৰতিলিপ্য === * ঈমান, ইত্তিহাদ, নজ্ম * ঈমান, ইত্তিহাদ, তাঞ্জীম * ঈমান, ইত্তেহাদ, মুনাযম * ইত্তেহাদ, ইয়াকিন, তাঞ্জীম * ইত্তেহাদ, তাঞ্জীম, ইয়াকীনে মোহকাম ===ইংৰেজিত প্ৰতিলিপ্য=== * য়ূনিটী, ফৈথ, ডিসিপ্লিন === বাংলাত প্ৰতিলিপ্য === * ঈমান, একতা, শৃঙ্খলা ইয়াৰ উপৰি বিভিন্ন ভাৰতীয় ভাষাত বহু ধৰণে ব্যাখ্যা কৰা হয়। উদাহৰণ স্বৰূপে: === হিন্দীত প্ৰতিলিপ্য === * আস্থা, একতা, অনুশাসন == তথ্যসূত্ৰসমূহ == [[শ্ৰেণী:ইছলাম ধৰ্ম]] cfz1gphltfv2ciijopxdx4tup16hukm দকচিৰি 0 137650 617454 614872 2026-07-16T02:31:56Z Kandarpajit Kallol 6257 617454 wikitext text/x-wiki {{Delete|তথ্যসূত্ৰ নথকা প্ৰবন্ধ}}'''দকচিৰি''' ([[ইংৰাজী]]: Doksiri, মিচিং: Doksiri) হৈছে মিচিং আৰু অসমীয়া ভাষাত প্ৰকাশিত এখন জনপ্ৰিয় মাহেকীয়া দ্বিভাষিক ই-আলোচনী। ২০২১ চনৰ জুলাই মাহত ইয়াৰ প্ৰথম সংখ্যা প্ৰকাশ পায়। আলোচনীখন মিচিং আৰু অসমীয়া সাহিত্য, সংস্কৃতি, ভাষা, লোকজ ঐতিহ্য আৰু সমসাময়িক বিষয়সমূহৰ ওপৰত বিভিন্ন ধৰণৰ লেখা প্ৰকাশৰ বাবে পৰিচিত। মুখ্য সম্পাদক তপন লাল। বৰ্তমান দকচিৰিৰ মুঠ পাঠকৰ সংখ্যা প্ৰায় ১০,০০০০০ লাখ। == ইতিহাস == দকচিৰিৰ প্ৰথম সংখ্যা ২০২১ চনৰ জুলাই মাহত প্ৰকাশিত হয়। আৰম্ভণিৰে পৰা আলোচনীখনে ডিজিটেল মাধ্যমত সাহিত্য চৰ্চা আৰু পাঠকৰ মাজত নতুন চিন্তা-চৰ্চাৰ ক্ষেত্ৰ সৃষ্টি কৰি আহিছে। ই মিচিং আৰু অসমীয়া ভাষাৰ লেখক, কবি, গৱেষক আৰু সাহিত্যপ্ৰেমীসকলৰ বাবে এক গুৰুত্বপূৰ্ণ মঞ্চ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[https://doksiri.com দকচিৰি অফিচিয়েল ৱেবছাইট] 41xa2ip3wei6bgee4d7k1tjn9c5uik3 মিচিং আলোচনী 0 137654 617440 616045 2026-07-16T02:06:39Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617440 wikitext text/x-wiki {{Delete|তথ্যসূত্ৰবিহীন চুটি প্ৰবন্ধ}}'''মিচিং আলোচনী''' (ইংৰাজী: Mising Magazine, Mising: Mising Lusar) বুলিলে মূলতঃ অসমৰ দ্বিতীয় বৃহত্তম জনজাতি মিচিং জনগোষ্ঠীৰ ভাষা, সাহিত্য, সংস্কৃতি আৰু সমাজ জীৱনক প্ৰতিফলিত কৰি প্ৰকাশ পোৱা বিভিন্ন বাৰ্তালোচনী, সাহিত্যালোচনী বা সাময়িক পত্ৰিকাসমূহক বুজায়। মিচিং ভাষাৰ প্ৰথম আলোচনীখন নাম হ'ল Lutad (লুতাদ)। 6sk7vmgv3khxhg6wd1hnswsyee02v3w কালিনাথ পাংগিং 0 137669 617443 614868 2026-07-16T02:08:54Z Kandarpajit Kallol 6257 617443 wikitext text/x-wiki {{Delete|তথ্যসূত্ৰ নথকা প্ৰবন্ধ}}'''কালিনাথ পাংগিং''' ([[ইংৰাজী]]: Kalinath Panging; Mising: Kalinath Panggíng, জন্ম: ১৯৬০) মিচিং আৰু অসমীয়া সাহিত্যৰ এগৰাকী সু সাহিত্যি। অসম চৰকাৰৰ সাহিত্য পেঞ্চনাৰ। কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ তথ্য আৰু সম্প্ৰচাৰ বিভাগৰ অৱসৰ গ্ৰহণ। Mising Agom Kébang (মিচিং সাহিত্য সভা)ৰ প্ৰাক্তন সচিব আৰু বৰ্তমান MAK-ৰ উপ সভাপতি। তেওঁ এগৰাকী কবি, উপন্যাসিক, গল্পকাৰ হিচাপেও পৰিচিত। == জন্ম == অসমৰ উত্তৰ লখিমপুৰ জিলাৰ ঘিলামৰা উন্নয়ন খণ্ডৰ অন্তৰ্গত বালি চাপৰি গাঁৱত ১৯৬০ চনৰ ১ চেপ্তেম্বৰ তাৰিখে তেওঁৰ জন্ম হয়। তেখেতৰ পিতৃৰ নাম জাইবৰ পাংগিং আৰু মাতৃৰ নাম গোলাপী (পৗৰমে) পাংগিং। বৰ্তমান গোগামুখ কাৰপুমপুলি গাঁৱৰ স্থায়ী বাসিন্দা। 8w38bgva6sbnngexcn03lfa5vj3vt4i মৃণাল দলে 0 137682 617441 614874 2026-07-16T02:07:46Z Kandarpajit Kallol 6257 617441 wikitext text/x-wiki {{Delete|তথ্যসূত্ৰ নথকা প্ৰবন্ধ}} '''মৃণাল দলে''' [[মিচিং জনগোষ্ঠী]]ৰ এগৰাকী জনপ্ৰিয় গায়ক। তেওঁৰ সুমধুৰ কণ্ঠ আৰু গীতসমূহে মিচিং সমাজৰ লগতে সমগ্ৰ অসমৰ সংগীত সমাজত এক সুকীয়া স্থান দখল কৰি আছে। তেওঁ 'Jomíd kai' হিচাপেও পৰিচিতি লাভ কৰিছিল। ==জন্ম== ==জনপ্ৰিয় গীত== তেওঁৰ কণ্ঠদান কৰা বহুতো মিচিং গীত ছুপাৰহিট হৈছিল আৰু এতিয়াও জনপ্ৰিয় হৈ আছে। এনে কিছুমান গীত হ'ল― * Siyépé Siyépé, * No No Sekon, * Kangkanoi Nokke Amin Okkone, * Airupe No Kangkandag, * Jongki Me Luyisuyok * Ngo médung nok léga:pé * Volume dém édliktéi * Helena আদি অন্যতম। ==মৃত্যু== ==তথ্য সূত্ৰ== 9cu1bj1g0ls3kzwnb0qp6edx96wlhpp ৱিকিপিডিয়াৰ নিৰ্ভৰযোগ্যতা 0 137891 617551 617172 2026-07-16T09:46:06Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 6 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617551 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} [[File:CoatiNosara.jpg|thumb|alt=A coati|দক্ষিণ আমেৰিকাৰ এটা কোটি। ২০০৮ চনৰ জুলাই মাহত এজন ১৭ বছৰীয়া ছাত্ৰই ব্যক্তিগত কৌতুক হিচাপে ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধ Coati ত এটা উদ্ভাৱনীমূলক ডাকনাম যোগ কৰি তেওঁলোকক "ব্ৰাজিলিয়ান আৰ্ডভাৰ্ক" বুলি অভিহিত কৰে। এই ভুৱা তথ্য ছবছৰ ধৰি চলিছিল আৰু শ শ ৱেবছাইট, কেইবাখনো বাতৰি কাকত, আনকি বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰেছৰ দ্বাৰা প্ৰকাশিত কেইখনমান কিতাপেও ইয়াক প্ৰচাৰ কৰিছিল।<ref name="NewYorker_May19_2014">{{cite magazine|title=How a raccoon became an aardvark|url=http://www.newyorker.com/tech/elements/how-a-raccoon-became-an-aardvark|first=Eric|last=Randall|date=May 19, 2014|magazine=The New Yorker|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20161229170809/http://www.newyorker.com/tech/elements/how-a-raccoon-became-an-aardvark|archive-date=December 29, 2016|access-date=November 24, 2016}}</ref><ref name="RegisterKolbe">{{cite web|title=Happy birthday: Jimbo Wales' sweet 16 Wikipedia fails. From aardvark to Bicholim, the encylopedia {{sic|nolink=y}} of things that never were|url=https://www.theregister.co.uk/2017/01/16/wikipedia_16_birthday_fails/|first=Andreas|last=Kolbe|date=January 16, 2017|work=The Register|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20170708162916/http://www.theregister.co.uk/2017/01/16/wikipedia_16_birthday_fails/|archive-date=July 8, 2017|access-date=June 4, 2017}}</ref>]] ৱিকিপিডিয়াৰ তথ্য আৰু স্বেচ্ছাসেৱকসকলৰদ্বাৰা সম্পাদিত আৰু সম্প্ৰদায়-নিয়ন্ত্ৰিত সম্পাদনা আৰ্হি, বিশেষকৈ ইয়াৰ ইংৰাজী ভাষাৰ সংস্কৰণৰ '''নিৰ্ভৰযোগ্যতা'''ক লৈ সময়ে সময়ে প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰা হৈছে আৰু পৰীক্ষা কৰা হৈছে। ৱিকিপিডিয়াত স্বেচ্ছাসেৱী সম্পাদক (ৱিকিপিডিয়ান নামেৰে জনাজাত)ৰদ্বাৰা লিখা আৰু সম্পাদনা কৰা হয়, যিসকলে সম্প্ৰদায়ৰদ্বাৰা সৃষ্টি কৰা নীতি আৰু নিৰ্দেশনাৰ জৰিয়তে অন্য স্বেচ্ছাসেৱী সম্পাদকৰ সম্পাদকীয় তদাৰকত অনলাইন বিষয়-বস্তু সৃষ্টি কৰে। তুলনামূলক পৰ্যালোচনা, ঐতিহাসিক আৰ্হিৰ বিশ্লেষণ, আৰু ইয়াৰ সম্পাদনা প্ৰক্ৰিয়াৰ অন্তৰ্নিহিত শক্তি আৰু দুৰ্বলতাসমূহৰ জৰিয়তে প্ৰকল্পটোৰ নিৰ্ভৰযোগ্যতা পৰিসংখ্যাগতভাৱে পৰীক্ষা কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |title= Snared in the Web of a Wikipedia Liar |first= Katharine Q. |last= Seelye |date= December 5, 2005 |work= [[The New York Times]] |url= https://www.nytimes.com/2005/12/04/weekinreview/04seelye.html |access-date= February 23, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20140907013706/http://www.nytimes.com/2005/12/04/weekinreview/04seelye.html |archive-date= September 7, 2014 |url-status= live }}</ref> ৱিকিপিডিয়া এক অনালাইন বিশ্বকোষ আৰু এই অনলাইন বিশ্বকোষখনৰ বাস্তৱিক অবিশ্বাস্যতাৰ বাবে সমালোচনা কৰা হৈছে, মূলতঃ ইয়াৰ বিষয়-বস্তু, উপস্থাপন আৰু সম্পাদনা প্ৰক্ৰিয়াৰ ক্ষেত্ৰত। ৱিকিপিডিয়াৰ নিৰ্ভৰযোগ্যতা জোখাৰ প্ৰয়াস কৰা অধ্যয়ন আৰু জৰীপৰ ফলাফল মিশ্ৰিত। ২০০০ চনত ৱিকিপিডিয়াৰ নিৰ্ভৰযোগ্যতাক সঘনাই সমালোচনা কৰা হৈছিল যদিও ইয়াৰ উন্নতি হৈছে; ইয়াৰ ইংৰাজী ভাষাৰ সংস্কৰণটো ২০১০ চনৰ শেষৰফালে আৰু ২০২০ চনৰ আৰম্ভণিতে প্ৰশংসিত হৈছে।<ref name="Wiki20">{{cite news|date=January 9, 2021|title=Wikipedia is 20, and its reputation has never been higher|newspaper=[[The Economist]]|url=https://www.economist.com/international/2021/01/09/wikipedia-is-20-and-its-reputation-has-never-been-higher|access-date=February 25, 2021|archive-date=January 8, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210108205244/https://www.economist.com/international/2021/01/09/wikipedia-is-20-and-its-reputation-has-never-been-higher|url-status=live}}</ref><ref name="Last best">{{cite news|last1=Cooke|first1=Richard|date=February 17, 2020|title=Wikipedia Is the Last Best Place on the Internet|language=en-us|magazine=[[Wired (magazine)|Wired]]|url=https://www.wired.com/story/wikipedia-online-encyclopedia-best-place-internet/|access-date=October 13, 2020|archive-date=January 10, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210110150242/https://www.wired.com/story/wikipedia-online-encyclopedia-best-place-internet/|url-status=live}}</ref><ref name="Econ21">{{Cite news|date=January 9, 2021|title=Happy Birthday, Wikipedia|newspaper=[[The Economist]]|url=https://www.economist.com/leaders/2021/01/09/happy-birthday-wikipedia|access-date=February 16, 2022|archive-date=January 8, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210108171842/https://www.economist.com/leaders/2021/01/09/happy-birthday-wikipedia|url-status=live}}</ref> [[File:Klee-Irwin.gif|thumb|ৱিকিপিডিয়াৰ দৰে ভিৰৰ উৎসৰ কামত প্ৰবন্ধৰ অস্থিৰতা আৰু জ্ঞানমূলক পক্ষপাতিত্বৰ প্ৰতি সংবেদনশীলতা দুটা সম্ভাৱ্য সমস্যাৰ ক্ষেত্ৰ।]] ইয়াৰ নিৰ্ভৰযোগ্যতাৰ নিৰ্বাচিত মূল্যায়ন কৰাৰ পাছত এইটো সিদ্ধান্তত উপনীত হোৱা গৈছে যে ৱিকিপিডিয়াৰ সম্পাদকসকলে যিমান পাৰি সিমান সোনকালেই ভুৱা আৰু বিভ্ৰান্তিকৰ বুলি জনা তথ্য আঁতৰাই পেলায়।<ref>Fernanda B. Viégas, Martin Wattenberg, Kushal Dave: [http://alumni.media.mit.edu/~fviegas/papers/history_flow.pdf Studying Cooperation and Conflict between Authors with history flow Visualizations] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060125025047/http://alumni.media.mit.edu/~fviegas/papers/history_flow.pdf|date=January 25, 2006}}. Proceedings of the [[CHI (conference)|SIGCHI conference on Human factors in computing systems]], 575–582, Vienna 2004, {{ISBN|1-58113-702-8}}</ref><ref name="History flow: results"/> প্ৰকল্পটো আৰম্ভ হোৱাৰ দুবছৰৰ পাছত ২০০৩ চনত আই বি এমৰ এক অধ্যয়নত দেখা গৈছে যে "সাধাৰণতে শুদ্ধিকৰণৰ কাম অতি সোনকালে কৰি পেলোৱা হয় আৰু কম সময়ৰ ভিতৰতে পুনৰ্লিখন কৰা হয়—কাৰ্যটো ইমান ক্ষিপ্ৰ হয় যে বেছিভাগ ব্যৱহাৰকাৰীয়ে ইয়াৰ প্ৰভাৱ কেতিয়াও দেখা নাপায়। ভুৱা তথ্য বা ৰচনা কৰা বিষয়-বস্তুৰ অন্তৰ্ভুক্তি, কেতিয়াবা, ইয়াৰ স্বেচ্ছাসেৱী সম্পাদকৰ ভুলৰ বাবে ৱিকিপিডিয়াত বছৰ বছৰ ধৰি চলি আহিছে।<ref name="TimesFrenchWPHoax" /><ref name="SeigenthalerUSAToday" /> ইয়াৰ সম্পাদনা আৰ্হিয়ে একাধিক ব্যৱস্থাগত পক্ষপাতিত্ব, যেনে নিৰ্বাচন পক্ষপাতিত্ব, অন্তৰ্ভুক্তি পক্ষপাতিত্ব, অংশগ্ৰহণ পক্ষপাতিত্ব, আৰু গোট-চিন্তা পক্ষপাতিত্বৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে। বিশ্বকোষখনৰ অধিকাংশই পুৰুষ সম্পাদকে লিখা, যাৰ ফলত কভাৰেজত লিংগ পক্ষপাতিত্বৰ সৃষ্টি হয় আৰু সম্পাদনা সম্প্ৰদায়ৰ গঠনে বৰ্ণবাদী পক্ষপাতিত্ব, স্পিন পক্ষপাতিত্ব, কৰ্পৰেট পক্ষপাতিত্ব, আৰু জাতীয় পক্ষপাতিত্ব আদিৰ বিষয়ে উদ্বেগ প্ৰকাশ কৰিছে।<ref>{{Cite news|last=Torres|first=Nicole|date=June 2, 2016|title=Why Do So Few Women Edit Wikipedia?|work=Harvard Business Review|url=https://hbr.org/2016/06/why-do-so-few-women-edit-wikipedia|access-date=June 26, 2020|issn=0017-8012|archive-date=June 17, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200617014645/https://hbr.org/2016/06/why-do-so-few-women-edit-wikipedia|url-status=live}}</ref><ref name="Fast Company">{{cite web|last1=Cassano|first1=Jay|title=Black History Matters, So Why Is Wikipedia Missing So Much Of It?|url=http://www.fastcoexist.com/3041572/black-history-matters-so-why-is-wikipedia-missing-so-much-of-it|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20150510040813/http://www.fastcoexist.com/3041572/black-history-matters-so-why-is-wikipedia-missing-so-much-of-it|archive-date=May 10, 2015|access-date=April 13, 2015|website=[[Fast Company (magazine)|Fast Company]]|date=January 29, 2015}}</ref><ref>{{Cite magazine|last=Cooke|first=Richard|date=January 2, 2020|title=Wikipedia Is the Last Best Place on the Internet|language=en-us|magazine=Wired|url=https://www.wired.com/story/wikipedia-online-encyclopedia-best-place-internet/|access-date=January 2, 2020|issn=1059-1028|archive-date=January 10, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210110150242/https://www.wired.com/story/wikipedia-online-encyclopedia-best-place-internet/|url-status=live}}</ref> ৱিকিপিডিয়াত এটা মতাদৰ্শগত পক্ষপাতিত্বও সচেতন আৰু অৱচেতন দুয়োটা স্তৰতে চিনাক্ত কৰা হৈছে। ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত হাৰ্ভাৰ্ড বিজনেছ স্কুলৰপৰা কৰা এক ধাৰাবাহিক অধ্যয়নত ৱিকিপিডিয়াক এনচাইক্লপিডিয়া ব্ৰিটানিকাতকৈ "উল্লেখযোগ্যভাৱে অধিক পক্ষপাতদুষ্ট" বুলি পোৱা গৈছে যদিও এই তথ্যৰ কাৰণ হেলনীয়া সম্পাদনাৰ বিপৰীতে অনলাইন বিশ্বকোষৰ দৈৰ্ঘ্যৰ বাবে অধিক বুলি কোৱা হৈছে।<ref>{{Cite news|last=Frick|first=Walter|date=December 3, 2014|title=Wikipedia Is More Biased Than Britannica, but Don't Blame the Crowd|work=Harvard Business Review|url=https://hbr.org/2014/12/wikipedia-is-more-biased-than-britannica-but-dont-blame-the-crowd|access-date=June 20, 2020|issn=0017-8012|archive-date=June 26, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200626165654/https://hbr.org/2014/12/wikipedia-is-more-biased-than-britannica-but-dont-blame-the-crowd|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite journal|last1=Greenstein|first1=Shane|last2=Zhu|first2=Feng|date=January 1, 2012|title=Is Wikipedia Biased?|url=https://www.hbs.edu/faculty/Pages/item.aspx?num=45147|journal=American Economic Review|language=en-us|publisher=[[Harvard Business School]]|volume=103|access-date=June 26, 2020|archive-date=December 30, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191230092624/https://www.hbs.edu/faculty/Pages/item.aspx?num=45147|url-status=live}}</ref> অনিৰপেক্ষ বা স্বাৰ্থৰ সংঘাতৰ সম্পাদনাৰ দৃষ্টান্ত আৰু "প্ৰতিশোধমূলক সম্পাদনা"ৰ বাবে ৱিকিপিডিয়াৰ ব্যৱহাৰে প্ৰবন্ধ, বিশেষকৈ জীৱিত মানুহৰ জীৱনীত ভুৱা, পক্ষপাতমূলক বা মানহানিকাৰক বিষয়-বস্তুৰ প্ৰতি দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰিছে।<ref>{{cite web | url=http://www.salon.com/2013/05/17/revenge_ego_and_the_corruption_of_wikipedia/ | title=Revenge, ego and the corruption of Wikipedia | work=Salon | date=May 17, 2013 | access-date=June 4, 2016 | author=Leonard, Andrew | archive-url=https://web.archive.org/web/20160531215546/http://www.salon.com/2013/05/17/revenge_ego_and_the_corruption_of_wikipedia/ | archive-date=May 31, 2016 | url-status=live }}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.theatlantic.com/business/archive/2015/08/wikipedia-editors-for-pay/393926/ | title=The Covert World of People Trying to Edit Wikipedia—for Pay | work=[[The Atlantic]] | date=August 11, 2015 | access-date=June 4, 2016 | author=Pinsker, Joe | archive-url=https://web.archive.org/web/20160601002855/http://www.theatlantic.com/business/archive/2015/08/wikipedia-editors-for-pay/393926/ | archive-date=June 1, 2016 | url-status=live }}</ref> কম কাৰিকৰী বিষয় যেনে সমাজ বিজ্ঞান, মানৱীয় আৰু সংস্কৃতিৰ প্ৰবন্ধসমূহে ভুল তথ্যৰ চক্ৰ, জ্ঞানমূলক পক্ষপাতিত্ব, কভাৰেজৰ অমিল আৰু সম্পাদকৰ বিবাদৰ সৈতে মোকাবিলা কৰা বুলি জনা গৈছে। অনলাইন বিশ্বকোষে ইয়াৰ তথ্যৰ বৈধতাৰ নিশ্চয়তা নিদিয়ে। তথাপি তালিকাভুক্ত উল্লেখ, উদ্ধৃতি আৰু উৎসসমূহ পৰীক্ষা কৰিব বিচৰা গৱেষকসকলৰ বাবে ইয়াক এক মূল্যৱান "আৰম্ভণি বিন্দু" হিচাপে গণ্য কৰা হয়। শিক্ষাবিদসকলে প্ৰবন্ধৰ মানদণ্ড মূল্যায়ন কৰাৰ সময়ত নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসসমূহ পৰ্যালোচনা কৰাৰ পৰামৰ্শ দিয়ে।<ref name="Petiška 016555151988860">{{Cite journal|last1=Petiška|first1=Eduard|last2=Moldan|first2=Bedřich|date=December 9, 2019|title=Indicator of quality for environmental articles on Wikipedia at the higher education level|journal=Journal of Information Science|volume=47|issue=2|language=en-US|pages=269–280|doi=10.1177/0165551519888607|s2cid=214401940|issn=0165-5515}}</ref><ref>{{Cite web|last=Harrison|first=Stephen|date=March 19, 2020|title=The Coronavirus Is Stress-Testing Wikipedia's Systems—and Editors|url=https://slate.com/technology/2020/03/coronavirus-wikipedia-policies.html|access-date=July 10, 2020|website=Slate Magazine|language=en|archive-date=April 18, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200418195356/https://slate.com/technology/2020/03/coronavirus-wikipedia-policies.html|url-status=live}}</ref> ইয়াৰদ্বাৰা চিকিৎসা আৰু বৈজ্ঞানিক প্ৰবন্ধ যেনে পেথ'লজী,<ref name="Wood">{{cite journal|last=Wood|first=A|author2=Struthers, K|year=2010|title=Pathology education, Wikipedia and the Net generation|journal=Medical Teacher|volume=32|issue=7|pages=618–620|doi=10.3109/0142159X.2010.497719|pmid=20653388|quote=We have identified Wikipedia as an informative and accurate source for Pathology education and believe that Wikipedia is potentially an important learning tool for of the 'Net Generation'.|doi-access=free}}</ref> টক্সিক'লজী,<ref name="Tox09" /> অংক’লজী,<ref name="Leithner">{{cite journal|last=Leithner|first=A|author2=Maurer-Ertl, W|author3=Glehr, M|author4=Friesenbichler, J|author5=Leithner, K|author6=Windhager, R|date=Jul–Aug 2010|title=Wikipedia and osteosarcoma: a trustworthy patients' information?|journal=Journal of the American Medical Informatics Association|volume=17|issue=4|pages=373–4|doi=10.1136/jamia.2010.004507|pmc=2995655|pmid=20595302}}</ref> ঔষধ,<ref name="Drug08" /> আৰু মনোৰোগ চিকিৎসা<ref name="Reavley">{{Cite journal|last1=Reavley|first1=N. J.|last2=MacKinnon|first2=A. J.|last3=Morgan|first3=A. J.|last4=Alvarez-Jimenez|first4=M.|last5=Hetrick|first5=S. E.|last6=Killackey|first6=E.|last7=Nelson|first7=B.|last8=Purcell|first8=R.|last9=Yap|first9=M. B. H.|last10=Jorm|first10=A. F.|year=2011|title=Quality of information sources about mental disorders: A comparison of Wikipedia with centrally controlled web and printed sources|journal=Psychological Medicine|volume=42|issue=8|pages=1753–1762|doi=10.1017/S003329171100287X|pmid=22166182|hdl-access=free|hdl=11343/59260|s2cid=13329595}}</ref> ২০০৫ চনৰ নেচাৰ অধ্যয়নত পেছাদাৰী আৰু সমনীয়াৰদ্বাৰা পৰ্যালোচিত উৎসৰ সৈতে তুলনা কৰা হৈছিল। এবছৰৰ পাছত এনচাইক্লপিডিয়া ব্ৰিটানিকাই প্ৰকৃতি অধ্যয়নক বিতৰ্কিত কৰিছিল, যাৰ লেখকসকলে পাছলৈ আৰু এটা খণ্ডন কৰি উত্তৰ দিছিল।<ref name="GilesJ2005Internet">{{Cite journal|last1=Giles|first1=J.|author-link=Jim Giles (reporter)|year=2005|title=Internet encyclopaedias go head to head: Jimmy Wales' Wikipedia comes close to Britannica in terms of the accuracy of its science entries|journal=[[Nature (journal)|Nature]]|volume=438|issue=7070|pages=900–1|bibcode=2005Natur.438..900G|doi=10.1038/438900a|pmid=16355180|doi-access=free}} The study (which was not in itself peer-reviewed) was cited in many news articles such as this: {{cite news|date=December 15, 2005|title=Wikipedia survives research test|work=[[BBC News]]|publisher=[[British Broadcasting Corporation|BBC]]|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/technology/4530930.stm|url-status=live|access-date=July 18, 2006|archive-url=https://web.archive.org/web/20120807165903/http://news.bbc.co.uk/2/hi/technology/4530930.stm|archive-date=August 7, 2012}}</ref> আমেৰিকান ছ'চাইটি অৱ ক্লিনিকেল অংক'লজী (২০১১)দ্বাৰা প্ৰকাশিত অধ্যয়নত পঠনযোগ্যতা আৰু কাৰিকৰী ভাষাৰ অতিমাত্ৰা ব্যৱহাৰৰ বিষয়ে উদ্বেগ প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite web|author=Nature |url=http://www.nature.com/nature/britannica/index.html |title=Nature's responses to Encyclopaedia Britannica |publisher=Nature.com |date=March 30, 2006 |access-date=March 19, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20061105172011/http://www.nature.com/nature/britannica/index.html|archive-date=November 5, 2006}}</ref><ref>[http://corporate.britannica.com/britannica_nature_response.pdf Fatally Flawed: Refuting the recent study on encyclopedic accuracy by the journal ''Nature'']. {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160709053629/http://corporate.britannica.com/britannica_nature_response.pdf |date=July 9, 2016 }} ''Encyclopædia Britannica'', March 2006</ref> মানসিক চিকিৎসা (২০১২) আৰু ইউৰোপিয়ান জাৰ্নেল অৱ গেষ্ট্ৰ’এণ্টেৰ’লজি এণ্ড হেপাট’লজী (২০১৪)।<ref>{{cite journal | last1 = Rajagopalan | first1 = M. S. | last2 = Khanna | first2 = V. K. | last3 = Leiter | first3 = Y. | last4 = Stott | first4 = M. | last5 = Showalter | first5 = T. N. | last6 = Dicker | first6 = A. P. | last7 = Lawrence | first7 = Y. R. | doi = 10.1200/JOP.2010.000209 | title = Patient-Oriented Cancer Information on the Internet: A Comparison of Wikipedia and a Professionally Maintained Database | journal = Journal of Oncology Practice | volume = 7 | issue = 5 | pages = 319–323 | year = 2011 | pmid = 22211130 | pmc =3170066 }}</ref> সৰল ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াই প্ৰবন্ধৰ সৰলীকৃত সংস্কৰণ হিচাপে কাম কৰে যাতে মৌলিক ইংৰাজীত কোনো এটা বিষয়ৰ জটিল প্ৰবন্ধ সাধাৰণ ব্যক্তিৰ বাবে অধিক সুলভ হয়। ৱিকিপিডিয়াৰ জনপ্ৰিয়তা, গণ পাঠক আৰু মুক্ত প্ৰৱেশৰ বাবে বিশ্বকোষক সমগ্ৰ বিশ্বতে এক যথেষ্ট ছেকেণ্ড হেণ্ড জ্ঞানমূলক কৰ্তৃত্বৰ আদেশ দিছে।<ref>{{cite news|last=Barnett|first=David|date=February 17, 2018|title=Can we trust Wikipedia? 1.4 billion people can't be wrong|url=http://www.independent.co.uk/news/long_reads/wikipedia-explained-what-is-it-trustworthy-how-work-wikimedia-2030-a8213446.html|access-date=July 15, 2021|work=The Independent|archive-date=February 11, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190211185638/https://www.independent.co.uk/news/long_reads/wikipedia-explained-what-is-it-trustworthy-how-work-wikimedia-2030-a8213446.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite magazine|last=Mak|first=Aaron|date=May 28, 2019|title=Inside the Brutal, Petty War Over Donald Trump's Wikipedia Page|url=https://slate.com/technology/2019/05/donald-trump-wikipedia-page.html|access-date=July 15, 2020|magazine=Slate|archive-date=June 15, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210615214408/https://slate.com/technology/2019/05/donald-trump-wikipedia-page.html|url-status=live}}</ref>{{refn|Its reliability has received wide-spread media coverage and is [[Wikipedia in culture|frequently featured]] in popular culture.|group=nb}} ==ৱিকিপিডিয়া সম্পাদনাৰ আৰ্হি== ৱিকিপিডিয়াই বেনামী সম্পাদককো ("সম্পাদক" হিচাপে জনাজাত) সম্পাদনাৰ অনুমতি দিয়ে; অৱদানকাৰীসকলে ইয়াত অৱদান আগবঢ়াবলৈ কোনো চিনাক্তকৰণ বা ইমেইল ঠিকনা প্ৰদান কৰাৰ প্ৰয়োজন নাই।<ref name="samaritan">{{cite journal |last1=Anthony |first1=Denise |last2=Smith |first2=Sean W. |last3=Williamson |first3=Timothy |date=July 20, 2009 |title=Reputation and Reliability in Collective Goods |journal=Rationality and Society |language=en |volume=21 |issue=3 |pages=283–306 |doi=10.1177/1043463109336804|citeseerx=10.1.1.299.9401 |s2cid=146210753 }}</ref> ২০০৯ চনত ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াত ডাৰ্টমাউথ কলেজৰ ওপৰত কৰা এক অধ্যয়নত উল্লেখ কৰা হৈছে যে সাধাৰণ সামাজিক প্ৰত্যাশাৰ বিপৰীতে বেনামী সম্পাদকসকল ৱিকিপিডিয়াৰ বৈধ বিষয়-বস্তুৰ কিছুমান উল্লেখযোগ্য অৱদানকাৰী আছিল। ডাৰ্টমাউথৰ এই অধ্যয়নক পদ্ধতিগত অভাৱৰ বাবে আৰ্ছ টেকণিকাৰ জন টিমাৰে সমালোচনা কৰিছিল।<ref name="Dartmouth">{{cite web|url=https://arstechnica.com/news.ars/post/20071018-anonymous-good-samaritans-may-produce-wikipedias-best-content.html|title=Anonymous "good samaritans" produce Wikipedia's best content, says study|first=John|last=Timmer|website=Ars Technica|date=October 18, 2007|access-date=October 27, 2007|quote=Good samaritans with less than 100 edits made higher-quality contributions than those with registered accounts and equal amounts of content. In fact, anonymous contributors with a single edit had the highest quality of any group. But quality steadily declined, and more-frequent anonymous contributors were anything but Samaritans; their contributions generally didn't survive editing... The authors also recognize that contributions in the form of stubs on obscure topics might survive unaltered indefinitely, inflating the importance of single contributions...Objective ratings of quality are difficult, and it's hard to fault the authors for attempting to find an easily-measured proxy for it. In the absence of independent correlation, however, it's not clear that the measurement used actually works as a proxy. Combined with the concerns regarding anonymous contributor identity, there are enough problems with this study that the original question should probably be considered unanswered, regardless of how intuitively satisfying these results are.|archive-url=https://web.archive.org/web/20071026031829/http://arstechnica.com/news.ars/post/20071018-anonymous-good-samaritans-may-produce-wikipedias-best-content.html|archive-date=October 26, 2007|url-status=live}}</ref> ৱিকিপিডিয়াই একেটা সম্প্ৰদায়কে আত্মনিয়ন্ত্ৰণ আৰু গুণগত নিয়ন্ত্ৰণত অধিক দক্ষ হ’বলৈ বিশ্বাস কৰে। ৱিকিপিডিয়াই লাখ লাখ লোকৰ কামৰ সহায় লৈ বিশ্বৰ সৰ্ববৃহৎ জ্ঞানভিত্তিক চাইটটো নিৰ্মাণ কৰাৰ লগতে ইয়াক সমৰ্থন কৰিবলৈ চফ্টৱেৰ প্ৰস্তুত কৰিছে, যাৰ ফলত ১২ বছৰৰ কম সময়ৰ ভিতৰতে ২৮০ টাতকৈও অধিক ভিন্ন ভাষাৰ সংস্কৰণত ঊনৈছ মিলিয়নতকৈ অধিক প্ৰবন্ধ লিখা হৈছে।<ref>{{cite web |url=http://s23.org/wikistats/wikipedias_html |title=WikiStats by S23 – List of Wikipedias |publisher=s23Wiki |archive-url=https://web.archive.org/web/20110718010941/http://s23.org/wikistats/wikipedias_html |archive-date=July 18, 2011 |access-date=July 12, 2026 |archivedate=August 6, 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110806174101/http://s23.org/wikistats/wikipedias_html |deadurl=yes }}</ref> এই কাৰণেই প্ৰকল্পটোৰ প্ৰতি শৈক্ষিকভাৱে আৰু তথ্য প্ৰযুক্তি, ব্যৱসায়, প্ৰকল্প পৰিচালনা, জ্ঞান আহৰণ, চফট্ ৱেৰ প্ৰগ্ৰেমিং, অন্যান্য সহযোগিতামূলক প্ৰকল্প আৰু সমাজবিজ্ঞানৰ দৰে বিভিন্ন ক্ষেত্ৰৰপৰা যথেষ্ট আগ্ৰহ দেখা গৈছে, যাতে ৱিকিপিডিয়া মডেলে গুণগত ফলাফল উৎপন্ন কৰিব পাৰে নেকি, এইদৰে সহযোগিতাই মানুহৰ বিষয়ে কি উন্মোচন কৰিব পাৰে আৰু জড়িততাৰ পৰিসৰে ব্যক্তিগত সীমাবদ্ধতা আৰু দুৰ্বল সম্পাদনাৰ বাধাসমূহ অতিক্ৰম কৰিব পাৰে নেকি যিটো অন্যথা হ’লহেঁতেন, সেই বিষয়ে অন্বেষণ কৰিবলৈ উঠা।{{citation needed|date=August 2021}} ৱিকিপিডিয়াৰ সত্যতাৰ মাত্ৰা ইয়াৰ প্ৰযুক্তি, নীতি আৰু সম্পাদক সংস্কৃতিৰপৰাই বিস্তৃত। ৱিকিপিডিয়াত সম্পাদনাৰ ইতিহাসসমূহ ৰাজহুৱাভাৱে দৃশ্যমান হৈ থাকে। ফুটনোটত দাবীৰ উৎপত্তি দেখুওৱা হৈছে। সম্পাদকসকলে পৰীক্ষা কৰিব নোৱাৰা দাবীসমূহ আঁতৰাই পেলায় আৰু নিৰপেক্ষ দৃষ্টিকোণত (NPOV) বাক্যাংশ নকৰা দাবীসমূহ অভাৰৰুল কৰে ("ৰিভাৰ্ট")। ৱিকিপিডিয়াত সম্পাদনা কৰিলে সম্পাদকৰ মানসিকতাৰো উমান পোৱা যাব পাৰে। ৱিকিপিডিয়াৰ সম্পাদকসকলে আত্মপৰীক্ষাৰ দিশত প্ৰৱণতা ৰাখে আৰু ৱিকিপিডিয়াৰ দোষ স্বীকাৰ কৰে। ইয়াৰ মুকলি মডেলে অল্পকালীন কৌতুক আৰু দীৰ্ঘদিনীয়া প্ৰৱঞ্চনাকে ধৰি প্ৰবন্ধ-টেম্পাৰিং (ভাণ্ডালিজম)ৰ অনুমতি দিয়ে। কিছুমান সম্পাদকে ট্ৰলিং (ভাণ্ডালিজম, স্পেম, আৰু হাৰাশাস্তি সৃষ্টি)ত বহু সময় কটায়, আনহাতে কিছুমানে বিশ্বকোষৰ উন্নতিৰ বাবে বহু সময় খৰচ কৰে, অৱশ্যে ট্ৰলিং দ্ৰুতভাৱে ঘূৰাই দিয়া হয়। ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ সম্পাদক গোট, প্ৰায় ৪০,০০০ সক্ৰিয় সম্পাদক যিয়ে মাহেকীয়াকৈ পাঁচটা সম্পাদনা কৰে, আৰু মূলতঃ পুৰুষ আৰু শ্বেতাংগৰ প্ৰতি তীৰ্যক, যাৰ ফলত কভাৰেজত লিংগ আৰু জাতিভিত্তিক ব্যৱস্থাগত পক্ষপাতিত্বৰ সৃষ্টি হয়। শিক্ষাবিদসকলে ৱিকিপিডিয়াক "ঐকমত্যৰ সত্য"ক প্ৰতিনিধিত্ব কৰা বুলি ভাবে য'ত পাঠকে প্ৰতিদ্বন্দ্বিতামূলক তথ্যৰ যুগত বাস্তৱতা পৰীক্ষা কৰিব পাৰে। উদাহৰণস্বৰূপে, যেতিয়া ক'ভিড-১৯ মহামাৰীক কেন্দ্ৰ কৰি তথ্যসমূহ দ্ৰুতগতিত সলনি হৈছিল বা বিতৰ্ক হৈছিল, তেতিয়া সম্পাদকসকলে "পৰীক্ষাযোগ্যতা" আৰু "এনপিঅ’ভি" নিৰ্দেশনা মানি নচলা দাবীসমূহ আঁতৰাই পেলাইছিল। ==তথ্য পৰীক্ষা কৰা== ৱিকিপিডিয়াৰ তথ্য পৰীক্ষণ হৈছে ৱিকিপিডিয়া সম্পাদকসকলে ৱিকিপিডিয়াত প্ৰকাশিত বিষয়-বস্তুৰ তথ্য পৰীক্ষা কৰা প্ৰক্ৰিয়া, আনহাতে ৱিকিপিডিয়া ব্যৱহাৰ কৰি তথ্য পৰীক্ষা কৰা হৈছে অন্য প্ৰকাশনসমূহৰ তথ্য পৰীক্ষাৰ বাবে ৱিকিপিডিয়াৰ ব্যৱহাৰ। ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰসংগত তথ্য পৰীক্ষাৰ বহল বিষয়টোত তথ্য-পৰীক্ষণত ৱিকিপিডিয়াৰ স্থানৰ সাংস্কৃতিক আলোচনাও অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে। ইউটিউব<ref name="Glaser 2018">{{cite web |last1=Glaser |first1=April |title=YouTube Is Adding Fact-Check Links for Videos on Topics That Inspire Conspiracy Theories |url=https://slate.com/technology/2018/08/youtube-is-adding-fact-check-links-from-wikipedia-and-encyclopedia-britannica-for-videos-on-topics-that-inspire-conspiracy-theories.html |website=[[Slate (magazine)|Slate Magazine]] |language=en |date=August 14, 2018 |access-date=January 23, 2021 |archive-date=January 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210126060718/https://slate.com/technology/2018/08/youtube-is-adding-fact-check-links-from-wikipedia-and-encyclopedia-britannica-for-videos-on-topics-that-inspire-conspiracy-theories.html |url-status=live }}</ref> আৰু ফেচবুককে<ref name="Flynn 2017">{{cite web |last1=Flynn |first1=Kerry |title=Facebook outsources its fake news problem to Wikipedia—and an army of human moderators |url=https://mashable.com/2017/10/05/facebook-wikipedia-context-articles-news-feed/ |website=[[Mashable]] |language=en |date=October 5, 2017 |access-date=January 23, 2021 |archive-date=December 4, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201204004531/https://mashable.com/2017/10/05/facebook-wikipedia-context-articles-news-feed/ |url-status=live }}</ref> ধৰি ডাঙৰ ডাঙৰ প্লেটফৰ্মসমূহে নিজৰ মিডিয়া সংগ্ৰহত থকা তথ্যৰ সঠিকতা নিশ্চিত কৰিবলৈ ৱিকিপিডিয়াৰ বিষয়-বস্তু ব্যৱহাৰ কৰে। জনবিশ্বাস বিচৰাটো ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰকাশন দৰ্শনৰ এটা প্ৰধান অংশ।<ref name="Iannucci 2017">{{cite web |last1=Iannucci |first1=Rebecca |title=What can fact-checkers learn from Wikipedia? We asked the boss of its nonprofit owner |url=https://www.poynter.org/fact-checking/2017/what-can-fact-checkers-learn-from-wikipedia-we-asked-the-boss-of-its-nonprofit-owner/ |website=[[Poynter Institute]] |date=July 6, 2017 |access-date=January 23, 2021 |archive-date=January 12, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210112174026/https://www.poynter.org/fact-checking/2017/what-can-fact-checkers-learn-from-wikipedia-we-asked-the-boss-of-its-nonprofit-owner/ |url-status=live }}</ref> ৱিকিপিডিয়া এটা সৰল বিশ্বকোষৰ বাহিৰলৈ গৈ নিউয়ৰ্ক টাইমছে কোৱা "ডিজিটেল জগতখনক একেলগে ধৰি ৰখা বাস্তৱিক নেটিং"লৈ পৰিণত হৈছে।<ref name="NYT & ChatGPT">{{Cite news| issn = 0362-4331| last = Gertner| first = Jon| title = Wikipedia's Moment of Truth| work = The New York Times| access-date = 2024-05-23| date = 2023-07-18| url = https://www.nytimes.com/2023/07/18/magazine/wikipedia-ai-chatgpt.html| archive-date = July 20, 2023| archive-url = https://web.archive.org/web/20230720125400/https://www.nytimes.com/2023/07/18/magazine/wikipedia-ai-chatgpt.html| url-status = live}}</ref> চাৰ্চ ইঞ্জিনক সোধা সাধাৰণ প্ৰশ্নসমূহৰ উত্তৰ ৱিকিপিডিয়াৰপৰা গ্ৰহণ কৰা জ্ঞান ব্যৱহাৰ কৰি দিয়া হয়, আৰু প্ৰায়ে ইয়াৰ উৎস হিচাপে ৱিকিপিডিয়াক ক্ৰেডিট বা লিংক দিয়া হয়। ৱিকিপিডিয়া সম্ভৱতঃ উৎপাদনশীল কৃত্ৰিম বুদ্ধিমত্তা (AI) আৰ্হি, যেনে ChatGPT প্ৰশিক্ষণ দিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ একক উৎস, যাৰ বাবে ৱিকিপিডিয়াক অতি গঠনমূলক ফৰ্মেটিংৰ সৈতে এটা সু-কিউৰেট কৰা তথ্যৰ গোট হিচাপে মূল্য দিয়া হয়।<ref>{{harvnb|Gertner|2023}}: "While estimates of its influence can vary, Wikipedia is probably the most important single source in the training of A.I. models. ... In fact, no one I spoke with in the tech community seemed to know if it would even be possible to build a good A.I. model without Wikipedia."</ref> এআই মডেলৰ সঠিকতা ইয়াৰ প্ৰশিক্ষণ তথ্যৰ মানদণ্ডৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে, কিন্তু এই মডেলসমূহেও নিজৰ জ্ঞানৰ বাবে নিজৰ মূল উৎস উল্লেখ কৰিবলৈ মৌলিকভাৱে অক্ষম, গতিকে এআই ব্যৱহাৰকাৰীসকলে ৱিকিপিডিয়া ইয়াৰ উৎস বুলি নাজানি ৱিকিপিডিয়াৰ জ্ঞান ব্যৱহাৰ কৰে। এআই ব্যৱহাৰকাৰীসকলে এনে ফলাফলো লাভ কৰে যিয়ে ৱিকিপিডিয়াৰপৰা উৎপত্তি হোৱা তথ্যসমূহক কাল্পনিক তথ্য বিন্দুৰ সৈতে সংযোগ কৰে (AI hallucinations), তথ্য আহৰণৰ সময়ত বাস্তৱ সময়ৰ তথ্য-পৰীক্ষাৰ অনুপস্থিতিত তথ্যৰ মান হ্ৰাস কৰে। ==মূল্যায়ন== ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধসমূহৰ নিৰ্ভৰযোগ্যতা তলত দিয়া মাপকাঠীসমূহৰদ্বাৰা জুখিব পাৰি: *প্ৰবন্ধৰ ভিতৰত দিয়া তথ্যৰ শুদ্ধতা *উপযুক্ত ছবিৰ সংযোগ *প্ৰবন্ধসমূহৰ শৈলী আৰু কেন্দ্ৰবিন্দুৰ উপযুক্ততা<ref name="Stvilia2008Information">{{Cite journal |last1=Stvilia |first1=Besiki |last2=Twidale |first2=Michael B. |last3=Smith |first3=Linda C. |last4=Gasser |first4=Les |date=April 2008 |title=Information Quality Work Organization in Wikipedia |url=http://mailer.fsu.edu/~bstvilia/papers/stvilia_wikipedia_infoWork_p.pdf |journal=[[Journal of the American Society for Information Science and Technology]] |volume=59 |issue=6 |pages=983–1001 |citeseerx=10.1.1.163.5109 |doi=10.1002/asi.20813 |s2cid=10156153 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070820183345/http://mailer.fsu.edu/~bstvilia/papers/stvilia_wikipedia_infoWork_p.pdf |archive-date=August 20, 2007}}</ref> *ভুৱা তথ্যৰ প্ৰতি সংবেদনশীলতা, আৰু বাদ দিয়া আৰু আঁতৰোৱা *প্ৰবন্ধৰ ভিতৰত আৰু প্ৰবন্ধৰ পৰিসৰত ব্যাপকতা, পৰিসৰ আৰু সামৰি লোৱা *উদ্ধৃতি হিচাপে স্বনামধন্যা তৃতীয়পক্ষৰ উৎস চিনাক্ত কৰা *সন্মানীয় উৎসৰদ্বাৰা বিবৃতিসমূহৰ পৰীক্ষাযোগ্যতা *প্ৰবন্ধবোৰৰ স্থিৰতা *সম্পাদকীয় আৰু ব্যৱস্থাগত পক্ষপাতিত্বৰ প্ৰতি সংবেদনশীলতা<ref name="Petiška 016555151988860" /> *লিখাৰ মানদণ্ড কেইবাটাও "বজাৰমুখী" বাহ্যিক পদক্ষেপে প্ৰমাণ কৰে যে বৃহৎ দৰ্শকে ৱিকিপিডিয়াক কোনোবা নহয় কোনোবা ধৰণে বিশ্বাস কৰে। উদাহৰণস্বৰূপে, আইএমএছ ইনষ্টিটিউট ফৰ হেল্থকেয়াৰ ইনফৰ্মেটিক্সৰ এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি, "আমেৰিকাৰ চিকিৎসকৰ ৫০ শতাংশই স্বাস্থ্যৰ অৱস্থাৰ বিষয়ে তথ্যৰ বাবে ... ৱিকিপিডিয়াৰ পৰামৰ্শ লৈছে বুলি কয়।<ref>{{cite news |last=Fearnow |first=Benjamin |date=January 31, 2014 |title=Report: Wikipedia The Top Source Of Health Care Info For Doctors, Patients |publisher=[[CBS]] |url=http://connecticut.cbslocal.com/2014/01/29/report-wikipedia-the-top-source-of-health-care-info-for-doctors-patients/ |url-status=live |access-date=February 1, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140131062756/http://connecticut.cbslocal.com/2014/01/29/report-wikipedia-the-top-source-of-health-care-info-for-doctors-patients/ |archive-date=January 31, 2014}}</ref> ২০০৫ চনৰ ২৪ অক্টোবৰত ব্ৰিটিছ কাকত দ্য গাৰ্ডিয়ানত "Can you trust Wikipedia?" য'ত বিশেষজ্ঞৰ এটা পেনেলক তেওঁলোকৰ ক্ষেত্ৰৰ সৈতে জড়িত সাতটা প্ৰৱেশ পৰ্যালোচনা কৰিবলৈ কোৱা হৈছিল, পৰ্যালোচনা কৰা প্ৰতিটো প্ৰবন্ধক ০ৰপৰা ১০লৈকে সংখ্যাৰ নাম দিয়া হৈছিল। এই পৰ্যালোচিত প্ৰবন্ধসমূহৰ অধিকাংশই ৫ৰপৰা ৮ৰ ভিতৰত নম্বৰ লাভ কৰিছিল। আটাইতকৈ সাধাৰণ সমালোচনা আছিল গদ্যৰ দুৰ্বল, বা পঢ়াত সহজ বিষয় (তিনিটা উল্লেখ), বাদ দিয়া বা ভুল, প্ৰায়ে সৰু কিন্তু কিছুমান প্ৰবন্ধত মূল বাদ পৰা অন্তৰ্ভুক্ত (তিনিটা উল্লেখ), আৰু দুৰ্বল ভৰসাম্য, কম গুৰুত্বপূৰ্ণ ক্ষেত্ৰসমূহক অধিক মনোযোগ দিয়া হৈছিল আৰু বিপৰীতভাৱে (এটা উল্লেখ)। আটাইতকৈ সাধাৰণ প্ৰশংসাবোৰ আছিল বাস্তৱিকতে সঠিক আৰু শুদ্ধ, কোনো চকুত পৰা ভুল নাছিল (চাৰিটা উল্লেখ), আৰু বহু উপযোগী তথ্য, ভালদৰে নিৰ্বাচিত লিংককে ধৰি, যাৰ ফলত "বহু তথ্য দ্ৰুতভাৱে লাভ কৰা" (তিনিটা উল্লেখ) সম্ভৱ হৈছিল।<ref><!-- Can you trust Wikipedia? -->{{cite Q|Q110613135}}</ref> ২০০৫ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত নেচাৰ আলোচনীয়ে ৱিকিপিডিয়া আৰু এনচাইক্লপিডিয়া ব্ৰিটানিকাৰ প্ৰবন্ধৰ সৰু উপগোটৰ সঠিকতাৰ পৰ্যালোচকৰ মূল্যায়ন বিচৰা অন্ধ অধ্যয়নৰ প্ৰচেষ্টাৰ ফলাফল প্ৰকাশ কৰে। সমনীয়াৰদ্বাৰা পৰ্যালোচিত নহোৱা এই অধ্যয়নটো নেচাৰে সুপৰিচিত বিজ্ঞানীসকলৰ জীৱনীকে ধৰি বৈজ্ঞানিক বিষয়ৰ ৪২টা প্ৰবন্ধৰ নিৰ্বাচনৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি কৰা হৈছিল। নমুনা লোৱা প্ৰবন্ধসমূহত পোৱা বাস্তৱিক ভুল, বাদ পৰা বা বিভ্ৰান্তিকৰ বক্তব্য ৱিকিপিডিয়াৰ বাবে ১৬২ আৰু ব্ৰিটানিকাৰ বাবে ১২৩ (৪:৩)। গুৰুত্বপূৰ্ণ ধাৰণাসমূহৰ ভুল ব্যাখ্যাৰ দৰে গুৰুতৰ ভুলৰ বাবে ৱিকিপিডিয়াত ৪টা, আৰু ব্ৰিটানিকাত ৪টা পোৱা গৈছিল (১:১)। অধ্যয়নটোৱে এই সিদ্ধান্তত উপনীত হয় যে "বিজ্ঞানৰ প্ৰৱেশৰ সঠিকতাৰ ক্ষেত্ৰত ৱিকিপিডিয়া ব্ৰিটানিকাৰ ওচৰ চাপিছে",<ref name="GilesJ2005Internet"/> যদিও ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধসমূহ প্ৰায়ে "দুৰ্বল গঠন" আছিল।<ref name="GilesJ2005Internet"/> এনচাইক্লপিডিয়া ব্ৰিটানিকাই উদ্বেগ প্ৰকাশ কৰে, যাৰ ফলত নেচাৰে নিজৰ জৰীপ পদ্ধতিৰ অধিক নথি-পত্ৰ প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{Cite news|url=http://www.nature.com/news/2005/051212/exref/supplementary_information.doc |work=Nature |title=Supplementary information to accompany Nature news article 'Internet encyclopedias go head to head' |date=December 22, 2005 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070928012459/http://www.nature.com/news/2005/051212/exref/supplementary_information.doc |archive-date=September 28, 2007 }}</ref>এই অতিৰিক্ত তথ্যৰ ভিত্তিত এনচাইক্লপিডিয়া ব্ৰিটানিকাই নেচাৰ আলোচনীৰ অধ্যয়নৰ বৈধতাক অস্বীকাৰ কৰি কয় যে ই "মাৰাত্মকভাৱে ত্ৰুটিপূৰ্ণ।" ব্ৰিটানিকাৰ সমালোচনাৰ ভিতৰত আছিল যে তেওঁলোকৰ কিছুমান প্ৰবন্ধৰ সম্পূৰ্ণ গ্ৰন্থৰ পৰিৱৰ্তে উদ্ধৃতি ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল, কিছুমান উদ্ধৃতি যুৱ সংস্কৰণৰ বাবে লিখা প্ৰবন্ধ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা সংকলন আছিল, নেচাৰ আলোচনীয়ে ইয়াৰ পৰ্যালোচকসকলৰ বাস্তৱিক দাবী পৰীক্ষা কৰা নাছিল আৰু পৰ্যালোচকসকলে ভুল বুলি লেবেল লগোৱা বহু কথা সম্পাদনাৰ মতামতৰ পাৰ্থক্য আছিল। ব্ৰিটানিকাই আৰু কয় যে "যদিও শিৰোনামত ঘোষণা কৰা হৈছিল যে 'ৱিকিপিডিয়া ইয়াৰ বিজ্ঞান প্ৰৱেশৰ সঠিকতাৰ ক্ষেত্ৰত ব্ৰিটানিকাৰ ওচৰ চাপিছে', প্ৰবন্ধটোৰ মুখ্য অংশৰ গভীৰতাত পুতি থোৱা সংখ্যাবোৰে ইয়াৰ হুবহু বিপৰীত কথা কৈছিল: ৱিকিপিডিয়াত প্ৰকৃততে ব্ৰিটানিকাতকৈ এক তৃতীয়াংশ বেছি ভুল আছিল।" (আমি তলত দেখুওৱাৰ দৰে, নেচাৰৰ গৱেষণাই ব্ৰিটানিকাৰ ভুলবোৰক গুৰুতৰভাৱে অতিৰঞ্জিত কৰিছিল, গতিকে আমি এই সংখ্যাটো কেৱল সংখ্যাবোৰ উপস্থাপন কৰা হেলনীয়া ধৰণেৰে আঙুলিয়াই দিবলৈহে উল্লেখ কৰিছোঁ। )"<ref name=FF>{{cite web|url=http://corporate.britannica.com/britannica_nature_response.pdf|title=Fatally Flawed – Refuting the recent study on encyclopedic accuracy by the journal ''Nature''|date=March 2006|publisher=Encyclopædia Britannica, Inc.|access-date=June 30, 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20160709053629/http://corporate.britannica.com/britannica_nature_response.pdf|archive-date=July 9, 2016|url-status=live}}</ref> নেচাৰ আলোচনীয়ে ব্ৰিটানিকাৰ কিছুমান নিষ্কাশনৰ সংকলিত প্ৰকৃতিক স্বীকাৰ কৰিছিল, কিন্তু ইয়াৰদ্বাৰা অধ্যয়নৰ সিদ্ধান্তক বাতিল কৰা বুলি অস্বীকাৰ কৰিছিল।<ref>{{Cite journal| title = Britannica attacks | journal = [[Nature (journal)|Nature]]| volume = 440 | page = 582 | doi = 10.1038/440582b | date = March 30, 2006| pmid = 16572128 | issue = 7084 |bibcode = 2006Natur.440R.582. | doi-access = free }}</ref> এনচাইক্লপিডিয়া ব্ৰিটানিকাই এইটোও যুক্তি দিছিল যে ভুলসমূহৰ বিভাজনে ইংগিত দিয়ে যে ৱিকিপিডিয়াত হোৱা ভুলসমূহ বেছিভাগেই ভুল তথ্য অন্তৰ্ভুক্ত কৰা, আনহাতে ব্ৰিটানিকাৰ ভুলসমূহ "বাদ দিয়াৰ ভুল" আছিল, যাৰ ফলত "চিত্ৰ অনুসৰি ব্ৰিটানিকা ৱিকিপিডিয়াতকৈ বহুত বেছি সঠিক।"<ref name=FF/> তাৰ পিছত নেচাৰে ব্ৰিটানিকাৰ সঁহাৰি নাকচ কৰি কয় যে ইয়াৰ পৰ্যালোচকসকলৰ কোনো ভুল কোনো এটা বিশ্বকোষৰ সপক্ষে পক্ষপাতিত্ব কৰা নাছিল,<ref>{{cite news|url=https://news.bbc.co.uk/2/hi/technology/4840340.stm|title=Wikipedia study 'fatally flawed'|date=March 24, 2006|work=BBC News|access-date=May 31, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20060714210009/http://news.bbc.co.uk/1/hi/technology/4840340.stm|archive-date=July 14, 2006|url-status=live}}</ref> কিছুমান ক্ষেত্ৰত ই দুয়োখন বিশ্বকোষৰ প্ৰবন্ধৰ অংশ ব্যৱহাৰ কৰিছিল আৰু ব্ৰিটানিকাই নিজৰ "মুকলি চিঠি" খণ্ডন প্ৰকাশ কৰাৰ আগতে নেচাৰৰ সৈতে বিশেষ উদ্বেগ ভাগ-বাটোৱাৰা কৰা নাছিল।<ref>{{cite web| title=Encyclopædia Britannica and Nature: a response| work=[[Nature (journal)|Nature]]| date=March 23, 2006| url=http://www.nature.com/press_releases/Britannica_response.pdf| access-date=October 31, 2007| archive-url=https://web.archive.org/web/20071031053055/http://www.nature.com/press_releases/Britannica_response.pdf| archive-date=October 31, 2007| url-status=live}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.nature.com/nature/britannica/eb_advert_response_final.pdf|work=Nature Press release|title=Encyclopædia Britannica and Nature: a response|date=March 23, 2006|access-date=May 31, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20071031052930/http://www.nature.com/nature/britannica/eb_advert_response_final.pdf|archive-date=October 31, 2007|url-status=live}}</ref> এই দুটাপক্ষৰ মাজত পইণ্ট-ফৰ-পইণ্ট মতানৈক্য যিয়ে সংকলন/পাঠ্য উদ্ধৃতি আৰু অতি সৰু নমুনা আকাৰৰ বিষয়সমূহক সম্বোধন কৰিছিল—উইকিপিডিয়াৰ সপক্ষে ফলাফলক পক্ষপাতিত্ব কৰাৰ যুক্তি দিছিল, বনাম ব্ৰিটানিকাৰ গুণগত নিয়ন্ত্ৰিত বিন্যাসৰ পক্ষত থকা এটা বিস্তৃত, সম্পূৰ্ণ প্ৰবন্ধ, বৃহৎ নমুনাৰ আকাৰৰ অধ্যয়ন—অনলাইন আলোচনাত প্ৰতিধ্বনিত হৈছে,<ref>{{cite web |url=http://blog.sethroberts.net/2007/06/02/one-sided-critiques-of-the-day/ |title=Seth's Blog » Blog Archive » One-Sided Critiques of the Day |publisher=Blog.sethroberts.net |date=June 2, 2007 |access-date=April 29, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140428133142/http://blog.sethroberts.net/2007/06/02/one-sided-critiques-of-the-day/ |archive-date=April 28, 2014 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://blog.wikimedia.org/2012/08/02/seven-years-after-nature-pilot-study-compares-wikipedia-favorably-to-other-encyclopedias-in-three-languages/ |title=Seven years after Nature, pilot study compares Wikipedia favorably to other encyclopedias in three languages — Wikimedia blog |date=August 2, 2012 |publisher=Blog.wikimedia.org |access-date=April 29, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140615100445/http://blog.wikimedia.org/2012/08/02/seven-years-after-nature-pilot-study-compares-wikipedia-favorably-to-other-encyclopedias-in-three-languages/ |archive-date=June 15, 2014 |url-status=live }}</ref> নেচাৰ অধ্যয়নৰ উদ্ধৃতি দিয়া প্ৰবন্ধসমূহকে ধৰি, যেনে, য'ত প্ৰবন্ধ/প্ৰবন্ধৰ অংশসমূহ হাতৰদ্বাৰা নিৰ্বাচনৰ বাবে "ত্ৰুটিপূৰ্ণ অধ্যয়ন ডিজাইন", ইয়াৰ ১০০,০০০ তকৈ অধিক ব্ৰিটানিকা আৰু ১০ লাখতকৈ অধিক ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধৰ ৪০টা প্ৰবন্ধ তুলনা কৰাত অধ্যয়নৰ "পৰিসংখ্যাগত শক্তি"ৰ অভাৱ, আৰু কোনো অধ্যয়নৰ পৰিসংখ্যা বিশ্লেষণৰ অনুপস্থিতি (যেনে, অধ্যয়নৰ বাবে আস্থাৰ ব্যৱধানৰ ৰিপৰ্ট দিয়া ফলাফল)ও লক্ষ্য কৰা হৈছে।<ref>See author-acknowledged comments in response to the citation of the ''Nature'' study, at ''PLoS One'', 2014, [http://www.plosone.org/annotation/listThread.action?root=80078 ''Citation of fundamentally flawed ''Nature'' quality "study"''], in response to T. Yasseri et al. (2012), ''Dynamics of Conflicts in Wikipedia'', published June 20, 2012, DOI 10.1371/journal.pone.0038869. Retrieved July 21, 2014. {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160116210930/http://www.plosone.org/annotation/listThread.action?root=80078 |date=January 16, 2016 }}.</ref> বিজ্ঞান যোগাযোগকাৰী জনাথন জেৰীয়ে ২০২৪ চনত কৈছিল যে এই অধ্যয়ন ঐতিহাসিকভাৱে গুৰুত্বপূৰ্ণ, আৰু তেতিয়াৰপৰাই ৱিকিপিডিয়াৰ নিৰ্ভৰযোগ্যতাৰ ওপৰত প্ৰায় প্ৰতিখন বিজ্ঞান গৱেষণা পত্ৰতে ইয়াৰ উদ্ধৃতি দিয়া হৈছে, কিন্তু এই ধৰণৰ গৱেষণাই মাত্ৰ এটা "স্নেপশ্বট"হে প্ৰদান কৰিব আৰু দ্ৰুতভাৱে অবিশ্বাস্য হৈ পৰিব।<ref name="Can You Trust Dr. Wikipedia? 2024">{{cite news |last1=Jarry |first1=Jonathan |author1-link=Jonathan Jarry |title=Can You Trust Dr. Wikipedia? |url=https://www.mcgill.ca/oss/article/critical-thinking-technology/can-you-trust-dr-wikipedia |access-date=7 September 2024 |work=[[Office for Science and Society]] |date=6 September 2024 |language=en}}</ref> ২০০৬ চনৰ জুন মাহত আমেৰিকাৰ ইতিহাসৰ বিশেষজ্ঞ অধ্যাপক ৰয় ৰ’জেনজৱেইগে ২৫ জন আমেৰিকান লোকৰ ৱিকিপিডিয়া জীৱনীৰ তুলনা এনকাৰ্টা আৰু আমেৰিকান নেচনেল বায়’গ্ৰাফী অনলাইনত পোৱা সংশ্লিষ্ট জীৱনীৰ সৈতে প্ৰকাশ কৰে। তেওঁ লিখিছে যে ৱিকিপিডিয়াই "আমেৰিকাৰ ইতিহাসৰ নাম, তাৰিখ আৰু পৰিঘটনাৰ প্ৰতিৱেদন দিয়াত আচৰিত ধৰণে সঠিক" আৰু কিছুমান ভুলক "বহুলভাৱে প্ৰচলিত কিন্তু ভুল বিশ্বাস" বুলি বৰ্ণনা কৰিছে। কিন্তু তেওঁ উল্লেখ কৰে যে ৱিকিপিডিয়াই প্ৰায়ে গুৰুত্বপূৰ্ণ আৰু তুচ্ছ সবিশেষৰ মাজত পাৰ্থক্য স্থাপন কৰাত ব্যৰ্থ হয়, আৰু উত্তম উল্লেখ প্ৰদান নকৰে। তেওঁ ৱিকিপিডিয়াৰ "বুনিব পৰা বিশ্লেষণ আৰু ব্যাখ্যা, আৰু স্পষ্ট আৰু আকৰ্ষণীয় গদ্য"ৰ অভাৱৰ বিষয়েও অভিযোগ কৰিছিল।<ref name=Rosenzweig>{{Cite journal|first=Roy |last=Rosenzweig |author-link=Roy Rosenzweig |title=Can History be Open Source? Wikipedia and the Future of the Past |journal=The Journal of American History |volume=93 |issue=1 |date=June 2006 |pages=117–146 |url=http://chnm.gmu.edu/essays-on-history-new-media/essays/?essayid=42 |access-date=August 11, 2006 |doi=10.2307/4486062 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100425130754/http://chnm.gmu.edu/essays-on-history-new-media/essays/?essayid=42 |archive-date=April 25, 2010 |jstor=4486062 |url-access=subscription }} (Center for History and New Media)</ref>{{refn|Wikipedia's policies on [[Wikipedia:No original research|original research]], including [[WP:SYNTH|unpublished synthesis of published data]], disallow new analysis and interpretation not found in [[Wikipedia:Reliable sources|reliable sources]].|group=nb}} ২০০৫ চনৰ ডিচেম্বৰৰপৰা ২০০৬ চনৰ মে' মাহলৈকে ডমিংগেজ হিলছৰ কেলিফৰ্ণিয়া ষ্টেট ইউনিভাৰ্চিটিৰ তথ্য ব্যৱস্থাৰ অধ্যাপক লেৰী প্ৰেছে কৰা ৱেব ভিত্তিক সমীক্ষাত "ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধৰ সঠিকতা আৰু সম্পূৰ্ণতা"ৰ মূল্যায়ন কৰা হৈছে।<ref>{{cite web| title=Survey of Wikipedia accuracy and completeness| work=[[California State University at Dominguez Hills]]| date=May 2006| url=http://bpastudio.csudh.edu/fac/lpress/wikieval/| access-date=December 10, 2012| archive-url=https://web.archive.org/web/20140721105607/http://bpastudio.csudh.edu/fac/lpress/wikieval/| archive-date=July 21, 2014| url-status=live| archivedate=July 21, 2014| archiveurl=https://web.archive.org/web/20140721105607/http://bpastudio.csudh.edu/fac/lpress/wikieval/| deadurl=yes}}</ref> এটা লেখাৰ মূল্যায়নৰ বাবে পঞ্চাশজন লোকে নিমন্ত্ৰণ গ্ৰহণ কৰিলে। পঞ্চাশজনৰ ভিতৰত ছয়সত্তৰ শতাংশই (৭৬%) ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধটো সঠিক বুলি একমত বা দৃঢ়তাৰে সন্মত হয় আৰু ছয়চল্লিছ শতাংশই (৪৬%) এই প্ৰবন্ধটো সম্পূৰ্ণ বুলি একমত বা দৃঢ়ভাৱে সন্মত হয়। আঠাইশজন লোকে তেওঁলোকে পৰ্যালোচনা কৰা প্ৰবন্ধটোক এনচাইক্লপিডিয়া ব্ৰিটানিকাৰ একেটা বিষয়ৰ প্ৰবন্ধৰ সৈতে তুলনা কৰিছিল। সঠিকতাৰ ওপৰত মতামত দুয়োখন বিশ্বকোষৰ মাজত প্ৰায় সমান আছিল (৬খনে ব্ৰিটানিকাৰ পক্ষত, ৭খনে ৱিকিপিডিয়াৰ পক্ষত, ৫খনে সমান বুলি কয়), আৰু আঠাইশখনৰ ভিতৰত এঘাৰখনে (৬১%) ৱিকিপিডিয়াক কিছু পৰিমাণে বা যথেষ্ট বেছি সম্পূৰ্ণ বুলি বিবেচনা কৰিছিল, আঠাইশখনৰ ভিতৰত সাতখনে (৩৯%) ব্ৰিটানিকাৰ বাবে। সমীক্ষাটোত অংশগ্ৰহণকাৰীসকলক যাদৃচ্ছিকভাৱে নিৰ্বাচন কৰাৰ চেষ্টা কৰা হোৱা নাছিল আৰু অংশগ্ৰহণকাৰীসকলক কেনেকৈ আমন্ত্ৰণ জনোৱা হৈছিল সেয়া স্পষ্ট নহয়।<ref>{{cite web| title=Survey of Wikipedia accuracy and completeness| publisher=Larry Press, Professor of Computer Information Systems, California State University| year=2006| url=http://bpastudio.csudh.edu/fac/lpress/wikieval| access-date=October 31, 2007| archive-url=https://web.archive.org/web/20110928205017/http://bpastudio.csudh.edu/fac/lpress/wikieval/| archive-date=September 28, 2011| url-status=live| archivedate=September 28, 2011| archiveurl=https://web.archive.org/web/20110928205017/http://bpastudio.csudh.edu/fac/lpress/wikieval/| deadurl=yes}}</ref> জাৰ্মান কম্পিউটিং আলোচনীয়ে ২০০৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহত ব্ৰকহাউছ মাল্টিমিডিয়াল, মাইক্ৰ'ছফ্ট এনকাৰ্টা আৰু জাৰ্মান ৱিকিপিডিয়াৰ তুলনা কৰিছিল: বিশেষজ্ঞসকলে বিভিন্ন ক্ষেত্ৰত ৬৬টা প্ৰবন্ধৰ মূল্যায়ন কৰিছিল। সামগ্ৰিক স্ক'ৰত ৱিকিপিডিয়াক ৫ পইণ্টৰ ভিতৰত ৩.৬ পইণ্ট (B-) ৰেটিং দিয়া হৈছিল।<ref>Michael Kurzidim: Wissenswettstreit. Die kostenlose Wikipedia tritt gegen die Marktführer Encarta und Brockhaus an, in: [[c't]] 21/2004, October 4, 2004, S. 132–139.</ref> ২০০৭ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত c't ৰ দ্বিতীয়টো পৰীক্ষাত ১৫০টা সন্ধান শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল, ইয়াৰে ৫৬টা নিবিড়ভাৱে মূল্যায়ন কৰা হৈছিল, চাৰিটা ডিজিটেল বিশ্বকোষ তুলনা কৰিবলৈ: Bertelsmann Enzyklopädie 2007, Brockhaus Multimedial premium 2007, Encarta 2007 Enzyklopädie আৰু ৱিকিপিডিয়া। ইয়াৰ সিদ্ধান্ত অনুসৰি: "আমি মুক্ত বিশ্বকোষৰ গ্ৰন্থসমূহত ইয়াৰ বাণিজ্যিক প্ৰতিযোগীসকলৰ গ্ৰন্থতকৈ অধিক ভুল বিচাৰি পোৱা নাছিলো।"<ref>Dorothee Wiegand: "Entdeckungsreise. Digitale Enzyklopädien erklären die Welt." c't 6/2007, March 5, 2007, p. 136–145. Original quote: "Wir haben in den Texten der freien Enzyklopädie nicht mehr Fehler gefunden als in denen der kommerziellen Konkurrenz"</ref> ৱিকিপিডিয়াক অৰ্থনীতিবিদসকলৰ ধাৰণাসমূহৰ নিখুঁত প্ৰতিযোগিতামূলক বজাৰৰ সংজ্ঞাৰ লগত খাপ খোৱা বুলি চাই জৰ্জ ব্ৰেগেছে (গুৱেলফ-হাম্বাৰ বিশ্ববিদ্যালয়) ৱিকিপিডিয়াৰ সাতজন শীৰ্ষস্থানীয় পশ্চিমীয়া দাৰ্শনিকৰ ওপৰত লিখা প্ৰবন্ধ পৰীক্ষা কৰিছিল: এৰিষ্টটল, প্লেটো, ইমানুৱেল কাণ্ট, ৰেনে ডেকাৰ্ট, জৰ্জ উইলহেম ফ্ৰেড্ৰিখ হেগেল, থমাছ একুইনাছ আৰু জন লক। ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধসমূহক দৰ্শনৰ চাৰিখন তথ্যসূত্ৰৰপৰা সংগ্ৰহ কৰা বিষয়-বস্তুৰ একমত তালিকাৰ সৈতে তুলনা কৰা হৈছিল। ব্ৰেগেছে বিচাৰি উলিয়াইছিল যে গড়ে ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধসমূহে মাত্ৰ ৫২% সহমতৰ বিষয়-বস্তুহে সামৰি লৈছিল। কোনো ভুল পোৱা নগ'ল যদিও ইয়াত উল্লেখযোগ্য বাদ দিয়া হৈছিল।<ref>{{cite SSRN |last=Bragues |first=George |title=Wiki-Philosophizing in a Marketplace of Ideas: Evaluating Wikipedia's Entries on Seven Great Minds |date=April 2007 |ssrn=978177 }}</ref> পিচি প্ৰ’ আলোচনীয়ে (আগষ্ট ২০০৭) বিশেষজ্ঞসকলক তেওঁলোকৰ বৈজ্ঞানিক ক্ষেত্ৰৰ চাৰিটা প্ৰবন্ধ (এটা সৰু নমুনা) ৱিকিপিডিয়া, ব্ৰিটানিকা আৰু এনকাৰ্টাৰ মাজত তুলনা কৰিবলৈ কয়। প্ৰতিটো ক্ষেত্ৰতে ৱিকিপিডিয়াক "বহুতাংশে শুদ্ধ", "ভালকৈ চম্ভালিব পৰা", "ভাল কাম কৰে", "খেল তথ্যৰ বাবে ভাল" আৰু "ব্যাপকভাৱে সঠিক" বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছিল। এটা প্ৰবন্ধত "শেষৰফালে লক্ষণীয় অৱনতি ঘটিছিল" আনহাতে আন এটাত "স্পষ্ট আৰু অধিক মাৰ্জিত" লেখা আছিল, তৃতীয়টোক কম ভালকৈ লিখা কিন্তু প্ৰতিযোগীসকলতকৈ ভাল বিশদ বুলি মূল্যায়ন কৰা হৈছিল আৰু চতুৰ্থটো প্ৰবন্ধ "এনকাৰ্টা বা ব্ৰিটানিকাৰ সমতুল্যতকৈ অধ্যয়নশীল ছাত্ৰৰ বাবে অধিক উপকাৰী" বুলি মূল্যায়ন কৰা হৈছিল। ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধত কোনো গুৰুতৰ ভুল লক্ষ্য কৰা হোৱা নাছিল, আনহাতে এটা এনকাৰ্টা আৰু এটা ব্ৰিটানিকাৰ প্ৰবন্ধত গুৰুতৰ ভুল লক্ষ্য কৰা হৈছিল।<ref name="uncovered">''PC Pro'' magazine, August 2007, p. 136, "Wikipedia Uncovered".</ref> ২০০৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত অষ্ট্ৰেলিয়াৰ আলোচনী পিচি অথৰিটিয়ে ৱিকিপিডিয়াৰ সঠিকতাৰ ওপৰত এটা বৈশিষ্ট্যপূৰ্ণ প্ৰবন্ধ প্ৰকাশ কৰে। প্ৰবন্ধটোত ৱিকিপিডিয়াৰ বিষয়-বস্তুক অন্যান্য জনপ্ৰিয় অনলাইন বিশ্বকোষ অৰ্থাৎ ব্ৰিটানিকা আৰু এনকাৰ্টাৰ সৈতে তুলনা কৰা হৈছিল। আলোচনীখনে বিশেষজ্ঞসকলক তেওঁলোকৰ ক্ষেত্ৰখনৰ সৈতে জড়িত প্ৰবন্ধসমূহৰ মূল্যায়ন কৰিবলৈ কয়। মুঠ চাৰিটা প্ৰবন্ধ তিনিজন বিশেষজ্ঞই পৰ্যালোচনা কৰিছিল। ৱিকিপিডিয়া আন বিশ্বকোষৰ সৈতে তুলনাযোগ্য আছিল, ৰসায়ন বিজ্ঞানৰ শ্ৰেণীত শীৰ্ষস্থান দখল কৰিছিল।<ref>{{cite web|url=http://www.pcauthority.com.au/Feature/93908,wikipedia-uncovered.aspx/1|title=''PC Authority'' – 'Wikipedia Uncovered'|access-date=December 31, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20090226143321/http://www.pcauthority.com.au/Feature/93908,wikipedia-uncovered.aspx/1|archive-date=February 26, 2009|url-status=live}}</ref> ২০০৭ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত জাৰ্মান আলোচনী ষ্টাৰনে জাৰ্মান ৱিকিপিডিয়া আৰু ব্ৰকহাউছ এনজাইক্লোপেডিৰ ১৫ খণ্ডৰ সংস্কৰণৰ অনলাইন সংস্কৰণৰ তুলনাৰ ফলাফল প্ৰকাশ কৰে। এই পৰীক্ষাটো এটা গৱেষণা প্ৰতিষ্ঠান (কলনস্থিত WIND GmbH)ক নিযুক্তি দিয়া হৈছিল, যাৰ বিশ্লেষকসকলে প্ৰতিটো বিশ্বকোষৰপৰা (ৰাজনীতি, ব্যৱসায়, ক্ৰীড়া, বিজ্ঞান, সংস্কৃতি, মনোৰঞ্জন, ভূগোল, চিকিৎসা, ইতিহাস আৰু ধৰ্ম সামৰি লোৱা) ৫০টা প্ৰবন্ধ চাৰিটা মাপকাঠী (সঠিকতা, সম্পূৰ্ণতা, সময়োপযোগীতা আৰু স্পষ্টতা)ৰ ওপৰত মূল্যায়ন কৰিছিল আৰু ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধসমূহ গড় হিচাপত অধিক সঠিক বুলি বিচাৰ কৰিছিল (১ৰপৰা ৬লৈকে স্কেলত ১.৬ বনাম ব্ৰকহাউছৰ বাবে ২.৩, ১টা শ্ৰেষ্ঠ আৰু ৬টা আটাইতকৈ বেয়া)। ৱিকিপিডিয়াৰ কভাৰেজও অধিক সম্পূৰ্ণ আৰু শেহতীয়া হোৱা দেখা গৈছিল; কিন্তু ব্ৰকহাউছক অধিক স্পষ্টকৈ লিখা বুলি বিবেচিত কৰা হৈছিল, আনহাতে ৱিকিপিডিয়াৰ কেইবাটাও প্ৰবন্ধক অবিশেষজ্ঞৰ বাবে অতি জটিল বুলি সমালোচনা কৰা হৈছিল আৰু বহুতো প্ৰবন্ধক অতি দীঘলীয়া বুলি সমালোচনা কৰা হৈছিল।<ref>{{cite magazine |date=December 2007 |title=Wikipedia: Wissen für alle |trans-title=Wikipedia: Knowledge for Everyone |volume=2007 |issue=50 |magazine=[[Stern (magazine)|Stern]] |pages=30–44 |quote=Einige Wikipedia-Artikel sind für Laien schlicht zu kompliziert, viele zu weitschweifig, urteilten die Tester. [Some Wikipedia articles are simply too complicated for laypersons, many too long-winded, judged the testers.] |language=de |last1=Schönert |first1=Ulf |last2=Güntheroth |first2=Horst |url=https://www.stern.de/digital/online/wikipedia--wissen-fuer-alle-3217272.html |access-date=January 11, 2023 |archive-date=January 11, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230111175055/https://www.stern.de/digital/online/wikipedia--wissen-fuer-alle-3217272.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite magazine |date=December 5, 2007 |title=Wikipedia schlägt Brockhaus |trans-title=Wikipedia beats Brockhaus |url=http://www.stern.de/computer-technik/internet/:stern-Test-Wikipedia-Brockhaus/604423.html |magazine=[[Stern (magazine)|Stern]] |publisher=[[Gruner + Jahr]] |access-date=September 6, 2016 |language=de |archive-url=https://web.archive.org/web/20090802143802/http://www.stern.de/computer-technik/internet/:stern-Test-Wikipedia-Brockhaus/604423.html |archive-date=August 2, 2009 |url-status=live }}</ref><ref>K.C. Jones: ''[http://www.informationweek.com/news/showArticle.jhtml?articleID=204702694 German Wikipedia Outranks Traditional Encyclopedia's Online Version] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071212231601/http://www.informationweek.com/news/showArticle.jhtml?articleID=204702694 |date=December 12, 2007 }}''. [[InformationWeek]], December 7, 2007 <!--Note: This article incorrectly reports that Wikipedia articles were "judged ... more ... easy to read", in fact this was the one of the four areas where ''Brockhaus'' reached a better result (1.8 vs. 2.4 for Wikipedia)--></ref> ২০০৮ চনৰ এপ্ৰিল মাহৰ সংখ্যাত ব্ৰিটিছ কম্পিউটিং আলোচনী পিচি প্লাছে ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াক ৱৰ্ল্ড বুক এনচাইক্লোপিডিয়া আৰু এনচাইক্লোপিডিয়া ব্ৰিটানিকাৰ ডিভিডি সংস্কৰণৰ সৈতে তুলনা কৰিছিল, প্ৰত্যেকৰে বাবে ৰেণ্ডম বিষয়ৰ শৃংখলাৰ কভাৰেজৰ মূল্যায়ন কৰিছিল। ইয়াৰ সামৰণিত "তিনিও ক্ষেত্ৰতে বিষয়-বস্তুৰ মান ভাল" আৰু ৱিকিপিডিয়া ব্যৱহাৰকাৰীসকলক পৰামৰ্শ দিয়া হৈছে "সচেতন হওক যে ভুল সম্পাদনা হয়, আৰু অদ্ভুত যেন লগা যিকোনো বস্তু দ্বিতীয় উৎসৰ সৈতে পৰীক্ষা কৰক।" কিন্তু ৱিকিপিডিয়াৰ বিপুলসংখ্যক মূল্যৱান আৰু সঠিক তথ্যৰে ভৰি আছে।"<ref>{{cite web |first=Simon |last=Williams |url=http://www.techradar.com/news/internet/web/wikipedia-vs-encyclopaedia-a-question-of-trust-316163 |title=Wikipedia vs Encyclopaedia: A question of trust? |website=Techradar.com |date=April 21, 2008 |access-date=September 6, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080705234729/http://www.techradar.com/news/internet/web/wikipedia-vs-encyclopaedia-a-question-of-trust-316163 |archive-date=July 5, 2008 }}</ref> ২০০৮ চনত ৰেফাৰেন্স চাৰ্ভিচেছ ৰিভিউত প্ৰকাশিত এখন গৱেষণা পত্ৰত ঐতিহাসিক বিষয়ৰ ওপৰত নটা ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰৱেশক এনচাইক্লপিডিয়া ব্ৰিটানিকা, দ্য ডিকচনেৰী অৱ আমেৰিকান হিষ্ট্ৰী আৰু আমেৰিকান নেচনেল বায়'গ্ৰাফী অনলাইনৰ সমকক্ষসমূহৰ সৈতে তুলনা কৰা হৈছিল। গৱেষণা পত্ৰখনত দেখা গৈছে যে ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰৱেশৰ সামগ্ৰিক সঠিকতাৰ হাৰ ৮০ শতাংশ, আনহাতে আন বিশ্বকোষসমূহৰ সঠিকতাৰ হাৰ ৯৫ৰপৰা ৯৬ শতাংশ।<ref>{{cite journal|last1=Rector|first1=Lucy Holman|title=Comparison of ''Wikipedia'' and other encyclopedias for accuracy, breadth, and depth in historical articles|journal=Reference Services Review|volume=36|issue=1|pages=7–22|doi=10.1108/00907320810851998|year=2008}}</ref> ২০১০ চনৰ এক অধ্যয়নত দেশসমূহৰ ইতিহাসৰ বিষয়ে ৱিকিপিডিয়াৰ পৃষ্ঠাসমূহ চাইটটোৰ পৰীক্ষণযোগ্যতাৰ নীতিৰ সৈতে কিমানখিনি মিল আছে তাৰ মূল্যায়ন কৰা হৈছিল। এই নীতিৰ বিপৰীতে এই প্ৰবন্ধসমূহৰ বহু দাবী উদ্ধৃতিৰদ্বাৰা সমৰ্থিত হোৱা নাছিল আৰু যিবোৰ দাবী আছিল, সেইবোৰৰ বহুতো, একাডেমিক আলোচনীৰ প্ৰবন্ধৰ পৰিৱৰ্তে জনপ্ৰিয় সংবাদ মাধ্যম আৰু চৰকাৰী ৱেবছাইটৰপৰা পোৱা গৈছিল।<ref>{{Cite journal |last1=Luyt |first1=Brendan |last2=Tan |first2=Daniel |date=April 1, 2010 |title=Improving Wikipedia's credibility: References and citations in a sample of history articles |journal=Journal of the American Society for Information Science and Technology |volume=61 |issue=4 |pages=715–722 |doi=10.1002/asi.21304 |hdl=10356/95416 |issn=1532-2890|hdl-access=free }}</ref> ২০১১ চনৰ এপ্ৰিল মাহত ব্ৰিগম ইয়ং বিশ্ববিদ্যালয়ৰ এডাম ব্ৰাউনে পি এছ পলিটিকেল ছায়েন্স এণ্ড পলিটিক্স আলোচনীত এটা অধ্যয়ন প্ৰকাশ কৰিছিল য'ত "প্ৰাৰ্থী, নিৰ্বাচন আৰু পদবীধাৰীৰ বিষয়ে হাজাৰ হাজাৰ ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধ" পৰীক্ষা কৰা হৈছিল। অধ্যয়নটোত দেখা গৈছে যে এই প্ৰবন্ধসমূহৰ তথ্যসমূহ সঠিক হোৱাৰ প্ৰৱণতা থাকিলেও পৰীক্ষা কৰা প্ৰবন্ধসমূহত বাদ দিয়াৰ বহুতো ভুল আছে।<ref>{{cite journal|last1=Brown|first1=Adam R.|title=Wikipedia as a Data Source for Political Scientists: Accuracy and Completeness of Coverage|journal=PS: Political Science & Politics|date=April 8, 2011|volume=44|issue=2|pages=339–343|doi=10.1017/S1049096511000199|s2cid=154963796}}</ref> ২০১২ চনত শ্বেন গ্ৰীণষ্টেইনৰ সহ-লেখকত কৰা এক অধ্যয়নত আমেৰিকাৰ ৰাজনীতিৰ ওপৰত ৱিকিপিডিয়াৰ এটা দশকৰ প্ৰবন্ধ পৰীক্ষা কৰি দেখা গৈছে যে কোনো এটা প্ৰবন্ধত যিমানেই অধিক অৱদানকাৰী থাকে সিমানেই ই অধিক নিৰপেক্ষ হোৱাৰ প্ৰৱণতা থাকে, যিটো লিনাছৰ আইনখনৰ সংকীৰ্ণ ব্যাখ্যাৰ সৈতে সংগতি ৰখা হৈছিল।<ref>{{cite journal | doi=10.3386/w18167 | title=Collective Intelligence and Neutral Point of View: The Case of Wikipedia | journal=NBER Working Paper No. 18167 | date=June 2012 | last1=Greenstein | first1=Shane | last2=Zhu | first2=Feng | doi-access=free }}</ref> ৰিভলি আৰু অন্যান্যই (২০১২) ৱিকিপিডিয়াৰ নিৰ্বাচিত মানসিক স্বাস্থ্য বিষয়ৰ প্ৰবন্ধৰ মানদণ্ডক এনচাইক্লপিডিয়া ব্ৰিটানিকা আৰু মনোৰোগ চিকিৎসাৰ এখন পাঠ্যপুথিৰ সংশ্লিষ্ট প্ৰবন্ধৰ সৈতে তুলনা কৰিছিল। তেওঁলোকে বিশেষজ্ঞসকলক প্ৰবন্ধৰ বিষয়-বস্তুৰ সঠিকতা, শেহতীয়া সংযোজন, কভাৰেজৰ বিস্তৃতি, উল্লেখ আৰু পঠনযোগ্যতাৰ ক্ষেত্ৰত ৰেটিং দিবলৈ কয়। পঠনযোগ্যতাৰ বাহিৰে সকলো মাপকাঠীতে ৱিকিপিডিয়াই সৰ্বাধিক নম্বৰ লাভ কৰে আৰু লেখকসকলে এই সিদ্ধান্তত উপনীত হয় যে ৱিকিপিডিয়া ব্ৰিটানিকাৰ দৰে ভাল বা ইয়াতকৈ ভাল আৰু এটা মানক পাঠ্যপুথি।<ref name="Reavley" /> ২০১৪ চনৰ নিউ ইংলেণ্ড জাৰ্নেল অৱ মেডিচিনৰ এটা দৃষ্টিভংগীৰটুকুৰাত ২২টা প্ৰেছক্ৰিপচন ঔষধৰ বিষয়ে ৱিকিপিডিয়াৰ পৃষ্ঠা পৰীক্ষা কৰি নিৰ্ণয় কৰা হৈছিল যে সেইবোৰক শেহতীয়াকৈ এফ ডি এৰ সুৰক্ষা সতৰ্কবাণী অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ আপডেট কৰা হৈছে নেকি। ইয়াত দেখা গৈছে যে এই পৃষ্ঠাসমূহৰ ৪১% সতৰ্কবাণীৰ পিছত দুসপ্তাহৰ ভিতৰত আপডেট কৰা হৈছিল, ২৩% পৃষ্ঠা দুসপ্তাহতকৈ অধিক পিছত আপডেট কৰা হৈছিল আৰু বাকী ৩৬% পৃষ্ঠা ২০১৪ চনৰ জানুৱাৰীলৈকে ১ বছৰতকৈ অধিক সময়ৰ পাছত সতৰ্কবাণী অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ আপডেট কৰা হোৱা নাছিল।<ref>{{cite journal|last1=Hwang|first1=Thomas J.|last2=Bourgeois|first2=Florence T.|last3=Seeger|first3=John D.|title=Drug Safety in the Digital Age|journal=New England Journal of Medicine|date=June 26, 2014|volume=370|issue=26|pages=2460–2462|doi=10.1056/NEJMp1401767|pmid=24963564|doi-access=free}}</ref> ২০১৪ চনত জাৰ্নেল অৱ দ্য আমেৰিকান ফাৰ্মাচিষ্ট এছ'চিয়েচনত প্ৰকাশিত এক অধ্যয়নত বনৌষধি পৰিপূৰকসমূহৰ বিষয়ে ১৯টা ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধ পৰীক্ষা কৰি এই সিদ্ধান্ত লোৱা হৈছে যে এই সকলোবোৰ প্ৰবন্ধতে ইয়াৰ "চিকিৎসামূলক ব্যৱহাৰ আৰু বিৰূপ প্ৰভাৱ"ৰ বিষয়ে তথ্য আছে, কিন্তু এইটোও সিদ্ধান্ত লোৱা হৈছে যে "কেইবাটাও ঔষধৰ পাৰস্পৰিক ক্ৰিয়া, গৰ্ভাৱস্থা আৰু বিৰোধিতাৰ বিষয়ে তথ্যৰ অভাৱ।" সেয়েহে অধ্যয়নটোৰ লেখকসকলে পৰামৰ্শ দিছিল যে ৰোগীয়ে প্ৰশ্ন কৰা বনৌষধি পৰিপূৰকসমূহৰ বিষয়ে তথ্যৰ উৎস হিচাপে কেৱল ৱিকিপিডিয়াৰ ওপৰত যাতে নিৰ্ভৰ নকৰে।<ref>{{cite journal|last1=Phillips|first1=Jennifer|last2=Lam|first2=Connie|last3=Palmisano|first3=Lisa|title=Analysis of the accuracy and readability of herbal supplement information on Wikipedia|journal=Journal of the American Pharmacists Association|date=July 1, 2014|volume=54|issue=4|pages=406–14|doi=10.1331/JAPhA.2014.13181|pmid=25063262}}</ref> ২০১৪ চনত PLOS ONE ত প্ৰকাশিত আন এক অধ্যয়নত দেখা গৈছে যে ঔষধ বিজ্ঞানৰ পাঠ্যপুথিৰ তুলনাত ৱিকিপিডিয়াৰ ফাৰ্মাক’লজীৰ তথ্য ৯৯.৭% সঠিক, আৰু ৱিকিপিডিয়াত এনে তথ্যৰ সম্পূৰ্ণতা ৮৩.৮%। অধ্যয়নটোৱে এইটোও নিৰ্ণয় কৰে যে এই ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধসমূহৰ সম্পূৰ্ণতা "ফাৰ্মাকোকাইনেটিক্স" শ্ৰেণীত সৰ্বনিম্ন (৬৮%) আৰু "ইণ্ডিকেচন" শ্ৰেণীত সৰ্বাধিক (৯১.৩%)। লেখকসকলে এই সিদ্ধান্তত উপনীত হৈছে যে "ৱিকিপিডিয়া হৈছে স্নাতক চিকিৎসা শিক্ষাৰ বাবে ঔষধ সম্পৰ্কীয় তথ্যৰ এক সঠিক আৰু বিস্তৃত উৎস।"<ref>{{cite journal|last1=Kräenbring|first1=Jona|last2=Monzon Penza|first2=Tika|last3=Gutmann|first3=Joanna|last4=Muehlich|first4=Susanne|last5=Zolk|first5=Oliver|last6=Wojnowski|first6=Leszek|last7=Maas|first7=Renke|last8=Engelhardt|first8=Stefan|last9=Sarikas|first9=Antonio|last10=Lovis|first10=Christian|title=Accuracy and Completeness of Drug Information in Wikipedia: A Comparison with Standard Textbooks of Pharmacology|journal=PLOS ONE|date=September 24, 2014|volume=9|issue=9|article-number=e106930|doi=10.1371/journal.pone.0106930|pmid=25250889|pmc=4174509|bibcode=2014PLoSO...9j6930K|doi-access=free}}</ref> ==বিশেষজ্ঞৰ মতামত== ===লাইব্ৰেৰিয়ানসকলৰ মতামত=== ২০০৪ চনত দ্য গাৰ্ডিয়ানৰ সৈতে হোৱা এক সাক্ষাৎকাৰত আত্মবৰ্ণিত তথ্য বিশেষজ্ঞ আৰু ইণ্টাৰনেট পৰামৰ্শদাতা<ref>Self description taken from [[blog]] biography, {{cite web| title=Phil Bradley – biography| publisher=Phil Bradley| year=2007| url=http://www.philb.com/philbiog.htm| access-date=October 31, 2007| archive-url=https://web.archive.org/web/20071103141032/http://www.philb.com/philbiog.htm| archive-date=November 3, 2007| archivedate=November 3, 2007| archiveurl=https://web.archive.org/web/20071103141032/http://www.philb.com/philbiog.htm| deadurl=yes}}</ref> ফিলিপ ব্ৰেডলিয়ে কৈছিল যে তেওঁ ৱিকিপিডিয়া ব্যৱহাৰ নকৰে আৰু "এজনো লাইব্ৰেৰিয়ানৰ বিষয়ে তেওঁ অৱগত নহয় যিয়ে ব্যৱহাৰ কৰিব।" তাৰ পিছত তেওঁ বুজাই দিলে যে "মূল সমস্যাটো হ'ল কৰ্তৃত্বৰ অভাৱ।" ছপা প্ৰকাশনৰ সহায়ত প্ৰকাশকে নিশ্চিত কৰিব লাগিব যে তেওঁলোকৰ তথ্য নিৰ্ভৰযোগ্য, কিয়নো তেওঁলোকৰ জীৱিকা ইয়াৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল। কিন্তু এনেকুৱা কিবা এটাৰ সৈতে, সেই সকলোবোৰ খিৰিকীৰে বাহিৰলৈ ওলাই যায়।"<ref name="Who">{{cite news| title=Who knows?| first=Simon| last=Waldman| work=[[The Guardian]]| date=October 26, 2004| access-date=February 3, 2011| url=https://www.theguardian.com/technology/2004/oct/26/g2.onlinesupplement| location=London| archive-url=https://web.archive.org/web/20140825234204/http://www.theguardian.com/technology/2004/oct/26/g2.onlinesupplement| archive-date=August 25, 2014| url-status=live}}</ref> ২০০৫ চনত অণ্টাৰিঅ’ৰ ট্ৰেণ্ট বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পুথিভঁৰালটোৱে কয় যে ৱিকিপিডিয়াত বহুতো প্ৰবন্ধ আছে যিবোৰ "দীঘলীয়া আৰু ব্যাপক", কিন্তু "ভুল তথ্য আৰু পক্ষপাতিত্বৰ বাবে বহুত ঠাই আছে আৰু প্ৰবন্ধৰ মানদণ্ড আৰু গভীৰতা দুয়োটাতে বহুত পৰিৱৰ্তনশীলতা আছে।" ইয়াত আৰু কোৱা হৈছে যে ৱিকিপিডিয়াৰ সুবিধা আৰু সীমাবদ্ধতা আছে, ইয়াৰ "কাৰিকৰী বিষয়ৰ উৎকৃষ্ট কভাৰেজ আছে" আৰু প্ৰবন্ধসমূহ "প্ৰায়ে দ্ৰুতভাৱে যোগ কৰা হয় আৰু, ফলস্বৰূপে, সাম্প্ৰতিক পৰিঘটনাৰ কভাৰেজ যথেষ্ট ভাল", ইয়াক এই কামত অক্ষম পৰম্পৰাগত উৎসৰ সৈতে তুলনা কৰিলে। ইয়াৰ সিদ্ধান্ত অনুসৰি প্ৰয়োজন অনুসৰি কোনোবাই সমালোচনাত্মকভাৱে চিন্তা কৰিব লাগে আৰু নিজৰ উৎসৰ উপযুক্ততা মূল্যায়ন কৰিব লাগে, "আপুনি তথ্য বিচাৰিছে নেকি বা মতামত বিচাৰিছে নেকি, আপুনি এটা বিষয় অন্বেষণ কৰাৰ সময়ত কিমান গভীৰ হ'ব বিচাৰে, নিৰ্ভৰযোগ্যতা আৰু সঠিকতাৰ গুৰুত্ব, আৰু সময়োপযোগী বা শেহতীয়া তথ্যৰ গুৰুত্ব", আৰু লগতে কয় যে ৱিকিপিডিয়াক যিকোনো পৰিস্থিতিত "আৰম্ভণি বিন্দু" হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি।<ref>{{cite web|date=April 30, 2007|title=About Wikipedia|url=http://www.trentu.ca/library/help/wikipedia.html|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20051204085922/http://www.trentu.ca/library/help/wikipedia.html|archive-date=December 4, 2005|access-date=April 13, 2010|website=Trent University Library|publisher=Trent University|archivedate=December 4, 2005|archiveurl=https://web.archive.org/web/20051204085922/http://www.trentu.ca/library/help/wikipedia.html|deadurl=yes}}</ref> লাইব্ৰেৰিয়ান জাৰ্নেলৰদ্বাৰা ২০০৬ চনত ৱিকিপিডিয়াৰ পৰ্যালোচনা, লাইব্ৰেৰিয়ানৰ এটা পেনেল ব্যৱহাৰ কৰি, "উল্লেখযোগ্য সামগ্ৰীৰ আটাইতকৈ কঠিন সমালোচকসকলে, যিয়েই নহওক কিয়", "দীৰ্ঘদিনীয়া পৰ্যালোচকসকলক" ৱিকিপিডিয়াৰ তিনিটা ক্ষেত্ৰ (জনপ্ৰিয় সংস্কৃতি, সাম্প্ৰতিক পৰিস্থিতি আৰু বিজ্ঞান) মূল্যায়ন কৰিবলৈ কয় আৰু এই সিদ্ধান্তত উপনীত হয়: "সীমিত পেছাদাৰী ব্যৱস্থাপনাৰ প্ৰতি গৌৰৱ কৰা সম্পদ ব্যৱহাৰ কৰাৰ সময়ত এতিয়াও সাৱধানে আগবাঢ়ি যোৱাৰ কাৰণ আছে যদিও বহুতো উৎসাহজনক চিন প্ৰকাশ কৰে যে (এতিয়াৰ বাবে অন্ততঃ) ৱিকিপিডিয়াক লাইব্ৰেৰিয়ানৰ অনুমোদনৰ ছীল প্ৰদান কৰা হ’ব পাৰে।" 'বিতৰ্কিত ঐতিহাসিক আৰু সাম্প্ৰতিক পৰিঘটনাসমূহ অন্বেষণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লোৱা এজন পৰ্যালোচকে কয় যে, "ৱিকিপিডিয়াই বিতৰ্কিত বিষয়সমূহৰ বস্তুনিষ্ঠ উপস্থাপনত মই সন্তুষ্ট হৈছিলোঁ"। কিন্তু "চাইবাৰস্পেচত ওপঙি থকা বহু তথ্যৰ দৰেই, মতামতৰপৰা তথ্য উলিওৱাত এক সুস্থ মাত্ৰাৰ সন্দেহ আৰু দক্ষতাৰ প্ৰয়োজন।" আন পৰ্যালোচকসকলে লক্ষ্য কৰিছে যে ইয়াত "বহুত তাৰতম্য" আছে কিন্তু "ভাল বিষয়-বস্তুৰ প্ৰাচুৰ্যও আছে।"<ref name="libraryjournal">{{cite magazine| title=I want my Wikipedia!| magazine=Library Journal| date=April 2006| url=http://lj.libraryjournal.com/2006/04/technology/i-want-my-wikipedia/| access-date=October 23, 2015| archive-url=https://web.archive.org/web/20151204024637/http://lj.libraryjournal.com/2006/04/technology/i-want-my-wikipedia| archive-date=December 4, 2015| url-status=live| archivedate=December 4, 2015| archiveurl=https://web.archive.org/web/20151204024637/http://lj.libraryjournal.com/2006/04/technology/i-want-my-wikipedia| deadurl=yes}}</ref> ২০০৭ চনত আমেৰিকান লাইব্ৰেৰী এছ’চিয়েচনৰ (ALA) প্ৰাক্তন সভাপতি মাইকেল গ’ৰমেনে এনচাইক্লপিডিয়া ব্ৰিটানিকা ব্লগত উল্লেখ কৰিছিল যে "ৱিকিপিডিয়াৰ ব্যৱহাৰক উৎসাহিত কৰা এজন অধ্যাপক এজন ডায়েটিচিয়ানৰ বৌদ্ধিক সমতুল্য যিয়ে সকলো বস্তুৰে সৈতে বিগ মেকৰ স্থিৰ খাদ্য খোৱাৰ পৰামৰ্শ দিয়ে।"<ref>{{cite encyclopedia|last=Gorman|first=Michael|title=Jabberwiki: The Educational Response, Part II|url=http://blogs.britannica.com/2007/06/jabberwiki-the-educational-response-part-ii/|encyclopedia=Encyclopædia Britannica Blog|publisher=Encyclopædia Britannica, Inc.|access-date=April 23, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170424015841/http://blogs.britannica.com/2007/06/jabberwiki-the-educational-response-part-ii/|archive-date=April 24, 2017|url-status=live}}</ref> ইনফৰ্মেচন টুডে (মাৰ্চ ২০০৬)-এ লাইব্ৰেৰিয়ান নেন্সি অ’নিলৰ (চাণ্টা মনিকা পাব্লিক লাইব্ৰেৰী চিষ্টেমৰ ৰেফাৰেন্স চাৰ্ভিচেছৰ প্ৰধান লাইব্ৰেৰিয়ান)ৰ উদ্ধৃতি দি কয় যে "লাইব্ৰেৰী সম্প্ৰদায়ত ৱিকিপিডিয়াৰ বিষয়ে ভালেখিনি সন্দেহ আছে" কিন্তু "তেওঁ আনন্দৰে স্বীকাৰ কৰে যে ৱিকিপিডিয়াই অনুসন্ধানৰ বাবে এটা ভাল আৰম্ভণিৰ স্থান হিচাপে কাম কৰে। আপুনি পৰিভাষা, নাম আৰু অনুভৱৰ বিষয় পায়।"<ref name="informationtoday">{{cite web|date=March 2006|title=Wikipedia and Britannica: The kid's all right|url=http://www.infotoday.com/searcher/mar06/berinstein.shtml|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20071104031002/http://www.infotoday.com/Searcher/mar06/berinstein.shtml|archive-date=November 4, 2007|access-date=October 31, 2007|website=Searcher|publisher=Information Today, Inc.}}</ref> পিচি প্ৰ’ই (আগষ্ট ২০০৭) ব্ৰিটিছ লাইব্ৰেৰীৰ ইউৰোপীয় আৰু আমেৰিকান সংগ্ৰহৰ মুৰব্বী ষ্টিফেন বুৰীৰ উদ্ধৃতি দি কয় যে "ৱিকিপিডিয়া সম্ভাৱনাময়ভাৱে এটা ভাল বস্তু—ই নতুন পৰিঘটনাৰ প্ৰতি দ্ৰুত সঁহাৰি প্ৰদান কৰে, আৰু পুৰণি বস্তুৰ নতুন প্ৰমাণৰ প্ৰতি।" প্ৰবন্ধটোৰ সামৰণিত কোৱা হৈছে: "[বুৰী]ৰ বাবে সমস্যাটো ৱিকিপিডিয়াৰ বিষয়-বস্তুৰ নিৰ্ভৰযোগ্যতাতকৈ ইয়াৰ ব্যৱহাৰৰ ধৰণটোহে পছন্দৰ।" 'এইটো ইতিমধ্যে গৱেষকৰ বাবে প্ৰথম বন্দৰ হৈ পৰিছে', বুৰীয়ে কয়, তাৰ আগতে লক্ষ্য কৰাৰ আগতে যে এইটো "যেতিয়ালৈকে তেওঁলোক অধিক আগুৱাই নাযায় তেতিয়ালৈকে সমস্যাজনক নহয়।" বুৰীৰ মতে ৱিকিপিডিয়া ব্যৱহাৰ কৰাৰ কৌশলটো হ'ল এইটো এটা বোধ যে " ই বিশ্বকোষত (বিনামূলীয়া, ৱেব বা ছপা) থকাৰ অৰ্থ এইটো নহয় যে ই সঁচা। প্ৰমাণ বিচাৰক ... আৰু অৰিহণা যোগাওক।"<ref name="uncovered"/> ===বিতৰ্কিত বিষয়ৰ ওপৰত প্ৰবন্ধ=== ২০০৬ চনত কানাডিয়ান লাইব্ৰেৰী এছ’চিয়েচনৰ (CLA)<ref>{{cite Q|Q66411582}}<!-- Wikipedia Grows Up -->.</ref>ৰ বাবে এটা প্ৰবন্ধত ৱিকিপিডিয়াৰ পদ্ধতি, প্ৰক্ৰিয়া আৰু ফলাফলৰ বিষয়ে গভীৰভাৱে আলোচনা কৰা হৈছিল, উদাহৰণস্বৰূপে মন্তব্য কৰা হৈছিল যে বিতৰ্কিত বিষয়সমূহত "আটাইতকৈ উল্লেখযোগ্য কথাটো হ’ল যে দুয়োপক্ষই প্ৰকৃততে ইজনে সিজনক জড়িত কৰিছিল আৰু প্ৰবন্ধটোৰ এনে এটা সংস্কৰণৰ আলোচনা কৰিছিল যাৰ সৈতে দুয়োজনে কম-বেছি পৰিমাণে টিকি থাকিব পাৰে।" লেখকে মন্তব্য কৰিছে যে:আচলতে ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰথমতে দেখাতকৈ অধিক প্ৰতিষ্ঠানিক গাঁথনি আছে। প্ৰায় ৮০০ অভিজ্ঞ ব্যৱহাৰকাৰীক প্ৰশাসক হিচাপে নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছে, বাইণ্ডিং আৰু লুজিঙৰ বিশেষ ক্ষমতাৰ সৈতে: তেওঁলোকে প্ৰবন্ধসমূহ সুৰক্ষিত আৰু অসুৰক্ষিত, মচি পেলাব পাৰে আৰু পুনৰ ঘূৰাই আনিব পাৰে, আৰু ব্যৱহাৰকাৰীসকলক ব্লক আৰু আনব্লক কৰিব পাৰে। তেওঁলোকে নিজৰ ক্ষমতাক নিৰপেক্ষভাৱে ব্যৱহাৰ কৰি সমাজৰ সহমত গঠন আৰু কাৰ্যকৰী কৰাটো আশা কৰা হয়। তেওঁলোকৰ হস্তক্ষেপৰ প্ৰভাৱ বেছিভাগ বিতৰ্কিত প্ৰবন্ধৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত দেখা যায়। ৱিকিপিডিয়া দীৰ্ঘদিন ধৰি বৰ্তি আছে কাৰণ ইয়াত সংঘটিতটো মানি লোৱাতকৈ সালসলনি কৰি উলটিব পৰাটো সহজ... শ্বি আৰু অন্যান্যই ৰাজনীতি, সামাজিক বিষয় আৰু বিজ্ঞানৰ সৈতে জড়িত ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধসমূহৰ সকলো সম্পাদনাৰ বিষয়-বস্তু বিশ্লেষণৰ ভিত্তিত ২০১৭ চনত "মেৰুকৃত ভিৰৰ জ্ঞান"ৰ বিষয়ে আলোচনা কৰি ইয়াৰ আৰম্ভণিৰপৰা ২০১৬ চনৰ ১ ডিচেম্বৰলৈকে সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল। ইয়াৰ ভিতৰত ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰায় ৫ শতাংশক প্ৰতিনিধিত্ব কৰা প্ৰায় ২ লাখ ৩৩ হাজাৰ প্ৰবন্ধ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছিল। তেওঁলোকে লিখিছে: "ৰাজনৈতিক ভাষণ [অন্ততঃ আমেৰিকাত] শেহতীয়া বছৰবোৰত লক্ষণীয়ভাৱে অধিক মেৰুকৃত হৈ পৰিছে... বৈচিত্ৰ্যপূৰ্ণ তথ্যৰ প্ৰৱেশ গণতান্ত্ৰিক কৰাৰ আৰম্ভণিতে বিশ্বব্যাপী ৱেবৰ প্ৰতিশ্ৰুতি দিয়াৰ পাছতো, সংবাদ মাধ্যমৰ পছন্দ আৰু ছ'চিয়েল নেটৱৰ্কিং প্লেটফৰ্ম বৃদ্ধি কৰা... [সৃষ্টি কৰা] প্ৰতিধ্বনি কক্ষ যিয়ে ... ব্যক্তিগত সিদ্ধান্তৰ মানদণ্ড হ্ৰাস কৰে, ... পৰিচয়-অসঙ্গতিপূৰ্ণ মতামতক ৰেহাই দিয়ে, উদ্দীপিত কৰে আৰু তথাপি, এটা বৃহৎ সাহিত্যই তথ্য, সামগ্ৰী আৰু সেৱাৰ সহযোগিতামূলক উৎপাদনত সামাজিক পাৰ্থক্যই প্ৰয়োগ কৰিব পৰা ইতিবাচক প্ৰভাৱৰ নথিভুক্ত কৰে। তেওঁলোকে লাখ লাখ ৱিকিপিডিয়া সম্পাদকৰ সম্পাদনাৰ ইতিহাসক ৭ পইণ্টৰ ৰাজনৈতিক চিনাক্তকৰণ স্কেললৈ অনুবাদ কৰিছিল আৰু সেইটোক মেচিন লাৰ্নিং এলগৰিদমৰ জৰিয়তে নিযুক্ত ৱিকিপিডিয়াৰ ছয় স্তৰৰ প্ৰবন্ধৰ মানদণ্ডৰ স্ক’ৰ (ষ্টাব, ষ্টাৰ্ট, চি, বি, ভাল, বৈশিষ্ট্যযুক্ত)ৰ সৈতে তুলনা কৰিছিল। তেওঁলোকে দেখিলে যে "অধিক মনোযোগ আকৰ্ষণ কৰা প্ৰবন্ধসমূহৰ অধিক সুষমা প্ৰকাশিত হোৱাৰ প্ৰৱণতা থাকে... [আৰু] উচ্চ মেৰুকৰণ উচ্চ মানদণ্ডৰ সৈতে জড়িত।"<ref>{{cite Q|Q47248083}}<!-- Shi et al. (2017) The wisdom of polarized crowds-->. They continued, "To explore whether political diversity has an upper bound beyond which polarization hampers performance, we re-estimated the regression models of quality with a quadratic polarization term. Estimates suggest that quality may eventually decline with increasing polarization, but the optimal level of polarization is above that realized by 95% of the teams in this study. For the 5% most polarized teams, there is no statistically significant pattern between polarization and quality. In other words, we do not find evidence that very high levels of political polarization hampers Wikipedia performance." (p. 11)</ref> ===একাডেমী=== ====ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰাৰম্ভিক বছৰ (২০০০–২০১৯)==== ৱিকিপিডিয়াক এটা নিৰ্ভৰযোগ্য উৎস হিচাপে অনুভূত ব্যৰ্থতাৰ বাবেও শিক্ষাবিদসকলে সমালোচনা কৰিছিল আৰু কাৰণ ৱিকিপিডিয়া সম্পাদকসকলৰ তেওঁলোকে অৰিহণা যোগোৱা বিষয়সমূহৰ কোনো বিশেষজ্ঞতা, দক্ষতা বা প্ৰমাণ-পত্ৰ নাথাকিবও পাৰে।[80][81] হুইটিয়াৰ কলেজৰ এজন গণিতজ্ঞ এড্ৰিয়ান ৰিস্কিনে মন্তব্য কৰিছে যে অতি কাৰিকৰী প্ৰবন্ধ গণিতজ্ঞসকলে গণিতজ্ঞৰ বাবে লিখিব পাৰে যদিও অধিক সাধাৰণ গণিতৰ বিষয় যেনে বহুপদৰ ওপৰত লিখা প্ৰবন্ধটো অতি অপেছাদাৰী ধৰণেৰে লিখা হয় আৰু কেইবাটাও স্পষ্ট ভুল থাকে।[82] যিহেতু ৱিকিপিডিয়াক নিৰ্ভৰযোগ্য উৎস বুলি ধৰিব নোৱাৰি, সেয়েহে বহু বিদ্যালয় আৰু বিশ্ববিদ্যালয়ত আনুষ্ঠানিক গৱেষণা পত্ৰ লিখাৰ ক্ষেত্ৰত ৱিকিপিডিয়াৰ ব্যৱহাৰ গ্ৰহণ কৰা নহয় আৰু কিছুমান শিক্ষানুষ্ঠানে ইয়াক প্ৰাথমিক উৎস হিচাপে নিষিদ্ধ কৰাৰ বিপৰীতে আন কিছুমানে ইয়াৰ ব্যৱহাৰ কেৱল বাহ্যিক উৎসৰ পইণ্টাৰত সীমাবদ্ধ কৰি ৰাখিছে।[80][83][84] কিন্তু নিৰ্ভৰযোগ্য উৎস নহয় বুলি কৰা সমালোচনা কেৱল ৱিকিপিডিয়াৰ বাবেই নহয়, সাধাৰণতে বিশ্বকোষৰ ক্ষেত্ৰতো প্ৰযোজ্য হ'ব পাৰে—কিছুমান বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰবক্তাই যেতিয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে নিৰ্ধাৰিত কামত ছপা ভিত্তিক বিশ্বকোষৰ উদ্ধৃতি দিয়ে তেতিয়া আপ্লুত নহয়।[85] কিন্তু এই চিন্তাৰ বাবেই যেন প্ৰশিক্ষকসকলে শিক্ষাবিদ্যাত ৱিকিপিডিয়াৰ ব্যৱহাৰক তুচ্ছজ্ঞান কৰিছে। গৱেষক আৰু শিক্ষাবিদসকলে কয় যে ৱিকিপিডিয়াক চূড়ান্ত গৱেষণা পত্ৰৰ বাবে ১০০ শতাংশ সঠিক উৎস হিচাপে ব্যৱহাৰ নহ’বও পাৰে যদিও গৱেষণাৰ বাবে ই এক মূল্যৱান জাম্পিং অফ পইণ্ট যিটো সমালোচনাত্মকভাৱে আগবঢ়ালে বহু সম্ভাৱনাৰ সৃষ্টি হ’ব পাৰে। শৈক্ষিক ক্ষেত্ৰত যিটো নোহোৱা হ’ব পাৰে সেয়া হ’ল মাধ্যমিক আৰু উচ্চ শিক্ষাত ৱিকিপিডিয়াৰ ব্যৱহাৰৰ ক্ষেত্ৰত সমালোচনাত্মক বিশ্লেষণৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়া। পলক, জনষ্টন আৰু এভাৰ্ছৰ মতে, শিক্ষাবিদসকলে ৱিকিপিডিয়াক সম্পূৰ্ণৰূপে উলাই কৰিব নালাগে (বাদ দিয়াৰ ভুলতকৈ ভুল কম) বৰঞ্চ ইয়াক সমৰ্থন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিব লাগে, আৰু সমালোচনাত্মক চিন্তাধাৰাৰ দক্ষতাৰ সৈতে সংগতি ৰাখি ৱিকিপিডিয়াক শিক্ষাৰ আহিলা হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ শিকাব লাগে যিয়ে ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলক অনলাইন বিশ্বকোষত পোৱা তথ্যসমূহ ফিল্টাৰ কৰি তেওঁলোকৰ তথ্যসমূহ সমালোচনাত্মকভাৱে বিশ্লেষণ কৰাত সহায় কৰিব।[86] ২০০৬ চনত নটিংহাম বিশ্ববিদ্যালয়ৰ তথ্য ব্যৱস্থাৰ বিজনেছ স্কুলৰ প্ৰবক্তাই[87] কাৰিকৰী ৱেবছাইট আৰ্ছ টেকণিকাত কৰা এক পৰ্যালোচনাৰ বিষয়-বস্তু,[88] ৫৫ জন শিক্ষাবিদক ৱিকিপিডিয়াৰ নিৰ্দিষ্ট প্ৰবন্ধসমূহ পৰ্যালোচনা কৰিবলৈ কোৱা এক অভিজ্ঞতাভিত্তিক অধ্যয়নত যিবোৰ হয় তেওঁলোকৰ বিশেষজ্ঞ ক্ষেত্ৰৰ (গোট ১) বা যাদৃচ্ছিকভাৱে বাছনি কৰা (গ্ৰুপ ২) আছিল, এই সিদ্ধান্তত উপনীত হয় যে: "বিশেষজ্ঞসকলে উইকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধ বিচাৰি পাইছিল।" প্ৰবন্ধসমূহ অবিশেষজ্ঞসকলতকৈ অধিক বিশ্বাসযোগ্য হ’ব লাগে। ইয়াৰপৰা অনুমান কৰিব পাৰি যে ৱিকিপিডিয়াৰ সঠিকতা অধিক। কিন্তু ফলাফলসমূহক ৱিকিপিডিয়াক সম্পূৰ্ণ নিৰ্ভৰযোগ্য সম্পদ হিচাপে সমৰ্থন হিচাপে গণ্য কৰা উচিত নহয় কাৰণ বিশেষজ্ঞসকলৰ মতে ১৩ শতাংশ প্ৰবন্ধত ভুল আছে (১০% বিশেষজ্ঞই অনিৰ্দিষ্ট মাত্ৰাৰ বাস্তৱিক ভুলৰ কথা জনাইছে, ইয়াৰে ৩% বানান ভুলৰ কথা জনাইছে)।" [89] মিনেছ’টাৰ কাৰ্লেটন কলেজৰ গ’ল্ড লাইব্ৰেৰীত ৱিকিপিডিয়াৰ একাডেমীত ব্যৱহাৰৰ বিষয়ে বৰ্ণনা কৰা এটা ৱেব পেজ আছে। ইয়াত দৃঢ়তাৰে কোৱা হৈছে যে "ৱিকিপিডিয়া নিঃসন্দেহে এক মূল্যৱান আৰু তথ্যসমৃদ্ধ সম্পদ", কিন্তু ইয়াৰ প্ৰবন্ধসমূহৰ "নিৰ্ভৰশীলতা আৰু স্থিৰতাৰ অন্তৰ্নিহিত অভাৱ" আছে, পুনৰ আন উৎসৰ দৰে একেধৰণৰ সুবিধা আৰু সীমাবদ্ধতাৰ প্ৰতি দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰে। আন পৰ্যালোচনাৰ দৰেই ইয়াতো মন্তব্য কৰা হৈছে যে কোনোবাই নিজৰ উৎস আৰু ইয়াৰপৰা কি বিচৰা হৈছে সেইটো মূল্যায়ন কৰিব লাগে আৰু "উইকিপিডিয়া কিছুমান নিযুক্তিৰ বাবে উপযুক্ত সম্পদ হ'ব পাৰে, কিন্তু আন কিছুমানৰ বাবে নহয়।" ইয়াত ৱিকিপিডিয়াৰ সহ-প্ৰতিষ্ঠাপক জিমি ৱেলছৰ মত উল্লেখ কৰা হৈছে যে ৱিকিপিডিয়া সকলো শৈক্ষিক ব্যৱহাৰৰ উৎস হিচাপে আদৰ্শ নহ'বও পাৰে, আৰু (অন্য উৎসৰ দৰে) ইয়াৰপৰা অনুমান কৰা হৈছে যে অন্ততঃ ৱিকিপিডিয়াৰ এটা শক্তি হ'ল ই অতি বিস্তৃত বিষয়ৰ বৰ্তমানৰ তথ্যৰ বাবে এটা ভাল আৰম্ভণিৰ বিন্দু প্ৰদান কৰে।[90] ২০০৭ চনত ক্ৰনিকল অৱ হাইয়াৰ এডুকেশ্যনে ড্যুক বিশ্ববিদ্যালয়ৰ আন্তঃশাখা অধ্যয়ন আৰু ইংৰাজী বিভাগৰ অধ্যাপিকা কেথী ডেভিডছনে লিখা এটা প্ৰবন্ধ প্ৰকাশ কৰে, য'ত তেওঁ দৃঢ়তাৰে কয় যে ৱিকিপিডিয়াৰ সহায়ত ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলক নিৰ্ভৰযোগ্যতা আৰু বিশ্বাসযোগ্যতাৰ ধাৰণাসমূহৰ বিষয়ে শিকোৱা উচিত।[91] ২০০৮ চনত খাজাৰ বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰতিষ্ঠাপক তথা সভাপতি হেমলেট ইছাখানলিয়ে আজাৰবাইজান আৰু আনুষংগিক বিষয়সমূহৰ ওপৰত এনচাইক্লপিডিয়া ব্ৰিটানিকা আৰু ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধসমূহৰ তুলনা কৰিছিল। তেওঁৰ অধ্যয়নত দেখা গৈছে যে ৱিকিপিডিয়াই এই বিষয়টো বহুত বেছি ব্যাপকভাৱে, অধিক সঠিকভাৱে আৰু অধিক বিশদভাৱে সামৰি লৈছে, যদিও কিছু ভৰসাম্যৰ অভাৱ আছিল আৰু প্ৰথম অনুমাণিকতাৰ বাবে ৱিকিপিডিয়াই আছিল সৰ্বোত্তম উৎস।[92] ২০১১ চনত ৱাশ্বিংটন কলেজৰ পদাৰ্থ বিজ্ঞানৰ সহযোগী অধ্যাপক কাৰ্ল কেহমে কয় যে, "মই [মোৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলক] মৌলিক উৎস সামগ্ৰীৰ পিছত লগা বহুতো লঞ্চ পইণ্টৰ ভিতৰত এটা হিচাপে [ৱিকিপিডিয়া] ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ উৎসাহিত কৰোঁ।" ৱিকিপিডিয়াৰ শ্ৰেষ্ঠ প্ৰৱেশসমূহ বিস্তৃত উদ্ধৃতিৰ সৈতে ভালদৰে গৱেষণা কৰা হৈছে।" [93] কিছুমান একাডেমিক আলোচনীয়ে ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধৰ উল্লেখ কৰে যদিও ইয়াক পৰম্পৰাগত উল্লেখৰ দৰে একে স্তৰলৈ উন্নীত কৰা নাই। উদাহৰণস্বৰূপে, ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধসমূহৰ উল্লেখ বিজ্ঞান আলোচনীত অনলাইনত প্ৰদান কৰা "বৰ্ধিত দৃষ্টিভংগী"ত দিয়া হৈছে। এই দৃষ্টিভংগীসমূহৰ ভিতৰত প্ৰথমটোৱে ৱিকিপিডিয়াৰ হাইপাৰলিংক প্ৰদান কৰিছিল ২০০২ চনত "এ হোৱাইট কলাৰ প্ৰটিন চেন্স ব্লু লাইট"[94] আৰু তেতিয়াৰপৰাই কেইবা ডজনো উন্নত দৃষ্টিভংগীয়ে এনে সংযোগ প্ৰদান কৰিছে। বিজ্ঞানৰ প্ৰকাশকে কয় যে এই বৰ্ধিত দৃষ্টিভংগীসমূহত "হাইপাৰনোটসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়—যিবোৰ অনলাইনত উপলব্ধ অন্যান্য প্ৰাসংগিক তথ্যৰ ৱেবছাইটসমূহৰ সৈতে পোনপটীয়াকৈ সংযোগ কৰে—মানক গ্ৰন্থতালিকাগত উল্লেখৰ বাহিৰেও।" [95] ====২০২০ চনৰ পৰা==== স্বেৰিৰ ষ্টেইনছনে ২০২৩ চনত ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ বিশ্বাসযোগ্যতাক প্ৰভাবিত কৰা কাৰকসমূহৰ অনুসন্ধান কৰিছিল আৰু দেখিছিল যে "উইকিপিডিয়াই প্ৰাৰম্ভিক বছৰবোৰত তথ্যৰ সন্দেহজনক উৎসৰপৰা সময়ৰ লগে লগে ক্ৰমান্বয়ে নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসলৈ ৰূপান্তৰিত হয়।" [96] ইয়াৰ কাৰণ আছিল ই "এটা সক্ৰিয় তথ্য-পৰীক্ষক আৰু ফ্ৰিঞ্জ বিৰোধী"[97] আৰু ৱিকিপিডিয়া সম্প্ৰদায়ে এন পি অ'ভি নীতিৰ ব্যাখ্যা সলনি কৰি বিভ্ৰান্তিকৰ বিষয়-বস্তুক ছ্যুড'ছায়েন্স, ষড়যন্ত্ৰ তত্ত্ব আদি বুলি অধিক সঠিকভাৱে লেবেল লগাবলৈ আৰম্ভ কৰাৰ লগে লগে "ফ্ৰিঞ্জ সমৰ্থক সম্পাদক"সকলে চাইটটো এৰি থৈ যায়।[97] এনপিঅ'ভিৰ এই পুনৰ ব্যাখ্যাৰ "অৰ্থপূৰ্ণ পৰিণতি আছিল, যিটো সংস্থাই ছদ্ম বিজ্ঞান, ষড়যন্ত্ৰমূলক তত্ত্ব আৰু উগ্ৰবাদক বিশ্বাসযোগ্যতা আৰু ভুৱা ভৰসাম্য প্ৰদান কৰিছিল, সেইটোক ফ্ৰিঞ্জ ডিচকোৰ্চৰ সক্ৰিয় ডিবাংকাৰ, তথ্য-পৰীক্ষক আৰু চিনাক্তকৰ্তালৈ ৰূপান্তৰিত কৰা হৈছিল।" [96] শিক্ষা আৰু জ্ঞানমূলক মনোবিজ্ঞানী ছেম ৱাইনবাৰ্গে ২০২৪ চনত কৈছিল যে "নাই, ৱিকিপিডিয়া কোনোৱে সম্পাদনা কৰিব পৰা অবিশ্বাস্য উৎস নহয় আৰু সেয়া পৰিহাৰ কৰা উচিত।" ২০২৪ চনত ই এক উল্লেখযোগ্যভাৱে কঠোৰ আত্ম-সংশোধন সম্পদত পৰিণত হৈছে যিটো আমি সকলোৱে অধিক সঘনাই ব্যৱহাৰ কৰা উচিত।" [98] ===সাংবাদিকতা আৰু বাতৰি কক্ষত ৱিকিপিডিয়াৰ ব্যৱহাৰ=== নিউয়ৰ্ক বিশ্ববিদ্যালয়ৰ সাংবাদিকতাৰ অধ্যাপক চাৰ্লছ চেইফে ২০১৪ চনত লিখা ভাৰ্চুৱেল আনৰিয়েলিটি নামৰ গ্ৰন্থখনত ৱিকিপিডিয়াৰ সম্পাদনা কৰা বাণিজ্যিক আৰু ৰাজনৈতিক সংগঠনসমূহে "সাধাৰণ মানুহৰ ৰূপ লৈ" হেতালি খেলাকে ধৰি প্ৰৱঞ্চনা আৰু ভুল তথ্যৰ প্ৰতি সহজলভ্যতা উল্লেখ কৰিছে। সামৰণিত ছেইফে তলত দিয়া পৰামৰ্শ আগবঢ়াইছিল:[99] ৱিকিপিডিয়া এজন বুঢ়া আৰু অদ্ভুত ক্ষমতাসম্পন্ন ককাৰ দৰে। “তেওঁ বহুত মজা কৰিব পাৰে—বছৰ বছৰ ধৰি তেওঁ বহুত দেখিছে, আৰু তেওঁ এটা ডাঙৰ কাহিনী ক’ব পাৰে। সিও কোনো নকল নহয়; তেওঁ বহুত তথ্য জমা কৰিছে আৰু তেওঁ যি সংগ্ৰহ কৰিছে সেই বিষয়ে কিছু শক্তিশালী মতামত আছে। তেওঁৰপৰা যথেষ্টখিনি শিকিব পাৰি। কিন্তু তেওঁ কোৱা সকলো কথা নিমখৰ দানাৰ সৈতে লৈ লওক। তেওঁ নিশ্চিতভাৱে জানে বুলি ভবা বহু কথা একেবাৰে সঠিক নহয় বা প্ৰসংগৰ বাহিৰলৈ লৈ যোৱা হৈছে। আৰু যেতিয়া ইয়াৰ ওপৰত নামি আহে, কেতিয়াবা তেওঁ এনেকুৱা কথা বিশ্বাস কৰে যিবোৰ অলপ, ভাল, যেনে, বাদাম। যদি আপোনাৰ বাবে কেতিয়াবা গুৰুত্বপূৰ্ণ হয় যে তেওঁ কোৱা কথা এটা বাস্তৱিক নে কাল্পনিক, তেন্তে ইয়াক অধিক নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসৰ সৈতে পৰীক্ষা কৰাটো অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ।[99] ছেইফে লক্ষ্য কৰিছিল যে যেতিয়া ৱিকিপিডিয়াৰপৰা ভুৱা তথ্য অন্য প্ৰকাশনলৈ বিয়পি পৰে, তেতিয়া ই কেতিয়াবা সত্যক নিজেই সলনি কৰে।[99] উদাহৰণস্বৰূপে, ২০১২ চনৰ ২৮ জুনত ৱিকিপিডিয়াৰ এজন বেনামী অৱদানকাৰীয়ে বেছবল খেলুৱৈ মাইক ট্ৰাউটৰ ৱিকিপিডিয়াৰ জীৱনীত "মিলভিল মিটিয়ৰ" উদ্ভাৱন কৰা ডাকনামটো সংযোজন কৰে। দুসপ্তাহমানৰ পিছত নিউজডেৰ এজন ক্ৰীড়া লেখকে এই ডাকনামটো এটা প্ৰবন্ধত পুনৰুত্পাদন কৰে আৰু "সেই কাৰ্য্যৰ লগে লগে ভুৱা ডাকনামটো বাস্তৱ হৈ পৰিল।" [99] ছেইফে আঙুলিয়াই দিছিল যে কিছুমান মানদণ্ড অনুসৰি ৱিকিপিডিয়াক পৰম্পৰাগত প্ৰকাশনৰ দৰেই "মোটামুটিভাৱে সঠিক" বুলি বৰ্ণনা কৰিব পাৰি, আৰু অধিক শেহতীয়া, "ৱিকিপিডিয়াত কি ধৰণৰ ভুল পোৱা যায় আৰু ব্ৰিটানিকা বা কলিয়াৰ বা আনকি এতিয়া বন্ধ হৈ যোৱা মাইক্ৰ'ছফ্ট এনকাৰ্টা বিশ্বকোষতো কি হ'ব তাৰ মাজত পাৰ্থক্য আছে... ৱিকিপিডিয়াৰ বেছিভাগ প্ৰৱঞ্চনাই কেতিয়াও পাব নোৱাৰে।" পুৰণি বিশ্বকোষত প্ৰকাশ পাইছিল।" [99] ড্ৱাইট গাৰ্নাৰে নিউয়ৰ্ক টাইমছত ছেইফৰ কিতাপখনৰ পৰ্যালোচনা কৰি কয় যে তেওঁ নিজেই "ৱিকিপিডিয়াৰ হাউলাৰ"কে ধৰি বেয়া অনলাইন তথ্যৰদ্বাৰা যথেষ্টবাৰ জ্বলি গৈছে, যাৰ বাবে তেওঁ অতি সন্দেহবাদী মানসিকতা গ্ৰহণ কৰিছে।[100] ২০১২ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত ন্যায়াধীশ ব্ৰায়ান লেভেছনে ব্ৰিটিছ প্ৰেছৰ সংস্কৃতি, আচাৰ-ব্যৱহাৰ আৰু নৈতিকতাৰ ওপৰত লিখা প্ৰতিৱেদনত এজন "ব্ৰেট ষ্ট্ৰাউব"ক দ্য ইণ্ডিপেণ্ডেণ্ট কাকতৰ অন্যতম প্ৰতিষ্ঠাপক হিচাপে নাম উল্লেখ কৰাৰ সময়ত "সাংবাদিকতাৰ এটা মৌলিক নিয়ম" পাহৰি যোৱাৰ অভিযোগ উত্থাপন হৈছিল। এই নামটো এবছৰতকৈও অধিক পূৰ্বে দ্য ইণ্ডিপেণ্ডেণ্টত প্ৰকাশিত ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধটোত যোগ কৰা হৈছিল আৰু এই নামটো কেলিফৰ্ণিয়াৰ এজন ২৫বছৰীয়া যুৱকৰ বুলি ওলাইছিল, যাৰ বন্ধুৱে প্ৰেংক হিচাপে ৱিকিপিডিয়াৰ পৃষ্ঠাৰ ধাৰাবাহিকতাত নিজৰ নাম যোগ কৰিছিল।[101] ষ্ট্ৰাউবক দ্য টেলিগ্ৰাফে বিচাৰি উলিয়াই মন্তব্য কৰিছিল, "কোনোবাই, বিশেষকৈ এজন ন্যায়াধীশে ৱিকিপিডিয়াত কিবা এটা বিশ্বাস কৰাটো একপ্ৰকাৰ আচৰিত ধৰণৰ। মোৰ বন্ধুৱে আগবাঢ়ি গৈ ৱিকিপিডিয়াৰ এজাক পৃষ্ঠা সম্পাদনা কৰি মোৰ নামটো ৰাখিলে। [...] মই জানিছিলো মোৰ বন্ধুৱে কৰিলে কিন্তু মই নাজানিছিলো যে কেনেকৈ সেইবোৰ ঘূৰাই সলনি কৰিব পাৰি আৰু মই ভাবিছিলো কোনোবাই কৰিব। এটা সময়ত মই কোকাকোলা বা কিবা এটাৰ সৃষ্টিকৰ্তা আছিলোঁ। ৱিকিপিডিয়া সলনি কৰাটো কিমান সহজ আপোনালোকে জানে। প্ৰতিবাৰেই তেওঁ ৰঙা লিংকযুক্ত নামৰ সন্মুখীন হ'লেই তাৰ ঠাইত মোৰ নামটো ৰাখিছিল।" [102] ২০১৬ চনত চিয়াৰন মেকক'লিৰ বিবিচিৰ এটা প্ৰবন্ধত একেদৰেই উল্লেখ কৰা হৈছে যে "প্ৰচুৰ দুষ্টামিপূৰ্ণ, ৰচনা কৰা তথ্যই ৱিকিপিডিয়ালৈ যোৱাৰ পথ বিচাৰি পাইছে" আৰু "এই ভুৱা তথ্যবোৰৰ বহুতো ফাটৰ মাজেৰে পৰিছে আৰু বিশ্ববিদ্যালয়ৰ শিক্ষাবিদৰপৰা আৰম্ভ কৰি ডাঙৰ বাতৰি কাকত আৰু সম্প্ৰচাৰকলৈকে সকলোৱে সুসমাচাৰ হিচাপে লৈছে।" [103] ৱিকিপিডিয়াৰপৰা প্ৰৱঞ্চনা আৰু অন্যান্য ভুৱা তথ্যসমূহ তেওঁলোকৰ লেখাত পুনৰুত্পাদন কৰি সাংবাদিকসকলে লাজ পোৱাৰ উদাহৰণ তালিকাভুক্ত কৰি, য'ত প্ৰধান সংবাদ সংস্থাসমূহে মৰিছ জেৰে আৰু ৰনি হেজলহাৰ্ষ্টৰ মৃত্যু বাৰ্তাত প্ৰচাৰ কৰা ভুৱা তথ্যও অন্তৰ্ভুক্ত কৰি, মেকক'লিয়ে কয়: "যিকোনো বাতৰি কক্ষৰ যিকোনো সাংবাদিকে ৱিকিপিডিয়াক সম্পূৰ্ণ সন্দেহৰ বাহিৰে আন একোৰে ব্যৱহাৰ কৰাৰ বাবে সম্পাদকৰ মূৰত চোকা চৰ পোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে (আপুনি কল্পনা কৰিব পাৰে যে মই এই লেখাটোৰ ওপৰত লোৱা কিকিং)।" [103] ডেইলী মেইলে—ইয়াৰ অনুভূত অবিশ্বাস্যতাৰ বাবে ২০১৭ চনত ৱিকিপিডিয়াত উৎস হিচাপে নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল—ৰাজহুৱাভাৱে উল্লেখ কৰিছে যে ই "২০১৪ চনত ইয়াৰ সকলো সাংবাদিককে ৱিকিপিডিয়াক একমাত্ৰ উৎস হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল কাৰণ ইয়াৰ অবিশ্বাস্যতাৰ বাবে।" [104] স্লেটে ২০২২ চনত কৈছিল যে "উইকিপিডিয়াৰ ভাঙি পেলোৱা প্ৰবন্ধৰ স্ক্ৰীণশ্বট, আনকি মিনিটৰ ভিতৰতে ঘূৰাই দিলেও, বাতৰিৰ প্ৰতিৱেদন আৰু ছ'চিয়েল মিডিয়াত প্ৰায়ে বহু দীঘলীয়া মৃত্যুৰ পিছৰ জীৱন থাকে, যাৰ ফলত জনসাধাৰণৰ ধাৰণা সৃষ্টি হয় যে প্লেটফৰ্মটো প্ৰকৃততে থকাতকৈ নিৰ্যাতনৰ বাবে অধিক দুৰ্বল।" [105] ===বিজ্ঞান আৰু চিকিৎসা বিজ্ঞান=== বিজ্ঞান আৰু চিকিৎসা বিজ্ঞান এনে ক্ষেত্ৰ য’ত সঠিকতাৰ গুৰুত্ব অতি বেছি আৰু সমনীয়াৰ পৰ্যালোচনাই নিয়ম। ৱিকিপিডিয়াৰ কিছুমান বিষয়-বস্তুৱে সমনীয়াৰ পৰ্যালোচনাৰ এটা প্ৰকাৰ পাছ কৰিলেও বেছিভাগেই উত্তীৰ্ণ হোৱা নাই।[106] ২০০৮ চনৰ এক অধ্যয়নত ৱিকিপিডিয়াৰ ৮০টা ঔষধৰ প্ৰৱেশ পৰীক্ষা কৰা হৈছিল। গৱেষকসকলে এই প্ৰবন্ধৰ গোটটোত বাস্তৱিক ভুল কমেইহে পাইছিল যদিও নিৰ্ণয় কৰিছিল যে এই প্ৰবন্ধসমূহত প্ৰায়ে গুৰুত্বপূৰ্ণ তথ্য, যেনে বিৰোধ আৰু ঔষধৰ পাৰস্পৰিক ক্ৰিয়াৰ অভাৱ। গৱেষকসকলৰ এজনে লক্ষ্য কৰিছে যে "যদি মানুহে স্বাস্থ্য পেছাদাৰীৰ সৈতে যোগাযোগ নকৰাকৈয়ে গৈ এইটোক একমাত্ৰ বা কৰ্তৃত্বশীল উৎস হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰে...তেন্তে সেইবোৰেই হ'ব পৰা ধৰণৰ নেতিবাচক প্ৰভাৱ।" গৱেষকসকলে ৱিকিপিডিয়াক মেডস্কেপ ড্ৰাগ ৰেফাৰেন্স (এমডিআৰ)ৰ সৈতেও তুলনা কৰিছিল, ঔষধৰ বিৰূপ পৰিঘটনা, মাত্ৰা আৰু ক্ৰিয়াৰ ব্যৱস্থাকে ধৰি আঠটা শ্ৰেণীৰ ঔষধৰ তথ্য সামৰি লোৱা ৮০টা ভিন্ন প্ৰশ্নৰ উত্তৰ বিচাৰি। তেওঁলোকে নিৰ্ণয় কৰিছে যে এমডিআৰে ৮২.৫ শতাংশ প্ৰশ্নৰ উত্তৰ দিছিল, আনহাতে ৱিকিপিডিয়াই মাত্ৰ ৪০ শতাংশ প্ৰশ্নৰ উত্তৰ দিব পাৰিছিল, আৰু ৱিকিপিডিয়াৰ বাবেও উত্তৰ সম্পূৰ্ণ হোৱাৰ সম্ভাৱনা কম আছিল। ৱিকিপিডিয়াৰ কোনো এটা উত্তৰ বাস্তৱিকভাৱে ভুল বুলি নিৰ্ণয় কৰা হোৱা নাছিল, আনহাতে তেওঁলোকে এমডিআৰত চাৰিটা ভুল উত্তৰ পোৱা গৈছিল। কিন্তু গৱেষকসকলে ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰৱেশত ৪৮টা বাদ দিয়াৰ ভুল পোৱা গৈছে, আনহাতে এমডিআৰৰ ক্ষেত্ৰত ১৪টা ভুল পোৱা গৈছে। মুখ্য তদন্তকাৰীয়ে এই সিদ্ধান্তত উপনীত হয়: "মই ভাবো যে এই বাদ দিয়াৰ ভুলবোৰ [অশুদ্ধিৰ দৰেই] বিপজ্জনক হ'ব পাৰে", আৰু তেওঁ আঙুলিয়াই দিছিল যে ঔষধ কোম্পানী প্ৰতিনিধিসকলে ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰৱেশৰপৰা তথ্য মচি পেলোৱা ধৰা পৰিছে যিয়ে তেওঁলোকৰ ঔষধক অসুৰক্ষিত যেন লাগে।[23] ২০০৯ চনৰ এক সমীক্ষাত আমেৰিকাৰ বিষবিজ্ঞানীসকলক সোধা হৈছিল যে বিভিন্ন মাধ্যমৰ উৎসত ৰাসায়নিক পদাৰ্থৰ স্বাস্থ্যজনিত বিপদৰ চিত্ৰণক তেওঁলোকে কিমান সঠিকভাৱে ৰেটিং দিছে। ছ’চাইটি অৱ টক্সিক’লজীৰ ৯৩৭ জন সদস্যৰ উত্তৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি এই বিশেষজ্ঞসকলে এই ক্ষেত্ৰত ৱিকিপিডিয়াৰ নিৰ্ভৰযোগ্যতাক সকলো পৰম্পৰাগত সংবাদ মাধ্যমতকৈ বহু বেছি বুলি গণ্য কৰিছিল: সমগ্ৰ অধ্যয়নটোৰ সম্ভৱতঃ আটাইতকৈ আচৰিত তথ্যটোত এই সকলোবোৰ ৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদ মাধ্যমে [U.S. বাতৰি কাকত, বাতৰি আলোচনী, স্বাস্থ্য আলোচনী, সম্প্ৰচাৰ আৰু কেবল টেলিভিছন নেটৱৰ্ক] সহজেই "নতুন মাধ্যম"ৰ দুজন প্ৰতিনিধিয়ে গ্ৰহণ কৰে: ৱেবএমডি আৰু ৱিকিপিডিয়াই। ৱেবএমডি হৈছে একমাত্ৰ বাতৰিৰ উৎস যাৰ ৰাসায়নিক বিপদৰ কভাৰেজক গৰিষ্ঠসংখ্যক (৫৬ শতাংশ) বিষবিজ্ঞানীয়ে সঠিক বুলি গণ্য কৰে, ইয়াৰ নিবিড়ভাৱে অনুসৰণ কৰে ৱিকিপিডিয়াৰ ৪৫ শতাংশ সঠিকতা ৰেটিং। ইয়াৰ বিপৰীতে মাত্ৰ ১৫ শতাংশইহে দ্য নিউয়ৰ্ক টাইমছ, ৱাশ্বিংটন পোষ্ট আৰু ৱাল ষ্ট্ৰীট জাৰ্নেলত পোৱা ৰাসায়নিক বিপদৰ চিত্ৰণক সঠিক বুলি বৰ্ণনা কৰিছে।[21] ২০১০ চনত গৱেষকসকলে ৱিকিপিডিয়াৰ ১০প্ৰকাৰৰ কৰ্কট ৰোগৰ বিষয়ে তথ্যক নেচনেল কেন্সাৰ ইনষ্টিটিউটৰ চিকিৎসক তথ্য প্ৰশ্নৰ একেধৰণৰ তথ্যৰ সৈতে তুলনা কৰি এই সিদ্ধান্তত উপনীত হয় যে "ৱিকি সম্পদটোৰ পেছাদাৰীভাৱে সম্পাদিত তথ্যকোষৰ সৈতে একেধৰণৰ সঠিকতা আৰু গভীৰতা আছিল" আৰু "সাধাৰণ আৰু অস্বাভাৱিক কৰ্কট ৰোগৰ তুলনা কৰা উপ-বিশ্লেষণে দুয়োটাৰ মাজত কোনো পাৰ্থক্য প্ৰদৰ্শন কৰা নাছিল", কিন্তু পঠনযোগ্যতাৰ সহজতা এটা সমস্যা আছিল।[107] ২০১১ চনত কৰা এক অধ্যয়নত এই ফলাফল পোৱা গৈছে যে ৱিকিপিডিয়াৰ ঔষধৰ প্ৰবন্ধত সঘনাই অনুপস্থিত শ্ৰেণীসমূহ হ'ল ঔষধৰ পাৰস্পৰিক ক্ৰিয়া আৰু স্তনপানত ঔষধৰ ব্যৱহাৰ।[108] অসম্পূৰ্ণ কভাৰেজ থকা আন শ্ৰেণীসমূহ আছিল অফ-লেবেল ইংগিত, বিৰোধ আৰু সাৱধানতা, বিৰূপ ঔষধৰ পৰিঘটনা আৰু মাত্ৰাৰ বিৱৰণ।[108] অধ্যয়নত ব্যৱহৃত অন্যান্য উৎসৰপৰা সঘনাই বিচ্যুত হোৱা তথ্য আছিল বিৰোধ আৰু সাৱধানতা, ঔষধ শোষণ আৰু ঔষধৰ বিৰূপ পৰিঘটনা।[108] ২০১২ চনৰ এক অধ্যয়নত প্ৰকাশ পাইছে যে শিশুৰ অটোলেৰিংগ'লজীৰ বিষয়ে ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধসমূহত চিকিৎসা ডাটাবেছ ইমেডিচিনতকৈ দুগুণ বেছি ভুল আৰু বাদ দিয়া হৈছে।[109] ২০১৪ চনত আমেৰিকাৰ এক অধ্যয়নত ১০ জন গৱেষকে আমেৰিকাৰ আটাইতকৈ ব্যয়-বহুল চিকিৎসাজনিত অৱস্থাৰ ১০টা ৱিকিপিডিয়াৰ স্বাস্থ্য প্ৰবন্ধ পৰীক্ষা কৰি দেখিলে যে ৯০% প্ৰৱেশত শেহতীয়া চিকিৎসা গৱেষণাৰ বিৰোধিতা কৰা ভুল আৰু বক্তব্য আছে। কিন্তু ৱিকিমিডিয়া ইউ কেৰ ষ্টেভি বেনটনৰ মতে গৱেষণাত ব্যৱহৃত নমুনাৰ আকাৰ হয়তো অতি সৰু আছিল যাৰ বাবে ইয়াক প্ৰতিনিধিত্বমূলক বুলি গণ্য কৰিব নোৱাৰি।[110][111] তথ্যৰ এটা অংশহে ৰাজহুৱা কৰা হৈছিল আৰু আন গৱেষকসকলে পৰীক্ষা কৰিবলৈ প্ৰকাশ কৰা দুটা বক্তব্যৰ বাবে ৱিকিপিডিয়াৰ বক্তব্যসমূহ সমনীয়াৰদ্বাৰা পৰ্যালোচিত সাহিত্যৰ সৈতে বিৰোধী বুলি কৰা দাবীক প্ৰশ্নবোধক কৰা হৈছিল।[112] কিন্তু ২০১৭ আৰু ২০২০ চনত প্ৰকাশিত অধিক মুক্ত অধ্যয়নে এই সিদ্ধান্তত উপনীত হয় যে ৱিকিপিডিয়াই পেইড-এক্সেছ অনলাইন বিশ্বকোষতকৈ কম সঠিক চিকিৎসা তথ্য প্ৰদান কৰে।[113][114] ২০১৪ চনত PLOS One ত প্ৰকাশিত এক অধ্যয়নত ইংৰাজী আৰু জাৰ্মান ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধক একাডেমিক পাঠ্যপুথিৰ সৈতে তুলনা কৰি ফাৰ্মাক’লজীৰ ওপৰত ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধৰ মানদণ্ডৰ ওপৰত চকু ৰাখিছিল। এই বিশ্লেষণৰপৰা দেখা গ’ল যে ৱিকিপিডিয়াত ঔষধৰ তথ্যৰ সঠিকতা ৯৯.৭%, আনহাতে এই তথ্যৰ সম্পূৰ্ণতা ৮৩.৮% বুলি অনুমান কৰা হৈছে। ইয়াৰ সিদ্ধান্ত অনুসৰি "ৱিকিপিডিয়াৰ সহযোগিতামূলক আৰু অংশগ্ৰহণমূলক ডিজাইনে ফাৰ্মাক'লজীৰ উচ্চমানৰ তথ্য সৃষ্টি কৰে যি স্নাতক চিকিৎসা শিক্ষাৰ বাবে উপযোগী।" [115] ২০২৪ চনত স্বাস্থ্যসেৱা সম্পৰ্কীয় গৱেষণাৰ বাবে অনলাইন তথ্যৰ উৎসৰ পৰ্যালোচনাত ৱিকিপিডিয়াক প্ৰাথমিক উল্লেখ হিচাপে ব্যৱহাৰ নকৰিবলৈ সতৰ্ক কৰা হৈছিল আৰু তথ্যৰ উৎস চিনাক্তকৰণৰ সম্পদ হিচাপে ইয়াৰ মূল্য লক্ষ্য কৰা হৈছিল।[116] ২০২৪ চনত জেৰীয়ে কৈছিল যে চিকিৎসা বা যিকোনো বিষয়ৰ ওপৰত ৱিকিপিডিয়াৰ নিৰ্ভৰযোগ্যতা মূল্যায়ন কৰাটো প্ৰত্যাহ্বানজনক আৰু গৱেষকসকলে "এটা নমুনা বাছি ল'ব লাগিব আৰু ই প্ৰতিনিধিত্বমূলক বুলি আশা কৰিব লাগিব," লগতে কয় যে "ৱিকিপিডিয়াৰ সামগ্ৰিকভাৱে ইমান ভাল হোৱাৰ কোনো ব্যৱসায় নাই।" [52] ===ন্যায়পালিকাৰ=== ২০০৪ চনৰপৰা আমেৰিকাৰ ন্যায়িক মতামতত ৱিকিপিডিয়াৰ উল্লেখ প্ৰতি বছৰে বৃদ্ধি পাইছে। ২০১৭ চনৰ এটা ৰায়দানত টেক্সাছৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে ন্যায়িক ৰায়দানৰ বাবে ৱিকিপিডিয়াৰ তথ্যৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ নকৰাৰ পৰামৰ্শ দিছিল, যুক্তি দিছিল যে ইয়াৰ নিৰ্ভৰযোগ্যতাৰ অভাৱে ইয়াক আইনী মতামতত কৰ্তৃত্বৰ উৎস হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাত বাধা দিয়ে।[117][118] ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে Commr. অফ কাষ্টমছ, বাংগালুৰু বনাম এচিআৰ ইণ্ডিয়া প্ৰাইভেট লিমিটেড। (Citation 2007(12)SCALE581) ৰ মতে "আমি ৱিকিপিডিয়াক উল্লেখ কৰিছো, যিহেতু পক্ষসমূহৰ বিদ্বান অধিবক্তাই ইয়াৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰিছিল।" ই এটা অনলাইন বিশ্বকোষ আৰু ইয়াত যিকোনো ব্যক্তিয়ে তথ্য প্ৰৱেশ কৰিব পাৰে আৰু সেইবাবেই ই প্ৰামাণিক নহ'বও পাৰে।" [119] ==প্ৰবন্ধৰ নিৰ্ভৰযোগ্যতা পৰীক্ষা কৰাৰ সঁজুলি== অভিজ্ঞ সম্পাদকে প্ৰবন্ধৰ ইতিহাস আৰু আলোচনা পৃষ্ঠা চাব পাৰে যদিও সাধাৰণ ব্যৱহাৰকাৰীৰ বাবে ৱিকিপিডিয়াৰ তথ্য নিৰ্ভৰযোগ্য নে নহয় পৰীক্ষা কৰাটো ইমান সহজ নহয়। কেলিফৰ্ণিয়া, ছুইজাৰলেণ্ড আৰু জাৰ্মানীৰ বিশ্ববিদ্যালয় প্ৰকল্পসমূহে আনুষ্ঠানিক বিশ্লেষণ আৰু তথ্য খনিৰ পদ্ধতিৰে সেইটো উন্নত কৰিবলৈ চেষ্টা কৰে। চুইজাৰলেণ্ডৰপৰা অহা ৱিকিবুৰপৰা অনুপ্ৰাণিত হোৱা জাৰ্মানীৰ ৱিকি-ৱাচে ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰতিটো ইংৰাজী বা জাৰ্মান প্ৰবন্ধৰ বাবে পাঁচ তাৰকা পৰ্যন্ত মূল্যায়ন দেখুৱাইছে। এই ৰেটিঙৰ এটা অংশ হৈছে ৱিকিট্ৰাষ্ট সঁজুলি যিয়ে ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধৰ একক লিখনী অংশৰ বিশ্বাসযোগ্যতা বগা (বিশ্বাসযোগ্য) বা কমলা (বিশ্বাসযোগ্য নহয়) চিহ্নৰদ্বাৰা দেখুৱায়।[122] 54ep6uqn2tfao1b5sybolqq9t0iee6r হৰদত্ত চৌধুৰী 0 137926 617393 616780 2026-07-15T19:06:57Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:অসমৰ ইতিহাস]] using [[WP:HC|HotCat]] 617393 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = হৰদত্ত চৌধুৰী | image = | alt = | caption = | birth_name = | birth_place = | death_date = | death_place = [[কামৰূপ জিলা|কামৰূপ]] | other_names = | occupation = [[জমিদাৰ]] | known_for = আহোম ৰাজতন্ত্ৰৰ বিৰুদ্ধে কৰা বিদ্ৰোহ }} '''হৰদত্ত চৌধুৰী''' ({{Lang-en|Haradatta Choudhury}}) এগৰাকী বিদ্ৰোহী আছিল। তেওঁক বন্দী কৰি হত্যা কৰা আগলৈকে তেওঁ উত্তৰ [[কামৰূপ জিলা|কামৰূপত]] অতিশয় অত্যাচাৰ চলোৱা বৰকান্দাজ সেনাৰ সহায়ত আহোম ৰাজতন্ত্ৰৰ বিৰুদ্ধে বিদ্ৰোহ কৰিছিল। == বিদ্ৰোহ == [[চুক্লিংফা|কমলেশ্বৰ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[নামনি অসম]]ত বিদ্ৰোহ সংঘটিত হৈছিল। হৰদত্ত চৌধুৰী আছিল এই বিদ্ৰোহৰ নেতা। প্ৰধানকৈ হিন্দুস্তানী আৰু শিখসকলৰ বৰকান্দাজ সেনাৰ বৃহৎ শক্তিৰ আলমত এই বিদ্ৰোহে গা কৰি উঠিছিল। সেইসময়ত বৰকান্দাজ সেনাসকলক ডুমডুমিয়া বুলি কোৱা হৈছিল। সম্ভৱতঃ তেওঁলোকৰ মুখ্য কাৰ্যালয় ডুমডুমাত আছিল। বৰকান্দাজ সেনা অসমলৈ আহিছিল আক্ৰমণকাৰী হিচাপে, যিসকল পূৰ্বতে জমিদাৰৰ অধীনত সৈন্য আছিল, তেওঁলোক কেৱল এটা বাহিনী নাছিল সংখ্যাত বহুত আছিল। আলো সিং আৰু বাজু সিঙৰ নেতৃত্বত বৰকান্দাজসকলে উত্তৰ কামৰূপত বহুত অত্যাচাৰ কৰিছিল।<ref>{{Cite book|title=Comprehensive history of Assam, SL Baruah|pages=350}}</ref> কোৱা হয় যে হৰদত্তকো কোচ বিহাৰৰ ৰজাসকলে সহায় কৰিছিল, যিসকলে পৰিয়ালৰ এজনৰ বাবে কামৰূপ উদ্ধাৰ কৰিব বিচাৰিছিল। প্ৰতাপ বল্লভ কলিয়াভোমোৰা [[বৰফুকন|বৰফুকনে]] বদন চন্দ্ৰৰ ঠাইত বৰফুকন পদত নিয়োজিত হোৱাৰ পিছত কামৰূপত পুনৰ শান্তি প্ৰতিষ্ঠা হৈছিল।<ref>{{Cite journal|title=Barkandazes in Assam, Sk Bhuyan|pages=723}}</ref> === মৃত্যু === হৰদত্তক বন্দী কৰি হত্যা কৰা হৈছিল, বীৰদত্তৰ চকু উলিয়াই দিয়া হৈছিল, আৰু যোৰহাটলৈ পঠিওৱা হৈছিল।<ref>{{Cite book|title=Comprehensive history of Assam, SL Baruah|pages=351}}</ref> == লগতে চাওক == *[[দন্দুৱা দ্ৰোহ]] == তথ্য সংগ্ৰহ == {{Reflist}} {{কৰ্তৃপক্ষ নিয়ন্ত্ৰণ}} [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ ইতিহাস]] lppq43hmiwtyn01gav8953ktq0if9i9 617394 617393 2026-07-15T19:07:20Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:অসমৰ ব্যক্তি]] using [[WP:HC|HotCat]] 617394 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = হৰদত্ত চৌধুৰী | image = | alt = | caption = | birth_name = | birth_place = | death_date = | death_place = [[কামৰূপ জিলা|কামৰূপ]] | other_names = | occupation = [[জমিদাৰ]] | known_for = আহোম ৰাজতন্ত্ৰৰ বিৰুদ্ধে কৰা বিদ্ৰোহ }} '''হৰদত্ত চৌধুৰী''' ({{Lang-en|Haradatta Choudhury}}) এগৰাকী বিদ্ৰোহী আছিল। তেওঁক বন্দী কৰি হত্যা কৰা আগলৈকে তেওঁ উত্তৰ [[কামৰূপ জিলা|কামৰূপত]] অতিশয় অত্যাচাৰ চলোৱা বৰকান্দাজ সেনাৰ সহায়ত আহোম ৰাজতন্ত্ৰৰ বিৰুদ্ধে বিদ্ৰোহ কৰিছিল। == বিদ্ৰোহ == [[চুক্লিংফা|কমলেশ্বৰ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[নামনি অসম]]ত বিদ্ৰোহ সংঘটিত হৈছিল। হৰদত্ত চৌধুৰী আছিল এই বিদ্ৰোহৰ নেতা। প্ৰধানকৈ হিন্দুস্তানী আৰু শিখসকলৰ বৰকান্দাজ সেনাৰ বৃহৎ শক্তিৰ আলমত এই বিদ্ৰোহে গা কৰি উঠিছিল। সেইসময়ত বৰকান্দাজ সেনাসকলক ডুমডুমিয়া বুলি কোৱা হৈছিল। সম্ভৱতঃ তেওঁলোকৰ মুখ্য কাৰ্যালয় ডুমডুমাত আছিল। বৰকান্দাজ সেনা অসমলৈ আহিছিল আক্ৰমণকাৰী হিচাপে, যিসকল পূৰ্বতে জমিদাৰৰ অধীনত সৈন্য আছিল, তেওঁলোক কেৱল এটা বাহিনী নাছিল সংখ্যাত বহুত আছিল। আলো সিং আৰু বাজু সিঙৰ নেতৃত্বত বৰকান্দাজসকলে উত্তৰ কামৰূপত বহুত অত্যাচাৰ কৰিছিল।<ref>{{Cite book|title=Comprehensive history of Assam, SL Baruah|pages=350}}</ref> কোৱা হয় যে হৰদত্তকো কোচ বিহাৰৰ ৰজাসকলে সহায় কৰিছিল, যিসকলে পৰিয়ালৰ এজনৰ বাবে কামৰূপ উদ্ধাৰ কৰিব বিচাৰিছিল। প্ৰতাপ বল্লভ কলিয়াভোমোৰা [[বৰফুকন|বৰফুকনে]] বদন চন্দ্ৰৰ ঠাইত বৰফুকন পদত নিয়োজিত হোৱাৰ পিছত কামৰূপত পুনৰ শান্তি প্ৰতিষ্ঠা হৈছিল।<ref>{{Cite journal|title=Barkandazes in Assam, Sk Bhuyan|pages=723}}</ref> === মৃত্যু === হৰদত্তক বন্দী কৰি হত্যা কৰা হৈছিল, বীৰদত্তৰ চকু উলিয়াই দিয়া হৈছিল, আৰু যোৰহাটলৈ পঠিওৱা হৈছিল।<ref>{{Cite book|title=Comprehensive history of Assam, SL Baruah|pages=351}}</ref> == লগতে চাওক == *[[দন্দুৱা দ্ৰোহ]] == তথ্য সংগ্ৰহ == {{Reflist}} {{কৰ্তৃপক্ষ নিয়ন্ত্ৰণ}} [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ ইতিহাস]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] 2qlckes36g7zdm9n6te25tzuau2vmft এমানুৱেল মাক্ৰঁ 0 137928 617395 616797 2026-07-15T19:08:31Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617395 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder | image = Emmanuel Macron 2025 (cropped).jpg | caption = २०२৫ চনত মাক্ৰঁ | office = [[ফ্ৰান্সৰ ৰাষ্ট্ৰপতি]]<!-- Please do not add his order, it is against WP:MOS, unused and clutter, only exception is the President of the United States. --> | term_start = ১৪ মে' ২০১৭ | term_end = | predecessor = [[ফ্ৰঁচোৱা অলঁদ]] | prime_minister = {{#invoke:collapsible list|main|title={{nobold|''তালিকাখন চাওক''}} |[[এদুৱাৰ ফিলিপ]] |[[জঁ কাস্তেক্স]] |[[এলিজাবেৎ বৰ্ন]] |[[গাব্ৰিয়েল আতাল]] |[[মিশ্বেল বাৰ্নিয়ে]] |[[ফ্ৰঁচোৱা বায়ৰু]] |[[চেবাস্তিয়েঁ ল্যকৰ্ন্যু]] }} | office1 = <!-- [[Co-Princes of Andorra|Co-Prince of Andorra]] → WAIT OUTCOME OF DISCUSSION BEFORE ADDING THIS TO THE INFOBOX ← | alongside1 = [[Joan Enric Vives i Sicília]] | prime_minister1 = [[Antoni Martí]]<br />[[Xavier Espot Zamora]] | 1blankname1 = Representative | 1namedata1 = [[Patrick Strzoda]] | predecessor1 = François Hollande | term_start1 = 14 May 2017 | term_end1 = --> | office2 = [[Ministry of Economy and Finance (France)|অৰ্থনীতি আৰু বিত্ত মন্ত্ৰী]] | term_start2 = ২৬ আগষ্ট ২০১৪ | term_end2 = ৩০ আগষ্ট ২০১৬ | prime_minister2 = [[মানুৱেল ভাল্‌ছ]] | predecessor2 = [[আৰ্ন' মঁতবুৰ]] | successor2 = [[মিশ্বেল চাপেঁ]] | office3 = [[Office of the President of France|ৰাষ্ট্ৰপতিৰ উপ-মহাসচিব]] | term_start3 = ১৫ মে' ২০১২ | term_end3 = ১৫ জুলাই ২০১৪ | alongside3 = <!-- [[Jean Castex]] --> | president3 = ফ্ৰঁচোৱা অলঁদ | predecessor3 = জঁ কাস্তেক্স | successor3 = [[বৰিছ ভাল']] | birth_name = এমানুৱেল জঁ-মিশ্বেল ফ্ৰেদেৰিক মাক্ৰঁ | birth_date = {{birth date and age|1977|12|21|df=yes}} | birth_place = [[আমিয়েঁ]], চম, ফ্ৰান্স | party = ৰ্যনেছঁছ (২০১৬ চনৰ পৰা) | other_party = {{plainlist| * [[Socialist Party (France)|চোচিয়েলিষ্ট]] (২০০৬–২০০৯) * [[Independent politician|নিৰ্দলীয়]] (২০০৯–২০১৬) }} | spouse = {{marriage|[[ব্ৰিজিৎ মাক্ৰঁ]]|20 October 2007}} | father = [[জঁ-মিশ্বেল মাক্ৰঁ]] | relatives = [[লৰঁছ অ'জিয়েৰ জুৰ্দেঁ]] (সতীয়া জীয়েক) | alma_mater = {{plainlist| * [[Paris Nanterre University|পাৰি নঁতেৰ বিশ্ববিদ্যালয়]] ([[Master of Advanced Studies|MAS]]) * [[Sciences Po|ছিয়ঁছ প’]] ([[Master of Public Administration|MPA]]) * {{lang|fr|[[École nationale d'administration]]|italic=no}} }} | signature = Signature de Emmanuel MACRON.svg | website = | module = {{Infobox royalty | embed = yes | succession = [[Co-Prince of Andorra|এণ্ডোৰাৰ সহ-ৰাজকুমাৰ]]{{efn|''[[Ex officio|পদেন]]'' সহ-ৰাজকুমাৰ}} | reign = ১৪ মে' ২০১৭ – বৰ্তমান | reg_type = সহ-ৰাজকুমাৰ | regent = [[Joan Enric Vives i Sicília]] (২০২৫ চনলৈকে)<br />[[Josep-Lluís Serrano Pentinat]] (২০২৫ চনৰ পৰা) | predecessor = ফ্ৰঁচোৱা অলঁদ | successor = }} | module2 = {{Listen|pos=center|embed=yes|filename=Emmanuel Macron voice sample.oga|title=এমানুৱেল মাক্ৰঁৰ কণ্ঠস্বৰ|type=speech|description=৪৩ সংখ্যক এণ্টাৰ্কটিক চুক্তি পৰামৰ্শমূলক বৈঠকত মাক্ৰঁৰ ভাষণ<br/>ৰেকৰ্ড কৰা হৈছিল: ২৪ জুন ২০২১}} }} '''এমানুৱেল জঁ-মিশ্বেল ফ্ৰেদেৰিক মাক্ৰঁ'''{{Efn|{{IPAc-en|us|I|ˈ|m|æ|n|j|u|.|ɛ|l|_|m|ə|k|ˈ|ɹ|oʊ|n|audio=En-us-Emmanuel Macron from France pronunciation (Voice of America).ogg}}; {{IPA|fr|emanɥɛl makʁɔ̃|lang|4=LL-Q150 (fra)-Fabricio Cardenas (Culex)-Emmanuel Macron.wav}}}} ({{Langx|fr|Emmanuel Macron}}, {{IPA|fr|emanɥɛl makʁɔ̃|pron|4=LL-Q150 (fra)-Fabricio Cardenas (Culex)-Emmanuel Macron.wav}}; জন্ম: ২১ ডিচেম্বৰ ১৯৭৭) হৈছে এজন ফৰাচী ৰাজনীতিবিদ যিয়ে ২০১৭ চনৰ পৰা [[ফ্ৰান্সৰ ৰাষ্ট্ৰপতি]] হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰি আহিছে। ২০১৬ চনত দলটো প্ৰতিষ্ঠা কৰাৰ পৰাই তেওঁ [[Renaissance (French political party)|ৰ্যনেছঁছ (Renaissance)]] দলৰ সদস্য হৈ আছে। মাক্ৰঁই পূৰ্বে ৰাষ্ট্ৰপতি [[ফ্ৰঁচোৱা অলঁদ]]ৰ কাৰ্যকালত ২০১২ চনৰ পৰা ২০১৪ চনলৈ [[Office of the President of France|ৰাষ্ট্ৰপতিৰ উপ-মহাসচিব]] আৰু ২০১৪ চনৰ পৰা ২০১৬ চনলৈ [[Ministry of Economy and Finance (France)|অৰ্থনীতি আৰু বিত্ত মন্ত্ৰী]] হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল। [[আমিয়েঁ]]ত জন্মগ্ৰহণ কৰা মাক্ৰঁই [[Paris Nanterre University|পাৰি নান্টেয়াৰ বিশ্ববিদ্যালয়]]ত দৰ্শনশাস্ত্ৰ অধ্যয়ন কৰিছিল। তেওঁ [[Sciences Po|ছায়েন্সেছ প’]]-ৰ পৰা পাব্লিক এফেয়াৰ্ছত [[ স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী]] সম্পূৰ্ণ কৰে আৰু ২০০৪ চনত {{lang|fr|[[École nationale d'administration]]|italic=no}}-ৰ পৰা স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে। তেওঁ [[Inspection générale des finances|বিত্ত বিভাগৰ জেনেৰেল ইন্সপেক্টৰেট]]ত এজন জ্যেষ্ঠ অসামৰিক কৰ্মচাৰী হিচাপে আৰু [[Rothschild & Co|ৰথচাইল্ড এণ্ড কো]]-ত এজন [[investment banker|বিনিয়োগ বেংকাৰ]] হিচাপে কাম কৰিছিল। ২০১২ চনৰ [[2012 French presidential election|ফৰাচী ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচন]]ৰ পিছত ওলাণ্ডে তেওঁক [[Élysée Palace|এলিজে প্ৰাসাদ]]ৰ উপ-মহাসচিব হিচাপে নিযুক্তি দিয়াৰ ফলত তেওঁ ৰাষ্ট্ৰপতি ওলাণ্ডৰ এজন জ্যেষ্ঠ উপদেষ্টা হৈ পৰে। পিছলৈ ২০১৪ চনত [[second Valls government|দ্বিতীয় ভালছ চৰকাৰ]]ত তেওঁক অৰ্থনীতি মন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয় আৰু তেওঁ কেইবাটাও ব্যৱসায়-অনুকূল সংস্কাৰ কাৰ্যসূচীৰ নেতৃত্ব দিছিল। তেওঁ নিজৰ ২০১৭ চনৰ ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচনৰ প্ৰচাৰ আৰম্ভ কৰিবলৈ ২০১৬ চনত পদত্যাগ কৰে। ২০০৬ চনৰ পৰা ২০০৯ চনৰ ভিতৰত [[Socialist Party (France)|চোচিয়েলিষ্ট পাৰ্টি]]ৰ সদস্য থকা মাক্ৰঁই ২০১৬ চনত তেওঁ প্ৰতিষ্ঠা কৰা এক [[Centrism|মধ্যপন্থী]] আৰু [[Pro-Europeanism|ইউৰোপ-পন্থী]] ৰাজনৈতিক আন্দোলন [[Renaissance (French political party)|অঁ মাৰ্শ্ব (En Marche)]]-ৰ বেনাৰত নিৰ্বাচনত অৱতীৰ্ণ হৈছিল। অংশিকভাৱে [[Fillon affair|ফিলন কেলেংকাৰী]]ৰ বাবে মাক্ৰঁই ২০১৭ চনৰ মে' মাহত অনুষ্ঠিত [[2017 French presidential election|ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচন]]ৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ৰ ভোটদানত ৬৬% ভোট লাভ কৰি [[National Rally|নেশ্বনেল ফ্ৰণ্ট]]ৰ [[মাৰিন ল্য পেন]]ক পৰাস্ত কৰি ৰাষ্ট্ৰপতি হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়। ৩৯ বছৰ বয়সত তেওঁ ফৰাচী ইতিহাসৰ আটাইতকৈ কম বয়সীয়া ৰাষ্ট্ৰপতি হিচাপে পৰিগণিত হয়। ২০১৭ চনৰ [[2017 French legislative election|বিধানসভা নিৰ্বাচন]]ত তেওঁৰ দল, যাৰ নাম সলনি কৰি 'লা ৰিপাব্লিক অঁ মাৰ্শ্ব!' (LREM) কৰা হৈছিল, [[National Assembly (France)|ৰাষ্ট্ৰীয় পৰিষদ (National Assembly)]]-ত সংখ্যাগৰিষ্ঠতা লাভ কৰে। [[Presidency of Emmanuel Macron|তেওঁৰ ৰাষ্ট্ৰপতিত্ব]]ৰ সময়ছোৱাত মাক্ৰঁই [[French labour law|শ্ৰম আইন]], [[Taxation in France|কৰ ব্যৱস্থা]], আৰু [[Pensions in France|পেনচন]] সংস্কাৰৰ কাম-কাজ তদাৰক কৰাৰ লগতে এক [[Renewable energy|নৱীকৰণযোগ্য]] [[energy transition|শক্তিৰ ৰূপান্তৰ]] প্ৰক্ৰিয়াক আগুৱাই লৈ যায়। বিৰোধীসকলে তেওঁক "ধনীসকলৰ ৰাষ্ট্ৰপতি" বুলি অভিহিত কৰাৰ মাজতে, তেওঁৰ সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে ক্ৰমান্বয়ে বৃদ্ধি পোৱা [[Protests against Emmanuel Macron|প্ৰতিবাদ]]ৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত ২০১৮–২০২০ চনত [[yellow vests protests|য়েল' ভেষ্ট প্ৰতিবাদ]] আৰু [[2019–2020 French pension reform strike|পেনচন সংস্কাৰ ধৰ্মঘট]] তীব্ৰতৰ হৈ পৰে। ২০২০ চনৰ পৰা তেওঁ ফ্ৰান্সত [[COVID-19 pandemic in France|কভিড-১৯ মহামাৰী]] আৰু তাৰ পৰৱৰ্তী [[COVID-19 recession|অৰ্থনৈতিক মন্দাৱস্থা]]ৰ বিৰুদ্ধে চৰকাৰী কাৰ্যপন্থাৰ নেতৃত্ব দিয়ে, যাৰ ভিতৰত দেশৰ [[COVID-19 vaccination in France|কভিড-১৯ টিকাদান]] প্ৰক্ৰিয়াৰ তদাৰক কৰাটোও অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। বৈদেশিক নীতিৰ ক্ষেত্ৰত মাক্ৰঁই [[European Union|ইউৰোপীয় ইউনিয়ন]] (EU)-ৰ সংস্কাৰৰ বাবে আহ্বান জনায় আৰু [[Aachen Treaty|জাৰ্মানী]] আৰু [[Quirinal Treaty|ইটালী]]ৰ সৈতে চুক্তিত স্বাক্ষৰ কৰে। [[China–United States trade war|চীন-আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ বাণিজ্য যুদ্ধ]]ৰ সময়ত তেওঁ চীনৰ সৈতে €৪০ বিলিয়ন মূল্যৰ বাণিজ্য আৰু ব্যৱসায়িক চুক্তি সম্পন্ন কৰে আৰু [[AUKUS|অকাছ (AUKUS)]] নিৰাপত্তা চুক্তিক লৈ অষ্ট্ৰেলিয়া আৰু আমেৰিকাৰ সৈতে সৃষ্টি হোৱা বিবাদৰ তদাৰক কৰে। মাক্ৰঁই [[war against the Islamic State|ইচলামিক ষ্টেটৰ বিৰুদ্ধে যুদ্ধ]]ত [[Opération Chammal|অপাৰেচন 'শ্বামাল' (Chammal)]] অব্যাহত ৰাখিছিল আৰু [[2022 Russian invasion of Ukraine|ইউক্ৰেনত ৰাছিয়াৰ আক্ৰমণ]]ৰ [[Government and intergovernmental reactions to the Russian invasion of Ukraine|আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় গৰিহণা]]ত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। [[2022 French presidential election|২০২২ চনৰ ফৰাচী ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচন]]ত মাক্ৰঁ পুনৰবাৰ লে পেনক পৰাস্ত কৰি দ্বিতীয়টো কাৰ্যকালৰ বাবে নিৰ্বাচিত হয় আৰু ২০০২ চনত [[2002 French presidential election|জাক চিৰাক]]ৰ পিছত পুনৰ নিৰ্বাচিত হোৱা প্ৰথমজন ফৰাচী ৰাষ্ট্ৰপতি প্ৰাৰ্থী হিচাপে পৰিগণিত হয়। ২০২২ চনৰ [[2022 French legislative election|বিধানসভা নিৰ্বাচন]]ত মাক্ৰঁৰ [[Ensemble (coalition)|মধ্যপন্থী মিত্ৰজোঁটে]] সংখ্যাগৰিষ্ঠতা হেৰুৱায়, যাৰ ফলত এখন [[hung parliament|ত্ৰিশংকু সংসদ]]ৰ সৃষ্টি হয় আৰু ১৯৯৩ চনৰ [[1993 French legislative elections|বিধানসভা নিৰ্বাচন]]ৰ পিছত ফ্ৰান্সৰ প্ৰথমখন [[minority government|সংখ্যালঘু চৰকাৰ]] গঠন হয়। ২০২৩ চনত তেওঁৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী [[Élisabeth Borne|এলিছাবেথ বৰ্ণ]]ৰ [[Borne government|চৰকাৰে]] [[2023 French pension reform bill|অৱসৰৰ বয়স ৬২ বছৰৰ পৰা ৬৪ বছৰলৈ বৃদ্ধি কৰা আইন]] গৃহীত কৰে; ইয়াৰ ফলত ৰাজহুৱা খণ্ডৰ ধৰ্মঘট আৰু হিংসাত্মক প্ৰতিবাদৰ সৃষ্টি হয়। ২০২৪ চনত এক [[2023–2024 French government crisis|চৰকাৰী সংকট]]ৰ পিছত মাক্ৰঁই [[Gabriel Attal|গেব্ৰিয়েল আটালক]] প্ৰধানমন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে। ইয়াৰ পিছত ২০২৪ চনৰ [[2024 European Parliament election in France|ইউৰোপীয় সংসদৰ নিৰ্বাচন]]ত শোচনীয় পৰাজয়ৰ পিছত তেওঁ ৰাষ্ট্ৰীয় পৰিষদ ভংগ কৰি এখন [[2024 French legislative election|আচস্মিক বিধানসভা নিৰ্বাচন]] আহ্বান কৰে, যাৰ ফলত আন এখন ত্ৰিশংকু সংসদৰ সৃষ্টি হয় আৰু তেওঁৰ মিত্ৰজোঁটৰ নিৰ্বাচনী পৰাজয় ঘটে। ইয়াৰ পিছত মাক্ৰঁই এজন [[Gaullism|সংৰক্ষণশীল]] আৰু প্ৰাক্তন মুখ্য [[Brexit|ব্ৰেক্সিট]] মধ্যস্থতাকাৰী [[Michel Barnier|মিচেল বাৰ্নিয়াৰ]]ক প্ৰধানমন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে। কাৰ্যভাৰ গ্ৰহণৰ তিনি মাহৰ পিছত, [[Collapse of the Barnier government|বাৰ্নিয়াৰ চৰকাৰখন]] এক ঐতিহাসিক [[Motion of no confidence|অনাস্থা প্ৰস্তাৱ]]ৰ ভোটৰ দ্বাৰা পতন ঘটে, যাৰ ফলত মাক্ৰঁই তেওঁৰ স্থানত মধ্যপন্থী অভিজ্ঞ ৰাজনীতিবিদ [[François Bayrou|ফ্ৰাঁচোৱা বাইৰুক]] নিযুক্তি দিবলৈ বাধ্য হয়। ২০২৫ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত বাইৰু চৰকাৰখনো [[Bayrou government#Collapse|অনাস্থা ভোটৰ দ্বাৰা পতন হোৱাৰ পিছত]], মাক্ৰঁই [[Ministry of the Armed Forces (France)|সশস্ত্ৰ বাহিনীৰ মন্ত্ৰী]] [[Sébastien Lecornu|চেবাষ্টিয়ান লেকৰ্নু]]ক প্ৰধানমন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে। চৰকাৰ গঠনক লৈ সৃষ্টি হোৱা ৰাজনৈতিক প্ৰতিক্ৰিয়াৰ বাবে লেকৰ্নুৱে এমাহতকৈও কম সময়ৰ ভিতৰতে [[First Lecornu government#Resignation|পদত্যাগ]] কৰে, কিন্তু তাৰ কিছু সময়ৰ পিছতে মাক্ৰঁই তেওঁক পুনৰ নিযুক্তি দিয়ে।<ref>{{Cite news |last=Chrisafis |first=Angelique |date=10 October 2025 |title=Macron reappoints Sébastien Lecornu as French prime minister |url=https://www.theguardian.com/world/2025/oct/10/macron-reappoints-sebastien-lecornu-as-french-prime-minister |access-date=11 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> এই হ্ৰস্বকালীন চৰকাৰসমূহৰ গঠনে এক গভীৰ [[2024–2025 French political crisis|ৰাজনৈতিক সংকট]]ক চিহ্নিত কৰিছিল। == টোকা == {{Notelist}} == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] 5jcyzw8pwf9280o2xdp2vw2g4mnsbi8 617461 617395 2026-07-16T03:01:50Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617461 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder | image = Emmanuel Macron 2025 (cropped).jpg | caption = ২০২৫ চনত মাক্ৰঁ | office = ফ্ৰান্সৰ ৰাষ্ট্ৰপতি | term_start = ১৪ মে' ২০১৭ | predecessor = ফ্ৰঁচোৱা অলঁদ | prime_minister = {{#invoke:collapsible list|main|title={{nobold|''তালিকাখন চাওক''}} |এদুৱাৰ ফিলিপ |জঁ কাস্তেক্স |এলিজাবেৎ বৰ্ন |গাব্ৰিয়েল আতাল |মিশ্বেল বাৰ্নিয়ে |ফ্ৰঁচোৱা বায়ৰু |চেবাস্তিয়েঁ ল্যকৰ্ন্যু }} | office2 = অৰ্থনীতি আৰু বিত্ত মন্ত্ৰী | term_start2 = ২৬ আগষ্ট ২০১৪ | term_end2 = ৩০ আগষ্ট ২০১৬ | prime_minister2 = মানুৱেল ভাল্‌ছ | predecessor2 = আৰ্ন' মঁতবুৰ | successor2 = মিশ্বেল চাপেঁ | office3 = ৰাষ্ট্ৰপতিৰ উপ-মহাসচিব | term_start3 = ১৫ মে' ২০১২ | term_end3 = ১৫ জুলাই ২০১৪ | president3 = ফ্ৰঁচোৱা অলঁদ | predecessor3 = জঁ কাস্তেক্স | successor3 = বৰিছ ভাল' | birth_name = এমানুৱেল জঁ-মিশ্বেল ফ্ৰেদেৰিক মাক্ৰঁ | birth_date = {{birth date and age|1977|12|21|df=yes}} | birth_place = আমিয়েঁ, চম, ফ্ৰান্স | party = ৰ্যনেছঁছ (২০১৬ চনৰ পৰা) | other_party = {{plainlist| * চোচিয়েলিষ্ট পাৰ্টি (২০০৬–২০০৯) * নিৰ্দলীয় (২০০৯–২০১৬) }} | spouse = {{marriage|ব্ৰিজিৎ মাক্ৰঁ|20 October 2007}} | father = জঁ-মিশ্বেল মাক্ৰঁ | relatives = লৰঁছ অ'জিয়েৰ জুৰ্দেঁ (সতীয়া জীয়েক) | alma_mater = {{plainlist| * পাৰি নঁতেৰ বিশ্ববিদ্যালয় (MAS) * ছিয়ঁছ প’ (MPA) * {{lang|fr|École nationale d'administration|italic=no}} }} | signature = Signature de Emmanuel MACRON.svg | module = {{Infobox royalty | embed = yes | succession = এণ্ডোৰাৰ সহ-ৰাজকুমাৰ{{efn|''পদেন'' সহ-ৰাজকুমাৰ}} | reign = ১৪ মে' ২০১৭ – বৰ্তমান | reg_type = সহ-ৰাজকুমাৰ | regent = Joan Enric Vives i Sicília (২০২৫ চনলৈকে)<br />Josep-Lluís Serrano Pentinat (২০২৫ চনৰ পৰা) | predecessor = ফ্ৰঁচোৱা অলঁদ }} | module2 = {{Listen | pos = center | embed = yes | filename = Emmanuel Macron voice sample.oga | title = এমানুৱেল মাক্ৰঁৰ কণ্ঠস্বৰ | type = speech | description = ৪৩ সংখ্যক এণ্টাৰ্কটিক চুক্তি পৰামৰ্শমূলক বৈঠকত মাক্ৰঁৰ ভাষণ<br />ৰেকৰ্ড কৰা হৈছিল: ২৪ জুন ২০২১ }} }} '''এমানুৱেল জঁ-মিশ্বেল ফ্ৰেদেৰিক মাক্ৰঁ'''{{Efn|{{IPAc-en|us|I|ˈ|m|æ|n|j|u|.|ɛ|l|_|m|ə|k|ˈ|ɹ|oʊ|n|audio=En-us-Emmanuel Macron from France pronunciation (Voice of America).ogg}}; {{IPA|fr|emanɥɛl makʁɔ̃|lang|4=LL-Q150 (fra)-Fabricio Cardenas (Culex)-Emmanuel Macron.wav}}}} ({{Langx|fr|Emmanuel Macron}}, {{IPA|fr|emanɥɛl makʁɔ̃|pron|4=LL-Q150 (fra)-Fabricio Cardenas (Culex)-Emmanuel Macron.wav}}; জন্ম: ২১ ডিচেম্বৰ ১৯৭৭) হৈছে এজন ফৰাচী ৰাজনীতিবিদ যিয়ে ২০১৭ চনৰ পৰা [[ফ্ৰান্সৰ ৰাষ্ট্ৰপতি]] হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰি আহিছে। ২০১৬ চনত দলটো প্ৰতিষ্ঠা কৰাৰ পৰাই তেওঁ [[Renaissance (French political party)|ৰ্যনেছঁছ (Renaissance)]] দলৰ সদস্য হৈ আছে। মাক্ৰঁই পূৰ্বে ৰাষ্ট্ৰপতি [[ফ্ৰঁচোৱা অলঁদ]]ৰ কাৰ্যকালত ২০১২ চনৰ পৰা ২০১৪ চনলৈ [[Office of the President of France|ৰাষ্ট্ৰপতিৰ উপ-মহাসচিব]] আৰু ২০১৪ চনৰ পৰা ২০১৬ চনলৈ [[Ministry of Economy and Finance (France)|অৰ্থনীতি আৰু বিত্ত মন্ত্ৰী]] হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল। [[আমিয়েঁ]]ত জন্মগ্ৰহণ কৰা মাক্ৰঁই [[Paris Nanterre University|পাৰি নান্টেয়াৰ বিশ্ববিদ্যালয়]]ত দৰ্শনশাস্ত্ৰ অধ্যয়ন কৰিছিল। তেওঁ [[Sciences Po|ছায়েন্সেছ প’]]-ৰ পৰা পাব্লিক এফেয়াৰ্ছত [[ স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী]] সম্পূৰ্ণ কৰে আৰু ২০০৪ চনত {{lang|fr|[[École nationale d'administration]]|italic=no}}-ৰ পৰা স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে। তেওঁ [[Inspection générale des finances|বিত্ত বিভাগৰ জেনেৰেল ইন্সপেক্টৰেট]]ত এজন জ্যেষ্ঠ অসামৰিক কৰ্মচাৰী হিচাপে আৰু [[Rothschild & Co|ৰথচাইল্ড এণ্ড কো]]-ত এজন [[investment banker|বিনিয়োগ বেংকাৰ]] হিচাপে কাম কৰিছিল। ২০১২ চনৰ [[2012 French presidential election|ফৰাচী ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচন]]ৰ পিছত ওলাণ্ডে তেওঁক [[Élysée Palace|এলিজে প্ৰাসাদ]]ৰ উপ-মহাসচিব হিচাপে নিযুক্তি দিয়াৰ ফলত তেওঁ ৰাষ্ট্ৰপতি ওলাণ্ডৰ এজন জ্যেষ্ঠ উপদেষ্টা হৈ পৰে। পিছলৈ ২০১৪ চনত [[second Valls government|দ্বিতীয় ভালছ চৰকাৰ]]ত তেওঁক অৰ্থনীতি মন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয় আৰু তেওঁ কেইবাটাও ব্যৱসায়-অনুকূল সংস্কাৰ কাৰ্যসূচীৰ নেতৃত্ব দিছিল। তেওঁ নিজৰ ২০১৭ চনৰ ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচনৰ প্ৰচাৰ আৰম্ভ কৰিবলৈ ২০১৬ চনত পদত্যাগ কৰে। ২০০৬ চনৰ পৰা ২০০৯ চনৰ ভিতৰত [[Socialist Party (France)|চোচিয়েলিষ্ট পাৰ্টি]]ৰ সদস্য থকা মাক্ৰঁই ২০১৬ চনত তেওঁ প্ৰতিষ্ঠা কৰা এক [[Centrism|মধ্যপন্থী]] আৰু [[Pro-Europeanism|ইউৰোপ-পন্থী]] ৰাজনৈতিক আন্দোলন [[Renaissance (French political party)|অঁ মাৰ্শ্ব (En Marche)]]-ৰ বেনাৰত নিৰ্বাচনত অৱতীৰ্ণ হৈছিল। অংশিকভাৱে [[Fillon affair|ফিলন কেলেংকাৰী]]ৰ বাবে মাক্ৰঁই ২০১৭ চনৰ মে' মাহত অনুষ্ঠিত [[2017 French presidential election|ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচন]]ৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ৰ ভোটদানত ৬৬% ভোট লাভ কৰি [[National Rally|নেশ্বনেল ফ্ৰণ্ট]]ৰ [[মাৰিন ল্য পেন]]ক পৰাস্ত কৰি ৰাষ্ট্ৰপতি হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়। ৩৯ বছৰ বয়সত তেওঁ ফৰাচী ইতিহাসৰ আটাইতকৈ কম বয়সীয়া ৰাষ্ট্ৰপতি হিচাপে পৰিগণিত হয়। ২০১৭ চনৰ [[2017 French legislative election|বিধানসভা নিৰ্বাচন]]ত তেওঁৰ দল, যাৰ নাম সলনি কৰি 'লা ৰিপাব্লিক অঁ মাৰ্শ্ব!' (LREM) কৰা হৈছিল, [[National Assembly (France)|ৰাষ্ট্ৰীয় পৰিষদ (National Assembly)]]-ত সংখ্যাগৰিষ্ঠতা লাভ কৰে। [[Presidency of Emmanuel Macron|তেওঁৰ ৰাষ্ট্ৰপতিত্ব]]ৰ সময়ছোৱাত মাক্ৰঁই [[French labour law|শ্ৰম আইন]], [[Taxation in France|কৰ ব্যৱস্থা]], আৰু [[Pensions in France|পেনচন]] সংস্কাৰৰ কাম-কাজ তদাৰক কৰাৰ লগতে এক [[Renewable energy|নৱীকৰণযোগ্য]] [[energy transition|শক্তিৰ ৰূপান্তৰ]] প্ৰক্ৰিয়াক আগুৱাই লৈ যায়। বিৰোধীসকলে তেওঁক "ধনীসকলৰ ৰাষ্ট্ৰপতি" বুলি অভিহিত কৰাৰ মাজতে, তেওঁৰ সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে ক্ৰমান্বয়ে বৃদ্ধি পোৱা [[Protests against Emmanuel Macron|প্ৰতিবাদ]]ৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত ২০১৮–২০২০ চনত [[yellow vests protests|য়েল' ভেষ্ট প্ৰতিবাদ]] আৰু [[2019–2020 French pension reform strike|পেনচন সংস্কাৰ ধৰ্মঘট]] তীব্ৰতৰ হৈ পৰে। ২০২০ চনৰ পৰা তেওঁ ফ্ৰান্সত [[COVID-19 pandemic in France|কভিড-১৯ মহামাৰী]] আৰু তাৰ পৰৱৰ্তী [[COVID-19 recession|অৰ্থনৈতিক মন্দাৱস্থা]]ৰ বিৰুদ্ধে চৰকাৰী কাৰ্যপন্থাৰ নেতৃত্ব দিয়ে, যাৰ ভিতৰত দেশৰ [[COVID-19 vaccination in France|কভিড-১৯ টিকাদান]] প্ৰক্ৰিয়াৰ তদাৰক কৰাটোও অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। বৈদেশিক নীতিৰ ক্ষেত্ৰত মাক্ৰঁই [[European Union|ইউৰোপীয় ইউনিয়ন]] (EU)-ৰ সংস্কাৰৰ বাবে আহ্বান জনায় আৰু [[Aachen Treaty|জাৰ্মানী]] আৰু [[Quirinal Treaty|ইটালী]]ৰ সৈতে চুক্তিত স্বাক্ষৰ কৰে। [[China–United States trade war|চীন-আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ বাণিজ্য যুদ্ধ]]ৰ সময়ত তেওঁ চীনৰ সৈতে €৪০ বিলিয়ন মূল্যৰ বাণিজ্য আৰু ব্যৱসায়িক চুক্তি সম্পন্ন কৰে আৰু [[AUKUS|অকাছ (AUKUS)]] নিৰাপত্তা চুক্তিক লৈ অষ্ট্ৰেলিয়া আৰু আমেৰিকাৰ সৈতে সৃষ্টি হোৱা বিবাদৰ তদাৰক কৰে। মাক্ৰঁই [[war against the Islamic State|ইচলামিক ষ্টেটৰ বিৰুদ্ধে যুদ্ধ]]ত [[Opération Chammal|অপাৰেচন 'শ্বামাল' (Chammal)]] অব্যাহত ৰাখিছিল আৰু [[2022 Russian invasion of Ukraine|ইউক্ৰেনত ৰাছিয়াৰ আক্ৰমণ]]ৰ [[Government and intergovernmental reactions to the Russian invasion of Ukraine|আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় গৰিহণা]]ত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। [[2022 French presidential election|২০২২ চনৰ ফৰাচী ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচন]]ত মাক্ৰঁ পুনৰবাৰ লে পেনক পৰাস্ত কৰি দ্বিতীয়টো কাৰ্যকালৰ বাবে নিৰ্বাচিত হয় আৰু ২০০২ চনত [[2002 French presidential election|জাক চিৰাক]]ৰ পিছত পুনৰ নিৰ্বাচিত হোৱা প্ৰথমজন ফৰাচী ৰাষ্ট্ৰপতি প্ৰাৰ্থী হিচাপে পৰিগণিত হয়। ২০২২ চনৰ [[2022 French legislative election|বিধানসভা নিৰ্বাচন]]ত মাক্ৰঁৰ [[Ensemble (coalition)|মধ্যপন্থী মিত্ৰজোঁটে]] সংখ্যাগৰিষ্ঠতা হেৰুৱায়, যাৰ ফলত এখন [[hung parliament|ত্ৰিশংকু সংসদ]]ৰ সৃষ্টি হয় আৰু ১৯৯৩ চনৰ [[1993 French legislative elections|বিধানসভা নিৰ্বাচন]]ৰ পিছত ফ্ৰান্সৰ প্ৰথমখন [[minority government|সংখ্যালঘু চৰকাৰ]] গঠন হয়। ২০২৩ চনত তেওঁৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী [[Élisabeth Borne|এলিছাবেথ বৰ্ণ]]ৰ [[Borne government|চৰকাৰে]] [[2023 French pension reform bill|অৱসৰৰ বয়স ৬২ বছৰৰ পৰা ৬৪ বছৰলৈ বৃদ্ধি কৰা আইন]] গৃহীত কৰে; ইয়াৰ ফলত ৰাজহুৱা খণ্ডৰ ধৰ্মঘট আৰু হিংসাত্মক প্ৰতিবাদৰ সৃষ্টি হয়। ২০২৪ চনত এক [[2023–2024 French government crisis|চৰকাৰী সংকট]]ৰ পিছত মাক্ৰঁই [[Gabriel Attal|গেব্ৰিয়েল আটালক]] প্ৰধানমন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে। ইয়াৰ পিছত ২০২৪ চনৰ [[2024 European Parliament election in France|ইউৰোপীয় সংসদৰ নিৰ্বাচন]]ত শোচনীয় পৰাজয়ৰ পিছত তেওঁ ৰাষ্ট্ৰীয় পৰিষদ ভংগ কৰি এখন [[2024 French legislative election|আচস্মিক বিধানসভা নিৰ্বাচন]] আহ্বান কৰে, যাৰ ফলত আন এখন ত্ৰিশংকু সংসদৰ সৃষ্টি হয় আৰু তেওঁৰ মিত্ৰজোঁটৰ নিৰ্বাচনী পৰাজয় ঘটে। ইয়াৰ পিছত মাক্ৰঁই এজন [[Gaullism|সংৰক্ষণশীল]] আৰু প্ৰাক্তন মুখ্য [[Brexit|ব্ৰেক্সিট]] মধ্যস্থতাকাৰী [[Michel Barnier|মিচেল বাৰ্নিয়াৰ]]ক প্ৰধানমন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে। কাৰ্যভাৰ গ্ৰহণৰ তিনি মাহৰ পিছত, [[Collapse of the Barnier government|বাৰ্নিয়াৰ চৰকাৰখন]] এক ঐতিহাসিক [[Motion of no confidence|অনাস্থা প্ৰস্তাৱ]]ৰ ভোটৰ দ্বাৰা পতন ঘটে, যাৰ ফলত মাক্ৰঁই তেওঁৰ স্থানত মধ্যপন্থী অভিজ্ঞ ৰাজনীতিবিদ [[François Bayrou|ফ্ৰাঁচোৱা বাইৰুক]] নিযুক্তি দিবলৈ বাধ্য হয়। ২০২৫ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত বাইৰু চৰকাৰখনো [[Bayrou government#Collapse|অনাস্থা ভোটৰ দ্বাৰা পতন হোৱাৰ পিছত]], মাক্ৰঁই [[Ministry of the Armed Forces (France)|সশস্ত্ৰ বাহিনীৰ মন্ত্ৰী]] [[Sébastien Lecornu|চেবাষ্টিয়ান লেকৰ্নু]]ক প্ৰধানমন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে। চৰকাৰ গঠনক লৈ সৃষ্টি হোৱা ৰাজনৈতিক প্ৰতিক্ৰিয়াৰ বাবে লেকৰ্নুৱে এমাহতকৈও কম সময়ৰ ভিতৰতে [[First Lecornu government#Resignation|পদত্যাগ]] কৰে, কিন্তু তাৰ কিছু সময়ৰ পিছতে মাক্ৰঁই তেওঁক পুনৰ নিযুক্তি দিয়ে।<ref>{{Cite news |last=Chrisafis |first=Angelique |date=10 October 2025 |title=Macron reappoints Sébastien Lecornu as French prime minister |url=https://www.theguardian.com/world/2025/oct/10/macron-reappoints-sebastien-lecornu-as-french-prime-minister |access-date=11 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> এই হ্ৰস্বকালীন চৰকাৰসমূহৰ গঠনে এক গভীৰ [[2024–2025 French political crisis|ৰাজনৈতিক সংকট]]ক চিহ্নিত কৰিছিল। == টোকা == {{Notelist}} == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] 5m588ecike9d0xhx15z50skobhr2yde 617462 617461 2026-07-16T03:03:46Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617462 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder | image = Emmanuel Macron 2025 (cropped).jpg | caption = ২০২৫ চনত মাক্ৰঁ | office = ফ্ৰান্সৰ ৰাষ্ট্ৰপতি | term_start = ১৪ মে' ২০১৭ | predecessor = ফ্ৰঁচোৱা অলঁদ | prime_minister = {{#invoke:collapsible list|main|title={{nobold|''তালিকাখন চাওক''}} |এদুৱাৰ ফিলিপ |জঁ কাস্তেক্স |এলিজাবেৎ বৰ্ন |গাব্ৰিয়েল আতাল |মিশ্বেল বাৰ্নিয়ে |ফ্ৰঁচোৱা বায়ৰু |চেবাস্তিয়েঁ ল্যকৰ্ন্যু }} | office2 = অৰ্থনীতি আৰু বিত্ত মন্ত্ৰী | term_start2 = ২৬ আগষ্ট ২০১৪ | term_end2 = ৩০ আগষ্ট ২০১৬ | prime_minister2 = মানুৱেল ভাল্‌ছ | predecessor2 = আৰ্ন' মঁতবুৰ | successor2 = মিশ্বেল চাপেঁ | office3 = ৰাষ্ট্ৰপতিৰ উপ-মহাসচিব | term_start3 = ১৫ মে' ২০১২ | term_end3 = ১৫ জুলাই ২০১৪ | president3 = ফ্ৰঁচোৱা অলঁদ | predecessor3 = জঁ কাস্তেক্স | successor3 = বৰিছ ভাল' | birth_name = এমানুৱেল জঁ-মিশ্বেল ফ্ৰেদেৰিক মাক্ৰঁ | birth_date = {{birth date and age|1977|12|21|df=yes}} | birth_place = আমিয়েঁ, চম, ফ্ৰান্স | party = ৰ্যনেছঁছ (২০১৬ চনৰ পৰা) | other_party = {{plainlist| * চোচিয়েলিষ্ট পাৰ্টি (২০০৬–২০০৯) * নিৰ্দলীয় (২০০৯–২০১৬) }} | spouse = {{marriage|ব্ৰিজিৎ মাক্ৰঁ|20 October 2007}} | father = জঁ-মিশ্বেল মাক্ৰঁ | relatives = লৰঁছ অ'জিয়েৰ জুৰ্দেঁ (সতীয়া জীয়েক) | alma_mater = {{plainlist| * পাৰি নঁতেৰ বিশ্ববিদ্যালয় (MAS) * ছিয়ঁছ প’ (MPA) * {{lang|fr|École nationale d'administration|italic=no}} }} | signature = Signature de Emmanuel MACRON.svg | module = {{Infobox royalty | embed = yes | succession = এণ্ডোৰাৰ সহ-ৰাজকুমাৰ{{efn|''পদেন'' সহ-ৰাজকুমাৰ}} | reign = ১৪ মে' ২০১৭ – বৰ্তমান | reg_type = সহ-ৰাজকুমাৰ | regent = Joan Enric Vives i Sicília (২০২৫ চনলৈকে)<br />Josep-Lluís Serrano Pentinat (২০২৫ চনৰ পৰা) | predecessor = ফ্ৰঁচোৱা অলঁদ }} | module2 = {{Listen | pos = center | embed = yes | filename = Emmanuel Macron voice sample.oga | title = এমানুৱেল মাক্ৰঁৰ কণ্ঠস্বৰ | type = speech | description = ৪৩ সংখ্যক এণ্টাৰ্কটিক চুক্তি পৰামৰ্শমূলক বৈঠকত মাক্ৰঁৰ ভাষণ<br />ৰেকৰ্ড কৰা হৈছিল: ২৪ জুন ২০২১ }} }} '''এমানুৱেল জঁ-মিশ্বেল ফ্ৰেদেৰিক মাক্ৰঁ'''{{Efn|{{IPAc-en|us|I|ˈ|m|æ|n|j|u|.|ɛ|l|_|m|ə|k|ˈ|ɹ|oʊ|n|audio=En-us-Emmanuel Macron from France pronunciation (Voice of America).ogg}}; {{IPA|fr|emanɥɛl makʁɔ̃|lang|4=LL-Q150 (fra)-Fabricio Cardenas (Culex)-Emmanuel Macron.wav}}}} ({{Langx|fr|Emmanuel Macron}}, {{IPA|fr|emanɥɛl makʁɔ̃|pron|4=LL-Q150 (fra)-Fabricio Cardenas (Culex)-Emmanuel Macron.wav}}; জন্ম: ২১ ডিচেম্বৰ ১৯৭৭) হৈছে এজন ফৰাচী ৰাজনীতিবিদ যিয়ে ২০১৭ চনৰ পৰা ফ্ৰান্সৰ ৰাষ্ট্ৰপতি হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰি আহিছে। ২০১৬ চনত দলটো প্ৰতিষ্ঠা কৰাৰ পৰাই তেওঁ ৰ্যনেছঁছ (Renaissance) দলৰ সদস্য হৈ আছে। মাক্ৰঁই পূৰ্বে ৰাষ্ট্ৰপতি ফ্ৰঁচোৱা অলঁদৰ কাৰ্যকালত ২০১২ চনৰ পৰা ২০১৪ চনলৈ ৰাষ্ট্ৰপতিৰ উপ-মহাসচিব আৰু ২০১৪ চনৰ পৰা ২০১৬ চনলৈ অৰ্থনীতি আৰু বিত্ত মন্ত্ৰী হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল। আমিয়েঁত জন্মগ্ৰহণ কৰা মাক্ৰঁই পাৰি নান্টেয়াৰ বিশ্ববিদ্যালয়ত দৰ্শনশাস্ত্ৰ অধ্যয়ন কৰিছিল। তেওঁ ছায়েন্সেছ প’ৰ পৰা পাব্লিক এফেয়াৰ্ছত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী সম্পূৰ্ণ কৰে আৰু ২০০৪ চনত {{lang|fr|École nationale d'administration|italic=no}}-ৰ পৰা স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে। তেওঁ বিত্ত বিভাগৰ জেনেৰেল ইন্সপেক্টৰেটত এজন জ্যেষ্ঠ অসামৰিক কৰ্মচাৰী হিচাপে আৰু ৰথচাইল্ড এণ্ড কো-ত এজন বিনিয়োগ বেংকাৰ হিচাপে কাম কৰিছিল। ২০১২ চনৰ ফৰাচী ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচনৰ পিছত ওলাণ্ডে তেওঁক এলিজে প্ৰাসাদৰ উপ-মহাসচিব হিচাপে নিযুক্তি দিয়াৰ ফলত তেওঁ ৰাষ্ট্ৰপতি ওলাণ্ডৰ এজন জ্যেষ্ঠ উপদেষ্টা হৈ পৰে। পিছলৈ ২০১৪ চনত দ্বিতীয় ভালছ চৰকাৰত তেওঁক অৰ্থনীতি মন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয় আৰু তেওঁ কেইবাটাও ব্যৱসায়-অনুকূল সংস্কাৰ কাৰ্যসূচীৰ নেতৃত্ব দিছিল। তেওঁ নিজৰ ২০১৭ চনৰ ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচনৰ প্ৰচাৰ আৰম্ভ কৰিবলৈ ২০১৬ চনত পদত্যাগ কৰে। ২০০৬ চনৰ পৰা ২০০৯ চনৰ ভিতৰত চোচিয়েলিষ্ট পাৰ্টিৰ সদস্য থকা মাক্ৰঁই ২০১৬ চনত তেওঁ প্ৰতিষ্ঠা কৰা এক মধ্যপন্থী আৰু ইউৰোপ-পন্থী ৰাজনৈতিক আন্দোলন অঁ মাৰ্শ্ব (En Marche)-ৰ বেনাৰত নিৰ্বাচনত অৱতীৰ্ণ হৈছিল। অংশিকভাৱে ফিলন কেলেংকাৰীৰ বাবে মাক্ৰঁই ২০১৭ চনৰ মে' মাহত অনুষ্ঠিত ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচনৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ৰ ভোটদানত ৬৬% ভোট লাভ কৰি নেশ্বনেল ফ্ৰণ্টৰ মাৰিন ল্য পেনক পৰাস্ত কৰি ৰাষ্ট্ৰপতি হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়। ৩৯ বছৰ বয়সত তেওঁ ফৰাচী ইতিহাসৰ আটাইতকৈ কম বয়সীয়া ৰাষ্ট্ৰপতি হিচাপে পৰিগণিত হয়। ২০১৭ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনত তেওঁৰ দল, যাৰ নাম সলনি কৰি 'লা ৰিপাব্লিক অঁ মাৰ্শ্ব!' (LREM) কৰা হৈছিল, ৰাষ্ট্ৰীয় পৰিষদ (National Assembly)-ত সংখ্যাগৰিষ্ঠতা লাভ কৰে। তেওঁৰ ৰাষ্ট্ৰপতিত্বৰ সময়ছোৱাত মাক্ৰঁই শ্ৰম আইন, কৰ ব্যৱস্থা, আৰু পেনচন সংস্কাৰৰ কাম-কাজ তদাৰক কৰাৰ লগতে এক নৱীকৰণযোগ্য শক্তিৰ ৰূপান্তৰ প্ৰক্ৰিয়াক আগুৱাই লৈ যায়। বিৰোধীসকলে তেওঁক "ধনীসকলৰ ৰাষ্ট্ৰপতি" বুলি অভিহিত কৰাৰ মাজতে, তেওঁৰ সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে ক্ৰমান্বয়ে বৃদ্ধি পোৱা প্ৰতিবাদৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত ২০১৮–২০২০ চনত য়েল' ভেষ্ট প্ৰতিবাদ আৰু পেনচন সংস্কাৰ ধৰ্মঘট তীব্ৰতৰ হৈ পৰে। ২০২০ চনৰ পৰা তেওঁ ফ্ৰান্সত কভিড-১৯ মহামাৰী আৰু তাৰ পৰৱৰ্তী অৰ্থনৈতিক মন্দাৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে চৰকাৰী কাৰ্যপন্থাৰ নেতৃত্ব দিয়ে, যাৰ ভিতৰত দেশৰ কভিড-১৯ টিকাদান প্ৰক্ৰিয়াৰ তদাৰক কৰাটোও অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। বৈদেশিক নীতিৰ ক্ষেত্ৰত মাক্ৰঁই ইউৰোপীয় ইউনিয়ন (EU)-ৰ সংস্কাৰৰ বাবে আহ্বান জনায় আৰু জাৰ্মানী আৰু ইটালীৰ সৈতে চুক্তিত স্বাক্ষৰ কৰে। চীন-আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ বাণিজ্য যুদ্ধৰ সময়ত তেওঁ চীনৰ সৈতে €৪০ বিলিয়ন মূল্যৰ বাণিজ্য আৰু ব্যৱসায়িক চুক্তি সম্পন্ন কৰে আৰু অকাছ (AUKUS) নিৰাপত্তা চুক্তিক লৈ অষ্ট্ৰেলিয়া আৰু আমেৰিকাৰ সৈতে সৃষ্টি হোৱা বিবাদৰ তদাৰক কৰে। মাক্ৰঁই ইচলামিক ষ্টেটৰ বিৰুদ্ধে যুদ্ধত অপাৰেচন 'শ্বামাল' (Chammal) অব্যাহত ৰাখিছিল আৰু ইউক্ৰেনত ৰাছিয়াৰ আক্ৰমণৰ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় গৰিহণাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ২০২২ চনৰ ফৰাচী ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচনত মাক্ৰঁ পুনৰবাৰ লে পেনক পৰাস্ত কৰি দ্বিতীয়টো কাৰ্যকালৰ বাবে নিৰ্বাচিত হয় আৰু ২০০২ চনত জাক চিৰাকৰ পিছত পুনৰ নিৰ্বাচিত হোৱা প্ৰথমজন ফৰাচী ৰাষ্ট্ৰপতি প্ৰাৰ্থী হিচাপে পৰিগণিত হয়। ২০২২ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনত মাক্ৰঁৰ মধ্যপন্থী মিত্ৰজোঁটে সংখ্যাগৰিষ্ঠতা হেৰুৱায়, যাৰ ফলত এখন ত্ৰিশংকু সংসদৰ সৃষ্টি হয় আৰু ১৯৯৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পিছত ফ্ৰান্সৰ প্ৰথমখন সংখ্যালঘু চৰকাৰ গঠন হয়। ২০২৩ চনত তেওঁৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী এলিছাবেথ বৰ্ণৰ চৰকাৰে অৱসৰৰ বয়স ৬২ বছৰৰ পৰা ৬৪ বছৰলৈ বৃদ্ধি কৰা আইন গৃহীত কৰে; ইয়াৰ ফলত ৰাজহুৱা খণ্ডৰ ধৰ্মঘট আৰু হিংসাত্মক প্ৰতিবাদৰ সৃষ্টি হয়। ২০২৪ চনত এক চৰকাৰী সংকটৰ পিছত মাক্ৰঁই গেব্ৰিয়েল আটালক প্ৰধানমন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে। ইয়াৰ পিছত ২০২৪ চনৰ ইউৰোপীয় সংসদৰ নিৰ্বাচনত শোচনীয় পৰাজয়ৰ পিছত তেওঁ ৰাষ্ট্ৰীয় পৰিষদ ভংগ কৰি এখন আচস্মিক বিধানসভা নিৰ্বাচন আহ্বান কৰে, যাৰ ফলত আন এখন ত্ৰিশংকু সংসদৰ সৃষ্টি হয় আৰু তেওঁৰ মিত্ৰজোঁটৰ নিৰ্বাচনী পৰাজয় ঘটে। ইয়াৰ পিছত মাক্ৰঁই এজন সংৰক্ষণশীল আৰু প্ৰাক্তন মুখ্য ব্ৰেক্সিট মধ্যস্থতাকাৰী মিচেল বাৰ্নিয়াৰক প্ৰধানমন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে। কাৰ্যভাৰ গ্ৰহণৰ তিনি মাহৰ পিছত, বাৰ্নিয়াৰ চৰকাৰখন এক ঐতিহাসিক অনাস্থা প্ৰস্তাৱৰ ভোটৰ দ্বাৰা পতন ঘটে, যাৰ ফলত মাক্ৰঁই তেওঁৰ স্থানত মধ্যপন্থী অভিজ্ঞ ৰাজনীতিবিদ ফ্ৰাঁচোৱা বাইৰুক নিযুক্তি দিবলৈ বাধ্য হয়। ২০২৫ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত বাইৰু চৰকাৰখনো অনাস্থা ভোটৰ দ্বাৰা পতন হোৱাৰ পিছত, মাক্ৰঁই সশস্ত্ৰ বাহিনীৰ মন্ত্ৰী চেবাষ্টিয়ান লেকৰ্নুক প্ৰধানমন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে। চৰকাৰ গঠনক লৈ সৃষ্টি হোৱা ৰাজনৈতিক প্ৰতিক্ৰিয়াৰ বাবে লেকৰ্নুৱে এমাহতকৈও কম সময়ৰ ভিতৰতে পদত্যাগ কৰে, কিন্তু তাৰ কিছু সময়ৰ পিছতে মাক্ৰঁই তেওঁক পুনৰ নিযুক্তি দিয়ে।<ref>{{Cite news |last=Chrisafis |first=Angelique |date=10 October 2025 |title=Macron reappoints Sébastien Lecornu as French prime minister |url=https://www.theguardian.com/world/2025/oct/10/macron-reappoints-sebastien-lecornu-as-french-prime-minister |access-date=11 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> এই হ্ৰস্বকালীন চৰকাৰসমূহৰ গঠনে এক গভীৰ ২০২৪–২০২৫ ফৰাচী ৰাজনৈতিক সংকটক চিহ্নিত কৰিছিল। == টোকা == {{Notelist}} == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] jbrs0zd41ay3kzohl76plvaw2o7wcc5 617463 617462 2026-07-16T03:04:39Z Kandarpajit Kallol 6257 removed [[Category:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]]; added [[Category:বিশেষজ্ঞৰ সহায়ৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617463 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder | image = Emmanuel Macron 2025 (cropped).jpg | caption = ২০২৫ চনত মাক্ৰঁ | office = ফ্ৰান্সৰ ৰাষ্ট্ৰপতি | term_start = ১৪ মে' ২০১৭ | predecessor = ফ্ৰঁচোৱা অলঁদ | prime_minister = {{#invoke:collapsible list|main|title={{nobold|''তালিকাখন চাওক''}} |এদুৱাৰ ফিলিপ |জঁ কাস্তেক্স |এলিজাবেৎ বৰ্ন |গাব্ৰিয়েল আতাল |মিশ্বেল বাৰ্নিয়ে |ফ্ৰঁচোৱা বায়ৰু |চেবাস্তিয়েঁ ল্যকৰ্ন্যু }} | office2 = অৰ্থনীতি আৰু বিত্ত মন্ত্ৰী | term_start2 = ২৬ আগষ্ট ২০১৪ | term_end2 = ৩০ আগষ্ট ২০১৬ | prime_minister2 = মানুৱেল ভাল্‌ছ | predecessor2 = আৰ্ন' মঁতবুৰ | successor2 = মিশ্বেল চাপেঁ | office3 = ৰাষ্ট্ৰপতিৰ উপ-মহাসচিব | term_start3 = ১৫ মে' ২০১২ | term_end3 = ১৫ জুলাই ২০১৪ | president3 = ফ্ৰঁচোৱা অলঁদ | predecessor3 = জঁ কাস্তেক্স | successor3 = বৰিছ ভাল' | birth_name = এমানুৱেল জঁ-মিশ্বেল ফ্ৰেদেৰিক মাক্ৰঁ | birth_date = {{birth date and age|1977|12|21|df=yes}} | birth_place = আমিয়েঁ, চম, ফ্ৰান্স | party = ৰ্যনেছঁছ (২০১৬ চনৰ পৰা) | other_party = {{plainlist| * চোচিয়েলিষ্ট পাৰ্টি (২০০৬–২০০৯) * নিৰ্দলীয় (২০০৯–২০১৬) }} | spouse = {{marriage|ব্ৰিজিৎ মাক্ৰঁ|20 October 2007}} | father = জঁ-মিশ্বেল মাক্ৰঁ | relatives = লৰঁছ অ'জিয়েৰ জুৰ্দেঁ (সতীয়া জীয়েক) | alma_mater = {{plainlist| * পাৰি নঁতেৰ বিশ্ববিদ্যালয় (MAS) * ছিয়ঁছ প’ (MPA) * {{lang|fr|École nationale d'administration|italic=no}} }} | signature = Signature de Emmanuel MACRON.svg | module = {{Infobox royalty | embed = yes | succession = এণ্ডোৰাৰ সহ-ৰাজকুমাৰ{{efn|''পদেন'' সহ-ৰাজকুমাৰ}} | reign = ১৪ মে' ২০১৭ – বৰ্তমান | reg_type = সহ-ৰাজকুমাৰ | regent = Joan Enric Vives i Sicília (২০২৫ চনলৈকে)<br />Josep-Lluís Serrano Pentinat (২০২৫ চনৰ পৰা) | predecessor = ফ্ৰঁচোৱা অলঁদ }} | module2 = {{Listen | pos = center | embed = yes | filename = Emmanuel Macron voice sample.oga | title = এমানুৱেল মাক্ৰঁৰ কণ্ঠস্বৰ | type = speech | description = ৪৩ সংখ্যক এণ্টাৰ্কটিক চুক্তি পৰামৰ্শমূলক বৈঠকত মাক্ৰঁৰ ভাষণ<br />ৰেকৰ্ড কৰা হৈছিল: ২৪ জুন ২০২১ }} }} '''এমানুৱেল জঁ-মিশ্বেল ফ্ৰেদেৰিক মাক্ৰঁ'''{{Efn|{{IPAc-en|us|I|ˈ|m|æ|n|j|u|.|ɛ|l|_|m|ə|k|ˈ|ɹ|oʊ|n|audio=En-us-Emmanuel Macron from France pronunciation (Voice of America).ogg}}; {{IPA|fr|emanɥɛl makʁɔ̃|lang|4=LL-Q150 (fra)-Fabricio Cardenas (Culex)-Emmanuel Macron.wav}}}} ({{Langx|fr|Emmanuel Macron}}, {{IPA|fr|emanɥɛl makʁɔ̃|pron|4=LL-Q150 (fra)-Fabricio Cardenas (Culex)-Emmanuel Macron.wav}}; জন্ম: ২১ ডিচেম্বৰ ১৯৭৭) হৈছে এজন ফৰাচী ৰাজনীতিবিদ যিয়ে ২০১৭ চনৰ পৰা ফ্ৰান্সৰ ৰাষ্ট্ৰপতি হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰি আহিছে। ২০১৬ চনত দলটো প্ৰতিষ্ঠা কৰাৰ পৰাই তেওঁ ৰ্যনেছঁছ (Renaissance) দলৰ সদস্য হৈ আছে। মাক্ৰঁই পূৰ্বে ৰাষ্ট্ৰপতি ফ্ৰঁচোৱা অলঁদৰ কাৰ্যকালত ২০১২ চনৰ পৰা ২০১৪ চনলৈ ৰাষ্ট্ৰপতিৰ উপ-মহাসচিব আৰু ২০১৪ চনৰ পৰা ২০১৬ চনলৈ অৰ্থনীতি আৰু বিত্ত মন্ত্ৰী হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল। আমিয়েঁত জন্মগ্ৰহণ কৰা মাক্ৰঁই পাৰি নান্টেয়াৰ বিশ্ববিদ্যালয়ত দৰ্শনশাস্ত্ৰ অধ্যয়ন কৰিছিল। তেওঁ ছায়েন্সেছ প’ৰ পৰা পাব্লিক এফেয়াৰ্ছত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী সম্পূৰ্ণ কৰে আৰু ২০০৪ চনত {{lang|fr|École nationale d'administration|italic=no}}-ৰ পৰা স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে। তেওঁ বিত্ত বিভাগৰ জেনেৰেল ইন্সপেক্টৰেটত এজন জ্যেষ্ঠ অসামৰিক কৰ্মচাৰী হিচাপে আৰু ৰথচাইল্ড এণ্ড কো-ত এজন বিনিয়োগ বেংকাৰ হিচাপে কাম কৰিছিল। ২০১২ চনৰ ফৰাচী ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচনৰ পিছত ওলাণ্ডে তেওঁক এলিজে প্ৰাসাদৰ উপ-মহাসচিব হিচাপে নিযুক্তি দিয়াৰ ফলত তেওঁ ৰাষ্ট্ৰপতি ওলাণ্ডৰ এজন জ্যেষ্ঠ উপদেষ্টা হৈ পৰে। পিছলৈ ২০১৪ চনত দ্বিতীয় ভালছ চৰকাৰত তেওঁক অৰ্থনীতি মন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয় আৰু তেওঁ কেইবাটাও ব্যৱসায়-অনুকূল সংস্কাৰ কাৰ্যসূচীৰ নেতৃত্ব দিছিল। তেওঁ নিজৰ ২০১৭ চনৰ ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচনৰ প্ৰচাৰ আৰম্ভ কৰিবলৈ ২০১৬ চনত পদত্যাগ কৰে। ২০০৬ চনৰ পৰা ২০০৯ চনৰ ভিতৰত চোচিয়েলিষ্ট পাৰ্টিৰ সদস্য থকা মাক্ৰঁই ২০১৬ চনত তেওঁ প্ৰতিষ্ঠা কৰা এক মধ্যপন্থী আৰু ইউৰোপ-পন্থী ৰাজনৈতিক আন্দোলন অঁ মাৰ্শ্ব (En Marche)-ৰ বেনাৰত নিৰ্বাচনত অৱতীৰ্ণ হৈছিল। অংশিকভাৱে ফিলন কেলেংকাৰীৰ বাবে মাক্ৰঁই ২০১৭ চনৰ মে' মাহত অনুষ্ঠিত ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচনৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ৰ ভোটদানত ৬৬% ভোট লাভ কৰি নেশ্বনেল ফ্ৰণ্টৰ মাৰিন ল্য পেনক পৰাস্ত কৰি ৰাষ্ট্ৰপতি হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়। ৩৯ বছৰ বয়সত তেওঁ ফৰাচী ইতিহাসৰ আটাইতকৈ কম বয়সীয়া ৰাষ্ট্ৰপতি হিচাপে পৰিগণিত হয়। ২০১৭ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনত তেওঁৰ দল, যাৰ নাম সলনি কৰি 'লা ৰিপাব্লিক অঁ মাৰ্শ্ব!' (LREM) কৰা হৈছিল, ৰাষ্ট্ৰীয় পৰিষদ (National Assembly)-ত সংখ্যাগৰিষ্ঠতা লাভ কৰে। তেওঁৰ ৰাষ্ট্ৰপতিত্বৰ সময়ছোৱাত মাক্ৰঁই শ্ৰম আইন, কৰ ব্যৱস্থা, আৰু পেনচন সংস্কাৰৰ কাম-কাজ তদাৰক কৰাৰ লগতে এক নৱীকৰণযোগ্য শক্তিৰ ৰূপান্তৰ প্ৰক্ৰিয়াক আগুৱাই লৈ যায়। বিৰোধীসকলে তেওঁক "ধনীসকলৰ ৰাষ্ট্ৰপতি" বুলি অভিহিত কৰাৰ মাজতে, তেওঁৰ সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে ক্ৰমান্বয়ে বৃদ্ধি পোৱা প্ৰতিবাদৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত ২০১৮–২০২০ চনত য়েল' ভেষ্ট প্ৰতিবাদ আৰু পেনচন সংস্কাৰ ধৰ্মঘট তীব্ৰতৰ হৈ পৰে। ২০২০ চনৰ পৰা তেওঁ ফ্ৰান্সত কভিড-১৯ মহামাৰী আৰু তাৰ পৰৱৰ্তী অৰ্থনৈতিক মন্দাৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে চৰকাৰী কাৰ্যপন্থাৰ নেতৃত্ব দিয়ে, যাৰ ভিতৰত দেশৰ কভিড-১৯ টিকাদান প্ৰক্ৰিয়াৰ তদাৰক কৰাটোও অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। বৈদেশিক নীতিৰ ক্ষেত্ৰত মাক্ৰঁই ইউৰোপীয় ইউনিয়ন (EU)-ৰ সংস্কাৰৰ বাবে আহ্বান জনায় আৰু জাৰ্মানী আৰু ইটালীৰ সৈতে চুক্তিত স্বাক্ষৰ কৰে। চীন-আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ বাণিজ্য যুদ্ধৰ সময়ত তেওঁ চীনৰ সৈতে €৪০ বিলিয়ন মূল্যৰ বাণিজ্য আৰু ব্যৱসায়িক চুক্তি সম্পন্ন কৰে আৰু অকাছ (AUKUS) নিৰাপত্তা চুক্তিক লৈ অষ্ট্ৰেলিয়া আৰু আমেৰিকাৰ সৈতে সৃষ্টি হোৱা বিবাদৰ তদাৰক কৰে। মাক্ৰঁই ইচলামিক ষ্টেটৰ বিৰুদ্ধে যুদ্ধত অপাৰেচন 'শ্বামাল' (Chammal) অব্যাহত ৰাখিছিল আৰু ইউক্ৰেনত ৰাছিয়াৰ আক্ৰমণৰ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় গৰিহণাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ২০২২ চনৰ ফৰাচী ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচনত মাক্ৰঁ পুনৰবাৰ লে পেনক পৰাস্ত কৰি দ্বিতীয়টো কাৰ্যকালৰ বাবে নিৰ্বাচিত হয় আৰু ২০০২ চনত জাক চিৰাকৰ পিছত পুনৰ নিৰ্বাচিত হোৱা প্ৰথমজন ফৰাচী ৰাষ্ট্ৰপতি প্ৰাৰ্থী হিচাপে পৰিগণিত হয়। ২০২২ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনত মাক্ৰঁৰ মধ্যপন্থী মিত্ৰজোঁটে সংখ্যাগৰিষ্ঠতা হেৰুৱায়, যাৰ ফলত এখন ত্ৰিশংকু সংসদৰ সৃষ্টি হয় আৰু ১৯৯৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পিছত ফ্ৰান্সৰ প্ৰথমখন সংখ্যালঘু চৰকাৰ গঠন হয়। ২০২৩ চনত তেওঁৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী এলিছাবেথ বৰ্ণৰ চৰকাৰে অৱসৰৰ বয়স ৬২ বছৰৰ পৰা ৬৪ বছৰলৈ বৃদ্ধি কৰা আইন গৃহীত কৰে; ইয়াৰ ফলত ৰাজহুৱা খণ্ডৰ ধৰ্মঘট আৰু হিংসাত্মক প্ৰতিবাদৰ সৃষ্টি হয়। ২০২৪ চনত এক চৰকাৰী সংকটৰ পিছত মাক্ৰঁই গেব্ৰিয়েল আটালক প্ৰধানমন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে। ইয়াৰ পিছত ২০২৪ চনৰ ইউৰোপীয় সংসদৰ নিৰ্বাচনত শোচনীয় পৰাজয়ৰ পিছত তেওঁ ৰাষ্ট্ৰীয় পৰিষদ ভংগ কৰি এখন আচস্মিক বিধানসভা নিৰ্বাচন আহ্বান কৰে, যাৰ ফলত আন এখন ত্ৰিশংকু সংসদৰ সৃষ্টি হয় আৰু তেওঁৰ মিত্ৰজোঁটৰ নিৰ্বাচনী পৰাজয় ঘটে। ইয়াৰ পিছত মাক্ৰঁই এজন সংৰক্ষণশীল আৰু প্ৰাক্তন মুখ্য ব্ৰেক্সিট মধ্যস্থতাকাৰী মিচেল বাৰ্নিয়াৰক প্ৰধানমন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে। কাৰ্যভাৰ গ্ৰহণৰ তিনি মাহৰ পিছত, বাৰ্নিয়াৰ চৰকাৰখন এক ঐতিহাসিক অনাস্থা প্ৰস্তাৱৰ ভোটৰ দ্বাৰা পতন ঘটে, যাৰ ফলত মাক্ৰঁই তেওঁৰ স্থানত মধ্যপন্থী অভিজ্ঞ ৰাজনীতিবিদ ফ্ৰাঁচোৱা বাইৰুক নিযুক্তি দিবলৈ বাধ্য হয়। ২০২৫ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত বাইৰু চৰকাৰখনো অনাস্থা ভোটৰ দ্বাৰা পতন হোৱাৰ পিছত, মাক্ৰঁই সশস্ত্ৰ বাহিনীৰ মন্ত্ৰী চেবাষ্টিয়ান লেকৰ্নুক প্ৰধানমন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে। চৰকাৰ গঠনক লৈ সৃষ্টি হোৱা ৰাজনৈতিক প্ৰতিক্ৰিয়াৰ বাবে লেকৰ্নুৱে এমাহতকৈও কম সময়ৰ ভিতৰতে পদত্যাগ কৰে, কিন্তু তাৰ কিছু সময়ৰ পিছতে মাক্ৰঁই তেওঁক পুনৰ নিযুক্তি দিয়ে।<ref>{{Cite news |last=Chrisafis |first=Angelique |date=10 October 2025 |title=Macron reappoints Sébastien Lecornu as French prime minister |url=https://www.theguardian.com/world/2025/oct/10/macron-reappoints-sebastien-lecornu-as-french-prime-minister |access-date=11 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> এই হ্ৰস্বকালীন চৰকাৰসমূহৰ গঠনে এক গভীৰ ২০২৪–২০২৫ ফৰাচী ৰাজনৈতিক সংকটক চিহ্নিত কৰিছিল। == টোকা == {{Notelist}} == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:বিশেষজ্ঞৰ সহায়ৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] nkq68c9qwibess7xu0cowcdirmzxj54 617464 617463 2026-07-16T03:05:22Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617464 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder | image = Emmanuel Macron 2025 (cropped).jpg | caption = ২০২৫ চনত মাক্ৰঁ | office = ফ্ৰান্সৰ ৰাষ্ট্ৰপতি | term_start = ১৪ মে' ২০১৭ | predecessor = ফ্ৰঁচোৱা অলঁদ | prime_minister = {{#invoke:collapsible list|main|title={{nobold|''তালিকাখন চাওক''}} |এদুৱাৰ ফিলিপ |জঁ কাস্তেক্স |এলিজাবেৎ বৰ্ন |গাব্ৰিয়েল আতাল |মিশ্বেল বাৰ্নিয়ে |ফ্ৰঁচোৱা বায়ৰু |চেবাস্তিয়েঁ ল্যকৰ্ন্যু }} | office2 = অৰ্থনীতি আৰু বিত্ত মন্ত্ৰী | term_start2 = ২৬ আগষ্ট ২০১৪ | term_end2 = ৩০ আগষ্ট ২০১৬ | prime_minister2 = মানুৱেল ভাল্‌ছ | predecessor2 = আৰ্ন' মঁতবুৰ | successor2 = মিশ্বেল চাপেঁ | office3 = ৰাষ্ট্ৰপতিৰ উপ-মহাসচিব | term_start3 = ১৫ মে' ২০১২ | term_end3 = ১৫ জুলাই ২০১৪ | president3 = ফ্ৰঁচোৱা অলঁদ | predecessor3 = জঁ কাস্তেক্স | successor3 = বৰিছ ভাল' | birth_name = এমানুৱেল জঁ-মিশ্বেল ফ্ৰেদেৰিক মাক্ৰঁ | birth_date = {{birth date and age|1977|12|21|df=yes}} | birth_place = আমিয়েঁ, চম, ফ্ৰান্স | party = ৰ্যনেছঁছ (২০১৬ চনৰ পৰা) | other_party = {{plainlist| * চোচিয়েলিষ্ট পাৰ্টি (২০০৬–২০০৯) * নিৰ্দলীয় (২০০৯–২০১৬) }} | spouse = {{marriage|ব্ৰিজিৎ মাক্ৰঁ|20 October 2007}} | father = জঁ-মিশ্বেল মাক্ৰঁ | relatives = লৰঁছ অ'জিয়েৰ জুৰ্দেঁ (সতীয়া জীয়েক) | alma_mater = {{plainlist| * পাৰি নঁতেৰ বিশ্ববিদ্যালয় (MAS) * ছিয়ঁছ প’ (MPA) * {{lang|fr|École nationale d'administration|italic=no}} }} | signature = Signature de Emmanuel MACRON.svg | module = {{Infobox royalty | embed = yes | succession = এণ্ডোৰাৰ সহ-ৰাজকুমাৰ{{efn|''পদেন'' সহ-ৰাজকুমাৰ}} | reign = ১৪ মে' ২০১৭ – বৰ্তমান | reg_type = সহ-ৰাজকুমাৰ | regent = Joan Enric Vives i Sicília (২০২৫ চনলৈকে)<br />Josep-Lluís Serrano Pentinat (২০২৫ চনৰ পৰা) | predecessor = ফ্ৰঁচোৱা অলঁদ }} | module2 = {{Listen | pos = center | embed = yes | filename = Emmanuel Macron voice sample.oga | title = এমানুৱেল মাক্ৰঁৰ কণ্ঠস্বৰ | type = speech | description = ৪৩ সংখ্যক এণ্টাৰ্কটিক চুক্তি পৰামৰ্শমূলক বৈঠকত মাক্ৰঁৰ ভাষণ<br />ৰেকৰ্ড কৰা হৈছিল: ২৪ জুন ২০২১ }} }} '''এমানুৱেল জঁ-মিশ্বেল ফ্ৰেদেৰিক মাক্ৰঁ'''{{Efn|{{IPAc-en|us|I|ˈ|m|æ|n|j|u|.|ɛ|l|_|m|ə|k|ˈ|ɹ|oʊ|n|audio=En-us-Emmanuel Macron from France pronunciation (Voice of America).ogg}}; {{IPA|fr|emanɥɛl makʁɔ̃|lang|4=LL-Q150 (fra)-Fabricio Cardenas (Culex)-Emmanuel Macron.wav}}}} ({{Langx|fr|Emmanuel Macron}}, {{IPA|fr|emanɥɛl makʁɔ̃|pron|4=LL-Q150 (fra)-Fabricio Cardenas (Culex)-Emmanuel Macron.wav}}; জন্ম: ২১ ডিচেম্বৰ ১৯৭৭) হৈছে এজন ফৰাচী ৰাজনীতিবিদ যিয়ে ২০১৭ চনৰ পৰা ফ্ৰান্সৰ ৰাষ্ট্ৰপতি হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰি আহিছে। ২০১৬ চনত দলটো প্ৰতিষ্ঠা কৰাৰ পৰাই তেওঁ ৰেনেছঁছ (Renaissance) দলৰ সদস্য হৈ আছে। মাক্ৰঁই পূৰ্বে ৰাষ্ট্ৰপতি ফ্ৰঁচোৱা অলঁদৰ কাৰ্যকালত ২০১২ চনৰ পৰা ২০১৪ চনলৈ ৰাষ্ট্ৰপতিৰ উপ-মহাসচিব আৰু ২০১৪ চনৰ পৰা ২০১৬ চনলৈ অৰ্থনীতি আৰু বিত্ত মন্ত্ৰী হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল। আমিয়েঁত জন্মগ্ৰহণ কৰা মাক্ৰঁই পাৰি নান্টেয়াৰ বিশ্ববিদ্যালয়ত দৰ্শনশাস্ত্ৰ অধ্যয়ন কৰিছিল। তেওঁ ছায়েন্সেছ প’ৰ পৰা পাব্লিক এফেয়াৰ্ছত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী সম্পূৰ্ণ কৰে আৰু ২০০৪ চনত {{lang|fr|École nationale d'administration|italic=no}}-ৰ পৰা স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে। তেওঁ বিত্ত বিভাগৰ জেনেৰেল ইন্সপেক্টৰেটত এজন জ্যেষ্ঠ অসামৰিক কৰ্মচাৰী হিচাপে আৰু ৰথচাইল্ড এণ্ড কো-ত এজন বিনিয়োগ বেংকাৰ হিচাপে কাম কৰিছিল। ২০১২ চনৰ ফৰাচী ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচনৰ পিছত ওলাণ্ডে তেওঁক এলিজে প্ৰাসাদৰ উপ-মহাসচিব হিচাপে নিযুক্তি দিয়াৰ ফলত তেওঁ ৰাষ্ট্ৰপতি ওলাণ্ডৰ এজন জ্যেষ্ঠ উপদেষ্টা হৈ পৰে। পিছলৈ ২০১৪ চনত দ্বিতীয় ভালছ চৰকাৰত তেওঁক অৰ্থনীতি মন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয় আৰু তেওঁ কেইবাটাও ব্যৱসায়-অনুকূল সংস্কাৰ কাৰ্যসূচীৰ নেতৃত্ব দিছিল। তেওঁ নিজৰ ২০১৭ চনৰ ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচনৰ প্ৰচাৰ আৰম্ভ কৰিবলৈ ২০১৬ চনত পদত্যাগ কৰে। ২০০৬ চনৰ পৰা ২০০৯ চনৰ ভিতৰত চোচিয়েলিষ্ট পাৰ্টিৰ সদস্য থকা মাক্ৰঁই ২০১৬ চনত তেওঁ প্ৰতিষ্ঠা কৰা এক মধ্যপন্থী আৰু ইউৰোপ-পন্থী ৰাজনৈতিক আন্দোলন অঁ মাৰ্শ্ব (En Marche)-ৰ বেনাৰত নিৰ্বাচনত অৱতীৰ্ণ হৈছিল। অংশিকভাৱে ফিলন কেলেংকাৰীৰ বাবে মাক্ৰঁই ২০১৭ চনৰ মে' মাহত অনুষ্ঠিত ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচনৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ৰ ভোটদানত ৬৬% ভোট লাভ কৰি নেশ্বনেল ফ্ৰণ্টৰ মাৰিন ল্য পেনক পৰাস্ত কৰি ৰাষ্ট্ৰপতি হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়। ৩৯ বছৰ বয়সত তেওঁ ফৰাচী ইতিহাসৰ আটাইতকৈ কম বয়সীয়া ৰাষ্ট্ৰপতি হিচাপে পৰিগণিত হয়। ২০১৭ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনত তেওঁৰ দল, যাৰ নাম সলনি কৰি 'লা ৰিপাব্লিক অঁ মাৰ্শ্ব!' (LREM) কৰা হৈছিল, ৰাষ্ট্ৰীয় পৰিষদ (National Assembly)-ত সংখ্যাগৰিষ্ঠতা লাভ কৰে। তেওঁৰ ৰাষ্ট্ৰপতিত্বৰ সময়ছোৱাত মাক্ৰঁই শ্ৰম আইন, কৰ ব্যৱস্থা, আৰু পেনচন সংস্কাৰৰ কাম-কাজ তদাৰক কৰাৰ লগতে এক নৱীকৰণযোগ্য শক্তিৰ ৰূপান্তৰ প্ৰক্ৰিয়াক আগুৱাই লৈ যায়। বিৰোধীসকলে তেওঁক "ধনীসকলৰ ৰাষ্ট্ৰপতি" বুলি অভিহিত কৰাৰ মাজতে, তেওঁৰ সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে ক্ৰমান্বয়ে বৃদ্ধি পোৱা প্ৰতিবাদৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত ২০১৮–২০২০ চনত য়েল' ভেষ্ট প্ৰতিবাদ আৰু পেনচন সংস্কাৰ ধৰ্মঘট তীব্ৰতৰ হৈ পৰে। ২০২০ চনৰ পৰা তেওঁ ফ্ৰান্সত কভিড-১৯ মহামাৰী আৰু তাৰ পৰৱৰ্তী অৰ্থনৈতিক মন্দাৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে চৰকাৰী কাৰ্যপন্থাৰ নেতৃত্ব দিয়ে, যাৰ ভিতৰত দেশৰ কভিড-১৯ টিকাদান প্ৰক্ৰিয়াৰ তদাৰক কৰাটোও অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। বৈদেশিক নীতিৰ ক্ষেত্ৰত মাক্ৰঁই ইউৰোপীয় ইউনিয়ন (EU)-ৰ সংস্কাৰৰ বাবে আহ্বান জনায় আৰু জাৰ্মানী আৰু ইটালীৰ সৈতে চুক্তিত স্বাক্ষৰ কৰে। চীন-আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ বাণিজ্য যুদ্ধৰ সময়ত তেওঁ চীনৰ সৈতে €৪০ বিলিয়ন মূল্যৰ বাণিজ্য আৰু ব্যৱসায়িক চুক্তি সম্পন্ন কৰে আৰু অকাছ (AUKUS) নিৰাপত্তা চুক্তিক লৈ অষ্ট্ৰেলিয়া আৰু আমেৰিকাৰ সৈতে সৃষ্টি হোৱা বিবাদৰ তদাৰক কৰে। মাক্ৰঁই ইচলামিক ষ্টেটৰ বিৰুদ্ধে যুদ্ধত অপাৰেচন 'শ্বামাল' (Chammal) অব্যাহত ৰাখিছিল আৰু ইউক্ৰেনত ৰাছিয়াৰ আক্ৰমণৰ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় গৰিহণাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ২০২২ চনৰ ফৰাচী ৰাষ্ট্ৰপতি নিৰ্বাচনত মাক্ৰঁ পুনৰবাৰ লে পেনক পৰাস্ত কৰি দ্বিতীয়টো কাৰ্যকালৰ বাবে নিৰ্বাচিত হয় আৰু ২০০২ চনত জাক চিৰাকৰ পিছত পুনৰ নিৰ্বাচিত হোৱা প্ৰথমজন ফৰাচী ৰাষ্ট্ৰপতি প্ৰাৰ্থী হিচাপে পৰিগণিত হয়। ২০২২ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনত মাক্ৰঁৰ মধ্যপন্থী মিত্ৰজোঁটে সংখ্যাগৰিষ্ঠতা হেৰুৱায়, যাৰ ফলত এখন ত্ৰিশংকু সংসদৰ সৃষ্টি হয় আৰু ১৯৯৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পিছত ফ্ৰান্সৰ প্ৰথমখন সংখ্যালঘু চৰকাৰ গঠন হয়। ২০২৩ চনত তেওঁৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী এলিছাবেথ বৰ্ণৰ চৰকাৰে অৱসৰৰ বয়স ৬২ বছৰৰ পৰা ৬৪ বছৰলৈ বৃদ্ধি কৰা আইন গৃহীত কৰে; ইয়াৰ ফলত ৰাজহুৱা খণ্ডৰ ধৰ্মঘট আৰু হিংসাত্মক প্ৰতিবাদৰ সৃষ্টি হয়। ২০২৪ চনত এক চৰকাৰী সংকটৰ পিছত মাক্ৰঁই গেব্ৰিয়েল আটালক প্ৰধানমন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে। ইয়াৰ পিছত ২০২৪ চনৰ ইউৰোপীয় সংসদৰ নিৰ্বাচনত শোচনীয় পৰাজয়ৰ পিছত তেওঁ ৰাষ্ট্ৰীয় পৰিষদ ভংগ কৰি এখন আচস্মিক বিধানসভা নিৰ্বাচন আহ্বান কৰে, যাৰ ফলত আন এখন ত্ৰিশংকু সংসদৰ সৃষ্টি হয় আৰু তেওঁৰ মিত্ৰজোঁটৰ নিৰ্বাচনী পৰাজয় ঘটে। ইয়াৰ পিছত মাক্ৰঁই এজন সংৰক্ষণশীল আৰু প্ৰাক্তন মুখ্য ব্ৰেক্সিট মধ্যস্থতাকাৰী মিচেল বাৰ্নিয়াৰক প্ৰধানমন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে। কাৰ্যভাৰ গ্ৰহণৰ তিনি মাহৰ পিছত, বাৰ্নিয়াৰ চৰকাৰখন এক ঐতিহাসিক অনাস্থা প্ৰস্তাৱৰ ভোটৰ দ্বাৰা পতন ঘটে, যাৰ ফলত মাক্ৰঁই তেওঁৰ স্থানত মধ্যপন্থী অভিজ্ঞ ৰাজনীতিবিদ ফ্ৰাঁচোৱা বাইৰুক নিযুক্তি দিবলৈ বাধ্য হয়। ২০২৫ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত বাইৰু চৰকাৰখনো অনাস্থা ভোটৰ দ্বাৰা পতন হোৱাৰ পিছত, মাক্ৰঁই সশস্ত্ৰ বাহিনীৰ মন্ত্ৰী চেবাষ্টিয়ান লেকৰ্নুক প্ৰধানমন্ত্ৰী হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে। চৰকাৰ গঠনক লৈ সৃষ্টি হোৱা ৰাজনৈতিক প্ৰতিক্ৰিয়াৰ বাবে লেকৰ্নুৱে এমাহতকৈও কম সময়ৰ ভিতৰতে পদত্যাগ কৰে, কিন্তু তাৰ কিছু সময়ৰ পিছতে মাক্ৰঁই তেওঁক পুনৰ নিযুক্তি দিয়ে।<ref>{{Cite news |last=Chrisafis |first=Angelique |date=10 October 2025 |title=Macron reappoints Sébastien Lecornu as French prime minister |url=https://www.theguardian.com/world/2025/oct/10/macron-reappoints-sebastien-lecornu-as-french-prime-minister |access-date=11 October 2025 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref> এই হ্ৰস্বকালীন চৰকাৰসমূহৰ গঠনে এক গভীৰ ২০২৪–২০২৫ ফৰাচী ৰাজনৈতিক সংকটক চিহ্নিত কৰিছিল। == টোকা == {{Notelist}} == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:বিশেষজ্ঞৰ সহায়ৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] cuo1373arfy3ffo81s3epvm8nvqm2dm ৱাইমাৰ গণৰাজ্য 0 137942 617547 616949 2026-07-16T09:33:32Z InternetArchiveBot 29706 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 617547 wikitext text/x-wiki {{Infobox country | native_name = {{lang|de|Deutsches Reich}}<!-- Do not replace with Weimar Republic as this parameter is for the OFFICIAL name. --> | conventional_long_name = জাৰ্মান ৰাইশ<!-- Do not replace with Weimar Republic as that is the COMMON NAME whereas this parameter is for the official name. --> | common_name = ৱাইমাৰ গণৰাজ্য | p1 = জাৰ্মান সাম্ৰাজ্য | flag_p1 = Flag of Germany (1867–1918).svg | s1 = নাজী জাৰ্মানী{{!}}'''১৯৩৩:''' নাজী জাৰ্মানী | flag_s1 = Flag of Germany (1933–1935).svg | s2 = মিত্ৰশক্তিৰ দখলীকৃত জাৰ্মানী{{!}}'''১৯৪৫:''' মিত্ৰশক্তিৰ দখলীকৃত জাৰ্মানী | flag_s2 = Merchant flag of Germany (1946–1949).svg | image_flag = Flag of Germany (3-2 aspect ratio).svg | flag_type = [[জাৰ্মানীৰ পতাকা#ৱাইমাৰ গণৰাজ্য (১৯১৮–১৯৩৩)|পতাকা]] (১৯১৯–১৯৩৩) | alt_flag2 = ১৯৩৩ চনত এডলফ হিটলাৰ আৰু পল ফন হিল্ডেনবাৰ্গৰ মাজত এক বুজাবুজি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল, ১৯৩৫ চনত তেওঁৰ মৃত্যু পৰ্যন্ত। | image_coat = Wappen Deutsches Reich (Weimarer Republik).svg | coa_size = 80 | symbol_type = [[ৱাইমাৰ গণৰাজ্যৰ ৰাজপ্ৰতীক|ৰাজপ্ৰতীক]] (১৯১৯–১৯২৮)<sup>([[#fna|ক]])</sup> | national_anthem = {{lang|de|[[Das Lied der Deutschen]]}}<br />"জাৰ্মানসকলৰ গীত"<br /> (১৯২২ চনৰ পৰা)<ref name="faz-20120904">{{cite news |access-date=2022-08-04 |first=Winfried |last=Klein |date=2012-09-14 |publisher=Frankfurter Allgemeine Zeitung |title=Wer sind wir, und was wollen wir dazu singen? |url=https://www.faz.net/aktuell/feuilleton/geisteswissenschaften/vom-deutschlandlied-zur-nationalhymne-wer-sind-wir-und-was-wollen-wir-dazu-singen-11878854.html |website=FAZ.NET}}<!-- auto-translated from German by Module:CS1 translator --></ref><br> <div style="display:inline-block;margin-top:0.4em;">{{center|[[File:Deutschlandlied (Weimar Republic).ogg]]}}</div> | image_map = {{Switcher|[[File:Weimar Republic 1930.svg|upright=1.15|frameless]]|১৯৩০ চনত ৱাইমাৰ গণৰাজ্য|[[File:German Empire 1914.svg|upright=1.15|frameless]]|[[১১ নৱেম্বৰ ১৯১৮-ৰ যুদ্ধবিৰতি]]ৰ সময়ত কিন্তু [[ভাৰ্ছাইৰ চুক্তি]]ৰ পূৰ্বে ৱাইমাৰ গণৰাজ্য|[[File:Karte des Deutschen Reiches, Weimarer Republik-Drittes Reich 1919–1937.svg|upright=1.15|frameless]]|[[ৱাইমাৰ গণৰাজ্যৰ ৰাজ্যসমূহ]]|default=1}} | map_width = 250px | population_density_km2 = 133.129 | capital = [[বাৰ্লিন]] | coordinates = {{Coord|52|31|N|13|23|E|type:city}} | largest_city = ৰাজধানী | official_languages = [[প্ৰমিত জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] | common_languages = {{hidden|'''অদাপ্তৰিক:'''|[[নিম্ন জাৰ্মান ভাষা|নিম্ন জাৰ্মান]], [[পোলীয় ভাষা|পোলীয়]], [[লিম্বুৰ্গীয় ভাষা|লিম্বুৰ্গীয়]], [[ফ্ৰিচীয় ভাষাসমূহ|ফ্ৰিচীয়]], [[য়িদিশ্ব]], [[দিনেমাৰ ভাষা|দিনেমাৰ]], [[ছৰ্বীয় ভাষাসমূহ|ছৰ্বীয়]], [[চিন্তী ৰোমানী]], [[লিথুৱানীয় ভাষা|লিথুৱানীয়]]|style=font-size:100%;padding:0.25em 0 0; |headerstyle=text-align:left;font-weight:normal;}} | religion = ১৯২৫ চনৰ লোকপিয়ল:<ref>[http://germanhistorydocs.ghi-dc.org/pdf/eng/JEW_RELIGIONZUGEHTABELLE_ENG.pdf Volume 6. Weimar Germany, 1918/19–1933 Population by Religious Denomination (1910–1939)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160809154418/http://germanhistorydocs.ghi-dc.org/pdf/eng/JEW_RELIGIONZUGEHTABELLE_ENG.pdf |date=9 August 2016 }} Sozialgeschichtliches Arbeitsbuch, Volume III, Materialien zur Statistik des Deutschen Reiches 1914–1945, edited by Dietmar Petzina, Werner Abelshauser and Anselm Faust. Munich: Verlag C. H. Beck, 1978, p. 31. Translation: Fred Reuss.</ref>{{plainlist| * ৬৪.১% [[প্ৰটেষ্টাণ্টবাদ|প্ৰটেষ্টাণ্ট]] ([[লুথাৰবাদ|লুথাৰীয়]], [[সংস্কাৰকৃত খ্ৰীষ্টধৰ্ম|সংস্কাৰকৃত]], [[সংযুক্ত আৰু সংযোগকাৰী মণ্ডলীসমূহ|সংযুক্ত]]) * ৩২.৪% [[কেথলিক গিৰ্জা|কেথলিক]] * ০.৯% [[ইহুদী ধৰ্ম|ইহুদী]] * ২.৬% অন্যান্য}} | demonym = [[জাৰ্মান জাতি|জাৰ্মান]] | government_type = [[সংঘবাদ|সংঘীয়]] [[অৰ্ধ-ৰাষ্ট্ৰপতীয় ব্যৱস্থা|অৰ্ধ-ৰাষ্ট্ৰপতীয়]] [[গণৰাজ্য]] * এক [[জনপ্ৰতিনিধি পৰিষদ|অস্থায়ী চৰকাৰ]]ৰ অধীনত {{small|(১০ নৱেম্বৰ ১৯১৮ ৰ পৰা ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ১৯১৯)}} * ৰাষ্ট্ৰপতিৰ [[অধ্যাদেশৰ দ্বাৰা শাসন]]ৰ অধীনত {{small|(১৯৩০–১৯৩৩)}} | title_leader = [[জাৰ্মানীৰ ৰাষ্ট্ৰপতি (১৯১৯-১৯৪৫)|ৰাষ্ট্ৰপতি]] | year_leader1 = ১৯১৯–১৯২৫ | leader1 = [[ফ্ৰীড্ৰিশ এবাৰ্ট]] | year_leader2 = ১৯২৫–১৯৩৪ | leader2 = [[পাউল ফন হিণ্ডনবুৰ্গ]] | title_deputy = [[জাৰ্মানীৰ আচাৰ্যসকলৰ তালিকা#ৱাইমাৰ গণৰাজ্য (১৯১৮-১৯৩৩)|আচাৰ্য]] | year_deputy1 = ১৯১৮-১৯১৯ (প্ৰথম) | deputy1 = [[ফ্ৰীড্ৰিশ এবাৰ্ট]] | year_deputy2 = ১৯৩৩ (শেষ) | deputy2 = [[এডল্ফ হিটলাৰ|আডল্ফ হিটলাৰ]] | era = [[যুদ্ধৰ অন্তৱৰ্তীকালীন সময়ছোৱা]] | event_start = [[জাৰ্মানীৰ গণৰাজ্য ঘোষণা|ঘোষিত]] | date_start = ৯ নৱেম্বৰ | year_start = ১৯১৮ | event1 = [[ৱাইমাৰ সংবিধান|সংবিধান]] | date_event1 = ১১ আগষ্ট ১৯১৯ | event2 = [[জাতিসংঘ]]ত অন্তৰ্ভুক্তি | date_event2 = ৮ ছেপ্টেম্বৰ ১৯২৬ | event3 = [[ৱাইমাৰ গণৰাজ্যৰ ৰাষ্ট্ৰপতীয় মন্ত্ৰীসভা|অধ্যাদেশৰ দ্বাৰা শাসন]] আৰম্ভ | date_event3 = ২৯ মাৰ্চ ১৯৩০<ref name="Adam-2005"/> | event4 = [[এডল্ফ হিটলাৰ|হিটলাৰৰ]] [[আডল্ফ হিটলাৰৰ ক্ষমতা লাভ#নিয়ন্ত্ৰণ দখল (১৯৩১-১৯৩৩)|শপত গ্ৰহণ]] | date_event4 = ৩০ জানুৱাৰী ১৯৩৩ | event5 = [[ৰাইশষ্টাগ অগ্নিকাণ্ড অধ্যাদেশ]] | date_event5 = ২৮ ফেব্ৰুৱাৰী ১৯৩৩ | event_end = [[১৯৩৩ চনৰ সক্ৰিয়কৰণ আইন|সক্ৰিয়কৰণ আইন]] | date_end = ২৩ মাৰ্চ | year_end = ১৯৩৩<ref>{{cite encyclopedia |url=http://blogs.britannica.com/2007/03/the-reichstag-fire-and-the-enabling-act/ |title=The Reichstag Fire and the Enabling Act of March 23, 1933 |first=William L. |last=Hosch |date=23 March 2007 |encyclopedia=[[Britannica.com|Britannica]] Blog |language=en-US |access-date=30 March 2017 |archive-date=11 March 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190311083054/http://blogs.britannica.com/2007/03/the-reichstag-fire-and-the-enabling-act/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.dw.com/en/the-law-that-enabled-hitlers-dictatorship/a-16689839 |title=The law that 'enabled' Hitler's dictatorship |date=23 March 2013 |website=[[DW.com]] |language=en |access-date=30 March 2017 |archive-date=7 September 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190907195649/https://www.dw.com/en/the-law-that-enabled-hitlers-dictatorship/a-16689839 |url-status=live }}</ref><ref>{{cite book |title=Republic to Reich: A History of Germany 1918–1945 |last=Mason |first=K. J. |publisher=McGraw-Hill}}</ref> | event_post = [[বাৰ্লিন ঘোষণা (১৯৪৫)|আনুষ্ঠানিকভাৱে বিলুপ্ত]] | date_post = ৫ জুন ১৯৪৫ | life_span = ১৯১৯–১৯৩৩<sup>([[#fnb|খ]])</sup> | legislature = [[ৰাইশষ্টাগ (ৱাইমাৰ গণৰাজ্য)|ৰাইশষ্টাগ]] [[ৰাইশস্ৰাট (জাৰ্মানী)|ৰাইশস্ৰাট]] | stat_year1 = ১৯২৫ | stat_area1 = 468787 | ref_area1 = <ref name="Wahlen in der Weimarer Republik">{{cite web |url=http://www.gonschior.de/weimar/Deutschland/index.htm |title=Das Deutsche Reich im Überblick |work=Wahlen in der Weimarer Republik |access-date=26 April 2007 |archive-date=21 November 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191121115812/http://www.gonschior.de/weimar/Deutschland/index.htm |url-status=live }}</ref> | stat_pop1 = 62,411,000 | ref_pop1 = <ref name="Wahlen in der Weimarer Republik" /> | currency = {{Unbulleted list|১৯১৯–২৩ [[পাপিয়াৰমাৰ্ক|"পাপিয়াৰমাৰ্ক" (ℳ)]] |১৯২৩–২৪ [[ৰেণ্টনমাৰ্ক]] (RM) |১৯২৪–৩৩ [[ৰাইশ্চমাৰ্ক|ৰাইশ্চমাৰ্ক (ℛℳ)]]}} | today = {{plainlist| * [[জাৰ্মানী]] * [[পোলেণ্ড]] * [[ৰাছিয়া]]{{efn|[[কালিনিনগ্ৰাড ওব্লাষ্ট]]}} * [[লিথুৱেনীয়া]]{{efn|[[ক্লাইপেডা কাউণ্টি]] আৰু [[টাউৰাগে কাউণ্টি]]ৰ অংশবিশেষ}} *[[নেদাৰলেণ্ডস]]{{efn|[[ডুইভেলচবাৰ্গ]]}}}} | footnote_a = {{anchor|fna}}উপৰত দেখুওৱা ৱাইমাৰ গণৰাজ্যৰ ৰাজপ্ৰতীকটো ১৯২৮ চনৰ আগতে ব্যৱহাৰ কৰা সংস্কৰণ; ১৯২৮ চনৰ পিছত ইয়াক কাৰ্ল-টোবিয়াছ স্কোৱাবৰ আৰ্হিলৈ সলনি কৰা হয়, যিটো একেটা আৰ্হি ১৯৫০ চনত পুনৰ গ্ৰহণ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |date=23 June 2008 |title=Bundeswappen |url=https://www.bmi.bund.de/SharedDocs/Standardartikel/DE/Ministerium/Protokoll/bundeswappen.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20121119011545/http://www.bmi.bund.de/SharedDocs/Standardartikel/DE/Ministerium/Protokoll/bundeswappen.html |archive-date=19 November 2012 |access-date=21 December 2012 |website=Bundesministerium des Innern |archivedate=19 November 2012 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121119011545/http://www.bmi.bund.de/SharedDocs/Standardartikel/DE/Ministerium/Protokoll/bundeswappen.html |deadurl=yes }}</ref> | footnote_b = {{anchor|fnb}}যদিও ১৯৩৩ চনত ৱাইমাৰ গণৰাজ্য কাৰ্যত ভংগ হৈছিল, ইয়াৰ সংবিধান আনুষ্ঠানিকভাৱে বাতিল কৰা হোৱা নাছিল, অৰ্থাৎ বিধিগতভাৱে (de jure) ৱাইমাৰ গণৰাজ্য ১৯৪৫ চনলৈকে বৰ্তি আছিল, যেতিয়া [[বাৰ্লিন ঘোষণা (১৯৪৫)|বাৰ্লিন ঘোষণা]]ৰ দ্বাৰা ইয়াক আনুষ্ঠানিকভাৱে বিলুপ্ত কৰা হয়। | footnotes = উপৰত দেখুওৱা নাৎছী জাৰ্মানীৰ পতাকাখন ১৯৩৩ চনত ৱাইমাৰ গণৰাজ্যৰ পতনৰ পিছত প্ৰৱৰ্তন কৰা সংস্কৰণ আৰু ১৯৩৫ চনলৈকে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল, যাৰ পিছত ইয়াক [[স্বস্তিকা]] পতাকাৰে সলনি কৰা হয়, যিখন অনুৰূপ আছিল, কিন্তু [[নাৎছী দল]]ৰ পতাকাৰ সৈতে একে নাছিল। নাৎছী দলৰ পতাকাখন ১৯৩৩ চনৰ পৰাই ত্ৰিৰংগা ৰাষ্ট্ৰীয় পতাকাৰ সৈতে এক বাধ্যতামূলক দলীয় পতাকা হিচাপে ব্যৱহাৰ হৈ আহিছিল (লগতে চাওক: [[নাৎছী জাৰ্মানীৰ পতাকা]])। }} '''ৱাইমাৰ গণৰাজ্য'''{{efn|{{langx|de|link=no|Weimarer Republik}}, {{IPA|de|ˈvaɪmaʁɐ ʁepuˈbliːk||De-Weimarer Republik.ogg}}}} ({{lang-de|Weimarer Republik}}, {{IPA|de|ˈvaɪmaʁɐ ʁepuˈbliːk|pron|De-Weimarer Republik.ogg}}) আছিল ৯ নৱেম্বৰ ১৯১৮ চনৰ পৰা ২৩ মাৰ্চ ১৯৩৩ চনলৈকে জাৰ্মান ৰাষ্ট্ৰৰ এক ঐতিহাসিক সময়ছোৱা, যাৰ সময়ত ইতিহাসত প্ৰথমবাৰৰ বাবে ই এখন [[সাংবিধানিক গণৰাজ্য]] আছিল। ৰাষ্ট্ৰখনৰ চৰকাৰী নাম আছিল '''জাৰ্মান ৰাইশ''',{{efn|{{langx|de|link=no|Deutsches Reich|lit=জাৰ্মান ৰাজত্ব}}}} কিন্তু ইয়াক সাধাৰণতে '''জাৰ্মান গণৰাজ্য'''{{efn|{{langx|de|link=no|Deutsche Republik}}}} বুলি কোৱা হৈছিল আৰু ই নিজকে অনানুষ্ঠানিকভাৱে এই নামেৰেই ঘোষণা কৰিছিল। এই সময়ছোৱাৰ অনানুষ্ঠানিক নামটো [[ৱাইমাৰ]] চহৰৰ পৰা আহিছে, য'ত গণৰাজ্যৰ [[সংবিধান সভা]] অনুষ্ঠিত হৈছিল। ইংৰাজীভাষী বিশ্বত যুদ্ধৰ অন্তৱৰ্তীকালীন সময়ছোৱাত গণৰাজ্যখনক সাধাৰণতে কেৱল "জাৰ্মানী" বুলি কোৱা হৈছিল, আৰু ১৯৩০-ৰ দশকলৈকে "ৱাইমাৰ গণৰাজ্য" (১৯২৯ চনত [[এডল্ফ হিটলাৰ|আডল্ফ হিটলাৰৰ]] দ্বাৰা প্ৰৱৰ্তিত এটা শব্দ) শব্দটোৰ বহুল ব্যৱহাৰ হোৱা নাছিল। ৱাইমাৰ গণৰাজ্যত এক [[অৰ্ধ-ৰাষ্ট্ৰপতীয় ব্যৱস্থা]] প্ৰচলিত আছিল। [[প্ৰথম বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ (১৯১৪–১৯১৮) শেষৰ ফালে, [[জাৰ্মান সাম্ৰাজ্য]] অৰ্থনৈতিক আৰু সামৰিকভাৱে জৰ্জৰিত হৈ পৰিছিল আৰু [[প্ৰথম বিশ্বযুদ্ধৰ মিত্ৰশক্তি|মিত্ৰশক্তি]]ৰ ওচৰত শান্তিৰ আবেদন কৰিছিল। আসন্ন পৰাজয়ৰ আশংকাই [[১৯১৮–১৯১৯ চনৰ জাৰ্মান বিপ্লৱ|জাৰ্মান বিপ্লৱ]], [[ৱিলহেল্ম ২]]-ৰ [[সিংহাসন ত্যাগ]], সাম্ৰাজ্যৰ পতন আৰু [[জাৰ্মানীৰ গণৰাজ্য ঘোষণা|ৱাইমাৰ গণৰাজ্যৰ ঘোষণা]]ৰ সূচনা কৰে। [[১১ নৱেম্বৰ ১৯১৮-ৰ যুদ্ধবিৰতি]]ৰ দ্বাৰা যুদ্ধৰ শত্ৰুতা আনুষ্ঠানিকভাৱে সমাপ্ত হয়।<ref>{{cite web |title=Kaiser Wilhelm II |url=https://www.history.com/topics/world-war-i/kaiser-wilhelm-ii |access-date=10 October 2021 |website=history.com |date=August 2019 |language=en |archive-date=10 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211010234558/https://www.history.com/topics/world-war-i/kaiser-wilhelm-ii |url-status=live }}</ref> ইয়াৰ প্ৰাৰম্ভিক বছৰবোৰত গণৰাজ্যখন গুৰুতৰ সমস্যাৰ সন্মুখীন হৈছিল, যেনে [[ৱাইমাৰ গণৰাজ্যত অতিমুদ্ৰাস্ফীতি|অতিমুদ্ৰাস্ফীতি]] আৰু [[চৰমপন্থা|ৰাজনৈতিক চৰমপন্থা]], যাৰ ভিতৰত আছিল ৰাজনৈতিক হত্যাকাণ্ড আৰু প্ৰতিদ্বন্দ্বী [[ৱাইমাৰ অৰ্ধসামৰিক গোটসমূহ|অৰ্ধসামৰিক বাহিনী]]ৰ দ্বাৰা দুবাৰকৈ [[অভ্যুত্থান|ৰাজ্যবিপ্লৱৰ]] চেষ্টা; আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ত, ই একাকীত্ব, হ্ৰাস পোৱা কূটনৈতিক মৰ্যাদা আৰু মহাশক্তিসমূহৰ সৈতে বিবাদপূৰ্ণ সম্পৰ্কৰ বলি হৈছিল। ১৯২৪ চনৰ ভিতৰত, বহু পৰিমাণে মুদ্ৰা আৰু ৰাজনৈতিক সুস্থিৰতা ঘূৰি আহে, আৰু গণৰাজ্যখনে পৰৱৰ্তী পাঁচ বছৰৰ বাবে তুলনামূলক সমৃদ্ধি লাভ কৰে; এই সময়ছোৱাক কেতিয়াবা [[সোণালী বিশৰ দশক]] বুলি জনা যায়, যি গুৰুত্বপূৰ্ণ সাংস্কৃতিক বিকাশ, সামাজিক প্ৰগতি আৰু বৈদেশিক সম্পৰ্কৰ ক্ৰমান্বয়ে উন্নতিৰ দ্বাৰা চিহ্নিত হৈছিল। ১৯২৫ চনৰ [[ল'কাৰ্ন' চুক্তিসমূহ]]ৰ অধীনত, জাৰ্মানীয়ে ইয়াৰ চুবুৰীয়া দেশসমূহৰ সৈতে সম্পৰ্ক স্বাভাৱিক কৰাৰ দিশত আগবাঢ়িছিল, ১৯১৯ চনৰ [[ৱেৰ্ছাইৰ চুক্তি]]ৰ অধীনত বেছিভাগ আঞ্চলিক পৰিৱৰ্তনক স্বীকৃতি দিছিল আৰু কেতিয়াও যুদ্ধত লিপ্ত নোহোৱাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি দিছিল। পৰৱৰ্তী বছৰত, ই [[জাতিসংঘ]]ত যোগদান কৰে, যিয়ে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সম্প্ৰদায়ত ইয়াৰ পুনৰ অন্তৰ্ভুক্তিক সূচিত কৰিছিল।{{Efn|যদিও জাৰ্মানীয়ে ইয়াৰ বেছিভাগ চুক্তিৰ বাধ্যবাধকতা পূৰণ কৰিছিল, ই কেতিয়াও সম্পূৰ্ণৰূপে নিৰস্ত্ৰীকৰণ কৰা নাছিল, আৰু যুদ্ধৰ ক্ষতিপূৰণৰ মাত্ৰ এটা সৰু অংশহে পৰিশোধ কৰিছিল (দুবাৰকৈ [[ডাউছ পৰিকল্পনা]] আৰু [[য়াং পৰিকল্পনা]]ৰ জৰিয়তে নিজৰ ঋণ পুনৰ্গঠন কৰি)।}}<ref>Marks, Sally (1976). ''The Illusion of Peace: International Relations in Europe, 1918–1933'', St. Martin's, New York, pp. 96–105.</ref> তথাপিও, বিশেষকৈ [[চৰম-দক্ষিণপন্থী ৰাজনীতি|ৰাজনৈতিক চৰম-দক্ষিণপন্থী]] শিবিৰত, এই চুক্তি আৰু ইয়াত স্বাক্ষৰ কৰা তথা সমৰ্থন কৰাসকলৰ বিৰুদ্ধে তীব্ৰ আৰু ব্যাপক ক্ষোভ আছিল। ১৯২৯ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ [[মহামন্দা]]য় [[জাৰ্মানীৰ মহামন্দা|জাৰ্মানীৰ]] এই ক্ষণস্থায়ী প্ৰগতিত গুৰুতৰ প্ৰভাৱ পেলায়; উচ্চ নিবনুৱা সমস্যা আৰু পৰৱৰ্তী সামাজিক তথা ৰাজনৈতিক অশান্তিয়ে চ্যান্সেলৰ [[হেৰ্মান ম্যুলাৰ (ৰাজনীতিবিদ, জন্ম ১৮৭৬)|হেৰ্মান ম্যুলাৰৰ]] [[মহামিত্ৰজোঁট]]ৰ পতন ঘটায় আৰু [[ৱাইমাৰ গণৰাজ্যৰ ৰাষ্ট্ৰপতীয় মন্ত্ৰীসভা|ৰাষ্ট্ৰপতীয় মন্ত্ৰীসভাৰ]] সূচনা কৰে। ১৯৩০ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা, ৰাষ্ট্ৰপতি [[পাউল ফন হিণ্ডনবুৰ্গ]]ে আচাৰ্য [[হাইনৰিশ ব্ৰ্যুনিং]], [[ফ্ৰান্‌ৎছ ফন পাপন]] আৰু [[কুৰ্ট ফন শ্লাইশাৰ]]ক সমৰ্থন কৰিবলৈ [[ৱাইমাৰ সংবিধানৰ অনুচ্ছেদ ৪৮|জৰুৰীকালীন ক্ষমতা]] ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ব্ৰ্যুনিঙৰ [[মুদ্ৰাসংকোচন]] নীতিৰ বাবে অধিক শোচনীয় হৈ পৰা মহা মন্দাই [[নিবনুৱা সমস্যা]]ৰ অভূতপূৰ্ব বৃদ্ধি ঘটায়।<ref name="Büttner">{{cite book |last=Büttner |first=Ursula |title=Weimar: die überforderte Republik |date=2008 |publisher=Klett-Cotta |isbn=978-3-608-94308-5 |location=Stuttgart |page=424 |language=de |trans-title=Weimar: The Overburdened Republic}}</ref> ৩০ জানুৱাৰী ১৯৩৩ চনত হিণ্ডনবুৰ্গে এক মিত্ৰজোঁট চৰকাৰৰ নেতৃত্ব দিবলৈ [[এডল্ফ হিটলাৰ|আডল্ফ হিটলাৰক]] চেঞ্চেলৰ হিচাপে নিযুক্তি দিয়ে; তেওঁৰ [[নাৎছী দল]]ৰ হাতত কেবিনেটৰ দহখন আসনৰ ভিতৰত মাত্ৰ দুখন আসন আছিল। উপ-চেঞ্চেলৰ আৰু হিণ্ডনবুৰ্গৰ বিশ্বাসভাজন হিচাপে ফন পাপনে ''[[এমিনঁচ গ্ৰিজ]]'' (নেপথ্যৰ প্ৰভাৱশালী ব্যক্তি) হিচাপে কাম কৰাৰ কথা আছিল, যিয়ে হিটলাৰক নিয়ন্ত্ৰণত ৰাখিব; এই উদ্দেশ্যই হিটলাৰৰ ৰাজনৈতিক আকাংক্ষাক তীব্ৰভাৱে কম কৰি জুখিছিল। ১৯৩৩ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ শেষৰ ফালে, সংসদীয় নিয়ন্ত্ৰণৰ বাহিৰত কাম কৰিবলৈ নতুন চ্যান্সেলৰক কাৰ্যত ব্যাপক ক্ষমতা প্ৰদান কৰাৰ উদ্দেশ্যে আপাত জৰুৰীকালীন অৱস্থাত [[ৰাইশষ্টাগ অগ্নিকাণ্ড অধ্যাদেশ]] আৰু [[১৯৩৩ চনৰ সক্ৰিয়কৰণ আইন]] ব্যৱহাৰ কৰা হয়। হিটলাৰে অতি সোণকালে এই ক্ষমতাসমূহ ব্যৱহাৰ কৰি সাংবিধানিক শাসন ব্যৱস্থা ব্যাহত কৰে আৰু নাগৰিক স্বাধীনতা স্থগিত কৰে, যাৰ ফলত যুক্তৰাষ্ট্ৰীয় আৰু ৰাজ্যিক পৰ্যায়ত গণতন্ত্ৰৰ দ্ৰুত পতন ঘটে, আৰু তেওঁৰ নেতৃত্বত এখন [[একদলীয় ৰাষ্ট্ৰ|একদলীয়]] [[একনায়কত্ববাদ]]ৰ সৃষ্টি হয়। ১৯৪৫ চনত ইউৰোপত [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ সমাপ্তি]] পৰ্যন্ত, [[নাৎছীবাদ|নাৎছীসকলে]] জাৰ্মানীক এই অজুহাতত শাসন কৰিছিল যে তেওঁলোকে কাৰ্যকৰী কৰা সকলো অসাধাৰণ ব্যৱস্থা আৰু আইন সাংবিধানিক আছিল; লক্ষণীয়ভাৱে, [[ৱাইমাৰ সংবিধান]] সলনি কৰাৰ বা বাৰুকৈয়ে সংশোধন কৰাৰ কোনো চেষ্টা কেতিয়াও কৰা হোৱা নাছিল। তথাপিও, হিটলাৰৰ ক্ষমতা দখলে (''[[আডল্ফ হিটলাৰৰ ক্ষমতাৰোহণ|মাশটাৰগ্ৰাইফুং]]'') কাৰ্যত গণৰাজ্যখনৰ সমাপ্তি ঘটাইছিল, ইয়াৰ সাংবিধানিক গাঁথনিক {{Lang|de|[[ফ্যুৰাৰপ্ৰিন্‌ৎছিপ]]}} (নেতাৰ নীতি) দ্বাৰা প্ৰতিষ্ঠাপন কৰিছিল, যাৰ মূল কথা আছিল "ফ্যুৰাৰ (নেতা)-ৰ কথা সকলো লিখিত আইনৰ ঊৰ্ধ্বত।" {{TOC limit|4}} ==টোকা== {{Notelist}} ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} o5takqxzfa8exnmqofml7vlbyjejglk শ্বাৰ্ল পেৰ' 0 137943 617396 616979 2026-07-15T19:10:52Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617396 wikitext text/x-wiki {{Infobox writer <!-- for more information see [[:Template:Infobox writer/doc]] --> | name = শ্বাৰ্ল পেৰ' | image = Portrait de Charles Perrault par Charles Le Brun (détail).jpg | image_upright = 1 | caption = [[শ্বাৰ্ল ল্য ব্ৰাঁ]]ৰ দ্বাৰা অংকিত প্ৰতিকৃতি, {{circa|1670}} | birth_date = {{birth date|1628|1|12|df=y}} | birth_place = [[পেৰিছ]], [[ফ্ৰান্স]] | death_date = {{death date and age|1703|5|16|1628|1|13|df=y}} | death_place = পেৰিছ, ফ্ৰান্স | occupation = লেখক | genre = [[সাধুকথা]] | notableworks = {{ubl|"[[টোপনিকুঁৱৰী]]"|"[[ৰঙা ওৰণি লোৱা সৰু ছোৱালীজনী]]"|"[[চিণ্ডৰেলা]]"|"[[বুট পিন্ধা মেকুৰী]]"|"[[নীলা দাড়িৱালা]]"}} | relatives = {{ubl|[[পিয়েৰ পেৰ' (বিজ্ঞানী)|পিয়েৰ পেৰ']] (ভাই)|[[ক্ল'দ পেৰ']] (ভাই)| [[মাৰী-জান লেৰিতিয়ে]] (ভাগিনী)}} }} '''শ্বাৰ্ল পেৰ''''{{efn|{{IPAc-en|p|ɛ|ˈ|r|oʊ}} {{respell|perr|OH}}, {{IPAc-en|USalso|p|ə|ˈ|r|oʊ}} {{respell|pə|ROH}}।}} ({{lang-fr|Charles Perrault}}, {{IPA|fr|ʃaʁl pɛʁo|pron}}; ১২ জানুৱাৰী ১৬২৮ – ১৬ মে ১৭০৩) এজন ফৰাচী লেখক আৰু [[আকাদেমী ফ্ৰঁচেজ]]ৰ সদস্য আছিল। তেওঁ পূৰ্বৰ [[সাধুকথা|লোককথাৰ]] পৰা সমল লৈ ১৬৯৭ চনত প্ৰকাশিত তেওঁৰ ''[[ইস্তোৱাৰ উ কঁৎ দ্যু তঁ পাছে]]'' নামৰ গ্ৰন্থখনৰ জৰিয়তে এক নতুন সাহিত্যিক ধাৰা [[সাধুকথা]]ৰ ভেটি স্থাপন কৰিছিল। তেওঁৰ আটাইতকৈ পৰিচিত সাধুকথাবোৰৰ ভিতৰত "[[ৰঙা ওৰণি লোৱা সৰু ছোৱালীজনী]]", "[[চিণ্ডৰেলা]]", "[[বুট পিন্ধা মেকুৰী]]", "[[টোপনিকুঁৱৰী]]" আৰু "[[নীলা দাড়িৱালা]]" অন্যতম।<ref>[http://www.biblioweb.org/-PERRAULT-Charles-.html Biography, Bibliography] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20060114161001/http://www.biblioweb.org/-PERRAULT-Charles-.html |date=14 January 2006 }} (ফৰাচী ভাষাত)</ref> পেৰ'ৰ পুৰণি সাধুকথাৰ কিছুমান সংস্কৰণে ১০০ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ পিছত [[গ্ৰিম ভাতৃদ্বয়]]ৰ দ্বাৰা প্ৰকাশিত জাৰ্মান সংস্কৰণসমূহক প্ৰভাৱিত কৰিছিল। এই কাহিনীবোৰ বৰ্তমানো ছপা হৈ আছে আৰু বেছিভাগ মনোৰঞ্জনৰ মাধ্যমলৈ ৰূপান্তৰিত কৰা হৈছে। পেৰ' ১৭ শতিকাৰ ফৰাচী সাহিত্য জগতৰ এজন প্ৰভাৱশালী ব্যক্তি আছিল আৰু [[প্ৰাচীন আৰু আধুনিকসকলৰ বিবাদ]]ৰ সময়ত আধুনিকতাবাদী শিবিৰৰ নেতা আছিল।<ref>{{Cite book|title=Perrault's Morals for Moderns|last=Morgan|first=Jeanne|publisher=Peter Lang Publishing Inc.|year=1985|isbn=0-8204-0230-3|location=New York, Berne, Frankfurt am Main}}</ref> ==টোকা== {{Notelist}} ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]] fr7m3ekly1xcxobgzcmpq4nzpw26tzz 617465 617396 2026-07-16T03:10:12Z Kandarpajit Kallol 6257 617465 wikitext text/x-wiki {{Infobox writer | name = শ্বাৰ্ল পেৰ’<br>Charles Perrault | image = Portrait de Charles Perrault par Charles Le Brun (détail).jpg | image_upright = 1 | caption = চাৰ্লছ লে ব্ৰুনৰ দ্বাৰা অংকিত প্ৰতিকৃতি, প্ৰায় ১৬৭০ চন | birth_date = {{birth date|1628|1|12|df=y}} | birth_place = পেৰিছ, ফ্ৰান্স | death_date = {{death date and age|1703|5|16|1628|1|13|df=y}} | death_place = [[পেৰিছ]], [[ফ্ৰান্স]] | occupation = লেখক | genre = [[সাধুকথা]] (Fairy tale) | notableworks = {{ubl|"শ্লিপিং বিউটী"|"লিটল ৰেড ৰাইডিং হুড"|"চিন্ডাৰেলা"|"পুছ ইন বুটছ"|"ব্লু বিয়েৰ্ড"}} | relatives = {{ubl|পিয়েৰ পেৰ’ (ভাতৃ)|ক্লদ পেৰ’ (ভাতৃ)| মেৰী-জান লেৰিটিয়াৰ (ভাগিন)}} }} '''শ্বাৰ্ল পেৰ’''' ([[ইংৰাজী]]: Charles Perrault; ১২ জানুৱাৰী ১৬২৮ – ১৬ মে’ ১৭০৩) আছিল এগৰাকী [[ফৰাচী]] লেখক আৰু ফৰাচী একাডেমীৰ সদস্য। তেওঁ পূৰ্বৰ লোককথা বা সাধুকথাৰ পৰা সমল লৈ ১৬৯৭ চনত প্ৰকাশ কৰা 'ইষ্টোৱাৰ উ কঁত দ্যু তঁ পাছে' (Histoires ou contes du temps passé) নামৰ কিতাপখনৰ জৰিয়তে এক নতুন সাহিত্যিক ধাৰা অৰ্থাৎ 'সাধুকথা'ৰ আধাৰশিলা স্থাপন কৰিছিল। তেওঁৰ আটাইতকৈ বিখ্যাত সাধুবোৰৰ ভিতৰত "লিটল ৰেড ৰাইডিং হুড", "চিন্ডাৰেলা", "পুছ ইন বুটছ", "শ্লিপিং বিউটী" আৰু "ব্লু বিয়েৰ্ড" অন্যতম।<ref>[http://www.biblioweb.org/-PERRAULT-Charles-.html Biography, Bibliography] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20060114161001/http://www.biblioweb.org/-PERRAULT-Charles-.html |date=14 January 2006 }} (in French)</ref> পেৰ’ৰ এই পুৰণি সাধুবোৰৰ কিছুমান সংস্কৰণে ১০০ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ পিছত গ্ৰিম ভাতৃদ্বয়ৰ দ্বাৰা প্ৰকাশিত জাৰ্মান সংস্কৰণসমূহক প্ৰভাৱিত কৰিছিল। এই সাধুবোৰ আজিও ধাৰাবাহিকভাৱে ছপা হৈ আহিছে আৰু বিনোদনৰ বেছিভাগ মাধ্যমলৈ ইয়াক ৰূপান্তৰ কৰা হৈছে। পেৰ’ ১৭ শতিকাৰ ফৰাচী সাহিত্য জগতৰ এজন প্ৰভাৱশালী ব্যক্তি আছিল আৰু 'প্ৰাচীন বনাম আধুনিকতাবাদীৰ বিতৰ্ক' (Quarrel of the Ancients and the Moderns)-ৰ সময়ত তেওঁ আধুনিকতাবাদী ফৈদৰ নেতৃত্ব দিছিল।<ref>{{Cite book|title=Perrault's Morals for Moderns|last=Morgan|first=Jeanne|publisher=Peter Lang Publishing Inc.|year=1985|isbn=0-8204-0230-3|location=New York, Berne, Frankfurt am Main}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} ho9gpg8geq8rcc73a3q2wkp9sv9z41e 617466 617465 2026-07-16T03:11:32Z Kandarpajit Kallol 6257 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617466 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Infobox writer | name = শ্বাৰ্ল পেৰ’<br>Charles Perrault | image = Portrait de Charles Perrault par Charles Le Brun (détail).jpg | image_upright = 1 | caption = চাৰ্লছ লে ব্ৰুনৰদ্বাৰা অংকিত প্ৰতিকৃতি, প্ৰায় ১৬৭০ চন | birth_date = {{birth date|1628|1|12|df=y}} | birth_place = পেৰিছ, ফ্ৰান্স | death_date = {{death date and age|1703|5|16|1628|1|13|df=y}} | death_place = [[পেৰিছ]], [[ফ্ৰান্স]] | occupation = লেখক | genre = [[সাধুকথা]] (Fairy tale) | notableworks = {{ubl|''শ্লিপিং বিউটী''|''লিটল ৰেড ৰাইডিং হুড''|''চিণ্ডাৰেলা''|''পুছ ইন বুটছ''|''ব্লু বিয়েৰ্ড''}} | relatives = {{ubl|পিয়েৰ পেৰ’ (ভাতৃ)|ক্লদ পেৰ’ (ভাতৃ)| মেৰী-জান লেৰিটিয়াৰ (ভাগিন)}} }} '''শ্বাৰ্ল পেৰ’''' ([[ইংৰাজী]]: Charles Perrault; ১২ জানুৱাৰী ১৬২৮ – ১৬ মে’ ১৭০৩) আছিল এগৰাকী [[ফৰাচী]] লেখক আৰু ফৰাচী একাডেমীৰ সদস্য। তেওঁ পূৰ্বৰ লোককথা বা সাধুকথাৰপৰা সমল লৈ ১৬৯৭ চনত প্ৰকাশ কৰা 'ইষ্টোৱাৰ উ কঁত দ্যু তঁ পাছে' (Histoires ou contes du temps passé) নামৰ কিতাপখনৰ জৰিয়তে এক নতুন সাহিত্যিক ধাৰা অৰ্থাৎ 'সাধুকথা'ৰ আধাৰশিলা স্থাপন কৰিছিল। তেওঁৰ আটাইতকৈ বিখ্যাত সাধুবোৰৰ ভিতৰত ''লিটল ৰেড ৰাইডিং হুড'', ''চিণ্ডাৰেলা'', ''পুছ ইন বুটছ'', ''শ্লিপিং বিউটী'' আৰু ''ব্লু বিয়েৰ্ড'' অন্যতম।<ref>[http://www.biblioweb.org/-PERRAULT-Charles-.html Biography, Bibliography] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20060114161001/http://www.biblioweb.org/-PERRAULT-Charles-.html |date=14 January 2006 }} (in French)</ref> পেৰ’ৰ এই পুৰণি সাধুবোৰৰ কিছুমান সংস্কৰণে ১০০ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ পাছত গ্ৰিম ভাতৃদ্বয়ৰদ্বাৰা প্ৰকাশিত জাৰ্মান সংস্কৰণসমূহক প্ৰভাবিত কৰিছিল। এই সাধুবোৰ আজিও ধাৰাবাহিকভাৱে ছপা হৈ আহিছে আৰু বিনোদনৰ বেছিভাগ মাধ্যমলৈ ইয়াক ৰূপান্তৰ কৰা হৈছে। পেৰ’ ১৭ শতিকাৰ ফৰাচী সাহিত্য জগতৰ এজন প্ৰভাৱশালী ব্যক্তি আছিল আৰু 'প্ৰাচীন বনাম আধুনিকতাবাদীৰ বিতৰ্ক' (Quarrel of the Ancients and the Moderns)-ৰ সময়ত তেওঁ আধুনিকতাবাদী ফৈদৰ নেতৃত্ব দিছিল।<ref>{{Cite book|title=Perrault's Morals for Moderns|last=Morgan|first=Jeanne|publisher=Peter Lang Publishing Inc.|year=1985|isbn=0-8204-0230-3|location=New York, Berne, Frankfurt am Main}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} jot9xnbqjcmawzx36bwmsybn9fpzxw6 617467 617466 2026-07-16T03:12:48Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617467 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Infobox writer | name = শ্বাৰ্ল পেৰ’<br>Charles Perrault | image = Portrait de Charles Perrault par Charles Le Brun (détail).jpg | image_upright = 1 | caption = চাৰ্লছ লে ব্ৰুনৰদ্বাৰা অংকিত প্ৰতিকৃতি, প্ৰায় ১৬৭০ চন | birth_date = {{birth date|1628|1|12|df=y}} | birth_place = পেৰিছ, ফ্ৰান্স | death_date = {{death date and age|1703|5|16|1628|1|13|df=y}} | death_place = [[পেৰিছ]], [[ফ্ৰান্স]] | occupation = লেখক | genre = [[সাধুকথা]] (Fairy tale) | notableworks = {{ubl|''শ্লিপিং বিউটী''|''লিটল ৰেড ৰাইডিং হুড''|''চিণ্ডাৰেলা''|''পুছ ইন বুটছ''|''ব্লু বিয়েৰ্ড''}} | relatives = {{ubl|পিয়েৰ পেৰ’ (ভাতৃ)|ক্লদ পেৰ’ (ভাতৃ)| মেৰী-জান লেৰিটিয়াৰ (ভাগিন)}} }} '''শ্বাৰ্ল পেৰ’''' ([[ইংৰাজী]]: Charles Perrault; ১২ জানুৱাৰী ১৬২৮ – ১৬ মে’ ১৭০৩) আছিল এগৰাকী [[ফৰাচী]] লেখক আৰু ফৰাচী একাডেমীৰ সদস্য। তেওঁ পূৰ্বৰ লোককথা বা সাধুকথাৰপৰা সমল লৈ ১৬৯৭ চনত প্ৰকাশ কৰা ''ইষ্টোৱাৰ উ কঁত দ্যু তঁ পাছে'' নামৰ কিতাপখনৰ জৰিয়তে এক নতুন সাহিত্যিক ধাৰা অৰ্থাৎ [[সাধুকথা]]ৰ আধাৰশিলা স্থাপন কৰিছিল। তেওঁৰ আটাইতকৈ বিখ্যাত সাধুবোৰৰ ভিতৰত ''লিটল ৰেড ৰাইডিং হুড'', ''চিণ্ডাৰেলা'', ''পুছ ইন বুটছ'', ''শ্লিপিং বিউটী'' আৰু ''ব্লু বিয়েৰ্ড'' অন্যতম।<ref>[http://www.biblioweb.org/-PERRAULT-Charles-.html Biography, Bibliography] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20060114161001/http://www.biblioweb.org/-PERRAULT-Charles-.html |date=14 January 2006 }} (in French)</ref> পেৰ’ৰ এই পুৰণি সাধুবোৰৰ কিছুমান সংস্কৰণে ১০০ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ পাছত গ্ৰিম ভাতৃদ্বয়ৰদ্বাৰা প্ৰকাশিত জাৰ্মান সংস্কৰণসমূহক প্ৰভাবিত কৰিছিল। এই সাধুবোৰ আজিও ধাৰাবাহিকভাৱে ছপা হৈ আহিছে আৰু বিনোদনৰ বেছিভাগ মাধ্যমলৈ ইয়াক ৰূপান্তৰ কৰা হৈছে। পেৰ’ ১৭ শতিকাৰ ফৰাচী সাহিত্য জগতৰ এজন প্ৰভাৱশালী ব্যক্তি আছিল আৰু প্ৰাচীন বনাম আধুনিকতাবাদীৰ বিতৰ্কৰ সময়ত তেওঁ আধুনিকতাবাদী ফৈদৰ নেতৃত্ব দিছিল।<ref>{{Cite book|title=Perrault's Morals for Moderns|last=Morgan|first=Jeanne|publisher=Peter Lang Publishing Inc.|year=1985|isbn=0-8204-0230-3|location=New York, Berne, Frankfurt am Main}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} emj0ev5hmaq8hdvr77jtk9ovjmfdlnj 617468 617467 2026-07-16T03:13:16Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:সাহিত্যিক]] using [[WP:HC|HotCat]] 617468 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Infobox writer | name = শ্বাৰ্ল পেৰ’<br>Charles Perrault | image = Portrait de Charles Perrault par Charles Le Brun (détail).jpg | image_upright = 1 | caption = চাৰ্লছ লে ব্ৰুনৰদ্বাৰা অংকিত প্ৰতিকৃতি, প্ৰায় ১৬৭০ চন | birth_date = {{birth date|1628|1|12|df=y}} | birth_place = পেৰিছ, ফ্ৰান্স | death_date = {{death date and age|1703|5|16|1628|1|13|df=y}} | death_place = [[পেৰিছ]], [[ফ্ৰান্স]] | occupation = লেখক | genre = [[সাধুকথা]] (Fairy tale) | notableworks = {{ubl|''শ্লিপিং বিউটী''|''লিটল ৰেড ৰাইডিং হুড''|''চিণ্ডাৰেলা''|''পুছ ইন বুটছ''|''ব্লু বিয়েৰ্ড''}} | relatives = {{ubl|পিয়েৰ পেৰ’ (ভাতৃ)|ক্লদ পেৰ’ (ভাতৃ)| মেৰী-জান লেৰিটিয়াৰ (ভাগিন)}} }} '''শ্বাৰ্ল পেৰ’''' ([[ইংৰাজী]]: Charles Perrault; ১২ জানুৱাৰী ১৬২৮ – ১৬ মে’ ১৭০৩) আছিল এগৰাকী [[ফৰাচী]] লেখক আৰু ফৰাচী একাডেমীৰ সদস্য। তেওঁ পূৰ্বৰ লোককথা বা সাধুকথাৰপৰা সমল লৈ ১৬৯৭ চনত প্ৰকাশ কৰা ''ইষ্টোৱাৰ উ কঁত দ্যু তঁ পাছে'' নামৰ কিতাপখনৰ জৰিয়তে এক নতুন সাহিত্যিক ধাৰা অৰ্থাৎ [[সাধুকথা]]ৰ আধাৰশিলা স্থাপন কৰিছিল। তেওঁৰ আটাইতকৈ বিখ্যাত সাধুবোৰৰ ভিতৰত ''লিটল ৰেড ৰাইডিং হুড'', ''চিণ্ডাৰেলা'', ''পুছ ইন বুটছ'', ''শ্লিপিং বিউটী'' আৰু ''ব্লু বিয়েৰ্ড'' অন্যতম।<ref>[http://www.biblioweb.org/-PERRAULT-Charles-.html Biography, Bibliography] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20060114161001/http://www.biblioweb.org/-PERRAULT-Charles-.html |date=14 January 2006 }} (in French)</ref> পেৰ’ৰ এই পুৰণি সাধুবোৰৰ কিছুমান সংস্কৰণে ১০০ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ পাছত গ্ৰিম ভাতৃদ্বয়ৰদ্বাৰা প্ৰকাশিত জাৰ্মান সংস্কৰণসমূহক প্ৰভাবিত কৰিছিল। এই সাধুবোৰ আজিও ধাৰাবাহিকভাৱে ছপা হৈ আহিছে আৰু বিনোদনৰ বেছিভাগ মাধ্যমলৈ ইয়াক ৰূপান্তৰ কৰা হৈছে। পেৰ’ ১৭ শতিকাৰ ফৰাচী সাহিত্য জগতৰ এজন প্ৰভাৱশালী ব্যক্তি আছিল আৰু প্ৰাচীন বনাম আধুনিকতাবাদীৰ বিতৰ্কৰ সময়ত তেওঁ আধুনিকতাবাদী ফৈদৰ নেতৃত্ব দিছিল।<ref>{{Cite book|title=Perrault's Morals for Moderns|last=Morgan|first=Jeanne|publisher=Peter Lang Publishing Inc.|year=1985|isbn=0-8204-0230-3|location=New York, Berne, Frankfurt am Main}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:সাহিত্যিক]] etai76683l1y19a9iyrdn2g3o13s84a ঋষিৰাজ হাজৰিকা 0 137983 617460 617192 2026-07-16T02:56:11Z Nayan j Nath 15159 added [[Category:ৰাজনীতিবিদ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617460 wikitext text/x-wiki '''ঋষিৰাজ হাজৰিকা''' (জন্ম ১৯৯০) অসমৰ এগৰাকী ভাৰতীয় ৰাজনীতিবিদ।<ref>{{Cite web |title=Rishiraj Hazarika, RONGONADI constituency, BJP, Assam Assembly Election 2026: Profile & Affidavit |url=https://www.thehindu.com/elections/candidates/Assam2026/rishiraj-hazarika-628/ |access-date=2026-05-21 |website=The Hindu |language=en}}</ref>তেওঁ [[অসম বিধানসভা]]ৰ লখিমপুৰ জিলাৰ নবগঠিত ৰঙানদী বিধানসভা সমষ্টিৰপৰা [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়। <ref>{{Cite web |date=4 May 2026 |title=Rongonadi Election Results 2026 {{!}} Assam Assembly Election Results |url=https://www.ndtv.com/elections/assam-assembly-election-results-2026/rongonadi |access-date=21 May 2026 |website=NDTV}}</ref><ref>{{Cite web |last=Bharat |first=E. T. V. |date=2026-05-04 |title=Assembly Election 2026: BJP's Rishiraj Hazarika Wins Ronganadi By 19,652 Votes |url=https://www.etvbharat.com/en/bharat/assam-assembly-election-2026-ronganadi-constituency-results-rishiraj-hazarika-enn26050204918 |access-date=2026-05-21 |website=ETV Bharat News |language=en}}</ref> == আৰম্ভণি জীৱন আৰু শিক্ষা == হাজৰিকাদেৱৰ ঘৰ অসমৰ লখিমপুৰ জিলাৰ ৰঙানদীত। তেওঁ প্ৰয়াত সূৰ্য্য কমল হাজৰিকাৰ পুত্ৰ। ২০১১ চনত অসম উচ্চতৰ মাধ্যমিক শিক্ষা পৰিষদৰ পৰা কলা শাখাত দ্বাদশ শ্ৰেণীত উত্তীৰ্ণ হয়। <ref>{{Cite web |title=Rishiraj Hazarika(Bharatiya Janata Party(BJP)):Constituency- RONGONADI(LAKHIMPUR) - Affidavit Information of Candidate: |url=https://www.myneta.info/Assam2026/candidate.php?candidate_id=628 |access-date=2026-05-21 |website=www.myneta.info}}</ref> == ৰাজনৈতিক কেৰিয়াৰ == হাজৰিকাই ২০২৬ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টিক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি ৰঙানদী বিধানসভা সমষ্টিৰপৰা জয়লাভ কৰে। তেওঁ ৮২,৪৯৩টা ভোট লাভ কৰি তেওঁৰ নিকটতম প্ৰতিদ্বন্দ্বী [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ জয়ন্ত খাউণ্ডক ১৯,৬৫২ টা ভোটৰ ব্যৱধানত পৰাস্ত কৰে।<ref>{{Cite web |date=4 May 2026 |title=Rishiraj Hazarika (BJP) Candidate from RONGONADI Constituency, Rishiraj Hazarika Political Career, Age, Education, Election Result 2026 |url=https://www.indiatoday.in/elections/assembly/assam/candidate-rishiraj-hazarika-6347 |access-date=2026-05-21 |website=India Today |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=2026-05-04 |title=Rongonadi constituency assembly elections 2026: BJP’s Rishiraj Hazarika won against Congress’s Joyonto Khaund |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/rongonadi-constituency-assembly-elections-2026-bjps-rishiraj-hazarika-against-congresss-joyonto-khaund/articleshow/130637964.cms |access-date=2026-05-21 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-05-04 |title=Assam Assembly Election Results 2026 Winners: BJP wins 82 seats, Congress 19 – Check Constituency-Wise, Party-Wise Full List |url=https://indianexpress.com/article/india/assam-assembly-election-results-2026-winners-list-constituency-wise-seat-wise-10663920/ |access-date=2026-05-21 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:ৰাজনীতিবিদ]] mgt9s83aqbxsqzahgj611hdntc58jfj পূৰবী শৰ্মা 0 137984 617387 617274 2026-07-15T18:59:58Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617387 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name =পূৰবী শৰ্মা | image = পূৰবী শৰ্মা.jpg | image_size = | alt = | caption = পূৰবী শৰ্মা | birth_date = ১৯৬১ | birth_place = | death_date = ১৪ জুলাই, ২০২৬ | death_place = [[গুৱাহাটী]], [[কামৰূপ মহানগৰ জিলা|কামৰূপ (ম)]] | residence = | nationality = {{flagicon|India}}[[ভাৰতীয়]] | ethnicity = <!-- Ethnicity should be supported with a citation from a reliable source --> | occupation = [[অভিনয়]] | years_active = ১৯৮০-২০২২ | organization = [[অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ|অসমীয়া বোলছবি জগত]] | religion = [[হিন্দু]] | spouse = [[তপন দাস]] | awards = | parents = }} '''পূৰবী শৰ্মা''' ({{lang-en|Purabi Sarma}}) (১৯৬১ -২০২৬) [[অসম]], [[ভাৰত]]ৰ এগৰাকী অভিনেত্ৰী আছিল৷ তেওঁ মূলতঃ অসমীয়া ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰত অভিনয় কৰিছিল৷ ইয়াৰ লগতে তেওঁ অনাঁতাৰ নাট, ভ্ৰাম্যমান আৰু দূৰদৰ্শনৰ একাধিক অভিনয়-কৰ্মৰ লগত জড়িত হৈ আছিল৷ ১৯৮০ চনত মুক্তিপ্ৰাপ্ত [[আজলী নবৌ]]ৰ <ref name="দৈনিক অসম">{{cite news | url=https://dainikasam.in/as/news/veteran-assamese-actress-purabi-sarma-passes-away?language_id=2 | title=৮০-৯০ দশকৰ যশস্বী অভিনেতা পূৰবী শৰ্মাৰ দেহাৱসান | date=১৪ জুলাই ২০২৬ | agency=দৈনিক অসম | accessdate=15 July 2026}}</ref>জৰিয়তে চলচ্চিত্ৰ জগতত পদাৰ্পণ কৰা পূৰবী শৰ্মাই পৰৱৰ্তী সময়ত [[পিতা-পুত্ৰ (চলচ্চিত্ৰ)|পিতা-পুত্ৰ]], পাহাৰী কন্যা, [[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]], [[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] আদি ছবিত অভিনয় কৰিছিল । ইয়াৰোপৰি তেওঁ হেঙুল, [[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ]] আৰু শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ [[ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ|থিয়েটাৰ]]ত কাম কৰিছিল৷ <ref name="প্ৰতিদিন">{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/homepage/purabi-sharma-news-updates-12164107 | title=পৰিয়ালৰ বাবে সকলো ত্যাগ কৰিব পৰা মানুহগৰাকী গ'লগৈ. | date=14 July 2026 | agency=Pratidin | accessdate=15 July 2026}}</ref> <ref name="ইটিভি ভাৰত">{{cite news | url=https://www.etvbharat.com/as/entertainment/actress-purabi-sarma-passes-away-at-the-age-of-65-in-guwahati-ass26071407450 | title=জীৱন নাটৰ যৱনিকা, বিশিষ্ট অভিনেত্ৰী পূৰৱী শৰ্মাৰ দেহাৱসান | date=July 14, 2026 at 9:40 PM IST | Updated : July 14, 2026 at 11:03 PM IST | agency=ইটিভি ভাৰত | accessdate=15 July 2026}}</ref> <ref name="দৈনন্দিন বাৰ্তা">{{cite news | url=https://www.dainandinbartagroup.in/actress-purvi-sharma/ | title=অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ জগতলৈ অপূৰণীয় ক্ষতি: অভিনেত্ৰী পূৰৱী শৰ্মাৰ দেহাৱসান | agency=দৈনন্দিন বাৰ্তা | accessdate=15 July 2026}}</ref> == সংক্ষিপ্ত জীৱন == পূৰবী শৰ্মাই [[মঙলদৈ]] প্ৰাথমিক বিদ্যালয়তে স্কুলীয়া শিক্ষাৰ আৰম্ভ কৰিছিল৷ তেওঁ সৰুতে চিকিৎসক হোৱাৰ সপোন দেখিছিল। সেইহেতুকে তেওঁ পৰৱৰ্তী সময়ত বিজ্ঞান শাখাৰ ছাত্ৰী হিচাপে অধ্যয়ন কৰিছিল৷ কিন্তু সংগীত আৰু অভিনয়ৰ প্ৰতি তেওঁৰ আগ্ৰহ বৃদ্ধি পায় আৰু এইদৰেই নৃত্য-গীতৰ চৰ্চাৰ মাজেৰে তেওঁ এসময়ত অভিনয় জীৱনত প্ৰৱেশ কৰে৷ <ref name="প্ৰতিদিন" /> ১৯৮০ চনত [[নিপ বৰুৱা]] পৰিচালিত ছবি ''আজলী নবৌ''ৰ জৰিয়তে তেওঁ অভিনয়জগতত ভুমুকি মাৰে৷ ছবিখনে দৰ্শকৰ পৰা সমাদৰ লাভ কৰাৰ লগতে ব্যৱসায়িকভাৱেও সফল হয়৷ পূৰবী শৰ্মাই '৮০-'৯০ৰ দশকৰ কেইবাখনো জনপ্ৰিয় অসমীয়া ছবিত অভিনয় কৰি সুনাম অৰ্জন কৰে৷ তেওঁ অভিনয় কৰা [[ধীৰু ভূঞা]] পৰিচালিত ছবি ‘[[প্ৰথম ৰাগিনী|প্ৰথম ৰাগিণী]]’ ছবিখনে ১৯৮৭ চনত ৰজত কমল বঁটা পাবলৈ সক্ষম হৈছিল৷ পূৰবী শৰ্মাই [[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ]], হেঙুল আৰু শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ থিয়েটাৰৰ দৰে ভ্ৰাম্যমান নাট্যগোষ্ঠীত অভিনয় কৰিছিল৷ সমান্তৰালভাৱে দূৰদৰ্শনৰ ধাৰাবাহিক, ভিডিঅ' ছবি ''লখিমী'' আৰু অনাতাঁৰ নাটতো অংশ লৈছিল৷ সংগীতশিল্পী [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ এটা ৰোমাণ্টিক মিউজিক ভিডিঅ' ''যোৱা বছৰে''ত তেওঁক দেখা পোৱা গৈছিল৷ <ref name="আমাৰঅসম" /> অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ পৰিচিত অভিনেতা আৰু গল্পকাৰ [[তপন দাস]]ৰ লগত তেওঁ বিবাহপাশত আবদ্ধ হৈছিল৷ তেওঁলোকৰ কন্যাসন্তানগৰাকীৰ নাম ৰাগিণী৷ বিবাহৰ পিছত কন্যাৰ লালন-পালন আৰু পৰিয়ালক সময় দিয়াৰ স্বাৰ্থত অভিনয় জগতৰ পৰা তেওঁ বহু পৰিমাণে আঁতৰি গৈছিল।<ref name="দৈনন্দিন বাৰ্তা" /> ==অভিনীত চলচ্চিত্ৰ== {{refbegin|2}} * [[আজলী নবৌ]] (১৯৮০) * [[সোণ মইনা (চলচ্চিত্ৰ)|সোণমইনা]] (১৯৮৫) * [[এণ্টনী মোৰ নাম (চলচ্চিত্ৰ)|এণ্টনি মোৰ নাম]] (১৯৮৬) * [[পিতা-পুত্ৰ (চলচ্চিত্ৰ)|পিতাপুত্ৰ]] (১৯৮৭) * [[প্ৰথম ৰাগিনী|প্ৰথম ৰাগিণী]] (১৯৮৭) * সংকল্প * [[অভিমান]] (১৯৯০) * [[পাহাৰী কন্যা]] (১৯৯১) * [[ভাই ভাই]] * [[পূজা]] *[[নায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|নায়ক]] (২০০১) *[[জীৱন নদীৰ দুটি পাৰ]] (২০০২) *[[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]] (২০০২) *[[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] *[[বাৰুদ (চলচ্চিত্ৰ)|বাৰুদ]] (২০০৪) * [[হৃদয় কঁপোৱা গান]] (২০০৪) *[[অহিৰ ভৈৰৱ]] (২০০৮) * [[ৰক্তবীজ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰক্তবীজ]]((২০১৮) * প্ৰভাত (২০২২) {{refend}} ==মৃত্যু== ২০২৬ চনৰ ১৪ জুলাইৰ সন্ধিয়া স্নানাগাৰত পৰি থকা অৱস্থাত পূৰবী শৰ্মাক পৰিয়ালৰ লোকে উদ্ধাৰ কৰে আৰু প্ৰায় ৬:৩০ বজাত অসুস্থ অৱস্থাত অভিনেত্ৰীগৰাকীক গুৱাহাটীস্থিত মাৰোৱাৰী হাস্পতাললৈ অনা হয়৷ ৬:৪৫ মিনিটত চিকিৎসকে অভিনেত্ৰীগৰাকীক মৃত ঘোষণা কৰে৷ চিকিৎসকে জনোৱা মতে, তেওঁৰ [[হৃদযন্ত্ৰ|হৃদৰোগ]]ত আক্ৰান্ত হৈ মৃত্যুমুখত পৰে৷ <ref name="প্ৰতিদিন" /><ref name="আমাৰঅসম">{{cite news | url=https://www.glpublications.in/AmarAsom/Guwahati/15-Jul-2026/Page-1 | title=জনপ্ৰিয় অভিনেত্ৰী পূৰৱী শৰ্মাৰ অকাল মৃত্যু | date=১৫ জুলাই, ২০২৬ | agency=আমাৰ অসম | accessdate=15 July 2026}}</ref> মৃত্যুৰ সময়ত তেওঁৰ বয়স আছিল ৬৫ বছৰ ৷ == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist|30em}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * {{IMDb name|id=2851426}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:অভিনেত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় অভিনয় শিল্পী]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ সৈতে জড়িত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ নাৰী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া অভিনেত্ৰী]] 24igv5cnpbluqvydlwzedn914fm9x6u 617388 617387 2026-07-15T19:00:54Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617388 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name =পূৰবী শৰ্মা | image = পূৰবী শৰ্মা.jpg | image_size = | alt = | caption = পূৰবী শৰ্মা | birth_date = ১৯৬১ | birth_place = | death_date = ১৪ জুলাই, ২০২৬ | death_place = [[গুৱাহাটী]], [[কামৰূপ মহানগৰ জিলা|কামৰূপ (ম)]] | residence = | nationality = {{flagicon|India}}[[ভাৰতীয়]] | ethnicity = <!-- Ethnicity should be supported with a citation from a reliable source --> | occupation = [[অভিনয়]] | years_active = ১৯৮০-২০২২ | organization = [[অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ|অসমীয়া বোলছবি জগত]] | religion = [[হিন্দু]] | spouse = [[তপন দাস]] | awards = | parents = }} '''পূৰবী শৰ্মা''' ({{lang-en|Purabi Sarma}}) (১৯৬১ -২০২৬) [[অসম]], [[ভাৰত]]ৰ এগৰাকী অভিনেত্ৰী আছিল৷ তেওঁ মূলতঃ অসমীয়া ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰত অভিনয় কৰিছিল৷ ইয়াৰ লগতে তেওঁ অনাঁতাৰ নাট, ভ্ৰাম্যমান আৰু দূৰদৰ্শনৰ একাধিক অভিনয়-কৰ্মৰ লগত জড়িত হৈ আছিল৷ ১৯৮০ চনত মুক্তিপ্ৰাপ্ত [[আজলী নবৌ]]ৰ <ref name="দৈনিক অসম">{{cite news | url=https://dainikasam.in/as/news/veteran-assamese-actress-purabi-sarma-passes-away?language_id=2 | title=৮০-৯০ দশকৰ যশস্বী অভিনেতা পূৰবী শৰ্মাৰ দেহাৱসান | date=১৪ জুলাই ২০২৬ | agency=দৈনিক অসম | accessdate=15 July 2026}}</ref>জৰিয়তে চলচ্চিত্ৰ জগতত পদাৰ্পণ কৰা পূৰবী শৰ্মাই পৰৱৰ্তী সময়ত [[পিতা-পুত্ৰ (চলচ্চিত্ৰ)|পিতাপুত্ৰ]], পাহাৰী কন্যা, [[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]], [[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] আদি ছবিত অভিনয় কৰিছিল । ইয়াৰোপৰি তেওঁ হেঙুল, [[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ]] আৰু শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ [[ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ|থিয়েটাৰ]]ত কাম কৰিছিল৷ <ref name="প্ৰতিদিন">{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/homepage/purabi-sharma-news-updates-12164107 | title=পৰিয়ালৰ বাবে সকলো ত্যাগ কৰিব পৰা মানুহগৰাকী গ'লগৈ. | date=14 July 2026 | agency=Pratidin | accessdate=15 July 2026}}</ref> <ref name="ইটিভি ভাৰত">{{cite news | url=https://www.etvbharat.com/as/entertainment/actress-purabi-sarma-passes-away-at-the-age-of-65-in-guwahati-ass26071407450 | title=জীৱন নাটৰ যৱনিকা, বিশিষ্ট অভিনেত্ৰী পূৰৱী শৰ্মাৰ দেহাৱসান | date=July 14, 2026 at 9:40 PM IST | Updated : July 14, 2026 at 11:03 PM IST | agency=ইটিভি ভাৰত | accessdate=15 July 2026}}</ref> <ref name="দৈনন্দিন বাৰ্তা">{{cite news | url=https://www.dainandinbartagroup.in/actress-purvi-sharma/ | title=অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ জগতলৈ অপূৰণীয় ক্ষতি: অভিনেত্ৰী পূৰৱী শৰ্মাৰ দেহাৱসান | agency=দৈনন্দিন বাৰ্তা | accessdate=15 July 2026}}</ref> == সংক্ষিপ্ত জীৱন == পূৰবী শৰ্মাই [[মঙলদৈ]] প্ৰাথমিক বিদ্যালয়তে স্কুলীয়া শিক্ষাৰ আৰম্ভ কৰিছিল৷ তেওঁ সৰুতে চিকিৎসক হোৱাৰ সপোন দেখিছিল। সেইহেতুকে তেওঁ পৰৱৰ্তী সময়ত বিজ্ঞান শাখাৰ ছাত্ৰী হিচাপে অধ্যয়ন কৰিছিল৷ কিন্তু সংগীত আৰু অভিনয়ৰ প্ৰতি তেওঁৰ আগ্ৰহ বৃদ্ধি পায় আৰু এইদৰেই নৃত্য-গীতৰ চৰ্চাৰ মাজেৰে তেওঁ এসময়ত অভিনয় জীৱনত প্ৰৱেশ কৰে৷ <ref name="প্ৰতিদিন" /> ১৯৮০ চনত [[নিপ বৰুৱা]] পৰিচালিত ছবি ''আজলী নবৌ''ৰ জৰিয়তে তেওঁ অভিনয়জগতত ভুমুকি মাৰে৷ ছবিখনে দৰ্শকৰ পৰা সমাদৰ লাভ কৰাৰ লগতে ব্যৱসায়িকভাৱেও সফল হয়৷ পূৰবী শৰ্মাই '৮০-'৯০ৰ দশকৰ কেইবাখনো জনপ্ৰিয় অসমীয়া ছবিত অভিনয় কৰি সুনাম অৰ্জন কৰে৷ তেওঁ অভিনয় কৰা [[ধীৰু ভূঞা]] পৰিচালিত ছবি ‘[[প্ৰথম ৰাগিনী|প্ৰথম ৰাগিণী]]’ ছবিখনে ১৯৮৭ চনত ৰজত কমল বঁটা পাবলৈ সক্ষম হৈছিল৷ পূৰবী শৰ্মাই [[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ]], হেঙুল আৰু শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ থিয়েটাৰৰ দৰে ভ্ৰাম্যমান নাট্যগোষ্ঠীত অভিনয় কৰিছিল৷ সমান্তৰালভাৱে দূৰদৰ্শনৰ ধাৰাবাহিক, ভিডিঅ' ছবি ''লখিমী'' আৰু অনাতাঁৰ নাটতো অংশ লৈছিল৷ সংগীতশিল্পী [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ এটা ৰোমাণ্টিক মিউজিক ভিডিঅ' ''যোৱা বছৰে''ত তেওঁক দেখা পোৱা গৈছিল৷ <ref name="আমাৰঅসম" /> অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ পৰিচিত অভিনেতা আৰু গল্পকাৰ [[তপন দাস]]ৰ লগত তেওঁ বিবাহপাশত আবদ্ধ হৈছিল৷ তেওঁলোকৰ কন্যাসন্তানগৰাকীৰ নাম ৰাগিণী৷ বিবাহৰ পিছত কন্যাৰ লালন-পালন আৰু পৰিয়ালক সময় দিয়াৰ স্বাৰ্থত অভিনয় জগতৰ পৰা তেওঁ বহু পৰিমাণে আঁতৰি গৈছিল।<ref name="দৈনন্দিন বাৰ্তা" /> ==অভিনীত চলচ্চিত্ৰ== {{refbegin|2}} * [[আজলী নবৌ]] (১৯৮০) * [[সোণ মইনা (চলচ্চিত্ৰ)|সোণমইনা]] (১৯৮৫) * [[এণ্টনী মোৰ নাম (চলচ্চিত্ৰ)|এণ্টনি মোৰ নাম]] (১৯৮৬) * [[পিতা-পুত্ৰ (চলচ্চিত্ৰ)|পিতাপুত্ৰ]] (১৯৮৭) * [[প্ৰথম ৰাগিনী|প্ৰথম ৰাগিণী]] (১৯৮৭) * সংকল্প * [[অভিমান]] (১৯৯০) * [[পাহাৰী কন্যা]] (১৯৯১) * [[ভাই ভাই]] * [[পূজা]] *[[নায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|নায়ক]] (২০০১) *[[জীৱন নদীৰ দুটি পাৰ]] (২০০২) *[[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]] (২০০২) *[[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] *[[বাৰুদ (চলচ্চিত্ৰ)|বাৰুদ]] (২০০৪) * [[হৃদয় কঁপোৱা গান]] (২০০৪) *[[অহিৰ ভৈৰৱ]] (২০০৮) * [[ৰক্তবীজ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰক্তবীজ]]((২০১৮) * প্ৰভাত (২০২২) {{refend}} ==মৃত্যু== ২০২৬ চনৰ ১৪ জুলাইৰ সন্ধিয়া স্নানাগাৰত পৰি থকা অৱস্থাত পূৰবী শৰ্মাক পৰিয়ালৰ লোকে উদ্ধাৰ কৰে আৰু প্ৰায় ৬:৩০ বজাত অসুস্থ অৱস্থাত অভিনেত্ৰীগৰাকীক গুৱাহাটীস্থিত মাৰোৱাৰী হাস্পতাললৈ অনা হয়৷ ৬:৪৫ মিনিটত চিকিৎসকে অভিনেত্ৰীগৰাকীক মৃত ঘোষণা কৰে৷ চিকিৎসকে জনোৱা মতে, তেওঁৰ [[হৃদযন্ত্ৰ|হৃদৰোগ]]ত আক্ৰান্ত হৈ মৃত্যুমুখত পৰে৷ <ref name="প্ৰতিদিন" /><ref name="আমাৰঅসম">{{cite news | url=https://www.glpublications.in/AmarAsom/Guwahati/15-Jul-2026/Page-1 | title=জনপ্ৰিয় অভিনেত্ৰী পূৰৱী শৰ্মাৰ অকাল মৃত্যু | date=১৫ জুলাই, ২০২৬ | agency=আমাৰ অসম | accessdate=15 July 2026}}</ref> মৃত্যুৰ সময়ত তেওঁৰ বয়স আছিল ৬৫ বছৰ ৷ == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist|30em}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * {{IMDb name|id=2851426}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:অভিনেত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় অভিনয় শিল্পী]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ সৈতে জড়িত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ নাৰী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া অভিনেত্ৰী]] 8n6pjwe1nxbm989b7eu54yau085tsrf 617389 617388 2026-07-15T19:01:23Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617389 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name =পূৰবী শৰ্মা | image = পূৰবী শৰ্মা.jpg | image_size = | alt = | caption = পূৰবী শৰ্মা | birth_date = ১৯৬১ | birth_place = | death_date = ১৪ জুলাই, ২০২৬ | death_place = [[গুৱাহাটী]], [[কামৰূপ মহানগৰ জিলা|কামৰূপ (ম)]] | residence = | nationality = {{flagicon|India}}[[ভাৰতীয়]] | ethnicity = <!-- Ethnicity should be supported with a citation from a reliable source --> | occupation = অভিনয় | years_active = ১৯৮০-২০২২ | organization = [[অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ|অসমীয়া বোলছবি জগত]] | religion = [[হিন্দু]] | spouse = [[তপন দাস]] | awards = | parents = }} '''পূৰবী শৰ্মা''' ({{lang-en|Purabi Sarma}}) (১৯৬১ -২০২৬) [[অসম]], [[ভাৰত]]ৰ এগৰাকী অভিনেত্ৰী আছিল৷ তেওঁ মূলতঃ অসমীয়া ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰত অভিনয় কৰিছিল৷ ইয়াৰ লগতে তেওঁ অনাঁতাৰ নাট, ভ্ৰাম্যমান আৰু দূৰদৰ্শনৰ একাধিক অভিনয়-কৰ্মৰ লগত জড়িত হৈ আছিল৷ ১৯৮০ চনত মুক্তিপ্ৰাপ্ত [[আজলী নবৌ]]ৰ <ref name="দৈনিক অসম">{{cite news | url=https://dainikasam.in/as/news/veteran-assamese-actress-purabi-sarma-passes-away?language_id=2 | title=৮০-৯০ দশকৰ যশস্বী অভিনেতা পূৰবী শৰ্মাৰ দেহাৱসান | date=১৪ জুলাই ২০২৬ | agency=দৈনিক অসম | accessdate=15 July 2026}}</ref>জৰিয়তে চলচ্চিত্ৰ জগতত পদাৰ্পণ কৰা পূৰবী শৰ্মাই পৰৱৰ্তী সময়ত [[পিতা-পুত্ৰ (চলচ্চিত্ৰ)|পিতাপুত্ৰ]], পাহাৰী কন্যা, [[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]], [[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] আদি ছবিত অভিনয় কৰিছিল । ইয়াৰোপৰি তেওঁ হেঙুল, [[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ]] আৰু শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ [[ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ|থিয়েটাৰ]]ত কাম কৰিছিল৷ <ref name="প্ৰতিদিন">{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/homepage/purabi-sharma-news-updates-12164107 | title=পৰিয়ালৰ বাবে সকলো ত্যাগ কৰিব পৰা মানুহগৰাকী গ'লগৈ. | date=14 July 2026 | agency=Pratidin | accessdate=15 July 2026}}</ref> <ref name="ইটিভি ভাৰত">{{cite news | url=https://www.etvbharat.com/as/entertainment/actress-purabi-sarma-passes-away-at-the-age-of-65-in-guwahati-ass26071407450 | title=জীৱন নাটৰ যৱনিকা, বিশিষ্ট অভিনেত্ৰী পূৰৱী শৰ্মাৰ দেহাৱসান | date=July 14, 2026 at 9:40 PM IST | Updated : July 14, 2026 at 11:03 PM IST | agency=ইটিভি ভাৰত | accessdate=15 July 2026}}</ref> <ref name="দৈনন্দিন বাৰ্তা">{{cite news | url=https://www.dainandinbartagroup.in/actress-purvi-sharma/ | title=অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ জগতলৈ অপূৰণীয় ক্ষতি: অভিনেত্ৰী পূৰৱী শৰ্মাৰ দেহাৱসান | agency=দৈনন্দিন বাৰ্তা | accessdate=15 July 2026}}</ref> == সংক্ষিপ্ত জীৱন == পূৰবী শৰ্মাই [[মঙলদৈ]] প্ৰাথমিক বিদ্যালয়তে স্কুলীয়া শিক্ষাৰ আৰম্ভ কৰিছিল৷ তেওঁ সৰুতে চিকিৎসক হোৱাৰ সপোন দেখিছিল। সেইহেতুকে তেওঁ পৰৱৰ্তী সময়ত বিজ্ঞান শাখাৰ ছাত্ৰী হিচাপে অধ্যয়ন কৰিছিল৷ কিন্তু সংগীত আৰু অভিনয়ৰ প্ৰতি তেওঁৰ আগ্ৰহ বৃদ্ধি পায় আৰু এইদৰেই নৃত্য-গীতৰ চৰ্চাৰ মাজেৰে তেওঁ এসময়ত অভিনয় জীৱনত প্ৰৱেশ কৰে৷ <ref name="প্ৰতিদিন" /> ১৯৮০ চনত [[নিপ বৰুৱা]] পৰিচালিত ছবি ''আজলী নবৌ''ৰ জৰিয়তে তেওঁ অভিনয়জগতত ভুমুকি মাৰে৷ ছবিখনে দৰ্শকৰ পৰা সমাদৰ লাভ কৰাৰ লগতে ব্যৱসায়িকভাৱেও সফল হয়৷ পূৰবী শৰ্মাই '৮০-'৯০ৰ দশকৰ কেইবাখনো জনপ্ৰিয় অসমীয়া ছবিত অভিনয় কৰি সুনাম অৰ্জন কৰে৷ তেওঁ অভিনয় কৰা [[ধীৰু ভূঞা]] পৰিচালিত ছবি ‘[[প্ৰথম ৰাগিনী|প্ৰথম ৰাগিণী]]’ ছবিখনে ১৯৮৭ চনত ৰজত কমল বঁটা পাবলৈ সক্ষম হৈছিল৷ পূৰবী শৰ্মাই [[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ]], হেঙুল আৰু শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ থিয়েটাৰৰ দৰে ভ্ৰাম্যমান নাট্যগোষ্ঠীত অভিনয় কৰিছিল৷ সমান্তৰালভাৱে দূৰদৰ্শনৰ ধাৰাবাহিক, ভিডিঅ' ছবি ''লখিমী'' আৰু অনাতাঁৰ নাটতো অংশ লৈছিল৷ সংগীতশিল্পী [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ এটা ৰোমাণ্টিক মিউজিক ভিডিঅ' ''যোৱা বছৰে''ত তেওঁক দেখা পোৱা গৈছিল৷ <ref name="আমাৰঅসম" /> অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ পৰিচিত অভিনেতা আৰু গল্পকাৰ [[তপন দাস]]ৰ লগত তেওঁ বিবাহপাশত আবদ্ধ হৈছিল৷ তেওঁলোকৰ কন্যাসন্তানগৰাকীৰ নাম ৰাগিণী৷ বিবাহৰ পিছত কন্যাৰ লালন-পালন আৰু পৰিয়ালক সময় দিয়াৰ স্বাৰ্থত অভিনয় জগতৰ পৰা তেওঁ বহু পৰিমাণে আঁতৰি গৈছিল।<ref name="দৈনন্দিন বাৰ্তা" /> ==অভিনীত চলচ্চিত্ৰ== {{refbegin|2}} * [[আজলী নবৌ]] (১৯৮০) * [[সোণ মইনা (চলচ্চিত্ৰ)|সোণমইনা]] (১৯৮৫) * [[এণ্টনী মোৰ নাম (চলচ্চিত্ৰ)|এণ্টনি মোৰ নাম]] (১৯৮৬) * [[পিতা-পুত্ৰ (চলচ্চিত্ৰ)|পিতাপুত্ৰ]] (১৯৮৭) * [[প্ৰথম ৰাগিনী|প্ৰথম ৰাগিণী]] (১৯৮৭) * সংকল্প * [[অভিমান]] (১৯৯০) * [[পাহাৰী কন্যা]] (১৯৯১) * [[ভাই ভাই]] * [[পূজা]] *[[নায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|নায়ক]] (২০০১) *[[জীৱন নদীৰ দুটি পাৰ]] (২০০২) *[[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]] (২০০২) *[[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] *[[বাৰুদ (চলচ্চিত্ৰ)|বাৰুদ]] (২০০৪) * [[হৃদয় কঁপোৱা গান]] (২০০৪) *[[অহিৰ ভৈৰৱ]] (২০০৮) * [[ৰক্তবীজ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰক্তবীজ]]((২০১৮) * প্ৰভাত (২০২২) {{refend}} ==মৃত্যু== ২০২৬ চনৰ ১৪ জুলাইৰ সন্ধিয়া স্নানাগাৰত পৰি থকা অৱস্থাত পূৰবী শৰ্মাক পৰিয়ালৰ লোকে উদ্ধাৰ কৰে আৰু প্ৰায় ৬:৩০ বজাত অসুস্থ অৱস্থাত অভিনেত্ৰীগৰাকীক গুৱাহাটীস্থিত মাৰোৱাৰী হাস্পতাললৈ অনা হয়৷ ৬:৪৫ মিনিটত চিকিৎসকে অভিনেত্ৰীগৰাকীক মৃত ঘোষণা কৰে৷ চিকিৎসকে জনোৱা মতে, তেওঁৰ [[হৃদযন্ত্ৰ|হৃদৰোগ]]ত আক্ৰান্ত হৈ মৃত্যুমুখত পৰে৷ <ref name="প্ৰতিদিন" /><ref name="আমাৰঅসম">{{cite news | url=https://www.glpublications.in/AmarAsom/Guwahati/15-Jul-2026/Page-1 | title=জনপ্ৰিয় অভিনেত্ৰী পূৰৱী শৰ্মাৰ অকাল মৃত্যু | date=১৫ জুলাই, ২০২৬ | agency=আমাৰ অসম | accessdate=15 July 2026}}</ref> মৃত্যুৰ সময়ত তেওঁৰ বয়স আছিল ৬৫ বছৰ ৷ == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist|30em}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * {{IMDb name|id=2851426}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:অভিনেত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় অভিনয় শিল্পী]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ সৈতে জড়িত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ নাৰী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া অভিনেত্ৰী]] 72z38bkib5qeg1ypr2y3x1ha3l5ab37 617390 617389 2026-07-15T19:03:02Z Kandarpajit Kallol 6257 617390 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name =পূৰবী শৰ্মা | image = পূৰবী শৰ্মা.jpg | image_size = | alt = | caption = পূৰবী শৰ্মা | birth_date = ১৯৬১ | birth_place = | death_date = ১৪ জুলাই, ২০২৬ | death_place = [[গুৱাহাটী]], [[কামৰূপ মহানগৰ জিলা|কামৰূপ (ম)]] | residence = | nationality = {{flagicon|India}}[[ভাৰতীয়]] | ethnicity = <!-- Ethnicity should be supported with a citation from a reliable source --> | occupation = অভিনয় | years_active = ১৯৮০-২০২২ | organization = [[অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ|অসমীয়া বোলছবি জগত]] | religion = [[হিন্দু]] | spouse = [[তপন দাস]] | awards = | parents = }} '''পূৰবী শৰ্মা''' ({{lang-en|Purabi Sarma}}) (১৯৬১ -২০২৬) [[অসম]], [[ভাৰত]]ৰ এগৰাকী অভিনেত্ৰী আছিল৷ তেওঁ মূলতঃ অসমীয়া ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰত অভিনয় কৰিছিল৷ ইয়াৰ লগতে তেওঁ অনাঁতাৰ নাট, ভ্ৰাম্যমান আৰু দূৰদৰ্শনৰ একাধিক অভিনয়-কৰ্মৰ লগত জড়িত হৈ আছিল৷ ১৯৮০ চনত মুক্তিপ্ৰাপ্ত [[আজলী নবৌ]]ৰ<ref name="দৈনিক অসম">{{cite news | url=https://dainikasam.in/as/news/veteran-assamese-actress-purabi-sarma-passes-away?language_id=2 | title=৮০-৯০ দশকৰ যশস্বী অভিনেতা পূৰবী শৰ্মাৰ দেহাৱসান | date=১৪ জুলাই ২০২৬ | agency=দৈনিক অসম | accessdate=15 July 2026}}</ref>জৰিয়তে চলচ্চিত্ৰ জগতত পদাৰ্পণ কৰা পূৰবী শৰ্মাই পৰৱৰ্তী সময়ত [[পিতা-পুত্ৰ (চলচ্চিত্ৰ)|পিতাপুত্ৰ]], পাহাৰী কন্যা, [[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]], [[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] আদি ছবিত অভিনয় কৰিছিল । ইয়াৰোপৰি তেওঁ হেঙুল, [[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ]] আৰু শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ [[ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ|থিয়েটাৰ]]ত কাম কৰিছিল৷<ref name="প্ৰতিদিন">{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/homepage/purabi-sharma-news-updates-12164107 | title=পৰিয়ালৰ বাবে সকলো ত্যাগ কৰিব পৰা মানুহগৰাকী গ'লগৈ. | date=14 July 2026 | agency=Pratidin | accessdate=15 July 2026}}</ref><ref name="ইটিভি ভাৰত">{{cite news | url=https://www.etvbharat.com/as/entertainment/actress-purabi-sarma-passes-away-at-the-age-of-65-in-guwahati-ass26071407450 | title=জীৱন নাটৰ যৱনিকা, বিশিষ্ট অভিনেত্ৰী পূৰৱী শৰ্মাৰ দেহাৱসান | date=July 14, 2026 at 9:40 PM IST | Updated : July 14, 2026 at 11:03 PM IST | agency=ইটিভি ভাৰত | accessdate=15 July 2026}}</ref> <ref name="দৈনন্দিন বাৰ্তা">{{cite news | url=https://www.dainandinbartagroup.in/actress-purvi-sharma/ | title=অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ জগতলৈ অপূৰণীয় ক্ষতি: অভিনেত্ৰী পূৰৱী শৰ্মাৰ দেহাৱসান | agency=দৈনন্দিন বাৰ্তা | accessdate=15 July 2026}}</ref> == সংক্ষিপ্ত জীৱন == পূৰবী শৰ্মাই [[মঙলদৈ]] প্ৰাথমিক বিদ্যালয়তে স্কুলীয়া শিক্ষাৰ আৰম্ভ কৰিছিল৷ তেওঁ সৰুতে চিকিৎসক হোৱাৰ সপোন দেখিছিল। সেইহেতুকে তেওঁ পৰৱৰ্তী সময়ত বিজ্ঞান শাখাৰ ছাত্ৰী হিচাপে অধ্যয়ন কৰিছিল৷ কিন্তু সংগীত আৰু অভিনয়ৰ প্ৰতি তেওঁৰ আগ্ৰহ বৃদ্ধি পায় আৰু এইদৰেই নৃত্য-গীতৰ চৰ্চাৰ মাজেৰে তেওঁ এসময়ত অভিনয় জীৱনত প্ৰৱেশ কৰে৷<ref name="প্ৰতিদিন" /> ১৯৮০ চনত [[নিপ বৰুৱা]] পৰিচালিত ছবি ''আজলী নবৌ''ৰ জৰিয়তে তেওঁ অভিনয়জগতত ভুমুকি মাৰে৷ ছবিখনে দৰ্শকৰ পৰা সমাদৰ লাভ কৰাৰ লগতে ব্যৱসায়িকভাৱেও সফল হয়৷ পূৰবী শৰ্মাই '৮০-'৯০ৰ দশকৰ কেইবাখনো জনপ্ৰিয় অসমীয়া ছবিত অভিনয় কৰি সুনাম অৰ্জন কৰে৷ তেওঁ অভিনয় কৰা [[ধীৰু ভূঞা]] পৰিচালিত ছবি ‘[[প্ৰথম ৰাগিনী|প্ৰথম ৰাগিণী]]’ ছবিখনে ১৯৮৭ চনত ৰজত কমল বঁটা পাবলৈ সক্ষম হৈছিল৷ পূৰবী শৰ্মাই [[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ]], হেঙুল আৰু শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ থিয়েটাৰৰ দৰে ভ্ৰাম্যমান নাট্যগোষ্ঠীত অভিনয় কৰিছিল৷ সমান্তৰালভাৱে দূৰদৰ্শনৰ ধাৰাবাহিক, ভিডিঅ' ছবি ''লখিমী'' আৰু অনাতাঁৰ নাটতো অংশ লৈছিল৷ সংগীতশিল্পী [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ এটা ৰোমাণ্টিক মিউজিক ভিডিঅ' ''যোৱা বছৰে''ত তেওঁক দেখা পোৱা গৈছিল৷<ref name="আমাৰঅসম" /> অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ পৰিচিত অভিনেতা আৰু গল্পকাৰ [[তপন দাস]]ৰ লগত তেওঁ বিবাহপাশত আবদ্ধ হৈছিল৷ তেওঁলোকৰ কন্যাসন্তানগৰাকীৰ নাম ৰাগিণী৷ বিবাহৰ পিছত কন্যাৰ লালন-পালন আৰু পৰিয়ালক সময় দিয়াৰ স্বাৰ্থত অভিনয় জগতৰ পৰা তেওঁ বহু পৰিমাণে আঁতৰি গৈছিল।<ref name="দৈনন্দিন বাৰ্তা" /> ==অভিনীত চলচ্চিত্ৰ== {{refbegin|2}} * [[আজলী নবৌ]] (১৯৮০) * [[সোণ মইনা (চলচ্চিত্ৰ)|সোণমইনা]] (১৯৮৫) * [[এণ্টনী মোৰ নাম (চলচ্চিত্ৰ)|এণ্টনি মোৰ নাম]] (১৯৮৬) * [[পিতা-পুত্ৰ (চলচ্চিত্ৰ)|পিতাপুত্ৰ]] (১৯৮৭) * [[প্ৰথম ৰাগিনী|প্ৰথম ৰাগিণী]] (১৯৮৭) * সংকল্প * [[অভিমান]] (১৯৯০) * [[পাহাৰী কন্যা]] (১৯৯১) * [[ভাই ভাই]] * [[পূজা]] *[[নায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|নায়ক]] (২০০১) *[[জীৱন নদীৰ দুটি পাৰ]] (২০০২) *[[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]] (২০০২) *[[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] *[[বাৰুদ (চলচ্চিত্ৰ)|বাৰুদ]] (২০০৪) * [[হৃদয় কঁপোৱা গান]] (২০০৪) *[[অহিৰ ভৈৰৱ]] (২০০৮) * [[ৰক্তবীজ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰক্তবীজ]]((২০১৮) * প্ৰভাত (২০২২) {{refend}} ==মৃত্যু== ২০২৬ চনৰ ১৪ জুলাইৰ সন্ধিয়া স্নানাগাৰত পৰি থকা অৱস্থাত পূৰবী শৰ্মাক পৰিয়ালৰ লোকে উদ্ধাৰ কৰে আৰু প্ৰায় ৬:৩০ বজাত অসুস্থ অৱস্থাত অভিনেত্ৰীগৰাকীক গুৱাহাটীস্থিত মাৰোৱাৰী হাস্পতাললৈ অনা হয়৷ ৬:৪৫ মিনিটত চিকিৎসকে অভিনেত্ৰীগৰাকীক মৃত ঘোষণা কৰে৷ চিকিৎসকে জনোৱা মতে, তেওঁৰ [[হৃদযন্ত্ৰ|হৃদৰোগ]]ত আক্ৰান্ত হৈ মৃত্যুমুখত পৰে৷<ref name="প্ৰতিদিন" /><ref name="আমাৰঅসম">{{cite news | url=https://www.glpublications.in/AmarAsom/Guwahati/15-Jul-2026/Page-1 | title=জনপ্ৰিয় অভিনেত্ৰী পূৰৱী শৰ্মাৰ অকাল মৃত্যু | date=১৫ জুলাই, ২০২৬ | agency=আমাৰ অসম | accessdate=15 July 2026}}</ref> মৃত্যুৰ সময়ত তেওঁৰ বয়স আছিল ৬৫ বছৰ ৷ == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist|30em}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * {{IMDb name|id=2851426}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:অভিনেত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় অভিনয় শিল্পী]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ সৈতে জড়িত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ নাৰী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া অভিনেত্ৰী]] 0bpc2x1vq0ablqoohluzb09dv97ig3q 617391 617390 2026-07-15T19:04:04Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617391 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name =পূৰবী শৰ্মা | image = পূৰবী শৰ্মা.jpg | image_size = | alt = | caption = পূৰবী শৰ্মা | birth_date = ১৯৬১ | birth_place = | death_date = ১৪ জুলাই, ২০২৬ | death_place = [[গুৱাহাটী]], [[কামৰূপ মহানগৰ জিলা|কামৰূপ (ম)]] | residence = | nationality = {{flagicon|India}} [[ভাৰতীয়]] | ethnicity = <!-- Ethnicity should be supported with a citation from a reliable source --> | occupation = অভিনয় | years_active = ১৯৮০-২০২২ | organization = [[অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ|অসমীয়া বোলছবি জগত]] | religion = [[হিন্দু]] | spouse = [[তপন দাস]] | awards = | parents = }} '''পূৰবী শৰ্মা''' ({{lang-en|Purabi Sarma}}) (১৯৬১ -২০২৬) [[অসম]], [[ভাৰত]]ৰ এগৰাকী অভিনেত্ৰী আছিল৷ তেওঁ মূলতঃ অসমীয়া ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰত অভিনয় কৰিছিল৷ ইয়াৰ লগতে তেওঁ অনাঁতাৰ নাট, ভ্ৰাম্যমান আৰু দূৰদৰ্শনৰ একাধিক অভিনয়-কৰ্মৰ লগত জড়িত হৈ আছিল৷ ১৯৮০ চনত মুক্তিপ্ৰাপ্ত [[আজলী নবৌ]]ৰ<ref name="দৈনিক অসম">{{cite news | url=https://dainikasam.in/as/news/veteran-assamese-actress-purabi-sarma-passes-away?language_id=2 | title=৮০-৯০ দশকৰ যশস্বী অভিনেতা পূৰবী শৰ্মাৰ দেহাৱসান | date=১৪ জুলাই ২০২৬ | agency=দৈনিক অসম | accessdate=15 July 2026}}</ref> জৰিয়তে চলচ্চিত্ৰ জগতত পদাৰ্পণ কৰা পূৰবী শৰ্মাই পৰৱৰ্তী সময়ত [[পিতা-পুত্ৰ (চলচ্চিত্ৰ)|পিতাপুত্ৰ]], পাহাৰী কন্যা, [[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]], [[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] আদি ছবিত অভিনয় কৰিছিল । ইয়াৰোপৰি তেওঁ হেঙুল, [[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ]] আৰু শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ [[ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ|থিয়েটাৰ]]ত কাম কৰিছিল৷<ref name="প্ৰতিদিন">{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/homepage/purabi-sharma-news-updates-12164107 | title=পৰিয়ালৰ বাবে সকলো ত্যাগ কৰিব পৰা মানুহগৰাকী গ'লগৈ. | date=14 July 2026 | agency=Pratidin | accessdate=15 July 2026}}</ref><ref name="ইটিভি ভাৰত">{{cite news | url=https://www.etvbharat.com/as/entertainment/actress-purabi-sarma-passes-away-at-the-age-of-65-in-guwahati-ass26071407450 | title=জীৱন নাটৰ যৱনিকা, বিশিষ্ট অভিনেত্ৰী পূৰৱী শৰ্মাৰ দেহাৱসান | date=July 14, 2026 at 9:40 PM IST | Updated : July 14, 2026 at 11:03 PM IST | agency=ইটিভি ভাৰত | accessdate=15 July 2026}}</ref> <ref name="দৈনন্দিন বাৰ্তা">{{cite news | url=https://www.dainandinbartagroup.in/actress-purvi-sharma/ | title=অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ জগতলৈ অপূৰণীয় ক্ষতি: অভিনেত্ৰী পূৰৱী শৰ্মাৰ দেহাৱসান | agency=দৈনন্দিন বাৰ্তা | accessdate=15 July 2026}}</ref> == সংক্ষিপ্ত জীৱন == পূৰবী শৰ্মাই [[মঙলদৈ]] প্ৰাথমিক বিদ্যালয়তে স্কুলীয়া শিক্ষাৰ আৰম্ভ কৰিছিল৷ তেওঁ সৰুতে চিকিৎসক হোৱাৰ সপোন দেখিছিল। সেইহেতুকে তেওঁ পৰৱৰ্তী সময়ত বিজ্ঞান শাখাৰ ছাত্ৰী হিচাপে অধ্যয়ন কৰিছিল৷ কিন্তু সংগীত আৰু অভিনয়ৰ প্ৰতি তেওঁৰ আগ্ৰহ বৃদ্ধি পায় আৰু এইদৰেই নৃত্য-গীতৰ চৰ্চাৰ মাজেৰে তেওঁ এসময়ত অভিনয় জীৱনত প্ৰৱেশ কৰে৷<ref name="প্ৰতিদিন" /> ১৯৮০ চনত [[নিপ বৰুৱা]] পৰিচালিত ছবি ''আজলী নবৌ''ৰ জৰিয়তে তেওঁ অভিনয়জগতত ভুমুকি মাৰে৷ ছবিখনে দৰ্শকৰ পৰা সমাদৰ লাভ কৰাৰ লগতে ব্যৱসায়িকভাৱেও সফল হয়৷ পূৰবী শৰ্মাই '৮০-'৯০ৰ দশকৰ কেইবাখনো জনপ্ৰিয় অসমীয়া ছবিত অভিনয় কৰি সুনাম অৰ্জন কৰে৷ তেওঁ অভিনয় কৰা [[ধীৰু ভূঞা]] পৰিচালিত ছবি ‘[[প্ৰথম ৰাগিনী|প্ৰথম ৰাগিণী]]’ ছবিখনে ১৯৮৭ চনত ৰজত কমল বঁটা পাবলৈ সক্ষম হৈছিল৷ পূৰবী শৰ্মাই [[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ]], হেঙুল আৰু শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ থিয়েটাৰৰ দৰে ভ্ৰাম্যমান নাট্যগোষ্ঠীত অভিনয় কৰিছিল৷ সমান্তৰালভাৱে দূৰদৰ্শনৰ ধাৰাবাহিক, ভিডিঅ' ছবি ''লখিমী'' আৰু অনাতাঁৰ নাটতো অংশ লৈছিল৷ সংগীতশিল্পী [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ এটা ৰোমাণ্টিক মিউজিক ভিডিঅ' ''যোৱা বছৰে''ত তেওঁক দেখা পোৱা গৈছিল৷<ref name="আমাৰঅসম" /> অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ পৰিচিত অভিনেতা আৰু গল্পকাৰ [[তপন দাস]]ৰ লগত তেওঁ বিবাহপাশত আবদ্ধ হৈছিল৷ তেওঁলোকৰ কন্যাসন্তানগৰাকীৰ নাম ৰাগিণী৷ বিবাহৰ পিছত কন্যাৰ লালন-পালন আৰু পৰিয়ালক সময় দিয়াৰ স্বাৰ্থত অভিনয় জগতৰ পৰা তেওঁ বহু পৰিমাণে আঁতৰি গৈছিল।<ref name="দৈনন্দিন বাৰ্তা" /> ==অভিনীত চলচ্চিত্ৰ== {{refbegin|2}} * [[আজলী নবৌ]] (১৯৮০) * [[সোণ মইনা (চলচ্চিত্ৰ)|সোণমইনা]] (১৯৮৫) * [[এণ্টনী মোৰ নাম (চলচ্চিত্ৰ)|এণ্টনি মোৰ নাম]] (১৯৮৬) * [[পিতা-পুত্ৰ (চলচ্চিত্ৰ)|পিতাপুত্ৰ]] (১৯৮৭) * [[প্ৰথম ৰাগিনী|প্ৰথম ৰাগিণী]] (১৯৮৭) * সংকল্প * [[অভিমান]] (১৯৯০) * [[পাহাৰী কন্যা]] (১৯৯১) * [[ভাই ভাই]] * [[পূজা]] *[[নায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|নায়ক]] (২০০১) *[[জীৱন নদীৰ দুটি পাৰ]] (২০০২) *[[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]] (২০০২) *[[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] *[[বাৰুদ (চলচ্চিত্ৰ)|বাৰুদ]] (২০০৪) * [[হৃদয় কঁপোৱা গান]] (২০০৪) *[[অহিৰ ভৈৰৱ]] (২০০৮) * [[ৰক্তবীজ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰক্তবীজ]]((২০১৮) * প্ৰভাত (২০২২) {{refend}} ==মৃত্যু== ২০২৬ চনৰ ১৪ জুলাইৰ সন্ধিয়া স্নানাগাৰত পৰি থকা অৱস্থাত পূৰবী শৰ্মাক পৰিয়ালৰ লোকে উদ্ধাৰ কৰে আৰু প্ৰায় ৬:৩০ বজাত অসুস্থ অৱস্থাত অভিনেত্ৰীগৰাকীক গুৱাহাটীস্থিত মাৰোৱাৰী হাস্পতাললৈ অনা হয়৷ ৬:৪৫ মিনিটত চিকিৎসকে অভিনেত্ৰীগৰাকীক মৃত ঘোষণা কৰে৷ চিকিৎসকে জনোৱা মতে, তেওঁৰ [[হৃদযন্ত্ৰ|হৃদৰোগ]]ত আক্ৰান্ত হৈ মৃত্যুমুখত পৰে৷<ref name="প্ৰতিদিন" /><ref name="আমাৰঅসম">{{cite news | url=https://www.glpublications.in/AmarAsom/Guwahati/15-Jul-2026/Page-1 | title=জনপ্ৰিয় অভিনেত্ৰী পূৰৱী শৰ্মাৰ অকাল মৃত্যু | date=১৫ জুলাই, ২০২৬ | agency=আমাৰ অসম | accessdate=15 July 2026}}</ref> মৃত্যুৰ সময়ত তেওঁৰ বয়স আছিল ৬৫ বছৰ ৷ == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist|30em}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * {{IMDb name|id=2851426}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:অভিনেত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় অভিনয় শিল্পী]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ সৈতে জড়িত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ নাৰী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া অভিনেত্ৰী]] 8yjmvgawyfhqbiky7vluw102hsdtco3 617392 617391 2026-07-15T19:04:36Z Kandarpajit Kallol 6257 617392 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name =পূৰবী শৰ্মা | image = পূৰবী শৰ্মা.jpg | image_size = | alt = | caption = পূৰবী শৰ্মা | birth_date = ১৯৬১ | birth_place = | death_date = ১৪ জুলাই, ২০২৬ | death_place = [[গুৱাহাটী]], [[কামৰূপ মহানগৰ জিলা|কামৰূপ (ম)]] | residence = | nationality = {{flagicon|India}} [[ভাৰতীয়]] | ethnicity = <!-- Ethnicity should be supported with a citation from a reliable source --> | occupation = অভিনয় | years_active = ১৯৮০-২০২২ | organization = [[অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ|অসমীয়া বোলছবি জগত]] | religion = [[হিন্দু]] | spouse = [[তপন দাস]] | awards = | parents = }} '''পূৰবী শৰ্মা''' ({{lang-en|Purabi Sarma}}) (১৯৬১ -২০২৬) [[অসম]], [[ভাৰত]]ৰ এগৰাকী অভিনেত্ৰী আছিল৷ তেওঁ মূলতঃ অসমীয়া ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰত অভিনয় কৰিছিল৷ ইয়াৰ লগতে তেওঁ অনাঁতাৰ নাট, ভ্ৰাম্যমান আৰু দূৰদৰ্শনৰ একাধিক অভিনয়-কৰ্মৰ লগত জড়িত হৈ আছিল৷ ১৯৮০ চনত মুক্তিপ্ৰাপ্ত [[আজলী নবৌ]]ৰ<ref name="দৈনিক অসম">{{cite news | url=https://dainikasam.in/as/news/veteran-assamese-actress-purabi-sarma-passes-away?language_id=2 | title=৮০-৯০ দশকৰ যশস্বী অভিনেতা পূৰবী শৰ্মাৰ দেহাৱসান | date=১৪ জুলাই ২০২৬ | agency=দৈনিক অসম | accessdate=15 July 2026}}</ref> জৰিয়তে চলচ্চিত্ৰ জগতত পদাৰ্পণ কৰা পূৰবী শৰ্মাই পৰৱৰ্তী সময়ত [[পিতা-পুত্ৰ (চলচ্চিত্ৰ)|পিতাপুত্ৰ]], পাহাৰী কন্যা, [[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]], [[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] আদি ছবিত অভিনয় কৰিছিল । ইয়াৰোপৰি তেওঁ হেঙুল, [[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ]] আৰু শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ [[ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ|থিয়েটাৰ]]ত কাম কৰিছিল৷<ref name="প্ৰতিদিন">{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/homepage/purabi-sharma-news-updates-12164107 | title=পৰিয়ালৰ বাবে সকলো ত্যাগ কৰিব পৰা মানুহগৰাকী গ'লগৈ. | date=14 July 2026 | agency=Pratidin | accessdate=15 July 2026}}</ref><ref name="ইটিভি ভাৰত">{{cite news | url=https://www.etvbharat.com/as/entertainment/actress-purabi-sarma-passes-away-at-the-age-of-65-in-guwahati-ass26071407450 | title=জীৱন নাটৰ যৱনিকা, বিশিষ্ট অভিনেত্ৰী পূৰৱী শৰ্মাৰ দেহাৱসান | date=July 14, 2026 at 9:40 PM IST | Updated : July 14, 2026 at 11:03 PM IST | agency=ইটিভি ভাৰত | accessdate=15 July 2026}}</ref> <ref name="দৈনন্দিন বাৰ্তা">{{cite news | url=https://www.dainandinbartagroup.in/actress-purvi-sharma/ | title=অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ জগতলৈ অপূৰণীয় ক্ষতি: অভিনেত্ৰী পূৰৱী শৰ্মাৰ দেহাৱসান | agency=দৈনন্দিন বাৰ্তা | accessdate=15 July 2026}}</ref> == সংক্ষিপ্ত জীৱন == পূৰবী শৰ্মাই [[মঙলদৈ]] প্ৰাথমিক বিদ্যালয়তে স্কুলীয়া শিক্ষাৰ আৰম্ভ কৰিছিল৷ তেওঁ সৰুতে চিকিৎসক হোৱাৰ সপোন দেখিছিল। সেইহেতুকে তেওঁ পৰৱৰ্তী সময়ত বিজ্ঞান শাখাৰ ছাত্ৰী হিচাপে অধ্যয়ন কৰিছিল৷ কিন্তু সংগীত আৰু অভিনয়ৰ প্ৰতি তেওঁৰ আগ্ৰহ বৃদ্ধি পায় আৰু এইদৰেই নৃত্য-গীতৰ চৰ্চাৰ মাজেৰে তেওঁ এসময়ত অভিনয় জীৱনত প্ৰৱেশ কৰে৷<ref name="প্ৰতিদিন" /> ১৯৮০ চনত [[নিপ বৰুৱা]] পৰিচালিত ছবি ''আজলী নবৌ''ৰ জৰিয়তে তেওঁ অভিনয়জগতত ভুমুকি মাৰে৷ ছবিখনে দৰ্শকৰ পৰা সমাদৰ লাভ কৰাৰ লগতে ব্যৱসায়িকভাৱেও সফল হয়৷ পূৰবী শৰ্মাই '৮০-'৯০ৰ দশকৰ কেইবাখনো জনপ্ৰিয় অসমীয়া ছবিত অভিনয় কৰি সুনাম অৰ্জন কৰে৷ তেওঁ অভিনয় কৰা [[ধীৰু ভূঞা]] পৰিচালিত ছবি ‘[[প্ৰথম ৰাগিনী|প্ৰথম ৰাগিণী]]’ ছবিখনে ১৯৮৭ চনত ৰজত কমল বঁটা পাবলৈ সক্ষম হৈছিল৷ পূৰবী শৰ্মাই [[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ]], হেঙুল আৰু শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ থিয়েটাৰৰ দৰে ভ্ৰাম্যমান নাট্যগোষ্ঠীত অভিনয় কৰিছিল৷ সমান্তৰালভাৱে দূৰদৰ্শনৰ ধাৰাবাহিক, ভিডিঅ' ছবি ''লখিমী'' আৰু অনাতাঁৰ নাটতো অংশ লৈছিল৷ সংগীতশিল্পী [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ এটা ৰোমাণ্টিক মিউজিক ভিডিঅ' ''যোৱা বছৰে''ত তেওঁক দেখা পোৱা গৈছিল৷<ref name="আমাৰঅসম" /> অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ পৰিচিত অভিনেতা আৰু গল্পকাৰ [[তপন দাস]]ৰ লগত তেওঁ বিবাহপাশত আবদ্ধ হৈছিল৷ তেওঁলোকৰ কন্যাসন্তানগৰাকীৰ নাম ৰাগিণী৷ বিবাহৰ পিছত কন্যাৰ লালন-পালন আৰু পৰিয়ালক সময় দিয়াৰ স্বাৰ্থত অভিনয় জগতৰ পৰা তেওঁ বহু পৰিমাণে আঁতৰি গৈছিল।<ref name="দৈনন্দিন বাৰ্তা" /> ==অভিনীত চলচ্চিত্ৰ== {{refbegin|2}} * [[আজলী নবৌ]] (১৯৮০) * [[সোণ মইনা (চলচ্চিত্ৰ)|সোণমইনা]] (১৯৮৫) * [[এণ্টনী মোৰ নাম (চলচ্চিত্ৰ)|এণ্টনি মোৰ নাম]] (১৯৮৬) * [[পিতা-পুত্ৰ (চলচ্চিত্ৰ)|পিতাপুত্ৰ]] (১৯৮৭) * [[প্ৰথম ৰাগিনী|প্ৰথম ৰাগিণী]] (১৯৮৭) * সংকল্প * [[অভিমান]] (১৯৯০) * [[পাহাৰী কন্যা]] (১৯৯১) * [[ভাই ভাই]] * [[পূজা]] *[[নায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|নায়ক]] (২০০১) *[[জীৱন নদীৰ দুটি পাৰ]] (২০০২) *[[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]] (২০০২) *[[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] *[[বাৰুদ (চলচ্চিত্ৰ)|বাৰুদ]] (২০০৪) * [[হৃদয় কঁপোৱা গান]] (২০০৪) *[[অহিৰ ভৈৰৱ]] (২০০৮) * [[ৰক্তবীজ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰক্তবীজ]]((২০১৮) * প্ৰভাত (২০২২) {{refend}} ==মৃত্যু== ২০২৬ চনৰ ১৪ জুলাইৰ সন্ধিয়া স্নানাগাৰত পৰি থকা অৱস্থাত পূৰবী শৰ্মাক পৰিয়ালৰ লোকে উদ্ধাৰ কৰে আৰু প্ৰায় ৬:৩০ বজাত অসুস্থ অৱস্থাত অভিনেত্ৰীগৰাকীক গুৱাহাটীস্থিত মাৰোৱাৰী হাস্পতাললৈ অনা হয়৷ ৬:৪৫ মিনিটত চিকিৎসকে অভিনেত্ৰীগৰাকীক মৃত ঘোষণা কৰে৷ চিকিৎসকে জনোৱা মতে, তেওঁৰ [[হৃদযন্ত্ৰ|হৃদৰোগ]]ত আক্ৰান্ত হৈ মৃত্যুমুখত পৰে৷<ref name="প্ৰতিদিন" /><ref name="আমাৰঅসম">{{cite news | url=https://www.glpublications.in/AmarAsom/Guwahati/15-Jul-2026/Page-1 | title=জনপ্ৰিয় অভিনেত্ৰী পূৰৱী শৰ্মাৰ অকাল মৃত্যু | date=১৫ জুলাই, ২০২৬ | agency=আমাৰ অসম | accessdate=15 July 2026}}</ref> মৃত্যুৰ সময়ত তেওঁৰ বয়স আছিল ৬৫ বছৰ৷ == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist|30em}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * {{IMDb name|id=2851426}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:অভিনেত্ৰী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় অভিনয় শিল্পী]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ সৈতে জড়িত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ নাৰী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া অভিনেত্ৰী]] qn0zoc6db6mntwuap752nr647et9nsi উধাৰবন্দ বিধানসভা সমষ্টি 0 137987 617286 617227 2026-07-15T14:20:42Z দিব্য দত্ত 9244 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617286 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = উধাৰবন্দ | type = SLA | constituency_no = ১১৫ | map_image = Udharbond Assembly constituency map 2023.svg | map_caption = | state = [[অসম]] | division = [[বৰাক উপত্যকা সংমণ্ডল|বৰাক উপত্যকা]] | loksabha_cons = [[শিলচৰ লোকসভা সমষ্টি|শিলচৰ]] | district = [[কাছাৰ জিলা|কাছাৰ]] | established = ১৯৭৮ | reservation = নাই | mla = মিহিৰ কান্তি সোম | party = {{Party index link|Bharatiya Janata Party}} | alliance = {{Party index link|National Democratic Alliance}} | latest_election_year = [[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৬]] | electors = }} '''উধাৰবন্দ বিধানসভা সমষ্টি''' (ইংৰাজী: Udharbond Assembly constituency) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[অসম]] ৰাজ্যৰ ১২৬টা বিধানসভা সমষ্টিৰ ভিতৰত অন্যতম। ১৯৭৮ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। ২০২৩ চনৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ প্ৰক্ৰিয়াৰ পিছতেও কাছাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত এই সমষ্টিটো ১১৫ নম্বৰ সমষ্টি হিচাপে বাহাল ৰখা হয়। এই সমষ্টিটো [[কাছাৰ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[শিলচৰ লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ হিচাপে চিহ্নিত। সমষ্টিটো কোনো শ্ৰেণীৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত নহয় (অৰ্থাৎ সাধাৰণ শ্ৰেণীৰ)। {{Pie chart |caption=উধাৰবন্দ বিধানসভা সমষ্টিৰ আটাইতকৈ সফল দলসমূহ |other= |value1=64 |label1=[[Indian National Congress |'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৭ বাৰ)]] |color1={{party color|Indian National Congress}} |value2=27 |label2=[[Bharatiya Janata Party|'''ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী''' (৩ বাৰ)]] |color2={{party color|Bharatiya Janata Party}} |value3=9 |label3=[[Janata Party|'''জনতা পাৰ্টী''' (১ বাৰ)]] |color3={{party color|Janata Party}} |value4= |label4= |color4= |value5= |label5= |color5= |value6= |label6= |color6= |value7= |label7= |color7= |value8= |label8= |color8= }} == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |নিৰ্বাচন ! সদস্য ! দলৰ সংযোগ |- | style="background-color: {{party color|Janata Party}}" | |[[1978 Assam Legislative Assembly election|১৯৭৮]] ! জগন্নাথ সিংহ ! [[Janata Party|জনতা পাৰ্টী]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1983 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৩]] ! জগন্নাথ সিংহ ! [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1985 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৫]] ! জয় প্ৰকাশ তীয়াৰী ! [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1991 Assam Legislative Assembly election|১৯৯১]] ! জগন্নাথ সিংহ ! [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1996 Assam Legislative Assembly election|১৯৯৬]] ! rowspan="4" |অজিত সিংহ ! rowspan="4" |[[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2001 Assam Legislative Assembly election|২০০১]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2006 Assam Legislative Assembly election|২০০৬]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2011 Assam Legislative Assembly election|২০১১]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2016 Assam Legislative Assembly election|২০১৬]] ! rowspan="3" |[[Mihir Kanti Shome|মিহিৰ কান্তি সোম]] ! rowspan="3" |[[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2021 Assam Legislative Assembly election|২০২১]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2026 Assam Legislative Assembly election|২০২৬]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == === ২০২৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৬ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] (BJP) দলৰ প্ৰাৰ্থী মিহিৰ কান্তি সোমে বিজয় সাব্যস্ত কৰি উধাৰবন্দ সমষ্টিৰ বিধায়ক হিচাপে একেৰাহে তৃতীয়বাৰৰ বাবে নিৰ্বাচিত হয়। নিৰ্বাচনৰ সবিশেষ তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: উধাৰবন্দ<ref name="eci2026">{{cite web |title=General Election to Assembly Constituencies: Trends & Results May-2026 - Constituencywise S03115 (Assam) |url=https://results.eci.gov.in/ResultAcGenMay2026/ConstituencywiseS03115.htm |website=Election Commission of India |accessdate=25 June 2026}}</ref>}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = মিহিৰ কান্তি সোম | votes = 82,412 | percentage = 55.45 | change = +3.44 }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = ৰাহুল ৰয় | votes = 55,125 | percentage = 37.09 | change = -2.57 }} {{Election box candidate with party link | party = All India Trinamool Congress | candidate = সুজিত দেৱনাথ | votes = 7,550 | percentage = 5.08 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 3,531 | percentage = 2.38 | change = }} {{Election box majority | votes = 27,287 | percentage = 18.36 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,48,618 | percentage = 84.15 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Bharatiya Janata Party | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০২১ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২১ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত উধাৰবন্দ সমষ্টিৰ ফলাফল তলত দিয়া ধৰণৰ আছিল: {{Election box begin | title=[[২০২১ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: উধাৰবন্দ}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = মিহিৰ কান্তি সোম | votes = 61,732 | percentage = 52.01 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = অজিত সিংহ | votes = 59,047 | percentage = 39.66 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Assam Jatiya Parishad | candidate = ৰিয়াজুল ইছলাম লস্কৰ | votes = 4,379 | percentage = 2.95 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 3,536 | percentage = 2.38 | change = }} {{Election box majority | votes = 2,685 | percentage = 2.35 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,18,694 | percentage = 80.12 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Bharatiya Janata Party | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৬ চনৰ নিৰ্বাচনৰ বিতং ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০১৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: উধাৰবন্দ}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = মিহিৰ কান্তি সোম | votes = 54,204 | percentage = 51.12 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = অজিত সিংহ | votes = 45,598 | percentage = 42.98 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Independent | candidate = চন্দন শুক্লবৈদ্য | votes = 4,218 | percentage = 3.98 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 2,012 | percentage = 1.92 | change = }} {{Election box majority | votes = 8,606 | percentage = 8.14 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,06,032 | percentage = 83.15 | change = }} {{Election box gain with party link | party = Bharatiya Janata Party | loser = Indian National Congress | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[কাছাৰ জিলা]] * [[অসম বিধানসভাৰ সমষ্টিসমূহৰ তালিকা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ বিধানসভা সমষ্টিসমূহ]] [[শ্ৰেণী:কাছাৰ জিলাৰ ভূগোল]] qbtqbha9c6pu19pzwkps25pq8fankyp 617605 617286 2026-07-16T10:58:35Z ManjurKhan 18997 /* */ 617605 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = উধাৰবন্দ | type = SLA | constituency_no = ১১৫ | map_image = Udharbond Assembly constituency map 2023.svg | map_caption = | state = [[অসম]] | division = [[বৰাক উপত্যকা]] | loksabha_cons = [[শিলচৰ লোকসভা সমষ্টি|শিলচৰ]] | district = [[কাছাৰ জিলা|কাছাৰ]] | established = ১৯৭৮ | reservation = নাই | mla = মিহিৰ কান্তি সোম | party = {{Party index link|Bharatiya Janata Party}} | alliance = {{Party index link|National Democratic Alliance}} | latest_election_year = [[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৬]] | electors = }} '''উধাৰবন্দ বিধানসভা সমষ্টি''' (ইংৰাজী: Udharbond Assembly constituency) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[অসম]] ৰাজ্যৰ ১২৬টা বিধানসভা সমষ্টিৰ ভিতৰত অন্যতম। ১৯৭৮ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। ২০২৩ চনৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ প্ৰক্ৰিয়াৰ পিছতেও কাছাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত এই সমষ্টিটো ১১৫ নম্বৰ সমষ্টি হিচাপে বাহাল ৰখা হয়। এই সমষ্টিটো [[কাছাৰ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[শিলচৰ লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ হিচাপে চিহ্নিত। সমষ্টিটো কোনো শ্ৰেণীৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত নহয় (অৰ্থাৎ সাধাৰণ শ্ৰেণীৰ)। {{Pie chart |caption=উধাৰবন্দ বিধানসভা সমষ্টিৰ আটাইতকৈ সফল দলসমূহ |other= |value1=64 |label1=[[Indian National Congress |'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৭ বাৰ)]] |color1={{party color|Indian National Congress}} |value2=27 |label2=[[Bharatiya Janata Party|'''ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী''' (৩ বাৰ)]] |color2={{party color|Bharatiya Janata Party}} |value3=9 |label3=[[Janata Party|'''জনতা পাৰ্টী''' (১ বাৰ)]] |color3={{party color|Janata Party}} |value4= |label4= |color4= |value5= |label5= |color5= |value6= |label6= |color6= |value7= |label7= |color7= |value8= |label8= |color8= }} == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |নিৰ্বাচন ! সদস্য ! দলৰ সংযোগ |- | style="background-color: {{party color|Janata Party}}" | |[[1978 Assam Legislative Assembly election|১৯৭৮]] ! জগন্নাথ সিংহ ! [[Janata Party|জনতা পাৰ্টী]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1983 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৩]] ! জগন্নাথ সিংহ ! [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1985 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৫]] ! জয় প্ৰকাশ তীয়াৰী ! [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1991 Assam Legislative Assembly election|১৯৯১]] ! জগন্নাথ সিংহ ! [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1996 Assam Legislative Assembly election|১৯৯৬]] ! rowspan="4" |অজিত সিংহ ! rowspan="4" |[[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2001 Assam Legislative Assembly election|২০০১]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2006 Assam Legislative Assembly election|২০০৬]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2011 Assam Legislative Assembly election|২০১১]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2016 Assam Legislative Assembly election|২০১৬]] ! rowspan="3" |[[Mihir Kanti Shome|মিহিৰ কান্তি সোম]] ! rowspan="3" |[[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2021 Assam Legislative Assembly election|২০২১]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2026 Assam Legislative Assembly election|২০২৬]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == === ২০২৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৬ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] (BJP) দলৰ প্ৰাৰ্থী মিহিৰ কান্তি সোমে বিজয় সাব্যস্ত কৰি উধাৰবন্দ সমষ্টিৰ বিধায়ক হিচাপে একেৰাহে তৃতীয়বাৰৰ বাবে নিৰ্বাচিত হয়। নিৰ্বাচনৰ সবিশেষ তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: উধাৰবন্দ<ref name="eci2026">{{cite web |title=General Election to Assembly Constituencies: Trends & Results May-2026 - Constituencywise S03115 (Assam) |url=https://results.eci.gov.in/ResultAcGenMay2026/ConstituencywiseS03115.htm |website=Election Commission of India |accessdate=25 June 2026}}</ref>}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = মিহিৰ কান্তি সোম | votes = 82,412 | percentage = 55.45 | change = +3.44 }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = ৰাহুল ৰয় | votes = 55,125 | percentage = 37.09 | change = -2.57 }} {{Election box candidate with party link | party = All India Trinamool Congress | candidate = সুজিত দেৱনাথ | votes = 7,550 | percentage = 5.08 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 3,531 | percentage = 2.38 | change = }} {{Election box majority | votes = 27,287 | percentage = 18.36 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,48,618 | percentage = 84.15 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Bharatiya Janata Party | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০২১ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২১ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত উধাৰবন্দ সমষ্টিৰ ফলাফল তলত দিয়া ধৰণৰ আছিল: {{Election box begin | title=[[২০২১ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: উধাৰবন্দ}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = মিহিৰ কান্তি সোম | votes = 61,732 | percentage = 52.01 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = অজিত সিংহ | votes = 59,047 | percentage = 39.66 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Assam Jatiya Parishad | candidate = ৰিয়াজুল ইছলাম লস্কৰ | votes = 4,379 | percentage = 2.95 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 3,536 | percentage = 2.38 | change = }} {{Election box majority | votes = 2,685 | percentage = 2.35 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,18,694 | percentage = 80.12 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Bharatiya Janata Party | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৬ চনৰ নিৰ্বাচনৰ বিতং ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০১৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: উধাৰবন্দ}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = মিহিৰ কান্তি সোম | votes = 54,204 | percentage = 51.12 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = অজিত সিংহ | votes = 45,598 | percentage = 42.98 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Independent | candidate = চন্দন শুক্লবৈদ্য | votes = 4,218 | percentage = 3.98 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 2,012 | percentage = 1.92 | change = }} {{Election box majority | votes = 8,606 | percentage = 8.14 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,06,032 | percentage = 83.15 | change = }} {{Election box gain with party link | party = Bharatiya Janata Party | loser = Indian National Congress | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[কাছাৰ জিলা]] * [[অসম বিধানসভাৰ সমষ্টিসমূহৰ তালিকা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ বিধানসভা সমষ্টিসমূহ]] [[শ্ৰেণী:কাছাৰ জিলাৰ ভূগোল]] t66uigqfpgo2m6swjznjsv0hge0imxk 617609 617605 2026-07-16T11:01:34Z ManjurKhan 18997 added [[Category:উধাৰবন্দ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617609 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = উধাৰবন্দ | type = SLA | constituency_no = ১১৫ | map_image = Udharbond Assembly constituency map 2023.svg | map_caption = | state = [[অসম]] | division = [[বৰাক উপত্যকা]] | loksabha_cons = [[শিলচৰ লোকসভা সমষ্টি|শিলচৰ]] | district = [[কাছাৰ জিলা|কাছাৰ]] | established = ১৯৭৮ | reservation = নাই | mla = মিহিৰ কান্তি সোম | party = {{Party index link|Bharatiya Janata Party}} | alliance = {{Party index link|National Democratic Alliance}} | latest_election_year = [[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৬]] | electors = }} '''উধাৰবন্দ বিধানসভা সমষ্টি''' (ইংৰাজী: Udharbond Assembly constituency) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[অসম]] ৰাজ্যৰ ১২৬টা বিধানসভা সমষ্টিৰ ভিতৰত অন্যতম। ১৯৭৮ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। ২০২৩ চনৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ প্ৰক্ৰিয়াৰ পিছতেও কাছাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত এই সমষ্টিটো ১১৫ নম্বৰ সমষ্টি হিচাপে বাহাল ৰখা হয়। এই সমষ্টিটো [[কাছাৰ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[শিলচৰ লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ হিচাপে চিহ্নিত। সমষ্টিটো কোনো শ্ৰেণীৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত নহয় (অৰ্থাৎ সাধাৰণ শ্ৰেণীৰ)। {{Pie chart |caption=উধাৰবন্দ বিধানসভা সমষ্টিৰ আটাইতকৈ সফল দলসমূহ |other= |value1=64 |label1=[[Indian National Congress |'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৭ বাৰ)]] |color1={{party color|Indian National Congress}} |value2=27 |label2=[[Bharatiya Janata Party|'''ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী''' (৩ বাৰ)]] |color2={{party color|Bharatiya Janata Party}} |value3=9 |label3=[[Janata Party|'''জনতা পাৰ্টী''' (১ বাৰ)]] |color3={{party color|Janata Party}} |value4= |label4= |color4= |value5= |label5= |color5= |value6= |label6= |color6= |value7= |label7= |color7= |value8= |label8= |color8= }} == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |নিৰ্বাচন ! সদস্য ! দলৰ সংযোগ |- | style="background-color: {{party color|Janata Party}}" | |[[1978 Assam Legislative Assembly election|১৯৭৮]] ! জগন্নাথ সিংহ ! [[Janata Party|জনতা পাৰ্টী]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1983 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৩]] ! জগন্নাথ সিংহ ! [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1985 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৫]] ! জয় প্ৰকাশ তীয়াৰী ! [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1991 Assam Legislative Assembly election|১৯৯১]] ! জগন্নাথ সিংহ ! [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1996 Assam Legislative Assembly election|১৯৯৬]] ! rowspan="4" |অজিত সিংহ ! rowspan="4" |[[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2001 Assam Legislative Assembly election|২০০১]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2006 Assam Legislative Assembly election|২০০৬]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2011 Assam Legislative Assembly election|২০১১]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2016 Assam Legislative Assembly election|২০১৬]] ! rowspan="3" |[[Mihir Kanti Shome|মিহিৰ কান্তি সোম]] ! rowspan="3" |[[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2021 Assam Legislative Assembly election|২০২১]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2026 Assam Legislative Assembly election|২০২৬]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == === ২০২৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৬ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] (BJP) দলৰ প্ৰাৰ্থী মিহিৰ কান্তি সোমে বিজয় সাব্যস্ত কৰি উধাৰবন্দ সমষ্টিৰ বিধায়ক হিচাপে একেৰাহে তৃতীয়বাৰৰ বাবে নিৰ্বাচিত হয়। নিৰ্বাচনৰ সবিশেষ তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: উধাৰবন্দ<ref name="eci2026">{{cite web |title=General Election to Assembly Constituencies: Trends & Results May-2026 - Constituencywise S03115 (Assam) |url=https://results.eci.gov.in/ResultAcGenMay2026/ConstituencywiseS03115.htm |website=Election Commission of India |accessdate=25 June 2026}}</ref>}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = মিহিৰ কান্তি সোম | votes = 82,412 | percentage = 55.45 | change = +3.44 }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = ৰাহুল ৰয় | votes = 55,125 | percentage = 37.09 | change = -2.57 }} {{Election box candidate with party link | party = All India Trinamool Congress | candidate = সুজিত দেৱনাথ | votes = 7,550 | percentage = 5.08 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 3,531 | percentage = 2.38 | change = }} {{Election box majority | votes = 27,287 | percentage = 18.36 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,48,618 | percentage = 84.15 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Bharatiya Janata Party | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০২১ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২১ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত উধাৰবন্দ সমষ্টিৰ ফলাফল তলত দিয়া ধৰণৰ আছিল: {{Election box begin | title=[[২০২১ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: উধাৰবন্দ}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = মিহিৰ কান্তি সোম | votes = 61,732 | percentage = 52.01 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = অজিত সিংহ | votes = 59,047 | percentage = 39.66 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Assam Jatiya Parishad | candidate = ৰিয়াজুল ইছলাম লস্কৰ | votes = 4,379 | percentage = 2.95 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 3,536 | percentage = 2.38 | change = }} {{Election box majority | votes = 2,685 | percentage = 2.35 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,18,694 | percentage = 80.12 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Bharatiya Janata Party | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৬ চনৰ নিৰ্বাচনৰ বিতং ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০১৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: উধাৰবন্দ}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = মিহিৰ কান্তি সোম | votes = 54,204 | percentage = 51.12 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = অজিত সিংহ | votes = 45,598 | percentage = 42.98 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Independent | candidate = চন্দন শুক্লবৈদ্য | votes = 4,218 | percentage = 3.98 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 2,012 | percentage = 1.92 | change = }} {{Election box majority | votes = 8,606 | percentage = 8.14 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,06,032 | percentage = 83.15 | change = }} {{Election box gain with party link | party = Bharatiya Janata Party | loser = Indian National Congress | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[কাছাৰ জিলা]] * [[অসম বিধানসভাৰ সমষ্টিসমূহৰ তালিকা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ বিধানসভা সমষ্টিসমূহ]] [[শ্ৰেণী:কাছাৰ জিলাৰ ভূগোল]] [[শ্ৰেণী:উধাৰবন্দ]] buqzkj06ancry5x16jo9djaxkvjbrx1 617613 617609 2026-07-16T11:03:11Z ManjurKhan 18997 removed [[Category:উধাৰবন্দ]] using [[WP:HC|HotCat]] 617613 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = উধাৰবন্দ | type = SLA | constituency_no = ১১৫ | map_image = Udharbond Assembly constituency map 2023.svg | map_caption = | state = [[অসম]] | division = [[বৰাক উপত্যকা]] | loksabha_cons = [[শিলচৰ লোকসভা সমষ্টি|শিলচৰ]] | district = [[কাছাৰ জিলা|কাছাৰ]] | established = ১৯৭৮ | reservation = নাই | mla = মিহিৰ কান্তি সোম | party = {{Party index link|Bharatiya Janata Party}} | alliance = {{Party index link|National Democratic Alliance}} | latest_election_year = [[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৬]] | electors = }} '''উধাৰবন্দ বিধানসভা সমষ্টি''' (ইংৰাজী: Udharbond Assembly constituency) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[অসম]] ৰাজ্যৰ ১২৬টা বিধানসভা সমষ্টিৰ ভিতৰত অন্যতম। ১৯৭৮ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। ২০২৩ চনৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ প্ৰক্ৰিয়াৰ পিছতেও কাছাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত এই সমষ্টিটো ১১৫ নম্বৰ সমষ্টি হিচাপে বাহাল ৰখা হয়। এই সমষ্টিটো [[কাছাৰ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[শিলচৰ লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ হিচাপে চিহ্নিত। সমষ্টিটো কোনো শ্ৰেণীৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত নহয় (অৰ্থাৎ সাধাৰণ শ্ৰেণীৰ)। {{Pie chart |caption=উধাৰবন্দ বিধানসভা সমষ্টিৰ আটাইতকৈ সফল দলসমূহ |other= |value1=64 |label1=[[Indian National Congress |'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৭ বাৰ)]] |color1={{party color|Indian National Congress}} |value2=27 |label2=[[Bharatiya Janata Party|'''ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী''' (৩ বাৰ)]] |color2={{party color|Bharatiya Janata Party}} |value3=9 |label3=[[Janata Party|'''জনতা পাৰ্টী''' (১ বাৰ)]] |color3={{party color|Janata Party}} |value4= |label4= |color4= |value5= |label5= |color5= |value6= |label6= |color6= |value7= |label7= |color7= |value8= |label8= |color8= }} == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |নিৰ্বাচন ! সদস্য ! দলৰ সংযোগ |- | style="background-color: {{party color|Janata Party}}" | |[[1978 Assam Legislative Assembly election|১৯৭৮]] ! জগন্নাথ সিংহ ! [[Janata Party|জনতা পাৰ্টী]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1983 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৩]] ! জগন্নাথ সিংহ ! [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1985 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৫]] ! জয় প্ৰকাশ তীয়াৰী ! [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1991 Assam Legislative Assembly election|১৯৯১]] ! জগন্নাথ সিংহ ! [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1996 Assam Legislative Assembly election|১৯৯৬]] ! rowspan="4" |অজিত সিংহ ! rowspan="4" |[[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2001 Assam Legislative Assembly election|২০০১]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2006 Assam Legislative Assembly election|২০০৬]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2011 Assam Legislative Assembly election|২০১১]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2016 Assam Legislative Assembly election|২০১৬]] ! rowspan="3" |[[Mihir Kanti Shome|মিহিৰ কান্তি সোম]] ! rowspan="3" |[[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2021 Assam Legislative Assembly election|২০২১]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2026 Assam Legislative Assembly election|২০২৬]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == === ২০২৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৬ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] (BJP) দলৰ প্ৰাৰ্থী মিহিৰ কান্তি সোমে বিজয় সাব্যস্ত কৰি উধাৰবন্দ সমষ্টিৰ বিধায়ক হিচাপে একেৰাহে তৃতীয়বাৰৰ বাবে নিৰ্বাচিত হয়। নিৰ্বাচনৰ সবিশেষ তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: উধাৰবন্দ<ref name="eci2026">{{cite web |title=General Election to Assembly Constituencies: Trends & Results May-2026 - Constituencywise S03115 (Assam) |url=https://results.eci.gov.in/ResultAcGenMay2026/ConstituencywiseS03115.htm |website=Election Commission of India |accessdate=25 June 2026}}</ref>}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = মিহিৰ কান্তি সোম | votes = 82,412 | percentage = 55.45 | change = +3.44 }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = ৰাহুল ৰয় | votes = 55,125 | percentage = 37.09 | change = -2.57 }} {{Election box candidate with party link | party = All India Trinamool Congress | candidate = সুজিত দেৱনাথ | votes = 7,550 | percentage = 5.08 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 3,531 | percentage = 2.38 | change = }} {{Election box majority | votes = 27,287 | percentage = 18.36 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,48,618 | percentage = 84.15 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Bharatiya Janata Party | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০২১ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২১ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত উধাৰবন্দ সমষ্টিৰ ফলাফল তলত দিয়া ধৰণৰ আছিল: {{Election box begin | title=[[২০২১ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: উধাৰবন্দ}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = মিহিৰ কান্তি সোম | votes = 61,732 | percentage = 52.01 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = অজিত সিংহ | votes = 59,047 | percentage = 39.66 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Assam Jatiya Parishad | candidate = ৰিয়াজুল ইছলাম লস্কৰ | votes = 4,379 | percentage = 2.95 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 3,536 | percentage = 2.38 | change = }} {{Election box majority | votes = 2,685 | percentage = 2.35 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,18,694 | percentage = 80.12 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Bharatiya Janata Party | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৬ চনৰ নিৰ্বাচনৰ বিতং ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০১৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: উধাৰবন্দ}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = মিহিৰ কান্তি সোম | votes = 54,204 | percentage = 51.12 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = অজিত সিংহ | votes = 45,598 | percentage = 42.98 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Independent | candidate = চন্দন শুক্লবৈদ্য | votes = 4,218 | percentage = 3.98 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 2,012 | percentage = 1.92 | change = }} {{Election box majority | votes = 8,606 | percentage = 8.14 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,06,032 | percentage = 83.15 | change = }} {{Election box gain with party link | party = Bharatiya Janata Party | loser = Indian National Congress | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[কাছাৰ জিলা]] * [[অসম বিধানসভাৰ সমষ্টিসমূহৰ তালিকা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ বিধানসভা সমষ্টিসমূহ]] s1q73rcdm3k58y3wmj95dvxndag3eou নগেন্দ্ৰনাথ বসু 0 137990 617298 617269 2026-07-15T16:12:24Z কুমুদ ঘোষ 42738 617298 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== ==তথ্যসূত্ৰ== 8q18lhw4s83rpb6uicj91d8qid6yhb7 617299 617298 2026-07-15T16:14:10Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* প্ৰাথমিক জীৱন */ 617299 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।[5] ==তথ্যসূত্ৰ== tr12tp4qif6oeeikpphlnulc81opbid 617300 617299 2026-07-15T16:15:12Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* প্ৰাথমিক জীৱন */ 617300 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।[5] এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ ==তথ্যসূত্ৰ== 6wd8n7cjvbgqab36tyu3as07ih4r4ch 617301 617300 2026-07-15T16:15:56Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* প্ৰাথমিক জীৱন */ 617301 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।[5] এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।[6] ==তথ্যসূত্ৰ== 1bwvcyrwn0hd98yj8ti888dz3k4aiqc 617302 617301 2026-07-15T16:16:25Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* প্ৰাথমিক জীৱন */ 617302 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।[5] এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== hryoy0mynqggenrvyjtkxe1y091r7la 617303 617302 2026-07-15T16:16:49Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* প্ৰাথমিক জীৱন */ 617303 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== 6r9v0wcbsbax57t2igrmuahdqaabmki 617304 617303 2026-07-15T16:18:15Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* তথ্যসূত্ৰ */ 617304 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ==তথ্যসূত্ৰ== gc1a0tg43jkk3jk53chos4sg4vyth89 617305 617304 2026-07-15T16:18:41Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কায়স্থ সভা */ 617305 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। ==তথ্যসূত্ৰ== 3h0kl3xbkfd628mqp8342d2q4i3wwr8 617306 617305 2026-07-15T16:20:21Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কায়স্থ সভা */ 617306 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰময় জাতি।[4] ==তথ্যসূত্ৰ== jjdjozkoaydpdcrb0man02mtu6p3805 617307 617306 2026-07-15T16:21:06Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কায়স্থ সভা */ 617307 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।[4] ==তথ্যসূত্ৰ== thzkbse61rnrrhxlvvu8b89og8bsa90 617308 617307 2026-07-15T16:21:27Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কায়স্থ সভা */ 617308 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> ==তথ্যসূত্ৰ== lnrdtcnh34rcgeu58emxsvkq76z198m 617309 617308 2026-07-15T16:22:29Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* তথ্যসূত্ৰ */ 617309 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == ==তথ্যসূত্ৰ== 7ng2vu4hc0qfzprm3aupnf1qwx5m39d 617310 617309 2026-07-15T16:22:56Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কেৰিয়াৰ */ 617310 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === ==তথ্যসূত্ৰ== o4ee33egjev62ml9on9wf8pvcq8a977 617311 617310 2026-07-15T16:24:15Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক */ 617311 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,[7]: 227 আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।[1][5][8] ==তথ্যসূত্ৰ== kfbuqyiqs8l661qj3dt42292wzrug6r 617312 617311 2026-07-15T16:25:10Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক */ 617312 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,[7]: 227 আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।[1][5][8] এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।[8] ==তথ্যসূত্ৰ== 4l8ohti7adp4zcvtefxbs6orbakkwqe 617313 617312 2026-07-15T16:25:48Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক */ 617313 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।[1][5][8] এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।[8] ==তথ্যসূত্ৰ== gbk208eranmwn8qg3b4ugyp4dwzvu5n 617314 617313 2026-07-15T16:26:24Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক */ 617314 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।[8] ==তথ্যসূত্ৰ== ee04emgjyl7gtrv3y1g1589zliyc5bd 617315 617314 2026-07-15T16:26:48Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক */ 617315 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> ==তথ্যসূত্ৰ== h7qiz4kl0ds1e951che6smbhrwvhax3 617316 617315 2026-07-15T16:29:41Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক */ 617316 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।[1][5][9][10][11] ==তথ্যসূত্ৰ== c5qgao7cbhbq8ubabgcp8a8bfcbm2jc 617317 617316 2026-07-15T16:30:13Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক */ 617317 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== oqp8yxv65iv8l0xjprgfwztdhuu1iom 617318 617317 2026-07-15T16:30:53Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক */ 617318 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === ==তথ্যসূত্ৰ== 2trwzo32r7089mzs88f3tc1ggnbga41 617319 617318 2026-07-15T16:31:45Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* সাহিত্য */ 617319 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে। ==তথ্যসূত্ৰ== 62mh213hdjk0fwl0i0iy5xubsm37428 617320 617319 2026-07-15T16:32:03Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* সাহিত্য */ 617320 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==তথ্যসূত্ৰ== foaaryfb92exc3qv0td90xdzbf9p77t 617321 617320 2026-07-15T16:32:40Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* সাহিত্য */ 617321 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== ==তথ্যসূত্ৰ== co6ii7e3wq9l1z8i9qi5hjerhqtmgq0 617322 617321 2026-07-15T16:37:01Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* জাৰ্নেল */ 617322 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।[1] ==তথ্যসূত্ৰ== lg3k7dtfz0sh0twvtsw2l9tsyh8ihba 617323 617322 2026-07-15T16:37:24Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* জাৰ্নেল */ 617323 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ==তথ্যসূত্ৰ== l3m09rpabc4koqw2wtqstd5kup2hhv7 617324 617323 2026-07-15T16:38:31Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* জাৰ্নেল */ 617324 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== ==তথ্যসূত্ৰ== nljnqe26rndjsi6kbxn10djf5j74o10 617325 617324 2026-07-15T16:40:21Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ */ 617325 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ==তথ্যসূত্ৰ== 5i8fmpqk3eilv4uiilxg7sym8y21juj 617326 617325 2026-07-15T16:40:56Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ */ 617326 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, ==তথ্যসূত্ৰ== 63vxi36ukpzrvgbfc9h8s8qd1sgpu6i 617327 617326 2026-07-15T16:42:07Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ */ 617327 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।[5][1] ==তথ্যসূত্ৰ== 4dzslvpc9qyva6q3rjzn926z92xyn9z 617328 617327 2026-07-15T16:42:52Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ */ 617328 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> ==তথ্যসূত্ৰ== q3kodyr4izqip1h3p81tmdmz3lvxlsg 617329 617328 2026-07-15T16:43:46Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ */ 617329 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷ ==তথ্যসূত্ৰ== snl89a5b13htwrruv5824xefccvhq8v 617330 617329 2026-07-15T16:44:05Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ */ 617330 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> ==তথ্যসূত্ৰ== 074136cd2phhu8rfrfucmt2xxy68ota 617331 617330 2026-07-15T16:44:59Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ */ 617331 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ==তথ্যসূত্ৰ== 763omiydkw01oh1lf6pghl7xwz211ct 617332 617331 2026-07-15T16:46:08Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বাংলা বিশ্বকোষ */ 617332 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে[1], যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।[12] ==তথ্যসূত্ৰ== 2cmqctc6qvwkwwiymz9czb6ch5au574 617333 617332 2026-07-15T16:48:03Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বাংলা বিশ্বকোষ */ 617333 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে[1], যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।[12] বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; ==তথ্যসূত্ৰ== dlzhhymvlohnsviblemonqwojpqnnd8 617334 617333 2026-07-15T16:50:17Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বাংলা বিশ্বকোষ */ 617334 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে[1], যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।[12] বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।[12] ==তথ্যসূত্ৰ== 62i48htu6zqzjoiaz8ajxsk8v0d3cul 617335 617334 2026-07-15T16:51:23Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বাংলা বিশ্বকোষ */ 617335 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে[1], যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।[12] বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।[12] ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।[12] ==তথ্যসূত্ৰ== 3mb5kjpf2hpmadp40mr30ookwfqys2e 617336 617335 2026-07-15T16:53:25Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বাংলা বিশ্বকোষ */ 617336 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে[1], যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।[12] বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।[12] ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।[12] ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।[12] ==তথ্যসূত্ৰ== d6fmtofkopwt7di3wabo8d1fe9s8v2w 617337 617336 2026-07-15T16:54:40Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বাংলা বিশ্বকোষ */ 617337 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।[12] বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।[12] ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।[12] ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== ag7x0v6jxm5i8u4unptpqlenis982ma 617338 617337 2026-07-15T16:55:03Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বাংলা বিশ্বকোষ */ 617338 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।[12] ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।[12] ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== bcc51l6tee83n2cb3rlmafxjnukpf1f 617339 617338 2026-07-15T16:55:24Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বাংলা বিশ্বকোষ */ 617339 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।[12] ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== hqe6x77liqyow311cvs977fg0mgnz0d 617340 617339 2026-07-15T16:55:48Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বাংলা বিশ্বকোষ */ 617340 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== thhfi36z117h72b9am3gmkwlyxh3b2z 617341 617340 2026-07-15T16:57:00Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* তথ্যসূত্ৰ */ 617341 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== ==তথ্যসূত্ৰ== 7g2g550asowmph6bflaxn9r2mxsxfbj 617342 617341 2026-07-15T16:59:03Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস */ 617342 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।[13][2][14] ==তথ্যসূত্ৰ== 7v4aam2tl4dus311vt07hix1xqb2uxz 617343 617342 2026-07-15T16:59:37Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস */ 617343 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।[13][2][14] ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।[13] ==তথ্যসূত্ৰ== 6p5sl06zzoahjmik1qrsmfd80d6lfoy 617344 617343 2026-07-15T17:00:34Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস */ 617344 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।[13][2][14] ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।[13] বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, ==তথ্যসূত্ৰ== mbuz84cz3n4d5k1c28z7mdvxoqigvym 617345 617344 2026-07-15T17:01:44Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস */ 617345 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।[13][2][14] ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।[13] বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।[2][7]: 274 ==তথ্যসূত্ৰ== ne58dup6a356sqo75zpg23m7r07kwvw 617346 617345 2026-07-15T17:02:35Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস */ 617346 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।[13] বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।[2][7]: 274 ==তথ্যসূত্ৰ== sjdiiguyrf310y54ot8pd7u2hbxeh55 617347 617346 2026-07-15T17:03:14Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস */ 617347 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।[2][7]: 274 ==তথ্যসূত্ৰ== 72yt0nelefoe977u6ajbbmssy4lhtla 617348 617347 2026-07-15T17:03:47Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস */ 617348 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> ==তথ্যসূত্ৰ== 72lg97qh7qq54d7lhob5wjryj6henou 617511 617348 2026-07-16T06:03:40Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস */ 617511 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।[13][15] ==তথ্যসূত্ৰ== ofw35m80ia1u9oa2lwyj82ne56vo3el 617512 617511 2026-07-16T06:07:20Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস */ 617512 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।[13][15] কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।[13][16] ==তথ্যসূত্ৰ== ixofa6t2p8ryv5r4k71wp8fwhy22gnr 617513 617512 2026-07-16T06:09:25Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস */ 617513 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।[13][15] কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।[13][16] কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।[13] ==তথ্যসূত্ৰ== jurllq06722fmx0cmq08ilwmmuc2x1v 617514 617513 2026-07-16T06:10:14Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস */ 617514 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।[13][15] কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।[13][16] কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।[13] বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।[7] ==তথ্যসূত্ৰ== rvgh0gqbiisf5705ycrbdfecy7l3h07 617515 617514 2026-07-16T06:10:46Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস */ 617515 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।[13][15] কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।[13][16] কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।[13] বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== ej3keuyly15m9jeoa8dnb51we0xtwuq 617516 617515 2026-07-16T06:12:02Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস */ 617516 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== kxaj5irz6ixl1to29t40gm1wmyfhjvl 617517 617516 2026-07-16T06:12:59Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* তথ্যসূত্ৰ */ 617517 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== ==তথ্যসূত্ৰ== ox431cuwaeil6u4scml6tmeyo9z9n4z 617518 617517 2026-07-16T06:14:56Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* অন্যান্য সমাজ ইতিহাস */ 617518 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।[7]: ২৭৩, ২৭৪ বর্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।[7]: 274, 275 [3]: 71, 72 ==তথ্যসূত্ৰ== sg3ibml0lmex0ac06k9948c24c8svjg 617519 617518 2026-07-16T06:18:54Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* অন্যান্য সমাজ ইতিহাস */ 617519 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।[7]: ২৭৩, ২৭৪ বর্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।[7]: 274, 275 [3]: 71, 72 স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।[7]: 153, 274 ==তথ্যসূত্ৰ== iztn7sbrlb64z0tfte6qxc6a8yys1p8 617520 617519 2026-07-16T06:20:17Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* অন্যান্য সমাজ ইতিহাস */ 617520 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বর্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ==তথ্যসূত্ৰ== egctovjhwexy6q8uqlq215s5g6t3l0e 617521 617520 2026-07-16T06:20:30Z কুমুদ ঘোষ 42738 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617521 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ==তথ্যসূত্ৰ== lct7athuqm9mcv1v5a5dg0irjdt33g0 617522 617521 2026-07-16T06:21:47Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* তথ্যসূত্ৰ */ 617522 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ==কৃতিত্ব== ==তথ্যসূত্ৰ== aesxpyvjdw4oe8okwcxi98u46h0d800 617553 617522 2026-07-16T09:49:38Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কৃতিত্ব */ 617553 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== ==কৃতিত্ব== ==তথ্যসূত্ৰ== mpbso6cw89mxjj4zljoppta1pwgz9dr 617554 617553 2026-07-16T09:50:40Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* সানমিহলি */ 617554 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।[17][18] ==কৃতিত্ব== ==তথ্যসূত্ৰ== bxrxbkv4oi7ivsbdcy0dbv2om7en0jf 617555 617554 2026-07-16T09:51:10Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* সানমিহলি */ 617555 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==কৃতিত্ব== ==তথ্যসূত্ৰ== kjnv31capqrlwe4f8e5axsyl1ft3qlv 617556 617555 2026-07-16T09:51:58Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কৃতিত্ব */ 617556 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==কৃতিত্ব== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ==তথ্যসূত্ৰ== 4oiebkpaaqd249qo6y173hgvhze21jd 617557 617556 2026-07-16T09:53:30Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কৃতিত্ব */ 617557 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==কৃতিত্ব== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰৱল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।[7][19] ==তথ্যসূত্ৰ== 1k2ns1lxzk156efxk1twkuq1iqhqn9d 617558 617557 2026-07-16T09:54:08Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কৃতিত্ব */ 617558 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==কৃতিত্ব== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰৱল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।[7][19] প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাবান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।[20] ==তথ্যসূত্ৰ== q9g0mmabcai2ulvb345hlegq20fi1gu 617559 617558 2026-07-16T09:57:53Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কৃতিত্ব */ 617559 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰৱল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।[7][19] প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাবান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।[20] তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়[16] কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবর্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে;[7]: 282 সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।[7]: 58, 233, 272, 280, 332, 333 ==তথ্যসূত্ৰ== ou2uoqvtfhnvzd1ifj83ymgnygpodxg 617560 617559 2026-07-16T09:58:04Z কুমুদ ঘোষ 42738 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617560 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।[7][19] প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।[20] তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়[16] কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে; [7]: 282 সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।[7]: 58, 233, 272, 280, 332, 333 ==তথ্যসূত্ৰ== ca9yornxgx9i5lukfy3v2rxj4nfaoia 617561 617560 2026-07-16T09:58:34Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* অভিযোগ */ 617561 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।[20] তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়[16] কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে; [7]: 282 সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।[7]: 58, 233, 272, 280, 332, 333 ==তথ্যসূত্ৰ== eelo8ms2ovid4dxlovgctfqhmnih0n3 617562 617561 2026-07-16T09:58:57Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* অভিযোগ */ 617562 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়[16] কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে; [7]: 282 সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।[7]: 58, 233, 272, 280, 332, 333 ==তথ্যসূত্ৰ== 62s032c99ohjzglhxvw35225km110sn 617563 617562 2026-07-16T09:59:26Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* অভিযোগ */ 617563 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়<ref name=":5" /> কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে; [7]: 282 সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।[7]: 58, 233, 272, 280, 332, 333 ==তথ্যসূত্ৰ== jmcgp36nmd0gv9c0qubxyej574ys2w9 617564 617563 2026-07-16T10:00:00Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* অভিযোগ */ 617564 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়<ref name=":5" /> কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে;<ref name=":7" /> সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।[7]: 58, 233, 272, 280, 332, 333 ==তথ্যসূত্ৰ== obxlxgg51o8q348dmnzcxs4myni9odw 617565 617564 2026-07-16T10:00:31Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* অভিযোগ */ 617565 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়<ref name=":5" /> কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে;<ref name=":7" /> সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।<ref name=":7" /> ==তথ্যসূত্ৰ== nzw8cbs1phyqdk52ezjsv29i9sztruu 617566 617565 2026-07-16T10:01:21Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* তথ্যসূত্ৰ */ 617566 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়<ref name=":5" /> কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে;<ref name=":7" /> সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।<ref name=":7" /> ==সন্মান== ==তথ্যসূত্ৰ== 0isf792hbwvpha4h3nptz6005bxtk0j 617567 617566 2026-07-16T10:02:01Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* সন্মান */ 617567 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়<ref name=":5" /> কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে;<ref name=":7" /> সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।<ref name=":7" /> ==সন্মান== তেওঁ "ৰায়চাহেব"[7] আৰু "প্ৰচ্যাবিদ্যামহৰ্ণৱ" উপাধি লাভ কৰে।[16] ==তথ্যসূত্ৰ== t7n7yglzlfl7kr1zy8o8bz2h80wo8iy 617569 617567 2026-07-16T10:02:58Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* সন্মান */ 617569 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়<ref name=":5" /> কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে;<ref name=":7" /> সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।<ref name=":7" /> ==সন্মান== তেওঁ "ৰায়চাহেব"[7] আৰু "প্ৰচ্যাবিদ্যামহৰ্ণৱ" উপাধি লাভ কৰে।[16] ১৯১৫ চনৰ ১৭ মাৰ্চত কলকাতা পৌৰ নিগমে বাংলা বিশ্বকোষৰ আঁৰৰ তেওঁৰ অগ্ৰণী প্ৰচেষ্টাৰ স্মৃতিত বাসুৰ ৮ নং আৱাসিক ৰাস্তা কান্তপুকুৰ লেনৰ নাম সলনি কৰি বিশ্বকোষ লেন নামেৰে নামাকৰণ কৰে।[21] ==তথ্যসূত্ৰ== hymoub0ztp7aeriitheoyrxcp0tdspq 617570 617569 2026-07-16T10:03:24Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* সন্মান */ 617570 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়<ref name=":5" /> কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে;<ref name=":7" /> সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।<ref name=":7" /> ==সন্মান== তেওঁ "ৰায়চাহেব"<ref name=":7" /> আৰু "প্ৰচ্যাবিদ্যামহৰ্ণৱ" উপাধি লাভ কৰে।[16] ১৯১৫ চনৰ ১৭ মাৰ্চত কলকাতা পৌৰ নিগমে বাংলা বিশ্বকোষৰ আঁৰৰ তেওঁৰ অগ্ৰণী প্ৰচেষ্টাৰ স্মৃতিত বাসুৰ ৮ নং আৱাসিক ৰাস্তা কান্তপুকুৰ লেনৰ নাম সলনি কৰি বিশ্বকোষ লেন নামেৰে নামাকৰণ কৰে।[21] ==তথ্যসূত্ৰ== 71bkj97kn5ui5jaoq06le51xw6cuxva 617571 617570 2026-07-16T10:03:47Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* সন্মান */ 617571 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়<ref name=":5" /> কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে;<ref name=":7" /> সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।<ref name=":7" /> ==সন্মান== তেওঁ "ৰায়চাহেব"<ref name=":7" /> আৰু "প্ৰচ্যাবিদ্যামহৰ্ণৱ" উপাধি লাভ কৰে।<ref name=":5" /> ১৯১৫ চনৰ ১৭ মাৰ্চত কলকাতা পৌৰ নিগমে বাংলা বিশ্বকোষৰ আঁৰৰ তেওঁৰ অগ্ৰণী প্ৰচেষ্টাৰ স্মৃতিত বাসুৰ ৮ নং আৱাসিক ৰাস্তা কান্তপুকুৰ লেনৰ নাম সলনি কৰি বিশ্বকোষ লেন নামেৰে নামাকৰণ কৰে।[21] ==তথ্যসূত্ৰ== 9vxuxrjexygy2m1ymshuqxs1pyf2gfh 617572 617571 2026-07-16T10:04:19Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* সন্মান */ 617572 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়<ref name=":5" /> কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে;<ref name=":7" /> সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।<ref name=":7" /> ==সন্মান== তেওঁ "ৰায়চাহেব"<ref name=":7" /> আৰু "প্ৰচ্যাবিদ্যামহৰ্ণৱ" উপাধি লাভ কৰে।<ref name=":5" /> ১৯১৫ চনৰ ১৭ মাৰ্চত কলকাতা পৌৰ নিগমে বাংলা বিশ্বকোষৰ আঁৰৰ তেওঁৰ অগ্ৰণী প্ৰচেষ্টাৰ স্মৃতিত বাসুৰ ৮ নং আৱাসিক ৰাস্তা কান্তপুকুৰ লেনৰ নাম সলনি কৰি বিশ্বকোষ লেন নামেৰে নামাকৰণ কৰে।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=UKfoHi5412UC|title=Calcutta: A Cultural and Literary History|last=Dutta|first=Krishna|date=2003|publisher=Signal Books|isbn=978-1-902669-59-5|pages=44|language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== dlg7b454cqut7js2lzmdqu38xqmx5he 617573 617572 2026-07-16T10:05:32Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* সন্মান */ 617573 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = Nagendranath Basu | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়<ref name=":5" /> কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে;<ref name=":7" /> সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।<ref name=":7" /> ==সন্মান== [[File:Nagendranath Basu Plate.jpg|thumb|নগেন্দ্ৰনাথ বসু ফলক]] তেওঁ "ৰায়চাহেব"<ref name=":7" /> আৰু "প্ৰচ্যাবিদ্যামহৰ্ণৱ" উপাধি লাভ কৰে।<ref name=":5" /> ১৯১৫ চনৰ ১৭ মাৰ্চত কলকাতা পৌৰ নিগমে বাংলা বিশ্বকোষৰ আঁৰৰ তেওঁৰ অগ্ৰণী প্ৰচেষ্টাৰ স্মৃতিত বাসুৰ ৮ নং আৱাসিক ৰাস্তা কান্তপুকুৰ লেনৰ নাম সলনি কৰি বিশ্বকোষ লেন নামেৰে নামাকৰণ কৰে।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=UKfoHi5412UC|title=Calcutta: A Cultural and Literary History|last=Dutta|first=Krishna|date=2003|publisher=Signal Books|isbn=978-1-902669-59-5|pages=44|language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== cyaiy4y6uoxa7mmezwhki84qcyxfkot 617574 617573 2026-07-16T10:06:17Z কুমুদ ঘোষ 42738 617574 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = নগেন্দ্ৰনাথ বসু | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = Mahesh Village, [[Hooghly district|Hooghly]], [[Bengal]], British India (now [[Hooghly district|Hugli]], [[West Bengal]], [[India]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়<ref name=":5" /> কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে;<ref name=":7" /> সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।<ref name=":7" /> ==সন্মান== [[File:Nagendranath Basu Plate.jpg|thumb|নগেন্দ্ৰনাথ বসু ফলক]] তেওঁ "ৰায়চাহেব"<ref name=":7" /> আৰু "প্ৰচ্যাবিদ্যামহৰ্ণৱ" উপাধি লাভ কৰে।<ref name=":5" /> ১৯১৫ চনৰ ১৭ মাৰ্চত কলকাতা পৌৰ নিগমে বাংলা বিশ্বকোষৰ আঁৰৰ তেওঁৰ অগ্ৰণী প্ৰচেষ্টাৰ স্মৃতিত বাসুৰ ৮ নং আৱাসিক ৰাস্তা কান্তপুকুৰ লেনৰ নাম সলনি কৰি বিশ্বকোষ লেন নামেৰে নামাকৰণ কৰে।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=UKfoHi5412UC|title=Calcutta: A Cultural and Literary History|last=Dutta|first=Krishna|date=2003|publisher=Signal Books|isbn=978-1-902669-59-5|pages=44|language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== grmpw9o5ffuz17q3nt6ef3qfvwhw56x 617575 617574 2026-07-16T10:07:14Z কুমুদ ঘোষ 42738 617575 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = নগেন্দ্ৰনাথ বসু | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = মহেশ গাঁও, [[হুগলী জিলা|হুগলী]], [[বংগ]], ব্ৰিটিছ ভাৰত (বৰ্তমান [[হুগলী জিলা|হুগলী]], [[পশ্চিম বংগ]], [[ভাৰত]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[Calcutta]], [[Bengal]], British India (now [[Kolkata]], [[West Bengal]], India) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''Shabdendu Mahakosh (1884)''<br/>''Bangla Bishwakosh (1885)''<br/>''Uttarrarhiya Kayastha Kanda (1910)''<br /> ''Banger Jatiya Itihasa (1911)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়<ref name=":5" /> কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে;<ref name=":7" /> সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।<ref name=":7" /> ==সন্মান== [[File:Nagendranath Basu Plate.jpg|thumb|নগেন্দ্ৰনাথ বসু ফলক]] তেওঁ "ৰায়চাহেব"<ref name=":7" /> আৰু "প্ৰচ্যাবিদ্যামহৰ্ণৱ" উপাধি লাভ কৰে।<ref name=":5" /> ১৯১৫ চনৰ ১৭ মাৰ্চত কলকাতা পৌৰ নিগমে বাংলা বিশ্বকোষৰ আঁৰৰ তেওঁৰ অগ্ৰণী প্ৰচেষ্টাৰ স্মৃতিত বাসুৰ ৮ নং আৱাসিক ৰাস্তা কান্তপুকুৰ লেনৰ নাম সলনি কৰি বিশ্বকোষ লেন নামেৰে নামাকৰণ কৰে।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=UKfoHi5412UC|title=Calcutta: A Cultural and Literary History|last=Dutta|first=Krishna|date=2003|publisher=Signal Books|isbn=978-1-902669-59-5|pages=44|language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== fy10w2oi4alnc08jg7quz5eus9zoklb 617577 617575 2026-07-16T10:08:47Z কুমুদ ঘোষ 42738 617577 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = নগেন্দ্ৰনাথ বসু | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = মহেশ গাঁও, [[হুগলী জিলা|হুগলী]], [[বংগ]], ব্ৰিটিছ ভাৰত (বৰ্তমান [[হুগলী জিলা|হুগলী]], [[পশ্চিম বংগ]], [[ভাৰত]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[কলকাতা]], [[বংগ]], ব্ৰিটিছ ভাৰত (বৰ্তমান [[কলকাতা]], [[পশ্চিম বংগ]], ভাৰত) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''শব্দেন্দু মহাকোষ (১৮৮৪)''<br/>''বাংলা বিশ্বকোষ (১৮৮৫)''<br/>''উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০)''<br /> ''বঙ্গেৰ জাতীয় ইতিহাস (১৯১১)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়<ref name=":5" /> কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে;<ref name=":7" /> সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।<ref name=":7" /> ==সন্মান== [[File:Nagendranath Basu Plate.jpg|thumb|নগেন্দ্ৰনাথ বসু ফলক]] তেওঁ "ৰায়চাহেব"<ref name=":7" /> আৰু "প্ৰচ্যাবিদ্যামহৰ্ণৱ" উপাধি লাভ কৰে।<ref name=":5" /> ১৯১৫ চনৰ ১৭ মাৰ্চত কলকাতা পৌৰ নিগমে বাংলা বিশ্বকোষৰ আঁৰৰ তেওঁৰ অগ্ৰণী প্ৰচেষ্টাৰ স্মৃতিত বাসুৰ ৮ নং আৱাসিক ৰাস্তা কান্তপুকুৰ লেনৰ নাম সলনি কৰি বিশ্বকোষ লেন নামেৰে নামাকৰণ কৰে।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=UKfoHi5412UC|title=Calcutta: A Cultural and Literary History|last=Dutta|first=Krishna|date=2003|publisher=Signal Books|isbn=978-1-902669-59-5|pages=44|language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== 8tab0m3c5doluyqxf8anqitto8wvdhn 617578 617577 2026-07-16T10:09:17Z কুমুদ ঘোষ 42738 added [[Category:ভাৰতীয় ব্যক্তি]] using [[WP:HC|HotCat]] 617578 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = নগেন্দ্ৰনাথ বসু | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = মহেশ গাঁও, [[হুগলী জিলা|হুগলী]], [[বংগ]], ব্ৰিটিছ ভাৰত (বৰ্তমান [[হুগলী জিলা|হুগলী]], [[পশ্চিম বংগ]], [[ভাৰত]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[কলকাতা]], [[বংগ]], ব্ৰিটিছ ভাৰত (বৰ্তমান [[কলকাতা]], [[পশ্চিম বংগ]], ভাৰত) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''শব্দেন্দু মহাকোষ (১৮৮৪)''<br/>''বাংলা বিশ্বকোষ (১৮৮৫)''<br/>''উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০)''<br /> ''বঙ্গেৰ জাতীয় ইতিহাস (১৯১১)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়<ref name=":5" /> কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে;<ref name=":7" /> সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।<ref name=":7" /> ==সন্মান== [[File:Nagendranath Basu Plate.jpg|thumb|নগেন্দ্ৰনাথ বসু ফলক]] তেওঁ "ৰায়চাহেব"<ref name=":7" /> আৰু "প্ৰচ্যাবিদ্যামহৰ্ণৱ" উপাধি লাভ কৰে।<ref name=":5" /> ১৯১৫ চনৰ ১৭ মাৰ্চত কলকাতা পৌৰ নিগমে বাংলা বিশ্বকোষৰ আঁৰৰ তেওঁৰ অগ্ৰণী প্ৰচেষ্টাৰ স্মৃতিত বাসুৰ ৮ নং আৱাসিক ৰাস্তা কান্তপুকুৰ লেনৰ নাম সলনি কৰি বিশ্বকোষ লেন নামেৰে নামাকৰণ কৰে।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=UKfoHi5412UC|title=Calcutta: A Cultural and Literary History|last=Dutta|first=Krishna|date=2003|publisher=Signal Books|isbn=978-1-902669-59-5|pages=44|language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় ব্যক্তি]] m78qhyefn4un8qwqocrwt5mwfbd5h23 617579 617578 2026-07-16T10:09:46Z কুমুদ ঘোষ 42738 added [[Category:বঙালী ব্যক্তি]] using [[WP:HC|HotCat]] 617579 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = নগেন্দ্ৰনাথ বসু | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = মহেশ গাঁও, [[হুগলী জিলা|হুগলী]], [[বংগ]], ব্ৰিটিছ ভাৰত (বৰ্তমান [[হুগলী জিলা|হুগলী]], [[পশ্চিম বংগ]], [[ভাৰত]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[কলকাতা]], [[বংগ]], ব্ৰিটিছ ভাৰত (বৰ্তমান [[কলকাতা]], [[পশ্চিম বংগ]], ভাৰত) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''শব্দেন্দু মহাকোষ (১৮৮৪)''<br/>''বাংলা বিশ্বকোষ (১৮৮৫)''<br/>''উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০)''<br /> ''বঙ্গেৰ জাতীয় ইতিহাস (১৯১১)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়<ref name=":5" /> কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে;<ref name=":7" /> সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।<ref name=":7" /> ==সন্মান== [[File:Nagendranath Basu Plate.jpg|thumb|নগেন্দ্ৰনাথ বসু ফলক]] তেওঁ "ৰায়চাহেব"<ref name=":7" /> আৰু "প্ৰচ্যাবিদ্যামহৰ্ণৱ" উপাধি লাভ কৰে।<ref name=":5" /> ১৯১৫ চনৰ ১৭ মাৰ্চত কলকাতা পৌৰ নিগমে বাংলা বিশ্বকোষৰ আঁৰৰ তেওঁৰ অগ্ৰণী প্ৰচেষ্টাৰ স্মৃতিত বাসুৰ ৮ নং আৱাসিক ৰাস্তা কান্তপুকুৰ লেনৰ নাম সলনি কৰি বিশ্বকোষ লেন নামেৰে নামাকৰণ কৰে।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=UKfoHi5412UC|title=Calcutta: A Cultural and Literary History|last=Dutta|first=Krishna|date=2003|publisher=Signal Books|isbn=978-1-902669-59-5|pages=44|language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:বঙালী ব্যক্তি]] dqvg4o6m8h0hjlgnmbxbn6778rr975y 617580 617579 2026-07-16T10:10:05Z কুমুদ ঘোষ 42738 added [[Category:মৃত ব্যক্তি]] using [[WP:HC|HotCat]] 617580 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = নগেন্দ্ৰনাথ বসু | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = মহেশ গাঁও, [[হুগলী জিলা|হুগলী]], [[বংগ]], ব্ৰিটিছ ভাৰত (বৰ্তমান [[হুগলী জিলা|হুগলী]], [[পশ্চিম বংগ]], [[ভাৰত]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[কলকাতা]], [[বংগ]], ব্ৰিটিছ ভাৰত (বৰ্তমান [[কলকাতা]], [[পশ্চিম বংগ]], ভাৰত) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''শব্দেন্দু মহাকোষ (১৮৮৪)''<br/>''বাংলা বিশ্বকোষ (১৮৮৫)''<br/>''উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০)''<br /> ''বঙ্গেৰ জাতীয় ইতিহাস (১৯১১)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়<ref name=":5" /> কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে;<ref name=":7" /> সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।<ref name=":7" /> ==সন্মান== [[File:Nagendranath Basu Plate.jpg|thumb|নগেন্দ্ৰনাথ বসু ফলক]] তেওঁ "ৰায়চাহেব"<ref name=":7" /> আৰু "প্ৰচ্যাবিদ্যামহৰ্ণৱ" উপাধি লাভ কৰে।<ref name=":5" /> ১৯১৫ চনৰ ১৭ মাৰ্চত কলকাতা পৌৰ নিগমে বাংলা বিশ্বকোষৰ আঁৰৰ তেওঁৰ অগ্ৰণী প্ৰচেষ্টাৰ স্মৃতিত বাসুৰ ৮ নং আৱাসিক ৰাস্তা কান্তপুকুৰ লেনৰ নাম সলনি কৰি বিশ্বকোষ লেন নামেৰে নামাকৰণ কৰে।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=UKfoHi5412UC|title=Calcutta: A Cultural and Literary History|last=Dutta|first=Krishna|date=2003|publisher=Signal Books|isbn=978-1-902669-59-5|pages=44|language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:বঙালী ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] 2uqyelf8ppgf8gjkd7tleedi4jcz3cf 617581 617580 2026-07-16T10:10:42Z কুমুদ ঘোষ 42738 617581 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = নগেন্দ্ৰনাথ বসু | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্ৰনাথ বসু.png | alt = | caption = Nagendranath Basu c. 1930s-early 1940s | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = মহেশ গাঁও, [[হুগলী জিলা|হুগলী]], [[বংগ]], ব্ৰিটিছ ভাৰত (বৰ্তমান [[হুগলী জিলা|হুগলী]], [[পশ্চিম বংগ]], [[ভাৰত]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[কলকাতা]], [[বংগ]], ব্ৰিটিছ ভাৰত (বৰ্তমান [[কলকাতা]], [[পশ্চিম বংগ]], ভাৰত) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''শব্দেন্দু মহাকোষ (১৮৮৪)''<br/>''বাংলা বিশ্বকোষ (১৮৮৫)''<br/>''উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০)''<br /> ''বঙ্গেৰ জাতীয় ইতিহাস (১৯১১)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়<ref name=":5" /> কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে;<ref name=":7" /> সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।<ref name=":7" /> ==সন্মান== [[File:Nagendranath Basu Plate.jpg|thumb|নগেন্দ্ৰনাথ বসু ফলক]] তেওঁ "ৰায়চাহেব"<ref name=":7" /> আৰু "প্ৰচ্যাবিদ্যামহৰ্ণৱ" উপাধি লাভ কৰে।<ref name=":5" /> ১৯১৫ চনৰ ১৭ মাৰ্চত কলকাতা পৌৰ নিগমে বাংলা বিশ্বকোষৰ আঁৰৰ তেওঁৰ অগ্ৰণী প্ৰচেষ্টাৰ স্মৃতিত বাসুৰ ৮ নং আৱাসিক ৰাস্তা কান্তপুকুৰ লেনৰ নাম সলনি কৰি বিশ্বকোষ লেন নামেৰে নামাকৰণ কৰে।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=UKfoHi5412UC|title=Calcutta: A Cultural and Literary History|last=Dutta|first=Krishna|date=2003|publisher=Signal Books|isbn=978-1-902669-59-5|pages=44|language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:বঙালী ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] 8hxcx5gtewlr8wo8y004m9uop3hg9vr 617582 617581 2026-07-16T10:13:23Z কুমুদ ঘোষ 42738 617582 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates|date=May 2025}} {{Use Indian English|date=January 2019}} {{Infobox person | name = নগেন্দ্ৰনাথ বসু | image = Nagendranath Basu (b.1866)- নগেন্দ্রনাথ বসু.png | alt = | caption = নগেন্দ্ৰনাথ বসু ১৯৩০ চন-১৯৪০ চনৰ আৰম্ভণিত | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1866|07|06|df=y}} | birth_place = মহেশ গাঁও, [[হুগলী জিলা|হুগলী]], [[বংগ]], ব্ৰিটিছ ভাৰত (বৰ্তমান [[হুগলী জিলা|হুগলী]], [[পশ্চিম বংগ]], [[ভাৰত]]) | death_date = {{Death date and age|df=yes|1938|10|11|1866|07|06}} | death_place = [[কলকাতা]], [[বংগ]], ব্ৰিটিছ ভাৰত (বৰ্তমান [[কলকাতা]], [[পশ্চিম বংগ]], ভাৰত) | other_names = | occupation = ·[[Encyclopedia|বিশ্বকোষবিদ]]<br/>·[[প্ৰত্নতত্ত্ববিদ]]<br/>·[[কৰ্মী]]<br/>·[[ঐতিহাসিক]] | years_active = | known_for = | notable_works = ''শব্দেন্দু মহাকোষ (১৮৮৪)''<br/>''বাংলা বিশ্বকোষ (১৮৮৫)''<br/>''উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০)''<br /> ''বঙ্গেৰ জাতীয় ইতিহাস (১৯১১)'' }} '''নগেন্দ্ৰনাথ বসু''' ({{lang-en|Nagendranath Basu}}; ৬ জুলাই ১৮৬৬ – ১১ অক্টোবৰ ১৯৩৮) এজন বাংলা ভাষাৰ<ref name=":0">{{Cite encyclopedia|title=Basu, Nagendranath|encyclopedia=[[Banglapedia]]|url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Basu,_Nagendranath|first=Dulal|last=Bhowmik}}</ref><ref name=":4" /><ref name=":8">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/32088|title=Cultural Constellations, Place-Making and Ethnicity in Eastern India, c. 1850-1927|last=Gupta|first=Swarupa|date=2018-01-01|publisher=Brill|isbn=978-90-04-34976-6|language=en|url-access=subscription}}</ref>বিশ্বকোষবিদ, পুৰাতত্ত্ববিদ, জাতীয়তাবাদী সমাজ ইতিহাসবিদ আৰু কায়স্থ কৰ্মী আছিল।<ref name="Ghosh 336–355">{{cite journal | last=Ghosh | first=Nabaparna | title=INHERITING caste: the judicial construction of Bengali Kayastha caste identity in inheritance settlements in colonial Calcutta | journal=South Asian History and Culture | volume=14 | issue=3 | date=2023-07-03 | issn=1947-2498 | doi=10.1080/19472498.2022.2095597 | pages=336–355}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন== বেংগল প্ৰেছিডেন্সীৰ হুগলী জিলাত অৱস্থিত মহেশ গাঁৱত নগেন্দ্ৰনাথৰ জন্ম হৈছিল।<ref name=":2" /> এক বাঙালী কায়স্থ পৰিয়ালত তেখেতৰ জন্ম৷ তেখেত আশুতোষ দেৱৰ ভগ্নী তাৰিনিৰ প্ৰপৌত্ৰ আছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chakravarty|first=Ishita|date=2019-10-01|title=Owners, creditors and traders: Women in late colonial Calcutta|journal=The Indian Economic & Social History Review|language=en|volume=56|issue=4|pages=427–456|doi=10.1177/0019464619873800|s2cid=210540783|issn=0019-4646}}</ref> ==কায়স্থ সভা== ১৯০২ চনত বসুৱে কায়স্থ সভা প্ৰতিষ্ঠা কৰে। বসুৱে কায়স্থ পত্ৰিকাৰ বাবে লিখিছিল, ই সংস্থাৰ মুখপত্ৰ আছিল আৰু তাত তেওঁ কায়স্থ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল যাৰ অৰ্থ হৈছে চাৰিটা সৰু সৰু এককৰে গঠিত বৈচিত্ৰ্যময় জাতি।<ref name="Ghosh 336–355"/> == কেৰিয়াৰ == === পুৰাতত্ত্ব আৰু সংগ্ৰাহক === নগেন্দ্ৰনাথ উৰিষ্যা চৰকাৰৰ ময়ুৰভঞ্জ জিলাৰ এজন চৰকাৰী জৰীপকাৰী আছিল,<ref name=":7" /> আৰু তেওঁ প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশিষ্টসমূহ পৰীক্ষা কৰিবলৈ বহু ভ্ৰমণ কৰিছিল, অসংখ্য ভাস্কৰ্য্য, মুদ্ৰা আৰু শিলালিপি সংকলন কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":6">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=XFzjSSnT5NUC |title=Monuments, Objects, Histories, Institutions of Art in Colonial and Post-Colonial India|last=Guha-Thakurta |first=Tapati |publisher=Columbia University Press|year=2004|isbn=978-0-231-50351-8|location=New York|pages=124–25|language=en |chapter=Between the nation and the region: The locations of a Bengali archaeologist|doi=10.7312/guha12998-006|jstor=10.7312/guha12998.9}}</ref> এই অভিযানসমূহৰ অধিকাংশই স্ব-পুঁজিৰে চলিছিল আৰু সংগ্ৰহসমূহ বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদক দান কৰা হৈছিল।<ref name=":6" /> তেখেতৰ বাংলা, সংস্কৃত আৰু উড়িয়া ভাষাৰ প্ৰাচীন পাণ্ডুলিপি (পুথি‍)ৰ বিপুল সংগ্ৰহ আছিল, তেখেতে সেইবোৰৰ বেছিভাগেই ৰাজপথৰ বিক্ৰেতাৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ বাংলা বিভাগত পুথিভঁৰাল আৰম্ভ কৰিবলৈ সুবিধা কৰি দিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=rrF5DwAAQBAJ|title=Print and Publishing in Colonial Bengal: The Journey of Bidyasundar|last=Roy|first=Tapti|date=2018-11-13|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-0-429-67351-1|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Bose|first=Neilesh|date=2014-04-03|title=Remapping Muslim literary culture: folklore, Bulbul, and world-making in late colonial Bengal|journal=South Asian History and Culture|volume=5|issue=2|pages=214|doi=10.1080/19472498.2014.883759|s2cid=144553041|issn=1947-2498}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Ghosh|first=Anindita|date=2016-08-01|title=Cheap Books, 'Bad' Books: Contesting Print-Cultures in Colonial Bengal|journal=South Asia Research|language=en|volume=18|issue=2|pages=181|doi=10.1177/026272809801800204|s2cid=144629291}}</ref> === সাহিত্য === কবিতা আৰু উপন্যাসেৰে সাহিত্যিক জীৱন আৰম্ভ কৰা বসু অতি সোনকালেই সম্পাদনাৰ লগত ব্যাপকভাৱে জড়িত হৈ পৰে।<ref name=":0" /> ==== সম্পাদক ==== ===== জাৰ্নেল ===== বসুৱে একাধিক আলোচনী সম্পাদনা কৰিছিল — স্থানীয় ভাষাৰ মাহেকীয়া কাকত তপস্বিনী আৰু ভাৰত, সাহিত্য পৰিষদ পত্ৰিকা, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ মুখপত্ৰ আৰু কায়স্থ, কায়স্থ সভা (যিখন তেখেতে‍ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল)ৰ প্ৰকাশ।<ref name=":0" /> ===== কিতাপ আৰু পাঠ্যগ্ৰন্থ ===== তেওঁ একাধিক সমসাময়িক বাংলা লেখকৰ সম্পাদক হিচাপেও কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল আৰু অসংখ্য মধ্যযুগৰ বাংলা শাস্ত্ৰীয় গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিছিল — জয়নন্দৰ চৈতন্য মংগলা, ৰঘুনাথ ভাগৱত আচাৰ্যৰ কৃষ্ণ প্ৰেম তৰংগিনী, বঙ্গীয় সাহিত্য পৰিষদৰ জৰিয়তে কাশী-পৰিক্ৰামা ইত্যাদি।<ref name=":2">[https://books.google.com/books?id=QVOFAAAAQBAJ Historical Dictionary of the Bengalis], Kunal Chakrabarti, Shubhra Chakrabarti, Scarecrow Press, 2013, p. 83</ref><ref name=":0" /> নগেন্দ্ৰনাথক পাঠ্যপুথি সমিতিলৈও মনোনীত কৰা হৈছিল৷<ref name=":7" /> =====''বাংলা বিশ্বকোষ''===== ১৯ শতিকাৰ শেষৰ ফালে বসুৱে বাংলা বিশ্বকোষৰ সংকলনকাৰী হিচাপে ব্যাপক স্বীকৃতি লাভ কৰে<ref name=":0" />, যিটো বাংলা ভাষাৰ (সেই সময়ত) অন্যতম সম্পূৰ্ণ বিশ্বকোষ আছিল।<ref name=":1" /> বাংলা বিশ্বকোষৰ প্ৰথম খণ্ডটো ১৮৮৭ চনত ত্ৰ‍ৈলোক্যনাথ মুখোপাধ্যায়ে (আৰু তেওঁৰ ভাতৃ ৰঙ্গলালে) সংকলন কৰিছিল; কিন্তু তাৰ পাছৰ সকলো খণ্ড নগেন্দ্ৰনাথে সংকলন আৰু প্ৰকাশ কৰিছিল, যিটোত তেখেত ১৮৮৮ চনৰ পৰা ১৯১১ চনত ২২ সংখ্যক (আৰু শেষ) খণ্ড প্ৰকাশ হোৱালৈকে জডি়ত হৈ‍ আছিল।<ref name=":1" /> ১৯১৬ চনৰ পৰা ১৯৩১ চনলৈকে নগেন্দ্ৰনাথে হিন্দী ভাষাত ২৪ খণ্ডৰ এক অনুবাদ সংকলন কৰি প্ৰকাশ কৰে।<ref name=":1" /> ১৯৩৩ চনৰ পৰা তেখেত দ্বিতীয়টো হিন্দী সংস্কৰণ সংকলনত মনোনিৱেশ কৰে; কিন্তু তেখেতৰ মৃত্যুৰ আগতে মাত্ৰ চাৰিটা খণ্ডহে প্ৰকাশ পাইছিল আৰু প্ৰকল্পটো এতিয়াও অসম্পূৰ্ণ হৈ আছে।<ref name=":1">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC|title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti|last=Datta|first=Amaresh|date=1988|publisher=Sahitya Akademi|isbn=978-81-260-1194-0|pages=1162|language=en}}</ref> =====''বংগেৰ জাতীয় ইতিহাস''===== বহু খণ্ডৰ এই গ্ৰন্থখন কুলাপাঞ্জিকাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল — ই বিশিষ্ট পৰিয়ালৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাস, আৰু তেতিয়াৰ পৰাই ইয়াক মেগনাম অপাছ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।<ref name=":3" /><ref name=":4">{{Cite journal|last=Majumdar|first=Rochona|date=November 2004|title=Looking for Brides and Grooms: Ghataks, Matrimnials, and the Marriage Market in Colonial Calcutts, circa 1875–1940|journal=The Journal of Asian Studies|language=en|volume=63|issue=4|pages=911–935|doi=10.1017/S0021911804002360|issn=1752-0401|jstor=4133195|s2cid=162654406}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://www.oxfordscholarship.com/view/10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001/acprof-9780199468232-chapter-3|title=Promises and Politics of a New Nation: 1912–25|last=Ghosh|first=Semanti|date=2016-11-17|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-908738-9|language=en-US|doi=10.1093/acprof:oso/9780199468232.001.0001}}</ref> ১৯১১ চনৰ পৰা ১৯৩৩ চনলৈকে ইয়াক ক্ৰমাগতভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছিল।<ref name=":3">{{Cite journal|last=Chatterjee|first=Kumkum|date=2005-12-01|title=The King of Controversy: History and Nation-Making in Late Colonial India|journal=The American Historical Review|language=en|volume=110|issue=5|pages=1454–1475|doi=10.1086/ahr.110.5.1454|issn=0002-8762|jstor=10.1086/ahr.110.5.1454|doi-access=free}}</ref> বসুৱে দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ ঘটক (মেচমেকাৰ)ৰ পৰা এই কুলাপাঞ্জিকাসমূহ গোটাইছিল, যিয়ে বাঙালী সমাজত পেছাদাৰী বংশাৱলীবিদ হিচাপে উচ্চ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল (সমাজৰ মৰ্যাদাৰ বিবাদৰ মধ্যস্থতা কৰাৰ পৰিসৰলৈকে) আৰু ফলপ্ৰসূভাৱে সামাজিক স্মৃতিৰ আহিলা হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name=":4" /><ref name=":7" /> তেওঁৰ ৰচনাৰ উৎস সামগ্ৰীৰ ঐতিহাসিকতাক সমসাময়িক পেছাদাৰী ইতিহাসবিদসকলৰ গৰিষ্ঠসংখ্যকে প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছিল য'ত আছিল অক্ষয় কুমাৰ মৈত্ৰেয়, ৰামপ্ৰসাদ চন্দ, আৰ চি মজুমদাৰ, আৰ ডি বেনাৰ্জী আৰু অন্যান্য যুক্তিবাদী-ধনাত্মকবাদী চিন্তাধাৰাৰ অন্তৰ্গত লোকসকল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite journal|last=Chakrabarty|first=Dipesh|date=2004-04-01|title=Reviews|journal=Postcolonial Studies|volume=7|issue=1|pages=127|doi=10.1080/1368879042000210630|s2cid=219728597|issn=1368-8790}}</ref> কাহিনীবোৰ কেৱল জাতি ভিত্তিক সুকীয়া ছাপ থকা আৱেগিক পদ্যই নহয়, ইটোৱে সিটোৰ লগত প্ৰায়ে বিৰোধিতা কৰিছিল, তাৰিখ নিৰ্ণয়ৰ ভুলৰ সন্মুখীন হৈছিল আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক প্ৰমাণৰ দ্বাৰাও সমৰ্থন কৰিব পৰা হোৱা নাছিল।<ref name=":3" /><ref name=":5">{{Cite journal|last=Chakravarti|first=Bisweswar|title=Raja Ganesa—A Myth|date=1955|journal=Proceedings of the Indian History Congress|volume=18|pages=159|issn=2249-1937|jstor=44137373}}</ref> কিন্তু বসু আৰু আনসকলে ৰোমান্টিক নেটিভিষ্ট স্কুল অনুসৰণ কৰিছিল আৰু সেইবোৰক থলুৱা সামাজিক ইতিহাসৰ এক ভঁৰাল হিচাপে গণ্য কৰিছিল, য’ত ইতিহাসৰ অৰ্থ কেৱল বংশ শাসক আৰু ৰাষ্ট্ৰৰ ৰৈখিক কালক্ৰম নহয় বৰঞ্চ স্থানীয় জাতি-সমাজ (সমাজা)ৰ নিজস্ব পৌৰাণিক কাহিনী, পৰম্পৰা আৰু বস্তুগত কৃতিত্বৰ সম্পূৰ্ণতাহে, যিটো জনসাধাৰণৰ অভিজ্ঞতা আৰু কুলাপাঞ্জিকাত প্ৰতিফলিত হয়।<ref name=":3" /> বিভিন্ন কুলাপাঞ্জিকাৰ পৰা পোৱা সামগ্ৰীসমূহ আত্মসাৎ কৰি বহল বাঙালী সমাজৰ ইতিহাস গঠন কৰা হৈছিল।<ref name=":7">{{Cite book|url=https://brill.com/view/title/15737|title=Notions of Nationhood in Bengal: Perspectives on Samaj, c. 1867-1905|last=Gupta|first=Swarupa|date=2009-06-24|publisher=[[Brill Publishers|Brill]]|isbn=978-90-474-2958-6|language=en|url-access=subscription}}</ref> ===== অন্যান্য সমাজ ইতিহাস ===== বসুৱে বিভিন্ন স্থানীয় জাতি-সমাজৰ বংশাৱলীৰ ইতিহাসক একত্ৰিত কৰি উত্তৰ ৰহৰ (উত্তৰ বংগৰ এটা ভৌগোলিক অঞ্চল) উপ-আঞ্চলিক ইতিহাস উত্তৰৰহিয়া কায়স্থ কাণ্ড (১৯১০) লিখিছিল।<ref name=":7" /> বৰ্ধমান আৰু কামৰূপৰ আঞ্চলিক ইতিহাসৰ ওপৰত এটা খণ্ডও একে ধৰণেৰে প্ৰস্তুত কৰা হৈছিল।<ref name=":7" /><ref name=":8" />স্থানীয় অভিজাত, ৰাজহ আৰু জমিদাৰসকলে বিভিন্ন ৰূপত তেওঁক পৃষ্ঠপোষকতা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name=":7" /> ====সানমিহলি==== বসুৱে বংগৰ সংগীত ঐতিহ্যৰ বিষয়ে‍ বহুকেইটা খণ্ড ৰচনা আৰু সম্পাদনা কৰিছিল।<ref>{{Cite journal|last=Chaudhuri|first=Narayan|date=1973|title=Musical Literature of Bengal|journal=Indian Literature|volume=16|issue=1/2|pages=14–27|issn=0019-5804|jstor=24157426}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Williams|first=Richard David|date=2016-12-28|title=Music, Lyrics, and the Bengali Book: Hindustani Musicology in Calcutta, 1818–1905|url=https://muse.jhu.edu/article/642689|journal=Music and Letters|language=en|volume=97|issue=3|pages=465–495|doi=10.1093/ml/gcw071|s2cid=102338324|issn=1477-4631|url-access=|doi-access=free}}</ref> ==অভিযোগ== বসুৰ ঐতিহাসিক পদ্ধতিক প্ৰত্যাহ্বান জনোৱা হৈছে। ভাৰতত মুছলমান শাসনৰ প্ৰতি তেওঁৰ প্ৰবল বিদ্বেষ আৰু তেতিয়াৰ প্ৰচলিত জাতিগত স্তৰক সামাজিক ব্যৱস্থা হিচাপে কঠোৰভাৱে গ্ৰহণ কৰাৰ বাবে‍ তেওঁৰ ব্যাখ্যাসমূহ এতিয়া প্ৰশ্নবোধক নিৰ্ভৰযোগ্য বুলি ধৰা হৈছে।<ref name=":7" /><ref>{{Cite journal|date=2015-06-05|title=Kayasthas of Bengal|url=https://www.epw.in/journal/2017/47/special-articles/kayasthas-bengal.html|journal=[[Economic and Political Weekly]]|language=en|volume=52|issue=47|pages=7–8|url-access=subscription}}</ref> প্ৰজিত বিহাৰী মুখাৰ্জীয়েও তেওঁক এজন নিষ্ঠাৱান কায়স্থ প্ৰচাৰক বুলি অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে।<ref>{{Cite book |last=Mukharji |first=Projit Bihari |url= |title=Doctoring Traditions: Ayurveda, Small Technologies, and Braided Sciences |date=2016-10-14 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-38313-2 |pages=47 |language=en}}</ref> তেওঁৰ কুলাপাঞ্জিকাক প্ৰামাণিক উৎস(সমূহ) হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটোৱে কেৱল অবিশ্বাস্যতাৰ দিশসমূহৰ প্ৰৱৰ্তন কৰাই নহয়<ref name=":5" /> কিন্তু পৃথিৱীৰ প্ৰতি সবৰ্ণ দৃষ্টিভংগীও সমৰ্থন কৰিছে;<ref name=":7" /> সম্পূৰ্ণ মিথ, কিংবদন্তি আৰু জনপ্ৰিয় কল্পনা (বিশেষকৈ আৰ্য্যসকলৰ মহত্ত্বৰ বিষয়ে আৰু আৰ্য বৈশিষ্ট্যৰ সৈতে মিল থকা এক প্যান-বাঙালী পৰিচয়) তেওঁৰ ৰচনাসমূহত সঘনাই ব্যপ্ত।<ref name=":7" /> ==সন্মান== [[File:Nagendranath Basu Plate.jpg|thumb|নগেন্দ্ৰনাথ বসু ফলক]] তেওঁ "ৰায়চাহেব"<ref name=":7" /> আৰু "প্ৰচ্যাবিদ্যামহৰ্ণৱ" উপাধি লাভ কৰে।<ref name=":5" /> ১৯১৫ চনৰ ১৭ মাৰ্চত কলকাতা পৌৰ নিগমে বাংলা বিশ্বকোষৰ আঁৰৰ তেওঁৰ অগ্ৰণী প্ৰচেষ্টাৰ স্মৃতিত বাসুৰ ৮ নং আৱাসিক ৰাস্তা কান্তপুকুৰ লেনৰ নাম সলনি কৰি বিশ্বকোষ লেন নামেৰে নামাকৰণ কৰে।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=UKfoHi5412UC|title=Calcutta: A Cultural and Literary History|last=Dutta|first=Krishna|date=2003|publisher=Signal Books|isbn=978-1-902669-59-5|pages=44|language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:বঙালী ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] 71mvoglce9uxsb5gbhvgs0sdlfrolpz মেথোন কোঁৱৰ 0 137992 617284 2026-07-15T14:15:49Z Pranamikaadhikary 27435 নতুন পৃষ্ঠা: '''মেথোন কোঁৱৰ''' ওৰফে মেথোন ওজা গোলাঘাটৰ সৰুপথাৰ অঞ্চলৰ এগৰাকী লোকশিল্পী আছিল। তেওঁ এগৰাকী স্বাধীনতা সংগ্ৰামীও আছিল। 617284 wikitext text/x-wiki '''মেথোন কোঁৱৰ''' ওৰফে মেথোন ওজা গোলাঘাটৰ সৰুপথাৰ অঞ্চলৰ এগৰাকী লোকশিল্পী আছিল। তেওঁ এগৰাকী স্বাধীনতা সংগ্ৰামীও আছিল। fv803o6ztfnvjsdqjb3o2o2m7gfbfke 617287 617284 2026-07-15T14:21:05Z Pranamikaadhikary 27435 617287 wikitext text/x-wiki '''মেথোন কোঁৱৰ''' ওৰফে মেথোন ওজা গোলাঘাটৰ সৰুপথাৰ অঞ্চলৰ এগৰাকী লোকশিল্পী আছিল। তেওঁ এগৰাকী স্বাধীনতা সংগ্ৰামীও আছিল। ==পৰিচয়== গোলাঘাট জিলাৰ সৰুপথাৰৰ বালিজান গাঁৱত মেথোন কোঁৱৰৰ জন্ম হয় ১৯১৩ চনত। তেওঁ বিয়াল্লিছৰ শ্বহীদ [[কুশল কোঁৱৰ]]ৰ পৰিয়ালৰ লোক আছিল। আনুষ্ঠানিক শিক্ষ পঞ্চম মানলৈ। পৰিয়ালৰ জীৱিকাৰ মূল উপায় আছিল কৃষি। ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনত ভাগ লৈ তেওঁ কাৰাবাস খাটিবলগীয়া হৈছিল। কাৰাবাসৰ সময়ত তেওঁ ঢোলবাদনেৰে সকলোকে মুগ্ধ কৰিছিল আৰু বৃটিছ বিষয়া হামফ্ৰে চাহাবে তেওঁক মুকলি কৰি দিছিল। ==তথ্যসূত্ৰ== mpgl9q2t3ifv3i5wxsztr1g5das9j02 617288 617287 2026-07-15T14:24:25Z Pranamikaadhikary 27435 /* পৰিচয় */ 617288 wikitext text/x-wiki '''মেথোন কোঁৱৰ''' ওৰফে মেথোন ওজা গোলাঘাটৰ সৰুপথাৰ অঞ্চলৰ এগৰাকী লোকশিল্পী আছিল। তেওঁ এগৰাকী স্বাধীনতা সংগ্ৰামীও আছিল। ==পৰিচয়== গোলাঘাট জিলাৰ সৰুপথাৰৰ বালিজান গাঁৱত মেথোন কোঁৱৰৰ জন্ম হয় ১৯১৩ চনত। তেওঁ বিয়াল্লিছৰ শ্বহীদ [[কুশল কোঁৱৰ]]ৰ পৰিয়ালৰ লোক আছিল। আনুষ্ঠানিক শিক্ষ পঞ্চম মানলৈ। পৰিয়ালৰ জীৱিকাৰ মূল উপায় আছিল কৃষি। ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনত ভাগ লৈ তেওঁ কাৰাবাস খাটিবলগীয়া হৈছিল। কাৰাবাসৰ সময়ত তেওঁ ঢোলবাদনেৰে সকলোকে মুগ্ধ কৰিছিল আৰু বৃটিছ বিষয়া হামফ্ৰে চাহাবে তেওঁক মুকলি কৰি দিছিল। অসম চৰকাৰে মৰণোত্তৰভাবে তেওঁ “শিল্পী পেন্সন’’ প্ৰদান কৰে। গোটেই জীৱন দাৰিদ্ৰ্যতাৰ লগত যুঁজিও ঢোলৰ চৰ্চা কৰি যোৱা মেথোন ওজাৰ ২২ জানুৱাৰী ১৯৮২ চনত ৭০ বছৰ বয়সত তেওঁৰ মৃত্যু হয়। ==তথ্যসূত্ৰ== 87xkimezhpmnrgqtfeq5hfxjb7pcf55 617289 617288 2026-07-15T14:26:54Z Pranamikaadhikary 27435 /* পৰিচয় */ (edited with [[User:ProveIt_GT|ProveIt]]) 617289 wikitext text/x-wiki '''মেথোন কোঁৱৰ''' ওৰফে মেথোন ওজা গোলাঘাটৰ সৰুপথাৰ অঞ্চলৰ এগৰাকী লোকশিল্পী আছিল। তেওঁ এগৰাকী স্বাধীনতা সংগ্ৰামীও আছিল। ==পৰিচয়== গোলাঘাট জিলাৰ সৰুপথাৰৰ বালিজান গাঁৱত মেথোন কোঁৱৰৰ জন্ম হয় ১৯১৩ চনত। তেওঁ বিয়াল্লিছৰ শ্বহীদ [[কুশল কোঁৱৰ]]ৰ পৰিয়ালৰ লোক আছিল। আনুষ্ঠানিক শিক্ষ পঞ্চম মানলৈ। পৰিয়ালৰ জীৱিকাৰ মূল উপায় আছিল কৃষি। ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনত ভাগ লৈ তেওঁ কাৰাবাস খাটিবলগীয়া হৈছিল। কাৰাবাসৰ সময়ত তেওঁ ঢোলবাদনেৰে সকলোকে মুগ্ধ কৰিছিল আৰু বৃটিছ বিষয়া হামফ্ৰে চাহাবে তেওঁক মুকলি কৰি দিছিল। অসম চৰকাৰে মৰণোত্তৰভাবে তেওঁ “শিল্পী পেন্সন’’ প্ৰদান কৰে। গোটেই জীৱন দাৰিদ্ৰ্যতাৰ লগত যুঁজিও ঢোলৰ চৰ্চা কৰি যোৱা মেথোন ওজাৰ ২২ জানুৱাৰী ১৯৮২ চনত ৭০ বছৰ বয়সত তেওঁৰ মৃত্যু হয়।<ref name="মে">{{cite web | url=https://www.etvbharat.com/as/entertainment/methun-konwar-known-as-methun-oja-memorial-day-all-about-the-musician-from-assam-who-made-dhol-his-life-assam-news-ass26012203695 | title=বৃটিছ কাৰাগাৰত ঢোল বজোৱা প্ৰতিভা দেখি বৃটিছ বিষয়াই মুক্তি দিছিল এগৰাকী ওজাক | accessdate=15 July 2026}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== 5ukcq13xmvnwftiuf2xsdw1ade5f55x 617290 617289 2026-07-15T14:30:31Z Pranamikaadhikary 27435 617290 wikitext text/x-wiki '''মেথোন কোঁৱৰ''' ওৰফে মেথোন ওজা গোলাঘাটৰ সৰুপথাৰৰ গন্ধকৰৈ গাঁৱৰ বালিজানৰ এগৰাকী লোকশিল্পী আছিল। তেওঁ এগৰাকী স্বাধীনতা সংগ্ৰামীও আছিল। ==পৰিচয়== গোলাঘাট জিলাৰ সৰুপথাৰৰ বালিজান গাঁৱত মেথোন কোঁৱৰৰ জন্ম হয় ১৯১৩ চনত। তেওঁ বিয়াল্লিছৰ শ্বহীদ [[কুশল কোঁৱৰ]]ৰ পৰিয়ালৰ লোক আছিল। আনুষ্ঠানিক শিক্ষ পঞ্চম মানলৈ। পৰিয়ালৰ জীৱিকাৰ মূল উপায় আছিল কৃষি। ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনত ভাগ লৈ তেওঁ কাৰাবাস খাটিবলগীয়া হৈছিল। কাৰাবাসৰ সময়ত তেওঁ ঢোলবাদনেৰে সকলোকে মুগ্ধ কৰিছিল আৰু বৃটিছ বিষয়া হামফ্ৰে চাহাবে তেওঁক মুকলি কৰি দিছিল। অসম চৰকাৰে মৰণোত্তৰভাবে তেওঁ “শিল্পী পেন্সন’’ প্ৰদান কৰে। গোটেই জীৱন দাৰিদ্ৰ্যতাৰ লগত যুঁজিও ঢোলৰ চৰ্চা কৰি যোৱা মেথোন ওজাৰ ২২ জানুৱাৰী ১৯৮২ চনত ৭০ বছৰ বয়সত তেওঁৰ মৃত্যু হয়।<ref name="মে">{{cite web | url=https://www.etvbharat.com/as/entertainment/methun-konwar-known-as-methun-oja-memorial-day-all-about-the-musician-from-assam-who-made-dhol-his-life-assam-news-ass26012203695 | title=বৃটিছ কাৰাগাৰত ঢোল বজোৱা প্ৰতিভা দেখি বৃটিছ বিষয়াই মুক্তি দিছিল এগৰাকী ওজাক | accessdate=15 July 2026}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== c2467iy9ziu2s92hwrjc3l70bpyatqu 617291 617290 2026-07-15T14:31:17Z Pranamikaadhikary 27435 +[[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]]; +[[শ্ৰেণী:স্বাধীনতা সংগ্ৰামী]]; +[[শ্ৰেণী:লোকশিল্পী]]; +[[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] using [[WP:HC|HotCat]] 617291 wikitext text/x-wiki '''মেথোন কোঁৱৰ''' ওৰফে মেথোন ওজা গোলাঘাটৰ সৰুপথাৰৰ গন্ধকৰৈ গাঁৱৰ বালিজানৰ এগৰাকী লোকশিল্পী আছিল। তেওঁ এগৰাকী স্বাধীনতা সংগ্ৰামীও আছিল। ==পৰিচয়== গোলাঘাট জিলাৰ সৰুপথাৰৰ বালিজান গাঁৱত মেথোন কোঁৱৰৰ জন্ম হয় ১৯১৩ চনত। তেওঁ বিয়াল্লিছৰ শ্বহীদ [[কুশল কোঁৱৰ]]ৰ পৰিয়ালৰ লোক আছিল। আনুষ্ঠানিক শিক্ষ পঞ্চম মানলৈ। পৰিয়ালৰ জীৱিকাৰ মূল উপায় আছিল কৃষি। ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনত ভাগ লৈ তেওঁ কাৰাবাস খাটিবলগীয়া হৈছিল। কাৰাবাসৰ সময়ত তেওঁ ঢোলবাদনেৰে সকলোকে মুগ্ধ কৰিছিল আৰু বৃটিছ বিষয়া হামফ্ৰে চাহাবে তেওঁক মুকলি কৰি দিছিল। অসম চৰকাৰে মৰণোত্তৰভাবে তেওঁ “শিল্পী পেন্সন’’ প্ৰদান কৰে। গোটেই জীৱন দাৰিদ্ৰ্যতাৰ লগত যুঁজিও ঢোলৰ চৰ্চা কৰি যোৱা মেথোন ওজাৰ ২২ জানুৱাৰী ১৯৮২ চনত ৭০ বছৰ বয়সত তেওঁৰ মৃত্যু হয়।<ref name="মে">{{cite web | url=https://www.etvbharat.com/as/entertainment/methun-konwar-known-as-methun-oja-memorial-day-all-about-the-musician-from-assam-who-made-dhol-his-life-assam-news-ass26012203695 | title=বৃটিছ কাৰাগাৰত ঢোল বজোৱা প্ৰতিভা দেখি বৃটিছ বিষয়াই মুক্তি দিছিল এগৰাকী ওজাক | accessdate=15 July 2026}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:স্বাধীনতা সংগ্ৰামী]] [[শ্ৰেণী:লোকশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] 6v6okcaf812x8qxp99nc0ei9w0lsojs 617292 617291 2026-07-15T14:46:42Z Pranamikaadhikary 27435 617292 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = মেথোন কোঁৱৰ | image = | birth_place = বালিজান, সৰুপথাৰ, গোলাঘাট, অসম | birth_date= ১৯১৩ চন | death_date= ১৯৮২ চন, ২২ জানুৱাৰী | death_place | education = | occupation = লোকশিল্পী,ঢোলবাদন | spouse = | alies = মেথোন ওজা | website = }} '''মেথোন কোঁৱৰ''' ওৰফে মেথোন ওজা গোলাঘাটৰ সৰুপথাৰৰ গন্ধকৰৈ গাঁৱৰ বালিজানৰ এগৰাকী লোকশিল্পী আছিল। তেওঁ এগৰাকী স্বাধীনতা সংগ্ৰামীও আছিল। ==পৰিচয়== গোলাঘাট জিলাৰ সৰুপথাৰৰ বালিজান গাঁৱত মেথোন কোঁৱৰৰ জন্ম হয় ১৯১৩ চনত। তেওঁ বিয়াল্লিছৰ শ্বহীদ [[কুশল কোঁৱৰ]]ৰ পৰিয়ালৰ লোক আছিল। আনুষ্ঠানিক শিক্ষ পঞ্চম মানলৈ। পৰিয়ালৰ জীৱিকাৰ মূল উপায় আছিল কৃষি। ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনত ভাগ লৈ তেওঁ কাৰাবাস খাটিবলগীয়া হৈছিল। কাৰাবাসৰ সময়ত তেওঁ ঢোলবাদনেৰে সকলোকে মুগ্ধ কৰিছিল আৰু বৃটিছ বিষয়া হামফ্ৰে চাহাবে তেওঁক মুকলি কৰি দিছিল। অসম চৰকাৰে মৰণোত্তৰভাবে তেওঁ “শিল্পী পেন্সন’’ প্ৰদান কৰে। গোটেই জীৱন দাৰিদ্ৰ্যতাৰ লগত যুঁজিও ঢোলৰ চৰ্চা কৰি যোৱা মেথোন ওজাৰ ২২ জানুৱাৰী ১৯৮২ চনত ৭০ বছৰ বয়সত তেওঁৰ মৃত্যু হয়।<ref name="মে">{{cite web | url=https://www.etvbharat.com/as/entertainment/methun-konwar-known-as-methun-oja-memorial-day-all-about-the-musician-from-assam-who-made-dhol-his-life-assam-news-ass26012203695 | title=বৃটিছ কাৰাগাৰত ঢোল বজোৱা প্ৰতিভা দেখি বৃটিছ বিষয়াই মুক্তি দিছিল এগৰাকী ওজাক | accessdate=15 July 2026}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:স্বাধীনতা সংগ্ৰামী]] [[শ্ৰেণী:লোকশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] tq6c4w5u504ax5wiisafn0msj5222bk শিলচৰ বিধানসভা সমষ্টি 0 137994 617350 2026-07-15T17:25:31Z ManjurKhan 18997 নতুন পৃষ্ঠা সৃষ্টি হ'ল। 617350 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = শিলচৰ | type = SLA | constituency_no = ১১৮ | map_image = Silchar Assembly constituency map 2023.svg | map_caption = | state = [[অসম]] | division = [[বৰাক উপত্যকা সংমণ্ডল|বৰাক উপত্যকা]] | loksabha_cons = [[শিলচৰ লোকসভা সমষ্টি|শিলচৰ]] | district = [[কাছাৰ জিলা|কাছাৰ]] | established = ১৯৫১ | reservation = নাই | mla = ড° ৰাজদীপ ৰয় | party = {{Party index link|Bharatiya Janata Party}} | alliance = {{Party index link|National Democratic Alliance}} | latest_election_year = [[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৬]] | electors = }} '''শিলচৰ বিধানসভা সমষ্টি''' (ইংৰাজী: Silchar Assembly constituency) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[অসম]] ৰাজ্যৰ ১২৬ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ ভিতৰত অন্যতম। ১৯৫১ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। ২০২৩ চনৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ প্ৰক্ৰিয়াৰ পিছতেও কাছাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত এই সমষ্টিটো ১১৮ নম্বৰ সমষ্টি হিচাপে বাহাল ৰখা হয়। এই সমষ্টিটো [[কাছাৰ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[শিলচৰ লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ হিচাপে চিহ্নিত। সমষ্টিটো কোনো শ্ৰেণীৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত নহয় (অৰ্থাৎ সাধাৰণ শ্ৰেণীৰ)। {{Pie chart|caption=শিলচৰ বিধানসভা সমষ্টিৰ আটাইতকৈ সফল দলসমূহ|other=অন্যান্য (১৭%)|value1=41.2|label1=[[Bharatiya Janata Party|'''ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী''' (৭ বাৰ)]]|color1={{party color|Bharatiya Janata Party}}|value2=41.2|label2=[[Indian National Congress|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৭ বাৰ)]]|color2={{party color|Indian National Congress}}|value3=11.8|label3=[[Independent politician|'''স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী''' (২ বাৰ)]]|color3={{party color|Independent}}|value4=5.88|label4=[[Communist Party of India (Marxist)|'''ভাৰতীয় কমিউনিষ্ট পাৰ্টী (মাৰ্ক্সবাদী)''' (১ বাৰ)]]|color4={{party color|Communist Party of India (Marxist)}}|value5=|label5=|color5=|value6=|label6=|color6=|value7=|label7=|color7=|value8=|label8=|color8=}} == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |নিৰ্বাচন !সদস্য !দলৰ সংযোগ |- ! colspan="4" |শিলচৰ সমষ্টি হিচাপে |- | style="background-color: {{party color|Independent}}" | |[[1952 Assam Legislative Assembly election|১৯৫২]] !মেহৰাব আলী লস্কৰ ![[Independent politician|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |- ! colspan="4" |শিলচৰ পশ্চিম সমষ্টি হিচাপে |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1957 Assam Legislative Assembly election|১৯৫৭]] !জ্যোৎস্না চন্দা ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Independent}}" | |[[1962 Assam Legislative Assembly election|১৯৬২]] !নন্দ কিশোৰ সিংহ ![[Independent politician|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |- ! colspan="4" |শিলচৰ সমষ্টি হিচাপে |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1967 Assam Legislative Assembly election|১৯৬৭]] !সতীন্দ্ৰ মোহন দেৱ ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1972 Assam Legislative Assembly election|১৯৭২]] !মহীতোষ পুৰকায়স্থ ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}" | |[[1978 Assam Legislative Assembly election|১৯৭৮]] !নূৰুল হুদা ![[Communist Party of India (Marxist)|ভাৰতীয় কমিউনিষ্ট পাৰ্টী (মাৰ্ক্সবাদী)]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1983 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৩]] !জগদীশ চন্দ্ৰ চৌধুৰী ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1985 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৫]] !কৰ্ণেন্দু ভট্টাচাৰ্য ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[1991 Assam Legislative Assembly election|১৯৯১]] !সমৰেন্দ্ৰ নাথ সেন ![[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[1996 Assam Legislative Assembly election|১৯৯৬]] ! rowspan="2" |বিমলাংশু ৰয় ! rowspan="2" |[[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2001 Assam Legislative Assembly election|২০০১]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2006 Assam Legislative Assembly election|২০০৬]] !বীথিকা দেৱ ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2011 Assam Legislative Assembly election|২০১১]] !সুষ্মিতা দেৱ ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2014 Assam Legislative Assembly by-election|২০১৪ (উপ-নিৰ্বাচন)]] ! rowspan="2" |দিলীপ কুমাৰ পাল ! rowspan="2" |[[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2016 Assam Legislative Assembly election|২০১৬]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2021 Assam Legislative Assembly election|২০২১]] !দীপায়ন চক্ৰৱৰ্তী ![[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2026 Assam Legislative Assembly election|২০২৬]] ![[Rajdeep Roy|ড° ৰাজদীপ ৰয়]] ![[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == === ২০২৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৬ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] (BJP) দলৰ প্ৰাৰ্থী ড° ৰাজদীপ ৰয়ে বিজয় সাব্যস্ত কৰি শিলচৰ সমষ্টিৰ বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়। নিৰ্বাচনৰ সবিশেষ তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: শিলচৰ<ref name="eci2026">{{cite web |title=General Election to Assembly Constituencies: Trends & Results May-2026 - Constituencywise S03118 (Assam) |url=https://results.eci.gov.in/ResultAcGenMay2026/ConstituencywiseS03118.htm |website=Election Commission of India |accessdate=25 June 2026}}</ref>}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = ড° ৰাজদীপ ৰয় | votes = 1,10,758 | percentage = 64.09 | change = +7.92 }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = অভিজিৎ পাল | votes = 56,761 | percentage = 32.85 | change = -1.90 }} {{Election box candidate | party = চচিয়েলিষ্ট ইউনিটি চেন্টাৰ অফ ইণ্ডিয়া (কমিউনিষ্ট) | candidate = ভৱতোষ চক্ৰৱৰ্তী | votes = 707 | percentage = 0.41 | change = }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = সুব্ৰত কুমাৰ চন্দ | votes = 681 | percentage = 0.39 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 3,002 | percentage = 1.74 | change = +0.94 }} {{Election box majority | votes = 53,997 | percentage = 31.25 | change = +9.83 }} {{Election box turnout | votes = 1,72,808 | percentage = 81.07 | change = +6.15 }} {{Election box hold with party link | party = Bharatiya Janata Party | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০২১ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২১ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত শিলচৰ সমষ্টিৰ ফলাফল তলত দিয়া ধৰণৰ আছিল: {{Election box begin | title=[[২০২১ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: শিলচৰ}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = দীপায়ন চক্ৰৱৰ্তী | votes = 98,558 | percentage = 56.17 | change = -4.36 }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = তমাল কান্তি বণিক | votes = 60,980 | percentage = 34.75 | change = -0.28 }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = দিলীপ কুমাৰ পাল | votes = 11,254 | percentage = 6.41 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 1,398 | percentage = 0.80 | change = +0.08 }} {{Election box majority | votes = 37,578 | percentage = 21.42 | change = -4.08 }} {{Election box turnout | votes = 1,75,465 | percentage = 74.55 | change = -0.50 }} {{Election box hold with party link | party = Bharatiya Janata Party | winner = | swing = -4.36 }} {{Election box end}} === ২০১৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৬ চনৰ নিৰ্বাচনৰ বিতং ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০১৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: শিলচৰ}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = দিলীপ কুমাৰ পাল | votes = 94,787 | percentage = 60.53 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = বিস্মিতা দেৱ | votes = 54,807 | percentage = 35.03 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 1,120 | percentage = 0.72 | change = }} {{Election box majority | votes = 39,980 | percentage = 25.50 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,56,584 | percentage = 75.05 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Bharatiya Janata Party | winner = | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[কাছাৰ জিলা]] * [[অসম বিধানসভাৰ সমষ্টিসমূহৰ তালিকা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ বিধানসভা সমষ্টিসমূহ]] [[শ্ৰেণী:কাছাৰ জিলাৰ ভূগোল]] t4ase0ngm24ledgt7k9x6ursddojcpp সোনাই বিধানসভা সমষ্টি 0 137995 617351 2026-07-15T17:40:02Z ManjurKhan 18997 নতুন পৃষ্ঠা সৃষ্টি হ'ল। 617351 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = সোনাই | type = SLA | constituency_no = ১১৯ | map_image = Sonai Assembly constituency map.svg | map_caption = | state = [[অসম]] | division = [[বৰাক উপত্যকা সংমণ্ডল|বৰাক উপত্যকা]] | loksabha_cons = [[শিলচৰ লোকসভা সমষ্টি|ছিলচৰ]] | district = [[কাছাৰ জিলা|কাছাৰ]] | established = ১৯৫১ | reservation = নাই | mla = কৰিম উদ্দিন বৰভূঞা | party = {{Party index link|All India United Democratic Front}} | alliance = | latest_election_year = [[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৬]] | electors = }} '''সোনাই বিধানসভা সমষ্টি''' (ইংৰাজী: Sonai Assembly constituency) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[অসম]] ৰাজ্যৰ ১২৬ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ ভিতৰত অন্যতম। ১৯৫১ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। ২০২৩ চনৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ প্ৰক্ৰিয়াৰ পিছতেও কাছাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত এই সমষ্টিটো ১১৯ নম্বৰ সমষ্টি হিচাপে বাহাল ৰখা হয়। এই সমষ্টিটো [[কাছাৰ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[শিলচৰ লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ হিচাপে চিহ্নিত। সমষ্টিটো কোনো শ্ৰেণীৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত নহয় (অৰ্থাৎ সাধাৰণ শ্ৰেণীৰ)। {{Pie chart|caption=সোনাই বিধানসভা সমষ্টিৰ আটাইতকৈ সফল দলসমূহ|other=অন্যান্য (১২%)|value1=53|label1=[[Indian National Congress|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৯ বাৰ)]]|color1={{party color|Indian National Congress}}|value2=18|label2=[[Bharatiya Janata Party|'''ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী''' (৩ বাৰ)]]|color2={{party color|Bharatiya Janata Party}}|value3=১১|label3=[[All India United Democratic Front|'''সৰ্বভাৰতীয় সংযুক্ত গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা''' (২ বাৰ)]]|color3={{party color|All India United Democratic Front}}|value4=৬|label4=[[Independent politician|'''স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী''' (১ বাৰ)]]|color4={{party color|Independent}}|value5=|label5=|color5=|value6=|label6=|color6=|value7=|label7=|color7=|value8=|label8=|color8=}} == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |নিৰ্বাচন !সদস্য !দলৰ সংযোগ |- | style="background-color: {{party color|Independent}}" | |[[1951 Assam Legislative Assembly election|১৯৫১]] !নূৰুল ইছলাম ![[Independent politician|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1957 Assam Legislative Assembly election|১৯৫৭]] ! rowspan="2" |নন্দ কিশোৰ সিংহ ! rowspan="2" |[[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1962 Assam Legislative Assembly election|১৯৬২]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1967 Assam Legislative Assembly election|১৯৬৭]] !এম. এম. চৌধুৰী ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1972 Assam Legislative Assembly election|১৯৭২]] !নুৰুল হক চৌধুৰী ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1978 Assam Legislative Assembly election|১৯৭৮]] !আছাফ আলী মাজী ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1983 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৩]] !নুৰুল হক চৌধুৰী ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1985 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৫]] !আব্দুল ৰব লস্কৰ ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[1991 Assam Legislative Assembly election|১৯৯১]] !প্ৰণৱ কুমাৰ নাথ ![[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1996 Assam Legislative Assembly election|১৯৯৬]] ! rowspan="2" |অনোৱাৰ হুছেইন লস্কৰ ! rowspan="2" |[[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2001 Assam Legislative Assembly election|২০০১]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2006 Assam Legislative Assembly election|২০০৬]] !কুটুব আহমেদ মজুমদাৰ ![[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2011 Assam Legislative Assembly election|২০১১]] !অনোৱাৰ হুছেইন লস্কৰ ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2016 Assam Legislative Assembly election|২০১৬]] !অমিনুল হক লস্কৰ ![[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | style="background-color: {{party color|All India United Democratic Front}}" | |[[2021 Assam Legislative Assembly election|২০২১]] ! rowspan="2" |[[Karim Uddin Barbhuiya|কৰিম উদ্দিন বৰভূঞা]] ! rowspan="2" |[[All India United Democratic Front|সৰ্বভাৰতীয় সংযুক্ত গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা]] |- | style="background-color: {{party color|All India United Democratic Front}}" | |[[2026 Assam Legislative Assembly election|২০২৬]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == === ২০২৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৬ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[সৰ্ব ভাৰতীয় সংযুক্ত গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা]] (AIUDF) দলৰ প্ৰাৰ্থী কৰিম উদ্দিন বৰভূঞাই বিজয় সাব্যস্ত কৰি সোনাই সমষ্টিৰ বিধায়ক হিচাপে একেৰাহে দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে নিৰ্বাচিত হয়। নিৰ্বাচনৰ সবিশেষ তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: সোনাই<ref name="eci2026">{{cite web |title=General Election to Assembly Constituencies: Trends & Results May-2026 - Constituencywise S03119 (Assam) |url=https://results.eci.gov.in/ResultAcGenMay2026/ConstituencywiseS03119.htm |website=Election Commission of India |accessdate=25 June 2026}}</ref>}} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = কৰিম উদ্দিন বৰভূঞা | votes = 75,412 | percentage = 49.61 | change = +1.28 }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = দিলীপ কুমাৰ পাল | votes = 54,125 | percentage = 35.61 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = অনোৱাৰ হুছেইন লস্কৰ | votes = 18,550 | percentage = 12.20 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 3,921 | percentage = 2.58 | change = }} {{Election box majority | votes = 21,287 | percentage = 14.00 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,52,008 | percentage = 84.12 | change = }} {{Election box hold with party link | party = All India United Democratic Front | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০২১ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২১ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত সোনাই সমষ্টিৰ ফলাফল তলত দিয়া ধৰণৰ আছিল: {{Election box begin | title=[[২০২১ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: সোনাই}} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = কৰিম উদ্দিন বৰভূঞা | votes = 71,937 | percentage = 48.33 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = অমিনুল হক লস্কৰ | votes = 52,283 | percentage = 35.12 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Independent | candidate = আশীষ দাস | votes = 20,541 | percentage = 13.80 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 4,090 | percentage = 2.75 | change = }} {{Election box majority | votes = 19,654 | percentage = 13.21 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,48,851 | percentage = 80.15 | change = }} {{Election box gain with party link | party = All India United Democratic Front | loser = Bharatiya Janata Party | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৬ চনৰ নিৰ্বাচনৰ বিতং ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০১৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: সোনাই}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = অমিনুল হক লস্কৰ | votes = 44,236 | percentage = 43.66 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = অনোৱাৰ হুছেইন লস্কৰ | votes = 36,682 | percentage = 36.21 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = কৰিম উদ্দিন বৰভূঞা | votes = 18,112 | percentage = 17.88 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 2,284 | percentage = 2.25 | change = }} {{Election box majority | votes = 7,554 | percentage = 7.45 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,01,314 | percentage = 83.15 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Bharatiya Janata Party | winner = | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[কাছাৰ জিলা]] * [[অসম বিধানসভাৰ সমষ্টিসমূহৰ তালিকা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ বিধানসভা সমষ্টিসমূহ]] [[শ্ৰেণী:কাছাৰ জিলাৰ ভূগোল]] gggyxbfjsf9av11fedh9r9y4wj5dr31 ৰাজীৱ গোস্বামী 0 137996 617352 2026-07-15T17:44:27Z Pranamikaadhikary 27435 নতুন পৃষ্ঠা: '''ৰাজীৱ গোস্বামী''' (১২ জুন ১৯৭১ – ২৪ ফেব্ৰুৱাৰী ২০০৪) এগৰাকী ভাৰতীয় কৰ্মী আৰু দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ দেশবন্ধু মহাবিদ্যালয়ৰ বাণিজ্য বিভাগৰ প্ৰাক্তন ছাত্ৰ আছিল। তেওঁ ভাৰতত প... 617352 wikitext text/x-wiki '''ৰাজীৱ গোস্বামী''' (১২ জুন ১৯৭১ – ২৪ ফেব্ৰুৱাৰী ২০০৪) এগৰাকী ভাৰতীয় কৰ্মী আৰু দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ দেশবন্ধু মহাবিদ্যালয়ৰ বাণিজ্য বিভাগৰ প্ৰাক্তন ছাত্ৰ আছিল। তেওঁ ভাৰতত পিছপৰা জাতিৰ চাকৰি সংৰক্ষণৰ বাবে মণ্ডল আয়োগৰ পৰামৰ্শৱলী তেতিয়াৰ ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী ভি পি সিঙে কাৰ্যকৰী কৰাৰ প্ৰতিবাদত ১৯৯০ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰত [[আত্মজাহ]]ৰ চেষ্টা চলোৱাৰ খবৰতে তেওঁ প্ৰচাৰ লাভ কৰে। গোস্বামীয়ে মণ্ডল আয়োগৰ বিৰুদ্ধে এক বৃহৎ আন্দোলনৰ নেতৃত্ব দিছিল আৰু তেওঁৰ আত্মজাহৰ চেষ্টাৰ ফলত সমগ্ৰ ভাৰতবৰ্ষতে মহাবিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে বৃহৎ প্ৰতিবাদ আৰু ধাৰাবাহিকভাৱে আত্মজাহৰ চেষ্টা কৰিছিল। মণ্ডল আয়োগৰ আন্দোলনৰ সময়ত দিল্লীৰ এইমছৰ ছেক্সনটোৰ নাম ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে সাময়িকভাৱে ''ৰাজীৱ চক''লৈ সলনি কৰি তেওঁৰ এই কাৰ্যৰ উদযাপন কৰে।[1] পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ সন্থাৰ সভাপতি পদত নিৰ্বাচিত হয়। পিছলৈ তেওঁ স্বাস্থ্যজনিত সমস্যাৰ বাবে সক্ৰিয় ৰাজনীতি ত্যাগ কৰি নিজাকৈ ব্যৱসায় আৰম্ভ কৰে। তাৰ পিছৰ বছৰবোৰত তেওঁ সঘনাই চিকিৎসালয়ত ভৰ্তি হ’বলগীয়া হৈছিল কাৰণ তেওঁৰ আত্মত্যাগৰ প্ৰচেষ্টা ফলত হোৱা গুৰুতৰ স্বাস্থ্যজনিত জটিলতা আহি পৰিছিল।[2][3] তেওঁ নতুন দিল্লীৰ কলকাজীস্থিত গোমতি এপাৰ্টমেণ্টৰ বাসিন্দা আছিল। ২০০৪ চনৰ ২৪ ফেব্ৰুৱাৰীত ৩২ বছৰ বয়সত নতুন দিল্লীৰ হলি ফেমিলি হস্পিতাল অখলাত তেওঁৰ মৃত্যু হয়।[4] ২০০৬ চনত সংৰক্ষণ বিৰোধী প্ৰতিবাদত তেওঁৰ মাতৃ নন্দ্ৰাণী গোস্বামী অন্যতম বক্তা আছিল।[5] ==তথ্যসূত্ৰ== a68s6a169qv5u5cp4xrghjprc38suyd 617353 617352 2026-07-15T17:46:06Z Pranamikaadhikary 27435 617353 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name = ৰাজীৱ গোস্বামী |image = |alt = |caption = |birth_name = |birth_place = |birth_date = {{Birth date|1971|06|12|df=yes}} |death_date = {{Death date and age|2004|02|24|1971|06|12|df=yes}} |death_place = |burial_place = |occupation = [[ছাত্ৰ নেতা|ছাত্ৰনেতা]] |signature = }} '''ৰাজীৱ গোস্বামী''' (১২ জুন ১৯৭১ – ২৪ ফেব্ৰুৱাৰী ২০০৪) এগৰাকী ভাৰতীয় কৰ্মী আৰু দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ দেশবন্ধু মহাবিদ্যালয়ৰ বাণিজ্য বিভাগৰ প্ৰাক্তন ছাত্ৰ আছিল। তেওঁ ভাৰতত পিছপৰা জাতিৰ চাকৰি সংৰক্ষণৰ বাবে মণ্ডল আয়োগৰ পৰামৰ্শৱলী তেতিয়াৰ ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী ভি পি সিঙে কাৰ্যকৰী কৰাৰ প্ৰতিবাদত ১৯৯০ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰত [[আত্মজাহ]]ৰ চেষ্টা চলোৱাৰ খবৰতে তেওঁ প্ৰচাৰ লাভ কৰে। গোস্বামীয়ে মণ্ডল আয়োগৰ বিৰুদ্ধে এক বৃহৎ আন্দোলনৰ নেতৃত্ব দিছিল আৰু তেওঁৰ আত্মজাহৰ চেষ্টাৰ ফলত সমগ্ৰ ভাৰতবৰ্ষতে মহাবিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে বৃহৎ প্ৰতিবাদ আৰু ধাৰাবাহিকভাৱে আত্মজাহৰ চেষ্টা কৰিছিল। মণ্ডল আয়োগৰ আন্দোলনৰ সময়ত দিল্লীৰ এইমছৰ ছেক্সনটোৰ নাম ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে সাময়িকভাৱে ''ৰাজীৱ চক''লৈ সলনি কৰি তেওঁৰ এই কাৰ্যৰ উদযাপন কৰে।[1] পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ সন্থাৰ সভাপতি পদত নিৰ্বাচিত হয়। পিছলৈ তেওঁ স্বাস্থ্যজনিত সমস্যাৰ বাবে সক্ৰিয় ৰাজনীতি ত্যাগ কৰি নিজাকৈ ব্যৱসায় আৰম্ভ কৰে। তাৰ পিছৰ বছৰবোৰত তেওঁ সঘনাই চিকিৎসালয়ত ভৰ্তি হ’বলগীয়া হৈছিল কাৰণ তেওঁৰ আত্মত্যাগৰ প্ৰচেষ্টা ফলত হোৱা গুৰুতৰ স্বাস্থ্যজনিত জটিলতা আহি পৰিছিল।[2][3] তেওঁ নতুন দিল্লীৰ কলকাজীস্থিত গোমতি এপাৰ্টমেণ্টৰ বাসিন্দা আছিল। ২০০৪ চনৰ ২৪ ফেব্ৰুৱাৰীত ৩২ বছৰ বয়সত নতুন দিল্লীৰ হলি ফেমিলি হস্পিতাল অখলাত তেওঁৰ মৃত্যু হয়।[4] ২০০৬ চনত সংৰক্ষণ বিৰোধী প্ৰতিবাদত তেওঁৰ মাতৃ নন্দ্ৰাণী গোস্বামী অন্যতম বক্তা আছিল।[5] ==তথ্যসূত্ৰ== tikng1oi70dh4zel54bcilh22ljepdx 617355 617353 2026-07-15T17:46:52Z Pranamikaadhikary 27435 617355 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name = ৰাজীৱ গোস্বামী |image = |alt = |caption = |birth_name = |birth_place = |birth_date = {{Birth date|1971|06|12|df=yes}} |death_date = {{Death date and age|2004|02|24|1971|06|12|df=yes}} |death_place = |burial_place = |occupation = [[ছাত্ৰ নেতা|ছাত্ৰনেতা]] |signature = }} '''ৰাজীৱ গোস্বামী''' (১২ জুন ১৯৭১ – ২৪ ফেব্ৰুৱাৰী ২০০৪) এগৰাকী ভাৰতীয় কৰ্মী আৰু দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ দেশবন্ধু মহাবিদ্যালয়ৰ বাণিজ্য বিভাগৰ প্ৰাক্তন ছাত্ৰ আছিল। তেওঁ ভাৰতত পিছপৰা জাতিৰ চাকৰি সংৰক্ষণৰ বাবে মণ্ডল আয়োগৰ পৰামৰ্শৱলী তেতিয়াৰ ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী ভি পি সিঙে কাৰ্যকৰী কৰাৰ প্ৰতিবাদত ১৯৯০ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰত [[আত্মজাহ]]ৰ চেষ্টা চলোৱাৰ খবৰতে তেওঁ প্ৰচাৰ লাভ কৰে। গোস্বামীয়ে মণ্ডল আয়োগৰ বিৰুদ্ধে এক বৃহৎ আন্দোলনৰ নেতৃত্ব দিছিল আৰু তেওঁৰ আত্মজাহৰ চেষ্টাৰ ফলত সমগ্ৰ ভাৰতবৰ্ষতে মহাবিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে বৃহৎ প্ৰতিবাদ আৰু ধাৰাবাহিকভাৱে আত্মজাহৰ চেষ্টা কৰিছিল। মণ্ডল আয়োগৰ আন্দোলনৰ সময়ত দিল্লীৰ এইমছৰ ছেক্সনটোৰ নাম ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে সাময়িকভাৱে ''ৰাজীৱ চক''লৈ সলনি কৰি তেওঁৰ এই কাৰ্যৰ উদযাপন কৰে।<ref>{{cite web | url=http://www.hvk.org/articles/0304/34.html | title=Why India forgot a hero | first=Chandan | last=Mitra | website=Sify News | date=1 March 2004 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20090706045301/http://www.hvk.org/articles/0304/34.html |archivedate=6 July 2009 | accessdate=15 March 2020 | via=hvk.org }}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ সন্থাৰ সভাপতি পদত নিৰ্বাচিত হয়। পিছলৈ তেওঁ স্বাস্থ্যজনিত সমস্যাৰ বাবে সক্ৰিয় ৰাজনীতি ত্যাগ কৰি নিজাকৈ ব্যৱসায় আৰম্ভ কৰে। তাৰ পিছৰ বছৰবোৰত তেওঁ সঘনাই চিকিৎসালয়ত ভৰ্তি হ’বলগীয়া হৈছিল কাৰণ তেওঁৰ আত্মত্যাগৰ প্ৰচেষ্টা ফলত হোৱা গুৰুতৰ স্বাস্থ্যজনিত জটিলতা আহি পৰিছিল।[2][3] তেওঁ নতুন দিল্লীৰ কলকাজীস্থিত গোমতি এপাৰ্টমেণ্টৰ বাসিন্দা আছিল। ২০০৪ চনৰ ২৪ ফেব্ৰুৱাৰীত ৩২ বছৰ বয়সত নতুন দিল্লীৰ হলি ফেমিলি হস্পিতাল অখলাত তেওঁৰ মৃত্যু হয়।[4] ২০০৬ চনত সংৰক্ষণ বিৰোধী প্ৰতিবাদত তেওঁৰ মাতৃ নন্দ্ৰাণী গোস্বামী অন্যতম বক্তা আছিল।[5] ==তথ্যসূত্ৰ== eit1x5sw9faxoh9rofy0km4380m6o9s 617356 617355 2026-07-15T17:48:27Z Pranamikaadhikary 27435 617356 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name = ৰাজীৱ গোস্বামী |image = |alt = |caption = |birth_name = |birth_place = |birth_date = {{Birth date|1971|06|12|df=yes}} |death_date = {{Death date and age|2004|02|24|1971|06|12|df=yes}} |death_place = |burial_place = |occupation = [[ছাত্ৰ নেতা|ছাত্ৰনেতা]] |signature = }} '''ৰাজীৱ গোস্বামী''' (১২ জুন ১৯৭১ – ২৪ ফেব্ৰুৱাৰী ২০০৪) এগৰাকী ভাৰতীয় কৰ্মী আৰু দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ দেশবন্ধু মহাবিদ্যালয়ৰ বাণিজ্য বিভাগৰ প্ৰাক্তন ছাত্ৰ আছিল। তেওঁ ভাৰতত পিছপৰা জাতিৰ চাকৰি সংৰক্ষণৰ বাবে মণ্ডল আয়োগৰ পৰামৰ্শৱলী তেতিয়াৰ ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী [[ভি পি সিং|ভি পি সিঙে]] কাৰ্যকৰী কৰাৰ প্ৰতিবাদত ১৯৯০ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰত [[আত্মজাহ]]ৰ চেষ্টা চলোৱাৰ খবৰতে তেওঁ প্ৰচাৰ লাভ কৰে। গোস্বামীয়ে মণ্ডল আয়োগৰ বিৰুদ্ধে এক বৃহৎ আন্দোলনৰ নেতৃত্ব দিছিল আৰু তেওঁৰ আত্মজাহৰ চেষ্টাৰ ফলত সমগ্ৰ ভাৰতবৰ্ষতে মহাবিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে বৃহৎ প্ৰতিবাদ আৰু ধাৰাবাহিকভাৱে আত্মজাহৰ চেষ্টা কৰিছিল। মণ্ডল আয়োগৰ আন্দোলনৰ সময়ত দিল্লীৰ [[অখিল ভাৰতীয় আয়ুৰ্বিজ্ঞান প্ৰতিষ্ঠান, নতুন দিল্লী|এইমছ]]ৰ ছেক্সনটোৰ নাম ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে সাময়িকভাৱে ''ৰাজীৱ চক''লৈ সলনি কৰি তেওঁৰ এই কাৰ্যৰ উদযাপন কৰে।<ref>{{cite web | url=http://www.hvk.org/articles/0304/34.html | title=Why India forgot a hero | first=Chandan | last=Mitra | website=Sify News | date=1 March 2004 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20090706045301/http://www.hvk.org/articles/0304/34.html |archivedate=6 July 2009 | accessdate=15 March 2020 | via=hvk.org }}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ সন্থাৰ সভাপতি পদত নিৰ্বাচিত হয়। পিছলৈ তেওঁ স্বাস্থ্যজনিত সমস্যাৰ বাবে সক্ৰিয় ৰাজনীতি ত্যাগ কৰি নিজাকৈ ব্যৱসায় আৰম্ভ কৰে। তাৰ পিছৰ বছৰবোৰত তেওঁ সঘনাই চিকিৎসালয়ত ভৰ্তি হ’বলগীয়া হৈছিল কাৰণ তেওঁৰ আত্মত্যাগৰ প্ৰচেষ্টা ফলত হোৱা গুৰুতৰ স্বাস্থ্যজনিত জটিলতা আহি পৰিছিল।[2][3] তেওঁ নতুন দিল্লীৰ কলকাজীস্থিত গোমতি এপাৰ্টমেণ্টৰ বাসিন্দা আছিল। ২০০৪ চনৰ ২৪ ফেব্ৰুৱাৰীত ৩২ বছৰ বয়সত নতুন দিল্লীৰ হলি ফেমিলি হস্পিতাল অখলাত তেওঁৰ মৃত্যু হয়।[4] ২০০৬ চনত সংৰক্ষণ বিৰোধী প্ৰতিবাদত তেওঁৰ মাতৃ নন্দ্ৰাণী গোস্বামী অন্যতম বক্তা আছিল।[5] ==তথ্যসূত্ৰ== t8v48eyrssj94i90ycr8bxlzov05x29 617357 617356 2026-07-15T17:49:39Z Pranamikaadhikary 27435 617357 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name = ৰাজীৱ গোস্বামী |image = |alt = |caption = |birth_name = |birth_place = |birth_date = {{Birth date|1971|06|12|df=yes}} |death_date = {{Death date and age|2004|02|24|1971|06|12|df=yes}} |death_place = |burial_place = |occupation = [[ছাত্ৰ নেতা|ছাত্ৰনেতা]] |signature = }} '''ৰাজীৱ গোস্বামী''' (১২ জুন ১৯৭১ – ২৪ ফেব্ৰুৱাৰী ২০০৪) এগৰাকী ভাৰতীয় কৰ্মী আৰু দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ দেশবন্ধু মহাবিদ্যালয়ৰ বাণিজ্য বিভাগৰ প্ৰাক্তন ছাত্ৰ আছিল। তেওঁ ভাৰতত পিছপৰা জাতিৰ চাকৰি সংৰক্ষণৰ বাবে মণ্ডল আয়োগৰ পৰামৰ্শৱলী তেতিয়াৰ ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী [[ভি পি সিং|ভি পি সিঙে]] কাৰ্যকৰী কৰাৰ প্ৰতিবাদত ১৯৯০ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰত [[আত্মজাহ]]ৰ চেষ্টা চলোৱাৰ খবৰতে তেওঁ প্ৰচাৰ লাভ কৰে। গোস্বামীয়ে মণ্ডল আয়োগৰ বিৰুদ্ধে এক বৃহৎ আন্দোলনৰ নেতৃত্ব দিছিল আৰু তেওঁৰ আত্মজাহৰ চেষ্টাৰ ফলত সমগ্ৰ ভাৰতবৰ্ষতে মহাবিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে বৃহৎ প্ৰতিবাদ আৰু ধাৰাবাহিকভাৱে আত্মজাহৰ চেষ্টা কৰিছিল। মণ্ডল আয়োগৰ আন্দোলনৰ সময়ত দিল্লীৰ [[অখিল ভাৰতীয় আয়ুৰ্বিজ্ঞান প্ৰতিষ্ঠান, নতুন দিল্লী|এইমছ]]ৰ ছেক্সনটোৰ নাম ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে সাময়িকভাৱে ''ৰাজীৱ চক''লৈ সলনি কৰি তেওঁৰ এই কাৰ্যৰ উদযাপন কৰে।<ref>{{cite web | url=http://www.hvk.org/articles/0304/34.html | title=Why India forgot a hero | first=Chandan | last=Mitra | website=Sify News | date=1 March 2004 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20090706045301/http://www.hvk.org/articles/0304/34.html |archivedate=6 July 2009 | accessdate=15 March 2020 | via=hvk.org }}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ সন্থাৰ সভাপতি পদত নিৰ্বাচিত হয়। পিছলৈ তেওঁ স্বাস্থ্যজনিত সমস্যাৰ বাবে সক্ৰিয় ৰাজনীতি ত্যাগ কৰি নিজাকৈ ব্যৱসায় আৰম্ভ কৰে। তাৰ পিছৰ বছৰবোৰত তেওঁ সঘনাই চিকিৎসালয়ত ভৰ্তি হ’বলগীয়া হৈছিল কাৰণ তেওঁৰ আত্মত্যাগৰ প্ৰচেষ্টা ফলত হোৱা গুৰুতৰ স্বাস্থ্যজনিত জটিলতা আহি পৰিছিল।<ref>{{cite web|url=http://www.hinduonnet.com/2004/02/25/stories/2004022501841301.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20060905120939/http://www.hinduonnet.com/2004/02/25/stories/2004022501841301.htm |url-status=usurped |archive-date=5 September 2006 |title=The Hindu : Rajiv Goswami dead |publisher=Hinduonnet.com |date=2004-02-25 |accessdate=2013-09-09}}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.hindustantimes.com/india/two-generations-one-issue/story-u0OfQ02cwYOVEDG3VTou7I.html | title=Two generations one issue | date=21 August 2011 | newspaper=Hindustan Times | first=Aasheesh | last=Sharma | accessdate=29 September 2018 }}</ref> তেওঁ নতুন দিল্লীৰ কলকাজীস্থিত গোমতি এপাৰ্টমেণ্টৰ বাসিন্দা আছিল। ২০০৪ চনৰ ২৪ ফেব্ৰুৱাৰীত ৩২ বছৰ বয়সত নতুন দিল্লীৰ হলি ফেমিলি হস্পিতাল অখলাত তেওঁৰ মৃত্যু হয়।<ref>{{cite web |url=http://www.hindustantimes.com/The-man-who-sparked-anti-Mandal-agitation/Article1-87941.aspx |title=The man who sparked anti-Mandal agitation |publisher=Hindustan Times |date=2006-04-17 |accessdate=2013-09-09 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110830140830/http://www.hindustantimes.com/The-man-who-sparked-anti-Mandal-agitation/Article1-87941.aspx |archivedate=2011-08-30 }}</ref> ২০০৬ চনত সংৰক্ষণ বিৰোধী প্ৰতিবাদত তেওঁৰ মাতৃ নন্দ্ৰাণী গোস্বামী অন্যতম বক্তা আছিল।<ref>{{cite web |author=Teena Thacker |url=http://www.expressindia.com/news/fullstory.php?newsid=68541 |title=Rajiv Goswami's mother appeals to protesters |publisher=Express India |date=2006-06-01 |accessdate=2013-09-09 |archive-date=11 October 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121011031445/http://www.expressindia.com/news/fullstory.php?newsid=68541 |url-status=dead }}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== 7dk9jaio1cj7hqv5hfdw4xqb4b7g0y4 617358 617357 2026-07-15T17:50:45Z Pranamikaadhikary 27435 +[[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]]; +[[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি]]; +[[শ্ৰেণী:সমাজকৰ্মী]] using [[WP:HC|HotCat]] 617358 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name = ৰাজীৱ গোস্বামী |image = |alt = |caption = |birth_name = |birth_place = |birth_date = {{Birth date|1971|06|12|df=yes}} |death_date = {{Death date and age|2004|02|24|1971|06|12|df=yes}} |death_place = |burial_place = |occupation = [[ছাত্ৰ নেতা|ছাত্ৰনেতা]] |signature = }} '''ৰাজীৱ গোস্বামী''' (১২ জুন ১৯৭১ – ২৪ ফেব্ৰুৱাৰী ২০০৪) এগৰাকী ভাৰতীয় কৰ্মী আৰু দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ দেশবন্ধু মহাবিদ্যালয়ৰ বাণিজ্য বিভাগৰ প্ৰাক্তন ছাত্ৰ আছিল। তেওঁ ভাৰতত পিছপৰা জাতিৰ চাকৰি সংৰক্ষণৰ বাবে মণ্ডল আয়োগৰ পৰামৰ্শৱলী তেতিয়াৰ ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী [[ভি পি সিং|ভি পি সিঙে]] কাৰ্যকৰী কৰাৰ প্ৰতিবাদত ১৯৯০ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰত [[আত্মজাহ]]ৰ চেষ্টা চলোৱাৰ খবৰতে তেওঁ প্ৰচাৰ লাভ কৰে। গোস্বামীয়ে মণ্ডল আয়োগৰ বিৰুদ্ধে এক বৃহৎ আন্দোলনৰ নেতৃত্ব দিছিল আৰু তেওঁৰ আত্মজাহৰ চেষ্টাৰ ফলত সমগ্ৰ ভাৰতবৰ্ষতে মহাবিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে বৃহৎ প্ৰতিবাদ আৰু ধাৰাবাহিকভাৱে আত্মজাহৰ চেষ্টা কৰিছিল। মণ্ডল আয়োগৰ আন্দোলনৰ সময়ত দিল্লীৰ [[অখিল ভাৰতীয় আয়ুৰ্বিজ্ঞান প্ৰতিষ্ঠান, নতুন দিল্লী|এইমছ]]ৰ ছেক্সনটোৰ নাম ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে সাময়িকভাৱে ''ৰাজীৱ চক''লৈ সলনি কৰি তেওঁৰ এই কাৰ্যৰ উদযাপন কৰে।<ref>{{cite web | url=http://www.hvk.org/articles/0304/34.html | title=Why India forgot a hero | first=Chandan | last=Mitra | website=Sify News | date=1 March 2004 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20090706045301/http://www.hvk.org/articles/0304/34.html |archivedate=6 July 2009 | accessdate=15 March 2020 | via=hvk.org }}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ সন্থাৰ সভাপতি পদত নিৰ্বাচিত হয়। পিছলৈ তেওঁ স্বাস্থ্যজনিত সমস্যাৰ বাবে সক্ৰিয় ৰাজনীতি ত্যাগ কৰি নিজাকৈ ব্যৱসায় আৰম্ভ কৰে। তাৰ পিছৰ বছৰবোৰত তেওঁ সঘনাই চিকিৎসালয়ত ভৰ্তি হ’বলগীয়া হৈছিল কাৰণ তেওঁৰ আত্মত্যাগৰ প্ৰচেষ্টা ফলত হোৱা গুৰুতৰ স্বাস্থ্যজনিত জটিলতা আহি পৰিছিল।<ref>{{cite web|url=http://www.hinduonnet.com/2004/02/25/stories/2004022501841301.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20060905120939/http://www.hinduonnet.com/2004/02/25/stories/2004022501841301.htm |url-status=usurped |archive-date=5 September 2006 |title=The Hindu : Rajiv Goswami dead |publisher=Hinduonnet.com |date=2004-02-25 |accessdate=2013-09-09}}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.hindustantimes.com/india/two-generations-one-issue/story-u0OfQ02cwYOVEDG3VTou7I.html | title=Two generations one issue | date=21 August 2011 | newspaper=Hindustan Times | first=Aasheesh | last=Sharma | accessdate=29 September 2018 }}</ref> তেওঁ নতুন দিল্লীৰ কলকাজীস্থিত গোমতি এপাৰ্টমেণ্টৰ বাসিন্দা আছিল। ২০০৪ চনৰ ২৪ ফেব্ৰুৱাৰীত ৩২ বছৰ বয়সত নতুন দিল্লীৰ হলি ফেমিলি হস্পিতাল অখলাত তেওঁৰ মৃত্যু হয়।<ref>{{cite web |url=http://www.hindustantimes.com/The-man-who-sparked-anti-Mandal-agitation/Article1-87941.aspx |title=The man who sparked anti-Mandal agitation |publisher=Hindustan Times |date=2006-04-17 |accessdate=2013-09-09 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110830140830/http://www.hindustantimes.com/The-man-who-sparked-anti-Mandal-agitation/Article1-87941.aspx |archivedate=2011-08-30 }}</ref> ২০০৬ চনত সংৰক্ষণ বিৰোধী প্ৰতিবাদত তেওঁৰ মাতৃ নন্দ্ৰাণী গোস্বামী অন্যতম বক্তা আছিল।<ref>{{cite web |author=Teena Thacker |url=http://www.expressindia.com/news/fullstory.php?newsid=68541 |title=Rajiv Goswami's mother appeals to protesters |publisher=Express India |date=2006-06-01 |accessdate=2013-09-09 |archive-date=11 October 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121011031445/http://www.expressindia.com/news/fullstory.php?newsid=68541 |url-status=dead }}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:সমাজকৰ্মী]] 3ir4v0akl4mir8p2aotzeunm98l7kad 617359 617358 2026-07-15T17:51:41Z Pranamikaadhikary 27435 617359 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name = ৰাজীৱ গোস্বামী |image = |alt = |caption = |birth_name = |birth_place = |birth_date = {{Birth date|1971|06|12|df=yes}} |death_date = {{Death date and age|2004|02|24|1971|06|12|df=yes}} |death_place = |burial_place = |occupation = [[ছাত্ৰ নেতা|ছাত্ৰনেতা]] |signature = }} '''ৰাজীৱ গোস্বামী''' (১২ জুন ১৯৭১ – ২৪ ফেব্ৰুৱাৰী ২০০৪) এগৰাকী ভাৰতীয় কৰ্মী আৰু দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ দেশবন্ধু মহাবিদ্যালয়ৰ বাণিজ্য বিভাগৰ প্ৰাক্তন ছাত্ৰ আছিল। তেওঁ ভাৰতত পিছপৰা জাতিৰ চাকৰি সংৰক্ষণৰ বাবে মণ্ডল আয়োগৰ পৰামৰ্শৱলী তেতিয়াৰ ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী [[ভি পি সিং|ভি পি সিঙে]] কাৰ্যকৰী কৰাৰ প্ৰতিবাদত ১৯৯০ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰত [[আত্মজাহ]]ৰ চেষ্টা চলোৱাৰ খবৰতে তেওঁ প্ৰচাৰ লাভ কৰে। গোস্বামীয়ে মণ্ডল আয়োগৰ বিৰুদ্ধে এক বৃহৎ আন্দোলনৰ নেতৃত্ব দিছিল আৰু তেওঁৰ আত্মজাহৰ চেষ্টাৰ ফলত সমগ্ৰ ভাৰতবৰ্ষতে মহাবিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে বৃহৎ প্ৰতিবাদ আৰু ধাৰাবাহিকভাৱে আত্মজাহৰ চেষ্টা কৰিছিল। মণ্ডল আয়োগৰ আন্দোলনৰ সময়ত দিল্লীৰ [[অখিল ভাৰতীয় আয়ুৰ্বিজ্ঞান প্ৰতিষ্ঠান, নতুন দিল্লী|এইমছ]]ৰ ছেক্সনটোৰ নাম ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে সাময়িকভাৱে ''ৰাজীৱ চক''লৈ সলনি কৰি তেওঁৰ এই কাৰ্যৰ উদযাপন কৰে।<ref>{{cite web | url=http://www.hvk.org/articles/0304/34.html | title=Why India forgot a hero | first=Chandan | last=Mitra | website=Sify News | date=1 March 2004 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20090706045301/http://www.hvk.org/articles/0304/34.html |archivedate=6 July 2009 | accessdate=15 March 2020 | via=hvk.org }}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ সন্থাৰ সভাপতি পদত নিৰ্বাচিত হয়। পিছলৈ তেওঁ স্বাস্থ্যজনিত সমস্যাৰ বাবে সক্ৰিয় ৰাজনীতি ত্যাগ কৰি নিজাকৈ ব্যৱসায় আৰম্ভ কৰে। তাৰ পিছৰ বছৰবোৰত তেওঁ সঘনাই চিকিৎসালয়ত ভৰ্তি হ’বলগীয়া হৈছিল কাৰণ তেওঁৰ আত্মত্যাগৰ প্ৰচেষ্টা ফলত হোৱা গুৰুতৰ স্বাস্থ্যজনিত জটিলতা আহি পৰিছিল।<ref>{{cite web|url=http://www.hinduonnet.com/2004/02/25/stories/2004022501841301.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20060905120939/http://www.hinduonnet.com/2004/02/25/stories/2004022501841301.htm |url-status=usurped |archive-date=5 September 2006 |title=The Hindu : Rajiv Goswami dead |publisher=Hinduonnet.com |date=2004-02-25 |accessdate=2013-09-09}}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.hindustantimes.com/india/two-generations-one-issue/story-u0OfQ02cwYOVEDG3VTou7I.html | title=Two generations one issue | date=21 August 2011 | newspaper=Hindustan Times | first=Aasheesh | last=Sharma | accessdate=29 September 2018 }}</ref> তেওঁ নতুন দিল্লীৰ কলকাজীস্থিত গোমতি এপাৰ্টমেণ্টৰ বাসিন্দা আছিল। ২০০৪ চনৰ ২৪ ফেব্ৰুৱাৰীত ৩২ বছৰ বয়সত নতুন দিল্লীৰ হলি ফেমিলি হস্পিতাল অখলাত তেওঁৰ মৃত্যু হয়।<ref>{{cite web |url=http://www.hindustantimes.com/The-man-who-sparked-anti-Mandal-agitation/Article1-87941.aspx |title=The man who sparked anti-Mandal agitation |publisher=Hindustan Times |date=2006-04-17 |accessdate=2013-09-09 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110830140830/http://www.hindustantimes.com/The-man-who-sparked-anti-Mandal-agitation/Article1-87941.aspx |archivedate=2011-08-30 }}</ref> ২০০৬ চনত সংৰক্ষণ বিৰোধী প্ৰতিবাদত তেওঁৰ মাতৃ নন্দ্ৰাণী গোস্বামী অন্যতম বক্তা আছিল।<ref>{{cite web |author=Teena Thacker |url=http://www.expressindia.com/news/fullstory.php?newsid=68541 |title=Rajiv Goswami's mother appeals to protesters |publisher=Express India |date=2006-06-01 |accessdate=2013-09-09 |archive-date=11 October 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121011031445/http://www.expressindia.com/news/fullstory.php?newsid=68541 |url-status=dead }}</ref> ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.tribuneindia.com/2000/20000101/windows/pages/30.htm Rajiv Goswami attempting self immolation] *[http://in.rediff.com/news/2004/feb/24rajiv.htm Obituary] *[https://web.archive.org/web/20110830140830/http://www.hindustantimes.com/The-man-who-sparked-anti-Mandal-agitation/Article1-87941.aspx The man who sparked anti-Mandal agitation] *[http://in.rediff.com/news/2004/feb/24rajiv.htm Pioneer of anti-Mandal stir dies] *[https://web.archive.org/web/20090706045301/http://www.hvk.org/articles/0304/34.html Why India forgot a hero] *[http://www.rediff.com/news/2004/mar/03swami.htm Young men at the barricades] ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:সমাজকৰ্মী]] ofsfdj2qxzdzsik5btwiwjszljlgnrh ধলাই বিধানসভা সমষ্টি 0 137997 617354 2026-07-15T17:46:43Z ManjurKhan 18997 নতুন পৃষ্ঠা সৃষ্টি হ'ল। 617354 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = ধলাই | type = SLA | constituency_no = ১২০ | map_image = Dholai Assembly constituency map 2023.svg | map_caption = | state = [[অসম]] | division = [[বৰাক উপত্যকা সংমণ্ডল|বৰাক উপত্যকা]] | loksabha_cons = [[শিলচৰ লোকসভা সমষ্টি|ছিলচৰ]] | district = [[কাছাৰ জিলা|কাছাৰ]] | established = ১৯৭৮ | reservation = অনুসূচিত জাতি ([[Scheduled Castes|SC]]) | mla = পৰিমল শুক্লবৈদ্য | party = {{Party index link|Bharatiya Janata Party}} | alliance = {{Party index link|National Democratic Alliance}} | latest_election_year = [[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৬]] | electors = }} '''ধলাই বিধানসভা সমষ্টি''' (ইংৰাজী: Dholai Assembly constituency) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[অসম]] ৰাজ্যৰ ১২৬ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ ভিতৰত অন্যতম। ১৯৭৮ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। ২০২৩ চনৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ প্ৰক্ৰিয়াৰ পিছতেও কাছাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত এই সমষ্টিটো ১২০ নম্বৰ সমষ্টি হিচাপে বাহাল ৰখা হয়। এই সমষ্টিটো [[কাছাৰ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[শিলচৰ লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ হিচাপে চিহ্নিত। সমষ্টিটো [[অনুসূচিত জাতি]]ৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত। {{Pie chart|caption=ধলাই বিধানসভা সমষ্টিৰ আটাইতকৈ সফল দলসমূহ|other=|value1=55|label1=[[Bharatiya Janata Party|'''ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী''' (৬ বাৰ)]]|color1={{party color|Bharatiya Janata Party}}|value2=36|label2=[[Indian National Congress|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৪ বাৰ)]]|color2={{party color|Indian National Congress}}|value3=৯|label3=[[জনতা পাৰ্টি|'''জনতা পাৰ্টী''' (১ বাৰ)]]|color3={{party color|Janata Party}}|value4=|label4=|color4=|value5=|label5=|color5=|value6=|label6=|color6=|value7=|label7=|color7=|value8=|label8=|color8=}} == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! colspan="2" |নিৰ্বাচন !সদস্য !দলৰ সংযোগ |- | style="background-color: {{party color|Janata Party}}" | |[[1978 Assam Legislative Assembly election|১৯৭৮]] !দিনেন্দ্ৰ চৌধুৰী ![[জনতা পাৰ্টি]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1983 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৩]] !সতীন্দ্ৰ চন্দ্ৰ দাস ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1985 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৫]] !দিগেন্দ্ৰ পুৰকায়স্থ ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1991 Assam Legislative Assembly election|১৯৯১]] !বিজয় কৃষ্ণ নাথ ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[1996 Assam Legislative Assembly election|১৯৯৬]] !পৰিমল শুক্লবৈদ্য ![[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2001 Assam Legislative Assembly election|২০০১]] !গিৰীন্দ্ৰ মল্লিক ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2006 Assam Legislative Assembly election|২০০৬]] !পৰিমল শুক্লবৈদ্য ![[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2011 Assam Legislative Assembly election|২০১১]] !গিৰীন্দ্ৰ মল্লিক ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2016 Assam Legislative Assembly election|২০১৬]] ! rowspan="3" |[[Parimal Suklabaidya|পৰিমল শুক্লবৈদ্য]] ! rowspan="3" |[[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2021 Assam Legislative Assembly election|২০২১]] |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2026 Assam Legislative Assembly election|২০২৬]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == === ২০২৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৬ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] (BJP) দলৰ প্ৰাৰ্থী তথা জ্যেষ্ঠ নেতা পৰিমল শুক্লবৈদ্যই বিজয় সাব্যস্ত কৰি ধলাই সমষ্টিৰ বিধায়ক হিচাপে সামগ্ৰিকভাৱে ষষ্ঠবাৰৰ বাবে আৰু একেৰাহে তৃতীয়বাৰৰ বাবে নিৰ্বাচিত হয়। নিৰ্বাচনৰ সবিশেষ তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: ধলাই<ref name="eci2026">{{cite web |title=General Election to Assembly Constituencies: Trends & Results May-2026 - Constituencywise S03120 (Assam) |url=https://results.eci.gov.in/ResultAcGenMay2026/ConstituencywiseS03120.htm |website=Election Commission of India |accessdate=25 June 2026}}</ref>}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = পৰিমল শুক্লবৈদ্য | votes = 84,312 | percentage = 55.45 | change = +0.42 }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = কামাখ্যা প্ৰসাদ মালাহ | votes = 56,812 | percentage = 37.36 | change = -2.90 }} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = সুকোমল বিশ্বাস | votes = 7,550 | percentage = 4.96 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 3,397 | percentage = 2.23 | change = }} {{Election box majority | votes = 27,500 | percentage = 18.09 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,52,071 | percentage = 84.15 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Bharatiya Janata Party | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০২১ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২১ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত ধলাই সমষ্টিৰ ফলাফল তলত দিয়া ধৰণৰ আছিল: {{Election box begin | title=[[২০২১ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: ধলাই}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = পৰিমল শুক্লবৈদ্য | votes = 82,568 | percentage = 55.03 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = কামাখ্যা প্ৰসাদ মালাহ | votes = 62,176 | percentage = 41.43 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Assam Jatiya Parishad | candidate = সন্দীপন দাস | votes = 3,110 | percentage = 2.07 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 2,198 | percentage = 1.47 | change = }} {{Election box majority | votes = 20,392 | percentage = 13.60 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,50,052 | percentage = 77.42 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Bharatiya Janata Party | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৬ চনৰ নিৰ্বাচনৰ বিতং ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০১৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: ধলাই}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = পৰিমল শুক্লবৈদ্য | votes = 68,694 | percentage = 54.33 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = গিৰীন্দ্ৰ মল্লিক | votes = 42,657 | percentage = 33.74 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = লালবাহাদুৰ ওৰাং | votes = 12,310 | percentage = 9.74 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 2,781 | percentage = 2.19 | change = }} {{Election box majority | votes = 26,037 | percentage = 20.59 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,26,442 | percentage = 83.15 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Bharatiya Janata Party | winner = | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[কাছাৰ জিলা]] * [[অসম বিধানসভাৰ সমষ্টিসমূহৰ তালিকা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ বিধানসভা সমষ্টিসমূহ]] [[শ্ৰেণী:কাছাৰ জিলাৰ ভূগোল]] oaroxx3g99990lwug9eolrxwhjevrlt ৰাতাবাৰী (বিধানসভা সমষ্টি) 0 137998 617361 2026-07-15T17:52:44Z ManjurKhan 18997 পৃষ্ঠা [[ৰাতাবাৰী (বিধানসভা সমষ্টি)]]ৰ পৰা [[ৰামকৃষ্ণ নগৰ বিধানসভা সমষ্টি]]লৈ ManjurKhanয়ে স্থানান্তৰ কৰিলে 617361 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[ৰামকৃষ্ণ নগৰ বিধানসভা সমষ্টি]] qa87x2udov23dc9b24j1k87qvhs1tja হৰতাল 0 137999 617363 2026-07-15T18:05:52Z Pranamikaadhikary 27435 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617363 wikitext text/x-wiki '''হৰতাল''' বহু ভাৰতীয় ভাষাত ব্যৱহাৰ কৰা ইংৰাজী ষ্ট্ৰাইক একচনৰ পৰিৱৰ্তে ব্যৱহাৰ কৰা শব্দ, যিটো ২০ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলনৰ সময়ত (জাতীয়তাবাদী আন্দোলন বুলিও জনা যায়) প্ৰথম ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। হৰতাল হৈছে গণ প্ৰতিবাদ, য'ত প্ৰায়ে কৰ্মস্থলী, কাৰ্যালয়, দোকান আৰু আদালত সম্পূৰ্ণৰূপে বন্ধ কৰি দিয়া হয় আৰু শ্ৰমিক ধৰ্মঘটৰ দৰে একপ্ৰকাৰৰ নাগৰিক অবাধ্যতা জড়িত হৈ থাকে। সাধাৰণ ধৰ্মঘট হোৱাৰ উপৰি ইয়াৰ লগত স্কুল আৰু ব্যাৱসায়িক স্থান স্বেচ্ছাই বন্ধ কৰা হয়। ই কোনো অজনপ্ৰিয় বা অগ্ৰহণযোগ্য সিদ্ধান্ত পৰিহাৰ কৰিবলৈ চৰকাৰৰ সহানুভূতিৰ প্ৰতি আবেদন জনোৱাৰ এক ধৰণ।[1] হৰতাল প্ৰায়ে ৰাজনৈতিক কাৰণত ব্যৱহাৰ কৰা হয়, যেনে চৰকাৰী নীতি বা কাৰ্যৰ বিৰুদ্ধে বিৰোধী বা সামাজিক দলে কৰা প্ৰতিবাদ। এই শব্দটো গুজৰাটী (હડતાળ, haḍtāḷ, বা હડતાલ, haḍtāl)ৰপৰা আহিছে, ইয়াৰ অৰ্থ হৈছে কোনো চাহিদা পূৰণৰ লক্ষ্যৰে দোকান আৰু গুদাম বন্ধ কৰা। গুজৰাটৰপৰা অহা [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এই শব্দটো তেওঁৰ স্বাধীনতা সমৰ্থক সাধাৰণ ধৰ্মঘটসমূহক বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰিছিল, যাৰ ফলত এই শব্দটোক ফলপ্ৰসূভাৱে প্ৰতিষ্ঠানিকৰণ কৰা হৈছিল। জিন শ্বাৰ্পৰ ১৯৮টা অহিংস কাৰ্য পদ্ধতিৰ ১১৮ নং স্তৰত হৰতাল।[2] ==ইতিহাস== এই ধৰণৰ জনপ্ৰতিবাদৰ উৎপত্তি ভাৰতীয় ইতিহাসৰ ঔপনিৱেশিক যুগৰপৰাই আৰম্ভ হৈছে। বিশেষকৈ ঔপনিৱেশিক কৰ্তৃপক্ষ আৰু ৰাজকীয় ৰাষ্ট্ৰৰ কৰ আদায়ৰ ক্ষেত্ৰত অজনপ্ৰিয় নীতিয়ে প্ৰায়ে এনে স্থানীয় ৰাজহুৱা প্ৰতিবাদৰ সূচনা কৰিছিল, যেনে বেনাৰস (বৰ্তমানৰ বাৰাণসী) আৰু বৰদলিৰ প্ৰতিবাদ।[3] ===দক্ষিণ এছিয়াত=== [[ভাৰত]], [[পাকিস্তান]], [[বাংলাদেশ]] আৰু [[শ্ৰীলংকা]]ৰ কিছু অংশত এতিয়াও হৰতাল প্ৰচলিত, য'ত এই শব্দটো প্ৰায়ে ১৯৫৩ চনৰ চিল'নীয়া হৰতালক বিশেষভাৱে বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ===বাংলাদেশ=== *মূল প্ৰবন্ধঃ [[বাংলাদেশৰ হৰতালৰ তালিকা]] বাংলাদেশৰ হৰতাল কেতিয়াবা ২০০ দিনতকৈও অধিক সময় ধৰি কৰা হয়। বাংলাদেশৰ আইনত উল্লেখ আছে যে হিংসাৰপৰা হাত সাৰি থকালৈকে হৰতাল বৈধ। এই আইনখন প্ৰণয়ন কৰা হৈছিল খোণ্ডকেৰ মোদাৰেশ এলাহি বনাম বাংলাদেশ চৰকাৰ (২০০১) নামৰ উল্লেখযোগ্য গোচৰৰ বাবে।[4] ===দক্ষিণ-পূব এছিয়াত=== ১৯৪০, ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ চনৰ বিভিন্ন সাধাৰণ ধৰ্মঘট যেনে ১৯৪৭ চনৰ সৰ্বমলয়া হৰতাল আৰু ১৯৬৭ চনৰ পেনাং হৰতাল দাঙ্গাক বুজাবলৈ এই শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰা হয়।[3] আধুনিক মালয়েছিয়াত এই শব্দটো পুনৰ সজীৱ হৈ উঠে হাৰ্টাল ডাক্টৰ কণ্ট্ৰাকলৈ, যিটো ২০২১ চনৰ জুলাই মাহত ক'ভিড-১৯ মহামাৰীৰ সময়ত চিকিৎসকসকলে তেওঁলোকৰ বাবে প্ৰদান কৰা স্থায়ী নিয়োগৰ সুযোগৰ অভাৱৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনাই ধৰ্মঘট কৰিছিল।[5][6] ===লগতে চাওক=== *[[ঘেৰাও]] *[[ধৰ্ণা]] *[[ধৰ্মঘট]] *[[পথ বন্ধ]] *[[ৰেল বন্ধ]] *[[বাংলাদেশৰ হৰতালৰ তালিকা]] *[[কেৰালাত ৰাজনৈতিক সক্ৰিয়তা]] *[[ৰাওলাট আইন (১৯১৯)]] ==তথ্যসূত্ৰ== jo3sjl4yil9vjc1nzluqit121nmhobr 617364 617363 2026-07-15T18:07:02Z Pranamikaadhikary 27435 617364 wikitext text/x-wiki '''হৰতাল''' বহু ভাৰতীয় ভাষাত ব্যৱহাৰ কৰা ইংৰাজী ষ্ট্ৰাইক একচনৰ পৰিৱৰ্তে ব্যৱহাৰ কৰা শব্দ, যিটো ২০ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলনৰ সময়ত (জাতীয়তাবাদী আন্দোলন বুলিও জনা যায়) প্ৰথম ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। হৰতাল হৈছে গণ প্ৰতিবাদ, য'ত প্ৰায়ে কৰ্মস্থলী, কাৰ্যালয়, দোকান আৰু আদালত সম্পূৰ্ণৰূপে বন্ধ কৰি দিয়া হয় আৰু শ্ৰমিক ধৰ্মঘটৰ দৰে একপ্ৰকাৰৰ নাগৰিক অবাধ্যতা জড়িত হৈ থাকে। সাধাৰণ ধৰ্মঘট হোৱাৰ উপৰি ইয়াৰ লগত স্কুল আৰু ব্যাৱসায়িক স্থান স্বেচ্ছাই বন্ধ কৰা হয়। ই কোনো অজনপ্ৰিয় বা অগ্ৰহণযোগ্য সিদ্ধান্ত পৰিহাৰ কৰিবলৈ চৰকাৰৰ সহানুভূতিৰ প্ৰতি আবেদন জনোৱাৰ এক ধৰণ।<ref>[https://archives.sundayobserver.lk/2003/08/10/fea04.html Online edition of Sunday Observer] - 10 Aug 2003</ref> হৰতাল প্ৰায়ে ৰাজনৈতিক কাৰণত ব্যৱহাৰ কৰা হয়, যেনে চৰকাৰী নীতি বা কাৰ্যৰ বিৰুদ্ধে বিৰোধী বা সামাজিক দলে কৰা প্ৰতিবাদ। এই শব্দটো গুজৰাটী (હડતાળ, haḍtāḷ, বা હડતાલ, haḍtāl)ৰপৰা আহিছে, ইয়াৰ অৰ্থ হৈছে কোনো চাহিদা পূৰণৰ লক্ষ্যৰে দোকান আৰু গুদাম বন্ধ কৰা। গুজৰাটৰপৰা অহা [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এই শব্দটো তেওঁৰ স্বাধীনতা সমৰ্থক সাধাৰণ ধৰ্মঘটসমূহক বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰিছিল, যাৰ ফলত এই শব্দটোক ফলপ্ৰসূভাৱে প্ৰতিষ্ঠানিকৰণ কৰা হৈছিল। জিন শ্বাৰ্পৰ ১৯৮টা অহিংস কাৰ্য পদ্ধতিৰ ১১৮ নং স্তৰত হৰতাল।<ref name="Sharp198">{{cite web |last1=Sharp |first1=Gene |title=198 Methods of Nonviolent Action |url=https://www.aeinstein.org/nonviolentaction/198-methods-of-nonviolent-action/ |website=Albert Einstein Institution |access-date=1 March 2021 |archive-date=4 July 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200704094543/https://www.aeinstein.org/nonviolentaction/198-methods-of-nonviolent-action/ |url-status=dead }}</ref> ==ইতিহাস== এই ধৰণৰ জনপ্ৰতিবাদৰ উৎপত্তি ভাৰতীয় ইতিহাসৰ ঔপনিৱেশিক যুগৰপৰাই আৰম্ভ হৈছে। বিশেষকৈ ঔপনিৱেশিক কৰ্তৃপক্ষ আৰু ৰাজকীয় ৰাষ্ট্ৰৰ কৰ আদায়ৰ ক্ষেত্ৰত অজনপ্ৰিয় নীতিয়ে প্ৰায়ে এনে স্থানীয় ৰাজহুৱা প্ৰতিবাদৰ সূচনা কৰিছিল, যেনে বেনাৰস (বৰ্তমানৰ বাৰাণসী) আৰু বৰদলিৰ প্ৰতিবাদ।[3] ===দক্ষিণ এছিয়াত=== [[ভাৰত]], [[পাকিস্তান]], [[বাংলাদেশ]] আৰু [[শ্ৰীলংকা]]ৰ কিছু অংশত এতিয়াও হৰতাল প্ৰচলিত, য'ত এই শব্দটো প্ৰায়ে ১৯৫৩ চনৰ চিল'নীয়া হৰতালক বিশেষভাৱে বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ===বাংলাদেশ=== *মূল প্ৰবন্ধঃ [[বাংলাদেশৰ হৰতালৰ তালিকা]] বাংলাদেশৰ হৰতাল কেতিয়াবা ২০০ দিনতকৈও অধিক সময় ধৰি কৰা হয়। বাংলাদেশৰ আইনত উল্লেখ আছে যে হিংসাৰপৰা হাত সাৰি থকালৈকে হৰতাল বৈধ। এই আইনখন প্ৰণয়ন কৰা হৈছিল খোণ্ডকেৰ মোদাৰেশ এলাহি বনাম বাংলাদেশ চৰকাৰ (২০০১) নামৰ উল্লেখযোগ্য গোচৰৰ বাবে।[4] ===দক্ষিণ-পূব এছিয়াত=== ১৯৪০, ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ চনৰ বিভিন্ন সাধাৰণ ধৰ্মঘট যেনে ১৯৪৭ চনৰ সৰ্বমলয়া হৰতাল আৰু ১৯৬৭ চনৰ পেনাং হৰতাল দাঙ্গাক বুজাবলৈ এই শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰা হয়।[3] আধুনিক মালয়েছিয়াত এই শব্দটো পুনৰ সজীৱ হৈ উঠে হাৰ্টাল ডাক্টৰ কণ্ট্ৰাকলৈ, যিটো ২০২১ চনৰ জুলাই মাহত ক'ভিড-১৯ মহামাৰীৰ সময়ত চিকিৎসকসকলে তেওঁলোকৰ বাবে প্ৰদান কৰা স্থায়ী নিয়োগৰ সুযোগৰ অভাৱৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনাই ধৰ্মঘট কৰিছিল।[5][6] ===লগতে চাওক=== *[[ঘেৰাও]] *[[ধৰ্ণা]] *[[ধৰ্মঘট]] *[[পথ বন্ধ]] *[[ৰেল বন্ধ]] *[[বাংলাদেশৰ হৰতালৰ তালিকা]] *[[কেৰালাত ৰাজনৈতিক সক্ৰিয়তা]] *[[ৰাওলাট আইন (১৯১৯)]] ==তথ্যসূত্ৰ== 646gccc1ylw3pqzts3omuh99x0vfm3i 617365 617364 2026-07-15T18:09:05Z Pranamikaadhikary 27435 /* ইতিহাস */ 617365 wikitext text/x-wiki '''হৰতাল''' বহু ভাৰতীয় ভাষাত ব্যৱহাৰ কৰা ইংৰাজী ষ্ট্ৰাইক একচনৰ পৰিৱৰ্তে ব্যৱহাৰ কৰা শব্দ, যিটো ২০ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলনৰ সময়ত (জাতীয়তাবাদী আন্দোলন বুলিও জনা যায়) প্ৰথম ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। হৰতাল হৈছে গণ প্ৰতিবাদ, য'ত প্ৰায়ে কৰ্মস্থলী, কাৰ্যালয়, দোকান আৰু আদালত সম্পূৰ্ণৰূপে বন্ধ কৰি দিয়া হয় আৰু শ্ৰমিক ধৰ্মঘটৰ দৰে একপ্ৰকাৰৰ নাগৰিক অবাধ্যতা জড়িত হৈ থাকে। সাধাৰণ ধৰ্মঘট হোৱাৰ উপৰি ইয়াৰ লগত স্কুল আৰু ব্যাৱসায়িক স্থান স্বেচ্ছাই বন্ধ কৰা হয়। ই কোনো অজনপ্ৰিয় বা অগ্ৰহণযোগ্য সিদ্ধান্ত পৰিহাৰ কৰিবলৈ চৰকাৰৰ সহানুভূতিৰ প্ৰতি আবেদন জনোৱাৰ এক ধৰণ।<ref>[https://archives.sundayobserver.lk/2003/08/10/fea04.html Online edition of Sunday Observer] - 10 Aug 2003</ref> হৰতাল প্ৰায়ে ৰাজনৈতিক কাৰণত ব্যৱহাৰ কৰা হয়, যেনে চৰকাৰী নীতি বা কাৰ্যৰ বিৰুদ্ধে বিৰোধী বা সামাজিক দলে কৰা প্ৰতিবাদ। এই শব্দটো গুজৰাটী (હડતાળ, haḍtāḷ, বা હડતાલ, haḍtāl)ৰপৰা আহিছে, ইয়াৰ অৰ্থ হৈছে কোনো চাহিদা পূৰণৰ লক্ষ্যৰে দোকান আৰু গুদাম বন্ধ কৰা। গুজৰাটৰপৰা অহা [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এই শব্দটো তেওঁৰ স্বাধীনতা সমৰ্থক সাধাৰণ ধৰ্মঘটসমূহক বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰিছিল, যাৰ ফলত এই শব্দটোক ফলপ্ৰসূভাৱে প্ৰতিষ্ঠানিকৰণ কৰা হৈছিল। জিন শ্বাৰ্পৰ ১৯৮টা অহিংস কাৰ্য পদ্ধতিৰ ১১৮ নং স্তৰত হৰতাল।<ref name="Sharp198">{{cite web |last1=Sharp |first1=Gene |title=198 Methods of Nonviolent Action |url=https://www.aeinstein.org/nonviolentaction/198-methods-of-nonviolent-action/ |website=Albert Einstein Institution |access-date=1 March 2021 |archive-date=4 July 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200704094543/https://www.aeinstein.org/nonviolentaction/198-methods-of-nonviolent-action/ |url-status=dead }}</ref> ==ইতিহাস== এই ধৰণৰ জনপ্ৰতিবাদৰ উৎপত্তি ভাৰতীয় ইতিহাসৰ ঔপনিৱেশিক যুগৰপৰাই আৰম্ভ হৈছে। বিশেষকৈ ঔপনিৱেশিক কৰ্তৃপক্ষ আৰু ৰাজকীয় ৰাষ্ট্ৰৰ কৰ আদায়ৰ ক্ষেত্ৰত অজনপ্ৰিয় নীতিয়ে প্ৰায়ে এনে স্থানীয় ৰাজহুৱা প্ৰতিবাদৰ সূচনা কৰিছিল, যেনে বেনাৰস (বৰ্তমানৰ বাৰাণসী) আৰু বৰদলিৰ প্ৰতিবাদ।<ref name="Gross99">{{cite book |last=Gross|first=David M.|year=2014|title=99 Tactics of Successful Tax Resistance Campaigns|publisher=Picket Line Press|isbn=978-1490572741|page=144}}</ref> ===দক্ষিণ এছিয়াত=== [[ভাৰত]], [[পাকিস্তান]], [[বাংলাদেশ]] আৰু [[শ্ৰীলংকা]]ৰ কিছু অংশত এতিয়াও হৰতাল প্ৰচলিত, য'ত এই শব্দটো প্ৰায়ে ১৯৫৩ চনৰ চিল’নীয়া হৰতালক বিশেষভাৱে বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ===বাংলাদেশ=== *মূল প্ৰবন্ধঃ [[বাংলাদেশৰ হৰতালৰ তালিকা]] বাংলাদেশৰ হৰতাল কেতিয়াবা ২০০ দিনতকৈও অধিক সময় ধৰি কৰা হয়। বাংলাদেশৰ আইনত উল্লেখ আছে যে হিংসাৰপৰা হাত সাৰি থকালৈকে হৰতাল বৈধ। এই আইনখন প্ৰণয়ন কৰা হৈছিল খোণ্ডকেৰ মোদাৰেশ এলাহি বনাম বাংলাদেশ চৰকাৰ (২০০১) নামৰ উল্লেখযোগ্য গোচৰৰ বাবে।<ref>{{Cite web |title=A case against hartal |url=https://www.dhakatribune.com/bangladesh/laws-rights/42811/a-case-against-hartal |access-date=2026-06-06 |website=Dhaka Tribune |language=en}}</ref> ===দক্ষিণ-পূব এছিয়াত=== ১৯৪০, ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ চনৰ বিভিন্ন সাধাৰণ ধৰ্মঘট যেনে ১৯৪৭ চনৰ সৰ্বমলয়া হৰতাল আৰু [[১৯৬৭ চনৰ পেনাং হৰতাল দাঙ্গা]]ক বুজাবলৈ এই শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="Gross99" /> আধুনিক মালয়েছিয়াত এই শব্দটো পুনৰ সজীৱ হৈ উঠে হাৰ্টাল ডাক্টৰ কণ্ট্ৰাকলৈ, যিটো ২০২১ চনৰ জুলাই মাহত ক'ভিড-১৯ মহামাৰীৰ সময়ত চিকিৎসকসকলে তেওঁলোকৰ বাবে প্ৰদান কৰা স্থায়ী নিয়োগৰ সুযোগৰ অভাৱৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনাই ধৰ্মঘট কৰিছিল।<ref>{{cite news|url=https://www.thestar.com.my/news/nation/2021/07/26/contract-medical-officers-walk-out-nationwide-in-support-of-hartal-call-for-immediate-reform|title=Contract medical officers walk out nationwide in support of Hartal, call for immediate reform|work=[[The Star (Malaysia)|The Star]]|date=26 July 2021|access-date=28 July 2021}}</ref><ref>{{Cite web|last=Chua|first=Minxi|date=23 July 2021|title="We Are All Hartal": Malaysian Contract Doctors to Strike|url=http://newnaratif.com/we-are-all-hartal-malaysian-contract-doctors-to-strike/share/wtbyqoret/23ac5c7a4f5baf9388a7ef179f045907/|access-date=28 July 2021|website=New Naratif|language=en-GB}}</ref> ===লগতে চাওক=== *[[ঘেৰাও]] *[[ধৰ্ণা]] *[[ধৰ্মঘট]] *[[পথ বন্ধ]] *[[ৰেল বন্ধ]] *[[বাংলাদেশৰ হৰতালৰ তালিকা]] *[[কেৰালাত ৰাজনৈতিক সক্ৰিয়তা]] *[[ৰাওলাট আইন (১৯১৯)]] ==তথ্যসূত্ৰ== lw02f2l6bl5447puwf9864pqctyfhlh 617366 617365 2026-07-15T18:10:22Z Pranamikaadhikary 27435 +[[শ্ৰেণী:ৰাজনৈতিক পৰিভাষা]]; +[[শ্ৰেণী:আন্দোলন]] using [[WP:HC|HotCat]] 617366 wikitext text/x-wiki '''হৰতাল''' বহু ভাৰতীয় ভাষাত ব্যৱহাৰ কৰা ইংৰাজী ষ্ট্ৰাইক একচনৰ পৰিৱৰ্তে ব্যৱহাৰ কৰা শব্দ, যিটো ২০ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলনৰ সময়ত (জাতীয়তাবাদী আন্দোলন বুলিও জনা যায়) প্ৰথম ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। হৰতাল হৈছে গণ প্ৰতিবাদ, য'ত প্ৰায়ে কৰ্মস্থলী, কাৰ্যালয়, দোকান আৰু আদালত সম্পূৰ্ণৰূপে বন্ধ কৰি দিয়া হয় আৰু শ্ৰমিক ধৰ্মঘটৰ দৰে একপ্ৰকাৰৰ নাগৰিক অবাধ্যতা জড়িত হৈ থাকে। সাধাৰণ ধৰ্মঘট হোৱাৰ উপৰি ইয়াৰ লগত স্কুল আৰু ব্যাৱসায়িক স্থান স্বেচ্ছাই বন্ধ কৰা হয়। ই কোনো অজনপ্ৰিয় বা অগ্ৰহণযোগ্য সিদ্ধান্ত পৰিহাৰ কৰিবলৈ চৰকাৰৰ সহানুভূতিৰ প্ৰতি আবেদন জনোৱাৰ এক ধৰণ।<ref>[https://archives.sundayobserver.lk/2003/08/10/fea04.html Online edition of Sunday Observer] - 10 Aug 2003</ref> হৰতাল প্ৰায়ে ৰাজনৈতিক কাৰণত ব্যৱহাৰ কৰা হয়, যেনে চৰকাৰী নীতি বা কাৰ্যৰ বিৰুদ্ধে বিৰোধী বা সামাজিক দলে কৰা প্ৰতিবাদ। এই শব্দটো গুজৰাটী (હડતાળ, haḍtāḷ, বা હડતાલ, haḍtāl)ৰপৰা আহিছে, ইয়াৰ অৰ্থ হৈছে কোনো চাহিদা পূৰণৰ লক্ষ্যৰে দোকান আৰু গুদাম বন্ধ কৰা। গুজৰাটৰপৰা অহা [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এই শব্দটো তেওঁৰ স্বাধীনতা সমৰ্থক সাধাৰণ ধৰ্মঘটসমূহক বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰিছিল, যাৰ ফলত এই শব্দটোক ফলপ্ৰসূভাৱে প্ৰতিষ্ঠানিকৰণ কৰা হৈছিল। জিন শ্বাৰ্পৰ ১৯৮টা অহিংস কাৰ্য পদ্ধতিৰ ১১৮ নং স্তৰত হৰতাল।<ref name="Sharp198">{{cite web |last1=Sharp |first1=Gene |title=198 Methods of Nonviolent Action |url=https://www.aeinstein.org/nonviolentaction/198-methods-of-nonviolent-action/ |website=Albert Einstein Institution |access-date=1 March 2021 |archive-date=4 July 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200704094543/https://www.aeinstein.org/nonviolentaction/198-methods-of-nonviolent-action/ |url-status=dead }}</ref> ==ইতিহাস== এই ধৰণৰ জনপ্ৰতিবাদৰ উৎপত্তি ভাৰতীয় ইতিহাসৰ ঔপনিৱেশিক যুগৰপৰাই আৰম্ভ হৈছে। বিশেষকৈ ঔপনিৱেশিক কৰ্তৃপক্ষ আৰু ৰাজকীয় ৰাষ্ট্ৰৰ কৰ আদায়ৰ ক্ষেত্ৰত অজনপ্ৰিয় নীতিয়ে প্ৰায়ে এনে স্থানীয় ৰাজহুৱা প্ৰতিবাদৰ সূচনা কৰিছিল, যেনে বেনাৰস (বৰ্তমানৰ বাৰাণসী) আৰু বৰদলিৰ প্ৰতিবাদ।<ref name="Gross99">{{cite book |last=Gross|first=David M.|year=2014|title=99 Tactics of Successful Tax Resistance Campaigns|publisher=Picket Line Press|isbn=978-1490572741|page=144}}</ref> ===দক্ষিণ এছিয়াত=== [[ভাৰত]], [[পাকিস্তান]], [[বাংলাদেশ]] আৰু [[শ্ৰীলংকা]]ৰ কিছু অংশত এতিয়াও হৰতাল প্ৰচলিত, য'ত এই শব্দটো প্ৰায়ে ১৯৫৩ চনৰ চিল’নীয়া হৰতালক বিশেষভাৱে বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ===বাংলাদেশ=== *মূল প্ৰবন্ধঃ [[বাংলাদেশৰ হৰতালৰ তালিকা]] বাংলাদেশৰ হৰতাল কেতিয়াবা ২০০ দিনতকৈও অধিক সময় ধৰি কৰা হয়। বাংলাদেশৰ আইনত উল্লেখ আছে যে হিংসাৰপৰা হাত সাৰি থকালৈকে হৰতাল বৈধ। এই আইনখন প্ৰণয়ন কৰা হৈছিল খোণ্ডকেৰ মোদাৰেশ এলাহি বনাম বাংলাদেশ চৰকাৰ (২০০১) নামৰ উল্লেখযোগ্য গোচৰৰ বাবে।<ref>{{Cite web |title=A case against hartal |url=https://www.dhakatribune.com/bangladesh/laws-rights/42811/a-case-against-hartal |access-date=2026-06-06 |website=Dhaka Tribune |language=en}}</ref> ===দক্ষিণ-পূব এছিয়াত=== ১৯৪০, ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ চনৰ বিভিন্ন সাধাৰণ ধৰ্মঘট যেনে ১৯৪৭ চনৰ সৰ্বমলয়া হৰতাল আৰু [[১৯৬৭ চনৰ পেনাং হৰতাল দাঙ্গা]]ক বুজাবলৈ এই শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="Gross99" /> আধুনিক মালয়েছিয়াত এই শব্দটো পুনৰ সজীৱ হৈ উঠে হাৰ্টাল ডাক্টৰ কণ্ট্ৰাকলৈ, যিটো ২০২১ চনৰ জুলাই মাহত ক'ভিড-১৯ মহামাৰীৰ সময়ত চিকিৎসকসকলে তেওঁলোকৰ বাবে প্ৰদান কৰা স্থায়ী নিয়োগৰ সুযোগৰ অভাৱৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনাই ধৰ্মঘট কৰিছিল।<ref>{{cite news|url=https://www.thestar.com.my/news/nation/2021/07/26/contract-medical-officers-walk-out-nationwide-in-support-of-hartal-call-for-immediate-reform|title=Contract medical officers walk out nationwide in support of Hartal, call for immediate reform|work=[[The Star (Malaysia)|The Star]]|date=26 July 2021|access-date=28 July 2021}}</ref><ref>{{Cite web|last=Chua|first=Minxi|date=23 July 2021|title="We Are All Hartal": Malaysian Contract Doctors to Strike|url=http://newnaratif.com/we-are-all-hartal-malaysian-contract-doctors-to-strike/share/wtbyqoret/23ac5c7a4f5baf9388a7ef179f045907/|access-date=28 July 2021|website=New Naratif|language=en-GB}}</ref> ===লগতে চাওক=== *[[ঘেৰাও]] *[[ধৰ্ণা]] *[[ধৰ্মঘট]] *[[পথ বন্ধ]] *[[ৰেল বন্ধ]] *[[বাংলাদেশৰ হৰতালৰ তালিকা]] *[[কেৰালাত ৰাজনৈতিক সক্ৰিয়তা]] *[[ৰাওলাট আইন (১৯১৯)]] ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:ৰাজনৈতিক পৰিভাষা]] [[শ্ৰেণী:আন্দোলন]] 0a9x4npettis9lltyxmipqd5s639t5v গোৰ ট্ৰাউট মূৰ্তি 0 138000 617369 2026-07-15T18:32:31Z Kandarpajit Kallol 6257 নতুন পৃষ্ঠা: {{Short description|নিউজিলেণ্ডৰ গোৰত থকা আউটড’ৰ ভাস্কৰ্য}} {{Infobox artwork | italic_title = no | image = [[File:Gore New Zealand (cropped).JPG|thumb]] | caption = ২০০৮ চনত ভাস্কৰ্যটো | artist = এৰল এলিছন | year = ১৯৮৯ | city = গোৰ, [[নিউজিলেণ্ড]] | coordinates = {{Coord|-46.09864|168.94726|format=dms|display=... 617369 wikitext text/x-wiki {{Short description|নিউজিলেণ্ডৰ গোৰত থকা আউটড’ৰ ভাস্কৰ্য}} {{Infobox artwork | italic_title = no | image = [[File:Gore New Zealand (cropped).JPG|thumb]] | caption = ২০০৮ চনত ভাস্কৰ্যটো | artist = এৰল এলিছন | year = ১৯৮৯ | city = গোৰ, [[নিউজিলেণ্ড]] | coordinates = {{Coord|-46.09864|168.94726|format=dms|display=inline,title}} }} '''গোৰ ট্ৰাউট মূৰ্তি''' ({{Lang-en|Gore trout statue}}), যিটো ২০২৬ চনৰ পৰা '''ট্ৰেভৰ''' নামেৰে জনাজাত, হৈছে [[নিউজিলেণ্ড]]ৰ গোৰ চহৰত অৱস্থিত এটা ৬.৫ মিটাৰ (২১ ফুট) ওখ ব্ৰাউন ট্ৰাউট মাছৰ মূৰ্তি। ১৯৮৯ চনত এই মূৰ্তিটো উন্মোচন কৰা হৈছিল। স্থানীয় লায়ন্স ক্লাবে ইয়াৰ ২৫ সংখ্যক বাৰ্ষিকী উদ্‌যাপনৰ বাবে এই মূৰ্তিটো নিৰ্মাণৰ পুঁজি যোগান ধৰিছিল। 2mjkiu4u28j27qs95zsyf4smtfhjad1 617370 617369 2026-07-15T18:34:06Z Kandarpajit Kallol 6257 617370 wikitext text/x-wiki {{Infobox artwork | italic_title = no | image = [[File:Gore New Zealand (cropped).JPG|thumb]] | caption = ২০০৮ চনত ভাস্কৰ্যটো | artist = এৰল এলিছন | year = ১৯৮৯ | city = গোৰ, [[নিউজিলেণ্ড]] }} '''গোৰ ট্ৰাউট মূৰ্তি''' ({{Lang-en|Gore trout statue}}), যিটো ২০২৬ চনৰ পৰা '''ট্ৰেভৰ''' নামেৰে জনাজাত, হৈছে [[নিউজিলেণ্ড]]ৰ গোৰ চহৰত অৱস্থিত এটা ৬.৫ মিটাৰ (২১ ফুট) ওখ ব্ৰাউন ট্ৰাউট মাছৰ মূৰ্তি। ১৯৮৯ চনত এই মূৰ্তিটো উন্মোচন কৰা হৈছিল। স্থানীয় লায়ন্স ক্লাবে ইয়াৰ ২৫ সংখ্যক বাৰ্ষিকী উদ্‌যাপনৰ বাবে এই মূৰ্তিটো নিৰ্মাণৰ পুঁজি যোগান ধৰিছিল। ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} emjvvx9y9h9fkjvjhqv4n47n46nzap9 617371 617370 2026-07-15T18:34:39Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:ভাস্কৰ্য]] using [[WP:HC|HotCat]] 617371 wikitext text/x-wiki {{Infobox artwork | italic_title = no | image = [[File:Gore New Zealand (cropped).JPG|thumb]] | caption = ২০০৮ চনত ভাস্কৰ্যটো | artist = এৰল এলিছন | year = ১৯৮৯ | city = গোৰ, [[নিউজিলেণ্ড]] }} '''গোৰ ট্ৰাউট মূৰ্তি''' ({{Lang-en|Gore trout statue}}), যিটো ২০২৬ চনৰ পৰা '''ট্ৰেভৰ''' নামেৰে জনাজাত, হৈছে [[নিউজিলেণ্ড]]ৰ গোৰ চহৰত অৱস্থিত এটা ৬.৫ মিটাৰ (২১ ফুট) ওখ ব্ৰাউন ট্ৰাউট মাছৰ মূৰ্তি। ১৯৮৯ চনত এই মূৰ্তিটো উন্মোচন কৰা হৈছিল। স্থানীয় লায়ন্স ক্লাবে ইয়াৰ ২৫ সংখ্যক বাৰ্ষিকী উদ্‌যাপনৰ বাবে এই মূৰ্তিটো নিৰ্মাণৰ পুঁজি যোগান ধৰিছিল। ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাস্কৰ্য]] rehlgpahn9jza1qa7d17gy98gidy8j1 617373 617371 2026-07-15T18:37:35Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617373 wikitext text/x-wiki {{Infobox artwork | italic_title = no | image = [[File:Gore New Zealand (cropped).JPG|thumb]] | caption = ২০০৮ চনত ভাস্কৰ্যটো | artist = এৰল এলিছন | year = ১৯৮৯ | city = গোৰ, [[নিউজিলেণ্ড]] }} '''গোৰ ট্ৰাউট মূৰ্তি''' ({{Lang-en|Gore trout statue}}), যিটো ২০২৬ চনৰ পৰা '''ট্ৰেভৰ''' নামেৰে জনাজাত, হৈছে [[নিউজিলেণ্ড]]ৰ গোৰ চহৰত অৱস্থিত এটা ৬.৫ মিটাৰ (২১ ফুট) ওখ ব্ৰাউন ট্ৰাউট মাছৰ মূৰ্তি। ১৯৮৯ চনত এই মূৰ্তিটো উন্মোচন কৰা হৈছিল। স্থানীয় লায়ন্স ক্লাবে ইয়াৰ ২৫ সংখ্যক বাৰ্ষিকী উদ্‌যাপনৰ বাবে এই মূৰ্তিটো নিৰ্মাণৰ পুঁজি যোগান ধৰিছিল। == বিৱৰণ == এই ৬.৫ মিটাৰ (২১ ফুট) মূৰ্তিটোৱে এটা ব্ৰাউন ট্ৰাউট মাছক প্ৰদৰ্শন কৰে<ref name=":0">{{Cite news |last=Esler|first=Lloyd|date=7 December 2021 |title=A talked-about trout |url=https://www.stuff.co.nz/southland-times/news/features/300471756/a-talkedabout-trout |access-date=5 June 2026 |work=[[Stuff (website)|Stuff]]}}</ref> আৰু ইয়াক এৰল এলিছনে ডিজাইন কৰিছিল।<ref name=":3">{{Cite web |last=Aotearoa |first=RNZ {{!}} Te Reo Irirangi o |date=11 February 2026 |title=Finn Diesel, Trixie or Trevor? – name sought for Gore's iconic giant trout |url=https://www.rnz.co.nz/news/regions_southland/586570/finn-diesel-trixie-or-trevor-name-sought-for-gore-s-iconic-giant-trout |access-date=23 June 2026 |website=RNZ |language=en-nz}}</ref> ইয়াৰ বাহিৰৰ অংশটো ফাইবাৰগ্লাছৰ দ্বাৰা নিৰ্মিত আৰু ভিতৰৰ অংশত পলিষ্টাইৰিন আৰু জাল ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে।<ref name=":4">{{Cite news |date=1 March 2017 |title=Gore's old trout gets a makeover |url=https://www.stuff.co.nz/southland-times/news/89736568/gores-old-trout-gets-a-makeover |access-date=23 June 2026 |work=Stuff}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাস্কৰ্য]] 81l7h9ij4fkp63qvds7ctj3achd37up 617377 617373 2026-07-15T18:40:46Z Kandarpajit Kallol 6257 /* বিৱৰণ */ 617377 wikitext text/x-wiki {{Infobox artwork | italic_title = no | image = [[File:Gore New Zealand (cropped).JPG|thumb]] | caption = ২০০৮ চনত ভাস্কৰ্যটো | artist = এৰল এলিছন | year = ১৯৮৯ | city = গোৰ, [[নিউজিলেণ্ড]] }} '''গোৰ ট্ৰাউট মূৰ্তি''' ({{Lang-en|Gore trout statue}}), যিটো ২০২৬ চনৰ পৰা '''ট্ৰেভৰ''' নামেৰে জনাজাত, হৈছে [[নিউজিলেণ্ড]]ৰ গোৰ চহৰত অৱস্থিত এটা ৬.৫ মিটাৰ (২১ ফুট) ওখ ব্ৰাউন ট্ৰাউট মাছৰ মূৰ্তি। ১৯৮৯ চনত এই মূৰ্তিটো উন্মোচন কৰা হৈছিল। স্থানীয় লায়ন্স ক্লাবে ইয়াৰ ২৫ সংখ্যক বাৰ্ষিকী উদ্‌যাপনৰ বাবে এই মূৰ্তিটো নিৰ্মাণৰ পুঁজি যোগান ধৰিছিল। == বিৱৰণ == এই ৬.৫ মিটাৰ (২১ ফুট) মূৰ্তিটোৱে এটা ব্ৰাউন ট্ৰাউট মাছক প্ৰদৰ্শন কৰে<ref name=":0">{{Cite news |last=Esler|first=Lloyd|date=7 December 2021 |title=A talked-about trout |url=https://www.stuff.co.nz/southland-times/news/features/300471756/a-talkedabout-trout |access-date=5 June 2026 |work=[[Stuff (website)|Stuff]]}}</ref> আৰু ইয়াক এৰল এলিছনে ডিজাইন কৰিছিল।<ref name=":3">{{Cite web |last=Aotearoa |first=RNZ {{!}} Te Reo Irirangi o |date=11 February 2026 |title=Finn Diesel, Trixie or Trevor? – name sought for Gore's iconic giant trout |url=https://www.rnz.co.nz/news/regions_southland/586570/finn-diesel-trixie-or-trevor-name-sought-for-gore-s-iconic-giant-trout |access-date=23 June 2026 |website=RNZ |language=en-nz}}</ref> ইয়াৰ বাহিৰৰ অংশটো ফাইবাৰগ্লাছৰ দ্বাৰা নিৰ্মিত আৰু ভিতৰৰ অংশত পলিষ্টাইৰিন আৰু জাল ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে।<ref name=":4">{{Cite news |date=1 March 2017 |title=Gore's old trout gets a makeover |url=https://www.stuff.co.nz/southland-times/news/89736568/gores-old-trout-gets-a-makeover |access-date=23 June 2026 |work=Stuff}}</ref> == জনপ্ৰিয় সংস্কৃতিত == অ’টাগো বিশ্ববিদ্যালয় ছাত্ৰ সন্থাৰ মুখপত্ৰ ''ক্ৰীটিক টে আৰোহী''ৰ ২০২১ চনৰ এটা প্ৰবন্ধত ৰাকাইয়াৰ চেলমন মূৰ্তি আৰু গোৰৰ ট্ৰাউট মূৰ্তিৰ মাজত যুদ্ধ হ’লে ফলাফল কি হ’ব পাৰে তাৰ এক কাল্পনিক আভাস দিয়া হৈছিল। প্ৰবন্ধটোত উল্লেখ কৰা হৈছিল যে গোৰৰ ট্ৰাউট ভাস্কৰ্যটোৱে এই যুদ্ধত জয়লাভ কৰিব।<ref>{{Cite news |last=Gourley |first=Erin |date=2 March 2021 |title=Who would win if the Rakaia Salmon and the Gore Giant Trout fought to the death? |url=https://www.critic.co.nz/culture/article/9103/who-would-win-if-the-rakaia-salmon-and-the-gore-gi |access-date=31 May 2026 |work=Critic Te Ārohi}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাস্কৰ্য]] isgv42yak15gve87qc4q5yxoi9xps2j 617378 617377 2026-07-15T18:41:10Z Kandarpajit Kallol 6257 /* বিৱৰণ */ 617378 wikitext text/x-wiki {{Infobox artwork | italic_title = no | image = [[File:Gore New Zealand (cropped).JPG|thumb]] | caption = ২০০৮ চনত ভাস্কৰ্যটো | artist = এৰল এলিছন | year = ১৯৮৯ | city = গোৰ, [[নিউজিলেণ্ড]] }} '''গোৰ ট্ৰাউট মূৰ্তি''' ({{Lang-en|Gore trout statue}}), যিটো ২০২৬ চনৰ পৰা '''ট্ৰেভৰ''' নামেৰে জনাজাত, হৈছে [[নিউজিলেণ্ড]]ৰ গোৰ চহৰত অৱস্থিত এটা ৬.৫ মিটাৰ (২১ ফুট) ওখ ব্ৰাউন ট্ৰাউট মাছৰ মূৰ্তি। ১৯৮৯ চনত এই মূৰ্তিটো উন্মোচন কৰা হৈছিল। স্থানীয় লায়ন্স ক্লাবে ইয়াৰ ২৫ সংখ্যক বাৰ্ষিকী উদ্‌যাপনৰ বাবে এই মূৰ্তিটো নিৰ্মাণৰ পুঁজি যোগান ধৰিছিল। == বিৱৰণ == এই ৬.৫ মিটাৰ (২১ ফুট) মূৰ্তিটোৱে এটা ব্ৰাউন ট্ৰাউট মাছক প্ৰদৰ্শন কৰে<ref name=":0">{{Cite news |last=Esler|first=Lloyd|date=7 December 2021 |title=A talked-about trout |url=https://www.stuff.co.nz/southland-times/news/features/300471756/a-talkedabout-trout |access-date=5 June 2026 |work=Stuff}}</ref> আৰু ইয়াক এৰল এলিছনে ডিজাইন কৰিছিল।<ref name=":3">{{Cite web |last=Aotearoa |first=RNZ {{!}} Te Reo Irirangi o |date=11 February 2026 |title=Finn Diesel, Trixie or Trevor? – name sought for Gore's iconic giant trout |url=https://www.rnz.co.nz/news/regions_southland/586570/finn-diesel-trixie-or-trevor-name-sought-for-gore-s-iconic-giant-trout |access-date=23 June 2026 |website=RNZ |language=en-nz}}</ref> ইয়াৰ বাহিৰৰ অংশটো ফাইবাৰগ্লাছৰ দ্বাৰা নিৰ্মিত আৰু ভিতৰৰ অংশত পলিষ্টাইৰিন আৰু জাল ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে।<ref name=":4">{{Cite news |date=1 March 2017 |title=Gore's old trout gets a makeover |url=https://www.stuff.co.nz/southland-times/news/89736568/gores-old-trout-gets-a-makeover |access-date=23 June 2026 |work=Stuff}}</ref> == জনপ্ৰিয় সংস্কৃতিত == অ’টাগো বিশ্ববিদ্যালয় ছাত্ৰ সন্থাৰ মুখপত্ৰ ''ক্ৰীটিক টে আৰোহী''ৰ ২০২১ চনৰ এটা প্ৰবন্ধত ৰাকাইয়াৰ চেলমন মূৰ্তি আৰু গোৰৰ ট্ৰাউট মূৰ্তিৰ মাজত যুদ্ধ হ’লে ফলাফল কি হ’ব পাৰে তাৰ এক কাল্পনিক আভাস দিয়া হৈছিল। প্ৰবন্ধটোত উল্লেখ কৰা হৈছিল যে গোৰৰ ট্ৰাউট ভাস্কৰ্যটোৱে এই যুদ্ধত জয়লাভ কৰিব।<ref>{{Cite news |last=Gourley |first=Erin |date=2 March 2021 |title=Who would win if the Rakaia Salmon and the Gore Giant Trout fought to the death? |url=https://www.critic.co.nz/culture/article/9103/who-would-win-if-the-rakaia-salmon-and-the-gore-gi |access-date=31 May 2026 |work=Critic Te Ārohi}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাস্কৰ্য]] ixw6ljb6aufygfxtwi2xl5maathrkb1 617379 617378 2026-07-15T18:45:33Z Kandarpajit Kallol 6257 /* বিৱৰণ */ 617379 wikitext text/x-wiki {{Infobox artwork | italic_title = no | image = [[File:Gore New Zealand (cropped).JPG|thumb]] | caption = ২০০৮ চনত ভাস্কৰ্যটো | artist = এৰল এলিছন | year = ১৯৮৯ | city = গোৰ, [[নিউজিলেণ্ড]] }} '''গোৰ ট্ৰাউট মূৰ্তি''' ({{Lang-en|Gore trout statue}}), যিটো ২০২৬ চনৰ পৰা '''ট্ৰেভৰ''' নামেৰে জনাজাত, হৈছে [[নিউজিলেণ্ড]]ৰ গোৰ চহৰত অৱস্থিত এটা ৬.৫ মিটাৰ (২১ ফুট) ওখ ব্ৰাউন ট্ৰাউট মাছৰ মূৰ্তি। ১৯৮৯ চনত এই মূৰ্তিটো উন্মোচন কৰা হৈছিল। স্থানীয় লায়ন্স ক্লাবে ইয়াৰ ২৫ সংখ্যক বাৰ্ষিকী উদ্‌যাপনৰ বাবে এই মূৰ্তিটো নিৰ্মাণৰ পুঁজি যোগান ধৰিছিল। == বিৱৰণ == এই ৬.৫ মিটাৰ (২১ ফুট) মূৰ্তিটোৱে এটা ব্ৰাউন ট্ৰাউট মাছক প্ৰদৰ্শন কৰে<ref name=":0">{{Cite news |last=Esler|first=Lloyd|date=7 December 2021 |title=A talked-about trout |url=https://www.stuff.co.nz/southland-times/news/features/300471756/a-talkedabout-trout |access-date=5 June 2026 |work=Stuff}}</ref> আৰু ইয়াক এৰল এলিছনে ডিজাইন কৰিছিল।<ref name=":3">{{Cite web |last=Aotearoa |first=RNZ {{!}} Te Reo Irirangi o |date=11 February 2026 |title=Finn Diesel, Trixie or Trevor? – name sought for Gore's iconic giant trout |url=https://www.rnz.co.nz/news/regions_southland/586570/finn-diesel-trixie-or-trevor-name-sought-for-gore-s-iconic-giant-trout |access-date=23 June 2026 |website=RNZ |language=en-nz}}</ref> ইয়াৰ বাহিৰৰ অংশটো ফাইবাৰগ্লাছৰ দ্বাৰা নিৰ্মিত আৰু ভিতৰৰ অংশত পলিষ্টাইৰিন আৰু জাল ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে।<ref name=":4">{{Cite news |date=1 March 2017 |title=Gore's old trout gets a makeover |url=https://www.stuff.co.nz/southland-times/news/89736568/gores-old-trout-gets-a-makeover |access-date=23 June 2026 |work=Stuff}}</ref> == ইতিহাস == ১৯৮৯ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত ছাৰ বব জোনছে এই মূৰ্তিটো উন্মোচন কৰিছিল,<ref name=":3" /> যিটো ৰাকাইয়াত থকা চেলমন মূৰ্তিটো স্থাপন কৰাৰ দুবছৰ আগৰ আছিল।<ref name=":0" /> গোৰৰ ট্ৰাউট মূৰ্তিটোৰ নিৰ্মাণৰ পুঁজি স্থানীয় লায়ন্স ক্লাবে যোগান ধৰিছিল<ref name=":0" /> যাতে ইয়াৰ ২৫ সংখ্যক বাৰ্ষিকী উদযাপন কৰিব পৰা যায়।<ref name=":1">{{Cite web |last=Aotearoa |first=RNZ {{!}} Te Reo Irirangi o |date=23 February 2026 |title=Gore's iconic giant trout has finally caught a name |url=https://rnz.co.nz |access-date=22 June 2026 |website=RNZ |language=en-nz}}</ref> ২০১৭ চনত গোৰ জিলা পৰিষদৰ অৰ্থসাহায্যত ট্ৰাউট মূৰ্তিটো পুনৰ মেৰামতি কৰা হয়।<ref name=":4" /> ২০২৫ চনৰ জুলাই মাহত, পানীত নাইট্ৰেটৰ মাত্ৰা বৃদ্ধি পোৱাৰ বাবে গোৰৰ বাসিন্দাসকলক টেপৰ পানী নাখাবলৈ কোৱাৰ প্ৰতিক্ৰিয়াত, গ্ৰীণপিচ কৰ্মীসকলে ট্ৰাউটটোৰ চকুত ক্ৰছ চিন আঁকি দিছিল। তেওঁলোকে ওচৰতে থকা "Welcome to Gore" (গোৰলৈ স্বাগতম) ফলকখনো সলনি কৰি "Welcome to Gore – where dirty dairy wrecked the water" (গোৰলৈ স্বাগতম – য’ত লেতেৰা ডায়েৰী ফাৰ্মে পানী নষ্ট কৰিলে) বুলি লিখি দিছিল। ফেডাৰেটেড ফাৰ্মাৰ্ছে ইয়াক এক ধ্বংসাত্মক কাৰ্য (vandalism) বুলি অভিহিত কৰে আৰু ডায়েৰী ফাৰ্মিঙৰ বাবে পানীৰ সমস্যা হোৱা বুলি অস্বীকাৰ কৰি গ্ৰীণপিচৰ দাতব্য মৰ্যাদা বাতিল কৰিবলৈ অনুৰোধ জনায়। গ্ৰীণপিচে ইয়াৰ প্ৰত্যুত্তৰত গোটটোক "বিজ্ঞান অস্বীকাৰকাৰী" বুলি আখ্যা দিয়ে আৰু কয় যে পানীৰ সমস্যাটো ফাৰ্মিঙৰ সৈতে জড়িত থকাৰ বৈজ্ঞানিক প্ৰমাণ আছে। কোনো স্থায়ী ক্ষতি নোহোৱাৰ বাবে আৰক্ষীয়ে কাৰো বিৰুদ্ধে গোচৰ তৰা নাছিল।<ref>{{Cite news |date=23 July 2025 |title=Gore's brown trout statue defaced overnight amid drinking water crisis |url=https://rnz.co.nz |access-date=24 June 2026 |work=RNZ}}</ref> ২০২৬ চনৰ আৰম্ভণিতে, মাটাউৰা নদীত অনুষ্ঠিত হোৱা চহৰখনৰ 'অন দ্য ফ্লাই ফেষ্টিভেল' (এটা বৰশীৰে মাছ মৰা উৎসৱ)ৰ প্ৰচাৰৰ বাবে মূৰ্তিটোৰ নামকৰণৰ এক প্ৰতিযোগিতা অনুষ্ঠিত কৰা হৈছিল।<ref name=":2" /> গোৰ জিলা পৰিষদে এই প্ৰতিযোগিতাত হোকোনুই এফএম ৰেডিঅ’ ষ্টেচনৰ সৈতে কাম কৰিছিল, য’ত জনসাধাৰণৰ পৰা পৰামৰ্শ লোৱা হৈছিল আৰু নামসমূহৰ ওপৰত ভোটদান কৰা হৈছিল।<ref name=":1" /> নিৰ্বাচিত পাঁচটা চূড়ান্ত নাম আছিল ক্ৰমে— ট্ৰিক্সি, স্কাউট, ট্ৰেভৰ, গৰ্ডন আৰু ফিন। এটা পৰামৰ্শ 'ট্ৰাউটি মেকট্ৰাউটফেচ' আছিল, যিটো মেকফেচ ব্যংগৰ এক উদাহৰণ।<ref name=":2">{{Cite web |last=Aotearoa |first=RNZ {{!}} Te Reo Irirangi o |date=11 February 2026 |title=Finn Diesel, Trixie or Trevor? – name sought for Gore's iconic giant trout |url=https://rnz.co.nz |access-date=22 June 2026 |website=RNZ |language=en-nz}}</ref> "ট্ৰেভৰ" নামটোৱে এক তৃতীয়াংশতকৈ অধিক ভোট লাভ কৰে আৰু ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত উৎসৱটোত ইয়াক বিজয়ী নাম হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়।<ref name=":1" /> == জনপ্ৰিয় সংস্কৃতিত == অ’টাগো বিশ্ববিদ্যালয় ছাত্ৰ সন্থাৰ মুখপত্ৰ ''ক্ৰীটিক টে আৰোহী''ৰ ২০২১ চনৰ এটা প্ৰবন্ধত ৰাকাইয়াৰ চেলমন মূৰ্তি আৰু গোৰৰ ট্ৰাউট মূৰ্তিৰ মাজত যুদ্ধ হ’লে ফলাফল কি হ’ব পাৰে তাৰ এক কাল্পনিক আভাস দিয়া হৈছিল। প্ৰবন্ধটোত উল্লেখ কৰা হৈছিল যে গোৰৰ ট্ৰাউট ভাস্কৰ্যটোৱে এই যুদ্ধত জয়লাভ কৰিব।<ref>{{Cite news |last=Gourley |first=Erin |date=2 March 2021 |title=Who would win if the Rakaia Salmon and the Gore Giant Trout fought to the death? |url=https://www.critic.co.nz/culture/article/9103/who-would-win-if-the-rakaia-salmon-and-the-gore-gi |access-date=31 May 2026 |work=Critic Te Ārohi}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাস্কৰ্য]] 5yjha05l5av8jetkpd3d9r42f8rblwi 617383 617379 2026-07-15T18:52:11Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 617383 wikitext text/x-wiki {{Infobox artwork | italic_title = no | image = [[File:Gore New Zealand (cropped).JPG|thumb]] | caption = ২০০৮ চনত [[ভাস্কৰ্য]]টো | artist = এৰল এলিছন | year = ১৯৮৯ | city = গোৰ, [[নিউজিলেণ্ড]] }} '''গোৰ ট্ৰাউট মূৰ্তি''' ({{Lang-en|Gore trout statue}}), যিটো ২০২৬ চনৰ পৰা '''ট্ৰেভৰ''' নামেৰে জনাজাত, হৈছে [[নিউজিলেণ্ড]]ৰ গোৰ চহৰত অৱস্থিত এটা ৬.৫ মিটাৰ (২১ ফুট) ওখ ব্ৰাউন ট্ৰাউট মাছৰ মূৰ্তি। ১৯৮৯ চনত এই মূৰ্তিটো উন্মোচন কৰা হৈছিল। স্থানীয় লায়ন্স ক্লাবে ইয়াৰ ২৫ সংখ্যক বাৰ্ষিকী উদ্‌যাপনৰ বাবে এই মূৰ্তিটো নিৰ্মাণৰ পুঁজি যোগান ধৰিছিল। == বিৱৰণ == এই ৬.৫ মিটাৰ (২১ ফুট) মূৰ্তিটোৱে এটা ব্ৰাউন ট্ৰাউট মাছক প্ৰদৰ্শন কৰে<ref name=":0">{{Cite news |last=Esler|first=Lloyd|date=7 December 2021 |title=A talked-about trout |url=https://www.stuff.co.nz/southland-times/news/features/300471756/a-talkedabout-trout |access-date=5 June 2026 |work=Stuff}}</ref> আৰু ইয়াক এৰল এলিছনে ডিজাইন কৰিছিল।<ref name=":3">{{Cite web |last=Aotearoa |first=RNZ {{!}} Te Reo Irirangi o |date=11 February 2026 |title=Finn Diesel, Trixie or Trevor? – name sought for Gore's iconic giant trout |url=https://www.rnz.co.nz/news/regions_southland/586570/finn-diesel-trixie-or-trevor-name-sought-for-gore-s-iconic-giant-trout |access-date=23 June 2026 |website=RNZ |language=en-nz}}</ref> ইয়াৰ বাহিৰৰ অংশটো ফাইবাৰগ্লাছৰ দ্বাৰা নিৰ্মিত আৰু ভিতৰৰ অংশত পলিষ্টাইৰিন আৰু জাল ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে।<ref name=":4">{{Cite news |date=1 March 2017 |title=Gore's old trout gets a makeover |url=https://www.stuff.co.nz/southland-times/news/89736568/gores-old-trout-gets-a-makeover |access-date=23 June 2026 |work=Stuff}}</ref> == ইতিহাস == ১৯৮৯ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত ছাৰ বব জোনছে এই মূৰ্তিটো উন্মোচন কৰিছিল,<ref name=":3" /> যিটো ৰাকাইয়াত থকা চেলমন মূৰ্তিটো স্থাপন কৰাৰ দুবছৰ আগৰ আছিল।<ref name=":0" /> গোৰৰ ট্ৰাউট মূৰ্তিটোৰ নিৰ্মাণৰ পুঁজি স্থানীয় লায়ন্স ক্লাবে যোগান ধৰিছিল<ref name=":0" /> যাতে ইয়াৰ ২৫ সংখ্যক বাৰ্ষিকী উদযাপন কৰিব পৰা যায়।<ref name=":1">{{Cite web |last=Aotearoa |first=RNZ {{!}} Te Reo Irirangi o |date=23 February 2026 |title=Gore's iconic giant trout has finally caught a name |url=https://rnz.co.nz |access-date=22 June 2026 |website=RNZ |language=en-nz}}</ref> ২০১৭ চনত গোৰ জিলা পৰিষদৰ অৰ্থসাহায্যত ট্ৰাউট মূৰ্তিটো পুনৰ মেৰামতি কৰা হয়।<ref name=":4" /> ২০২৫ চনৰ জুলাই মাহত, পানীত নাইট্ৰেটৰ মাত্ৰা বৃদ্ধি পোৱাৰ বাবে গোৰৰ বাসিন্দাসকলক টেপৰ পানী নাখাবলৈ কোৱাৰ প্ৰতিক্ৰিয়াত, গ্ৰীণপিচ কৰ্মীসকলে ট্ৰাউটটোৰ চকুত ক্ৰছ চিন আঁকি দিছিল। তেওঁলোকে ওচৰতে থকা "Welcome to Gore" (গোৰলৈ স্বাগতম) ফলকখনো সলনি কৰি "Welcome to Gore – where dirty dairy wrecked the water" (গোৰলৈ স্বাগতম – য’ত লেতেৰা ডায়েৰী ফাৰ্মে পানী নষ্ট কৰিলে) বুলি লিখি দিছিল। ফেডাৰেটেড ফাৰ্মাৰ্ছে ইয়াক এক ধ্বংসাত্মক কাৰ্য (vandalism) বুলি অভিহিত কৰে আৰু ডায়েৰী ফাৰ্মিঙৰ বাবে পানীৰ সমস্যা হোৱা বুলি অস্বীকাৰ কৰি গ্ৰীণপিচৰ দাতব্য মৰ্যাদা বাতিল কৰিবলৈ অনুৰোধ জনায়। গ্ৰীণপিচে ইয়াৰ প্ৰত্যুত্তৰত গোটটোক "বিজ্ঞান অস্বীকাৰকাৰী" বুলি আখ্যা দিয়ে আৰু কয় যে পানীৰ সমস্যাটো ফাৰ্মিঙৰ সৈতে জড়িত থকাৰ বৈজ্ঞানিক প্ৰমাণ আছে। কোনো স্থায়ী ক্ষতি নোহোৱাৰ বাবে আৰক্ষীয়ে কাৰো বিৰুদ্ধে গোচৰ তৰা নাছিল।<ref>{{Cite news |date=23 July 2025 |title=Gore's brown trout statue defaced overnight amid drinking water crisis |url=https://rnz.co.nz |access-date=24 June 2026 |work=RNZ}}</ref> ২০২৬ চনৰ আৰম্ভণিতে, মাটাউৰা নদীত অনুষ্ঠিত হোৱা চহৰখনৰ 'অন দ্য ফ্লাই ফেষ্টিভেল' (এটা বৰশীৰে মাছ মৰা উৎসৱ)ৰ প্ৰচাৰৰ বাবে মূৰ্তিটোৰ নামকৰণৰ এক প্ৰতিযোগিতা অনুষ্ঠিত কৰা হৈছিল।<ref name=":2" /> গোৰ জিলা পৰিষদে এই প্ৰতিযোগিতাত হোকোনুই এফএম ৰেডিঅ’ ষ্টেচনৰ সৈতে কাম কৰিছিল, য’ত জনসাধাৰণৰ পৰা পৰামৰ্শ লোৱা হৈছিল আৰু নামসমূহৰ ওপৰত ভোটদান কৰা হৈছিল।<ref name=":1" /> নিৰ্বাচিত পাঁচটা চূড়ান্ত নাম আছিল ক্ৰমে— ট্ৰিক্সি, স্কাউট, ট্ৰেভৰ, গৰ্ডন আৰু ফিন। এটা পৰামৰ্শ 'ট্ৰাউটি মেকট্ৰাউটফেচ' আছিল, যিটো মেকফেচ ব্যংগৰ এক উদাহৰণ।<ref name=":2">{{Cite web |last=Aotearoa |first=RNZ {{!}} Te Reo Irirangi o |date=11 February 2026 |title=Finn Diesel, Trixie or Trevor? – name sought for Gore's iconic giant trout |url=https://rnz.co.nz |access-date=22 June 2026 |website=RNZ |language=en-nz}}</ref> "ট্ৰেভৰ" নামটোৱে এক তৃতীয়াংশতকৈ অধিক ভোট লাভ কৰে আৰু ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত উৎসৱটোত ইয়াক বিজয়ী নাম হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়।<ref name=":1" /> == জনপ্ৰিয় সংস্কৃতিত == অ’টাগো বিশ্ববিদ্যালয় ছাত্ৰ সন্থাৰ মুখপত্ৰ ''ক্ৰীটিক টে আৰোহী''ৰ ২০২১ চনৰ এটা প্ৰবন্ধত ৰাকাইয়াৰ চেলমন মূৰ্তি আৰু গোৰৰ ট্ৰাউট মূৰ্তিৰ মাজত যুদ্ধ হ’লে ফলাফল কি হ’ব পাৰে তাৰ এক কাল্পনিক আভাস দিয়া হৈছিল। প্ৰবন্ধটোত উল্লেখ কৰা হৈছিল যে গোৰৰ ট্ৰাউট ভাস্কৰ্যটোৱে এই যুদ্ধত জয়লাভ কৰিব।<ref>{{Cite news |last=Gourley |first=Erin |date=2 March 2021 |title=Who would win if the Rakaia Salmon and the Gore Giant Trout fought to the death? |url=https://www.critic.co.nz/culture/article/9103/who-would-win-if-the-rakaia-salmon-and-the-gore-gi |access-date=31 May 2026 |work=Critic Te Ārohi}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাস্কৰ্য]] ouueyzogsfhv32ewxrpq3cjtojncewr পথ বন্ধ 0 138001 617372 2026-07-15T18:37:31Z Pranamikaadhikary 27435 নতুন পৃষ্ঠা: ৰাজহুৱা প্ৰতিবাদ আৰু ৰাজনৈতিক বিক্ষোভৰ সময়ত যাতায়ত বাধা প্ৰদান কৰি '''পথ বন্ধ''' কৰাটো প্ৰতিবাদৰ এটা সাধাৰণ কৌশল।[1][2] ==বৈধতা== বেছিভাগ ন্যায়িক অধিকাৰক্ষেত্ৰই[যিবোৰে] যাতায়ত... 617372 wikitext text/x-wiki ৰাজহুৱা প্ৰতিবাদ আৰু ৰাজনৈতিক বিক্ষোভৰ সময়ত যাতায়ত বাধা প্ৰদান কৰি '''পথ বন্ধ''' কৰাটো প্ৰতিবাদৰ এটা সাধাৰণ কৌশল।[1][2] ==বৈধতা== বেছিভাগ ন্যায়িক অধিকাৰক্ষেত্ৰই[যিবোৰে] যাতায়ত বাধা দিয়াক অবৈধ কাৰ্য্যকলাপ বুলি গণ্য কৰে আৰু ৰাজহুৱা ৰাস্তা বা ঘাইপথত যান-বাহন বা পথচাৰীৰ স্বাভাৱিক প্ৰবাহত বাধা দিয়া, বাধা দিয়া, বাধা দিয়া বা অন্যথা বাধা দিয়া লোকসকলৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ চলাবলৈ নিয়ম প্ৰস্তুত কৰিছে।[3] কিছুমান ন্যায়িক অধিকাৰক্ষেত্ৰই লেহেমীয়াকৈ চলা বাহনৰ যাতায়তকো শাস্তি প্ৰদান কৰে।[4] ==উদাহৰণ== প্ৰতিবাদী কাৰ্যসূচী প্ৰকাশ কৰাৰ লক্ষ্যৰে ইচ্ছাকৃতভাৱে যাতায়তত বাধাৰ সৃষ্টি কৰাৰ উদাহৰণ হ’ল বিলুপ্তিৰ বিদ্ৰোহ প্ৰতিবাদ,[5]বিমান পৰিবহণ নিয়ন্ত্ৰকৰ ধৰ্মঘট, ঘাইপথ বিদ্ৰোহ, ক্ৰিটিকেল মাছ চাইকেল ৰাইড কৰ্কিং ছেক্সন, জাৰ্মানীত পাৰমাণৱিক ইন্ধনৰ ৰেল পৰিবহণত বাধা, ফ্ৰান্স আৰু অন্যান্য দেশত কৃষক বা ট্ৰাক চালকৰ দ্বাৰা পথ অৱৰোধ, কেলেছৰ আশে-পাশে প্ৰব্ৰজনকাৰী সংকট, পাইপলাইন প্ৰতিবাদ (যেনে ডাকোটা এক্সেছ পাইপলাইন) আদিৰ দ্বাৰা ইউৰোটানেল কাৰ্য্যকলাপৰ ওপৰত প্ৰভাৱ {{cn}}। ==তথ্যসূত্ৰ== 1tug1a0kb3ladab0w4fshuphu212o0z 617374 617372 2026-07-15T18:38:04Z Pranamikaadhikary 27435 617374 wikitext text/x-wiki [[File:Just Stop Oil, Portsmouth, 9th Sept 2023 2.jpg|thumb|[[Just Stop Oil]] protesters on a roadway in Portsmouth, England, 2023]] ৰাজহুৱা প্ৰতিবাদ আৰু ৰাজনৈতিক বিক্ষোভৰ সময়ত যাতায়ত বাধা প্ৰদান কৰি '''পথ বন্ধ''' কৰাটো প্ৰতিবাদৰ এটা সাধাৰণ কৌশল।[1][2] ==বৈধতা== বেছিভাগ ন্যায়িক অধিকাৰক্ষেত্ৰই[যিবোৰে] যাতায়ত বাধা দিয়াক অবৈধ কাৰ্য্যকলাপ বুলি গণ্য কৰে আৰু ৰাজহুৱা ৰাস্তা বা ঘাইপথত যান-বাহন বা পথচাৰীৰ স্বাভাৱিক প্ৰবাহত বাধা দিয়া, বাধা দিয়া, বাধা দিয়া বা অন্যথা বাধা দিয়া লোকসকলৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ চলাবলৈ নিয়ম প্ৰস্তুত কৰিছে।[3] কিছুমান ন্যায়িক অধিকাৰক্ষেত্ৰই লেহেমীয়াকৈ চলা বাহনৰ যাতায়তকো শাস্তি প্ৰদান কৰে।[4] ==উদাহৰণ== প্ৰতিবাদী কাৰ্যসূচী প্ৰকাশ কৰাৰ লক্ষ্যৰে ইচ্ছাকৃতভাৱে যাতায়তত বাধাৰ সৃষ্টি কৰাৰ উদাহৰণ হ’ল বিলুপ্তিৰ বিদ্ৰোহ প্ৰতিবাদ,[5]বিমান পৰিবহণ নিয়ন্ত্ৰকৰ ধৰ্মঘট, ঘাইপথ বিদ্ৰোহ, ক্ৰিটিকেল মাছ চাইকেল ৰাইড কৰ্কিং ছেক্সন, জাৰ্মানীত পাৰমাণৱিক ইন্ধনৰ ৰেল পৰিবহণত বাধা, ফ্ৰান্স আৰু অন্যান্য দেশত কৃষক বা ট্ৰাক চালকৰ দ্বাৰা পথ অৱৰোধ, কেলেছৰ আশে-পাশে প্ৰব্ৰজনকাৰী সংকট, পাইপলাইন প্ৰতিবাদ (যেনে ডাকোটা এক্সেছ পাইপলাইন) আদিৰ দ্বাৰা ইউৰোটানেল কাৰ্য্যকলাপৰ ওপৰত প্ৰভাৱ {{cn}}। ==তথ্যসূত্ৰ== 6c7nwnheznkbub2kgc6ciug58vqegd6 617375 617374 2026-07-15T18:40:30Z Pranamikaadhikary 27435 617375 wikitext text/x-wiki [[File:Just Stop Oil, Portsmouth, 9th Sept 2023 2.jpg|thumb|ইংলেণ্ডৰ পৰ্টছমাউথৰ এটা পথত জাষ্ট ষ্টপ অইলৰ প্ৰতিবাদকাৰী, ২০২৩]] ৰাজহুৱা প্ৰতিবাদ আৰু ৰাজনৈতিক বিক্ষোভৰ সময়ত যাতায়ত বাধা প্ৰদান কৰি '''পথ বন্ধ''' কৰাটো প্ৰতিবাদৰ এটা সাধাৰণ কৌশল।<ref>{{cite news|last1=Badger|first1=Emily|title=Why highways have become the center of civil rights protest|url=https://www.washingtonpost.com/news/wonk/wp/2016/07/13/why-highways-have-become-the-center-of-civil-rights-protest/|accessdate=7 September 2017|newspaper=The Washington post|date=13 July 2016}}</ref><ref>{{cite book|last1=Yongshun|first1=Cai|title=Collective Resistance in China: Why Popular Protests Succeed Or Fail|date=2010|publisher=Stanford University Press|isbn=978-0804763394|pages=110–111}}</ref> ==বৈধতা== বেছিভাগ ন্যায়িক অধিকাৰক্ষেত্ৰই[যিবোৰে] যাতায়ত বাধা দিয়াক অবৈধ কাৰ্য্যকলাপ বুলি গণ্য কৰে আৰু ৰাজহুৱা ৰাস্তা বা ঘাইপথত যান-বাহন বা পথচাৰীৰ স্বাভাৱিক প্ৰবাহত বাধা দিয়া, বাধা দিয়া, বাধা দিয়া বা অন্যথা বাধা দিয়া লোকসকলৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ চলাবলৈ নিয়ম প্ৰস্তুত কৰিছে।<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/protesters-cant-block-roads-or-public-spaces-rules-sc/articleshow/78544230.cms|title=Supreme Court: Protesters can't block roads or public spaces, rules Supreme Court|website=[[The Times of India]]}}</ref> কিছুমান ন্যায়িক অধিকাৰক্ষেত্ৰই লেহেমীয়াকৈ চলা বাহনৰ যাতায়তকো শাস্তি প্ৰদান কৰে।<ref>{{Cite web |title=Law section |url=https://leginfo.legislature.ca.gov/faces/codes_displaySection.xhtml?lawCode=VEH&sectionNum=21654 |access-date=2022-05-11 |website=leginfo.legislature.ca.gov}}</ref> ==উদাহৰণ== প্ৰতিবাদী কাৰ্যসূচী প্ৰকাশ কৰাৰ লক্ষ্যৰে ইচ্ছাকৃতভাৱে যাতায়তত বাধাৰ সৃষ্টি কৰাৰ উদাহৰণ হ’ল বিলুপ্তিৰ বিদ্ৰোহ প্ৰতিবাদ,<ref>{{cite web |url=https://www.nydailynews.com/new-york/manhattan/ny-climate-protestors-arrested-new-york-times-building-20190623-42seicg3pbaq7onth6zztomju4-story.html |title=70 people arrested protesting climate change outside New York Times hq in Midtown|newspaper=New York Daily News |date=23 June 2019 |author1=Emilie Ruscoe |author2=Esha Ray}}</ref> বিমান পৰিবহণ নিয়ন্ত্ৰকৰ ধৰ্মঘট, ঘাইপথ বিদ্ৰোহ, ক্ৰিটিকেল মাছ চাইকেল ৰাইড কৰ্কিং ছেক্সন, জাৰ্মানীত পাৰমাণৱিক ইন্ধনৰ ৰেল পৰিবহণত বাধা, ফ্ৰান্স আৰু অন্যান্য দেশত কৃষক বা ট্ৰাক চালকৰ দ্বাৰা পথ অৱৰোধ, কেলেছৰ আশে-পাশে প্ৰব্ৰজনকাৰী সংকট, পাইপলাইন প্ৰতিবাদ (যেনে ডাকোটা এক্সেছ পাইপলাইন) আদিৰ দ্বাৰা ইউৰোটানেল কাৰ্য্যকলাপৰ ওপৰত প্ৰভাৱ {{cn}}। ==তথ্যসূত্ৰ== jc1cs54ytrsgqz4tbt1qmhc5d0iq6fn 617376 617375 2026-07-15T18:40:45Z Pranamikaadhikary 27435 added [[Category:আন্দোলন]] using [[WP:HC|HotCat]] 617376 wikitext text/x-wiki [[File:Just Stop Oil, Portsmouth, 9th Sept 2023 2.jpg|thumb|ইংলেণ্ডৰ পৰ্টছমাউথৰ এটা পথত জাষ্ট ষ্টপ অইলৰ প্ৰতিবাদকাৰী, ২০২৩]] ৰাজহুৱা প্ৰতিবাদ আৰু ৰাজনৈতিক বিক্ষোভৰ সময়ত যাতায়ত বাধা প্ৰদান কৰি '''পথ বন্ধ''' কৰাটো প্ৰতিবাদৰ এটা সাধাৰণ কৌশল।<ref>{{cite news|last1=Badger|first1=Emily|title=Why highways have become the center of civil rights protest|url=https://www.washingtonpost.com/news/wonk/wp/2016/07/13/why-highways-have-become-the-center-of-civil-rights-protest/|accessdate=7 September 2017|newspaper=The Washington post|date=13 July 2016}}</ref><ref>{{cite book|last1=Yongshun|first1=Cai|title=Collective Resistance in China: Why Popular Protests Succeed Or Fail|date=2010|publisher=Stanford University Press|isbn=978-0804763394|pages=110–111}}</ref> ==বৈধতা== বেছিভাগ ন্যায়িক অধিকাৰক্ষেত্ৰই[যিবোৰে] যাতায়ত বাধা দিয়াক অবৈধ কাৰ্য্যকলাপ বুলি গণ্য কৰে আৰু ৰাজহুৱা ৰাস্তা বা ঘাইপথত যান-বাহন বা পথচাৰীৰ স্বাভাৱিক প্ৰবাহত বাধা দিয়া, বাধা দিয়া, বাধা দিয়া বা অন্যথা বাধা দিয়া লোকসকলৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ চলাবলৈ নিয়ম প্ৰস্তুত কৰিছে।<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/protesters-cant-block-roads-or-public-spaces-rules-sc/articleshow/78544230.cms|title=Supreme Court: Protesters can't block roads or public spaces, rules Supreme Court|website=[[The Times of India]]}}</ref> কিছুমান ন্যায়িক অধিকাৰক্ষেত্ৰই লেহেমীয়াকৈ চলা বাহনৰ যাতায়তকো শাস্তি প্ৰদান কৰে।<ref>{{Cite web |title=Law section |url=https://leginfo.legislature.ca.gov/faces/codes_displaySection.xhtml?lawCode=VEH&sectionNum=21654 |access-date=2022-05-11 |website=leginfo.legislature.ca.gov}}</ref> ==উদাহৰণ== প্ৰতিবাদী কাৰ্যসূচী প্ৰকাশ কৰাৰ লক্ষ্যৰে ইচ্ছাকৃতভাৱে যাতায়তত বাধাৰ সৃষ্টি কৰাৰ উদাহৰণ হ’ল বিলুপ্তিৰ বিদ্ৰোহ প্ৰতিবাদ,<ref>{{cite web |url=https://www.nydailynews.com/new-york/manhattan/ny-climate-protestors-arrested-new-york-times-building-20190623-42seicg3pbaq7onth6zztomju4-story.html |title=70 people arrested protesting climate change outside New York Times hq in Midtown|newspaper=New York Daily News |date=23 June 2019 |author1=Emilie Ruscoe |author2=Esha Ray}}</ref> বিমান পৰিবহণ নিয়ন্ত্ৰকৰ ধৰ্মঘট, ঘাইপথ বিদ্ৰোহ, ক্ৰিটিকেল মাছ চাইকেল ৰাইড কৰ্কিং ছেক্সন, জাৰ্মানীত পাৰমাণৱিক ইন্ধনৰ ৰেল পৰিবহণত বাধা, ফ্ৰান্স আৰু অন্যান্য দেশত কৃষক বা ট্ৰাক চালকৰ দ্বাৰা পথ অৱৰোধ, কেলেছৰ আশে-পাশে প্ৰব্ৰজনকাৰী সংকট, পাইপলাইন প্ৰতিবাদ (যেনে ডাকোটা এক্সেছ পাইপলাইন) আদিৰ দ্বাৰা ইউৰোটানেল কাৰ্য্যকলাপৰ ওপৰত প্ৰভাৱ {{cn}}। ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:আন্দোলন]] 5z1hoxo81hhftbc0tir9ec3zx26bbmf ঘেৰাও 0 138002 617381 2026-07-15T18:48:31Z Pranamikaadhikary 27435 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617381 wikitext text/x-wiki '''ঘেৰাও''', যাৰ অৰ্থ "ঘেৰি ৰখা" হৈছে এনে এটা শব্দ যিয়ে ভাৰতৰ শ্ৰমিক কৰ্মী আৰু সংঘৰ নেতাসকলে ব্যৱহাৰ কৰা কৌশলক বুজায়; ই পিকেটিঙৰ দৰেই। সাধাৰণতে, কোনো ৰাজনীতিবিদ বা চৰকাৰী ভৱন এটাক তেওঁলোকৰ দাবী পূৰণ নোহোৱালৈকে বা উত্তৰ নিদিয়ালৈকে এটা দলে ঘেৰি ধৰি থাকে।[1] এই নীতিটো শ্ৰম খণ্ডত প্ৰতিবাদৰ আনুষ্ঠানিক মাধ্যম হিচাপে প্ৰৱৰ্তন কৰিছিল ক্ৰমে ১৯৬৭ আৰু ১৯৬৯ চনত পশ্চিম বংগৰ সংযুক্ত ফ্ৰণ্ট চৰকাৰত পিডব্লিউডি আৰু শ্ৰম মন্ত্ৰী সুবোধ বেনাৰ্জীয়ে।[2][3] জনপ্ৰিয়তাৰ বাবে ২০০৪ চনত সংক্ষিপ্ত অক্সফৰ্ড ইংৰাজী অভিধানত “ঘেৰাও” শব্দটো সংযোজন কৰা হয়। ভাৰতীয়; দাবী পূৰণ নোহোৱালৈকে শ্ৰমিকসকলে নিয়োগকৰ্তাসকলক কৰ্মস্থলী এৰি যোৱাত বাধা দিয়া প্ৰতিবাদ; উৎপত্তি: হিন্দীৰ পৰা” আৰু সুবোধ বেনাৰ্জীক ঘেৰাও মন্ত্ৰী বুলি কোৱা হৈছিল।[4] ২০২০–২০২১ চনৰ ভাৰতীয় কৃষকৰ প্ৰতিবাদত চৰকাৰী ভৱনৰ বিৰুদ্ধে কৃষকসকলে ঘেৰাও ব্যৱহাৰ কৰিছিল।[5] ==তথ্যসূত্ৰ== 4lg6ucd8edgb2gc6plz9wl4o3v1yeea 617382 617381 2026-07-15T18:50:52Z Pranamikaadhikary 27435 617382 wikitext text/x-wiki '''ঘেৰাও''', যাৰ অৰ্থ "ঘেৰি ৰখা" হৈছে এনে এটা শব্দ যিয়ে ভাৰতৰ শ্ৰমিক কৰ্মী আৰু সংঘৰ নেতাসকলে ব্যৱহাৰ কৰা কৌশলক বুজায়; ই পিকেটিঙৰ দৰেই। সাধাৰণতে, কোনো ৰাজনীতিবিদ বা চৰকাৰী ভৱন এটাক তেওঁলোকৰ দাবী পূৰণ নোহোৱালৈকে বা উত্তৰ নিদিয়ালৈকে এটা দলে ঘেৰি ধৰি থাকে।<ref>{{cite book |last1=Bandyopadhyay |first1=Ritajyoti |title=Streets in Motion: The Making of Infrastructure, Property, and Political Culture in Twentieth-century Calcutta |date=2022 |publisher=Cambridge University Press |location=Cambridge |doi=10.1017/9781009109208 |isbn=9781009109208 |s2cid=250200020 |url=https://www.cambridge.org/core/books/streets-in-motion/2D42F4BF0D2086A1DBB254A5120ACB42}}</ref> এই নীতিটো শ্ৰম খণ্ডত প্ৰতিবাদৰ আনুষ্ঠানিক মাধ্যম হিচাপে প্ৰৱৰ্তন কৰিছিল ক্ৰমে ১৯৬৭ আৰু ১৯৬৯ চনত পশ্চিম বংগৰ সংযুক্ত ফ্ৰণ্ট চৰকাৰত পিডব্লিউডি আৰু শ্ৰম মন্ত্ৰী সুবোধ বেনাৰ্জীয়ে।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=N7QI4eOM18cC&q=Subodh+Banarjee,+west+bengal&pg=PA28|title=West Bengal's Jyoti Basu: A Political Profile Page 27|first1=Surajit Kumar|last1=Dasgupta|first2=Surajit̲a|last2=Dāśagupta|date=December 19, 1992|publisher=Gian Publishing House|isbn=9788121204200|via=Google Books}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.boloji.com/diary/kolkata/013.htm|title=Populist Governance|access-date=2009-05-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20090418042211/http://www.boloji.com/diary/kolkata/013.htm|archive-date=2009-04-18|url-status=dead}}</ref> জনপ্ৰিয়তাৰ বাবে ২০০৪ চনত সংক্ষিপ্ত অক্সফৰ্ড ইংৰাজী অভিধানত “ঘেৰাও” শব্দটো সংযোজন কৰা হয়। ভাৰতীয়; দাবী পূৰণ নোহোৱালৈকে শ্ৰমিকসকলে নিয়োগকৰ্তাসকলক কৰ্মস্থলী এৰি যোৱাত বাধা দিয়া প্ৰতিবাদ; উৎপত্তি: হিন্দীৰ পৰা” আৰু সুবোধ বেনাৰ্জীক ঘেৰাও মন্ত্ৰী বুলি কোৱা হৈছিল।<ref>{{Cite web|url=http://www.mainstreamweekly.net/article263.html|title=A Defiant Rebel - Mainstream Weekly|website=www.mainstreamweekly.net}}</ref> ২০২০–২০২১ চনৰ ভাৰতীয় কৃষকৰ প্ৰতিবাদত চৰকাৰী ভৱনৰ বিৰুদ্ধে কৃষকসকলে ঘেৰাও ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|last=Talwar|first=Gaurav|date=8 December 2020|title=Farm protests: AAP holds protest march to gherao CM's office, stopped by police {{!}} Dehradun News - Times of India|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/dehradun/farm-protests-aap-holds-protest-march-to-gherao-cms-office-stopped-by-police/articleshow/79612372.cms|archive-url=|archive-date=|access-date=22 December 2020|website=The Times of India|language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== 7wwtydogiaxil5tdg0nb6yvib0eg9fe 617384 617382 2026-07-15T18:52:29Z Pranamikaadhikary 27435 added [[Category:আন্দোলন]] using [[WP:HC|HotCat]] 617384 wikitext text/x-wiki '''ঘেৰাও''', যাৰ অৰ্থ "ঘেৰি ৰখা" হৈছে এনে এটা শব্দ যিয়ে ভাৰতৰ শ্ৰমিক কৰ্মী আৰু সংঘৰ নেতাসকলে ব্যৱহাৰ কৰা কৌশলক বুজায়; ই পিকেটিঙৰ দৰেই। সাধাৰণতে, কোনো ৰাজনীতিবিদ বা চৰকাৰী ভৱন এটাক তেওঁলোকৰ দাবী পূৰণ নোহোৱালৈকে বা উত্তৰ নিদিয়ালৈকে এটা দলে ঘেৰি ধৰি থাকে।<ref>{{cite book |last1=Bandyopadhyay |first1=Ritajyoti |title=Streets in Motion: The Making of Infrastructure, Property, and Political Culture in Twentieth-century Calcutta |date=2022 |publisher=Cambridge University Press |location=Cambridge |doi=10.1017/9781009109208 |isbn=9781009109208 |s2cid=250200020 |url=https://www.cambridge.org/core/books/streets-in-motion/2D42F4BF0D2086A1DBB254A5120ACB42}}</ref> এই নীতিটো শ্ৰম খণ্ডত প্ৰতিবাদৰ আনুষ্ঠানিক মাধ্যম হিচাপে প্ৰৱৰ্তন কৰিছিল ক্ৰমে ১৯৬৭ আৰু ১৯৬৯ চনত পশ্চিম বংগৰ সংযুক্ত ফ্ৰণ্ট চৰকাৰত পিডব্লিউডি আৰু শ্ৰম মন্ত্ৰী সুবোধ বেনাৰ্জীয়ে।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=N7QI4eOM18cC&q=Subodh+Banarjee,+west+bengal&pg=PA28|title=West Bengal's Jyoti Basu: A Political Profile Page 27|first1=Surajit Kumar|last1=Dasgupta|first2=Surajit̲a|last2=Dāśagupta|date=December 19, 1992|publisher=Gian Publishing House|isbn=9788121204200|via=Google Books}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.boloji.com/diary/kolkata/013.htm|title=Populist Governance|access-date=2009-05-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20090418042211/http://www.boloji.com/diary/kolkata/013.htm|archive-date=2009-04-18|url-status=dead}}</ref> জনপ্ৰিয়তাৰ বাবে ২০০৪ চনত সংক্ষিপ্ত অক্সফৰ্ড ইংৰাজী অভিধানত “ঘেৰাও” শব্দটো সংযোজন কৰা হয়। ভাৰতীয়; দাবী পূৰণ নোহোৱালৈকে শ্ৰমিকসকলে নিয়োগকৰ্তাসকলক কৰ্মস্থলী এৰি যোৱাত বাধা দিয়া প্ৰতিবাদ; উৎপত্তি: হিন্দীৰ পৰা” আৰু সুবোধ বেনাৰ্জীক ঘেৰাও মন্ত্ৰী বুলি কোৱা হৈছিল।<ref>{{Cite web|url=http://www.mainstreamweekly.net/article263.html|title=A Defiant Rebel - Mainstream Weekly|website=www.mainstreamweekly.net}}</ref> ২০২০–২০২১ চনৰ ভাৰতীয় কৃষকৰ প্ৰতিবাদত চৰকাৰী ভৱনৰ বিৰুদ্ধে কৃষকসকলে ঘেৰাও ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|last=Talwar|first=Gaurav|date=8 December 2020|title=Farm protests: AAP holds protest march to gherao CM's office, stopped by police {{!}} Dehradun News - Times of India|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/dehradun/farm-protests-aap-holds-protest-march-to-gherao-cms-office-stopped-by-police/articleshow/79612372.cms|archive-url=|archive-date=|access-date=22 December 2020|website=The Times of India|language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:আন্দোলন]] c0k3e0udz0f7zehhoxfsinrzd8j7bph ৱান হাণ্ড্ৰেড্ ইয়াৰ্ছ অৱ্ চলিটিউড্ 0 138003 617402 2026-07-15T19:29:01Z Kandarpajit Kallol 6257 পৃষ্ঠা [[ৱান হাণ্ড্ৰেড্ ইয়াৰ্ছ অৱ্ চলিটিউড্]]ৰ পৰা [[ৱান হাণ্ড্ৰেড ইয়েৰ্ছ অৱ চলিটিউড]]লৈ Kandarpajit Kallolয়ে স্থানান্তৰ কৰিলে 617402 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[ৱান হাণ্ড্ৰেড ইয়েৰ্ছ অৱ চলিটিউড]] 8zodth7u16xyv2x8xitrlvuk77lf5ze সদস্য:Kandarpajit Kallol/অসমৰ উদ্ভিদ 2 138004 617498 2026-07-16T04:04:29Z Kandarpajit Kallol 6257 পৃষ্ঠা [[সদস্য:Kandarpajit Kallol/অসমৰ উদ্ভিদ]]ৰ পৰা [[অসমৰ উদ্ভিদ (তালিকা)]]লৈ Kandarpajit Kallolয়ে স্থানান্তৰ কৰিলে 617498 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[অসমৰ উদ্ভিদ (তালিকা)]] 1xiopvhy36nu1ejf3xzh3x3vvbj1aev মিচিং গছ গছনিৰ নাম 0 138005 617528 2026-07-16T08:16:01Z তপন লাল 50414 মিচিং গছ গছনিৰ নাম 617528 wikitext text/x-wiki '''মিচিং গছনিৰ নাম''' (ইংৰাজী: Name of Mising Trees, অসমীয়া: মিচিং গছ গছনিৰ নাম Mising: Mising Ísíng-ílíng amin) হৈছে মিচিং ভাষাত নিজাকৈ উচ্চাৰিত গছ গছনিৰ নাম। '''Mising অসমীয়া''' ১) Apel আপেল ২) Angur আঙুৰ ৩) Banji ísíng পমাগছ ৪) Bel বেল গছ ৫) Bélang কঁঠাল ৬) Dérpoi জলফাই ৭) Di:bang/ía: বাঁহ ৮) Dorge: অমৰা ৯) Debodaru. দেৱদাৰু ১০) Ejar। এজাৰ ১১) Guye তামোল ১১) Ilikang শিলিখা ১২) Ke:di আম ১৩) Ké:né আহঁত ১৪) Kopag কল 15) Kordoi কৰ্দৈ k9smxa430tw0on4iywpbv7ddchhhi9j হাইলাকান্দি বিধানসভা সমষ্টি 0 138006 617548 2026-07-16T09:35:25Z ManjurKhan 18997 নতুন পৃষ্ঠা সৃষ্টি হ'ল। 617548 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = হাইলাকান্দি | type = SLA | constituency_no = ১২১ | map_image = Hailakandi Assembly constituency map 2023.svg | map_caption = হাইলাকান্দি জিলাৰ অন্তৰ্গত ১২১-হাইলাকান্দি সমষ্টি | state = [[অসম]] | division = [[বৰাক উপত্যকা সংমণ্ডল|বৰাক উপত্যকা]] | loksabha_cons = [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ]] | district = [[হাইলাকান্দি জিলা|হাইলাকান্দি]] | established = ১৯৫১ | reservation = নাই | mla = ড° মিলন দাস | party = {{Party index link|Bharatiya Janata Party}} | alliance = {{Party index link|National Democratic Alliance}} | latest_election_year = [[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৬]] | electors = 2,22,147 }} '''হাইলাকান্দি বিধানসভা সমষ্টি''' (ইংৰাজী: Hailakandi Assembly constituency) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[অসম]] ৰাজ্যৰ ১২৬ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ ভিতৰত অন্যতম। ১৯৫১ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। ২০২৩ চনৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ প্ৰক্ৰিয়াৰ পিছত ইয়াৰ ভৌগোলিক পৰিসীমা সামান্য সলনি হ’লেও ১০৩ নম্বৰৰ পৰা সলনি কৰি ইয়াক ১২১ নম্বৰ সমষ্টি হিচাপে ধাৰ্য কৰা হয়। এই সমষ্টিটো [[হাইলাকান্দি জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ হিচাপে চিহ্নিত। সমষ্টিটো কোনো শ্ৰেণীৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত নহয় (অৰ্থাৎ সাধাৰণ শ্ৰেণীৰ)। {{Pie chart|caption=হাইলাকান্দি বিধানসভা সমষ্টিৰ আটাইতকৈ সফল দলসমূহ|other=অন্যান্য (১৮.৭৫%)|value1=43.75|label1=[[Indian National Congress|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৭ বাৰ)]]|color1={{party color|Indian National Congress}}|value2=18.75|label2=[[All India United Democratic Front|'''সৰ্বভাৰতীয় সংযুক্ত গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা''' (৩ বাৰ)]]|color2={{party color|All India United Democratic Front}}|value3=12.50|label3=[[Bharatiya Janata Party|'''ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী''' (২ বাৰ)]]|color3={{party color|Bharatiya Janata Party}}|value4=6.25|label4=[[Communist Party of India|'''ভাৰতীয় কমিউনিষ্ট পাৰ্টী''' (১ বাৰ)]]|color4={{party color|Communist Party of India}}|value5=|label5=|color5=|value6=|label6=|color6=|value7=|label7=|color7=|value8=|label8=|color8=}} == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! নিৰ্বাচন ! সদস্য ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল ! কাৰ্যকাল |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[১৯৫১ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন|১৯৫২]] ! আব্দুল মতলিব মজুমদাৰ ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |১৯৫২-১৯৫৭ |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1957 Assam Legislative Assembly election|১৯৫৭]] ! আব্দুল মতলিব মজুমদাৰ ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |১৯৫৭-১৯৬২ |- | style="background-color: {{party color|Independent}}" | |[[1962 Assam Legislative Assembly election|১৯৬২]] ! ৰামপিৰিত ৰুদ্ৰপাল ![[Independent politician|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |১৯৬২-১৯৬৭ |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1967 Assam Legislative Assembly election|১৯৬৭]] ! আব্দুল মতলিব মজুমদাৰ ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |১৯收-১৯৭২ |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1972 Assam Legislative Assembly election|১৯৭২]] ! আব্দুৰ ৰহমান চৌধুৰী ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |১৯৭২-১৯৭৮ |- | style="background-color: {{party color|Communist Party of India}}" | |[[1978 Assam Legislative Assembly election|১৯৭৮]] ! দীপক ভট্টাচাৰ্য ![[Communist Party of India|ভাৰতীয় কমিউনিষ্ট পাৰ্টী]] |১৯৭৮-১৯৮৩ |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1983 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৩]] ! আব্দুল মুহিব মজুমদাৰ ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |১৯৮৩-১৯৮৫ |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1985 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৫]] ! আব্দুল মুহিব মজুমদাৰ ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |১৯৮৫-১৯৯১ |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[1991 Assam Legislative Assembly election|১৯৯১]] ! চিত্তেন্দ্ৰ নাথ মজুমদাৰ ![[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |১৯৯১-১৯৯৬ |- | style="background-color: {{party color|Independent}}" | |[[1996 Assam Legislative Assembly election|১৯৯৬]] ! আব্দুল মুহিব মজুমদাৰ ![[Independent politician|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |১৯৯৬-২০০১ |- | style="background-color: {{party color|Independent}}" | |[[2001 Assam Legislative Assembly election|২০০১]] ! চাহাব উদ্দিন চৌধুৰী ![[Independent politician|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |২০০১-২০০৬ |- | style="background-color: {{party color|All India United Democratic Front}}" | |[[2006 Assam Legislative Assembly election|২০০৬]] ! হাজী চেলিম উদ্দিন বৰভূঞা ![[All India United Democratic Front|সৰ্বভাৰতীয় সংযুক্ত গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা]] |২০০৬-২০১১ |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2011 Assam Legislative Assembly election|২০১১]] ! আব্দুল মুহিব মজুমদাৰ ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |২০১১-২০১৬ |- | style="background-color: {{party color|All India United Democratic Front}}" | |[[2016 Assam Legislative Assembly election|২০১৬]] ! আনোৱাৰ হুছেইন লস্কৰ ![[All India United Democratic Front|সৰ্বভাৰতীয় সংযুক্ত গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা]] |২০১৬-২০২১ |- | style="background-color: {{party color|All India United Democratic Front}}" | |[[2021 Assam Legislative Assembly election|২০২১]] ! জাকিৰ হুছেইন লস্কৰ ![[All India United Democratic Front|সৰ্বভাৰতীয় সংযুক্ত গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা]] |২০২১-২০২৬ |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2026 Assam Legislative Assembly election|২০২৬]] ! [[Milon Das|ড° মিলন দাস]] ![[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |২০২৬-বৰ্তমান |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == === ২০২৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৬ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] (BJP) দলৰ প্ৰাৰ্থী ড° মিলন দাসে বিজয় সাব্যস্ত কৰি হাইলাকান্দি সমষ্টিৰ বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়। নিৰ্বাচনৰ সবিশেষ তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: হাইলাকান্দি<ref name="eci2026">{{cite web |title=General Election to Assembly Constituencies: Trends & Results May-2026 - Constituencywise S03121 (Assam) |url=https://results.eci.gov.in/ResultAcGenMay2026/ConstituencywiseS03121.htm |website=Election Commission of India |accessdate=25 June 2026}}</ref>}} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = ড° মিলন দাস | votes = 1,19,591 | percentage = 63.57 | change = +26.91 }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = ৰাহুল ৰয় | votes = 63,774 | percentage = 33.90 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Independent | candidate = সুভাষ গুণ | votes = 699 | percentage = 0.37 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Socialist Unity Centre of India (Communist) | candidate = ময়ূখ ভট্টাচাৰ্য | votes = 631 | percentage = 0.34 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 1,708 | percentage = 0.91 | change = +0.09 }} {{Election box majority | votes = 55,817 | percentage = 29.67 | change = +11.26 }} {{Election box turnout | votes = 1,88,328 | percentage = 84.78 | change = +5.86 }} {{Election box gain with party link | party = Bharatiya Janata Party | loser = All India United Democratic Front | swing = }} {{Election box end}} === ২০২১ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২১ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত হাইলাকান্দি সমষ্টিৰ ফলাফল তলত দিয়া ধৰণৰ আছিল: {{Election box begin | title=[[২০২১ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: হাইলাকান্দি}} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = জাকিৰ হুছেইন Laskar | votes = 71,057 | percentage = 55.16 | change = +18.31 }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = মিলন দাস | votes = 47,303 | percentage = 36.72 | change = +2.18 }} {{Election box candidate with party link | party = Independent | candidate = হিলাল উদ্দিন লস্কৰ | votes = 6,583 | percentage = 5.11 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 1,053 | percentage = 0.82 | change = }} {{Election box majority | votes = 23,754 | percentage = 18.44 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,28,820 | percentage = 78.77 | change = }} {{Election box hold with party link | party = All India United Democratic Front | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৬ চনৰ নিৰ্বাচনৰ বিতং ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০১৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: হাইলাকান্দি}} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = আনোৱাৰ হুছেইন লস্কৰ | votes = 41,647 | percentage = 36.85 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = সৌম্যজিৎ দত্ত চৌধুৰী | votes = 39,039 | percentage = 34.54 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Independent | candidate = জাকিৰ হুছেইন লস্কৰ | votes = 15,638 | percentage = 13.84 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = অনামিকা ৰয় | votes = 9,287 | percentage = 8.22 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 931 | percentage = 0.82 | change = }} {{Election box majority | votes = 2,608 | percentage = 2.31 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,13,015 | percentage = 77.89 | change = }} {{Election box hold with party link | party = All India United Democratic Front | winner = | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[হাইলাকান্দি জিলা]] * [[অসম বিধানসভাৰ সমষ্টিসমূহৰ তালিকা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ বিধানসভা সমষ্টিসমূহ]] [[শ্ৰেণী:হাইলাকান্দি জিলাৰ ভুগোল]] soomvrqbd1of5i61rqyn3iw8skw60nx আলগাপুৰ-কাটলিচেৰা বিধানসভা সমষ্টি 0 138007 617550 2026-07-16T09:45:45Z ManjurKhan 18997 নতুন পৃষ্ঠা সৃষ্টি হ'ল। 617550 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = আলগাপুৰ-কাটলিছড়া | type = SLA | constituency_no = ১২২ | map_image = | map_caption = | state = [[অসম]] | division = [[বৰাক উপত্যকা সংमণ্ডল|বৰাক উপত্যকা]] | loksabha_cons = [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ]] | district = [[হাইলাকান্দি জিলা|হাইলাকান্দি]] | established = ২০২৩ | reservation = নাই | mla = জুবেইৰ আনাম মজুমদাৰ | party = {{Party index link|Indian National Congress}} | alliance = | latest_election_year = [[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৬]] | electors = 2,76,901 }} '''আলগাপুৰ-কাটলিছড়া বিধানসভা সমষ্টি''' (ইংৰাজী: Algapur–Katlicherra Assembly constituency) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[অসম]] ৰাজ্যৰ ১২৬ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ ভিতৰত অন্যতম। ২০২৩ চনৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ প্ৰক্ৰিয়াত পূৰ্বৰ আলগাপুৰ সমষ্টি আৰু কাটলিছড়া সমষ্টি বিলুপ্ত কৰি নতুনকৈ এই সংযুক্ত সমষ্টিটো গঠন কৰা হয় আৰু ইয়াৰ নম্বৰ ১২২ ধাৰ্য কৰা হয়। ২০২৬ চনত এই পুনৰ গঠিত সমষ্টিটোত পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে বিধানসভা নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত হয়। এই সমষ্টিটো [[হাইলাকান্দি জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ হিচাপে চিহ্নিত। সমষ্টিটো কোনো শ্ৰেণীৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত নহয় (অৰ্থাৎ সাধাৰণ শ্ৰেণীৰ)। {{Pie chart|caption=আলগাপুৰ ও কাটলিছড়া অঞ্চলৰ সামগ্ৰিক ইতিহাসত আটাইতকৈ সফল দলসমূহ (১৯৭৮ চনৰ পৰা)|other=অন্যান্য (১৬.৬৬%)|value1=50.00|label1=[[Indian National Congress|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৬ বাৰ)]]|color1={{party color|Indian National Congress}}|value2=33.33|label2=[[Asom Gana Parishad|'''অসম গণ পৰিষদ''' (৪ বাৰ)]]|color2={{party color|Asom Gana Parishad}}|value3=16.66|label3=[[All India United Democratic Front|'''সৰ্বভাৰতীয় সংযুক্ত গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা''' (২ বাৰ)]]|color3={{party color|All India United Democratic Front}}|value4=|label4=|color4=|value5=|label5=|color5=|value6=|label6=|color6=|value7=|label7=|color7=|value8=|label8=|color8=}} == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! নিৰ্বাচন ! সদস্য ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল ! কাৰ্যকাল |- | colspan="5" bgcolor="violet" align="center" | <span style="color:black;">'''আলগাপুৰ-কাটলিছড়া সমষ্টি হিচাপে'''</span> |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2026 Assam Legislative Assembly election|২০২৬]] ! জুবেইৰ আনাম মজুমদাৰ ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |২০২৬-বৰ্তমান |- | colspan="5" bgcolor="violet" align="center" | <span style="color:black;">'''পূৰ্বৰ আলগাপুৰ সমষ্টিৰ ইতিহাস'''</span> |- | style="background-color: {{party color|All India United Democratic Front}}" | |[[2021 Assam Legislative Assembly election|২০২১]] ! rowspan="2" |নিৰাম উদ্দিন চৌধুৰী ! rowspan="2" |[[All India United Democratic Front|সৰ্বভাৰতীয় সংযুক্ত গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা]] |২০২১-২০২৬ |- | style="background-color: {{party color|All India United Democratic Front}}" | |[[2016 Assam Legislative Assembly election|২০১৬]] |২০১৬-২০২১ |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2013 Assam Legislative Assembly by-election|২০১৩ (উপ-নিৰ্বাচন)]] ! মন্দিৰা ৰয় ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |২০১৩-২০১৬ |- | style="background-color: {{party color|Asom Gana Parishad}}" | |[[2011 Assam Legislative Assembly election|২০১১]] ! শাহিদুল আলম চৌধুৰী ![[Asom Gana Parishad|অsom Gana Parishad]] |২০১১-২০১৩ |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2006 Assam Legislative Assembly election|২০০৬]] ! ৰাহুল ৰয় ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |২০০৬-২০১১ |- | style="background-color: {{party color|Asom Gana Parishad}}" | |[[2001 Assam Legislative Assembly election|২০০১]] ! rowspan="3" |শাহিদুল আলম চৌধুৰী ! rowspan="3" |[[Asom Gana Parishad|অসম গণ পৰিষদ]] |২০০১-২০০৬ |- | style="background-color: {{party color|Asom Gana Parishad}}" | |[[1996 Assam Legislative Assembly election|১৯৯৬]] |১৯৯৬-২০০১ |- | style="background-color: {{party color|Asom Gana Parishad}}" | |[[1991 Assam Legislative Assembly election|১৯৯১]] |১৯৯১-১৯৯৬ |- | style="background-color: {{party color|Independent}}" | |[[1985 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৫]] ! শাহিদুল আলম চৌধুৰী ![[Independent politician|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |১৯৮৫-১৯৯১ |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1980 Assam Legislative Assembly by-election|১৯৮০ (উপ-নিৰ্বাচন)]] ! মৌলানা আব্দুল জলিল চৌধুৰী ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |১৯৮০-১৯৮৫ |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1978 Assam Legislative Assembly election|১৯৭৮]] ! নেপাল চন্দ্ৰ দাস ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |১৯৭৮-১৯৮০ |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == === ২০২৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৬ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] (INC) দলৰ প্ৰাৰ্থী জুবেইৰ আনাম মজুমদাৰে ১,০৫,৪৪৮ টা বৃহৎ vote-ৰ ব্যৱধানত অসম গণ পৰিষদৰ জাকিৰ হুচেইন লস্কৰক পৰাস্ত কৰি এই পুনৰ গঠিত সমষ্টিটোৰ প্ৰথম বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়। নিৰ্বাচনৰ সবিশেষ তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: আলগাপুৰ-কাটলিছড়া<ref name="eci2026">{{cite web |title=General Election to Assembly Constituencies: Trends & Results May-2026 - Constituencywise S03122 (Assam) |url=https://results.eci.gov.in/ResultAcGenMay2026/candidateswise-S03122.htm |website=Election Commission of India |accessdate=25 June 2026}}</ref>}} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = জুবেইৰ আনাম মজুমদাৰ | votes = 1,45,661 | percentage = 64.16 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Asom Gana Parishad | candidate = জাকিৰ হুচেইন লস্কৰ | votes = 40,213 | percentage = 17.71 | change = }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = চুজাম উদ্দিন লস্কৰ | votes = 29,230 | percentage = 12.87 | change = }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = নিজাম উদ্দিন চৌধুৰী | votes = 3,391 | percentage = 1.49 | change = }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = হায়দৰ হুচেইন লস্কৰ | votes = 1,954 | percentage = 0.86 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 1,542 | percentage = 0.68 | change = }} {{Election box majority | votes = 1,05,448 | percentage = 46.45 | change = }} {{Election box turnout | votes = 2,27,043 | percentage = 81.23 | change = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[হাইলাকান্দি জিলা]] * [[অসম বিধানসভাৰ সমষ্টিসমূহৰ তালিকা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ বিধানসভা সমষ্টিসমূহ]] [[শ্ৰেণী:হাইলাকান্দি জিলাৰ ভূগোল]] 5ope4e38ou8l4aqlveksty8l16jmbpj কৰিমগঞ্জ উত্তৰ বিধানসভা সমষ্টি 0 138008 617568 2026-07-16T10:02:57Z ManjurKhan 18997 নতুন পৃষ্ঠা সৃষ্টি হ'ল। 617568 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = কৰিমগঞ্জ উত্তৰ | type = SLA | constituency_no = ১২৩ | map_image = Karimganj North Assembly constituency map 2023.svg | map_caption = | state = [[অসম]] | division = [[বৰাক উপত্যকা সংমণ্ডল|বৰাক উপত্যকা]] | loksabha_cons = [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ]] | district = [[শ্ৰীভূমি জিলা|শ্ৰীভূমি]] | established = ১৯৫৭ | reservation = নাই | mla = কমলাক্ষ দে পুৰকায়স্থ | party = {{Party index link|Indian National Congress}} | alliance = | latest_election_year = [[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৬]] | electors = }} '''কৰিমগঞ্জ উত্তৰ বিধানসভা সমষ্টি''' (ইংৰাজী: Karimganj North Assembly constituency) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[অসম]] ৰাজ্যৰ ১২৬ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ ভিতৰত অন্যতম। ১৯৫৭ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। ২০২৩ চনৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ প্ৰক্ৰিয়াৰ পিছতো শ্ৰীভূমি জিলাৰ (পূৰ্বৰ কৰিমগঞ্জ জিলা) অন্তৰ্গত এই সমষ্টিটো ১২৩ নম্বৰ সমষ্টি হিচাপে ধাৰ্য কৰা হয়। এই সমষ্টিটো [[শ্ৰীভূমি জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ হিচাপে চিহ্নিত। সমষ্টিটো কোনো শ্ৰেণীৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত নহয় (অৰ্থাৎ সাধাৰণ শ্ৰেণীৰ)। ২০১১ চনৰ পৰা এই সমষ্টিটোক [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ কমলাক্ষ দে পুৰকায়স্থই প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আহিছে। {{Pie chart|caption=কৰিমগঞ্জ উত্তৰ বিধানসভা সমষ্টিৰ আটাইতকৈ সফল দলসমূহ (১৯৫৭ চনৰ পৰা)|other=অন্যান্য (২০%)|value1=53.33|label1=[[Indian National Congress|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৮ বাৰ)]]|color1={{party color|Indian National Congress}}|value2=20.00|label2=[[Bharatiya Janata Party|'''ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী''' (৩ বাৰ)]]|color2={{party color|Bharatiya Janata Party}}|value3=6.67|label3=[[Independent politician|'''স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী''' (১ বাৰ)]]|color3={{party color|Independent}}|value4=|label4=|color4=|value5=|label5=|color5=|value6=|label6=|color6=|value7=|label7=|color7=|value8=|label8=|color8=}} == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! নিৰ্বাচন ! সদস্য ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল ! কাৰ্যকাল |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1957 Assam Legislative Assembly election|১৯৫৭]] ! ৰণেন্দ্ৰ মোহন দাস ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |১৯৫৭-১৯৬২ |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1962 Assam Legislative Assembly election|১৯৬২]] ! ৰথীন্দ্ৰ নাথ সেন ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |১৯৬২-১৯৬৭ |- | style="background-color: {{party color|Independent}}" | |[[1967 Assam Legislative Assembly election|১৯৬৭]] ! ৰথীন্দ্ৰ নাথ সেন ![[Independent politician|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |১৯৬৭-১৯৭২ |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1972 Assam Legislative Assembly election|১৯৭২]] ! আব্দুল মুক্তাদিৰ চৌধুৰী ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |১৯৭২-১৯৭৮ |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress (I)}}" | |[[1978 Assam Legislative Assembly election|১৯৭৮]] ! নিশীথ ৰঞ্জন দাস ![[Indian National Congress (I)|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ (ইণ্ডিৰা)]] |১৯৭৮-১৯৮৩ |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1983 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৩]] ! আব্দুল মুক্তাদিৰ চৌধুৰী ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |১৯৮৩-১৯৮Client |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1985 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৫]] ! সৰুজ কুমাৰ দাস ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |১৯৮৫-১৯৯১ |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[1991 Assam Legislative Assembly election|১৯৯১]] ! মিছন ৰঞ্জন দাস ![[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |১৯৯১-১৯৯৬ |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[1996 Assam Legislative Assembly election|১৯৯৬]] ! চিৰাজুল হক চৌধুৰী ![[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |১৯৯৬-২০০১ |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2001 Assam Legislative Assembly election|২০০১]] ! মিছন ৰঞ্জন দাস ![[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |২০০১-২০০৬ |- | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | |[[2006 Assam Legislative Assembly election|২০০৬]] ! মিছন ৰঞ্জন দাস ![[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |২০০৬-২০১১ |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2011 Assam Legislative Assembly election|২০১১]] ! rowspan="4" |[[কমলাক্ষ দে পুৰকায়স্থ]] ! rowspan="4" |[[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |২০১১-২০১৬ |- | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | |[[2016 Assam Legislative Assembly {| class="wikitable sortable" ! চন ! বিজয়ী প্ৰাৰ্থী ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল |- | [[1957 Assam Legislative Assembly election|১৯৫৭]] | ৰণেন্দ্ৰ মোহন দাস | style="background-color: {{party color|Praja Socialist Party}}" | | [[Praja Socialist Party|প্ৰজা চোচিয়েলিষ্ট পাৰ্টী]] |- | [[1962 Assam Legislative Assembly election|১৯৬২]] | rowspan="2" | ৰথীন্দ্ৰ নাথ সেন | rowspan="2" style="background-color: {{party color|Independent}}" | | rowspan="2" | [[Independent politician|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |- | [[1967 Assam Legislative Assembly election|১৯৬৭]] |- | [[1972 Assam Legislative Assembly election|১৯৭২]] | [[Abdul Muqtadir Choudhury|আব্দুল মুক্তাদিৰ চৌধুৰী]] | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[1978 Assam Legislative Assembly election|১৯৭৮]] | নিশীথ ৰঞ্জন দাস | style="background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}" | | [[Communist Party of India (Marxist)|ভাৰতীয় কমিউনিষ্ট পাৰ্টী (মাৰ্ক্সবাদী)]] |- | [[1983 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৩]] | কেতকী প্ৰসাদ দত্ত | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[1985 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৫]] | চিৰাজুল হক চৌধুৰী | style="background-color: {{party color|Independent}}" | | [[Independent politician|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |- | [[1991 Assam Legislative Assembly election|১৯৯১]] | [[Mission Ranjan Das|মিছন ৰঞ্জন দাস]] | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | [[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | [[1996 Assam Legislative Assembly election|১৯৯৬]] | চিৰাজুল হক চৌধুৰী | style="background-color: {{party color|Asom Gana Parishad}}" | | [[Asom Gana Parishad|অসম গণ পৰিষদ]] |- | ২০০০ (উপ-নিৰ্বাচন) | rowspan="3" | [[Mission Ranjan Das|মিছন ৰঞ্জন দাস]] | rowspan="3" style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="3" | [[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | [[2001 Assam Legislative Assembly election|২০০১]] |- | [[2006 Assam Legislative Assembly election|২০০৬]] |- | [[2011 Assam Legislative Assembly election|২০১১]] | rowspan="3" | [[Kamalakhya Dey Purkayastha|কমলাক্ষ দে পুৰকায়স্থ]] | rowspan="3" style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="3" | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2016 Assam Legislative Assembly election|২০১৬]] |- | [[2021 Assam Legislative Assembly election|২০২১]]<ref name="election2021">{{cite web |url=https://old.eci.gov.in/files/file/13620-assam-general-legislative-election-2021/ |title=Assam General Legislative Election 2021 |publisher=[[Election Commission of India]] |accessdate=13 November 2021}}</ref> |- | [[2026 Assam Legislative Assembly election|২০২৬]] | জাকাৰিয়া আহমেদ | style="background-color: {{party color|All India United Democratic Front}}" | | [[All India United Democratic Front|সৰ্বভাৰতীয় সংযুক্ত গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == === ২০২৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৬ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] (INC) দলৰ প্ৰাৰ্থী কমলাক্ষ দে পুৰকায়স্থই তেওঁৰ নিকটতম প্ৰতিদ্বন্দ্বী ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টীৰ প্ৰাৰ্থীক পৰাস্ত কৰি একেৰাহে চতুৰ্থবাৰৰ বাবে নিৰ্বাচিত হয়। নিৰ্বাচনৰ সবিশেষ তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: কৰিমগঞ্জ উত্তৰ<ref name="eci2026">{{cite web |title=General Election to Assembly Constituencies: Trends & Results May-2026 - Constituencywise S03123 (Assam) |url=https://results.eci.gov.in/ResultAcGenMay2026/ConstituencywiseS03123.htm |website=Election Commission of India |accessdate=25 June 2026}}</ref>}} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = কমলাক্ষ দে পুৰকায়স্থ | votes = 86,412 | percentage = 53.45 | change = +5.72 }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = ড° মানস দাস | votes = 60,125 | percentage = 37.19 | change = -3.20 }} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = ছাহিদুল ইছলাম | votes = 8,550 | percentage = 5.29 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 3,387 | percentage = 2.07 | change = }} {{Election box majority | votes = 26,287 | percentage = 16.26 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,61,674 | percentage = 83.15 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Indian National Congress | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০২১ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২১ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত কৰিমগঞ্জ উত্তৰ সমষ্টিৰ ফলাফল তলত দিয়া ধৰণৰ আছিল: {{Election box begin | title=[[২০২১ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: কৰিমগঞ্জ উত্তৰ}} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = কমলাক্ষ দে পুৰকায়স্থ | votes = 60,937 | percentage = 47.73 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = মানস দাস | votes = 52,613 | percentage = 41.21 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = আলহাজ্ব সাহাব উদ্দিন | votes = 11,230 | percentage = 8.80 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 2,874 | percentage = 2.26 | change = }} {{Election box majority | votes = 8,324 | percentage = 6.52 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,27,654 | percentage = 79.07 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Indian National Congress | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৬ চনৰ নিৰ্বাচনৰ বিতং ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০১৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: কৰিমগঞ্জ উত্তৰ}} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = কমলাক্ষ দে পুৰকায়স্থ | votes = 45,289 | percentage = 37.10 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = মিছন ৰঞ্জন দাস | votes = 44,821 | percentage = 36.72 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = সহবুল আলম চৌধুৰী | votes = 29,310 | percentage = 24.01 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 2,654 | percentage = 2.17 | change = }} {{Election box majority | votes = 468 | percentage = 0.38 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,22,074 | percentage = 81.25 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Indian National Congress | winner = | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[শ্ৰীভূমি জিলা]] * [[অসম বিধানসভাৰ সমষ্টিসমূহৰ তালিকা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ বিধানসভা সমষ্টিসমূহ]] [[শ্ৰেণী:শ্ৰীভূমি জিলাৰ ভূগোল]] a8jznxi62b2340wu5tq6fzh3fguvfzt 617576 617568 2026-07-16T10:08:01Z ManjurKhan 18997 617576 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = কৰিমগঞ্জ উত্তৰ | type = SLA | constituency_no = ১২৩ | map_image = Karimganj North Assembly constituency map 2023.svg | map_caption = শ্ৰীভূমি জিলাৰ অন্তৰ্গত ১২৩-কৰিমগঞ্জ উত্তৰ সমষ্টি | state = [[অসম]] | division = [[বৰাক উপত্যকা সংমণ্ডল|বৰাক উপত্যকা]] | loksabha_cons = [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ]] | district = [[শ্ৰীভূমি জিলা|শ্ৰীভূমি]] | established = ১৯৫৭ | reservation = নাই | mla = জাকাৰিয়া আহমেদ | party = {{Party index link|Indian National Congress}} | alliance = | latest_election_year = [[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৬]] | electors = }} '''কৰিমগঞ্জ উত্তৰ বিধানসভা সমষ্টি''' (ইংৰাজী: Karimganj North Assembly constituency) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[অসম]] ৰাজ্যৰ ১২৬ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ ভিতৰত অন্যতম। ১৯৫৭ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। ২০২৩ চনৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ প্ৰক্ৰিয়াৰ পিছতেও শ্ৰীভূমি জিলাৰ (পূৰ্বৰ কৰিমগঞ্জ জিলা) অন্তৰ্গত এই সমষ্টিটো ১২৩ নম্বৰ সমষ্টি হিচাপে ধাৰ্য কৰা হয়। এই সমষ্টিটো [[শ্ৰীভূমি জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ হিচাপে চিহ্নিত। সমষ্টিটো কোনো শ্ৰেণীৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত নহয় (অৰ্থাৎ সাধাৰণ শ্ৰেণীৰ)। ২০২৬ চনৰ নিৰ্বাচনত এই সমষ্টিৰ পৰা ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছৰ জাকাৰিয়া আহমেদ বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়। {{Pie chart|caption=কৰিমগঞ্জ উত্তৰ বিধানসভা সমষ্টিৰ আটাইতকৈ সফল দলসমূহ (১৯৫৭ চনৰ পৰা)|other=অন্যান্য (১২.৫%)|value1=50.00|label1=[[Indian National Congress|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৮ বাৰ)]]|color1={{party color|Indian National Congress}}|value2=25.00|label2=[[Bharatiya Janata Party|'''ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী''' (৪ বাৰ)]]|color2={{party color|Bharatiya Janata Party}}|value3=12.50|label3=[[Independent politician|'''স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী''' (২ বাৰ)]]|color3={{party color|Independent}}|value4=6.25|label4=[[Praja Socialist Party|'''প্ৰজা চোচিয়েলিষ্ট পাৰ্টী''' (১ বাৰ)]]|color4={{party color|Praja Socialist Party}}|value5=|label5=|color5=|value6=|label6=|color6=|value7=|label7=|color7=|value8=|label8=|color8=}} == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! চন ! বিজয়ী প্ৰাৰ্থী ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল |- | [[1957 Assam Legislative Assembly election|১৯৫৭]] | ৰণেন্দ্ৰ মোহন দাস | style="background-color: {{party color|Praja Socialist Party}}" | | [[Praja Socialist Party|প্ৰজা চোচিয়েলিষ্ট পাৰ্টী]] |- | [[1962 Assam Legislative Assembly election|১৯৬২]] | rowspan="2" | ৰথীন্দ্ৰ নাথ সেন | rowspan="2" style="background-color: {{party color|Independent}}" | | rowspan="2" | [[Independent politician|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |- | [[1967 Assam Legislative Assembly election|১৯৬৭]] |- | [[1972 Assam Legislative Assembly election|১৯৭২]] | [[Abdul Muqtadir Choudhury|আব্দুল মুক্তাদিৰ চৌধুৰী]] | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[1978 Assam Legislative Assembly election|১৯৭৮]] | ניশীথ ৰঞ্জন দাস | style="background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}" | | [[Communist Party of India (Marxist)|ভাৰতীয় কমিউনিষ্ট পাৰ্টী (মাৰ্ক্সবাদী)]] |- | [[1983 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৩]] | কেতকী প্ৰসাদ দত্ত | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[1985 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৫]] | চিৰাজুল হক চৌধুৰী | style="background-color: {{party color|Independent}}" | | [[Independent politician|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |- | [[1991 Assam Legislative Assembly election|১৯৯১]] | [[Mission Ranjan Das|মিছন ৰঞ্জন দাস]] | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | [[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | [[1996 Assam Legislative Assembly election|১৯৯৬]] | চিৰাজুল হক চৌধuৰী | style="background-color: {{party color|Asom Gana Parishad}}" | | [[Asom Gana Parishad|অসম গণ পৰিষদ]] |- | ২০০০ (উপ-নিৰ্বাচন) | rowspan="3" | [[Mission Ranjan Das|মিছন ৰঞ্জন দাস]] | rowspan="3" style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="3" | [[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | [[2001 Assam Legislative Assembly election|২০০১]] |- | [[2006 Assam Legislative Assembly election|২০০৬]] |- | [[2011 Assam Legislative Assembly election|২০১১]] | rowspan="3" | [[Kamalakhya Dey Purkayastha|কমলাক্ষ দে পুৰকায়স্থ]] | rowspan="3" style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="3" | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2016 Assam Legislative Assembly election|২০১৬]] |- | [[2021 Assam Legislative Assembly election|২০২১]]<ref name="election2021">{{cite web |url=https://old.eci.gov.in/files/file/13620-assam-general-legislative-election-2021/ |title=Assam General Legislative Election 2021 |publisher=[[Election Commission of India]] |accessdate=13 November 2021}}</ref> |- | [[2026 Assam Legislative Assembly election|২০২৬]] | জাকাৰিয়া আহমেদ | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == === ২০২৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৬ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] (INC) দলৰ প্ৰাৰ্থী জাকাৰিয়া আহমেদে বিজয় সাব্যস্ত কৰি কৰিমগঞ্জ উত্তৰ সমষ্টিৰ বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়। নিৰ্বাচনৰ সবিশেষ তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: কৰিমগঞ্জ উত্তৰ<ref name="eci2026">{{cite web |title=General Election to Assembly Constituencies: Trends & Results May-2026 - Constituencywise S03123 (Assam) |url=https://results.eci.gov.in/ResultAcGenMay2026/ConstituencywiseS03123.htm |website=Election Commission of India |accessdate=25 June 2026}}</ref>}} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = জাকাৰিয়া আহমেদ | votes = 86,412 | percentage = 53.45 | change = +5.72 }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = ড° মানস দাস | votes = 60,125 | percentage = 37.19 | change = -4.02 }} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = ছাহিদুল ইছলাম | votes = 12,230 | percentage = 7.56 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 2,907 | percentage = 1.80 | change = -0.46 }} {{Election box majority | votes = 26,287 | percentage = 16.26 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,61,674 | percentage = 83.15 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Indian National Congress | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০২১ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২১ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত কৰিমগঞ্জ উত্তৰ সমষ্টিৰ ফলাফল তলত দিয়া ধৰণৰ আছিল: {{Election box begin | title=[[২০২১ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: কৰিমগঞ্জ উত্তৰ}} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = কমলাক্ষ দে পুৰকায়স্থ | votes = 60,937 | percentage = 47.73 | change = +10.63 }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = ড° মানস দাস | votes = 52,613 | percentage = 41.21 | change = +4.49 }} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = আলহাজ্ব সাহাব উদ্দিন | votes = 11,230 | percentage = 8.80 | change = -15.21 }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 2,874 | percentage = 2.26 | change = }} {{Election box majority | votes = 8,324 | percentage = 6.52 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,27,654 | percentage = 79.07 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Indian National Congress | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৬ চনৰ নিৰ্বাচনৰ বিতং ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০১৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: কৰিমগঞ্জ উত্তৰ}} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = কমলাক্ষ দে পুৰকায়স্থ | votes = 45,289 | percentage = 37.10 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = মিছন ৰঞ্জন দাস | votes = 44,821 | percentage = 36.72 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = সহবুল আলম চৌধুৰী | votes = 29,310 | percentage = 24.01 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 2,654 | percentage = 2.17 | change = }} {{Election box majority | votes = 468 | percentage = 0.38 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,22,074 | percentage = 81.25 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Indian National Congress | winner = | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[শ্ৰীভূমি জিলা]] * [[অসম বিধানসভাৰ সমষ্টিসমূহৰ তালিকা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ বিধানসভা সমষ্টিসমূহ]] [[শ্ৰেণী:শ্ৰীভূমি জিলাৰ ভূগোল]] 6twanr94hmqq59jm3tjztwnujdfiytz 617619 617576 2026-07-16T11:05:21Z ManjurKhan 18997 removed [[Category:শ্ৰীভূমি জিলাৰ ভূগোল]] using [[WP:HC|HotCat]] 617619 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = কৰিমগঞ্জ উত্তৰ | type = SLA | constituency_no = ১২৩ | map_image = Karimganj North Assembly constituency map 2023.svg | map_caption = শ্ৰীভূমি জিলাৰ অন্তৰ্গত ১২৩-কৰিমগঞ্জ উত্তৰ সমষ্টি | state = [[অসম]] | division = [[বৰাক উপত্যকা সংমণ্ডল|বৰাক উপত্যকা]] | loksabha_cons = [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ]] | district = [[শ্ৰীভূমি জিলা|শ্ৰীভূমি]] | established = ১৯৫৭ | reservation = নাই | mla = জাকাৰিয়া আহমেদ | party = {{Party index link|Indian National Congress}} | alliance = | latest_election_year = [[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৬]] | electors = }} '''কৰিমগঞ্জ উত্তৰ বিধানসভা সমষ্টি''' (ইংৰাজী: Karimganj North Assembly constituency) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[অসম]] ৰাজ্যৰ ১২৬ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ ভিতৰত অন্যতম। ১৯৫৭ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। ২০২৩ চনৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ প্ৰক্ৰিয়াৰ পিছতেও শ্ৰীভূমি জিলাৰ (পূৰ্বৰ কৰিমগঞ্জ জিলা) অন্তৰ্গত এই সমষ্টিটো ১২৩ নম্বৰ সমষ্টি হিচাপে ধাৰ্য কৰা হয়। এই সমষ্টিটো [[শ্ৰীভূমি জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ হিচাপে চিহ্নিত। সমষ্টিটো কোনো শ্ৰেণীৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত নহয় (অৰ্থাৎ সাধাৰণ শ্ৰেণীৰ)। ২০২৬ চনৰ নিৰ্বাচনত এই সমষ্টিৰ পৰা ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছৰ জাকাৰিয়া আহমেদ বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়। {{Pie chart|caption=কৰিমগঞ্জ উত্তৰ বিধানসভা সমষ্টিৰ আটাইতকৈ সফল দলসমূহ (১৯৫৭ চনৰ পৰা)|other=অন্যান্য (১২.৫%)|value1=50.00|label1=[[Indian National Congress|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৮ বাৰ)]]|color1={{party color|Indian National Congress}}|value2=25.00|label2=[[Bharatiya Janata Party|'''ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী''' (৪ বাৰ)]]|color2={{party color|Bharatiya Janata Party}}|value3=12.50|label3=[[Independent politician|'''স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী''' (২ বাৰ)]]|color3={{party color|Independent}}|value4=6.25|label4=[[Praja Socialist Party|'''প্ৰজা চোচিয়েলিষ্ট পাৰ্টী''' (১ বাৰ)]]|color4={{party color|Praja Socialist Party}}|value5=|label5=|color5=|value6=|label6=|color6=|value7=|label7=|color7=|value8=|label8=|color8=}} == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! চন ! বিজয়ী প্ৰাৰ্থী ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল |- | [[1957 Assam Legislative Assembly election|১৯৫৭]] | ৰণেন্দ্ৰ মোহন দাস | style="background-color: {{party color|Praja Socialist Party}}" | | [[Praja Socialist Party|প্ৰজা চোচিয়েলিষ্ট পাৰ্টী]] |- | [[1962 Assam Legislative Assembly election|১৯৬২]] | rowspan="2" | ৰথীন্দ্ৰ নাথ সেন | rowspan="2" style="background-color: {{party color|Independent}}" | | rowspan="2" | [[Independent politician|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |- | [[1967 Assam Legislative Assembly election|১৯৬৭]] |- | [[1972 Assam Legislative Assembly election|১৯৭২]] | [[Abdul Muqtadir Choudhury|আব্দুল মুক্তাদিৰ চৌধুৰী]] | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[1978 Assam Legislative Assembly election|১৯৭৮]] | ניশীথ ৰঞ্জন দাস | style="background-color: {{party color|Communist Party of India (Marxist)}}" | | [[Communist Party of India (Marxist)|ভাৰতীয় কমিউনিষ্ট পাৰ্টী (মাৰ্ক্সবাদী)]] |- | [[1983 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৩]] | কেতকী প্ৰসাদ দত্ত | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[1985 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৫]] | চিৰাজুল হক চৌধুৰী | style="background-color: {{party color|Independent}}" | | [[Independent politician|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |- | [[1991 Assam Legislative Assembly election|১৯৯১]] | [[Mission Ranjan Das|মিছন ৰঞ্জন দাস]] | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | [[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | [[1996 Assam Legislative Assembly election|১৯৯৬]] | চিৰাজুল হক চৌধuৰী | style="background-color: {{party color|Asom Gana Parishad}}" | | [[Asom Gana Parishad|অসম গণ পৰিষদ]] |- | ২০০০ (উপ-নিৰ্বাচন) | rowspan="3" | [[Mission Ranjan Das|মিছন ৰঞ্জন দাস]] | rowspan="3" style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | rowspan="3" | [[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | [[2001 Assam Legislative Assembly election|২০০১]] |- | [[2006 Assam Legislative Assembly election|২০০৬]] |- | [[2011 Assam Legislative Assembly election|২০১১]] | rowspan="3" | [[Kamalakhya Dey Purkayastha|কমলাক্ষ দে পুৰকায়স্থ]] | rowspan="3" style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | rowspan="3" | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2016 Assam Legislative Assembly election|২০১৬]] |- | [[2021 Assam Legislative Assembly election|২০২১]]<ref name="election2021">{{cite web |url=https://old.eci.gov.in/files/file/13620-assam-general-legislative-election-2021/ |title=Assam General Legislative Election 2021 |publisher=[[Election Commission of India]] |accessdate=13 November 2021}}</ref> |- | [[2026 Assam Legislative Assembly election|২০২৬]] | জাকাৰিয়া আহমেদ | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == === ২০২৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৬ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] (INC) দলৰ প্ৰাৰ্থী জাকাৰিয়া আহমেদে বিজয় সাব্যস্ত কৰি কৰিমগঞ্জ উত্তৰ সমষ্টিৰ বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়। নিৰ্বাচনৰ সবিশেষ তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: কৰিমগঞ্জ উত্তৰ<ref name="eci2026">{{cite web |title=General Election to Assembly Constituencies: Trends & Results May-2026 - Constituencywise S03123 (Assam) |url=https://results.eci.gov.in/ResultAcGenMay2026/ConstituencywiseS03123.htm |website=Election Commission of India |accessdate=25 June 2026}}</ref>}} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = জাকাৰিয়া আহমেদ | votes = 86,412 | percentage = 53.45 | change = +5.72 }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = ড° মানস দাস | votes = 60,125 | percentage = 37.19 | change = -4.02 }} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = ছাহিদুল ইছলাম | votes = 12,230 | percentage = 7.56 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 2,907 | percentage = 1.80 | change = -0.46 }} {{Election box majority | votes = 26,287 | percentage = 16.26 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,61,674 | percentage = 83.15 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Indian National Congress | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০২১ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২১ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত কৰিমগঞ্জ উত্তৰ সমষ্টিৰ ফলাফল তলত দিয়া ধৰণৰ আছিল: {{Election box begin | title=[[২০২১ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: কৰিমগঞ্জ উত্তৰ}} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = কমলাক্ষ দে পুৰকায়স্থ | votes = 60,937 | percentage = 47.73 | change = +10.63 }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = ড° মানস দাস | votes = 52,613 | percentage = 41.21 | change = +4.49 }} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = আলহাজ্ব সাহাব উদ্দিন | votes = 11,230 | percentage = 8.80 | change = -15.21 }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 2,874 | percentage = 2.26 | change = }} {{Election box majority | votes = 8,324 | percentage = 6.52 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,27,654 | percentage = 79.07 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Indian National Congress | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৬ চনৰ নিৰ্বাচনৰ বিতং ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০১৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: কৰিমগঞ্জ উত্তৰ}} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = কমলাক্ষ দে পুৰকায়স্থ | votes = 45,289 | percentage = 37.10 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = মিছন ৰঞ্জন দাস | votes = 44,821 | percentage = 36.72 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = সহবুল আলম চৌধুৰী | votes = 29,310 | percentage = 24.01 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 2,654 | percentage = 2.17 | change = }} {{Election box majority | votes = 468 | percentage = 0.38 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,22,074 | percentage = 81.25 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Indian National Congress | winner = | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[শ্ৰীভূমি জিলা]] * [[অসম বিধানসভাৰ সমষ্টিসমূহৰ তালিকা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ বিধানসভা সমষ্টিসমূহ]] trthjmsdomosrwo4qvmxw7ix96hsm2x মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায় 0 138009 617583 2026-07-16T10:20:45Z কুমুদ ঘোষ 42738 নতুন পৃষ্ঠা: মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায় (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)[1] হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী তৃতীয় লিঙ্গৰ কলেজ অধ্যক্ষ।[2] 617583 wikitext text/x-wiki মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায় (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)[1] হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী তৃতীয় লিঙ্গৰ কলেজ অধ্যক্ষ।[2] 6hz1l2yy0ig3yjix1hlq70rg0nfmo8d 617585 617583 2026-07-16T10:22:03Z কুমুদ ঘোষ 42738 617585 wikitext text/x-wiki মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায় (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)[1] হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।[2] bldcf6bw5bosx1ihqeezecjoxryy3b7 617586 617585 2026-07-16T10:22:38Z কুমুদ ঘোষ 42738 617586 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)[1] হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।[2] ==তথ্যসূত্ৰ== 5ckko7dkhnixis7h2u8ax6olvya5ig5 617587 617586 2026-07-16T10:23:13Z কুমুদ ঘোষ 42738 617587 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।[2] ==তথ্যসূত্ৰ== ebwipqk2ls2i2w61lcqqwztx2pyzlep 617588 617587 2026-07-16T10:23:43Z কুমুদ ঘোষ 42738 617588 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== 0a1ektyaj3pu2bp4w6fllu0ev2ef7y4 617589 617588 2026-07-16T10:24:14Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* তথ্যসূত্ৰ */ 617589 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == ==তথ্যসূত্ৰ== 73jtb4vj1hec8sn5ychdrp2e7nr4k8z 617591 617589 2026-07-16T10:44:51Z কুমুদ ঘোষ 42738 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617591 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।[1][3] ==তথ্যসূত্ৰ== 2qafkuzu40hgl9xnlgfrlwisvhck40b 617592 617591 2026-07-16T10:46:00Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কেৰিয়াৰ */ 617592 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।[1][3] তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত[3] তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। ==তথ্যসূত্ৰ== 8kuktde470mbjwp7dtnu7k4gnppm39l 617593 617592 2026-07-16T10:48:40Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কেৰিয়াৰ */ 617593 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।[1][3] তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত[3] তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।[4] ==তথ্যসূত্ৰ== givs3vuo1hj7uefqimzx8mddp07j6os 617594 617593 2026-07-16T10:49:07Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কেৰিয়াৰ */ 617594 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত[3] তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।[4] ==তথ্যসূত্ৰ== l432rb23zmh3f84exipbi8bhhjleseb 617595 617594 2026-07-16T10:49:33Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কেৰিয়াৰ */ 617595 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।[4] ==তথ্যসূত্ৰ== c4vjfxf9u3y63h3uoysehlwg8e9qe4z 617596 617595 2026-07-16T10:49:55Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কেৰিয়াৰ */ 617596 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== iu2xuyuw2vgbn5y19y4aqmkaclo60eg 617597 617596 2026-07-16T10:51:00Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* তথ্যসূত্ৰ */ 617597 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচর্চা == ==তথ্যসূত্ৰ== biw6weqxlwwhiespy1ps12ww4ic5pqk 617598 617597 2026-07-16T10:52:04Z কুমুদ ঘোষ 42738 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617598 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচৰ্চা == ==তথ্যসূত্ৰ== mqggd4a7gji8i4z5ewm3zewap0yalq6 617599 617598 2026-07-16T10:52:53Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* সাহিত্যচৰ্চা */ 617599 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচৰ্চা == বাংলা সাহিত্যৰ কেইবাখনো গ্ৰন্থৰ লগতে‍ এ গিফ্ট অৱ গডেছ লক্ষ্মী (ঝিমলী মুখাৰ্জী পাণ্ডেৰ সহ-লেখক)ৰ জীৱনী লিখিছে। ==তথ্যসূত্ৰ== hs6xoer9ot1lqfkvs8b77ztqgeouk3g 617600 617599 2026-07-16T10:55:55Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* সাহিত্যচৰ্চা */ 617600 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচৰ্চা == বাংলা সাহিত্যৰ কেইবাখনো গ্ৰন্থৰ লগতে‍ এ গিফ্ট অৱ গডেছ লক্ষ্মী (ঝিমলী মুখাৰ্জী পাণ্ডেৰ সহ-লেখক)ৰ জীৱনী লিখিছে। তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰথমখন তৃতীয় লিঙ্গৰ আলোচনী ''অৱমানৱ'' পৰিচালনা কৰি আহিছে‍ যিখন এতিয়া ২৬ বছৰতকৈ অধিক সময় ধৰি চলি থকা এখন বাৰ্ষিক আলোচনী।[5] ==তথ্যসূত্ৰ== h6oh1vcvgw19do4v2yyy8s5bnd9w6j4 617601 617600 2026-07-16T10:56:17Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* সাহিত্যচৰ্চা */ 617601 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচৰ্চা == বাংলা সাহিত্যৰ কেইবাখনো গ্ৰন্থৰ লগতে‍ এ গিফ্ট অৱ গডেছ লক্ষ্মী (ঝিমলী মুখাৰ্জী পাণ্ডেৰ সহ-লেখক)ৰ জীৱনী লিখিছে। তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰথমখন তৃতীয় লিঙ্গৰ আলোচনী ''অৱমানৱ'' পৰিচালনা কৰি আহিছে‍ যিখন এতিয়া ২৬ বছৰতকৈ অধিক সময় ধৰি চলি থকা এখন বাৰ্ষিক আলোচনী।<ref name=":4">{{Cite web |date=2015-12-12 |title=India's transgender icon Manabi Bandyopadhyay to pen tell-all memoir |url=https://www.hindustantimes.com/india/india-s-transgender-icon-manabi-bandyopadhyay-to-pen-a-tell-all-memoir/story-FNo5r6qkgIyDkZHaaSHNZO.html |access-date=2023-05-05 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== 9511kxzeuwll1zka6sil7pgtglb0w32 617602 617601 2026-07-16T10:56:50Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* সাহিত্যচৰ্চা */ 617602 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচৰ্চা == বাংলা সাহিত্যৰ কেইবাখনো গ্ৰন্থৰ লগতে‍ এ গিফ্ট অৱ গডেছ লক্ষ্মী (ঝিমলী মুখাৰ্জী পাণ্ডেৰ সহ-লেখক)ৰ জীৱনী লিখিছে। তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰথমখন তৃতীয় লিঙ্গৰ আলোচনী ''অৱমানৱ'' পৰিচালনা কৰি আহিছে‍ যিখন এতিয়া ২৬ বছৰতকৈ অধিক সময় ধৰি চলি থকা এখন বাৰ্ষিক আলোচনী।<ref name=":4">{{Cite web |date=2015-12-12 |title=India's transgender icon Manabi Bandyopadhyay to pen tell-all memoir |url=https://www.hindustantimes.com/india/india-s-transgender-icon-manabi-bandyopadhyay-to-pen-a-tell-all-memoir/story-FNo5r6qkgIyDkZHaaSHNZO.html |access-date=2023-05-05 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> == ব্যক্তিগত জীৱন == ==তথ্যসূত্ৰ== hlgx100r5jof0pqd5xr1tr5vyh42vv4 617604 617602 2026-07-16T10:57:43Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* ব্যক্তিগত জীৱন */ 617604 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচৰ্চা == বাংলা সাহিত্যৰ কেইবাখনো গ্ৰন্থৰ লগতে‍ এ গিফ্ট অৱ গডেছ লক্ষ্মী (ঝিমলী মুখাৰ্জী পাণ্ডেৰ সহ-লেখক)ৰ জীৱনী লিখিছে। তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰথমখন তৃতীয় লিঙ্গৰ আলোচনী ''অৱমানৱ'' পৰিচালনা কৰি আহিছে‍ যিখন এতিয়া ২৬ বছৰতকৈ অধিক সময় ধৰি চলি থকা এখন বাৰ্ষিক আলোচনী।<ref name=":4">{{Cite web |date=2015-12-12 |title=India's transgender icon Manabi Bandyopadhyay to pen tell-all memoir |url=https://www.hindustantimes.com/india/india-s-transgender-icon-manabi-bandyopadhyay-to-pen-a-tell-all-memoir/story-FNo5r6qkgIyDkZHaaSHNZO.html |access-date=2023-05-05 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> == ব্যক্তিগত জীৱন == তেওঁৰ এজন দত্তক পুত্ৰ আছে যাৰ নাম দেৱাশিস।[3] ==তথ্যসূত্ৰ== h25rnc8f708qsfkhp9s8xegb61zrqek 617606 617604 2026-07-16T10:58:36Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* ব্যক্তিগত জীৱন */ 617606 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচৰ্চা == বাংলা সাহিত্যৰ কেইবাখনো গ্ৰন্থৰ লগতে‍ এ গিফ্ট অৱ গডেছ লক্ষ্মী (ঝিমলী মুখাৰ্জী পাণ্ডেৰ সহ-লেখক)ৰ জীৱনী লিখিছে। তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰথমখন তৃতীয় লিঙ্গৰ আলোচনী ''অৱমানৱ'' পৰিচালনা কৰি আহিছে‍ যিখন এতিয়া ২৬ বছৰতকৈ অধিক সময় ধৰি চলি থকা এখন বাৰ্ষিক আলোচনী।<ref name=":4">{{Cite web |date=2015-12-12 |title=India's transgender icon Manabi Bandyopadhyay to pen tell-all memoir |url=https://www.hindustantimes.com/india/india-s-transgender-icon-manabi-bandyopadhyay-to-pen-a-tell-all-memoir/story-FNo5r6qkgIyDkZHaaSHNZO.html |access-date=2023-05-05 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> == ব্যক্তিগত জীৱন == তেওঁৰ এজন দত্তক পুত্ৰ আছে যাৰ নাম দেৱাশিস।[3] ২০০৩ চনত তেওঁৰ লিংগ-দৃঢ়তাৰ অস্ত্ৰোপচাৰ কৰা হয়।[1][2] ==তথ্যসূত্ৰ== ttrqymdi0vbgyndy5k9t5pudtx8bmf4 617607 617606 2026-07-16T10:59:07Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* ব্যক্তিগত জীৱন */ 617607 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচৰ্চা == বাংলা সাহিত্যৰ কেইবাখনো গ্ৰন্থৰ লগতে‍ এ গিফ্ট অৱ গডেছ লক্ষ্মী (ঝিমলী মুখাৰ্জী পাণ্ডেৰ সহ-লেখক)ৰ জীৱনী লিখিছে। তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰথমখন তৃতীয় লিঙ্গৰ আলোচনী ''অৱমানৱ'' পৰিচালনা কৰি আহিছে‍ যিখন এতিয়া ২৬ বছৰতকৈ অধিক সময় ধৰি চলি থকা এখন বাৰ্ষিক আলোচনী।<ref name=":4">{{Cite web |date=2015-12-12 |title=India's transgender icon Manabi Bandyopadhyay to pen tell-all memoir |url=https://www.hindustantimes.com/india/india-s-transgender-icon-manabi-bandyopadhyay-to-pen-a-tell-all-memoir/story-FNo5r6qkgIyDkZHaaSHNZO.html |access-date=2023-05-05 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> == ব্যক্তিগত জীৱন == তেওঁৰ এজন দত্তক পুত্ৰ আছে যাৰ নাম দেৱাশিস।[3] ২০০৩ চনত তেওঁৰ লিংগ-দৃঢ়তাৰ অস্ত্ৰোপচাৰ কৰা হয়।[1][2] ২০১৩ চনত তেওঁ বিগ বছ বাংলাত প্ৰতিযোগী আছিল।[4] ==তথ্যসূত্ৰ== 4o0vpezf0o79xrd2877yx2oipgexrli 617608 617607 2026-07-16T11:00:45Z কুমুদ ঘোষ 42738 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617608 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচৰ্চা == বাংলা সাহিত্যৰ কেইবাখনো গ্ৰন্থৰ লগতে‍ এ গিফ্ট অৱ গডেছ লক্ষ্মী (ঝিমলী মুখাৰ্জী পাণ্ডেৰ সহ-লেখক)ৰ জীৱনী লিখিছে। তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰথমখন তৃতীয় লিঙ্গৰ আলোচনী ''অৱমানৱ'' পৰিচালনা কৰি আহিছে‍ যিখন এতিয়া ২৬ বছৰতকৈ অধিক সময় ধৰি চলি থকা এখন বাৰ্ষিক আলোচনী।<ref name=":4">{{Cite web |date=2015-12-12 |title=India's transgender icon Manabi Bandyopadhyay to pen tell-all memoir |url=https://www.hindustantimes.com/india/india-s-transgender-icon-manabi-bandyopadhyay-to-pen-a-tell-all-memoir/story-FNo5r6qkgIyDkZHaaSHNZO.html |access-date=2023-05-05 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> == ব্যক্তিগত জীৱন == তেওঁৰ এজন দত্তক পুত্ৰ আছে যাৰ নাম দেৱাশিস।[3] ২০০৩ চনত তেওঁৰ লিংগ-দৃঢ়তাৰ অস্ত্ৰোপচাৰ কৰা হয়।[1][2] ২০১৩ চনত তেওঁ বিগ বছ বাংলাত প্ৰতিযোগী আছিল।[4] ২০১৯ চনত বন্দ্যোপাধ্যায়ে ৰাজস্বী দেৰদ্বাৰা পৰিচালিত তেওঁৰ প্ৰথম ছবি ''পূৰ্ব পশ্চিম দক্ষিণ''ত অভিনয় কৰে।[6] ==তথ্যসূত্ৰ== 5o6yci3xxigw6pd6ei01as7hqrkdxjs 617610 617608 2026-07-16T11:01:40Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* ব্যক্তিগত জীৱন */ 617610 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচৰ্চা == বাংলা সাহিত্যৰ কেইবাখনো গ্ৰন্থৰ লগতে‍ এ গিফ্ট অৱ গডেছ লক্ষ্মী (ঝিমলী মুখাৰ্জী পাণ্ডেৰ সহ-লেখক)ৰ জীৱনী লিখিছে। তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰথমখন তৃতীয় লিঙ্গৰ আলোচনী ''অৱমানৱ'' পৰিচালনা কৰি আহিছে‍ যিখন এতিয়া ২৬ বছৰতকৈ অধিক সময় ধৰি চলি থকা এখন বাৰ্ষিক আলোচনী।<ref name=":4">{{Cite web |date=2015-12-12 |title=India's transgender icon Manabi Bandyopadhyay to pen tell-all memoir |url=https://www.hindustantimes.com/india/india-s-transgender-icon-manabi-bandyopadhyay-to-pen-a-tell-all-memoir/story-FNo5r6qkgIyDkZHaaSHNZO.html |access-date=2023-05-05 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> == ব্যক্তিগত জীৱন == তেওঁৰ এজন দত্তক পুত্ৰ আছে যাৰ নাম দেৱাশিস।[3] ২০০৩ চনত তেওঁৰ লিংগ-দৃঢ়তাৰ অস্ত্ৰোপচাৰ কৰা হয়।[1][2] ২০১৩ চনত তেওঁ বিগ বছ বাংলাত প্ৰতিযোগী আছিল।[4] ২০১৯ চনত বন্দ্যোপাধ্যায়ে ৰাজস্বী দেৰদ্বাৰা পৰিচালিত তেওঁৰ প্ৰথম ছবি ''পূৰ্ব পশ্চিম দক্ষিণ''ত অভিনয় কৰে।[6] কৌশিক গাংগুলীৰ পৰিচালিত ''নগৰকীৰ্তন''তো তেওঁ অভিনয় কৰিছে।[7] ==তথ্যসূত্ৰ== cc5lk0z19h7pwv62kic8f7nfayuo52t 617611 617610 2026-07-16T11:02:35Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* ব্যক্তিগত জীৱন */ 617611 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচৰ্চা == বাংলা সাহিত্যৰ কেইবাখনো গ্ৰন্থৰ লগতে‍ এ গিফ্ট অৱ গডেছ লক্ষ্মী (ঝিমলী মুখাৰ্জী পাণ্ডেৰ সহ-লেখক)ৰ জীৱনী লিখিছে। তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰথমখন তৃতীয় লিঙ্গৰ আলোচনী ''অৱমানৱ'' পৰিচালনা কৰি আহিছে‍ যিখন এতিয়া ২৬ বছৰতকৈ অধিক সময় ধৰি চলি থকা এখন বাৰ্ষিক আলোচনী।<ref name=":4">{{Cite web |date=2015-12-12 |title=India's transgender icon Manabi Bandyopadhyay to pen tell-all memoir |url=https://www.hindustantimes.com/india/india-s-transgender-icon-manabi-bandyopadhyay-to-pen-a-tell-all-memoir/story-FNo5r6qkgIyDkZHaaSHNZO.html |access-date=2023-05-05 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> == ব্যক্তিগত জীৱন == তেওঁৰ এজন দত্তক পুত্ৰ আছে যাৰ নাম দেৱাশিস।<ref name=":2" /> ২০০৩ চনত তেওঁৰ লিংগ-দৃঢ়তাৰ অস্ত্ৰোপচাৰ কৰা হয়।[1][2] ২০১৩ চনত তেওঁ বিগ বছ বাংলাত প্ৰতিযোগী আছিল।[4] ২০১৯ চনত বন্দ্যোপাধ্যায়ে ৰাজস্বী দেৰদ্বাৰা পৰিচালিত তেওঁৰ প্ৰথম ছবি ''পূৰ্ব পশ্চিম দক্ষিণ''ত অভিনয় কৰে।[6] কৌশিক গাংগুলীৰ পৰিচালিত ''নগৰকীৰ্তন''তো তেওঁ অভিনয় কৰিছে।[7] ==তথ্যসূত্ৰ== l7o875gpp2cblordsbflimsp385wrrd 617612 617611 2026-07-16T11:02:54Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* ব্যক্তিগত জীৱন */ 617612 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচৰ্চা == বাংলা সাহিত্যৰ কেইবাখনো গ্ৰন্থৰ লগতে‍ এ গিফ্ট অৱ গডেছ লক্ষ্মী (ঝিমলী মুখাৰ্জী পাণ্ডেৰ সহ-লেখক)ৰ জীৱনী লিখিছে। তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰথমখন তৃতীয় লিঙ্গৰ আলোচনী ''অৱমানৱ'' পৰিচালনা কৰি আহিছে‍ যিখন এতিয়া ২৬ বছৰতকৈ অধিক সময় ধৰি চলি থকা এখন বাৰ্ষিক আলোচনী।<ref name=":4">{{Cite web |date=2015-12-12 |title=India's transgender icon Manabi Bandyopadhyay to pen tell-all memoir |url=https://www.hindustantimes.com/india/india-s-transgender-icon-manabi-bandyopadhyay-to-pen-a-tell-all-memoir/story-FNo5r6qkgIyDkZHaaSHNZO.html |access-date=2023-05-05 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> == ব্যক্তিগত জীৱন == তেওঁৰ এজন দত্তক পুত্ৰ আছে যাৰ নাম দেৱাশিস।<ref name=":2" /> ২০০৩ চনত তেওঁৰ লিংগ-দৃঢ়তাৰ অস্ত্ৰোপচাৰ কৰা হয়।<ref name=":0" /><ref name=":1" /> ২০১৩ চনত তেওঁ বিগ বছ বাংলাত প্ৰতিযোগী আছিল।[4] ২০১৯ চনত বন্দ্যোপাধ্যায়ে ৰাজস্বী দেৰদ্বাৰা পৰিচালিত তেওঁৰ প্ৰথম ছবি ''পূৰ্ব পশ্চিম দক্ষিণ''ত অভিনয় কৰে।[6] কৌশিক গাংগুলীৰ পৰিচালিত ''নগৰকীৰ্তন''তো তেওঁ অভিনয় কৰিছে।[7] ==তথ্যসূত্ৰ== h8yaawxfapl88ptm4qb653pyki4keuw 617614 617612 2026-07-16T11:03:16Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* ব্যক্তিগত জীৱন */ 617614 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচৰ্চা == বাংলা সাহিত্যৰ কেইবাখনো গ্ৰন্থৰ লগতে‍ এ গিফ্ট অৱ গডেছ লক্ষ্মী (ঝিমলী মুখাৰ্জী পাণ্ডেৰ সহ-লেখক)ৰ জীৱনী লিখিছে। তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰথমখন তৃতীয় লিঙ্গৰ আলোচনী ''অৱমানৱ'' পৰিচালনা কৰি আহিছে‍ যিখন এতিয়া ২৬ বছৰতকৈ অধিক সময় ধৰি চলি থকা এখন বাৰ্ষিক আলোচনী।<ref name=":4">{{Cite web |date=2015-12-12 |title=India's transgender icon Manabi Bandyopadhyay to pen tell-all memoir |url=https://www.hindustantimes.com/india/india-s-transgender-icon-manabi-bandyopadhyay-to-pen-a-tell-all-memoir/story-FNo5r6qkgIyDkZHaaSHNZO.html |access-date=2023-05-05 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> == ব্যক্তিগত জীৱন == তেওঁৰ এজন দত্তক পুত্ৰ আছে যাৰ নাম দেৱাশিস।<ref name=":2" /> ২০০৩ চনত তেওঁৰ লিংগ-দৃঢ়তাৰ অস্ত্ৰোপচাৰ কৰা হয়।<ref name=":0" /><ref name=":1" /> ২০১৩ চনত তেওঁ বিগ বছ বাংলাত প্ৰতিযোগী আছিল।<ref name=":3" /> ২০১৯ চনত বন্দ্যোপাধ্যায়ে ৰাজস্বী দেৰদ্বাৰা পৰিচালিত তেওঁৰ প্ৰথম ছবি ''পূৰ্ব পশ্চিম দক্ষিণ''ত অভিনয় কৰে।[6] কৌশিক গাংগুলীৰ পৰিচালিত ''নগৰকীৰ্তন''তো তেওঁ অভিনয় কৰিছে।[7] ==তথ্যসূত্ৰ== 8fcwk1ed5m08twxs3grifln3g16tq5l 617615 617614 2026-07-16T11:03:35Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* ব্যক্তিগত জীৱন */ 617615 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচৰ্চা == বাংলা সাহিত্যৰ কেইবাখনো গ্ৰন্থৰ লগতে‍ এ গিফ্ট অৱ গডেছ লক্ষ্মী (ঝিমলী মুখাৰ্জী পাণ্ডেৰ সহ-লেখক)ৰ জীৱনী লিখিছে। তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰথমখন তৃতীয় লিঙ্গৰ আলোচনী ''অৱমানৱ'' পৰিচালনা কৰি আহিছে‍ যিখন এতিয়া ২৬ বছৰতকৈ অধিক সময় ধৰি চলি থকা এখন বাৰ্ষিক আলোচনী।<ref name=":4">{{Cite web |date=2015-12-12 |title=India's transgender icon Manabi Bandyopadhyay to pen tell-all memoir |url=https://www.hindustantimes.com/india/india-s-transgender-icon-manabi-bandyopadhyay-to-pen-a-tell-all-memoir/story-FNo5r6qkgIyDkZHaaSHNZO.html |access-date=2023-05-05 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> == ব্যক্তিগত জীৱন == তেওঁৰ এজন দত্তক পুত্ৰ আছে যাৰ নাম দেৱাশিস।<ref name=":2" /> ২০০৩ চনত তেওঁৰ লিংগ-দৃঢ়তাৰ অস্ত্ৰোপচাৰ কৰা হয়।<ref name=":0" /><ref name=":1" /> ২০১৩ চনত তেওঁ বিগ বছ বাংলাত প্ৰতিযোগী আছিল।<ref name=":3" /> ২০১৯ চনত বন্দ্যোপাধ্যায়ে ৰাজস্বী দেৰদ্বাৰা পৰিচালিত তেওঁৰ প্ৰথম ছবি ''পূৰ্ব পশ্চিম দক্ষিণ''ত অভিনয় কৰে।[6] কৌশিক গাংগুলীৰ পৰিচালিত ''নগৰকীৰ্তন''তো তেওঁ অভিনয় কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Nagarkirtan -- ‘Pride’ of Transgender Love |url=https://www.getbengal.com/details/nagarkirtan-pride-of-transgender-love |access-date=2025-10-12 |website=Get Bengal |language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== 64rthedat56fkhuw65kf7nz7lz358zg 617616 617615 2026-07-16T11:04:05Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* ব্যক্তিগত জীৱন */ 617616 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচৰ্চা == বাংলা সাহিত্যৰ কেইবাখনো গ্ৰন্থৰ লগতে‍ এ গিফ্ট অৱ গডেছ লক্ষ্মী (ঝিমলী মুখাৰ্জী পাণ্ডেৰ সহ-লেখক)ৰ জীৱনী লিখিছে। তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰথমখন তৃতীয় লিঙ্গৰ আলোচনী ''অৱমানৱ'' পৰিচালনা কৰি আহিছে‍ যিখন এতিয়া ২৬ বছৰতকৈ অধিক সময় ধৰি চলি থকা এখন বাৰ্ষিক আলোচনী।<ref name=":4">{{Cite web |date=2015-12-12 |title=India's transgender icon Manabi Bandyopadhyay to pen tell-all memoir |url=https://www.hindustantimes.com/india/india-s-transgender-icon-manabi-bandyopadhyay-to-pen-a-tell-all-memoir/story-FNo5r6qkgIyDkZHaaSHNZO.html |access-date=2023-05-05 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> == ব্যক্তিগত জীৱন == তেওঁৰ এজন দত্তক পুত্ৰ আছে যাৰ নাম দেৱাশিস।<ref name=":2" /> ২০০৩ চনত তেওঁৰ লিংগ-দৃঢ়তাৰ অস্ত্ৰোপচাৰ কৰা হয়।<ref name=":0" /><ref name=":1" /> ২০১৩ চনত তেওঁ বিগ বছ বাংলাত প্ৰতিযোগী আছিল।<ref name=":3" /> ২০১৯ চনত বন্দ্যোপাধ্যায়ে ৰাজস্বী দেৰদ্বাৰা পৰিচালিত তেওঁৰ প্ৰথম ছবি ''পূৰ্ব পশ্চিম দক্ষিণ''ত অভিনয় কৰে।<ref>{{Cite news |date=3 December 2018 |title=Rajorshi Dey's 'Purba Paschim Dakkhin' to hit the floors from tomorrow |language=en |website=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bengali/movies/news/rajorshi-deys-purba-paschim-dakkhin-to-hit-the-floors-from-tomorrow/articleshow/66919316.cms |access-date=2019-09-11}}</ref> কৌশিক গাংগুলীৰ পৰিচালিত ''নগৰকীৰ্তন''তো তেওঁ অভিনয় কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Nagarkirtan -- ‘Pride’ of Transgender Love |url=https://www.getbengal.com/details/nagarkirtan-pride-of-transgender-love |access-date=2025-10-12 |website=Get Bengal |language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== nd2zt2hdsehp8c89gzxktm8ezsa94wb 617618 617616 2026-07-16T11:04:39Z কুমুদ ঘোষ 42738 added [[Category:ভাৰতীয় ব্যক্তি]] using [[WP:HC|HotCat]] 617618 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচৰ্চা == বাংলা সাহিত্যৰ কেইবাখনো গ্ৰন্থৰ লগতে‍ এ গিফ্ট অৱ গডেছ লক্ষ্মী (ঝিমলী মুখাৰ্জী পাণ্ডেৰ সহ-লেখক)ৰ জীৱনী লিখিছে। তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰথমখন তৃতীয় লিঙ্গৰ আলোচনী ''অৱমানৱ'' পৰিচালনা কৰি আহিছে‍ যিখন এতিয়া ২৬ বছৰতকৈ অধিক সময় ধৰি চলি থকা এখন বাৰ্ষিক আলোচনী।<ref name=":4">{{Cite web |date=2015-12-12 |title=India's transgender icon Manabi Bandyopadhyay to pen tell-all memoir |url=https://www.hindustantimes.com/india/india-s-transgender-icon-manabi-bandyopadhyay-to-pen-a-tell-all-memoir/story-FNo5r6qkgIyDkZHaaSHNZO.html |access-date=2023-05-05 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> == ব্যক্তিগত জীৱন == তেওঁৰ এজন দত্তক পুত্ৰ আছে যাৰ নাম দেৱাশিস।<ref name=":2" /> ২০০৩ চনত তেওঁৰ লিংগ-দৃঢ়তাৰ অস্ত্ৰোপচাৰ কৰা হয়।<ref name=":0" /><ref name=":1" /> ২০১৩ চনত তেওঁ বিগ বছ বাংলাত প্ৰতিযোগী আছিল।<ref name=":3" /> ২০১৯ চনত বন্দ্যোপাধ্যায়ে ৰাজস্বী দেৰদ্বাৰা পৰিচালিত তেওঁৰ প্ৰথম ছবি ''পূৰ্ব পশ্চিম দক্ষিণ''ত অভিনয় কৰে।<ref>{{Cite news |date=3 December 2018 |title=Rajorshi Dey's 'Purba Paschim Dakkhin' to hit the floors from tomorrow |language=en |website=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bengali/movies/news/rajorshi-deys-purba-paschim-dakkhin-to-hit-the-floors-from-tomorrow/articleshow/66919316.cms |access-date=2019-09-11}}</ref> কৌশিক গাংগুলীৰ পৰিচালিত ''নগৰকীৰ্তন''তো তেওঁ অভিনয় কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Nagarkirtan -- ‘Pride’ of Transgender Love |url=https://www.getbengal.com/details/nagarkirtan-pride-of-transgender-love |access-date=2025-10-12 |website=Get Bengal |language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় ব্যক্তি]] 7nbes3ttja0ajxxdttf8suuh5vysuak 617620 617618 2026-07-16T11:05:24Z কুমুদ ঘোষ 42738 added [[Category:তৃতীয় লিঙ্গৰ ব্যক্তি‍]] using [[WP:HC|HotCat]] 617620 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' (জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচৰ্চা == বাংলা সাহিত্যৰ কেইবাখনো গ্ৰন্থৰ লগতে‍ এ গিফ্ট অৱ গডেছ লক্ষ্মী (ঝিমলী মুখাৰ্জী পাণ্ডেৰ সহ-লেখক)ৰ জীৱনী লিখিছে। তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰথমখন তৃতীয় লিঙ্গৰ আলোচনী ''অৱমানৱ'' পৰিচালনা কৰি আহিছে‍ যিখন এতিয়া ২৬ বছৰতকৈ অধিক সময় ধৰি চলি থকা এখন বাৰ্ষিক আলোচনী।<ref name=":4">{{Cite web |date=2015-12-12 |title=India's transgender icon Manabi Bandyopadhyay to pen tell-all memoir |url=https://www.hindustantimes.com/india/india-s-transgender-icon-manabi-bandyopadhyay-to-pen-a-tell-all-memoir/story-FNo5r6qkgIyDkZHaaSHNZO.html |access-date=2023-05-05 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> == ব্যক্তিগত জীৱন == তেওঁৰ এজন দত্তক পুত্ৰ আছে যাৰ নাম দেৱাশিস।<ref name=":2" /> ২০০৩ চনত তেওঁৰ লিংগ-দৃঢ়তাৰ অস্ত্ৰোপচাৰ কৰা হয়।<ref name=":0" /><ref name=":1" /> ২০১৩ চনত তেওঁ বিগ বছ বাংলাত প্ৰতিযোগী আছিল।<ref name=":3" /> ২০১৯ চনত বন্দ্যোপাধ্যায়ে ৰাজস্বী দেৰদ্বাৰা পৰিচালিত তেওঁৰ প্ৰথম ছবি ''পূৰ্ব পশ্চিম দক্ষিণ''ত অভিনয় কৰে।<ref>{{Cite news |date=3 December 2018 |title=Rajorshi Dey's 'Purba Paschim Dakkhin' to hit the floors from tomorrow |language=en |website=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bengali/movies/news/rajorshi-deys-purba-paschim-dakkhin-to-hit-the-floors-from-tomorrow/articleshow/66919316.cms |access-date=2019-09-11}}</ref> কৌশিক গাংগুলীৰ পৰিচালিত ''নগৰকীৰ্তন''তো তেওঁ অভিনয় কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Nagarkirtan -- ‘Pride’ of Transgender Love |url=https://www.getbengal.com/details/nagarkirtan-pride-of-transgender-love |access-date=2025-10-12 |website=Get Bengal |language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:তৃতীয় লিঙ্গৰ ব্যক্তি‍]] 4h171mfzf49xofg1hr6z8aax56wc8fl 617622 617620 2026-07-16T11:06:56Z কুমুদ ঘোষ 42738 617622 wikitext text/x-wiki '''মানৱী বন্দ্যোপাধ্যায়''' ({{lang-en|Manabi Bandyopadhyay}}; জন্ম ১৯৬৪ বা ১৯৬৫)<ref name=":0">{{Cite news |date=2015-06-07 |title=India's first transgender college principal overcomes taunts and abuse |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/india-transgender-idINKBN0ON0EQ20150607 |access-date=2023-05-05}}</ref> হ'ল ভাৰতৰ প্ৰথমগৰাকী মহাবিদ্যালয়ৰ তৃতীয় লিঙ্গৰ অধ্যক্ষ।<ref name=":1">{{Cite web |date=2015-05-27 |title=From Somnath to Manabi |url=https://indianexpress.com/article/india/india-others/from-somnath-to-manabi-2/ |access-date=2023-05-05 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> == কেৰিয়াৰ == বন্দ্যোপাধ্যায়ে বিবেকানন্দ শতবাৰ্ষিকী মহাবিদ্যালয়ত বাংলা আৰু দৰ্শনৰ সহযোগী অধ্যাপক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল।<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |date=9 June 2015 |title=India's first transgender college principal starts work |url=http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610051134/http://news.webindia123.com/news/Articles/India/20150609/2613362.html |archive-date=2015-06-10 |access-date=2023-05-05 |website=Web India 123}}</ref> তৃতীয় লিংগ সম্পৰ্কীয় পিতৃতন্ত্ৰ আৰু জটিল ধাৰণাসমূহৰ বিৰুদ্ধে দশকজুৰি সংগ্ৰাম কৰি ২০১৫ চনৰ ৭ জুনত<ref name=":2" /> তেওঁ কৃষ্ণগৰ মহিলা মহাবিদ্যালয়ৰ অধ্যক্ষ হয়। একেটা পদৰ বাবে আৱে‍দন কৰা পুৰুষৰ দৰে নহয়, আৰু আগতে নিযুক্তি পোৱা মহিলাৰ দৰে নহয়, পশ্চিম বংগৰ মুখ্যমন্ত্ৰী মমতা বেনাৰ্জীৰ হস্তক্ষেপৰ ফলত শিক্ষক হিচাপে ১৬ বছৰতকৈও অধিক সময়ৰ কেৰিয়াৰ প্ৰক্ষেপ কৰি তেওঁ সমৰ্থন লাভ কৰিবলগীয়া হৈছিল।<ref name=":3">{{cite news |last=Dasgupta |first=Priyanka |date=27 May 2015 |title=India gets its first transgender college principal |newspaper=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/India-gets-its-first-transgender-college-principal/articleshow/47436427.cms |access-date=5 May 2023}}</ref> == সাহিত্যচৰ্চা == বাংলা সাহিত্যৰ কেইবাখনো গ্ৰন্থৰ লগতে‍ এ গিফ্ট অৱ গডেছ লক্ষ্মী (ঝিমলী মুখাৰ্জী পাণ্ডেৰ সহ-লেখক)ৰ জীৱনী লিখিছে। তেওঁ ভাৰতৰ প্ৰথমখন তৃতীয় লিঙ্গৰ আলোচনী ''অৱমানৱ'' পৰিচালনা কৰি আহিছে‍ যিখন এতিয়া ২৬ বছৰতকৈ অধিক সময় ধৰি চলি থকা এখন বাৰ্ষিক আলোচনী।<ref name=":4">{{Cite web |date=2015-12-12 |title=India's transgender icon Manabi Bandyopadhyay to pen tell-all memoir |url=https://www.hindustantimes.com/india/india-s-transgender-icon-manabi-bandyopadhyay-to-pen-a-tell-all-memoir/story-FNo5r6qkgIyDkZHaaSHNZO.html |access-date=2023-05-05 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref> == ব্যক্তিগত জীৱন == তেওঁৰ এজন দত্তক পুত্ৰ আছে যাৰ নাম দেৱাশিস।<ref name=":2" /> ২০০৩ চনত তেওঁৰ লিংগ-দৃঢ়তাৰ অস্ত্ৰোপচাৰ কৰা হয়।<ref name=":0" /><ref name=":1" /> ২০১৩ চনত তেওঁ বিগ বছ বাংলাত প্ৰতিযোগী আছিল।<ref name=":3" /> ২০১৯ চনত বন্দ্যোপাধ্যায়ে ৰাজস্বী দেৰদ্বাৰা পৰিচালিত তেওঁৰ প্ৰথম ছবি ''পূৰ্ব পশ্চিম দক্ষিণ''ত অভিনয় কৰে।<ref>{{Cite news |date=3 December 2018 |title=Rajorshi Dey's 'Purba Paschim Dakkhin' to hit the floors from tomorrow |language=en |website=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bengali/movies/news/rajorshi-deys-purba-paschim-dakkhin-to-hit-the-floors-from-tomorrow/articleshow/66919316.cms |access-date=2019-09-11}}</ref> কৌশিক গাংগুলীৰ পৰিচালিত ''নগৰকীৰ্তন''তো তেওঁ অভিনয় কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Nagarkirtan -- ‘Pride’ of Transgender Love |url=https://www.getbengal.com/details/nagarkirtan-pride-of-transgender-love |access-date=2025-10-12 |website=Get Bengal |language=en}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:তৃতীয় লিঙ্গৰ ব্যক্তি‍]] g53hd0dv8tixv9x4zz76wrgx54ttc4j কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ বিধানসভা সমষ্টি 0 138010 617584 2026-07-16T10:21:13Z ManjurKhan 18997 নতুন পৃষ্ঠা সৃষ্টি হ'ল। 617584 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ | type = SLA | constituency_no = ১২৪ | map_image = Karimganj South Assembly constituency map 2023.svg | map_caption = শ্ৰীভূমি জিলাৰ অন্তৰ্গত ১২৪-কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ সমষ্টি | state = [[অসম]] | division = [[বৰাক উপত্যকা সংমণ্ডল|বৰাক উপত্যকা]] | loksabha_cons = [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ]] | district = [[শ্ৰীভূমি জিলা|শ্ৰীভূমি]] | established = ১৯৭৮ | reservation = নাই | mla = চিদ্দিক আহমেদ | party = {{Party index link|Indian National Congress}} | alliance = | latest_election_year = [[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৬]] | electors = }} '''কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ বিধানসভা সমষ্টি''' (ইংৰাজী: Karimganj South Assembly constituency) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[অসম]] ৰাজ্যৰ ১২৬ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ ভিতৰত অন্যতম। ১৯৭৮ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। ২০২৩ চনৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ প্ৰক্ৰিয়াৰ পিছতো শ্ৰীভূমি জিলাৰ (পূৰ্বৰ কৰিমগঞ্জ জিলা) অন্তৰ্গত এই সমষ্টিটো ১২৪ নম্বৰ সমষ্টি হিচাপে ধাৰ্য কৰা হয়। এই সমষ্টিটো [[শ্ৰীভূমি জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ হিচাপে চিহ্নিত। সমষ্টিটো কোনো শ্ৰেণীৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত নহয় (অৰ্থাৎ সাধাৰণ শ্ৰেণীৰ)। ২০২৬ চনৰ নিৰ্বাচনত এই সমষ্টিৰ পৰা ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছৰ জ্যেষ্ঠ নেতা চিদ্দিক আহমেদে পুনৰবাৰ বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়। {{Pie chart|caption=কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ বিধানসভা সমষ্টিৰ আটাইতকৈ সফল দলসমূহ (১৯৭৮ চনৰ পৰা)|other=অন্যান্য (১৮.৭৫%)|value1=43.75|label1=[[Indian National Congress|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৭ বাৰ)]]|color1={{party color|Indian National Congress}}|value2=18.75|label2=[[All India United Democratic Front|'''সৰ্বভাৰতীয় সংযুক্ত গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা''' (৩ বাৰ)]]|color2={{party color|All India United Democratic Front}}|value3=12.50|label3=[[Asom Gana Parishad|'''অসম গণ পৰিষদ''' (২ বাৰ)]]|color3={{party color|Asom Gana Parishad}}|value4=6.25|label4=[[Janata Party|'''জনতা পাৰ্টী''' (১ বাৰ)]]|color4={{party color|Janata Party}}|value5=6.25|label5=[[Indian Congress (Socialist)|'''ইণ্ডিয়ান কংগ্ৰেছ (চচিয়েলিষ্ট)''' (১ বাৰ)]]|color5={{party color|Indian Congress (Socialist)}}|value6=|label6=|color6=|value7=|label7=|color7=|value8=|label8=|color8=}} == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! চন ! বিজয়ী প্ৰাৰ্থী ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল |- | [[1978 Assam Legislative Assembly election|১৯৭৮]] | আব্দুল মুক্তাদিৰ চৌধুৰী | style="background-color: {{party color|Janata Party}}" | | [[Janata Party|জনতা পাৰ্টী]] |- | [[1983 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৩]] | আব্দুল মুক্তাদিৰ চৌধুৰী | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[1985 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৫]] | আব্দুল মুক্তাদিৰ চৌধুৰী | style="background-color: {{party color|Indian Congress (Socialist)}}" | | [[Indian Congress (Socialist)|ইণ্ডিয়ান কংগ্ৰেছ (চচিয়েলিষ্ট)]] |- | [[1991 Assam Legislative Assembly election|১৯৯১]] | প্ৰণৱ কুমাৰ নাথ | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | [[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | [[1996 Assam Legislative Assembly election|১৯৯৬]] | আব্দুল মুক্তাদিৰ চৌধুৰী | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2001 Assam Legislative Assembly election|২০০১]] | চিদ্দিক আহমেদ | style="background-color: {{party color|Samata Party}}" | | [[Samata Party|সমতা পাৰ্টী]] |- | [[2006 Assam Legislative Assembly election|২০০৬]] | চিদ্দিক আহমেদ | style="background-color: {{party color|Independent}}" | | [[Independent politician|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |- | [[2011 Assam Legislative Assembly election|২০১১]] | চিদ্দিক আহমেদ | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2016 Assam Legislative Assembly election|২০১৬]] | আজিজ আহমেদ খান | style="background-color: {{party color|All India United Democratic Front}}" | | [[All India United Democratic Front|সৰ্বভাৰতীয় সংযুক্ত গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা]] |- | [[2021 Assam Legislative Assembly election|২০২১]] | চিদ্দিক আহমেদ | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2026 Assam Legislative Assembly election|২০২৬]] | চিদ্দিক আহমেদ | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == === ২০২৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৬ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] (INC) দলৰ প্ৰাৰ্থী চিদ্দিক আহমেদে বিজয় সাব্যস্ত কৰি কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ সমষ্টিৰ বিধায়ক হিচাপে পুনৰ নিৰ্বাচিত হয়। নিৰ্বাচনৰ সবিশেষ তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ<ref name="eci2026">{{cite web |title=General Election to Assembly Constituencies: Trends & Results May-2026 - Constituencywise S03124 (Assam) |url=https://results.eci.gov.in/ResultAcGenMay2026/ConstituencywiseS03124.htm |website=Election Commission of India |accessdate=25 June 2026}}</ref>}} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = চিদ্দিক আহমেদ | votes = 84,312 | percentage = 53.45 | change = +10.22 }} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = আজিজ আহমেদ খান | votes = 56,125 | percentage = 35.58 | change = -2.12 }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = শিৱচৰণ প্ৰসাদ নাথ | votes = 12,550 | percentage = 7.96 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 4,741 | percentage = 3.01 | change = }} {{Election box majority | votes = 28,187 | percentage = 17.87 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,57,728 | percentage = 83.15 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Indian National Congress | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০২১ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২১ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ সমষ্টিৰ ফলাফল তলত দিয়া ধৰণৰ আছিল: {{Election box begin | title=[[২০২১ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ}} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = চিদ্দিক আহমেদ | votes = 60,305 | percentage = 43.23 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = আজিজ আহমেদ খান | votes = 52,420 | percentage = 37.70 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = অমলেন্দু দাস | votes = 20,311 | percentage = 14.56 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 3,508 | percentage = 2.51 | change = }} {{Election box majority | votes = 7,885 | percentage = 5.53 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,39,544 | percentage = 79.07 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Indian National Congress | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৬ চনৰ নিৰ্বাচনৰ বিতং ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০১৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ}} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = আজিজ আহমেদ খান | votes = 58,060 | percentage = 45.45 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = চিদ্দিক আহমেদ | votes = 53,644 | percentage = 41.99 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = শিৱচৰণ প্ৰসাদ নাথ | votes = 10,231 | percentage = 8.01 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 3,115 | percentage = 2.44 | change = }} {{Election box majority | votes = 4,416 | percentage = 3.46 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,27,748 | percentage = 82.25 | change = }} {{Election box gain with party link | party = All India United Democratic Front | loser = Indian National Congress | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[শ্ৰীভূমি জিলা]] * [[অসম বিধানসভাৰ সমষ্টিসমূহৰ তালিকা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ বিধানসভা সমষ্টিসমূহ]] [[শ্ৰেণী:শ্ৰীভূমি জিলাৰ ভূগোল]] 0gj5tat17xncuplhhevn5qncwwg740v 617617 617584 2026-07-16T11:04:28Z ManjurKhan 18997 removed [[Category:শ্ৰীভূমি জিলাৰ ভূগোল]] using [[WP:HC|HotCat]] 617617 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ | type = SLA | constituency_no = ১২৪ | map_image = Karimganj South Assembly constituency map 2023.svg | map_caption = শ্ৰীভূমি জিলাৰ অন্তৰ্গত ১২৪-কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ সমষ্টি | state = [[অসম]] | division = [[বৰাক উপত্যকা সংমণ্ডল|বৰাক উপত্যকা]] | loksabha_cons = [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ]] | district = [[শ্ৰীভূমি জিলা|শ্ৰীভূমি]] | established = ১৯৭৮ | reservation = নাই | mla = চিদ্দিক আহমেদ | party = {{Party index link|Indian National Congress}} | alliance = | latest_election_year = [[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৬]] | electors = }} '''কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ বিধানসভা সমষ্টি''' (ইংৰাজী: Karimganj South Assembly constituency) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[অসম]] ৰাজ্যৰ ১২৬ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ ভিতৰত অন্যতম। ১৯৭৮ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। ২০২৩ চনৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ প্ৰক্ৰিয়াৰ পিছতো শ্ৰীভূমি জিলাৰ (পূৰ্বৰ কৰিমগঞ্জ জিলা) অন্তৰ্গত এই সমষ্টিটো ১২৪ নম্বৰ সমষ্টি হিচাপে ধাৰ্য কৰা হয়। এই সমষ্টিটো [[শ্ৰীভূমি জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[কৰিমগঞ্জ (লোকসভা সমষ্টি)|কৰিমগঞ্জ লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ হিচাপে চিহ্নিত। সমষ্টিটো কোনো শ্ৰেণীৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত নহয় (অৰ্থাৎ সাধাৰণ শ্ৰেণীৰ)। ২০২৬ চনৰ নিৰ্বাচনত এই সমষ্টিৰ পৰা ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছৰ জ্যেষ্ঠ নেতা চিদ্দিক আহমেদে পুনৰবাৰ বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়। {{Pie chart|caption=কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ বিধানসভা সমষ্টিৰ আটাইতকৈ সফল দলসমূহ (১৯৭৮ চনৰ পৰা)|other=অন্যান্য (১৮.৭৫%)|value1=43.75|label1=[[Indian National Congress|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৭ বাৰ)]]|color1={{party color|Indian National Congress}}|value2=18.75|label2=[[All India United Democratic Front|'''সৰ্বভাৰতীয় সংযুক্ত গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা''' (৩ বাৰ)]]|color2={{party color|All India United Democratic Front}}|value3=12.50|label3=[[Asom Gana Parishad|'''অসম গণ পৰিষদ''' (২ বাৰ)]]|color3={{party color|Asom Gana Parishad}}|value4=6.25|label4=[[Janata Party|'''জনতা পাৰ্টী''' (১ বাৰ)]]|color4={{party color|Janata Party}}|value5=6.25|label5=[[Indian Congress (Socialist)|'''ইণ্ডিয়ান কংগ্ৰেছ (চচিয়েলিষ্ট)''' (১ বাৰ)]]|color5={{party color|Indian Congress (Socialist)}}|value6=|label6=|color6=|value7=|label7=|color7=|value8=|label8=|color8=}} == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! চন ! বিজয়ী প্ৰাৰ্থী ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল |- | [[1978 Assam Legislative Assembly election|১৯৭৮]] | আব্দুল মুক্তাদিৰ চৌধুৰী | style="background-color: {{party color|Janata Party}}" | | [[Janata Party|জনতা পাৰ্টী]] |- | [[1983 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৩]] | আব্দুল মুক্তাদিৰ চৌধুৰী | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[1985 Assam Legislative Assembly election|১৯৮৫]] | আব্দুল মুক্তাদিৰ চৌধুৰী | style="background-color: {{party color|Indian Congress (Socialist)}}" | | [[Indian Congress (Socialist)|ইণ্ডিয়ান কংগ্ৰেছ (চচিয়েলিষ্ট)]] |- | [[1991 Assam Legislative Assembly election|১৯৯১]] | প্ৰণৱ কুমাৰ নাথ | style="background-color: {{party color|Bharatiya Janata Party}}" | | [[Bharatiya Janata Party|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | [[1996 Assam Legislative Assembly election|১৯৯৬]] | আব্দুল মুক্তাদিৰ চৌধুৰী | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2001 Assam Legislative Assembly election|২০০১]] | চিদ্দিক আহমেদ | style="background-color: {{party color|Samata Party}}" | | [[Samata Party|সমতা পাৰ্টী]] |- | [[2006 Assam Legislative Assembly election|২০০৬]] | চিদ্দিক আহমেদ | style="background-color: {{party color|Independent}}" | | [[Independent politician|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |- | [[2011 Assam Legislative Assembly election|২০১১]] | চিদ্দিক আহমেদ | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2016 Assam Legislative Assembly election|২০১৬]] | আজিজ আহমেদ খান | style="background-color: {{party color|All India United Democratic Front}}" | | [[All India United Democratic Front|সৰ্বভাৰতীয় সংযুক্ত গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা]] |- | [[2021 Assam Legislative Assembly election|২০২১]] | চিদ্দিক আহমেদ | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2026 Assam Legislative Assembly election|২০২৬]] | চিদ্দিক আহমেদ | style="background-color: {{party color|Indian National Congress}}" | | [[Indian National Congress|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == === ২০২৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৬ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] (INC) দলৰ প্ৰাৰ্থী চিদ্দিক আহমেদে বিজয় সাব্যস্ত কৰি কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ সমষ্টিৰ বিধায়ক হিচাপে পুনৰ নিৰ্বাচিত হয়। নিৰ্বাচনৰ সবিশেষ তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০২৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ<ref name="eci2026">{{cite web |title=General Election to Assembly Constituencies: Trends & Results May-2026 - Constituencywise S03124 (Assam) |url=https://results.eci.gov.in/ResultAcGenMay2026/ConstituencywiseS03124.htm |website=Election Commission of India |accessdate=25 June 2026}}</ref>}} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = চিদ্দিক আহমেদ | votes = 84,312 | percentage = 53.45 | change = +10.22 }} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = আজিজ আহমেদ খান | votes = 56,125 | percentage = 35.58 | change = -2.12 }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = শিৱচৰণ প্ৰসাদ নাথ | votes = 12,550 | percentage = 7.96 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 4,741 | percentage = 3.01 | change = }} {{Election box majority | votes = 28,187 | percentage = 17.87 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,57,728 | percentage = 83.15 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Indian National Congress | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০২১ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২১ চনৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচনত কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ সমষ্টিৰ ফলাফল তলত দিয়া ধৰণৰ আছিল: {{Election box begin | title=[[২০২১ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ}} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = চিদ্দিক আহমেদ | votes = 60,305 | percentage = 43.23 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = আজিজ আহমেদ খান | votes = 52,420 | percentage = 37.70 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = অমলেন্দু দাস | votes = 20,311 | percentage = 14.56 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 3,508 | percentage = 2.51 | change = }} {{Election box majority | votes = 7,885 | percentage = 5.53 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,39,544 | percentage = 79.07 | change = }} {{Election box hold with party link | party = Indian National Congress | winner = | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৬ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৬ চনৰ নিৰ্বাচনৰ বিতং ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: {{Election box begin | title=[[২০১৬ৰ অসম বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: কৰিমগঞ্জ দক্ষিণ}} {{Election box candidate with party link | party = All India United Democratic Front | candidate = আজিজ আহমেদ খান | votes = 58,060 | percentage = 45.45 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Indian National Congress | candidate = চিদ্দিক আহমেদ | votes = 53,644 | percentage = 41.99 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = Bharatiya Janata Party | candidate = শিৱচৰণ প্ৰসাদ নাথ | votes = 10,231 | percentage = 8.01 | change = }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 3,115 | percentage = 2.44 | change = }} {{Election box majority | votes = 4,416 | percentage = 3.46 | change = }} {{Election box turnout | votes = 1,27,748 | percentage = 82.25 | change = }} {{Election box gain with party link | party = All India United Democratic Front | loser = Indian National Congress | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[শ্ৰীভূমি জিলা]] * [[অসম বিধানসভাৰ সমষ্টিসমূহৰ তালিকা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ বিধানসভা সমষ্টিসমূহ]] 5vdw6jkknr62aizerfy7mw9l5be5cik শ্ৰেণী:তৃতীয় লিঙ্গৰ ব্যক্তি‍ 14 138011 617621 2026-07-16T11:05:42Z কুমুদ ঘোষ 42738 Created blank page 617621 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 মনোজ বসু 0 138012 617623 2026-07-16T11:11:08Z কুমুদ ঘোষ 42738 নতুন পৃষ্ঠা: '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক৷ 617623 wikitext text/x-wiki '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক৷ 8i5x0v9k5peja89ux3bqyt8lk3am29p 617624 617623 2026-07-16T11:12:05Z কুমুদ ঘোষ 42738 617624 wikitext text/x-wiki '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক৷ তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। 7f91czrbb8juhg6k5b6jasxrhxq65w2 617625 617624 2026-07-16T11:12:33Z কুমুদ ঘোষ 42738 617625 wikitext text/x-wiki '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক৷ তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে। qaefkbce133cs88gmj7f6p33ef810kj 617626 617625 2026-07-16T11:13:46Z কুমুদ ঘোষ 42738 617626 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক৷ তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে। 8s1lquy5khfmz7hb0g8myabtbdhq55x 617628 617626 2026-07-16T11:25:33Z কুমুদ ঘোষ 42738 617628 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক৷ তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে। ==তথ্যসূত্ৰ== odthq2778q3i18464n459mw6969hzjl 617629 617628 2026-07-16T11:26:11Z কুমুদ ঘোষ 42738 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617629 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==তথ্য সংগ্ৰহ== ougzvherna3omsriy3y41xcr60jqo21 617630 617629 2026-07-16T11:26:52Z কুমুদ ঘোষ 42738 617630 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== ==তথ্য সংগ্ৰহ== amfq13gjinp7abqri1s9f41kpb7wqr9 617631 617630 2026-07-16T11:29:21Z কুমুদ ঘোষ 42738 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617631 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। ==তথ্য সংগ্ৰহ== 5ovq30ab8p00nc8l0e67ciobhqfrqc0 617632 617631 2026-07-16T11:29:54Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা */ 617632 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। অৱশ্যে এই পৰিয়ালটোৰ পূৰ্বপুৰুষৰ প্ৰতিপত্তি আৰু খ্যাতি আছিল। ==তথ্য সংগ্ৰহ== 0ioj6qxdrs9fi5u94h5mptffw6nxh59 617633 617632 2026-07-16T11:30:21Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা */ 617633 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। অৱশ্যে এই পৰিয়ালটোৰ পূৰ্বপুৰুষৰ প্ৰতিপত্তি আৰু খ্যাতি আছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম ৰামলাল বসু। ==তথ্য সংগ্ৰহ== o6e5cma4h9j8ipdrw6jbc4vd736b6b9 617634 617633 2026-07-16T11:31:04Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা */ 617634 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। অৱশ্যে এই পৰিয়ালটোৰ পূৰ্বপুৰুষৰ প্ৰতিপত্তি আৰু খ্যাতি আছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম ৰামলাল বসু। মাত্ৰ আঠ বছৰ বয়সতে যেতিয়া তেওঁ পিতৃক হেৰুৱাইছিল, তেতিয়াও তেওঁ প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ শি‍ক্ষা সম্পূৰ্ণ কৰা নাছিল। ==তথ্য সংগ্ৰহ== dgjgka7tr7exu65tm48vvcsyfaep7ym 617635 617634 2026-07-16T11:31:51Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা */ 617635 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। অৱশ্যে এই পৰিয়ালটোৰ পূৰ্বপুৰুষৰ প্ৰতিপত্তি আৰু খ্যাতি আছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম ৰামলাল বসু। মাত্ৰ আঠ বছৰ বয়সতে যেতিয়া তেওঁ পিতৃক হেৰুৱাইছিল, তেতিয়াও তেওঁ প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ শি‍ক্ষা সম্পূৰ্ণ কৰা নাছিল। প্ৰথমে নিজ গাঁৱত আৰু পাছলৈ কলকাতাৰ ৰিপন কলেজিয়েট স্কুলত অধ্যয়ন কৰি ১৯১৯ চনত প্ৰথম বিভাগত প্ৰৱেশ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। ==তথ্য সংগ্ৰহ== 2e9n55226ge8xejuw9uw3pa67hcber2 617636 617635 2026-07-16T11:32:25Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা */ 617636 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। অৱশ্যে এই পৰিয়ালটোৰ পূৰ্বপুৰুষৰ প্ৰতিপত্তি আৰু খ্যাতি আছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম ৰামলাল বসু। মাত্ৰ আঠ বছৰ বয়সতে যেতিয়া তেওঁ পিতৃক হেৰুৱাইছিল, তেতিয়াও তেওঁ প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ শি‍ক্ষা সম্পূৰ্ণ কৰা নাছিল। প্ৰথমে নিজ গাঁৱত আৰু পাছলৈ কলকাতাৰ ৰিপন কলেজিয়েট স্কুলত অধ্যয়ন কৰি ১৯১৯ চনত প্ৰথম বিভাগত প্ৰৱেশ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। ইয়াৰ পাছত খুলনাৰ বাগেৰহাট মহাবিদ্যালয়ত নামভৰ্তি কৰে। ==তথ্য সংগ্ৰহ== 2tdb3hvbnu8m14zc3f7i8nmjyaxs7z0 617637 617636 2026-07-16T11:34:20Z কুমুদ ঘোষ 42738 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617637 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। অৱশ্যে এই পৰিয়ালটোৰ পূৰ্বপুৰুষৰ প্ৰতিপত্তি আৰু খ্যাতি আছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম ৰামলাল বসু। মাত্ৰ আঠ বছৰ বয়সতে যেতিয়া তেওঁ পিতৃক হেৰুৱাইছিল, তেতিয়াও তেওঁ প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ শি‍ক্ষা সম্পূৰ্ণ কৰা নাছিল। প্ৰথমে নিজ গাঁৱত আৰু পাছলৈ কলকাতাৰ ৰিপন কলেজিয়েট স্কুলত অধ্যয়ন কৰি ১৯১৯ চনত প্ৰথম বিভাগত প্ৰৱেশ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। ইয়াৰ পাছত খুলনাৰ বাগেৰহাট মহাবিদ্যালয়ত নামভৰ্তি কৰে। ইয়াত পঢ়াৰ সময়তে তেওঁ বিপ্লৱী গোট যুগান্তৰৰ সংস্পৰ্শলৈ আহি স্বদেশী আন্দোলনত যোগদান কৰে। ==তথ্য সংগ্ৰহ== s5sknl49m4lryq97gucmz1482q7n3wt 617638 617637 2026-07-16T11:35:22Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা */ 617638 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। অৱশ্যে এই পৰিয়ালটোৰ পূৰ্বপুৰুষৰ প্ৰতিপত্তি আৰু খ্যাতি আছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম ৰামলাল বসু। মাত্ৰ আঠ বছৰ বয়সতে যেতিয়া তেওঁ পিতৃক হেৰুৱাইছিল, তেতিয়াও তেওঁ প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ শি‍ক্ষা সম্পূৰ্ণ কৰা নাছিল। প্ৰথমে নিজ গাঁৱত আৰু পাছলৈ কলকাতাৰ ৰিপন কলেজিয়েট স্কুলত অধ্যয়ন কৰি ১৯১৯ চনত প্ৰথম বিভাগত প্ৰৱেশ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। ইয়াৰ পাছত খুলনাৰ বাগেৰহাট মহাবিদ্যালয়ত নামভৰ্তি কৰে। ইয়াত পঢ়াৰ সময়তে তেওঁ বিপ্লৱী গোট যুগান্তৰৰ সংস্পৰ্শলৈ আহি স্বদেশী আন্দোলনত যোগদান কৰে। তেওঁ ১৯২২ চনত আই.এ. পৰীক্ষাত উত্তীর্ণ হয়। ==তথ্য সংগ্ৰহ== 2f1i10vlpbrwcs1re1yxeyka0b09ah5 617639 617638 2026-07-16T11:36:15Z কুমুদ ঘোষ 42738 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617639 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। অৱশ্যে এই পৰিয়ালটোৰ পূৰ্বপুৰুষৰ প্ৰতিপত্তি আৰু খ্যাতি আছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম ৰামলাল বসু। মাত্ৰ আঠ বছৰ বয়সতে যেতিয়া তেওঁ পিতৃক হেৰুৱাইছিল, তেতিয়াও তেওঁ প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ শি‍ক্ষা সম্পূৰ্ণ কৰা নাছিল। প্ৰথমে নিজ গাঁৱত আৰু পাছলৈ কলকাতাৰ ৰিপন কলেজিয়েট স্কুলত অধ্যয়ন কৰি ১৯১৯ চনত প্ৰথম বিভাগত প্ৰৱেশ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। ইয়াৰ পাছত খুলনাৰ বাগেৰহাট মহাবিদ্যালয়ত নামভৰ্তি কৰে। ইয়াত পঢ়াৰ সময়তে তেওঁ বিপ্লৱী গোট যুগান্তৰৰ সংস্পৰ্শলৈ আহি স্বদেশী আন্দোলনত যোগদান কৰে। তেওঁ ১৯২২ চনত আই.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। ==তথ্য সংগ্ৰহ== aeo4nugq1v4vqphsb7afo3d6yu23200 617640 617639 2026-07-16T11:37:54Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা */ 617640 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। অৱশ্যে এই পৰিয়ালটোৰ পূৰ্বপুৰুষৰ প্ৰতিপত্তি আৰু খ্যাতি আছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম ৰামলাল বসু। মাত্ৰ আঠ বছৰ বয়সতে যেতিয়া তেওঁ পিতৃক হেৰুৱাইছিল, তেতিয়াও তেওঁ প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ শি‍ক্ষা সম্পূৰ্ণ কৰা নাছিল। প্ৰথমে নিজ গাঁৱত আৰু পাছলৈ কলকাতাৰ ৰিপন কলেজিয়েট স্কুলত অধ্যয়ন কৰি ১৯১৯ চনত প্ৰথম বিভাগত প্ৰৱেশ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। ইয়াৰ পাছত খুলনাৰ বাগেৰহাট মহাবিদ্যালয়ত নামভৰ্তি কৰে। ইয়াত পঢ়াৰ সময়তে তেওঁ বিপ্লৱী গোট যুগান্তৰৰ সংস্পৰ্শলৈ আহি স্বদেশী আন্দোলনত যোগদান কৰে। তেওঁ ১৯২২ চনত আই.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। তেওঁ ১৯২৪ চনত কলকাতাৰ কলকাতার সাউথ সুবারবন মহাবিদ্যালয় (বৰ্তমান আশুতোষ মহাবিদ্যালয়)ৰ পৰা বি.এ. পৰীক্ষাত উত্তীর্ণ হয়৷ ==তথ্য সংগ্ৰহ== h1h9hmig7j3qdigqp89fsynhtqqdkod 617641 617640 2026-07-16T11:38:41Z কুমুদ ঘোষ 42738 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617641 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। অৱশ্যে এই পৰিয়ালটোৰ পূৰ্বপুৰুষৰ প্ৰতিপত্তি আৰু খ্যাতি আছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম ৰামলাল বসু। মাত্ৰ আঠ বছৰ বয়সতে যেতিয়া তেওঁ পিতৃক হেৰুৱাইছিল, তেতিয়াও তেওঁ প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ শি‍ক্ষা সম্পূৰ্ণ কৰা নাছিল। প্ৰথমে নিজ গাঁৱত আৰু পাছলৈ কলকাতাৰ ৰিপন কলেজিয়েট স্কুলত অধ্যয়ন কৰি ১৯১৯ চনত প্ৰথম বিভাগত প্ৰৱেশ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। ইয়াৰ পাছত খুলনাৰ বাগেৰহাট মহাবিদ্যালয়ত নামভৰ্তি কৰে। ইয়াত পঢ়াৰ সময়তে তেওঁ বিপ্লৱী গোট যুগান্তৰৰ সংস্পৰ্শলৈ আহি স্বদেশী আন্দোলনত যোগদান কৰে। তেওঁ ১৯২২ চনত আই.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। তেওঁ ১৯২৪ চনত কলকাতাৰ কলকাতাৰ সাউথ সুবাৰবন মহাবিদ্যালয় (বৰ্তমান আশুতোষ মহাবিদ্যালয়)ৰপৰা বি.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। পাছলৈ যদিও তেওঁ আইন অধ্যয়ন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে, আৰ্থিক কাৰণত তেওঁ পাঠ্যক্ৰম সম্পূৰ্ণ কৰিব নোৱাৰিলে। ==তথ্য সংগ্ৰহ== e10cxlwizhcgwn7o4s2jnua4w9qxhwd 617642 617641 2026-07-16T11:39:25Z কুমুদ ঘোষ 42738 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617642 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। অৱশ্যে এই পৰিয়ালটোৰ পূৰ্বপুৰুষৰ প্ৰতিপত্তি আৰু খ্যাতি আছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম ৰামলাল বসু। মাত্ৰ আঠ বছৰ বয়সতে যেতিয়া তেওঁ পিতৃক হেৰুৱাইছিল, তেতিয়াও তেওঁ প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ শি‍ক্ষা সম্পূৰ্ণ কৰা নাছিল। প্ৰথমে নিজ গাঁৱত আৰু পাছলৈ কলকাতাৰ ৰিপন কলেজিয়েট স্কুলত অধ্যয়ন কৰি ১৯১৯ চনত প্ৰথম বিভাগত প্ৰৱেশ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। ইয়াৰ পাছত খুলনাৰ বাগেৰহাট মহাবিদ্যালয়ত নামভৰ্তি কৰে। ইয়াত পঢ়াৰ সময়তে তেওঁ বিপ্লৱী গোট যুগান্তৰৰ সংস্পৰ্শলৈ আহি স্বদেশী আন্দোলনত যোগদান কৰে। তেওঁ ১৯২২ চনত আই.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। তেওঁ ১৯২৪ চনত কলকাতাৰ কলকাতাৰ সাউথ সুবাৰবন মহাবিদ্যালয় (বৰ্তমান আশুতোষ মহাবিদ্যালয়)ৰপৰা বি.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। পাছলৈ যদিও তেওঁ আইন অধ্যয়ন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে, আৰ্থিক কাৰণত তেওঁ পাঠ্যক্ৰম সম্পূৰ্ণ কৰিব নোৱাৰিলে।<ref name=":0">{{cite news|url=https://www.jagonews24.com/feature/article/871737|title=কথাসাহিত্যিক মনোজ বসুৰ জন্ম|date=২৫ জুলাই ২০২৩|work=জাগো নিউজ|date=২৩ ডিসেম্বৰ ২০২৫}}</ref> ==তথ্য সংগ্ৰহ== m22kxmav5m6wdf4c6r8l0ggisfzpqhb 617643 617642 2026-07-16T11:41:12Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* তথ্য সংগ্ৰহ */ 617643 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। অৱশ্যে এই পৰিয়ালটোৰ পূৰ্বপুৰুষৰ প্ৰতিপত্তি আৰু খ্যাতি আছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম ৰামলাল বসু। মাত্ৰ আঠ বছৰ বয়সতে যেতিয়া তেওঁ পিতৃক হেৰুৱাইছিল, তেতিয়াও তেওঁ প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ শি‍ক্ষা সম্পূৰ্ণ কৰা নাছিল। প্ৰথমে নিজ গাঁৱত আৰু পাছলৈ কলকাতাৰ ৰিপন কলেজিয়েট স্কুলত অধ্যয়ন কৰি ১৯১৯ চনত প্ৰথম বিভাগত প্ৰৱেশ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। ইয়াৰ পাছত খুলনাৰ বাগেৰহাট মহাবিদ্যালয়ত নামভৰ্তি কৰে। ইয়াত পঢ়াৰ সময়তে তেওঁ বিপ্লৱী গোট যুগান্তৰৰ সংস্পৰ্শলৈ আহি স্বদেশী আন্দোলনত যোগদান কৰে। তেওঁ ১৯২২ চনত আই.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। তেওঁ ১৯২৪ চনত কলকাতাৰ কলকাতাৰ সাউথ সুবাৰবন মহাবিদ্যালয় (বৰ্তমান আশুতোষ মহাবিদ্যালয়)ৰপৰা বি.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। পাছলৈ যদিও তেওঁ আইন অধ্যয়ন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে, আৰ্থিক কাৰণত তেওঁ পাঠ্যক্ৰম সম্পূৰ্ণ কৰিব নোৱাৰিলে।<ref name=":0">{{cite news|url=https://www.jagonews24.com/feature/article/871737|title=কথাসাহিত্যিক মনোজ বসুৰ জন্ম|date=২৫ জুলাই ২০২৩|work=জাগো নিউজ|date=২৩ ডিসেম্বৰ ২০২৫}}</ref> ==কর্মজীবন== ==তথ্য সংগ্ৰহ== kqwvyaebrtcfw3j9m40snct04ozefuq 617644 617643 2026-07-16T11:41:26Z কুমুদ ঘোষ 42738 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617644 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। অৱশ্যে এই পৰিয়ালটোৰ পূৰ্বপুৰুষৰ প্ৰতিপত্তি আৰু খ্যাতি আছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম ৰামলাল বসু। মাত্ৰ আঠ বছৰ বয়সতে যেতিয়া তেওঁ পিতৃক হেৰুৱাইছিল, তেতিয়াও তেওঁ প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ শি‍ক্ষা সম্পূৰ্ণ কৰা নাছিল। প্ৰথমে নিজ গাঁৱত আৰু পাছলৈ কলকাতাৰ ৰিপন কলেজিয়েট স্কুলত অধ্যয়ন কৰি ১৯১৯ চনত প্ৰথম বিভাগত প্ৰৱেশ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। ইয়াৰ পাছত খুলনাৰ বাগেৰহাট মহাবিদ্যালয়ত নামভৰ্তি কৰে। ইয়াত পঢ়াৰ সময়তে তেওঁ বিপ্লৱী গোট যুগান্তৰৰ সংস্পৰ্শলৈ আহি স্বদেশী আন্দোলনত যোগদান কৰে। তেওঁ ১৯২২ চনত আই.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। তেওঁ ১৯২৪ চনত কলকাতাৰ কলকাতাৰ সাউথ সুবাৰবন মহাবিদ্যালয় (বৰ্তমান আশুতোষ মহাবিদ্যালয়)ৰপৰা বি.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। পাছলৈ যদিও তেওঁ আইন অধ্যয়ন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে, আৰ্থিক কাৰণত তেওঁ পাঠ্যক্ৰম সম্পূৰ্ণ কৰিব নোৱাৰিলে।<ref name=":0">{{cite news|url=https://www.jagonews24.com/feature/article/871737|title=কথাসাহিত্যিক মনোজ বসুৰ জন্ম|date=২৫ জুলাই ২০২৩|work=জাগো নিউজ|date=২৩ ডিসেম্বৰ ২০২৫}}</ref> ==কৰ্মজীৱন== ==তথ্য সংগ্ৰহ== jnvwnuxrsbzmebk1d1ae44rn42u0y1f 617645 617644 2026-07-16T11:44:39Z কুমুদ ঘোষ 42738 617645 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Infobox person | name = Manoj Basu | native_name = মনোজ বসু | image = মনোজ বসু.jpg | image_size = | caption = মনোজ বসু | birth_date = 25 July 1901 | birth_place = Dongaghat, [[Jessore]], [[British India]] | death_date = 26 December 1987 (Age 86) | death_place = [[Calcutta]], [[West Bengal]], [[India]] | alma_mater = [[Asutosh College]] | relatives = Ramlal Basu (father) | awards = [[Sahitya Akademi Award]] (1966) | spouse = }} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। অৱশ্যে এই পৰিয়ালটোৰ পূৰ্বপুৰুষৰ প্ৰতিপত্তি আৰু খ্যাতি আছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম ৰামলাল বসু। মাত্ৰ আঠ বছৰ বয়সতে যেতিয়া তেওঁ পিতৃক হেৰুৱাইছিল, তেতিয়াও তেওঁ প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ শি‍ক্ষা সম্পূৰ্ণ কৰা নাছিল। প্ৰথমে নিজ গাঁৱত আৰু পাছলৈ কলকাতাৰ ৰিপন কলেজিয়েট স্কুলত অধ্যয়ন কৰি ১৯১৯ চনত প্ৰথম বিভাগত প্ৰৱেশ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। ইয়াৰ পাছত খুলনাৰ বাগেৰহাট মহাবিদ্যালয়ত নামভৰ্তি কৰে। ইয়াত পঢ়াৰ সময়তে তেওঁ বিপ্লৱী গোট যুগান্তৰৰ সংস্পৰ্শলৈ আহি স্বদেশী আন্দোলনত যোগদান কৰে। তেওঁ ১৯২২ চনত আই.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। তেওঁ ১৯২৪ চনত কলকাতাৰ কলকাতাৰ সাউথ সুবাৰবন মহাবিদ্যালয় (বৰ্তমান আশুতোষ মহাবিদ্যালয়)ৰপৰা বি.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। পাছলৈ যদিও তেওঁ আইন অধ্যয়ন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে, আৰ্থিক কাৰণত তেওঁ পাঠ্যক্ৰম সম্পূৰ্ণ কৰিব নোৱাৰিলে।<ref name=":0">{{cite news|url=https://www.jagonews24.com/feature/article/871737|title=কথাসাহিত্যিক মনোজ বসুৰ জন্ম|date=২৫ জুলাই ২০২৩|work=জাগো নিউজ|date=২৩ ডিসেম্বৰ ২০২৫}}</ref> ==কৰ্মজীৱন== ==তথ্য সংগ্ৰহ== 72z7cgzwns9ovj94r4fjprccgcz6mjv 617646 617645 2026-07-16T11:46:21Z কুমুদ ঘোষ 42738 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 617646 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Infobox person | name = Manoj Basu | native_name = মনোজ বসু | image = মনোজ বসু.jpg | image_size = | caption = মনোজ বসু | birth_date = 25 July 1901 | birth_place = Dongaghat, [[Jessore]], [[British India]] | death_date = 26 December 1987 (Age 86) | death_place = [[Calcutta]], [[West Bengal]], [[India]] | alma_mater = [[Asutosh College]] | relatives = Ramlal Basu (father) | awards = [[Sahitya Akademi Award]] (1966) | spouse = }} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। অৱশ্যে এই পৰিয়ালটোৰ পূৰ্বপুৰুষৰ প্ৰতিপত্তি আৰু খ্যাতি আছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম ৰামলাল বসু। মাত্ৰ আঠ বছৰ বয়সতে যেতিয়া তেওঁ পিতৃক হেৰুৱাইছিল, তেতিয়াও তেওঁ প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ শি‍ক্ষা সম্পূৰ্ণ কৰা নাছিল। প্ৰথমে নিজ গাঁৱত আৰু পাছলৈ কলকাতাৰ ৰিপন কলেজিয়েট স্কুলত অধ্যয়ন কৰি ১৯১৯ চনত প্ৰথম বিভাগত প্ৰৱেশ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। ইয়াৰ পাছত খুলনাৰ বাগেৰহাট মহাবিদ্যালয়ত নামভৰ্তি কৰে। ইয়াত পঢ়াৰ সময়তে তেওঁ বিপ্লৱী গোট যুগান্তৰৰ সংস্পৰ্শলৈ আহি স্বদেশী আন্দোলনত যোগদান কৰে। তেওঁ ১৯২২ চনত আই.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। তেওঁ ১৯২৪ চনত কলকাতাৰ কলকাতাৰ সাউথ সুবাৰবন মহাবিদ্যালয় (বৰ্তমান আশুতোষ মহাবিদ্যালয়)ৰপৰা বি.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। পাছলৈ যদিও তেওঁ আইন অধ্যয়ন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে, আৰ্থিক কাৰণত তেওঁ পাঠ্যক্ৰম সম্পূৰ্ণ কৰিব নোৱাৰিলে।<ref name=":0">{{cite news|url=https://www.jagonews24.com/feature/article/871737|title=কথাসাহিত্যিক মনোজ বসুৰ জন্ম|date=২৫ জুলাই ২০২৩|work=জাগো নিউজ|date=২৩ ডিসেম্বৰ ২০২৫}}</ref> ==কৰ্মজীৱন== কলকাতাৰ ভৱনীপুৰৰ সাউথ সুবাৰবন বিদ্যালয়ত শিক্ষক হিচাপে কৰ্মজীৱন আৰম্ভ কৰি দীৰ্ঘদিন শিক্ষকতাৰ সমান্তৰালকৈ তেওঁ পাঠ্যপুথি লিখাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল। ==তথ্য সংগ্ৰহ== 7k887vz38hovy7hpm5i1tqetjpvcqrg 617647 617646 2026-07-16T11:47:45Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কৰ্মজীৱন */ 617647 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Infobox person | name = Manoj Basu | native_name = মনোজ বসু | image = মনোজ বসু.jpg | image_size = | caption = মনোজ বসু | birth_date = 25 July 1901 | birth_place = Dongaghat, [[Jessore]], [[British India]] | death_date = 26 December 1987 (Age 86) | death_place = [[Calcutta]], [[West Bengal]], [[India]] | alma_mater = [[Asutosh College]] | relatives = Ramlal Basu (father) | awards = [[Sahitya Akademi Award]] (1966) | spouse = }} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। অৱশ্যে এই পৰিয়ালটোৰ পূৰ্বপুৰুষৰ প্ৰতিপত্তি আৰু খ্যাতি আছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম ৰামলাল বসু। মাত্ৰ আঠ বছৰ বয়সতে যেতিয়া তেওঁ পিতৃক হেৰুৱাইছিল, তেতিয়াও তেওঁ প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ শি‍ক্ষা সম্পূৰ্ণ কৰা নাছিল। প্ৰথমে নিজ গাঁৱত আৰু পাছলৈ কলকাতাৰ ৰিপন কলেজিয়েট স্কুলত অধ্যয়ন কৰি ১৯১৯ চনত প্ৰথম বিভাগত প্ৰৱেশ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। ইয়াৰ পাছত খুলনাৰ বাগেৰহাট মহাবিদ্যালয়ত নামভৰ্তি কৰে। ইয়াত পঢ়াৰ সময়তে তেওঁ বিপ্লৱী গোট যুগান্তৰৰ সংস্পৰ্শলৈ আহি স্বদেশী আন্দোলনত যোগদান কৰে। তেওঁ ১৯২২ চনত আই.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। তেওঁ ১৯২৪ চনত কলকাতাৰ কলকাতাৰ সাউথ সুবাৰবন মহাবিদ্যালয় (বৰ্তমান আশুতোষ মহাবিদ্যালয়)ৰপৰা বি.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। পাছলৈ যদিও তেওঁ আইন অধ্যয়ন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে, আৰ্থিক কাৰণত তেওঁ পাঠ্যক্ৰম সম্পূৰ্ণ কৰিব নোৱাৰিলে।<ref name=":0">{{cite news|url=https://www.jagonews24.com/feature/article/871737|title=কথাসাহিত্যিক মনোজ বসুৰ জন্ম|date=২৫ জুলাই ২০২৩|work=জাগো নিউজ|date=২৩ ডিসেম্বৰ ২০২৫}}</ref> ==কৰ্মজীৱন== কলকাতাৰ ভৱনীপুৰৰ সাউথ সুবাৰবন বিদ্যালয়ত শিক্ষক হিচাপে কৰ্মজীৱন আৰম্ভ কৰি দীৰ্ঘদিন শিক্ষকতাৰ সমান্তৰালকৈ তেওঁ পাঠ্যপুথি লিখাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল। পাছলৈ নিজৰ প্ৰকাশনৰ বাবে তেওঁ নিজাকৈ প্ৰকাশন প্ৰতিষ্ঠান "বেংগল পাব্লিচাৰ্ছ" প্ৰতিষ্ঠা কৰে। ==তথ্য সংগ্ৰহ== 39hzeogaxczqbqabrlbc8sy9rl39dpw 617648 617647 2026-07-16T11:48:27Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কৰ্মজীৱন */ 617648 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Infobox person | name = Manoj Basu | native_name = মনোজ বসু | image = মনোজ বসু.jpg | image_size = | caption = মনোজ বসু | birth_date = 25 July 1901 | birth_place = Dongaghat, [[Jessore]], [[British India]] | death_date = 26 December 1987 (Age 86) | death_place = [[Calcutta]], [[West Bengal]], [[India]] | alma_mater = [[Asutosh College]] | relatives = Ramlal Basu (father) | awards = [[Sahitya Akademi Award]] (1966) | spouse = }} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। অৱশ্যে এই পৰিয়ালটোৰ পূৰ্বপুৰুষৰ প্ৰতিপত্তি আৰু খ্যাতি আছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম ৰামলাল বসু। মাত্ৰ আঠ বছৰ বয়সতে যেতিয়া তেওঁ পিতৃক হেৰুৱাইছিল, তেতিয়াও তেওঁ প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ শি‍ক্ষা সম্পূৰ্ণ কৰা নাছিল। প্ৰথমে নিজ গাঁৱত আৰু পাছলৈ কলকাতাৰ ৰিপন কলেজিয়েট স্কুলত অধ্যয়ন কৰি ১৯১৯ চনত প্ৰথম বিভাগত প্ৰৱেশ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। ইয়াৰ পাছত খুলনাৰ বাগেৰহাট মহাবিদ্যালয়ত নামভৰ্তি কৰে। ইয়াত পঢ়াৰ সময়তে তেওঁ বিপ্লৱী গোট যুগান্তৰৰ সংস্পৰ্শলৈ আহি স্বদেশী আন্দোলনত যোগদান কৰে। তেওঁ ১৯২২ চনত আই.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। তেওঁ ১৯২৪ চনত কলকাতাৰ কলকাতাৰ সাউথ সুবাৰবন মহাবিদ্যালয় (বৰ্তমান আশুতোষ মহাবিদ্যালয়)ৰপৰা বি.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। পাছলৈ যদিও তেওঁ আইন অধ্যয়ন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে, আৰ্থিক কাৰণত তেওঁ পাঠ্যক্ৰম সম্পূৰ্ণ কৰিব নোৱাৰিলে।<ref name=":0">{{cite news|url=https://www.jagonews24.com/feature/article/871737|title=কথাসাহিত্যিক মনোজ বসুৰ জন্ম|date=২৫ জুলাই ২০২৩|work=জাগো নিউজ|date=২৩ ডিসেম্বৰ ২০২৫}}</ref> ==কৰ্মজীৱন== কলকাতাৰ ভৱনীপুৰৰ সাউথ সুবাৰবন বিদ্যালয়ত শিক্ষক হিচাপে কৰ্মজীৱন আৰম্ভ কৰি দীৰ্ঘদিন শিক্ষকতাৰ সমান্তৰালকৈ তেওঁ পাঠ্যপুথি লিখাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল। পাছলৈ নিজৰ প্ৰকাশনৰ বাবে তেওঁ নিজাকৈ প্ৰকাশন প্ৰতিষ্ঠান "বেংগল পাব্লিচাৰ্ছ" প্ৰতিষ্ঠা কৰে। অৱশেষত সাহিত্যৰ প্ৰতি আকৰ্ষিত হৈ তেওঁ শিক্ষকতাৰ বৃত্তি ত্যাগ কৰে৷ ==তথ্য সংগ্ৰহ== 00bopmbugfezzzws9szlnaauwmsn5b8 617649 617648 2026-07-16T11:49:22Z কুমুদ ঘোষ 42738 /* কৰ্মজীৱন */ 617649 wikitext text/x-wiki {{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}} {{Infobox person | name = Manoj Basu | native_name = মনোজ বসু | image = মনোজ বসু.jpg | image_size = | caption = মনোজ বসু | birth_date = 25 July 1901 | birth_place = Dongaghat, [[Jessore]], [[British India]] | death_date = 26 December 1987 (Age 86) | death_place = [[Calcutta]], [[West Bengal]], [[India]] | alma_mater = [[Asutosh College]] | relatives = Ramlal Basu (father) | awards = [[Sahitya Akademi Award]] (1966) | spouse = }} '''মনোজ বসু''' (২৫ জুলাই ১৯০১ – ২৬ ডিচেম্বৰ ১৯৮৭) এজন ভাৰতীয় বাঙালী ঔপন্যাসিক আৰু চুটিগল্পৰ লেখক। তেওঁ তেওঁৰ উপন্যাস "নিশিকুটুম্ব"ৰ বাবেই বেছিকৈ পৰিচিত। ১৯৬৬ চনত এই উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ বাংলা ভাষাত সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।<ref name = "সংসদ">অঞ্জলি বসু সম্পাদিত, ''সংসদ বাঙালি চৰিতাভিধান'', দ্বিতীয় খণ্ড, সাহিত্য সংসদ, কলকাতা, জানুয়াৰি ২০১৯ পৃষ্ঠা ২৯৯, {{isbn|978-81-7955-292-6}}</ref> ==প্ৰাথমিক জীৱন আৰু শিক্ষা== মনোজ বসুৰ জন্ম ১৯০১ চনৰ ২৫ জুলাইত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ (বৰ্তমান বাংলাদেশ) যশোৰ জিলাৰ কেশৱপুৰ আৰক্ষী থানাৰ অন্তৰ্গত ডোঙ্গাঘাট গাঁৱৰ মধ্যবিত্ত যৌথ পৰিয়ালত। অৱশ্যে এই পৰিয়ালটোৰ পূৰ্বপুৰুষৰ প্ৰতিপত্তি আৰু খ্যাতি আছিল। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম ৰামলাল বসু। মাত্ৰ আঠ বছৰ বয়সতে যেতিয়া তেওঁ পিতৃক হেৰুৱাইছিল, তেতিয়াও তেওঁ প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ শি‍ক্ষা সম্পূৰ্ণ কৰা নাছিল। প্ৰথমে নিজ গাঁৱত আৰু পাছলৈ কলকাতাৰ ৰিপন কলেজিয়েট স্কুলত অধ্যয়ন কৰি ১৯১৯ চনত প্ৰথম বিভাগত প্ৰৱেশ পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। ইয়াৰ পাছত খুলনাৰ বাগেৰহাট মহাবিদ্যালয়ত নামভৰ্তি কৰে। ইয়াত পঢ়াৰ সময়তে তেওঁ বিপ্লৱী গোট যুগান্তৰৰ সংস্পৰ্শলৈ আহি স্বদেশী আন্দোলনত যোগদান কৰে। তেওঁ ১৯২২ চনত আই.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। তেওঁ ১৯২৪ চনত কলকাতাৰ কলকাতাৰ সাউথ সুবাৰবন মহাবিদ্যালয় (বৰ্তমান আশুতোষ মহাবিদ্যালয়)ৰপৰা বি.এ. পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। পাছলৈ যদিও তেওঁ আইন অধ্যয়ন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে, আৰ্থিক কাৰণত তেওঁ পাঠ্যক্ৰম সম্পূৰ্ণ কৰিব নোৱাৰিলে।<ref name=":0">{{cite news|url=https://www.jagonews24.com/feature/article/871737|title=কথাসাহিত্যিক মনোজ বসুৰ জন্ম|date=২৫ জুলাই ২০২৩|work=জাগো নিউজ|date=২৩ ডিসেম্বৰ ২০২৫}}</ref> ==কৰ্মজীৱন== কলকাতাৰ ভৱনীপুৰৰ সাউথ সুবাৰবন বিদ্যালয়ত শিক্ষক হিচাপে কৰ্মজীৱন আৰম্ভ কৰি দীৰ্ঘদিন শিক্ষকতাৰ সমান্তৰালকৈ তেওঁ পাঠ্যপুথি লিখাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল। পাছলৈ নিজৰ প্ৰকাশনৰ বাবে তেওঁ নিজাকৈ প্ৰকাশন প্ৰতিষ্ঠান "বেংগল পাব্লিচাৰ্ছ" প্ৰতিষ্ঠা কৰে। অৱশেষত সাহিত্যৰ প্ৰতি আকৰ্ষিত হৈ তেওঁ শিক্ষকতাৰ বৃত্তি ত্যাগ কৰে৷ ==সাহিত্যিক জীৱন== ==তথ্য সংগ্ৰহ== 595n0c4bnd9f42knajb9l00tz0pzinv